zhōu jùn xiàn xiāng tíng lǐ xiōng nú zhōng láng jiàng wū huán xiào wèi hù qiāng xiào wèi wáng guó sòng wèi guó liè hóu guān nèi hóu sì yí guó bǎi guān fèng
州郡县乡亭里匈奴中郎将乌桓校尉护羌校尉王国宋卫国列侯关内侯四夷国百官奉
wài shí èr zhōu měi zhōu cì shǐ yī rén liù bǎi shí
外十二州,每州刺史一人,六百石。
běn zhù yuē qín yǒu jiān yù shǐ jiān zhū jùn hàn xìng shěng zhī dàn qiǎn chéng xiàng shǐ fēn cì zhū zhōu wú cháng guān
本注曰:秦有监御史,监诸郡,汉兴省之,但遣丞相史分刺诸州,无常官。
xiào wǔ dì chū zhì cì shǐ shí sān rén zhì liù bǎi shí
孝武帝初置刺史十三人,秩六百石。
chéng dì gèng wéi mù zhì èr qiān dàn
成帝更为牧,秩二千石。
jiàn wǔ shí bā nián fù wèi cì shǐ shí èr rén gè zhǔ yī zhōu qí yī zhōu shǔ sī lì xiào wèi
建武十八年,复为刺史,十二人各主一州,其一州属司隶校尉。
zhū zhōu cháng yǐ bā yuè xún xíng suǒ bù jùn guó lù qiú tú kǎo diàn zuì
诸州常以八月巡行所部郡国,录囚徒,考殿最。
chū suì jǐn yì jīng dū zòu shì zhōng xīng dàn yīn jì lì
初岁尽诣京都奏事,中兴但因计吏。
jiē yǒu cóng shì shǐ jiǎ zuǒ
皆有从事史、假佐。
běn zhù yuē yuán zhí lüè yǔ sī lì tóng wú dōu guān cóng shì qí gōng cáo cóng shì wèi zhì zhōng cóng shì
本注曰:员职略与司隶同,无都官从事,其功曹从事为治中从事。
yù zhōu bù jùn guó liù jì zhōu bù jiǔ yǎn zhōu bù bā xú zhōu bù wǔ qīng zhōu bù liù jīng zhōu bù qī yáng zhōu bù liù yì zhōu bù shí èr liáng zhōu bù shí èr bīng zhōu bù jiǔ yōu zhōu bù shí yī jiāo zhōu bù qī fán jiǔ shí bā
豫州部郡国六,冀州部九,兖州部八,徐州部五,青州部六,荆州部七,扬州部六,益州部十二,凉州部十二,并州部九,幽州部十一,交州部七,凡九十八。
qí èr shí qī wáng guó xiāng qí qī shí yī jùn tài shǒu
其二十七王国相,其七十一郡太守。
qí shǔ guó dū wèi
其属国都尉。
shǔ guó fēn jùn lí yuǎn xiàn zhì zhī rú jùn chà xiǎo zhì běn jùn míng
属国,分郡离远县置之,如郡差小,置本郡名。
shì zǔ bìng shěng jùn xiàn sì bǎi yú suǒ hòu shì shāo fù zēng zhī
世祖并省郡县四百余所,后世稍复增之。
fán zhōu suǒ jiān dōu wèi jīng dū zhì yǐn yī rén èr qiān dàn chéng yī rén měi jùn zhì tài shǒu yī rén èr qiān dàn chéng yī rén
凡州所监都为京都,置尹一人,二千石,丞一人,每郡置太守一人,二千石,丞一人。
jùn dāng biān shù zhě chéng wèi zhǎng shǐ
郡当边戍者,丞为长史。
wáng guó zhī xiāng yì rú zhī
王国之相亦如之。
měi shǔ guó zhì dōu wèi yī rén bǐ èr qiān dàn chéng yī rén
每属国置都尉一人,比二千石,丞一人。
běn zhù yuē fán jùn guó jiē zhǎng zhì mín jìn xián quàn gōng jué sòng jiǎn jiān
本注曰:凡郡国皆掌治民,进贤劝功,决讼检奸。
cháng yǐ chūn xíng suǒ zhǔ xiàn quàn mín nóng sāng zhèn jiù fá jué
常以春行所主县,劝民农桑,振救乏绝。
qiū dōng qiǎn wú hài lì àn xùn zhū qiú píng qí zuì fǎ lùn kè diàn zuì
秋冬遣无害吏案讯诸囚,平其罪法,论课殿最。
suì jǐn qiǎn lì shàng jì
岁尽遣吏上计。
bìng jǔ xiào lián jùn kǒu èr shí wàn jǔ yī rén
并举孝廉,郡口二十万举一人。
wèi yī rén diǎn bīng jìn bèi dào zéi jǐng dì gēng míng dū wèi
尉一人,典兵禁,备盗贼,景帝更名都尉。
wǔ dì yòu zhì sān fǔ dū wèi gè yī rén jī chū rù
武帝又置三辅都尉各一人,讥出入。
biān jùn zhì nóng dū wèi zhǔ tún tián zhí gǔ
边郡置农都尉,主屯田殖谷。
yòu zhì shǔ guó dū wèi zhǔ mán yí jiàng zhě
又置属国都尉,主蛮夷降者。
zhōng xīng jiàn wǔ liù nián shěng zhū jùn dū wèi bìng zhí tài shǒu wú dū shì zhī yì
中兴建武六年,省诸郡都尉,并职太守,无都试之役。
shěng guān dōu wèi wéi biān jùn wǎng wǎng zhì dōu wèi jí shǔ guó dū wèi shāo yǒu fèn xiàn zhì mín bǐ jùn
省关都尉,唯边郡往往置都尉及属国都尉,稍有分县,治民比郡。
ān dì yǐ qiāng fàn fǎ sān fǔ yǒu líng yuán zhī shǒu nǎi fù zhì yòu fú fēng dū wèi jīng zhào hǔ yá dū wèi
安帝以羌犯法,三辅有陵园之守,乃复置右扶风都尉,京兆虎牙都尉。
jiē zhì zhū cáo yuàn shǐ
皆置诸曹掾史。
běn zhù yuē zhū cáo lüè rú gōng fǔ cáo wú dōng xī cáo
本注曰:诸曹略如公府曹,无东西曹。
yǒu gōng cáo shǐ zhǔ xuǎn shǔ gōng láo
有功曹史,主选署功劳。
yǒu wǔ guān yuàn shǔ gōng cáo jí zhū cáo shì
有五官掾,署功曹及诸曹事。
qí jiān shǔ xiàn yǒu wǔ bù dū yóu cáo yuàn yī rén
其监属县,有五部督邮,曹掾一人。
zhèng mén yǒu tíng cháng yī rén
正门有亭长一人。
zhǔ jì shì shǐ zhǔ lù jì shū cuī qī huì
主记室史,主录记书,催期会。
wú lìng shǐ
无令史。
gé xià jí zhū cáo gè yǒu shū zuǒ gàn zhǔ wén shū
阁下及诸曹各有书佐,干主文书。
shǔ guān měi xiàn yì dào dà zhě zhì lìng yī rén qiān dàn qí cì zhì zhǎng sì bǎi shí
属官,每县、邑、道,大者置令一人,千石:其次置长,四百石;
xiǎo zhě zhì zhǎng sān bǎi shí
小者置长,三百石;
hòu guó zhī xiāng zhì cì yì rú zhī
侯国之相,秩次亦如之。
běn zhù yuē jiē zhǎng zhì mín xiǎn shàn quàn yì jìn jiān fá è lǐ sòng píng zéi xù mín shí wù qiū dōng jí kè shàng jì yú suǒ shǔ jùn guó
本注曰:皆掌治民,显善劝义,禁奸罚恶,理讼平贼,恤民时务,秋冬集课,上计于所属郡国。
fán xiàn zhǔ mán yí yuē dào
凡县主蛮夷曰道。
gōng zhǔ suǒ shí tāng mù yuē yì
公主所食汤沐曰邑。
xiàn wàn hù yǐ shàng wèi lìng bù mǎn wèi zhǎng
县万户以上为令,不满为长。
hòu guó wèi xiāng
侯国为相。
jiē qín zhì yě
皆秦制也。
chéng gè yī rén
丞各一人。
wèi dà xiàn èr rén xiǎo xiàn yī rén
尉大县二人,小县一人。
běn zhù yuē chéng shǔ wén shū
本注曰:丞署文书。
diǎn zhī cāng yù
典知仓狱。
wèi zhǔ dào zéi
尉主盗贼。
fán yǒu zéi fā zhǔ míng bù lì zé tuī suǒ xíng xún àn chá jiān guǐ yǐ qǐ duān xù
凡有贼发,主名不立,则推索行寻,案察奸宄,以起端绪。
gè shǔ zhū cáo yuàn shǐ
各署诸曹掾史。
běn zhù yuē zhū cáo lüè rú jùn yuán wǔ guān wèi tíng yuàn jiān xiāng wǔ bù chūn xià wèi quàn nóng yuàn qiū dōng wèi zhì dù yuàn
本注曰:诸曹略如郡员,五官为廷掾,监乡五部,春夏为劝农掾,秋冬为制度掾。
xiāng zhì yǒu zhì sān lǎo yóu jiào
乡置有秩、三老、游徼。
běn zhù yuē yǒu zhì jùn suǒ shǔ zhì bǎi shí zhǎng yī xiāng rén
本注曰:有秩,郡所署,秩百石,掌一乡人;
qí xiāng xiǎo zhě xiàn zhì sè fū yī rén
其乡小者,县置啬夫一人。
jiē zhǔ zhī mín shàn è wèi yì xiān hòu zhī mín pín fù wèi fù duō shǎo píng qí chà pǐn
皆主知民善恶,为役先后,知民贫富,为赋多少,平其差品。
sān lǎo zhǎng jiào huà
三老掌教化。
fán yǒu xiào zǐ shùn sūn zhēn nǚ yì fù ràng cái jiù huàn jí xué shì wèi mín fǎ shì zhě jiē biǎn biǎo qí mén yǐ xìng shàn xíng
凡有孝子顺孙,贞女义妇,让财救患,及学士为民法式者,皆扁表其门,以兴善行。
yóu jiào zhǎng jiǎo xún jìn sī jiān dào
游徼掌徼循,禁司奸盗。
yòu yǒu xiāng zuǒ shǔ xiāng zhǔ mín shōu fù shuì
又有乡佐,属乡,主民收赋税。
tíng yǒu tíng cháng yǐ jìn dào zéi
亭有亭长,以禁盗贼。
běn zhù yuē tíng cháng zhǔ qiú bǔ dào zéi chéng wàng dū wèi
本注曰:亭长,主求捕盗贼,承望都尉。
lǐ yǒu lǐ kuí mín yǒu shí wǔ shàn è yǐ gào
里有里魁,民有什伍,善恶以告。
běn zhù yuē lǐ kuí zhǎng yī lǐ bǎi jiā
本注曰:里魁掌一里百家。
shén zhǔ shí jiā wu zhǔ wǔ jiā yǐ xiāng jiǎn chá
什主十家,伍主五家,以相检察。
mín yǒu shàn shì è shì yǐ gào jiān guān
民有善事恶事,以告监官。
biān xiàn yǒu zhàng sāi wèi
边县有障塞尉。
běn zhù yuē zhǎng jìn bèi qiāng yí fàn sāi
本注曰:掌禁备羌夷犯塞。
qí jùn yǒu yán guān tiě guān gōng guān dōu shuǐ guān zhě suí shì guǎng xiá zhì lìng zhǎng jí chéng zhì cì jiē rú xiàn dào wú fēn shì gěi jūn běn lì
其郡有盐官、铁官、工官、都水官者,随事广狭置令、长及丞,秩次皆如县、道,无分士,给均本吏。
běn zhù yuē fán jùn xiàn chū yán duō zhě zhì yán guān zhǔ yán shuì
本注曰:凡郡县出盐多者置盐官,主盐税。
chū tiě duō zhě zhì tiě guān zhǔ gǔ zhù
出铁多者置铁官,主鼓铸。
yǒu gōng duō zhě zhì gōng guān zhǔ gōng shuì wù
有工多者置工官,主工税物。
yǒu shuǐ chí jí yú lì duō zhě zhì shuǐ guān zhǔ píng shuǐ shōu yú shuì
有水池及鱼利多者置水官,主平水收渔税。
zài suǒ zhū xiàn jūn chà lì gèng gěi zhī
在所诸县均差吏更给之。
zhì lì suí shì bù jù xiàn yuán
置吏随事,不具县员。
shǐ xiōng nú zhōng láng jiàng yī rén bǐ èr qiān dàn
使匈奴中郎将一人,比二千石。
běn zhù yuē zhǔ hù nán chán yú
本注曰:主护南单于。
zhì cóng shì èr rén yǒu shì suí shì zēng zhī yuàn suí shì wèi yuán
置从事二人,有事随事增之,掾随事为员。
hù qiāng wū huán xiào wèi suǒ zhì yì rán
护羌、乌桓校尉所置亦然。
hù wū huán xiào wèi yī rén bǐ èr qiān dàn
护乌桓校尉一人,比二千石。
běn zhù yuē zhǔ wū huán hú
本注曰:主乌桓胡。
hù qiāng xiào wèi yī rén bǐ èr qiān dàn
护羌校尉一人,比二千石。
běn zhù yuē zhǔ xī qiāng
本注曰:主西羌。
huáng zǐ fēng wáng qí jùn wèi guó měi zhì fu yī rén xiāng yī rén jiē èr qiān dàn
皇子封王,其郡为国,每置傅一人,相一人,皆二千石。
běn zhù yuē fu zhǔ dǎo wáng yǐ shàn lǐ rú shī bù chén yě
本注曰:傅主导王以善,礼如师,不臣也。
xiàng rú tài shǒu
相如太守。
qí zhǎng shǐ rú jùn chéng
其长史,如郡丞。
hàn chū lì zhū wáng yīn xiàng yǔ suǒ lì zhū wáng zhī zhì de jì guǎng dà qiě zhì qiān lǐ
汉初立诸王,因项羽所立诸王之制,地既广大,且至千里。
yòu qí guān zhí fu wèi tài fù xiāng wéi chéng xiàng yòu yǒu yù shǐ dài fū jí zhū qīng jiē zhì èr qiān dàn bǎi guān jiē rú cháo tíng
又其官职,傅为太傅,相为丞相,又有御史大夫及诸卿,皆秩二千石,百官皆如朝廷。
guó jiā wéi wèi zhì chéng xiàng qí yù shǐ dài fū yǐ xià jiē zì zhì zhī
国家唯为置丞相,其御史大夫以下皆自置之。
zhì jǐng dì shí wú chu qī guó shì qí guó dà suì yǐ zuò luàn jǐ wēi hàn shì
至景帝时,吴、楚七国恃其国大,遂以作乱,几危汉室。
jí qí zhū miè jǐng dì chéng zhī suì lìng zhū wáng bù dé zhì mín lìng nèi shǐ zhǔ zhì mín gǎi chéng xiàng yuē xiāng shěng yù shǐ dài fū tíng wèi shào fǔ zōng zhèng bó shì guān
及其诛灭,景帝惩之,遂令诸王不得治民,令内史主治民,改丞相曰相,省御史大夫、廷尉、少府、宗正、博士官。
wǔ dì gǎi hàn nèi shǐ zhōng wèi láng zhōng lìng zhī míng ér wáng guó rú gù yuán zhí jiē cháo tíng wèi shǔ bù dé zì zhì
武帝改汉内史、中尉、郎中令之名,而王国如故,员职皆朝廷为署,不得自置。
zhì chéng dì shěng nèi shǐ zhì mín gèng lìng xiāng zhì mín tài fù dàn yuē fu
至成帝省内史治民,更令相治民,太傅但曰傅。
zhōng wèi yī rén bǐ èr qiān dàn
中尉一人,比二千石。
běn zhù yuē zhí rú jùn dū wèi zhǔ dào zéi
本注曰:职如郡都尉,主盗贼。
láng zhōng lìng yī rén pū yī rén jiē qiān dàn
郎中令一人,仆一人,皆千石。
běn zhù yuē láng zhōng lìng zhǎng wáng dài fū láng zhōng sù wèi guān rú guāng lù xūn
本注曰:郎中令掌王大夫、郎中宿卫,官如光禄勋。
zì xǐng shào fǔ zhí jiē bìng yān
自省少府,职皆并焉。
pū zhǔ chē jí yù rú tài pú
仆主车及驭,如太仆。
běn yuē tài pú bǐ èr qiān dàn wǔ dì gǎi dàn yuē pū yòu jiē jiǎn qí zhì
本曰太仆,比二千石,武帝改,但曰仆,又皆减其秩。
zhì shū bǐ liù bǎi shí
治书,比六百石。
běn zhù yuē zhì shū běn shàng shū gēng míng
本注曰:治书本尚书更名。
dài fū bǐ liù bǎi shí
大夫,比六百石。
běn zhù yuē wú yuán
本注曰:无员。
zhǎng fèng wáng shǐ zhì jīng dū fèng bì hè zhèng yuè jí shǐ zhū guó
掌奉王使至京都,奉璧贺正月,及使诸国。
běn jiē chí jié hòu qù jié
本皆持节,后去节。
yè zhě bǐ sì bǎi shí
谒者,比四百石。
běn zhù yuē zhǎng guān cháng guān
本注曰:掌冠长冠。
běn yuán shí liù rén hòu jiǎn
本员十六人,后减。
lǐ yuè zhǎng
礼乐长。
běn zhù yuē zhǔ lè rén
本注曰:主乐人。
wèi shì zhǎng
卫士长。
běn zhù yuē zhǔ wèi shì
本注曰:主卫士。
yī gōng zhǎng
医工长。
běn zhù yuē zhǔ yī yào
本注曰:主医药。
yǒng xiàng zhǎng
永巷长。
běn zhù yuē huàn zhě zhǔ gōng zhōng bì shǐ
本注曰:宦者,主宫中婢使。
cí sì zhǎng
祠祀长。
běn zhù yuē zhǔ cí sì
本注曰:主祠祀。
jiē bǐ sì bǎi shí
皆比四百石。
láng zhōng èr bǎi shí
郎中,二百石。
běn zhù yuē wú yuán
本注曰:无员。
wèi gōng sòng gōng
卫公、宋公。
běn zhù yuē jiàn wǔ èr nián fēng zhōu hòu jī cháng wèi zhōu chéng xiū gōng
本注曰:建武二年,封周后姬常为周承休公;
wǔ nián fēng yīn hòu kǒng ān wèi yīn shào jiā gōng
五年,封殷后孔安为殷绍嘉公。
shí sān nián gǎi cháng wèi wèi gōng ān wèi sòng gōng yǐ wéi hàn bīn zài sān gōng shàng
十三年,改常为卫公,安为宋公,以为汉宾,在三公上。
liè hóu suǒ shí xiàn wèi hòu guó
列侯,所食县为侯国。
běn zhù yuē chéng qín jué èr shí děng wèi chè hòu jīn yìn zǐ shòu yǐ shǎng yǒu gōng
本注曰:承秦爵二十等,为彻侯,金印紫绶,以赏有功。
gōng dà zhě shí xiàn xiǎo zhě shí xiāng tíng de chén qí suǒ shí lì mín
功大者食县,小者食乡、亭,得臣其所食吏民。
hòu bì wǔ dì huì wèi liè hóu
后避武帝讳,为列侯。
wǔ dì yuán shuò èr nián lìng zhū wáng de tuī ēn fēn zhòng zǐ tǔ guó jiā wèi fēng yì wèi liè hóu
武帝元朔二年,令诸王得推恩分众子土,国家为封,亦为列侯。
jiù liè hóu fèng cháo qǐng zài cháng ān zhě wèi cì sān gōng
旧列侯奉朝请在长安者,位次三公。
zhōng xīng yǐ lái wéi yǐ gōng dé cì wèi tè jìn zhě cì jūn qí jiāng jūn
中兴以来,唯以功德赐位特进者,次军骑将军;
cì wèi cháo hóu cì wǔ xiào wèi
赐位朝侯,次五校尉;
cì wèi shì cí hóu cì dài fū
赐位侍祠侯,次大夫。
qí yú yǐ fù jí gōng zhǔ zǐ sūn fèng fén mù yú jīng dū zhě yì suí shí jiàn huì wèi zài bó shì yì láng xià
其余以BD 4A附及公主子孙奉坟墓于京都者, 亦随时见会,位在博士、议郎下。
zhū wáng fēng zhě shòu máo tǔ guī yǐ lì shè jì lǐ yě
诸王封者受茅土,归以立社稷,礼也。
liè tǔ tè jìn cháo hóu hè zhèng yuè zhí bì yún
列土、特进、朝侯贺正月执璧云。
měi guó zhì xiāng yī rén qí zhì gè rú běn xiàn
每国置相一人,其秩各如本县。
běn zhù yuē zhǔ zhì mín rú lìng zhǎng bù chén yě
本注曰:主治民,如令、长,不臣也。
dàn nà zū yú hóu yǐ hù shù wéi xiàn
但纳租于侯,以户数为限。
qí jiā chén zhì jiā chéng shù zǐ gè yī rén
其家臣,置家丞、庶子各一人。
běn zhù yuē zhǔ shì hóu shǐ lǐ jiā shì
本注曰:主侍侯,使理家事。
liè hóu jiù yǒu xíng rén xiǎn mǎ mén dài fū fán wǔ guān
列侯旧有行人、洗马、门大夫,凡五官。
zhōng xīng yǐ lái shí yì qiān hù yǐ shàng zhì jiā chéng shù zǐ gè yī rén bù mǎn qiān hù bù zhì jiā chéng yòu xī shěng xíng rén xiǎn mǎ mén dài fū
中兴以来,食邑千户已上置家丞、庶子各一人,不满千户不置家丞,又悉省行人、洗马、门大夫。
guān nèi hóu chéng qín cì jué shí jiǔ děng wèi guān nèi hóu wú tǔ jì shí zài suǒ xiàn mín zū duō shǎo gè yǒu hù shù wéi xiàn
关内侯,承秦赐爵十九等,为关内侯,无土,寄食在所县,民租多少,各有户数为限。
sì yí guó wáng lǜ zhòng wáng guī yì hóu yì jūn yì cháng jiē yǒu chéng bǐ jùn xiàn
四夷国王,率众王,归义侯,邑君,邑长,皆有丞,比郡、县。
bǎi guān shòu fèng lì dà jiàng jūn sān gōng fèng yuè sān bǎi wǔ shí hú
百官受奉例:大将军、三公奉,月三百五十斛。
zhōng èr qiān dàn fèng yuè bǎi bā shí hú
中二千石奉,月百八十斛。
èr qiān dàn fèng yuè bǎi èr shí hú
二千石奉,月百二十斛。
bǐ èr qiān dàn fèng yuè bǎi hú
比二千石奉,月百斛。
qiān dàn fèng yuè bā shí hú
千石奉,月八十斛。
liù bǎi shí fèng yuè qī shí hú
六百石奉,月七十斛。
bǐ liù bǎi shí fèng yuè wǔ shí hú
比六百石奉,月五十斛。
sì bǎi shí fèng yuè sì shí wǔ hú
四百石奉,月四十五斛。
bǐ sì bǎi shí fèng yuè sì shí hú
比四百石奉,月四十斛。
sān bǎi shí fèng yuè sì shí hú
三百石奉,月四十斛。
bǐ sān bǎi shí fèng yuè sān shí qī hú
比三百石奉,月三十七斛。
èr bǎi shí fèng yuè sān shí hú
二百石奉,月三十斛。
bǐ èr bǎi shí fèng yuè èr shí qī hú
比二百石奉,月二十七斛。
yī bǎi shí fèng yuè shí liù hú
一百石奉,月十六斛。
dòu shí fèng yuè shí yī hú
斗食奉,月十一斛。
zuǒ shǐ fèng yuè bā hú
佐史奉,月八斛。
fán zhū shòu fèng jiē bàn qián bàn gǔ
凡诸受奉,皆半钱半谷。
zàn yuē dì dào yuān mò zhǒng shuài xiū dé
赞曰:帝道渊默,冢帅修德。
guǎ yǐ yù zhòng fēn zhí nǎi kè
寡以御众,分职乃克。
bù zhì bù jiān wú jiāo wú tuī
不置不监,无骄无忒。
chéng shì shī tú níng mín kāng guó
程是师徒,宁民康国。