智囊(选录) · 冯梦龙 · Chapter 14 of 247

上智部·卫青

PinyinModern Translation
Size

yuán wén

【原文】

dà jiàng jūn qīng bīng chū dìng xiāng

大将军青兵出定襄。

sū jiàn zhào xìn bìng jūn sān qiān yú qí dú féng chán yú bīng

苏建、赵信并军三千余骑,独逢单于兵。

yǔ zhàn yī rì bīng qiě jǐn xìn jiàng chán yú jiàn dú shēn guī qīng

与战一日,兵且尽,信降单于,建独身归青。

yì láng zhōu bà yuē zì dà jiāng jūn chū wèi cháng zhǎn pí jiàng

议郎周霸曰:“自大将军出,未尝斩裨将。

jīn jiàn qì jūn kě zhǎn yǐ míng jiāng jūn zhī wēi

现在苏建弃军而逃,可以斩首以彰显将军的威严。

zhǎng shǐ ān yuē bù rán jiàn yǐ shù qiān zú dāng lǔ shù wàn lì zhàn yī rì shì jiē bù gǎn yǒu èr xīn

”长史安曰:“不然,建以数千卒当虏数万,力战一日,士皆不敢有二心。

zì guī ér zhǎn zhī shì shì hòu wú fǎn yì yě bù dàng zhǎn

自归而斩之,是示后无反意也,不当斩。

qīng yuē qīng yǐ fèi fǔ dài zuì háng jiān bù huàn wú wēi ér bà shuō wǒ yǐ míng wēi shén shī chén yì

”青曰:“青以肺腑待罪行间,不患无威,而霸说我以明威,甚失臣意;

qiě shǐ chén zhí suī dāng zhǎn jiāng yǐ chén zhī zūn chǒng ér bù gǎn zhuān zhū yú jìng wài qí guī tiān zi tiān zǐ zì cái zhī yú yǐ fēng wéi rén chén zhě bù gǎn zhuān quán bù yì kě hu

且使臣职虽当斩将,以臣之尊宠而不敢专诛于境外,其归天子,天子自裁之,于以风为人臣者不敢专权,不亦可乎?

suì qiú jiàn yì xíng zài tiān zǐ guǒ shè bù zhū

”遂囚建诣行在,天子果赦不诛。

píng wèi qīng wò bīng shù zài chǒng rèn wú bǐ ér shàng bù yí xià bù jì wéi néng bì quán yuǎn xián gù

〔评〕卫青握兵数载,宠任无比,而上不疑,下不忌,唯能避权远嫌故。

bù rán suī yǐ dí shū shǐ zhī gōng míng yóu bù kè lìng zhōng kě bù jiè yú

不然,虽以狄枢使之功名,犹不克令终,可不戒欤?

dí qīng wèi shū mì shǐ zì shì yǒu gōng pō jiāo jiǎn hù xī shì zú měi de yī liáng jiē yuē cǐ dí jiā yé ye suǒ cì

狄青为枢密使,自恃有功,颇骄蹇,怙惜士卒,每得衣粮,皆曰:“此狄家爷爷所赐。

cháo tíng huàn zhī

”朝廷患之。

shí wén lù gōng dāng guó jiàn yán yǐ liǎng zhèn jié shǐ chū zhī qīng zì chén wú gōng ér shòu zhèn jié wú zuì ér chū wài fān

时文潞公当国,建言以两镇节使出之,青自陈无功而受镇节,无罪而出外藩。

rén zōng yì yǐ wéi rán xiàng lù gōng shù cǐ yǔ qiě yán dí qīng zhōng chén

仁宗亦以为然,向潞公述此语,且言狄青忠臣。

lù gōng yuē tài zǔ qǐ fēi zhōu shì zōng zhōng chén

潞公曰:“太祖岂非周世宗忠臣?

dàn de jūn xīn suǒ yǐ yǒu chén qiáo zhī biàn

但得军心,所以有陈桥之变。

shàng mò rán

皇上沉默不语。

qīng yóu wèi zhī dào zhōng shū zì biàn lù gōng zhí shì zhī yuē wú tā cháo tíng yí ěr

青犹未知,到中书自辨,潞公直视之,曰:“无他,朝廷疑尔。

qīng jīng bù què xíng shù bù

”青惊怖,却行数步。

qīng zài zhèn měi yuè liǎng qiǎn zhōng shǐ fǔ wèn qīng wén zhōng shǐ lái zhé jīng yí zhōng rì bù bàn nián bìng zuò ér zú

青在镇,每月两遣中使抚问,青闻中使来,辄惊疑终日,不半年,病作而卒。

jiē lù gōng zhī móu yě

皆潞公之谋也。

Want to learn Chinese with visual scenes and structured paths?

Start Learning Chinese →