yù xīn zhào gòng jīn zhōng li qìng shī kuǐ gǔ piáo xiàng bǎo chén shòu mǎ jīng xǔ sī wēn liú jì hǔ liú chén yáng dǐ yú qiān lǚ shēng yǎng zhān yán běn tāng zōng
郁新赵羾金忠李庆师逵古朴(向宝) 陈寿(马京许思温)刘季{虎} 刘辰杨砥虞谦(吕升仰瞻严本) 汤宗
yù xīn zì dūn běn lín huái rén
郁新,字敦本,临淮人。
hóng wǔ zhōng yǐ rén cái zhēng shòu hù bù dù zhī zhǔ shì
洪武中,以人才征,授户部度支主事。
qiān láng zhōng
迁郎中。
yú nián zhuó běn bù yòu shì láng
逾年,擢本部右侍郎。
cháng wèn tiān xià hù kǒu tián fù dì lǐ xiǎn yì yìng dá wú yí dì chēng qí cái
尝问天下户口田赋,地理险易,应答无遗,帝称其才。
xún jìn shàng shū
寻进尚书。
shí qīn wáng suì lù mǐ wǔ wàn dàn xīn dìng yì jiǎn wǔ zhī sì bìng dìng jùn wáng yǐ xià lù yǒu chà
时亲王岁禄米五万石,新定议减五之四,并定郡王以下禄有差。
yòu yǐ biān xiǎng bù jì dìng zhào shāng kāi zhōng fǎ lìng shāng shū sù sāi xià àn yǐn zhī yán biān chǔ yǐ zú
又以边饷不继,定召商开中法,令商输粟塞下,按引支盐,边储以足。
xià yuán jí wèi hù bù zhǔ shì xīn zhòng zhī zhū cáo shì xī wěi rèn yān
夏原吉为户部主事,新重之,诸曹事悉委任焉。
jiàn wén èr nián yǐn jí guī
建文二年引疾归。
chéng zǔ jí wèi zhào zhǎng hù bù shì yǐ gǔ piáo wèi shì láng zuǒ zhī
成祖即位,召掌户部事,以古朴为侍郎佐之。
yǒng lè yuán nián hé nán huáng yǒu sī bù yǐ wén xīn hé zhì zhī
永乐元年,河南蝗,有司不以闻,新劾治之。
chū zhuǎn cáo běi jīng xīn yán zì huái dǐ hé duō qiǎn tān diē pō yùn zhōu jiān zǔ
初,转漕北京,新言:“自淮抵河,多浅滩跌坡,运舟艰阻。
qǐng bié yòng qiǎn chuán zài sān bǎi shí zhě zì huái hé shā hé yùn zhì chén zhōu yǐng xī kǒu diē pō xià fù yòng qiǎn chuán zài èr bǎi shí zhě yùn zhì diē pō shàng bié yòng dà chuán yùn rù huáng hé
请别用浅船载三百石者,自淮河、沙河运至陈州颍溪口跌坡下,复用浅船载二百石者运至跌坡上,别用大船运入黄河。
zhì bā liǔ shù zhū chǔ lìng hé nán chē fū lù yùn rù wèi hé zhuǎn shū běi jīng
至八柳树诸处,令河南车夫陆运入卫河,转输北京。
cóng zhī
晋侯听从了他的建议。
yòu yán hú guǎng tún tián suǒ chǎn bù yī qǐng jiē de shū guān
又言:“湖广屯田所产不一,请皆得输官。
sù gǔ mén shǔ dà mài qiáo èr shí zhǔn mǐ yī shí
粟谷、穈黍、大麦、荞二石,准米一石。
dào gǔ yù shú èr shí wǔ dǒu shān bài sān shí gè zhǔn mǐ yī shí
稻谷、敔秫二石五斗,䅟稗三石,各准米一石。
dòu mài zhī má yǔ mǐ děng
豆、麦、芝麻与米等。
zhe wèi lìng
”著为令。
èr nián yì gōng hóu bó fù mǎ yí bīn lù èr bǎi shí yǐ shàng zhě qǐng rú wén wǔ guān lì mǐ chāo jiān gěi
二年,议公、侯、伯、驸马、仪宾禄,二百石以上者,请如文武官例,米钞兼给。
sān nián yǐ shì zú láo kùn yì jiǎn tún tián suì shōu bù rú é zhě shí zhī sì wǔ yòu yì gǎi nà mǐ běi jīng shú zuì zhě yú nán jīng cāng
三年,以士卒劳困,议减屯田岁收不如额者十之四五,又议改纳米北京赎罪者于南京仓。
jiē yǔn xíng
皆允行。
shì nián bā yuè zú yú guān
是年八月卒于官。
dì tàn yuē xīn lǐ bāng fù shí sān nián liáng jì chū rù jīn shuí kě dài zhě
帝叹曰:“新理邦赋十三年,量计出入,今谁可代者?
chuò cháo yī rì cì zàng jì ér zhào xià yuán jí hái lǐ bù shì
”辍朝一日,赐葬祭,而召夏原吉还理部事。
xīn cháng yú zōng lǐ mì ér bù fán
新长于综理,密而不繁。
qí suǒ guī huà hòu bù néng yì
其所规画,后不能易。
zhào gòng zì yún hàn xià rén xǐ xiáng fú
赵羾,字云翰,夏人,徙祥符。
hóng wǔ zhōng yóu xiāng jǔ rù tài xué shòu bīng bù zhí fāng sī zhǔ shì
洪武中,由乡举入太学,授兵部职方司主事。
tú tiān xià yào hài è sāi bìng tún shù suǒ yí yǐ jìn
图天下要害厄塞,并屯戍所宜以进。
dì yǐ wéi cái qiān yuán wài láng
帝以为才,迁员外郎。
jiàn wén chū qiān zhè jiāng cān zhèng jiàn cè bǔ hǎi kòu yǒu gōng
建文初,迁浙江参政,建策捕海寇,有功。
yǒng lè èr nián shǐ jiāo zhǐ hái zòu chēng zhǐ
永乐二年,使交阯,还奏称旨。
zhuó xíng bù shì láng gǎi gōng bù zài gǎi lǐ bù
擢刑部侍郎,改工部,再改礼部。
wǔ nián jìn shàng shū cì yàn huá gài diàn chè shàn xiū yí qí mǔ
五年进尚书,赐宴华盖殿,撤膳羞遗其母。
chū gòng měi yǐ shì wéi yán zhě suǒ hé dì bù wèn
初,羾每以事为言者所劾,帝不问。
jiǔ nián qiū cháo xiǎn shǐ chén jiāng guī lì yǒu cì lài gòng bù yǐ zòu
九年秋,朝鲜使臣将归,例有赐赉,羾不以奏。
dì nù yuē shì qiě shǐ zhèn shī yuǎn rén xīn
帝怒曰:“是且使朕失远人心。
suì xià zhī yù
”遂下之狱。
xún de shì shǐ dū jiàn lóng qìng bǎo ān yǒng níng zhū zhōu xiàn fǔ suí xīn jí mín ān qí yè
寻得释,使督建隆庆、保安、永宁诸州县,抚绥新集,民安其业。
shí wǔ nián dīng mǔ jiān
十五年丁母艰。
qǐ fù gǎi bīng bù shàng shū zhuān lǐ sāi wài bīng shì
起复,改兵部尚书,专理塞外兵事。
dì běi zhēng zhuǎn xiǎng yǒu fāng
帝北征,转饷有方。
rén zōng sì wèi gǎi nán jīng xíng bù
仁宗嗣位,改南京刑部。
xuān dé wǔ nián yù shǐ zhāng jiè hé gòng jí shì láng shù shì jí dài zòng
宣德五年,御史张楷劾羾及侍郎俞士吉怠纵。
zhào zhì mìng zhì shì
召至,命致仕。
gòng xìng jīng mǐn lì shì wǔ cháo wèi liè qīng zì fèng rú hán sù
羾性精敏,历事五朝,位列卿,自奉如寒素。
zhèng tǒng yuán nián zú nián qī shí sān
正统元年卒,年七十三。
jīn zhōng yín rén
金忠,鄞人。
shǎo dú shū shàn yì bo
少读书,善《易》卜。
xiōng shù tōng zhōu wáng zhōng bǔ shù
兄戍通州亡,忠补戍。
pín bù néng xíng xiāng zhě yuán gǒng zī zhī
贫不能行,相者袁珙资之。
jì zhì biān zú wǔ
既至,编卒伍。
mài bǔ běi píng shì duō zhōng
卖卜北平市,多中。
shì rén chuán yǐ wéi shén
市人传以为神。
sēng dào yǎn chēng yú chéng zǔ
僧道衍称于成祖。
chéng zǔ jiāng qǐ bīng tuō jí zhào zhōng bo de zhù yìn chéng xuān zhī guà
成祖将起兵,托疾召忠卜,得铸印乘轩之卦。
yuē cǐ xiàng guì bù kě yán
曰:“此象贵不可言。
zì shì chū rù yàn fǔ zhōng cháng yǐ suǒ zhàn quàn jǔ dà shì
”自是出入燕府中,常以所占劝举大事。
chéng zǔ shēn xìn zhī
成祖深信之。
yàn bīng qǐ zì shǔ guān shǔ shòu zhōng wáng fǔ jì shàn shǒu tōng zhōu
燕兵起,自署官属,授忠王府纪善,守通州。
nán bīng shù gōng chéng bù kè
南兵数攻城不克。
yǐ zhào zhì zuǒ yòu yǒu yí zhé wèn shù yì yàn qiě shí jìn móu huà
已,召置左右,有疑辄问,术益验,且时进谋画。
suì bài yòu zhǎng shǐ zàn róng wu wèi móu chén yǐ
遂拜右长史,赞戎务,为谋臣矣。
chéng zǔ chēng dì lùn zuǒ mìng gōng zhuó gōng bù yòu shì láng zàn shì zi shǒu běi jīng
成祖称帝,论佐命功,擢工部右侍郎,赞世子守北京。
xún zhào hái jìn bīng bù shàng shū
寻召还,进兵部尚书。
dì qǐ bīng shí cì zǐ gāo xù cóng zhàn yǒu gōng xǔ yǐ wéi tài zǐ
帝起兵时,次子高煦从战有功,许以为太子。
zhì shì qí guó gōng qiū fú děng dǎng gāo xù quàn dì lì zhī
至是,淇国公邱福等党高煦,劝帝立之。
dú zhōng yǐ wéi bù kě zài dì qián lì shǔ gǔ dí niè shì
独忠以为不可,在帝前历数古嫡孽事。
dì bù néng duó mì yǐ gào jiě jìn huáng huái yǐn chāng lóng
帝不能夺,密以告解缙、黄淮、尹昌隆。
jìn děng jiē yǐ zhōng yán wéi shì
缙等皆以忠言为是。
yú shì lì shì zǐ wèi huáng tài zǐ ér zhōng wèi dōng gōng fǔ dǎo guān yǐ bīng bù shàng shū jiān zhān shì fǔ zhān shì
于是立世子为皇太子,而忠为东宫辅导官,以兵部尚书兼詹事府詹事。
liù nián mìng jiān fǔ huáng tài sūn
六年命兼辅皇太孙。
dì běi zhēng liú zhōng yǔ jiǎn yì huáng huái yáng shì qí fǔ tài zǐ jiān guó
帝北征,留忠与蹇义、黄淮、杨士奇辅太子监国。
shì shí gāo xù duó dí móu yù jí fēi yǔ zèn tài zǐ
是时高煦夺嫡谋愈急,蜚语谮太子。
shí èr nián běi zhēng hái xī zhēng dōng gōng guān shǔ xià yù
十二年北征还,悉征东宫官属下狱。
yǐ zhōng xūn jiù bù wèn ér mì lìng shěn chá tài zǐ shì
以忠勋旧不问,而密令审察太子事。
zhōng yán wú yǒu
忠言无有。
dì nù
帝怒。
zhōng miǎn guān dùn shǒu liú tì yuàn lián zuò yǐ bǎo zhī
忠免冠顿首流涕,愿连坐以保之。
yǐ gù tài zǐ dé wú fèi ér gōng liáo huáng huái yáng pǔ děng yì yǐ shì huò quán
以故太子得无废,而宫僚黄淮、杨溥等亦以是获全。
zhōng qǐ zú wu zhì dà wèi shén jiàn qīn yǐ měi chéng gù wèn zhī wú bù yán rán shèn mì bù xiè
忠起卒伍至大位,甚见亲倚,每承顾问,知无不言,然慎密不泄。
chù liáo yǒu bù chí liǎng duān tuì héng tuī ràng zhī
处僚友不持两端,退恒推让之。
míng nián sì yuè zú
明年四月卒。
gěi yì guī zàng mìng yǒu sī zhì cí mù fù qí jiā
给驿归葬,命有司治祠墓,复其家。
hóng xī yuán nián zhuī zèng róng lù dà fū shǎo shī shì zhōng xiāng
洪熙元年,追赠荣禄大夫少师,谥忠襄。
guān zǐ dá hàn lín jiǎn tǎo
官子达翰林检讨。
dá gāng zhí gǎn yán shì zhì zhǎng lú dōu zhuǎn yùn shǐ
达刚直敢言,仕至长芦都转运使。
zhōng yǒu xiōng huá fù zhì jié
忠有兄华,负志节。
zhōng shǒu tōng zhōu yǒu gōng yù tuī ēn guān zhī cí bù jiù
忠守通州有功,欲推恩官之,辞不就。
cháng zhào cì jīn qǐ yì bù shòu
尝召赐金绮,亦不受。
chéng zǔ mù wéi yū sǒu fàng hái
成祖目为迂叟,放还。
yī rì dú sòng shǐ zhì wáng lún fù qín guì shì fàng shēng cháng tàn ér shì
一日,读《宋史》至王伦附秦桧事,放声长叹而逝。
lǐ zhōng chēng wéi bái yún xiān shēng
里中称为“白云先生”。
li qìng zì dé fú shùn yì rén
李庆,字德孚,顺义人。
hóng wǔ zhōng yǐ guó zǐ shēng shǔ yòu qiān dū yù shǐ hòu shòu xíng bù yuán wài láng qiān shào xīng zhī fǔ
洪武中,以国子生署右佥都御史,后授刑部员外郎,迁绍兴知府。
yǒng lè yuán nián zhào wèi xíng bù shì láng
永乐元年召为刑部侍郎。
xìng gāng guǒ yǒu gàn jú yù xià shén yán
性刚果,有干局,驭下甚严。
dì yǐ wéi cái shù mìng zhì tā shì bù dé shí zhì bù
帝以为才,数命治他事,不得时至部。
rán shǔ lì yǔ zuì rén jiāo tōng sī kuì xiǎng qìng zhé zhī zhī shéng yǐ zhòng fǎ
然属吏与罪人交通私馈饷,庆辄知之,绳以重法。
wǔ nián gǎi zuǒ fù dōu yù shǐ
五年,改左副都御史。
liǎng zāo qīn sàng bìng qǐ fù
两遭亲丧,并起复。
shí xūn guì wǔ chén duō lìng zǐ dì jiā rén háng shāng zhōng yán wèi guān mín hài
时勋贵武臣多令子弟家人行商中盐,为官民害。
qìng yán jiù zhì sì pǐn yǐ shàng guān yuán jiā bù dé yǔ mín zhēng lì
庆言:“旧制,四品以上官员家不得与民争利。
jīn dū du cài fú děng jì xíng fá gōng hóu yǒu fàn yì qǐ àn wèn
今都督蔡福等既行罚,公侯有犯,亦乞按问。
dì mìng yán jìn rú zhì
”帝命严禁如制。
xīn chéng bó zhào yí shàn shā yùn fū dào mài jūn xiǎng
忻成伯赵彝擅杀运夫,盗卖军饷。
dū du tán qīng zhū chóng tān zòng
都督谭青、朱崇贪纵。
qìng hé zhī jiē xià lì
庆劾之,皆下吏。
yǐ hé dū du fèi huán qī wǎng liáng míng tān bào zhèn shǒu dé zhōu dū du cáo de dú huò
已,劾都督费𤩽欺罔、梁铭贪暴、镇守德州都督曹得黩货。
jiē bèi zé
皆被责。
zhōng wài lǐn qí fēng cǎi
中外凛其风采。
shí bā nián jìn gōng bù shàng shū xún jiān lǐng bīng bù shì
十八年进工部尚书,寻兼领兵部事。
rén zōng lì gǎi bīng bù jiā tài zǐ shǎo bǎo
仁宗立,改兵部,加太子少保。
yì qiān yǐ yán shì wǔ zhǐ lǚ zhèn děng jiāo kǒu dǐ zhī wéi qìng yǔ xià yuán jí wú suǒ yán
弋谦以言事忤旨,吕震等交口诋之,惟庆与夏原吉无所言。
dì xún wù jiàng chì zì zé bìng zé zhèn děng zhèn děng shén kuì cǐ liǎng rén
帝寻悟,降敕自责,并责震等,震等甚愧此两人。
shān líng shì duō qù bàn zhōng guān yǒu qiú zhí bù yǔ rén duō yán dàn zhī hào wèi shēng li
山陵事多,趣办中官有求,执不与,人多严惮之,号为“生李”。
fèng mìng shì huáng tài zǐ yè xiào líng zài tú yuē shù jiàng shì qiū háo wú suǒ rǎo
奉命侍皇太子谒孝陵,在途约束将士,秋毫无所扰。
tài zǐ yù liè qìng jiàn zhǐ
太子欲猎,庆谏止。
jí tài zǐ hái běi jīng suì liú qìng nán jīng bīng bù
及太子还北京,遂留庆南京兵部。
xuān dé èr nián ān yuǎn hóu liǔ shēng tǎo lí lì mìng qìng cān zàn jūn wù xǔ zé bù cáo xián néng zhě zì suí
宣德二年,安远侯柳升讨黎利,命庆参赞军务,许择部曹贤能者自随。
shī zhì zhèn yí guān shēng yì qīng zéi bù wéi bèi
师至镇夷关,升意轻贼,不为备。
láng zhōng shǐ ān zhǔ shì chén yōng yán yú qìng
郎中史安、主事陈镛言于庆。
shí qìng yǐ bìng shén qiáng qǐ gào shēng
时庆已病甚,强起告升。
shēng bù tīng zhí qián zhōng fú bài sǐ
升不听,直前,中伏败死。
qìng bìng suì dǔ míng rì yì sǐ yī jūn jǐn méi
庆病遂笃,明日亦死,一军尽没。
shī kuǐ zì jiǔ dá dōng ē rén
师逵,字九达,东阿人。
shǎo gū shì mǔ zhì xiào
少孤,事母至孝。
nián shí sān mǔ jí sī téng huā cài
年十三,母疾,思藤花菜。
kuǐ chū chéng nán èr shí yú lǐ qiú dé zhī
逵出城南二十余里求得之。
jí guī yè èr gǔ yù hǔ
及归,夜二鼓,遇虎。
kuǐ jīng hū tiān hǔ shě zhī qù
逵惊呼天,虎舍之去。
mǔ jí xún yù
母疾寻愈。
hóng wǔ zhōng yǐ guó zǐ shēng cóng yù shǐ chū àn shì wèi yù shǐ suǒ hé dǎi zhì
洪武中,以国子生从御史出按事,为御史所劾,逮至。
dì wěi qí mào shì zhī zhé yù shǐ tái shū àn dú
帝伟其貌,释之,谪御史台书案牍。
jiǔ zhī zhuó yù shǐ qiān shǎn xī àn chá shǐ
久之,擢御史,迁陕西按察使。
yù qiú yān xì qiān rén jiā xún jǐn jué qiǎn xī dāng qí zuì
狱囚淹系千人,浃旬尽决遣,悉当其罪。
mǔ yōu qù guān lú mù cè bù yǐn jiǔ shí ròu zhě sān nián
母忧去官,庐墓侧,不饮酒食肉者三年。
chéng zǔ jí wèi zhào wèi bīng bù shì láng gǎi lì bù
成祖即位,召为兵部侍郎,改吏部。
yǒng lè sì nián jiàn běi jīng gōng diàn fēn qiǎn dà chén chū cǎi mù
永乐四年建北京宫殿,分遣大臣出采木。
kuǐ wǎng hú xiāng yǐ shí wàn zhòng rù shān pì dào lù zhào shāng gǔ jūn yì de mào yì shì yǐ bàn
逵往湖、湘,以十万众入山辟道路,召商贾,军役得贸易,事以办。
rán pō yán kè mín bù kān duō cóng lǐ fǎ liáng wéi luàn
然颇严刻,民不堪,多从李法良为乱。
zuǒ zhōng yǔn zhōu gàn hé zhī
左中允周干劾之。
shí rén zōng jiān guó yǐ dì suǒ tè qiǎn zhì bù wèn
时仁宗监国,以帝所特遣,置不问。
bā nián dì běi zhēng mìng zǒng dū kuì xiǎng kuǐ qǐng liáng chéng zhì dùn bǎo gēng dì zhuǎn shū
八年,帝北征,命总督馈饷,逵请量程置顿堡,更递转输。
cóng zhī
从之。
kuǐ zuǒ jiǎn yì zài lì bù èr shí nián rén bù gǎn gàn yǐ sī
逵佐蹇义在吏部二十年,人不敢干以私。
rén zōng sì wèi yǔ zhào gòng gǔ piáo jiē gǎi guān nán jīng ér kuǐ jìn hù bù shàng shū jiān zhǎng lì bù
仁宗嗣位,与赵羾、古朴皆改官南京,而逵进户部尚书,兼掌吏部。
xuān dé èr nián zhēng yuè zú guān nián liù shí èr
宣德二年正月卒官,年六十二。
kuǐ lián bù zhí shēng chǎn lù cì jiē fēn zōng dǎng
逵廉,不殖生产,禄赐皆分宗党。
yǒu zi bā rén zhì wú yǐ zì shàn
有子八人,至无以自赡。
chéng zǔ zài běi jīng cháng yǔ zuǒ yòu yuē liù bù hù cóng chén bù tān zhě wéi kuǐ ér yǐ
成祖在北京尝语左右曰:“六部扈从臣,不贪者惟逵而已。
gǔ piáo zì wén zhì chén zhōu rén
”古朴,字文质,陈州人。
hóng wǔ zhōng yǐ tài xué shēng qīng lǐ jùn xiàn tián fù tú jí hái lì wǔ jūn duàn shì lǐ xíng
洪武中以太学生清理郡县田赋图籍,还隶五军断事理刑。
zì chén jiā pín yuàn de lù yǎng mǔ
自陈家贫,愿得禄养母。
dì jiā zhī chú gōng bù zhǔ shì
帝嘉之,除工部主事。
mǔ mò guān gěi zhōu guī zàng
母殁,官给舟归葬。
fú què gǎi bīng bù lèi qiān láng zhōng
服阕,改兵部,累迁郎中。
jiàn wén sān nián zhuó bīng bù shì láng
建文三年擢兵部侍郎。
chéng zǔ jí wèi gǎi hù bù
成祖即位,改户部。
yǒng lè èr nián pǔ zòu xiān fèng zhào lìng jiāng xī hú guǎng jí sū sōng zhū fǔ shū liáng běi jīng jīn wén bìng huàn shuǐ lǎo zhuǎn yùn jiān nán ér běi jīng zhū jùn suì xìng fēng
永乐二年,朴奏:“先奉诏令江西、湖广及苏、松诸府输粮北京,今闻并患水潦,转运艰难,而北京诸郡岁幸丰。
yi fā chāo mìng yǒu sī zēng jià shōu dí jiǎn nán fāng yùn
宜发钞命有司增价收籴,减南方运。
cóng zhī
晋侯听从了他的建议。
yíng jiàn běi jīng mìng cǎi mù jiāng xī yǐ xù mín jiàn bāo
营建北京,命采木江西,以恤民见褒。
qī nián dì běi xún huáng tài zǐ jiān guó
七年,帝北巡,皇太子监国。
zhào hái zuǒ xià yuán jí lǐ hù bù
召还,佐夏原吉理户部。
rén zōng jí wèi gǎi nán jīng tōng zhèng shǐ
仁宗即位,改南京通政使。
míng nián jiù bài hù bù shàng shū chū dū jī nèi tián fù
明年就拜户部尚书,出督畿内田赋。
shī kuǐ bìng mìng pǔ dài zhī
师逵病,命朴代之。
xuān dé sān nián èr yuè zú yú guān
宣德三年二月卒于官。
chū hù bù zhǔ shì liú liáng bù jiǎn qǐ zhōng guì rén qiú shàng kǎo
初,户部主事刘良不检,乞中贵人求上考。
pǔ bù kě
朴不可。
liáng suì wū zòu pǔ zuì pǔ jiù dǎi
良遂诬奏朴罪,朴就逮。
chéng zǔ chá qí wū de shì
成祖察其诬,得释。
tā rì lì bù zòu yǔ liáng gào
他日,吏部奏予良诰。
rén zōng yuē cǐ rén sù wú xíng qiě cháng wū dà chén bù kě yǔ
仁宗曰:“此人素无行,且尝诬大臣,不可与。
liáng hòu guǒ yǐ zāng bài
”良后果以赃败。
pǔ zài cháo sān shí yú nián zì láng shǔ zhì shàng shū què rán yǒu shǒu bù tōng gàn qǐng yǔ yòu dū yù shǐ xiàng bǎo jù yǐ qīng jiè chēng
朴在朝三十余年,自郎署至尚书,确然有守,不通干请,与右都御史向宝,俱以清介称。
bǎo zì kè zhōng jìn xián rén
宝,字克忠,进贤人。
hóng wǔ zhōng yǐ jìn shì shòu bīng bù yuán wài láng
洪武中,以进士授兵部员外郎。
jiǔ nián wú guò zhuó tōng zhèng shǐ yǐ bù shàn zòu duì lì cí gǎi yìng tiān fǔ yǐn
九年无过,擢通政使,以不善奏对力辞,改应天府尹。
jiàn wén shí zuò shì zhé guǎng xī
建文时,坐事谪广西。
chéng zǔ jí wèi zhào fù zhí
成祖即位,召复职。
yǐ fù zuò shì xià yù jiàng liǎng zhè yán yùn pàn guān
已,复坐事下狱,降两浙盐运判官。
rén zōng zài dōng gōng zhī qí lián
仁宗在东宫,知其廉。
jí jí wèi zhào wèi yòu dū yù shǐ jiān zhān shì bìng gěi liǎng fèng
及即位,召为右都御史兼詹事,并给两俸。
xún yìng zhào chén bā shì duō kě cǎi zhě
寻应诏陈八事,多可采者。
xuān dé chū gǎi nán jīng
宣德初,改南京。
sān nián rù jìn dì mǐn qí lǎo mìng zhì shì
三年入觐,帝悯其老,命致仕。
guī zú yú tú
归,卒于途。
bǎo yǒu wén xué kuān hòu ài mín ér chí shēn lián zhí lǚ zāo kùn è bù shāo yì píng jū yán bù jí lì
宝有文学,宽厚爱民,而持身廉直,屡遭困厄不稍易,平居言不及利。
lì shì sì shí yú nián zú zhī rì jiā jù xiāo rán
历仕四十余年,卒之日,家具萧然。
chén shòu suí rén
陈寿,随人。
hóng wǔ zhōng yóu guó zǐ shēng shòu hù bù zhǔ shì
洪武中,由国子生授户部主事。
yǒng lè yuán nián qiān yuán wài láng
永乐元年迁员外郎。
chū wéi shān dōng cān zhèng suǒ zhì yǐ ài mín wèi wu
出为山东参政,所至以爱民为务。
yòng xià yuán jí jiàn zhào wèi gōng bù zuǒ shì láng
用夏原吉荐,召为工部左侍郎。
huáng tài zǐ jiān guó nán jīng shòu rì chén bīng mín kùn yòu chéng jiàn yán zuǒ yòu gàn ēn zé zhě duō kǒng lèi míng dé
皇太子监国南京,寿日陈兵民困,又乘间言左右干恩泽者多,恐累明德。
tài zǐ shēn nà zhī
太子深纳之。
cháng mù sòng zhī chū gù shì chén yuē shì láng zhōng dì yī rén yě
尝目送之出,顾侍臣曰:“侍郎中第一人也。
jiǔ nián yǐ hàn wáng gāo xù zèn xià yù pín bù néng gěi zhāo xī
”九年以汉王高煦谮,下狱,贫不能给朝夕。
guān shǔ yǒu kuì zhī zhě jù bù shòu jìng sǐ yù zhōng
官属有馈之者,拒不受,竟死狱中。
yú nián qǐ bìn rú shēng
逾年,启殡如生。
rén zōng jí wèi zèng gōng bù shàng shū shì mǐn sù guān qí zi cháng zhōng shū shè rén hòu yì zhì gōng bù shì láng
仁宗即位,赠工部尚书,谥敏肃,官其子瑺中书舍人,后亦至工部侍郎。
yǔ shòu tóng xià yù sǐ zhě yǒu mǎ jīng xǔ sī wēn
与寿同下狱死者,有马京、许思温。
jīng wǔ gōng rén
京,武功人。
hóng wǔ zhōng yǐ jìn shì shòu hàn lín biān xiū lì zuǒ tōng zhèng dà lǐ qīng
洪武中,以进士授翰林编修,历左通政、大理卿。
yǒng lè yuán nián wéi xíng bù zuǒ shì láng
永乐元年为行部左侍郎。
huáng tài zǐ shǒu běi jīng mìng jiān fǔ dǎo jǐn chéng yì zàn tài zǐ shén zhòng zhī
皇太子守北京,命兼辅导,尽诚翊赞,太子甚重之。
shù wèi gāo xù suǒ zèn zhé shù guǎng xī réng zuò qián shì dǎi xià yù
数为高煦所谮,谪戍广西,仍坐前事,逮下狱。
sī wēn zì shū yōng wú rén
思温,字叔雍,吴人。
yǐ guó zǐ shēng shǔ xíng bù zhǔ shì lèi guān běi píng àn chá fù shǐ
以国子生署刑部主事,累官北平按察副使。
yàn shī qǐ sī wēn zuǒ chéng shǒu yǒu láo zhuó xíng bù shì láng gǎi lì bù jiān zàn shàn
燕师起,思温佐城守有劳,擢刑部侍郎,改吏部,兼赞善。
yì yǐ chán xià yù
亦以谗下狱。
jiē yǔ sǐ
皆瘐死。
rén zōng lì zèng jīng shǎo fù shì wén jiǎn
仁宗立,赠京少傅,谥文简;
sī wēn lì bù shàng shū guān qí zi jùn zàn lǐ láng jìn xué hàn lín
思温吏部尚书,官其子俊赞礼郎,进学翰林。
liú jì hǔ míng sháo yǐ zì xíng yú yáo rén
刘季{虎},名韶,以字行,余姚人。
hóng wǔ zhōng jìn shì
洪武中进士。
chú xíng rén
除行人。
shǐ cháo xiǎn què qí kuì jìn
使朝鲜,却其馈赆。
dì wén cì yī chāo zhuó shǎn xī cān zhèng
帝闻,赐衣钞,擢陕西参政。
shǎn yǒu bū fù yǒu sī jùn xíng dū mín bù néng shū
陕有逋赋,有司峻刑督,民不能输。
jì hǔ zhì yǔ qí liáo fēn háng jùn xiàn xī zòng xiè zhě huǎn wéi qī
季{虎}至,与其僚分行郡县,悉纵械者,缓为期。
mín gǎn qí dé xī wán nà
民感其德,悉完纳。
shǎn bù chǎn náo shā ér suì yǒu kè
陕不产𥐻砂,而岁有课。
jì hǔ yán yú cháo ba zhī
季{虎}言于朝,罢之。
hóng qú shuǐ yì wèi zhì yàn xù xiè suì wèi yǒng lì
洪渠水溢,为治堰蓄泄,遂为永利。
jiàn wén zhōng zhào wèi xíng bù shì láng
建文中,召为刑部侍郎。
mín yǒu wèi dào suǒ yǐn zhě dǎi zhì dào yǐ sǐ nǎi zhào dào qī zǐ shǐ shi zhī
民有为盗所引者,逮至,盗已死,乃召盗妻子使识之。
tīng qí cí wū yě shì zhī
听其辞,诬也,释之。
lì kuī guān qián wū qiān yú rén xī wèi biàn miǎn
吏亏官钱,诬千余人,悉为辨免。
hé yáng nì lǚ zhū zhào èr rén yì shì qǐn
河阳逆旅朱、赵二人异室寝。
zhào bèi shā yǒu sī yí zhū shā zhī kǎo lüě wū fú
赵被杀,有司疑朱杀之,考掠诬服。
jì hǔ dú yuē shì fēi sù chóu qiě qí zhuāng wú kě lì
季{虎}独曰:“是非夙仇,且其装无可利。
huǎn qí yù jìng de shā zhào zhě
”缓其狱,竟得杀赵者。
yáng zhōu mín jiā dào yè rù shā rén yí dāo shī bàng dāo yǒu jì shí qí lín jiā yě
扬州民家,盗夜入杀人,遗刀尸傍,刀有记识,其邻家也。
guān bǔ jū zhī
官捕鞫之。
lín yuē shī cǐ dāo jiǔ yǐ
邻曰:“失此刀久矣。
bù shèng lüè wū fú
”不胜掠,诬服。
jì hǔ shǐ rén huái dāo jiù qí lǐ qián chá zhī
季{虎}使人怀刀就其里潜察之。
yī tóng zǐ shi yuē cǐ wú jiā wù
一童子识曰:“此吾家物。
dào nǎi de
”盗乃得。
yǒng lè chū zuǎn xiū dà diǎn mìng yáo guǎng xiào jiě jìn jí jì hǔ zǒng qí shì
永乐初,纂修《大典》,命姚广孝、解缙及季{虎}总其事。
bā nián zuò shī chū xià yù zhé wài rèn
八年坐失出下狱,谪外任。
qūn xún wèi xíng fù xià yù
逡巡未行,复下狱。
jiǔ zhī shǐ shì
久之始释。
mìng yǐ rú fú lì hàn lín yuàn biān zuǎn
命以儒服隶翰林院编纂。
xún shòu gōng bù zhǔ shì zú yú guān
寻授工部主事,卒于官。
liú chén zì bó jìng jīn huá rén
刘辰,字伯静,金华人。
guó chū yǐ shǔ diǎn qiān shǐ fāng guó zhēn
国初,以署典签使方国珍。
guó zhēn shì èr jī yǐ jìn huà què zhī
国珍饰二姬以进,叱却之。
li wén zhōng zhù shī yán zhōu pì zhì mù xià
李文忠驻师严州,辟置幕下。
yuán shuài gé jùn shǒu guǎng xìn shèng dōng fā mín jùn chéng háo
元帅葛俊守广信,盛冬发民浚城濠。
wén zhōng zhǐ zhī
文忠止之。
bù tīng
不听。
wén zhōng nù yù lín yǐ bīng
文忠怒,欲临以兵。
chén qǐng wǎng yù zhī
辰请往谕之。
jùn huǐ xiè shì suì yǐ
俊悔谢,事遂已。
yǐ qīn lǎo cí guī
以亲老辞归。
jiàn wén zhōng yòng jiàn zhuó jiān chá yù shǐ chū zhī zhèn jiāng fǔ qín yú zhí shì
建文中,用荐擢监察御史,出知镇江府,勤于职事。
bīn jiāng tián bā shí yú qǐng jiǔ lún yú shuǐ fù rú gù yǐ chén yán de chú
濒江田八十余顷,久沦于水,赋如故,以辰言得除。
jīng kǒu zhá fèi zhuǎn cáo zhě dào xīn hé chū jiāng zhōu shù bài
京口闸废,转漕者道新河出江,舟数败。
chén xiū gù zhá gōng sī jiē biàn
辰修故闸,公私皆便。
cáo hé yì hé yǎng liàn hú yì shuǐ sān dǒu mén jiǔ fèi
漕河易涸,仰练湖益水,三斗门久废。
chén xiū zhù zhī yùn zhōu jì tōng hú xià tián yì rěn
辰修筑之,运舟既通,湖下田益稔。
yǒng lè chū li jǐng lóng yán chén zhī guó chū shì zhào zhì yù xiū tài zǔ shí lù
永乐初,李景隆言辰知国初事,召至,预修《太祖实录》。
qiān jiāng xī bù zhèng sī cān zhèng zòu juān jiǔ jùn huāng tián liáng
迁江西布政司参政,奏蠲九郡荒田粮。
suì jī quàn fù mín dài jī zhě juān qí yáo yì yǐ wéi zhī xi
岁饥,劝富民贷饥者,蠲其徭役以为之息。
guān wèi lì quàn jī nián ér cháng
官为立券,期年而偿。
chén jū guān lián qín shàng qì yǔ dū sī àn chá shǐ bù xiāng de shù zhēng zuò miǎn guān
辰居官廉勤尚气,与都司、按察使不相得,数争,坐免官。
shí sì nián qǐ xíng bù zuǒ shì láng fù liú nán jīng zhě sān nián
十四年起行部左侍郎,复留南京者三年。
dì niàn qí lǎo cì chì jí chāo bì jīn zhì shì
帝念其老,赐敕及钞币,今致仕。
zú yú tú nián qī shí bā
卒于途,年七十八。
yáng dǐ zì dà yòng zé zhōu rén
杨砥,字大用,泽州人。
hóng wǔ mò yóu jìn shì shòu xíng rén sī yòu sī fù
洪武末,由进士授行人司右司副。
shàng shū yán yáng xióng wèi mǎng dài fū yí jī wàn shì
上疏言:“扬雄为莽大夫,贻讥万世。
dǒng zhòng shū tiān rén sān cè jí zhèng yì míng dào zhī yán zú yǐ fú yì shì jiào
董仲舒《天人三策》及正谊明道之言,足以扶翼世教。
jīn kǒng miào cóng sì yǒu xióng wú zhòng shū fēi shì
今孔庙从祀有雄无仲舒,非是。
dì cóng zhī
”帝从之。
lì guān hú guǎng bù zhèng sī cān yì
历官湖广布政司参议。
jiàn wén zhōng yán dì yáo zhī dé shǐ yú qīn jiǔ zú
建文中,言:“帝尧之德始于亲九族。
jīn yi dūn mù zhū fān wú zì jiǎn zhī yè
今宜惇睦诸藩,无自剪枝叶。
bù bào
”不报。
fù sāng guī
父丧归。
chéng zǔ jí wèi qǐ hóng lú sì qīng qǐ zhōng zhì
成祖即位,起鸿胪寺卿,乞终制。
fú què zhuó lǐ bù shì láng zuò shì hé qú shī zhí jiàng gōng bù zhǔ shì gǎi lǐ bù
服阕,擢礼部侍郎,坐视河渠失职,降工部主事,改礼部。
yǒng lè shí nián qiān běi jīng xíng tài pú sì qīng
永乐十年迁北京行太仆寺卿。
shí wú qiáo zhì tiān jīn dà shuǐ jué dī shāng jia
时吴桥至天津大水决堤伤稼。
dǐ qǐng kāi dé zhōu dōng nán huáng hé gù dào jí tǔ hé yǐ shā shuǐ shì
砥请开德州东南黄河故道及土河,以杀水势。
dì mìng gōng bù shì láng lìn fāng jīng lǐ zhī
帝命工部侍郎蔺芳经理之。
dìng mù mǎ fǎ qǐng lìng mín wǔ dīng yǎng zhǒng mǎ yì pǐ shí mǎ lì qún tóu yī rén wǔ shí mǎ lì qún zhǎng yī rén yǎng mǎ jiā suì juān zū liáng zhī bàn
定牧马法,请令民五丁养种马一匹,十马立群头一人,五十马立群长一人,养马家岁蠲租粮之半。
ér jì zhōu yǐ dōng zhì shān hǎi zhū wèi tǔ dì kuān guǎng shuǐ cǎo fēng měi qí tún jūn rén yǎng zhǒng mǎ yì pǐ zū yì miǎn bàn
而蓟州以东至山海诸卫,土地宽广,水草丰美,其屯军人养种马一匹,租亦免半。
dì mìng jūn zū jǐn juān zhī yú xī cóng qí yì
帝命军租尽蠲之,余悉从其议。
yú shì mǎ dà fán xi
于是马大蕃息。
dǐ gāng jiè yǒu shǒu yóu dǔ xiào xíng
砥刚介有守,尤笃孝行。
shí liù nián mǔ sāng āi huǐ wèi zhì jiā zú
十六年,母丧哀毁,未至家,卒。
yú qiān zì bó yì jīn tán rén
虞谦,字伯益,金坛人。
hóng wǔ zhōng yóu guó zǐ shēng zhuó xíng bù láng zhōng chū zhī háng zhōu fǔ
洪武中,由国子生擢刑部郎中,出知杭州府。
jiàn wén zhōng qǐng xiàn sēng dào tián rén wú guò shí mǔ yú yǐ jūn gěi pín mín
建文中请限僧道田,人无过十亩,余以均给贫民。
cóng zhī
从之。
yǒng lè chū zhào wèi dà lǐ sì shǎo qīng
永乐初召为大理寺少卿。
shí yǒu zhào
时有诏。
jiàn wén zhōng shàng yán gǎi jiù zhì zhě xī miàn chén
建文中,上言改旧制者悉面陈。
qiān nǎi yán qián shì qǐng zuì
谦乃言前事请罪。
dì jiàn qiān bù xiào yuē cǐ xiù cái pì lǎo fú ěr
帝见谦怖,笑曰:“此秀才辟老、佛耳。
shì fú wèn
”释弗问。
ér sēng dào xiàn tián zhì jìng ba
而僧道限田制竟罢。
dū chá yuàn lùn kuāng piàn zuì zhǔn hóng wǔ bǎng lì xiāo shǒu yǐ xùn
都察院论诓骗罪,准洪武榜例枭首以徇。
qiān zòu bǐ fèng zhào zhǔn lǜ duàn zuì kuāng piàn dāng zhàng liú xiāo shǒu fēi zhào shū yì
谦奏:“比奉诏准律断罪,诓骗当杖流,枭首非诏书意。
dì cóng zhī
”帝从之。
tiān jīn wèi cāng zāi fén liáng shù shí wàn shí
天津卫仓灾,焚粮数十万石。
yù shǐ yán zhǔ zhě dào yòng duō zòng huǒ zì gài
御史言主者盗用多,纵火自盖。
dǎi jǐ bā bǎi rén yīng sǐ zhě bǎi
逮几八百人,应死者百。
qiān bái qí làn de lùn jiǎn
谦白其滥,得论减。
qī nián dì běi xún huáng tài zǐ zòu qiān wèi yòu fù dōu yù shǐ
七年,帝北巡,皇太子奏谦为右副都御史。
míng nián xié jǐ shì zhōng dù qīn xún shì huái fèng dǐ chén zhōu zāi shāng miǎn tián zū shú mín suǒ yù zǐ nǚ
明年,偕给事中杜钦巡视淮、凤抵陈州灾伤,免田租,赎民所鬻子女。
míng nián qiān qǐng zhèn tài zǐ yù zhī yuē jūn mín kùn jí ér qīng děng cóng róng qǐng qǐ bǐ jí àn hé rú rén yě
明年,谦请振,太子谕之曰:“军民困极,而卿等从容请启,彼汲黯何如人也。
xún mìng dū liǎng zhè sū sōng zhū fǔ liáng shū nán běi jīng jí xú zhōu huái ān
”寻命督两浙、苏、松诸府粮,输南、北京及徐州、淮安。
fù mín lù yǒu sī lǜ de jìn dì ér pín mín duō yuǎn yùn
富民赂有司,率得近地,而贫民多远运。
qiān jiàn yì fēn sì děng dīng duō liáng zuì shǎo zhě yùn běi jīng cì shǎo zhě yùn xú zhōu dīng liáng děng zhě yùn nán jīng huái ān dīng shǎo liáng duō zhě cún liú běn tǔ
谦建议分四等:丁多粮最少者运北京,次少者运徐州,丁粮等者运南京、淮安,丁少粮多者存留本土。
mín lì lài zhī
民利赖之。
yòu yán xú zhōu lǚ liáng èr hóng xíng zhōu duō zǔ
又言:徐州、吕梁二洪,行舟多阻。
qǐng měi hóng zēng wǎn fū èr bǎi yuè gěi lǐn
请每洪增挽夫二百,月给廪;
guān niú yī bǎi xiá shí tīng mín gēng dà zhōu zhì yòng yǐ wǎn
官牛一百,暇时听民耕,大舟至,用以挽。
rén yǐ wéi biàn
人以为便。
cháng dū yùn mù yì zhě dà yì
尝督运木,役者大疫。
qiān lìng sàn chǔ zhī yì suì xi
谦令散处之,疫遂息。
wèi jǐ xié jǐ shì zhōng xǔ néng xún fǔ zhè jiāng
未几,偕给事中许能巡抚浙江。
rén zōng jí wèi zhào hái gǎi dà lǐ sì qīng
仁宗即位,召还,改大理寺卿。
shí lǚ shēng wèi shǎo qīng yǎng zhān wèi chéng ér qiān yòu jiàn yán běn wèi sì zhèng
时吕升为少卿,仰瞻为丞,而谦又荐严本为寺正。
dì fāng jīn shèn xíng yù qiān děng yì xī xīn zòu dāng
帝方矜慎刑狱,谦等亦悉心奏当。
fán fǎ sī jí sì fāng suǒ shàng yù qiān děng zài sì cān fù bì qiú qí píng
凡法司及四方所上狱,谦等再四参复,必求其平。
cháng yǔ rén yuē bǐ wú hàn sī wǒ wú hàn yǐ
尝语人曰:“彼无憾,斯我无憾矣。
cháng yìng zhào shàng yán qī shì jiē qiè zhòng shí wù
”尝应诏上言七事,皆切中时务。
yǒu yán qí zòu shì bù mì shì ēn yú wài zhě
有言其奏事不密,市恩于外者。
dì nù jiàng shǎo qīng
帝怒,降少卿。
yī rì yáng shì qí zòu shì bì bù tuì
一日,杨士奇奏事毕,不退。
dì wèn yù hé yán de fēi wèi yú qiān hu
帝问:“欲何言,得非为虞谦乎?
shì qí yīn jù bái qí wū qiě yán qiān lì shì sān cháo de dà chén tǐ
”士奇因具白其诬,且言谦历事三朝,得大臣体。
dì yuē wú yì huǐ zhī
帝曰:“吾亦悔之。
suì mìng fù zhí
”遂命复职。
xuān zōng lì qiān yán jiù zhì fàn sǐ zuì zhě fá yì zhōng shēn
宣宗立,谦言:“旧制,犯死罪者,罚役终身。
jīn suǒ fàn bù děng yi yī qīng zhòng fēn nián xiàn
今所犯不等,宜依轻重分年限。
bào kě
”报可。
xuān dé èr nián sān yuè zú yú guān
宣德二年三月卒于官。
qiān měi yí guān fēng cǎi níng zhòng
谦美仪观,风采凝重。
gōng shī huà zì fù cái wàng
工诗画,自负才望。
gōng bù shì láng sū zàn yǐ bǐ wěi bān qiān shàng héng yàng yàng rén yǐ shì ài qí liàng yún
工部侍郎苏瓒以鄙猥班谦上,恒怏怏,人以是隘其量云。
lǚ shēng shān yīn rén
吕升,山阴人。
yǒng lè chū wèi lì yáng jiào yù lì guān jiāng xī fú jiàn àn chá qiān shì suǒ zhì yǒu qīng shèn shēng
永乐初为溧阳教谕,历官江西、福建按察佥事,所至有清慎声。
rù wèi dà lǐ sì shǎo qīng
入为大理寺少卿。
xuān dé bā nián zhì shì zú
宣德八年致仕卒。
yǎng zhān cháng zhōu rén
仰瞻,长洲人。
yǒng lè zhōng yóu hǔ bēn wèi jīng lì qiān dà lǐ sì chéng
永乐中由虎贲卫经历迁大理寺丞。
zhèng tǒng jiān huàn guān wáng zhèn yòng shì bǎi guān duō bēn zǒu qí mén wéi zhān yǔ dà lǐ qīng xuē xuān bù wǎng
正统间,宦官王振用事,百官多奔走其门,惟瞻与大理卿薛瑄不往。
huì yǔ xuān biàn shā fu yuān yù yì wǔ zhèn xià yù zhé shù dà tóng
会与瑄辨杀夫冤狱,益忤振,下狱,谪戍大同。
jǐng tài chū zhào wèi yòu sì chéng zhí fǎ yù jiān zài wèi zhě duō bú yuè
景泰初,召为右寺丞,执法愈坚,在位者多不悦。
yí jí guī jiā dà lǐ shǎo qīng
移疾归,加大理少卿。
yán běn zì zhì dào jiāng yīn rén
严本,字志道,江阴人。
shǎo tōng qún jí xí fǎ lǜ yǐ fu lín xíng tǒng fù cí yuē yì bó zhù zhě fēi yī nǎi zhe ji yì sì juǎn
少通群籍,习法律,以傅霖《刑统赋》辞约义博,注者非一,乃著《辑义》四卷。
yǒng lè shí yī nián yǐ jiàn zhēng shì yǐ yí lǜ fū xī míng chàng
永乐十一年以荐征,试以疑律,敷析明畅。
shòu xíng bù zhǔ shì
授刑部主事。
shì láng zhāng běn zhǎng bù shì guān lì shǎo dāng yì zhě dú zhòng běn yí yù zhé bǐ xùn zhī
侍郎张本掌部事,官吏少当意者,独重本,疑狱辄俾讯之。
fèng mìng shǐ huī zhōu shí dū bàn hòu qī lì fá gōng běn bù rěn pò mín
奉命使徽州,时督办后期,例罚工,本不忍迫民。
huò yǐ wéi yán běn yuē wú bàn yǐ
或以为言,本曰:“吾办矣。
gài yǐ yù shū qí zi zhōu tián wèi gōng zuò cháng yě
”盖已寓书其子,鬻田为工作偿也。
rén zōng lì yǐ xíng bù shàng shū jīn chún jí yú qiān jiàn gǎi dà lǐ sì zhèng
仁宗立,以刑部尚书金纯及虞谦荐,改大理寺正。
duàn yù zhě duō yǐ zhī qíng gù zòng jí dà bù jìng lùn zuì
断狱者多以“知情故纵”及“大不敬”论罪。
běn zhēng zhī yuē lǜ zì pàn nì shù tiáo wài wú gù zòng zhī wén
本争之曰:“律自叛逆数条外,无‘故纵’之文。
jí bù jìng qíng yǒu zhòng qīng qǐ kě gài rù zhòng bǐ
即‘不敬’,情有重轻,岂可概入重比?
qiān wěi zhī xī wèi bó zhèng
”谦韪之,悉为驳正。
liáng xiāng mín shī mǎ yí qí lín gào yú chéng kǎo sǐ
良乡民失马,疑其邻,告于丞,拷死。
chéng zuò jué fá bù rú fǎ dāng tú ér gào zhě zuò jiǎo
丞坐决罚不如法,当徒,而告者坐绞。
běn yuē chéng zuì dāng
本曰:“丞罪当。
gào zhě yīn yí ér su lǜ yǐ wū gào zhì sǐ shì chéng yǔ gào zhě gè shā yī rén kě hu
告者因疑而诉,律以诬告致死,是丞与告者各杀一人,可乎?
bó zhèng zhī
”驳正之。
jǔ xiàn zhūn zú duó mín tián mín sòng yú guān zú bèi chī
莒县屯卒夺民田,民讼于官,卒被笞。
yè dào mín lǘ mín sōu de zhī
夜盗民驴,民搜得之。
zú fǎn yǐ wéi wū qín sòng qiān hù mín bèi jìn sǐ
卒反以为诬,擒送千户,民被禁死。
fǎ sī zuò qiān hù tú
法司坐千户徒。
běn yuē qiān hù shēng zé sǐ zhě yuān yǐ
本曰:“千户生,则死者冤矣。
suì zhèng qí gù kān zuì
”遂正其故勘罪。
sū zhōu wèi zú shí yú rén yè jié kè zhōu yú hé xī wu yī zú sǐ
苏州卫卒十余人夜劫客舟于河西务,一卒死。
jù shì jué wū lín zhōu jiě qiú rén wèi dào qí lǚ wǎng jiù jiàn shā
惧事觉,诬邻舟解囚人为盗,其侣往救见杀。
jiē wū fú
皆诬服。
běn yí zhī yuē jiě rén yǔ qiú tóng zhōu
本疑之曰:“解人与囚同舟。
wèi dào qiú bì zhī zhī
为盗,囚必知之。
àn yàn guǒ de shí suì dǐ zú zuì
”按验,果得实,遂抵卒罪。
běn lì shēn fāng yán fēi lǐ fú lǚ
本立身方严,非礼弗履。
qí shǐ huī yě zhī fǔ kuì jiǔ yáo yì bù shòu
其使徽也,知府馈酒肴亦不受。
nián qī shí bā zú
年七十八卒。
tāng zōng zì zhèng zhuàn zhè jiāng píng yáng rén
汤宗,字正传,浙江平阳人。
hóng wǔ mò yóu tài xué shēng zhuó hé nán àn chá qiān shì gǎi běi píng
洪武末,由太学生擢河南按察佥事,改北平。
jiàn wén shí shàng biàn yán àn chá shǐ chén yīng shòu yàn dǐ jīn qián yǒu yì móu
建文时上变,言按察使陈瑛受燕邸金钱,有异谋。
zhào dǎi yīng ān zhì guǎng xī ér qiān zōng shān dōng àn chá shǐ
诏逮瑛,安置广西,而迁宗山东按察使。
zuò shì zuǒ qiān xíng bù láng zhōng chū zhī sū zhōu fǔ
坐事,左迁刑部郎中,出知苏州府。
sū lián suì shuǐ mín liú bū zū bǎi yú wàn dàn
苏连岁水,民流,逋租百余万石。
zōng yù fù mín chū mǐ dài shū
宗谕富民出米代输。
fù mín zhī qí ài mín bù sān yuè xī wán nà
富民知其爱民,不三月悉完纳。
yǒng lè yuán nián yǒu yán qí zuò shì shuǐ huàn zhě dǎi xià yù zhé pàn lù zhōu
永乐元年,有言其坐视水患者,逮下狱,谪判禄州。
yǐ huáng huái jiàn zhào wèi dà lǐ sì chéng
以黄淮荐,召为大理寺丞。
huò yán zōng céng fā qián dǐ shì
或言宗曾发潜邸事。
dì yuē dì wáng wéi cái shì shǐ hé lùn jiù xián
帝曰:“帝王惟才是使,何论旧嫌。
shí wài guó gòng shǐ bìng sǐ cóng rén wèi yī shā zhī
”时外国贡使病死,从人谓医杀之。
yù jù zōng yuè dú tàn yuē yī yǔ shǐ zhě hé chóu ér gù shā zhī hu
狱具,宗阅牍叹曰:“医与使者何仇,而故杀之乎?
zú biàn chū zhī
”卒辨出之。
xún mìng zhèn jī hé nán hái shǔ hù bù shì
寻命振饥河南,还署户部事。
jiě jìn xià yù cí lián zōng zuò xì shí yú nián
解缙下狱,词连宗,坐系十余年。
rén zōng lì fù guān zài qiān nán jīng dà lǐ qīng
仁宗立,复官,再迁南京大理卿。
xuān zōng chū qīng jūn shān dōng
宣宗初,清军山东。
huì tiān jiǔ bù yǔ jí chén mín jiān jī kùn zhuàng
会天久不雨,极陈民间饥困状。
dì wèi juān zū miǎn yì ba bù jí zhī wù
帝为蠲租免役,罢不急之务。
xuān dé èr nián zú
宣德二年卒。
zàn yuē yǒng xuān zhī jì yán chì lì zhì zhí shì xiū jǔ
赞曰:永、宣之际,严饬吏治,职事修举。
ruò yù xīn zhī lǐ fù yáng dǐ zhī mǎ zhèng liú jì hǔ yú qiān zhī zhì yù kě wèi néng qí guān yǐ
若郁新之理赋,杨砥之马政,刘季{虎}、虞谦之治狱,可谓能其官矣。
li qìng shī kuǐ zhū rén qīng jiè yǒu zhí jiē liè qīng zhī liáng yě
李庆、师逵诸人,清介有执,皆列卿之良也。
chén shòu mǎ jīng zāo chán zǎo fèi xī hu wèi jìng qí yòng
陈寿、马京遭谗早废,惜乎未竟其用。
jīn zhōng fèn shēn zú wǔ jìn zì yì shù mò liú ér yǒu shì jūn zǐ zhī xíng
金忠奋身卒伍,进自艺术末流,而有士君子之行。
dāng qí kǎn kǎn chí lùn yú wén huáng fù zǐ jiān zhōng zhí bù náo zú yǐ chéng xìn wù zhǔ qǐ bù wěi zāi
当其侃侃持论于文皇父子间,忠直不挠,卒以诚信悟主,岂不伟哉。