明史 · 佚名 · Chapter 253 of 333

列传·卷一百四十一

PinyinModern Translation
Size

wáng yīng xióng hé wú zōu zhāng zhì fā kǒng zhēn yùn huáng shì jùn liú yǔ liàng xuē guó guān yuán kǎi chéng guó xiáng cài guó yòng fàn fù cuì fāng féng nián zhāng sì zhī děng chén yǎn wèi zǎo dé li jiàn tài

王应熊(何吾驺) 张至发(孔贞运黄士俊刘宇亮) 薛国观(袁恺)程国祥(蔡国用范复粹方逢年张四知等)陈演魏藻德(李建泰)

wáng yīng xióng zì fēi xióng bā xiàn rén

王应熊,字非熊,巴县人。

wàn lì sì shí yī nián jìn shì

万历四十一年进士。

tiān qǐ zhōng lì guān zhān shì yǐ yōu guī

天启中,历官詹事,以忧归。

chóng zhēn sān nián zhào bài lǐ bù yòu shì láng

崇祯三年,召拜礼部右侍郎。

míng nián dōng dì qiǎn huàn guān chū shǒu biān zhèn yīng xióng shàng yán bì xià jiāo láo qiú zhì hé yī bù yǐ xìn qún chén nǎi qún chén bù kěn rèn láo rèn yuàn zhì bì xià wàn bù huò yǐ quán qiǎn jìn shì jiān lǐ

明年冬,帝遣宦官出守边镇,应熊上言:“陛下焦劳求治,何一不倚信群臣,乃群臣不肯任劳任怨,致陛下万不获已,权遣近侍监理。

shū zhī qīng shǐ wèi yǒu shèng míng bu shi chū zhī zhǔ ér qún gōng bù kè yǎng chéng zhí dāng kuì sǐ

书之青史,谓有圣明不世出之主,而群工不克仰承,直当愧死。

qiě zì shén zōng yǐ lái shì xí rén xīn bù zhī zhí zhǎng hé shì yǒu jǔ huì diǎn lǜ lì gào zhī zhě fǎn yà wèi shēn hán xíng míng

且自神宗以来,士习人心不知职掌何事,有举《会典》律例告之者,反讶为申、韩刑名。

jìn rì zhū chén zhī bìng fēi lín shì bù dān dāng zhī gù nǎi píng shí wèi jiǎng qiú zhī guò yě

近日诸臣之病,非临事不担当之故,乃平时未讲求之过也;

yì fēi yīn xún yú sù xí zhī gù shí qiān wàng yú jiù zhāng zhī guò yě

亦非因循于夙习之故,实愆忘于旧章之过也。

yǔ jiē yíng dì yì suì méng juàn zhù

”语皆迎帝意,遂蒙眷注。

cháng xù jiǔ gòu shàng shū huáng rǔ liáng wèi jǐ shì zhōng féng yuán biāo suǒ hé rǔ liáng wèi zhī yǐn nǎi jiě

尝酗酒,诟尚书黄汝良,为给事中冯元飙所劾,汝良为之隐,乃解。

wǔ nián jìn zuǒ shì láng yuán biāo fā qí tān wū zhuàng dì bù xǐng

五年,进左侍郎,元飙发其贪污状,帝不省。

yīng xióng bó xué duō cái shú ān diǎn gù ér xìng xī kè qiáng hěn rén duō wèi zhī

应熊博学多才,熟谙典故,而性谿刻强很,人多畏之。

zhōu yán rú wēn tǐ rén yuán yǐ zì zhù xián yǔ qīn shàn

周延儒、温体仁援以自助,咸与亲善。

jí yán rú ba tǐ rén yuán yì lì

及延儒罢,体仁援益力。

liù nián dōng tíng tuī gé chén yīng xióng wàng qīng bù yǔ tè zhǐ zhuó lǐ bù shàng shū jiān dōng gé dà xué shì yǔ hé wú zōu bìng rù cān jī wù

六年冬,廷推阁臣,应熊望轻不与,特旨擢礼部尚书兼东阁大学士,与何吾驺并入参机务。

mìng xià cháo yě xū hài

命下,朝野胥骇。

jǐ shì zhōng zhāng zhèng chén hé zhī yuē yīng xióng qiáng bì zì zhāng zòng héng wèi xí xiǎo cái zú fù duǎn xiǎo biàn zú jì tān jīn dà yòng bì qiě shān chú yì jǐ bào fù ēn chóu hùn xiáo huǐ yù

给事中章正宸劾之曰:“应熊强愎自张,纵横为习,小才足覆短,小辨足济贪,今大用,必且芟除异己,报复恩仇,混淆毁誉。

kuàng láng jí fēng mí lún yú shì xíng

况狼籍封靡,沦于市行。

yuàn shōu hái chéng mìng bié xuǎn zhōng liáng

愿收还成命,别选忠良。

qiě é yán wèi zuǒ yòu xiān róng yóu tā tú yǐ jìn shǐ tiān xià xūn xīn jié zú zhī tú chí chěng ér qǐ wèi shèng dé lèi bù xiǎo

且讹言谓左右先容,由他途以进,使天下薰心捷足之徒驰骋而起,为圣德累不小。

dì dà nù xià zhèng chén zhào yù xuē jí guī

”帝大怒,下正宸诏狱,削籍归。

yǒu quàn yīng xióng wéi wén yàn bó zhě yīng xióng fú rán yáng jù shū yǐn tuì yǔ duō fèn jī

有劝应熊为文彦博者,应熊咈然,佯具疏引退,语多愤激。

lǚ wèi jǐ shì zhōng fàn shū tài yù shǐ wú lǚ zhōng suǒ gōng dì jiē bù wèn

屡为给事中范淑泰、御史吴履中所攻,帝皆不问。

bā nián zhēng yuè liú zéi xiàn fèng yáng huǐ huáng líng

八年正月,流贼陷凤阳,毁皇陵。

xún fǔ yáng yī péng yīng xióng zuò zhǔ

巡抚杨一鹏,应熊座主;

xún àn wú zhèn yīng tǐ rén yīn yě

巡按吴振缨,体仁姻也。

èr rén kǒng dì zhèn nù liú yī péng zhèn yīng shū wèi shàng sì huī fù bào tóng zòu zhī suì nǐ zhǐ lìng fǔ àn dài zuì

二人恐帝震怒,留一鹏、振缨疏未上,俟恢复报同奏之,遂拟旨令抚按戴罪。

zhǔ shì zhèng ěr shuō hú jiāng jiāo zhāng dǐ yīng xióng tǐ rén péng bǐ wù guó dì nù zhé èr rén ér jǐ shì zhōng hé jiè xǔ yù qīng fàn shū tài yù shǐ zhāng zuǎn céng wú lǚ zhōng zhāng kěn táng yán zhī bù yǐ

主事郑尔说、胡江交章诋应熊、体仁朋比误国,帝怒谪二人,而给事中何楷、许誉卿、范淑泰,御史张缵曾、吴履中、张肯堂言之不已。

shū tài yán yī péng huī fù shū yǐ zhēng yuè èr shí yī rì hé chá shī shì qíng xíng shū yǐ zhēng yuè èr shí bā rì tiān xià yǒu wèi shī shì xiān huī fù zhě zāi

淑泰言:“一鹏《恢复疏》以正月二十一日,《核察失事情形疏》以正月二十八日,天下有未失事先恢复者哉?

yīng xióng gǎi tián yuè rì qī kuáng zhī zuì nán cí

应熊改填月日,欺诳之罪难辞。

qiě hé qí tā shòu huì shì

”且劾其他受贿事。

dì gù yīng xióng hòu jiē bù tīng ér juān jiè zuǎn céng zhì wèi yù yīng xióng

帝顾应熊厚,皆不听,而镌楷、缵曾秩,慰谕应熊。

yīng xióng yì lǚ shū biàn wèi zuò zhǔ mén shēng yì bù róng báo gǎn cí bǐ zhī míng

应熊亦屡疏辩,谓:“座主门生,谊不容薄,敢辞比之名。

piào nǐ shí chén qǐ cǎo gǎn cí wù zhī zuì

票拟实臣起草,敢辞误之罪。

jiè yì fèn lǚ shū jiū zhī zuì hòu fù shū yán gù shì zòu zhāng fēi fā chāo wài rén wú yóu wén

”楷益愤,屡疏纠之,最后复疏言:“故事,奏章非发抄,外人无由闻;

fēi fèng zhǐ dǐ bào bù xǔ chāo chuán

非奉旨,邸报不许抄传。

chén shū liù yuè chū shí rì shàng shí sì rì shǐ fèng míng zhǐ yīng xióng nǎi yú shí sān rì zòu biàn zhǐ shàng wèi xià yīng xióng hé yóu zhī

臣疏六月初十日上,十四日始奉明旨,应熊乃于十三日奏辩,旨尚未下,应熊何由知?

chén bù jiě zhě yī

臣不解者一。

qiě zhǐ xià bì yóu liù kē chāo fā

且旨下必由六科抄发。

chén shū shí sì rì xià ér bǎi hù zhào guāng xiū xiān sòng jǐn yī táng shàng guān zé shū kě bù yóu kē chāo yǐ

臣疏十四日下,而百户赵光修先送锦衣堂上官,则疏可不由科抄矣。

chén bù jiě zhě èr

臣不解者二。

yīng xióng shǐ jù jù shū yǐn zuì

”应熊始惧,具疏引罪。

dì xià qí jiā rén jí zhí rì zhōng shū qī rén yú yù

帝下其家人及直日中书七人于狱。

yù jù jiā rén shù biān zhōng shū biǎn èr zhì

狱具,家人戍边,中书贬二秩。

yīng xióng nǎi lǚ shū qǐ xiū qù chéng chuán cì dào lǐ fèi xíng rén hù xíng

应熊乃屡疏乞休去,乘传赐道里费,行人护行。

dì yì zhī yīng xióng bù xié rén wàng tè jǐ suǒ bá zhuó bù yù yǐ rén yán qù yě

帝亦知应熊不协人望,特己所拔擢,不欲以人言去也。

shí èr nián qiǎn guān cún wèn

十二年遣官存问。

qí dì yīng xī héng yú xiāng xiāng rén yì què jī dēng wén gǔ liè zhuàng zhì sì bǎi bā shí yú tiáo zāng yī bǎi qī shí yú wàn cí lián yīng xióng

其弟应熙横于乡,乡人诣阙击登闻鼓,列状至四百八十余条,赃一百七十余万,词连应熊。

zhào xià fǔ àn kān jiū

诏下抚按勘究。

huì yīng xióng fù zhào shì de jiě

会应熊复召,事得解。

shí yán rú zài xiāng huàn yán zhě gōng jǐ dú niàn yīng xióng gāng hěn kě jiè yǐ zhì zhī lì yán yú dì

时延儒再相,患言者攻己,独念应熊刚很,可借以制之,力言于帝。

shí wǔ nián dōng qiǎn xíng rén zhào yīng xióng

十五年冬,遣行人召应熊。

míng nián liù yuè yīng xióng wèi zhì yán rú yǐ bà guī

明年六月,应熊未至,延儒已罢归。

jǐ shì zhōng gōng dǐng zī mì shū yán bì xià zhào yīng xióng bì yīn qí bǐng guó zhī rì zhòng kǒu jiāo gōng yǐ wéi gū lì wú dǎng

给事中龚鼎孳密疏言:“陛下召应熊,必因其秉国之日,众口交攻,以为孤立无党;

shú zhī qí tóng nián mì qì fèi fǔ shēn lián shì yán rú zài yě

孰知其同年密契,肺腑深联,恃延儒在也。

chén qù nián rù dōu wén yīng xióng huì yán rú wèi zài zhào jì

臣去年入都,闻应熊贿延儒为再召计。

yán rú duì zhòng dà yán zhì zūn yù qǐ bā xiàn

延儒对众大言,至尊欲起巴县。

bā xiàn zhě yīng xióng yě

巴县者,应熊也。

wèi jǐ zhào mìng guǒ xià

未几,召命果下。

yǐ zhèng běn zhòng dì sī xiāng yuán yǐn shì yán rú suī qù yóu wèi qù tiān xià shì hé kān zài wù

以政本重地,私相援引,是延儒虽去犹未去,天下事何堪再误!

dì de shū xīn dòng liú wèi xià

”帝得疏心动,留未下。

yǐ ér yán rú bèi dǎi bù jí fù sì yīng xióng zhì shǐ wěi zhī xíng

已而延儒被逮,不即赴,俟应熊至,始尾之行。

yī rì dì gù zhōng guān yuē yán rú hé jiǔ bù zhì

一日,帝顾中官曰:“延儒何久不至?

duì yuē xū wáng yīng xióng xiān rù ěr

”对曰:“需王应熊先入耳。

dì yì yí zhī

”帝益疑之。

jiǔ yuè yīng xióng zhì sù cháo fáng

九月,应熊至,宿朝房。

qǐng rù duì bù xǔ

请入对,不许;

qǐng guī tián xǔ zhī nǎi cán jǔ ér fǎn

请归田,许之,乃惭沮而返。

shí qī nián sān yuè jīng shī xiàn

十七年三月,京师陷。

wǔ yuè fú wáng lì yú nán jīng

五月,福王立于南京。

bā yuè zhāng xiàn zhōng xiàn sì chuān

八月,张献忠陷四川。

nǎi gǎi yīng xióng bīng bù shàng shū jiān wén yuān gé dà xué shì zǒng dū chuān hú yún guì jūn wù zhuān bàn chuān kòu

乃改应熊兵部尚书兼文渊阁大学士,总督川、湖、云、贵军务,专办川寇。

shí chuān zhōng zhū jùn wéi zūn yì wèi xià yīng xióng rù shǒu zhī gǎo sù shì shī kāi mù fǔ chuán xí tǎo zéi

时川中诸郡,惟遵义未下,应熊入守之,缟素誓师,开幕府,传檄讨贼。

míng nián zòu shàng fāng lüè qǐng chì chuān shǎn hú guì liǎng zǒng dū yún yáng hú guǎng guì zhōu yún nán sì xún fǔ chū shī hé tǎo bìng hé sì chuān xún fǔ mǎ tǐ qián zòng bīng yín lüě gé zhí tí wèn

明年奏上方略,请敕川陕、湖贵两总督,郧阳、湖广、贵州、云南四巡抚出师合讨,并劾四川巡抚马体干纵兵淫掠,革职提问。

mìng wèi dá ér nán dōu wáng tǐ qián jū zhí rú gù

命未达而南都亡,体干居职如故。

yǐ ér xiàn zhōng sǐ zhū jiāng yáng zhǎn děng gè jù zhōu xiàn zì xióng yīng xióng bù néng zhì

已而献忠死,诸将杨展等各据州县自雄,应熊不能制。

qí bù jiàng céng yīng zuì yǒu gōng fù zhòng qìng lǚ pò zéi bīng

其部将曾英最有功,复重庆,屡破贼兵。

wáng xiáng yì chū shī qí jiāng xiāng jī jiǎo

王祥亦出师綦江相犄角。

xiáng cái wǔ bù jí yīng ér yīng xióng wěi rèn guò zhī

祥才武不及英,而应熊委任过之。

yòu míng nián shí yuè xiàn zhōng yú dǎng sūn kě wàng li dìng guó děng nán zǒu chóng qìng yīng zhàn mò

又明年十月,献忠余党孙可望、李定国等南走重庆,英战殁。

kě wàng xí pò zūn yì yīng xióng dùn rù yǒng níng shān zhōng xuán zú yú bì jié wèi

可望袭破遵义,应熊遁入永宁山中,旋卒于毕节卫。

yī zi yáng xǐ sǐ yú bīng jìng wú hòu

一子阳禧,死于兵,竟无后。

hé wú zōu xiāng shān rén

何吾驺,香山人。

wàn lì sì shí qī nián jìn shì

万历四十七年进士。

yóu shù jí shì lì guān shǎo zhān shì

由庶吉士历官少詹事。

chóng zhēn wǔ nián zhuó lǐ bù yòu shì láng

崇祯五年,擢礼部右侍郎。

liù nián shí yī yuè jiā shàng shū tóng wáng yīng xióng rù gé

六年十一月,加尚书,同王应熊入阁。

wēn tǐ rén jiǔ bǐng zhèng yù chì jǐ shì zhōng xǔ yù qīng

温体仁久柄政,欲斥给事中许誉卿。

yǐ nǐ zhǐ wén zhèn mèng zhēng zhī wú zōu yì zhù wéi yán

已拟旨,文震孟争之,吾驺亦助为言。

tǐ rén jié zòu dì duó zhèn mèng guān jiān ba wú zōu

体仁讦奏,帝夺震孟官,兼罢吾驺。

xiáng jiàn zhèn mèng chuán

详见《震孟传》。

jū jiǔ zhī táng wáng zì lì yú fú zhōu zhào wéi shǒu fǔ yǔ zhèng zhī lóng yì shì zhé xiāng dǐ wǔ

居久之,唐王自立于福州,召为首辅,与郑芝龙议事辄相抵牾。

mǐn jiāng jì shī liàng qiàng huí guǎng zhōu

闽疆既失,踉跄回广州。

yǒng míng wáng yǐ yuán guān zhào zhī wèi jǐ shì zhōng jīn bǎo dà lǐ sì shǎo qīng zhào yù děng suǒ gōng

永明王以原官召之,为给事中金堡、大理寺少卿赵昱等所攻。

yǐn jí cí qù zú yú jiā

引疾辞去,卒于家。

zhāng zhì fā zī chuān rén

张至发,淄川人。

wàn lì èr shí jiǔ nián jìn shì

万历二十九年进士。

lì zhī yù tián zūn huà

历知玉田、遵化。

xíng qǔ shòu lǐ bù zhǔ shì gǎi yù shǐ

行取,授礼部主事,改御史。

shí qí chu zhè sān dǎng fāng chì zhì fā qí dǎng yě shàng shū chén nèi jiàng zhī bì

时齐、楚、浙三党方炽,至发,齐党也,上疏陈内降之弊。

yīn yán bì xià è jié dǎng ér bǐng kuí zhě xiān bù néng chāo rán mén hù wài

因言:“陛下恶结党,而秉揆者先不能超然门户外。

qǐng dú kē chén shū yún rì lái wèi yù fǔ chén wēn zhǐ fǔ chén yǔ sī lǐ zì xiāng cān dìng fāng tīng yù pī

顷读科臣疏云:‘日来慰谕辅臣温旨,辅臣与司礼自相参定,方听御批。

guǒ ruò rén yán tiān xià shì shàng kě wèn yé

’果若人言,天下事尚可问耶?

yǔ jiē cì yè xiàng gāo dì bù bào

”语皆刺叶向高,帝不报。

shí yán guān zhēng pái dōng lín hù bù láng zhōng li pǔ bù píng kàng shū zhēng

时言官争排东林,户部郎中李朴不平,抗疏争。

zhì fā suì hé pǔ bèi gōng sǐ dǎng kuáng yǔ qī jūn dì yì bù bào

至发遂劾朴背公死党,诳语欺君,帝亦不报。

xún chū àn hé nán

寻出按河南。

fú wáng zhī fān luò yáng zhōng shǐ xiāng wàng yú dào

福王之藩洛阳,中使相望于道。

zhì fā yǐ lǐ cái zhī wú gǎn héng

至发以礼裁之,无敢横。

zōng lù bù gěi wèi zhì yì tián yǐ shàn pín zhě

宗禄不给,为置义田,以赡贫者。

sì shí sān nián yù shěng jī qǐng liú xiǎng bèi zhèn yòu qǐng gǎi shé cáo liáng jiē bào wén

四十三年,豫省饥,请留饷备振,又请改折漕粮,皆报闻。

hái cháo yǐn bìng guī

还朝,引病归。

tiān qǐ yuán nián jìn dà lǐ sì chéng

天启元年,进大理寺丞。

sān nián qǐng zhōng yǎng

三年请终养。

wèi zhōng xián dǎng jiàn zhī jiǎo zhǐ lìng lì bù zhuó yòng zhì fā fāng yǎng qīn bù chū

魏忠贤党荐之,矫旨令吏部擢用,至发方养亲不出。

chóng zhēn wǔ nián qǐ shùn tiān fǔ chéng jìn guāng lù qīng

崇祯五年,起顺天府丞,进光禄卿。

jīng hé jī bì duō suǒ lí zhèng suì shòu dì zhī

精核积弊,多所厘正,遂受帝知。

bā nián chūn qiān xíng bù yòu shì láng

八年春,迁刑部右侍郎。

liù yuè dì jiāng zēng zhì gé chén yǐ hàn lín bù xí shì wù sī yòng tā guān cān zhī zhào tíng chén shù shí rén gè shòu yī shū lìng nǐ zhǐ

六月,帝将增置阁臣,以翰林不习世务,思用他官参之,召廷臣数十人,各授一疏,令拟旨。

suì zhuó zhì fā lǐ bù zuǒ shì láng jiān dōng gé dà xué shì yǔ wén zhèn mèng tóng rù zhí

遂擢至发礼部左侍郎兼东阁大学士,与文震孟同入直。

zì shì zōng cháo xǔ zàn hòu wài liáo rù gé zì zhì fā shǐ

自世宗朝许赞后,外僚入阁,自至发始。

shí wēn tǐ rén wéi shǒu fǔ qián shì shēng wáng yīng xióng hé wú zōu cì zhī

时温体仁为首辅,钱士升、王应熊、何吾驺次之。

yuè èr nián tǐ rén bèi jǐn qù zhì fā suì wéi shǒu fǔ

越二年,体仁辈尽去,至发遂为首辅。

wàn lì zhōng shēn shí xíng wáng xī jué xiān hòu bǐng zhèng dà zhǐ xiāng shào shù wèi zhī chuán yī bō

万历中,申时行、王锡爵先后柄政,大旨相绍述,谓之“传衣钵”。

zhì fā dài tǐ rén yī qiè shǒu qí suǒ wèi ér cái zhì jī biàn xùn zhī yǐ wèi cì jū shǒu fēi dì zhī suǒ zhù yě

至发代体仁,一切守其所为,而才智机变逊之,以位次居首,非帝之所注也。

cháng jiǎn dōng gōng jiǎng guān bìn huáng dào zhōu wèi jǐ shì zhōng féng yuán biāo suǒ cì

尝简东宫讲官,摈黄道周,为给事中冯元飙所刺。

zhì fā nù liǎng shū dǐ dào zhōu ér jí sòng tǐ rén gū zhí bù qī fù wèi biān xiū wú wěi yè suǒ hé

至发怒,两疏诋道周,而极颂体仁孤执不欺,复为编修吴伟业所劾。

jiǎng guān xiàng yù lùn zhì fā bǎ chí kǎo xuǎn bì ér nǚ yīn rèn jùn ér yì chéng yǒng

讲官项煜论至发把持考选,庇儿女姻任浚而抑成勇。

zhì fā shàng zhāng biàn dì suì zhú yù qù

至发上章辩,帝遂逐煜去。

nèi gé zhōng shū huáng yīng ēn hàn lì tǐ rén zhì fā bèi yǐ rèn zhī shì shì zì héng

内阁中书黄应恩悍戾,体仁、至发辈倚任之,恃势恣横。

jí wèi zhèng zì bù dàng fù wèi dōng gōng shì shū kǒng dì yǔ tài zǐ kāi jiǎng tóng rì yě

及为正字,不当复为东宫侍书,恐帝与太子开讲同日也。

zhì fā bù ān gù shì lìng jiān zhī

至发不谙故事,令兼之。

yīng ēn bù néng jiān jiǎng guān zhuàn jiǎng yì sòng yīng ēn shàn lù jù bù nà

应恩不能兼,讲官撰讲义送应恩缮录,拒不纳。

jiǎn tǎo yáng shì cōng lùn zhī zhì fā jiē qǐn qí shū shì cōng fù shàng shū gé zhōng jí lùn qí shì zhì fā zhōng bì zhī

检讨杨士聪论之,至发揭寝其疏,士聪复上书阁中,极论其事,至发终庇之。

huì fù gù zǒng dū yáng hè guān xǔ gěi gào mìng yīng ēn dāng zhuàn wén

会复故总督杨鹤官,许给诰命,应恩当撰文。

yīn qí zǐ sì chāng de jūn lì wèi xǐ xuě

因其子嗣昌得君,力为洗雪。

wǔ zhǐ jiāng jiā zuì zhì fā nǐ gōng jiē jiù

忤旨,将加罪,至发拟公揭救。

tóng guān kǒng zhēn yùn fu guān yuē nǎng xǔ shì róu shì wú bèi wèi cháng jiù dú jiù yìng ēn hé yě

同官孔贞运、傅冠曰:“曩许士柔事,吾辈未尝救,独救应恩何也?

zhì fā fú rán yuē gōng děng bù jiù wǒ zì jiù zhī

”至发咈然曰:“公等不救,我自救之。

lián shàng sān jiē

”连上三揭。

dì bù tīng tè jiàng yù xuē yīng ēn jí sì chāng shū jiù yì bù tīng

帝不听,特降谕削应恩籍,嗣昌疏救,亦不听。

wú hé dà lǐ sì fù cáo quán fā yīng ēn qiú qǐng shì cí lián zhì fā

无何,大理寺副曹荃发应恩赇请事,词连至发。

zhì fā fèn lián shū qǐng kān

至发愤,连疏请勘。

dì suī yōu zhǐ bāo dá zú xià yīng ēn yù

帝虽优旨褒答,卒下应恩狱。

zhì fā nǎi jù shū zì wèi dāng qù zhě sān ér wèi cháng yǐn jí hū de zhǐ huí jí tiáo lǐ shí rén chuán xiào yǐ wéi zūn zhǐ huàn bìng yún

至发乃具疏,自谓当去者三,而未尝引疾,忽得旨回籍调理,时人传笑,以为遵旨患病云。

zhì fā pō qīng qiáng

至发颇清强。

qǐ zì wài lì zhū hàn lín duō bù fú yòu shǐ zhōng è yì jǐ bù néng xū gōng yán lǎn

起自外吏,诸翰林多不服,又始终恶异己,不能虚公延揽。

dì yì è qí xiè lòu jī mì tīng zhī qù

帝亦恶其泄漏机密,听之去。

qiě bù qiǎn xíng rén hù xíng dàn lìng chéng chuán cì dào lǐ fèi liù shí jīn cǎi bì èr biǎo lǐ shì shǒu fǔ qù guó yí diǎn jǐn de bàn yān

且不遣行人护行,但令乘传,赐道里费六十金、彩币二表里,视首辅去国彝典,仅得半焉。

jì guī juān zī gǎi jiàn zī chéng cì chì yōu jiǎng

既归,捐赀改建淄城,赐敕优奖。

é yǐ huī hào lǐ chéng qiǎn guān cún wèn

俄以徽号礼成,遣官存问。

shí sì nián xià dì sī yòng jiù chén tè chì zhào zhōu yán rú hè féng shèng jí zhì fā dú zhì fā sì shū cí

十四年夏,帝思用旧臣,特敕召周延儒、贺逢圣及至发,独至发四疏辞。

míng nián qī yuè bìng mò

明年七月病殁。

xiān lǚ jiā tài zǐ tài fù lǐ bù shàng shū wén yuān gé dà xué shì

先屡加太子太傅、礼部尚书、文渊阁大学士。

jí zú zèng shǎo bǎo jì zàng yìn zǐ rú zhì

及卒,赠少保,祭葬,荫子如制。

dài zhì fā wéi shǒu fǔ zhě kǒng zhēn yùn

代至发为首辅者,孔贞运。

dài zhēn yùn zhě liú yǔ liàng

代贞运者,刘宇亮。

zhēn yùn jù róng rén zhì shèng shí sān dài sūn yě

贞运,句容人,至圣十三代孙也。

wàn lì sì shí qī nián yǐ diàn shì dì èr rén shòu biān xiū

万历四十七年以殿试第二人授编修。

tiān qǐ zhōng chōng jīng yán zhǎn shū guān zuǎn xiū liǎng cháo shí lù

天启中,充经筵展书官,纂修《两朝实录》。

zhuāng liè dì sì wèi zhēn yùn jìn jiǎng huáng míng bǎo xùn chēng shù zǔ zōng qín zhèng jiǎng xué shì dì jiā nà zhī

庄烈帝嗣位,贞运进讲《皇明宝训》,称述祖宗勤政讲学事,帝嘉纳之。

chóng zhēn yuán nián zhuó guó zǐ jiàn jì jiǔ xún jìn shǎo zhān réng guǎn jiān shì

崇祯元年,擢国子监祭酒,寻进少詹,仍管监事。

èr nián zhēng yuè dì lín yōng zhēn yùn jìn jiǎng shū jīng

二年正月,帝临雍,贞运进讲《书经》。

táng zhēn guàn shí jì jiǔ kǒng yǐng dá jiǎng xiào jīng yǒu shì diàn sòng

唐贞观时,祭酒孔颖达讲《孝经》,有释奠颂。

kǒng shì zǐ sūn yǐ guó shī jìn jiǎng zhì zhēn yùn nǎi zài jiàn

孔氏子孙以国师进讲,至贞运乃再见。

dì yǐ shèng yì gù cóng yōu cì yī pǐn fú

帝以圣裔故,从优赐一品服。

dōng shí yuè jī fǔ bèi bīng tiáo shàng yù dí chéng shǒu yìng yuán shù cè

冬十月,畿辅被兵,条上御敌城守应援数策。

xún yǐ jiān guī

寻以艰归。

liù nián fú què qǐ nán jīng lǐ bù shì láng

六年服阕,起南京礼部侍郎。

yuè èr nián qiān lì bù zuǒ shì láng

越二年,迁吏部左侍郎。

jiǔ nián liù yuè yǔ hè féng shèng huáng shì jùn bìng rù nèi gé

九年六月,与贺逢圣、黄士俊并入内阁。

shí tǐ rén dāng guó yù zhòng zhì fù shè zhí qí zài gào zhēn yùn cóng kuān jié zhī

时体仁当国,欲重治复社,值其在告,贞运从宽结之。

tǐ rén nù yǔ rén yuē jù róng yì tīng rén tí suǒ yǐ

体仁怒语人曰:“句容亦听人提索矣。

zì shì bù gǎn yǒu suǒ jiàn bái

”自是不敢有所建白。

jí zhì fā qù wèi zhēn yùn dài zhī nǎi jiē jiù zhèng sān jùn qián qiān yì jù cóng kuān nǐ

及至发去位,贞运代之,乃揭救郑三俊、钱谦益,俱从宽拟。

dì qīn dìng kǎo xuǎn zhū chén xià fǔ chén zài yuè zhēn yùn jí xuē guó guān yǒu suǒ gèng

帝亲定考选诸臣,下辅臣再阅,贞运及薛国观有所更。

dài mìng xià gé nǐ xī bù cóng ér dì yǐ suǒ zé shí bā juǎn xià bù yì xíng

迨命下,阁拟悉不从,而帝以所择十八卷下部议行。

shì xīn yù shǐ guō jǐng chāng děng yè zhēn yùn yú cháo fáng zhēn yùn yán suǒ xià zhū juǎn shuō duō nàn xíng

适新御史郭景昌等谒贞运于朝房,贞运言所下诸卷,说多难行。

jǐng chāng yǔ biàn tuì jí shàng shū hé zhī

景昌与辩,退即上疏劾之。

dì suī duó jǐng chāng fèng zhēn yùn zú yǐn guī

帝虽夺景昌俸,贞运卒引归。

shí qī nián wǔ yuè zhuāng liè dì āi zhào zhì zhēn yùn kū lín tòng jué bù néng qǐ

十七年五月,庄烈帝哀诏至,贞运哭临,恸绝不能起。

yú guī de jí jù zú

舁归,得疾遽卒。

huáng shì jùn shùn dé rén

黄士俊,顺德人。

wàn lì sān shí wǔ nián diàn shì dì yī

万历三十五年殿试第一。

shòu xiū zhuàn lì guān lǐ bù shàng shū

授修撰,历官礼部尚书。

chóng zhēn jiǔ nián rù gé lèi jiā shǎo fù yǔ gào guī

崇祯九年入阁,累加少傅,予告归。

fù mǔ jù zài táng jǐn yī shì yǎng rén yǐ wéi róng

父母俱在堂,锦衣侍养,人以为荣。

táng wáng yǐ yuán guān zhào wèi fù

唐王以原官召,未赴。

hòu xiāng yǒng míng wáng mào bù néng jué shì shù wèi tái shěng lùn liè

后相永明王,耄不能决事,数为台省论列。

cí guī ér zú

辞归而卒。

liú yǔ liàng mián zhú rén

刘宇亮,绵竹人。

wàn lì sì shí qī nián jìn shì

万历四十七年进士。

lǚ qiān lì bù yòu shì láng

屡迁吏部右侍郎。

chóng zhēn shí nián bā yuè zhuó lǐ bù shàng shū yǔ fu guān xuē guó guān tóng rù gé

崇祯十年八月,擢礼部尚书,与傅冠、薛国观同入阁。

yǔ liàng duǎn xiǎo jīng hàn shàn jī jiàn

宇亮短小精悍,善击剑。

jū hàn lín cháng yǔ jiā tóng jué zhú wéi lè

居翰林,常与家僮角逐为乐。

xìng bù shì shū guǎn zhōng zuǎn xiū zhí jiǎng diǎn shì zhū shì jiē bù dé yǔ

性不嗜书,馆中纂修、直讲、典试诸事,皆不得与。

zuò zhǔ qián shì shēng wèi zhī yuán yòu lì pái tóng xiāng wáng yīng xióng zhāng jǐ shēng yù jìng huò dà yòng

座主钱士升为之援,又力排同乡王应熊,张己声誉,竟获大用。

míng nián liù yuè zhēn yùn bà guī suì dài wéi shǒu fǔ

明年六月,贞运罢归,遂代为首辅。

qí dōng dū chéng jiè yán mìng yuè shì sān dà yíng jí yǒng wèi yíng jūn shì liǎng rì ér bì

其冬,都城戒严,命阅视三大营及勇卫营军士,两日而毕。

yòu yuè shì nèi chéng jiǔ mén wài chéng qī mén jiē gǒu qiě zú shì

又阅视内城九门,外城七门,皆苟且卒事。

shí dà qīng bīng shēn rù dì yōu shén yǔ liàng zì qǐng dū chá jūn qíng

时大清兵深入,帝忧甚,宇亮自请督察军情。

dì xǐ jí gé zǒng dū lú xiàng shēng rèn mìng yǔ liàng wǎng dài

帝喜,即革总督卢象升任,命宇亮往代。

zì liàng qǐng dū chá ér dì hū gǎi wéi zǒng dū dà jù yǔ guó guān jí yáng sì chāng móu qiě jù shū zì yán

字亮请督察,而帝忽改为总督,大惧,与国观及杨嗣昌谋,且具疏自言。

nǎi liú xiàng shēng ér yǔ liàng réng wǎng dū chá gè zhèn qín wáng bīng jiē shǔ yān

乃留象升,而宇亮仍往督察,各镇勤王兵皆属焉。

fu dǐ bǎo dìng wén xiàng shēng zhàn mò guò ān píng zhēn zhě bào dà qīng bīng jiāng zhì xiāng gù wú rén sè jí qū jìn zhōu bì zhī zhī zhōu chén hóng xù bì mén bù nà shì mín yì shà xuè shì bù yán yī bīng

甫抵保定,闻象升战殁,过安平,侦者报大清兵将至,相顾无人色,急趋晋州避之,知州陈弘绪闭门不纳,士民亦歃血誓不延一兵。

yǔ liàng dà nù chuán lìng jiàn jí nà shī fǒu zé jūn fǎ cóng shì

宇亮大怒,传令箭:亟纳师,否则军法从事。

hóng xù yì chuán yǔ yuē dū shī zhī lái yǐ yù dí yě jīn dí qiě zhì nài hé bì zhī

弘绪亦传语曰:“督师之来以御敌也,今敌且至,奈何避之?

chú liáng bù jì zé yǒu sī yù rù chéng bù gǎn wén mìng

刍粮不继,责有司,欲入城,不敢闻命。

yǔ liàng nǎi chí shū hé zhī yǒu zhǐ dǎi zhì

”宇亮乃驰疏劾之,有旨逮治。

zhōu mín yì què sòng yuān yuàn yǐ shēn dài zhě qiān jì hóng xù de juān jí diào yòng

州民诣阙讼冤,愿以身代者千计,弘绪得镌级调用。

dì zì shì yí yǔ liàng bù rèn shì tú rǎo mín yǐ

帝自是疑宇亮不任事,徒扰民矣。

míng nián zhēng yuè zhì tiān jīn

明年正月至天津。

fèn zhū jiāng tuì bì shū lùn zhī yīn jí zǒng bīng liú guāng zuò dòu liú zhuàng

愤诸将退避,疏论之,因及总兵刘光祚逗遛状。

guó guān fāng jì wéi shǒu fǔ yǔ sì chāng móu qīng yǔ liàng jù nǐ zhǐ jūn qián zhǎn guāng zuò

国观方冀为首辅,与嗣昌谋倾宇亮,遽拟旨军前斩光祚。

bǐ zhǐ xià guāng zuò shì yǒu wǔ qīng zhī jié yǔ liàng nǎi xì guāng zuò yú yù ér jù shū qǐ yòu jì shàng wǔ qīng jié yīn

比旨下,光祚适有武清之捷,宇亮乃系光祚于狱,而具疏乞宥,继上武清捷音。

guó guān nǎi nǐ yán zhǐ zé yǐ qián hòu máo dùn xià jiǔ qīng kē dào yì

国观乃拟严旨,责以前后矛盾,下九卿科道议。

qiān wèi yǔ liàng wán nòng guó xiàn dà bù jìng

佥谓宇亮玩弄国宪,大不敬。

yǔ liàng shū biàn bù yì luò zhí xián zhù jǐ shì zhōng chén qǐ xīn chén xùn fù zhòng hé zhī gǎi nǐ xuē jí

宇亮疏辩,部议落职闲住,给事中陈启新、沈迅复重劾之,改拟削籍。

dì lìng dài zuì tú gōng shì píng zài yì

帝令戴罪图功,事平再议。

yǔ liàng jìng yǐ cǐ qù wèi ér guó guān dài wéi shǒu fǔ yǐ

宇亮竟以此去位,而国观代为首辅矣。

yǐ ér dìng shī shì zhě wǔ àn yǔ liàng zhōng miǎn yì

已而定失事者五案,宇亮终免议。

jiǔ zhī zú yú jiā

久之,卒于家。

xuē guó guān hán chéng rén

薛国观,韩城人。

wàn lì sì shí qī nián jìn shì

万历四十七年进士。

shòu lái zhōu tuī guān

授莱州推官。

tiān qǐ sì nián zhuó hù bù jǐ shì zhōng shù yǒu jiàn bái

天启四年,擢户部给事中,数有建白。

wèi zhōng xián shàn quán cháo shì zhēng jī dōng lín

魏忠贤擅权,朝士争击东林。

guó guān suǒ hé yù shǐ yóu shì rèn cāo jiāng dū yù shǐ xióng míng yù bǎo dìng xún fǔ zhāng fèng xiáng bīng bù shì láng xiāo jìn gāo xíng bù shàng shū qiáo yǔn shēng jiē dōng lín yě

国观所劾御史游士任、操江都御史熊明遇、保定巡抚张凤翔、兵部侍郎萧近高、刑部尚书乔允升,皆东林也。

xún qiān bīng kē yòu jǐ shì zhōng yú jiāng shì yì duō suǒ lùn zòu

寻迁兵科右给事中,于疆事亦多所论奏。

zhōng xián qiǎn nèi chén chū zhèn xié tóng guān shū zhēng

忠贤遣内臣出镇,偕同官疏争。

qī nián zài qiān xíng kē dū jǐ shì zhōng

七年,再迁刑科都给事中。

chóng zhēn gǎi yuán zhōng xián yí dǎng yǒu yù yòng wáng huà zhēn kuān gāo chū hú jiā dòng zhě guó guān lì chí bù kě

崇祯改元,忠贤遗党有欲用王化贞,宽高,出胡嘉栋者,国观力持不可。

fèng mìng jì běi zhèn yī wú lǘ hái yán guān nèi wài yíng wu xū hào jiāng lì qīn kè zhī bì yīn jiàn dà jiàng mǎn guì cái

奉命祭北镇医无闾,还言关内外营伍虚耗、将吏侵克之弊,因荐大将满桂才。

dì bāo yǐ zhōng dǎng lìng zhǐ jiāng lì qīn kè zhě míng liè shàng fù jiāng wáng yīng huī děng liù rén zhào jù shǔ zhī lì

帝褒以忠谠,令指将吏侵克者名,列上副将王应晖等六人,诏俱属之吏。

shǎn xī dào qǐ xié xiāng rén shì yú cháo zhě qǐng shè fáng sù jiǎo bìng zhuī lùn gù xún fǔ qiáo yīng jiǎ nà huì zòng dào zuì

陕西盗起,偕乡人仕于朝者,请设防速剿,并追论故巡抚乔应甲纳贿纵盗罪。

xuē yīng jiǎ jí jí qí zāng

削应甲籍,籍其赃。

guó guān xiān fù zhōng xián zhì shì dà zhì zhōng xián dǎng wèi nán jīng yù shǐ yuán yào rán suǒ hé

国观先附忠贤,至是大治忠贤党,为南京御史袁耀然所劾。

guó guān jù qiě yú guà chá diǎn sī suǒ yǐ náo zhī nǎi hé lì kē dū jǐ shì zhōng chén wéi bǐng bīng kē jǐ shì zhōng xǔ yù qīng yán liǎng rén zhǔ méng dōng lín yǔ jù shì sì zhǎng wò méi bǔ

国观惧,且虞挂察典,思所以挠之,乃劾吏科都给事中沈惟炳、兵科给事中许誉卿,言:“两人主盟东林,与瞿式耜掌握枚卜。

wén huá zhào duì bì xià è zhāng yǔn rú wàng yán yán zhǐ chǔ fèn

文华召对,陛下恶章允儒妄言,严旨处分。

yù qīng nǎi chí yī shū shòu wéi bǐng shǐ tóng guān liú sī xún yāo chén liè míng chén jù bù yīng suì shǐ yào rán hé chén

誉卿乃持一疏授惟炳,使同官刘斯珣邀臣列名,臣拒不应,遂使耀然劾臣。

chén zì lì yǒu pǐn bù rù dōng lín suì lí qí hài

臣自立有品,不入东林,遂罹其害。

jīn zhāo jú wéi lùn dōng lín yì tóng xiàng bèi jiè cuī wèi wèi tí bào chóu qīng xiàn

今朝局惟论东林异同向背,借崔、魏为题,报仇倾陷。

jīn yòu bǎ chí jīng chá ér shì sì yǐ bèi chì zhī rén jiǔ jū guō wài yáo zhì chá diǎn jǔ cháo wú gǎn yán

今又把持京察,而式耜以被斥之人,久居郭外,遥制察典,举朝无敢言。

mò dǐ yào rán huì liú hóng xun de yù shǐ

”末诋耀然贿刘鸿训得御史。

dì suī yǐ náo chá diǎn zé zhī guó guān zú miǎn chá

帝虽以挠察典责之,国观卒免察。

rán qīng yì bù róng xuán yǐ zhōng yǎng qù

然清议不容,旋以终养去。

sān nián qiū yòng yù shǐ chén qí yóu jiàn qǐ bīng kē dū jǐ shì zhōng

三年秋,用御史陈其猷荐,起兵科都给事中。

zāo mǔ yōu fú què qǐ lǐ kē dū jǐ shì zhōng qiān tài cháng shǎo qīng

遭母忧,服阕,起礼科都给事中,迁太常少卿。

jiǔ nián zhuó zuǒ qiān dū yù shǐ

九年,擢左佥都御史。

míng nián bā yuè bài lǐ bù zuǒ shì láng jiān dōng gé dà xué shì rù cān jī wù

明年八月,拜礼部左侍郎兼东阁大学士,入参机务。

guó guān wéi rén yīn zhì xī kè bù xué shǎo wén

国观为人阴鸷谿刻,不学少文。

wēn tǐ rén yīn qí sù chóu dōng lín mì jiàn yú dì suì chāo zhuó dà yòng zhī

温体仁因其素仇东林,密荐于帝,遂超擢大用之。

shí yī nián liù yuè jìn lǐ bù shàng shū

十一年六月,进礼部尚书。

qí dōng shǒu fǔ liú yǔ liàng chū dū shī guó guān yǔ yáng sì chāng bǐ gòu ba yǔ liàng

其冬,首辅刘宇亮出督师,国观与杨嗣昌比,构罢宇亮。

míng nián èr yuè dài qí wèi

明年二月代其位。

xù jiǎo kòu gōng jiā tài zǐ tài bǎo hù bù shàng shū jìn wén yuān gé

叙剿寇功,加太子太保、户部尚书,进文渊阁;

xù chéng shǒu gōng jiā shǎo bǎo lì bù shàng shū jìn wǔ yīng diàn

叙城守功,加少保、吏部尚书,进武英殿。

xiān wéi shǒu fǔ zhě tǐ rén zuì dāng dì yì jū wèi jiǔ

先为首辅者,体仁最当帝意,居位久。

jí zhāng zhì fā kǒng zhēn yùn liú yǔ liàng jì zhī jiē fēi dì yì suǒ shǔ gù xuán bà qù

及张至发、孔贞运、刘宇亮继之,皆非帝意所属,故旋罢去。

guó guān dé zhì yī zhǒng tǐ rén suǒ wéi dǎo dì yǐ shēn kè ér cái zhì mí bù jí cāo shǒu yì fú rú

国观得志,一踵体仁所为,导帝以深刻,而才智弥不及,操守亦弗如。

dì chū pō xìn xiǎng zhī jiǔ ér jué qí jiān suì jí yú huò

帝初颇信响之,久而觉其奸,遂及于祸。

shǐ dì yàn jiàn guó guān yǔ jí cháo shì tān lán

始帝燕见国观,语及朝士贪婪。

guó guān duì yuē shǐ chǎng wèi dé rén ān gǎn rú shì

国观对曰:“使厂卫得人,安敢如是。

dōng chǎng tài jiàn wáng dé huà zài cè hàn liú zhān bèi yú shì zhuān chá qí yīn shì

”东厂太监王德化在侧,汗流沾背,于是专察其阴事。

guó guān rèn zhōng shū wáng bì yàn ér è zhōng shū zhōu guó xìng yáng yú hóng yǐ lòu zhào zhǐ zhāo quán lì hé zhī bìng xià zhào yù

国观任中书王陛彦,而恶中书周国兴、杨余洪,以漏诏旨、招权利劾之,并下诏狱。

liǎng rén lǎo yǐ bì tíng zhàng xià qí jiā rén mì jī guó guān tōng huì shì bào dōng chǎng

两人老矣,毙廷杖下,其家人密缉国观通贿事,报东厂。

ér guó guān qián nì shǐ shī suǒ jì yín zhōu yáng liǎng jiā yòu yòu shī cāng tóu shǒu gào

而国观前匿史褷所寄银,周、杨两家又诱褷苍头首告。

yóu shì zhū shì xī shàng wén dì yì jiàn yí

由是诸事悉上闻,帝意渐移。

shǐ shī zhě qīng yuàn rén

史褷者,清苑人。

wèi yù shǐ wú xíng shàn jié nà zhōng guān wèi wáng yǒng guāng sǐ dǎng

为御史无行,善结纳中官,为王永光死党。

xún àn huái yáng kuò kù zhōng zāng fá yín shí yú wàn rù jǐ tuó

巡按淮、扬,括库中赃罚银十余万入己橐。

shè xún yán yòu yǎn qǔ qián guān zhāng xī mìng zhù kù yín èr shí yú wàn

摄巡盐,又掩取前官张锡命贮库银二十余万。

jí yǐ shǎo qīng jiā jū jiǎn tǎo yáng shì cōng hé lì bù shàng shū tián wéi jiā nà zhōu rǔ bì jīn bā qiān tuī yán suí xún fǔ shī jū jiān bìng fā shī dào yán kè shì

及以少卿家居,检讨杨士聪劾吏部尚书田唯嘉纳周汝弼金八千推延绥巡抚,褷居间,并发褷盗盐课事。

shī de zhǐ zì chén suì jié shì cōng ér yán kè zé qǐng chì huái yáng jiān dū zhōng guān yáng xiǎn míng hé zòu

褷得旨自陈,遂讦士聪,而盐课则请敕淮、扬监督中官杨显名核奏。

é ér xī mìng zi hàng jié shī jǐ shì zhōng liú kūn fāng fù hé shī qīn dào yǒu jù

俄而锡命子沆讦褷,给事中刘焜芳复劾褷侵盗有据。

yòu cháng lēi fù rén yú chéng zǔ wàn jīn shì fā zé qiǎn jiā rén jī zhòng zī móu yú xiá lì tú gǎi jiù jí

又尝勒富人于承祖万金,事发,则遣家人赍重赀谋于黠吏,图改旧籍。

dì nǎi nù chǐ shī zhí shī jí xié shù wàn jīn rù dōu zhǔ guó guān dǐ

帝乃怒,褫褷职,褷急携数万金入都,主国观邸。

móu jì dìng chū shū gōng kūn fāng jí qí dì bǐng fāng wěi fāng

谋既定,出疏攻焜芳及其弟炳芳、炜芳。

gé chén duō xùn shī nǐ yán zhǐ dì bù tīng zhǐ duó kūn fāng guān hou xùn

阁臣多徇褷,拟严旨,帝不听,止夺焜芳官候讯。

jí xiǎn míng hé shū shàng lì wèi shī jiě ér bù néng huì zhě liù wàn jīn

及显名核疏上,力为褷解,而不能讳者六万金;

shī xià yù

褷下狱。

huì yǒu bīng shì yù jiǔ bù jié yǔ sǐ

会有兵事,狱久不结,瘐死。

dōu rén jí jí wèi shī suǒ xié zī jǐn wèi guó guān yǒu jiā rén zhèng zhī shì dà zhe

都人籍籍谓褷所携赀尽为国观有,家人证之,事大著。

guó guān yóu lì biàn shī zāng wèi dǎng rén gòu xiàn dì bù tīng

国观犹力辨褷赃为党人构陷,帝不听。

dì chū yōu guó yòng bù zú guó guān qǐng jiè zhù yán zài wài qún liáo chén děng rèn zhī

帝初忧国用不足,国观请借助,言:“在外群僚,臣等任之;

zài nèi qī wǎn fēi dú duàn bù kě

在内戚畹,非独断不可。

yīn yǐ wǔ qīng hóu li guó ruì wéi yán

”因以武清侯李国瑞为言。

guó ruì zhě xiào dìng tài hòu xiōng sūn dì zēng zǔ mǔ jiā yě

国瑞者,孝定太后兄孙,帝曾祖母家也。

guó ruì báo shù xiōng guó chén guó chén fèn guǐ yán fù zī sì shí wàn chén dāng de qí bàn jīn qǐng zhù guó wèi jūn zī

国瑞薄庶兄国臣,国臣愤,诡言“父赀四十万,臣当得其半,今请助国为军赀”。

dì chū wèi yǔn yīn guó guān yán yù jǐn jiè suǒ yán sì shí wàn zhě bù yīng zé lēi qī yán zhuī

帝初未允,因国观言,欲尽借所言四十万者,不应则勒期严追。

huò jiào guó ruì nì zī wù xiàn chāi huǐ jū dì chén shí qì tōng qú zhōu zhī shì wú suǒ yǒu

或教国瑞匿赀勿献,拆毁居第,陈什器通衢鬻之,示无所有。

jiā dìng bó zhōu kuí yǔ yǒu lián dài wéi qǐng

嘉定伯周奎与有连,代为请。

dì nù duó guó ruì jué guó ruì jì sǐ

帝怒,夺国瑞爵,国瑞悸死。

yǒu sī zhuī bù yǐ qī wǎn jiē zì wēi

有司追不已,戚畹皆自危。

yīn huáng wǔ zǐ bìng jiāo tōng huàn guān gōng qiè chàng yán xiào dìng tài hòu yǐ wèi jiǔ lián pú sà kōng zhōng zé dì báo wài jiā zhū huáng zǐ jǐn dāng yāo jiàng shén yú huáng wǔ zǐ

因皇五子病,交通宦官宫妾,倡言孝定太后已为九莲菩萨,空中责帝薄外家,诸皇子尽当殀,降神于皇五子。

é huáng zǐ zú dì dà kǒng jí fēng guó ruì qī suì r cún shàn wèi hóu jǐn hái suǒ nà jīn yín ér zhuī hèn guó guān dài xì ér fā

俄皇子卒,帝大恐,急封国瑞七岁儿存善为侯,尽还所纳金银,而追恨国观,待隙而发。

guó guān sù è xíng rén wú chāng shí

国观素恶行人吴昌时。

jí kǎo xuǎn chāng shí yú guó guān yì jǐ yīn qí mén rén yǐ qiú jiàn

及考选,昌时虞国观抑己,因其门人以求见。

guó guān wěi yǔ jiāo huān nǐ dì yī dāng de lì kē

国观伪与交欢,拟第一,当得吏科。

dài mìng xià nǎi de lǐ bù zhǔ shì

迨命下,乃得礼部主事。

chāng shí dà hèn yǐ wéi mài jǐ yǔ suǒ shàn dōng chǎng lǐ xíng wú dào zhèng móu fā dīng yōu shì láng cài yì chēn xíng huì guó guān shì

昌时大恨,以为卖己,与所善东厂理刑吴道正谋,发丁忧侍郎蔡奕琛行贿国观事。

dì wén zhī yì yí

帝闻之,益疑。

shí sān nián liù yuè yáng sì chāng chū dū shī yǒu suǒ chén zòu

十三年六月,杨嗣昌出督师,有所陈奏。

dì lìng nǐ yù guó guān nǎi nǐ zhǐ yǐ jìn

帝令拟谕,国观乃拟旨以进。

dì suì fā nù xià wǔ fǔ jiǔ qīng kē dào yì zòu

帝遂发怒,下五府九卿科道议奏。

zhǎng dū du fǔ wèi guó gōng xú yǔn zhēn lì bù shàng shū fu yǒng chún děng bù cè dì yì yì pō qīng qǐng lìng zhì shì huò xián zhù

掌都督府魏国公徐允祯、吏部尚书傅永淳等不测帝意,议颇轻,请令致仕或闲住。

dì dù kē dào bì yán zhī dú jǐ shì zhōng yuán kǎi huì yì bù shǔ míng qiě shū lùn yǒng chún xùn sī zhuàng ér wēi dǐ guó guān miǎo sì dù jí

帝度科道必言之,独给事中袁恺会议不署名,且疏论永淳徇私状,而微诋国观藐肆妒嫉。

dì bù yì dǐ shū yú de yuē chéng hé jiū shū

帝不怿,抵疏于地曰:“成何纠疏!

suì duó guó guān zhí fàng zhī guī nù yóu wèi yǐ

”遂夺国观职,放之归,怒犹未已。

guó guān chū dōu zhòng chē lěi lěi zhēn shì zhě fù yǐ wén

国观出都,重车累累,侦事者复以闻。

ér dōng chǎng suǒ qiǎn cì guó guān dǐ zhě zhí bì yàn zhì zhí zhī de qí zhāo yáo tōng huì zhuàng

而东厂所遣伺国观邸者,值陛彦至,执之,得其招摇通贿状。

cí suǒ lián jí yǒng chún yì chēn jì tōng zhèng shǐ li mèng chén xíng bù zhǔ shì zhū yǒng yòu děng shí yī rén

词所连及,永淳、奕琛暨通政使李梦辰、刑部主事朱永佑等十一人。

mìng xià bì yàn zhào yù qióng zhì

命下陛彦诏狱穷治。

qǐng zhī kǎi zài shū jǐn fā guó guān nà huì zhū shì yǒng chún yì chēn yǔ yān

顷之,恺再疏,尽发国观纳贿诸事,永淳、奕琛与焉。

guó guān lián shū lì biàn dǐ kǎi shòu chāng shí zhǐ shǐ dì bù nà

国观连疏力辨,诋恺受昌时指使,帝不纳。

zhì shí yuè bì yàn yù wèi chéng dì yǐ xíng huì yǒu jù jí mìng qì shì ér qiǎn shǐ dǎi guó guān

至十月,陛彦狱未成,帝以行贿有据,即命弃市,而遣使逮国观。

guó guān qiān yán jiǔ bù fù míng nián qī yuè rù dōu

国观迁延久不赴,明年七月入都。

lìng dài mìng wài dǐ bù yǐ shǔ lì guó guān zì wèi bì bù sǐ

令待命外邸,不以属吏,国观自谓必不死。

bā yuè chū bā rì xī jiān xíng zhě zhì mén yóu hān shuì

八月初八日夕,监刑者至门,犹鼾睡。

jí wén zhào shǐ jiē fēi yī juě rán yuē wú sǐ yǐ

及闻诏使皆绯衣,蹶然曰:“吾死矣!

cāng huáng mì xiǎo mào bù dé qǔ cāng tóu mào fù zhī

”仓皇觅小帽不得,取苍头帽覆之。

xuān zhào bì dùn shǒu bù néng chū shēng dàn yán wú chāng shí shā wǒ nǎi jiù yì

宣诏毕,顿首不能出声,但言“吴昌时杀我”,乃就缢。

míng rì shǐ zhě hái zòu

明日,使者还奏。

yòu míng rì xǔ shōu liǎn xuán liáng zhě liǎng rì yǐ

又明日许收敛,悬梁者两日矣。

fǔ chén lù sǐ zì shì miào xià yán hòu cǐ zài jiàn yún

辅臣戮死,自世庙夏言后,此再见云。

fǎ sī zuò qí zāng jiǔ qiān mò rù tián liù bǎi mǔ gù zhái yī qū

法司坐其赃九千,没入田六百亩,故宅一区。

guó guān xiǎn zhì rán zuì bù zhì sǐ dì tú yǐ sī fèn shā zhī zāng yòu xuán zuò rén pō yǒu yuān zhī zhě

国观险忮,然罪不至死,帝徒以私愤杀之,赃又悬坐,人颇有冤之者。

yuán kǎi liáo chéng rén

袁恺,聊城人。

jì hé zuì guó guān hòu wèi jǐ shì zhōng sòng zhī pǔ suǒ qīng bà qù

既劾罪国观,后为给事中宋之普所倾,罢去。

fú wáng shí qǐ gù guān dào zú

福王时,起故官,道卒。

chéng guó xiáng zì zhòng ruò shàng yuán rén

程国祥,字仲若,上元人。

jǔ wàn lì sān shí èr nián jìn shì

举万历三十二年进士。

lì zhī què shān guāng shān èr xiàn yǒu qīng míng

历知确山、光山二县,有清名。

qiān nán jīng lì bù zhǔ shì qǐ yǎng guī

迁南京吏部主事,乞养归。

fú què qǐ lǐ bù zhǔ shì

服阕,起礼部主事。

tiān qǐ sì nián lì bù shàng shū zhào nán xīng zhī qí kě rèn diào wèi jǐ shǔ gēng lì sì sī

天启四年,吏部尚书赵南星知其可任,调为己属,更历四司。

fā yù shǐ yáng yù kē qǐng shǔ yù kē bèi zhé guó xiáng yì yǐn jí guī

发御史杨玉珂请属,玉珂被谪,国祥亦引疾归。

qí dōng wèi zhōng xián jì zhú nán xīng yù shǐ zhāng nè hé guó xiáng wèi nán xīng xié dǎng suì chú míng

其冬,魏忠贤既逐南星,御史张讷劾国祥为南星邪党,遂除名。

chóng zhēn èr nián qǐ jī xūn yuán wài láng

崇祯二年,起稽勋员外郎。

qiān kǎo gōng láng zhōng zhǔ wài jì shí chēng gōng shèn

迁考功郎中,主外计,时称公慎。

yù shǐ gōng shǒu zhōng dǐ guó xiáng tōng huì guó xiáng shū biàn

御史龚守忠诋国祥通贿,国祥疏辩。

dì bāo yǐ qīng zhí xià dū chá yuàn hé zòu shì de bái shǒu zhōng zuò chǐ guān

帝褒以清执,下都察院核奏,事得白,守忠坐褫官。

xún qiān dà lǐ yòu sì chéng

寻迁大理右寺丞。

lì tài cháng qīng nán jīng tōng zhèng shǐ jiù qiān gōng bù shì láng fù diào hù bù

历太常卿、南京通政使,就迁工部侍郎,复调户部。

jiǔ nián dōng zhào bài hù bù shàng shū

九年冬,召拜户部尚书。

yáng sì chāng yì zēng xiǎng guó xiáng bù gǎn wéi

杨嗣昌议增饷,国祥不敢违。

ér shì shí dù zhī yì kuì sì fāng zòu bào zāi shāng zhě xiāng jì

而是时度支益匮,四方奏报灾伤者相继。

guó xiáng duō fāng qū huà yì shí yǒu suǒ juān jiǎn zuì hòu jiàn yì jiè dū chéng lìn shě yī jì zū kě de wǔ shí wàn dì suì xíng zhī

国祥多方区画,亦时有所蠲减,最后建议,借都城赁舍一季租,可得五十万,帝遂行之。

xūn qī yǎn shù xī yǐn nì bù zòu suǒ de jǐn shí sān wàn ér yuàn shēng zài tú

勋戚奄竖悉隐匿不奏,所得仅十三万,而怨声载途。

rán dì yóu shì juàn guó xiáng

然帝由是眷国祥。

shí yī nián liù yuè dì jiāng zēng zhì gé chén chū yù zhōng jí diàn zhào tíng chén qī shí yú rén qīn shì zhī

十一年六月,帝将增置阁臣,出御中极殿,召廷臣七十余人亲试之。

fā cè yán nián lái tiān zāi pín réng jīn xià hàn yì shén jīn xīng zhòu jiàn wǔ xún sì yuè shān xī dà xuě

发策言:“年来天灾频仍,今夏旱益甚,金星昼见五旬,四月山西大雪。

cháo tíng fù xīn ěr mù chén wu bì xián yuàn

朝廷腹心耳目臣,务避嫌怨。

yǒu sī jǔ hé qíng huì guān qí xīn

有司举劾,情贿关其心。

kè qī píng zéi wú gōng ér jiǎo bīng nán chè

克期平贼无功,而剿兵难撤。

wài dí shēng xīn biān xiǎng rì chù

外敌生心,边饷日绌。

mín pín jì shén zhèng gòng yóu jiān

民贫既甚,正供犹艰。

yǒu sī qīn xuē bǎi fāng rú huǒ yì rè

有司侵削百方,如火益热。

ruò hé chǔ zhì dé yí jìn jí yǒu fǎ qīng děng xī xīn yǐ duì

若何处置得宜,禁戢有法,卿等悉心以对。

huì tiān dà yǔ zhū chén miàn duì hòu lòu yǐ shēn zhōng kǎo zhě zhǐ sān shí qī rén

”会天大雨,诸臣面对后,漏已深,终考者止三十七人。

gù dì yì yǐ qián dìng tè jiǎ shì wèi míng ěr

顾帝意已前定,特假是为名耳。

jū shù rì gǎi guó xiáng lǐ bù shàng shū yǔ yáng sì chāng fāng féng nián cài guó yòng fàn fù cuì jù jiān dōng gé dà xué shì rù cān jī wù

居数日,改国祥礼部尚书,与杨嗣昌、方逢年、蔡国用、范复粹俱兼东阁大学士,入参机务。

shí liú yǔ liàng wéi shǒu fǔ fu guān xuē guó guān cì zhī yòu zhòu zēng guó xiáng děng wǔ rén

时刘宇亮为首辅,傅冠、薛国观次之,又骤增国祥等五人。

guó guān sì chāng zuì yòng shì guó xiáng wēi yí qí jiān zì shǒu ér yǐ

国观、嗣昌最用事,国祥委蛇其间,自守而已。

míng nián sì yuè zhào duì wú yī yán

明年四月召对,无一言。

dì chuán yù zé guó xiáng jiān mò dà fù wěi rèn guó xiáng suì qǐ xiū qù

帝传谕责国祥缄默,大负委任,国祥遂乞休去。

guó xiáng shǐ shòu yè yú jiāo hóng lì rèn qīng xiàng bù yī shū shí bù gǎi rú sù

国祥始受业于焦竑,历任卿相,布衣蔬食,不改儒素。

yǔ qí zi shàng jù zhuàn yǒu shī jí

与其子上俱撰有诗集。

guó xiáng mò hòu jiā pín bù néng jǔ huǒ

国祥殁后,家贫,不能举火。

shàng yíng zàng bì gǎn jí zú wú sì

上营葬毕,感疾卒,无嗣。

cài guó yòng jīn xī rén

蔡国用,金溪人。

wàn lì sān shí bā nián jìn shì

万历三十八年进士。

yóu zhōng shū shè rén zhuó yù shǐ

由中书舍人擢御史。

tiān qǐ wǔ nián chén shí zhèng liù shì dǐ yè xiàng gāo zhào nán xīng ér jiàn qí shī jiào zhào xīng bāng shào fǔ zhōng yáo zōng wén děng qī rén wèi zhōng xián xǐ jiǎo zhǐ bāo nà

天启五年陈时政六事,诋叶向高、赵南星,而荐亓诗教、赵兴邦、邵辅忠、姚宗文等七人,魏忠贤喜,矫旨褒纳。

xún wǔ dāng yì lè lìng xián zhù

寻忤珰意,勒令闲住。

chóng zhēn yuán nián qǐ gù guān lǚ qiān gōng bù yòu shì láng

崇祯元年起故官,屡迁工部右侍郎。

dū xiū dū chéng xū shí shén jí bù kè bàn

督修都城,需石甚急,不克办。

guó yòng jiàn yì qǔ yá shí yòng zhī

国用建议取牙石用之。

yá shí zhě jiù liè chóng wén xuān wǔ liǎng jiē bèi jià chū chú dào zhě yě

牙石者,旧列崇文、宣武两街,备驾出除道者也。

dì yuè chéng jiā qí gōng suì yù dà yòng

帝阅城,嘉其功,遂欲大用。

shí yī nián liù yuè tíng tuī gé chén guó yòng wàng qīng bù huò yǔ tè zhǐ zhuó lǐ bù shàng shū rù gé bàn shì

十一年六月,廷推阁臣,国用望轻,不获与,特旨擢礼部尚书,入阁办事。

lèi jiā shǎo bǎo gǎi lì bù shàng shū wǔ yīng diàn

累加少保,改吏部尚书、武英殿。

shí sān nián liù yuè zú yú guān zèng tài bǎo shì wén kè

十三年六月卒于官,赠太保,谥文恪。

guó yòng jū wèi qīng jǐn yǔ tóng liè zhāng sì zhī jiē yōng cái lù lù wú suǒ jiàn

国用居位清谨,与同列张四知皆庸才,碌碌无所见。

fàn fù cuì huáng xiàn rén

范复粹,黄县人。

wàn lì sì shí qī nián jìn shì

万历四十七年进士。

chú kāi fēng fǔ tuī guān

除开封府推官。

chóng zhēn yuán nián wèi yù shǐ

崇祯元年为御史。

tíng yì yí máo wén lóng nèi dì fù cuì yán hǎi wài yì wàn shēng líng shuí fēi chì zǐ tǎng qī shēn wú suǒ bì gè jù yī dǎo wèi dào hòu huàn fāng shēn

廷议移毛文龙内地,复粹言:“海外亿万生灵谁非赤子,倘栖身无所,必各据一岛为盗,后患方深。

yòu yán yuán chóng huàn gōng zài quán liáo ér shàng bǎo qīng dǒng mào zhōng dǐ wèi nì dǎng suǒ bì chí lùn kuáng miù

”又言:“袁崇焕功在全辽,而尚宝卿董懋中诋为逆党所庇,持论狂谬。

mào zhōng suì luò zhí wén lóng yì bù guǒ yí

”懋中遂落职,文龙亦不果移。

xún àn jiāng xī qǐng jìn yǒu sī hài mín liù shì

巡按江西,请禁有司害民六事。

shí dà lí yóu chuán jī bì jiǎn xiāo guò shèn fǎn lèi mín fù cuì jí chén bù biàn

时大厘邮传积弊,减削过甚,反累民,复粹极陈不便。

dīng jiān guī

丁艰归。

fú què hái cháo chū àn shǎn xī

服阕,还朝,出按陕西。

chén zhì biāo zhì běn zhī cè yǐ rèn jiāng shè fáng liú xiǎng wèi zhì biāo

陈治标治本之策:以任将、设防、留饷为治标;

guǎng zhūn juān fù zhāo fǔ wèi zhì běn

广屯、蠲赋、招抚为治本。

dì bāo nà zhī

帝褒纳之。

tíng yì yǒu sī dū fù quē é jiān zuì fǔ àn fù cuì lì yán bù kě

廷议有司督赋缺额,兼罪抚按,复粹力言不可。

yóu dà lǐ yòu sì chéng jìn zuǒ shǎo qīng

由大理右寺丞进左少卿。

jū wú hé chāo bài lǐ bù zuǒ shì láng jiān dōng gé dà xué shì

居无何,超拜礼部左侍郎兼东阁大学士。

shí tóng mìng zhě wǔ rén hàn lín wéi fāng féng nián yú jiē wài liáo ér fù cuì yóu shǎo qīng yóu shǔ yì shù

时同命者五人,翰林惟方逢年,余皆外僚,而复粹由少卿,尤属异数。

gài dì yù gé chén tōng zhī liù bù shì gù měi bù jiǎn yī rén shǒu fǔ liú yǔ liàng yóu lì bù guó xiáng yǐ hù féng nián yǐ lǐ sì chāng yǐ bīng guó yòng yǐ gōng xíng bù wú rén fù cuì yǐ dà lǐ dài zhī

盖帝欲阁臣通知六部事,故每部简一人:首辅刘宇亮由吏部,国祥以户,逢年以礼,嗣昌以兵,国用以工,刑部无人,复粹以大理代之。

lèi jiā shǎo bǎo jìn lì bù shàng shū wǔ yīng diàn

累加少保,进吏部尚书、武英殿。

shí sān nián liù yuè guó guān ba fù cuì wéi shǒu fǔ

十三年六月,国观罢,复粹为首辅。

jǐ shì zhōng huáng yún shī yán zǎi xiàng xū cái shí dù sān zhě fù cuì huì yīn zì chén sān zhě wú yī qǐng ba wēn zhǐ wèi liú

给事中黄云师言“宰相须才识度三者”,复粹恚,因自陈三者无一,请罢,温旨慰留。

yù shǐ wèi jǐng qí hé fù cuì jí zhāng sì zhī xué qiǎn cái shū bàn shí zhōng shū yí jī hǎi nèi

御史魏景琦劾复粹及张四知学浅才疏,伴食中书,遗讥海内。

dì yǐ wàng dǐ xià zhī lì

帝以妄诋下之吏。

míng nián jiā shǎo fù jiān tài zǐ tài fù gǎi jiàn jí diàn

明年,加少傅兼太子太傅,改建极殿。

zéi xiàn luò yáng fù cuì děng yǐn zuì qǐ ba bù yǔn

贼陷洛阳,复粹等引罪乞罢,不允。

dì yù qián qīng gōng zuǒ shì zhào duì tíng chén yǔ jí fú wáng bèi hài qì xià

帝御干清宫左室,召对廷臣,语及福王被害,泣下。

fù cuì yuē cǐ nǎi tiān shù

复粹曰:“此乃天数。

dì yuē suī qì shù yì lài rén shì wǎn huí

”帝曰:“虽气数,亦赖人事挽回。

fù cuì děng bù néng duì

”复粹等不能对。

dì jí chū yù dà shè tiān xià mìng fù cuì lù qiú zì shàng shū fu zōng lóng yǐ xià duō suǒ jiǎn miǎn

帝疾初愈,大赦天下,命复粹录囚,自尚书傅宗龙以下,多所减免。

shì nián wǔ yuè zhì shì

是年五月致仕。

guó biàn hòu zú yú jiā

国变后,卒于家。

fāng féng nián suì ān rén

方逢年,遂安人。

wàn lì sì shí sì nián jìn shì

万历四十四年进士。

tiān qǐ sì nián yǐ biān xiū diǎn hú guǎng shì fā cè yǒu jù dāng dà dù yǔ qiě yún yǔ nèi qǐ wú rén yān

天启四年,以编修典湖广试,发策有“巨珰大蠹”语,且云“宇内岂无人焉?

yǒu báo shì dà fū ér mì gāo kuí jì qì yú huáng yī yān yǐn zhī liú zhě

有薄士大夫而觅皋、夔、稷、契于黄衣阉尹之流者”。

wèi zhōng xián jiàn zhī nù biǎn sān zhì diào wài

魏忠贤见之,怒,贬三秩调外。

yù shǐ xú fù yáng xī zhǐ hé zhī xuē jí wèi mín

御史徐复阳希指劾之,削籍为民。

chóng zhēn chū qǐ yuán guān lèi qiān lǐ bù shì láng

崇祯初,起原官,累迁礼部侍郎。

shí yī nián zhào tíng chén jǔ biān cái féng nián yǐ wāng qiáo nián yīng

十一年诏廷臣举边才,逢年以汪乔年应。

wèi jǐ zhuó lǐ bù shàng shū rù gé fǔ zhèng

未几,擢礼部尚书,入阁辅政。

qí dōng xíng kē zòu zhāi cān wèi wán shū féng nián yǐ fàn zāng sī zhě rén wáng chǎn jué qīn qī zuò lèi jǐ tóng guā wàn suì qīng nǐ yǐ shàng

其冬,刑科奏摘参未完疏,逢年以犯赃私者,人亡产绝,亲戚坐累,几同瓜蔓,遂轻拟以上。

ér dì yì yù zuì xíng bù shàng shū liú zhī fèng zé féng nián shū hū

而帝意欲罪刑部尚书刘之凤,责逢年疏忽。

féng nián yǐn zuì jí bà guī

逢年引罪,即罢归。

fú wáng shí fù yuán guān bù zhào

福王时,复原官,不召。

lǔ wáng sān zhào zhī yòng qí yì dìng chēng lǔ jiān guó

鲁王三召之,用其议,定称鲁监国。

shào xīng pò wáng háng hǎi féng nián zhuī bù jí yǔ fāng guó ān děng jiàng yú wǒ dà qīng

绍兴破,王航海,逢年追不及,与方国安等降于我大清。

yǐ ér yǐ là wán shū tōng mǐn shì xiè bèi zhū

已而以蜡丸书通闽,事泄被诛。

zhāng sì zhī zhě fèi xiàn rén

张四知者,费县人。

tiān qǐ èr nián jìn shì

天启二年进士。

yóu shù jí shì shòu jiǎn tǎo

由庶吉士授检讨。

chóng zhēn zhōng lì guān lǐ bù yòu shì láng

崇祯中,历官礼部右侍郎。

mào qǐn shén cháng huàn è yáng

貌寝甚,尝患恶疡。

shí yī nián liù yuè tíng tuī gé chén hū jí zhī

十一年六月,廷推阁臣忽及之。

jǐ shì zhōng zhāng chún hé qí wèi jì jiǔ shí tān wū zhuàng sì zhī fèn dì qián lì biàn yán jǐ gū lì wèi tíng chén suǒ jí

给事中张淳劾其为祭酒时贪污状,四知愤,帝前力辨,言己孤立,为廷臣所嫉。

dì yì pō dòng xuē guó guān yīn lì yuán zhī

帝意颇动,薛国观因力援之。

míng nián wǔ yuè yǔ yáo míng gōng wèi zhào chéng jù bài lǐ bù shàng shū jiān dōng gé dà xué shì

明年五月与姚明恭、魏照乘俱拜礼部尚书兼东阁大学士。

míng gōng qí shuǐ rén

明恭,蕲水人。

chū zhào xīng bāng mén gōng lùn sù bù yú

出赵兴邦门,公论素不予。

chóng zhēn shí yī nián yóu zhān shì qiān lǐ bù shì láng jiào xí shù jí shì

崇祯十一年,由詹事迁礼部侍郎,教习庶吉士。

jǐ shì zhōng gěng shǐ rán hé qí yǔ fù dōu yù shǐ yuán jīng bǐ ér wèi jiān lì dì bù tīng

给事中耿始然劾其与副都御史袁鲸比而为奸利,帝不听。

míng nián suì bǐng yòng

明年遂柄用。

zhào chéng huá rén

照乘,滑人。

tiān qǐ shí wèi lì bù dū jǐ shì zhōng

天启时,为吏部都给事中。

chóng zhēn shí yī nián lì guān bīng bù shì láng

崇祯十一年,历官兵部侍郎。

míng nián guó guān yǐn rù gé

明年,国观引入阁。

sān rén zhě jiē yōng liè chōng wèi ér yǐ

三人者,皆庸劣充位而已。

sì zhī jiā tài zǐ tài bǎo jìn lì bù shàng shū wǔ yīng diàn

四知加太子太保,进吏部尚书、武英殿。

míng gōng jiā tài zǐ tài bǎo jìn hù bù shàng shū wén yuān gé

明恭加太子太保,进户部尚书、文渊阁。

zhào chéng jiā tài zǐ shǎo fù jìn hù bù shàng shū wén yuān gé

照乘加太子少傅,进户部尚书、文渊阁。

dì zì jí wèi wu yì yán guān bù yù yǐ qí yán chì miǎn dà chén

帝自即位,务抑言官,不欲以其言斥免大臣。

dàn zhāng yù duō wèi yù gù

弹章愈多,位愈固。

sì zhī bǐng zhèng sì zài wèi jǐ shì zhōng mǎ jiā zhí yù shǐ zhèng kūn zhēn cáo róng děng suǒ hé dì jiē bù nà shí wǔ nián liù yuè shǐ zhì shì

四知秉政四载,为给事中马嘉植,御史郑昆贞、曹溶等所劾,帝皆不纳,十五年六月始致仕。

zhào chéng yì sì zài yù shǐ yáng rén yuàn xú diàn chén liú zhī bó xiāng jì lùn hé yǐn jí qù

照乘亦四载,御史杨仁愿、徐殿臣、刘之渤相继论劾,引疾去。

míng gōng fǔ yī zài xiāng rén yì què sòng zhī qǐng gào guī

明恭甫一载,乡人诣阙讼之,请告归。

hòu sì zhī jiàng yú wǒ dà qīng

后四知降于我大清。

chén yǎn jǐng yán rén

陈演,井研人。

zǔ xiào wàn lì jiān yǐ yù shǐ jiān zhēng wō jūn zú yú cháo xiǎn zèng guāng lù qīng

祖效,万历间以御史监征倭军,卒于朝鲜,赠光禄卿。

yǎn dēng tiān qǐ èr nián jìn shì gǎi shù jí shì shòu biān xiū

演登天启二年进士,改庶吉士,授编修。

chóng zhēn shí lì guān shǎo zhān shì zhǎng hàn lín yuàn zhí jiǎng yán

崇祯时,历官少詹事,掌翰林院,直讲筵。

shí sān nián zhēng yuè zhuó lǐ bù yòu shì láng xié lǐ zhān shì fǔ

十三年正月,擢礼部右侍郎,协理詹事府。

yǎn yōng cái guǎ xué gōng jié nà

演庸才寡学,工结纳。

chū rù guǎn jí yǔ nèi shì tōng

初入馆,即与内侍通。

zhuāng liè dì jiǎn yòng gé chén měi qīn fā cè yǐ suǒ tiáo duì chān néng fǒu

庄烈帝简用阁臣,每亲发策,以所条对觇能否。

qí nián sì yuè zhōng guān tàn de dì suǒ yù wèn shù shì mì shòu yǎn tiáo duì dú chēng zhǐ jí bài lǐ bù zuǒ shì láng jiān dōng gé dà xué shì yǔ xiè shēng tóng rù gé

其年四月,中官探得帝所欲问数事,密授演,条对独称旨,即拜礼部左侍郎兼东阁大学士,与谢升同入阁。

míng nián jìn lǐ bù shàng shū gǎi wén yuān gé

明年,进礼部尚书,改文渊阁。

shí wǔ nián yǐ shān dōng píng dào gōng jiā tài zǐ shǎo bǎo gǎi hù bù shàng shū wǔ yīng diàn

十五年,以山东平盗功加太子少保,改户部尚书、武英殿。

bèi hé qǐ ba yōu zhǐ wèi liú

被劾乞罢,优旨慰留。

míng nián wǔ yuè zhōu yán rú qù wèi suì wéi shǒu fǔ

明年五月,周延儒去位,遂为首辅。

xún yǐ chéng shǒu gōng jiā tài zǐ tài bǎo

寻以城守功,加太子太保。

shí qī nián zhēng yuè kǎo mǎn jiā shǎo bǎo gǎi lì bù shàng shū jiàn jí diàn

十七年正月考满,加少保,改吏部尚书、建极殿。

yú yuè bà zhèng

逾月罢政。

zài yú yuè dū chéng xiàn suì jí yú nán

再逾月,都城陷,遂及于难。

yǎn wéi rén jì yōng qiě kè

演为人既庸且刻。

è fù dōu yù shǐ fáng kě zhuàng hé nán dào zhāng xuān bù shòu shǔ yīn huì tuī gé chén chán yú dì kě zhuàng děng liù rén jù xià lì

恶副都御史房可壮、河南道张煊不受属,因会推阁臣谗于帝,可壮等六人俱下吏。

wáng yīng xióng zhào zhì xuán fàng hái yǎn yǒu lì yān

王应熊召至,旋放还,演有力焉。

zì yán rú ba hòu dì zuì yǐ xìn yǎn

自延儒罢后,帝最倚信演。

tái shěng fù yán rú zhě jǐn qū yǎn mén

台省附延儒者,尽趋演门。

dàng shì shí guó shì léi luǎn zhōng wài jǔ zhī qí bù zhī

当是时,国势累卵,中外举知其不支。

yǎn wú suǒ chóu huà gù yǐ huì wén

演无所筹画,顾以贿闻。

jí lǐ zì chéng xiàn shǎn xī bī shān xī tíng yì chè níng yuǎn wú sān guì bīng rù shǒu shān hǎi guān cè yìng jīng shī

及李自成陷陕西,逼山西,廷议撤宁远吴三桂兵入守山海关,策应京师。

dì yì yì rán zhī yǎn chí bù kě

帝意亦然之,演持不可。

hòu dì jué jì xíng zhī sān guì shǐ yòng hǎi chuán dù liáo mín rù guān wǎng fǎn zhě zài ér zéi yǐ xiàn xuān dà yǐ

后帝决计行之,三桂始用海船渡辽民入关,往返者再,而贼已陷宣、大矣。

yǎn jù bù zì ān yǐn jí qiú ba

演惧不自安,引疾求罢。

zhào xǔ zhī cì dào lǐ fèi wǔ shí jīn cǎi bì sì biǎo lǐ chéng chuán xíng

诏许之,赐道里费五十金,彩币四表里,乘传行。

yǎn jì xiè shì jì liáo zǒng dū wáng yǒng jí shàng shū lì dǐ qí zuì qǐng zhì zhī diǎn xíng jǐ shì zhōng wāng wéi xiào sūn chéng zé yì jí lùn zhī

演既谢事,蓟辽总督王永吉上疏力诋其罪,请置之典刑,给事中汪惟效、孙承泽亦极论之。

yǎn rù cí wèi zuǒ lǐ wú zhuàng zuì dāng sǐ

演入辞,谓佐理无状,罪当死。

dì nù yuē rǔ yī sǐ bù zú bì gū

帝怒曰:“汝一死不足蔽辜!

huà zhī qù

”叱之去。

yǎn zī duō bù néng jù xíng

演赀多,不能遽行。

zéi xiàn jīng shī yǔ wèi zǎo dé děng jù bèi zhí xì zéi jiāng liú zōng mǐn yíng zhōng

贼陷京师,与魏藻德等俱被执,系贼将刘宗敏营中。

qí rì xiàn yín sì wàn zéi xǐ bù jiā xíng

其日献银四万,贼喜,不加刑。

sì yuè bā rì yǐ de shì

四月八日,已得释。

shí èr rì zì chéng jiāng dōng yù sān guì lǜ zhū dà chén wèi hòu huàn jǐn shā zhī

十二日,自成将东御三桂,虑诸大臣为后患,尽杀之。

yǎn yì yù hài

演亦遇害。

wèi zǎo dé shùn tiān tōng zhōu rén

魏藻德,顺天通州人。

chóng zhēn shí sān nián jǔ jìn shì

崇祯十三年举进士。

jì diàn shì dì sī de yì cái fù zhào sì shí bā rén yú wén huá diàn wèn jīn rì nèi wài jiāo hòng hé yǐ bào chóu xuě chǐ

既殿试,帝思得异才,复召四十八人于文华殿,问:“今日内外交讧,何以报仇雪耻?

zǎo dé jí yǐ zhī chǐ duì yòu zì xù shí yī nián shǒu tōng zhōu gōng

”藻德即以“知耻”对,又自叙十一年守通州功。

dì shàn zhī zhuó zhì dì yī shòu xiū zhuàn

帝善之,擢置第一,授修撰。

shí wǔ nián dū chéng jiè yán shū chén bīng shì

十五年,都城戒严,疏陈兵事。

míng nián sān yuè zhào duì chēng zhǐ

明年三月,召对称旨。

zǎo dé yǒu kǒu cái

藻德有口才。

dì yǐ jǐ suǒ qīn zhuó qiě yì qí yǒu bào fù wǔ yuè zhòu zhuó lǐ bù yòu shì láng jiān dōng gé dà xué shì rù gé fǔ zhèng

帝以己所亲擢,且意其有抱负,五月,骤擢礼部右侍郎兼东阁大学士,入阁辅政。

zǎo dé lì cí bù xián nǎi gǎi shǎo zhān shì

藻德力辞部衔,乃改少詹事。

zhèng tǒng mò nián bīng shì kǒng jí péng shí yǐ diàn shì dì yī rén yú nián jí rù gé rán réng gù guān xiū zhuàn wèi yǒu chāo bài dà xué shì zhě

正统末年,兵事孔棘,彭时以殿试第一人,逾年即入阁,然仍故官修撰,未有超拜大学士者。

chén yǎn jiàn dì yù zhī hòu qū xiāng bǐ fù

陈演见帝遇之厚,曲相比附。

bā yuè bǔ háng huì shì yǐn wèi fù zǒng cái yuè jiǎng dé jǐng huáng jǐng fǎng ér yòng zhī

八月,补行会试引为副总裁,越蒋德璟、黄景昉而用之。

zǎo dé jū wèi yī wú jiàn bái dàn chàng yì lìng bǎi guān juān zhù ér yǐ

藻德居位,一无建白,但倡议令百官捐助而已。

shí qī nián èr yuè zhào jiā bīng bù shàng shū jiān gōng bù shàng shū wén yuān gé dà xué shì zǒng dū hé dào tún tián liàn bīng zhū shì zhù tiān jīn ér mìng fāng yuè gòng zhù jǐ níng gài yù chū tài zǐ nán jīng bǐ xiān qīng dào lù yě

十七年二月,诏加兵部尚书兼工部尚书、文渊阁大学士,总督河道、屯田、练兵诸事,驻天津,而命方岳贡驻济宁,盖欲出太子南京,俾先清道路也。

yǒu yán bǎi guān bù kě lìng chū chū jí qián dùn zhě suì zhǐ bù xíng

有言百官不可令出,出即潜遁者,遂止不行。

jí yǎn ba zǎo dé suì wéi shǒu fǔ

及演罢,藻德遂为首辅。

tóng shì zhě li jiàn tài fāng yuè gòng fàn jǐng wén qiū yú jiē xīn rù zhèng fǔ mò néng bǔ jiù

同事者李建泰、方岳贡、范景文、邱瑜,皆新入政府,莫能补救。

zhì sān yuè dū chéng xiàn jǐng wén sǐ zhī zǎo dé yuè gòng yú bìng bèi zhí yōu liú zōng mǐn suǒ

至三月,都城陷,景文死之,藻德、岳贡、瑜并被执,幽刘宗敏所。

zéi xià lìng lēi nèi gé shí wàn jīn jīng qīng jǐn yī qī wàn huò wǔ sān wàn jǐ shì yù shǐ lì bù hàn lín wǔ wàn zhì yī wàn yǒu chà bù cáo shù qiān xūn qī wú dìng shù

贼下令勒内阁十万金,京卿、锦衣七万,或五三万,给事、御史、吏部、翰林五万至一万有差,部曹数千,勋戚无定数。

zǎo dé shū wàn jīn zéi yǐ wéi shǎo kù xíng wǔ rì yè nǎo liè ér sǐ

藻德输万金,贼以为少,酷刑五日夜,脑裂而死。

fù dǎi qí zi zhuī zhēng sù yán jiā yǐ qìng jìn

复逮其子追征,诉言:“家已罄尽。

fù zài yóu kě gài zhū mén shēng gù jiù

父在,犹可丐诸门生故旧。

jīn yǐ sǐ fù hé suǒ dài

今已死,复何所贷?

zéi huī rèn zhǎn zhī

”贼挥刃斩之。

li jiàn tài qǔ wò rén

李建泰,曲沃人。

tiān qǐ wǔ nián jìn shì

天启五年进士。

lì guān guó zǐ jì jiǔ pō zhe shēng wàng

历官国子祭酒,颇著声望。

chóng zhēn shí liù nián wǔ yuè zhuó lì bù yòu shì láng

崇祯十六年五月,擢吏部右侍郎。

shí yī yuè yǐ běn guān jiān dōng gé dà xué shì yǔ fāng yuè gòng bìng mìng

十一月,以本官兼东阁大学士,与方岳贡并命。

shū chén shí zhèng qiè yào shí shì dì jiē yǔn xíng

疏陈时政切要十事,帝皆允行。

míng nián zhēng yuè lǐ zì chéng bī shān xī

明年正月,李自成逼山西。

jiàn tài lǜ xiāng bāng bèi huò ér jiā fù yú zī kě jiè yǐ zuǒ jūn yì rán yǒu miè zéi zhì cháng yǔ tóng guān yán zhī

建泰虑乡邦被祸,而家富于赀,可借以佐军,毅然有灭贼志,常与同官言之。

huì píng yáng xiàn dì lín cháo tàn yuē zhèn fēi wáng guó zhī jūn shì shì jiē wáng guó zhī xiàng

会平阳陷,帝临朝叹曰:“朕非亡国之君,事事皆亡国之象。

zǔ zōng zhì fēng mù yǔ zhī tiān xià yī zhāo shī zhī hé miàn mù jiàn yú dì xià

祖宗栉风沐雨之天下,一朝失之,何面目见于地下!

zhèn yuàn dū shī qīn jué yī zhàn shēn sǐ shā chǎng wú suǒ hèn dàn sǐ bù míng mù ěr

朕愿督师亲决一战,身死沙场无所恨,但死不瞑目耳!

yǔ bì tòng kū

”语毕痛哭。

chén yǎn jiǎng dé jǐng zhū fǔ chén qǐng dài jù bù xǔ

陈演、蒋德璟诸辅臣请代,俱不许。

jiàn tài dùn shǒu yuē chén jiā qǔ wò yuàn chū sī cái xiǎng jūn bù fán guān tǎng qǐng tí shī yǐ xī

建泰顿首曰:“臣家曲沃,愿出私财饷军,不烦官帑,请提师以西。

dì dà xǐ wèi láo zài sān yuē qīng ruò xíng zhèn fǎng gǔ tuī gǔ lǐ

”帝大喜,慰劳再三,曰:“卿若行,朕仿古推毂礼。

jiàn tài tuì jí qǐng fù gù yù shǐ wèi zhēn gù guān

”建泰退,即请复故御史卫桢固官;

shòu jìn shì lìng jiōng zhí fāng zhǔ shì bìng jiān jūn

授进士凌𬳶职方主事,并监军;

cān jiāng guō zhōng jié wèi fù zǒng bīng lǐng zhōng jūn shì

参将郭中杰为副总兵,领中军事;

jiàn jìn shì shí gāng lián luò yán níng gān gù yì shì tǎo zéi lì gōng

荐进士石釭联络延、宁、甘、固义士,讨贼立功。

dì jù cóng zhī

帝俱从之。

jiā jiàn tài bīng bù shàng shū cì shàng fāng jiàn biàn yí cóng shì

加建泰兵部尚书,赐尚方剑,便宜从事。

èr shí liù rì xíng qiǎn jiāng lǐ

二十六日,行遣将礼。

fù mǎ dū wèi wàn wěi yǐ tè shēng gào tài miào

驸马都尉万炜以特牲告太庙。

rì jiāng wǔ dì yù zhèng yáng mén lóu wèi shì dōng xī liè zì wǔ mén dǐ chéng wài jīng qí jiǎ zhàng shèn shè

日将午,帝御正阳门楼,卫士东西列,自午门抵城外,旌旗甲仗甚设。

nèi gé wǔ fǔ liù bù dū chá yuàn zhǎng yìn guān jí jīng yíng wén wǔ dà chén shì lì hóng lú zàn lǐ yù shǐ jiū yí

内阁五府六部都察院掌印官及京营文武大臣侍立,鸿胪赞礼,御史纠仪。

jiàn tài qián zhì cí dì jiǎng láo yǒu jiā cì zhī yàn

建泰前致辞,帝奖劳有加,赐之宴。

yù xí jū zhōng zhū chén péi shì jiǔ qī xíng dì shǒu jīn zhī qīn zhuó jiàn tài zhě sān jí yǐ cì zhī nǎi chū shǒu chì yuē dài zhèn qīn zhēng

御席居中,诸臣陪侍,酒七行,帝手金卮亲酌建泰者三,即以赐之,乃出手敕曰“代朕亲征”。

yàn bì nèi chén wèi pī hóng zān huā yòng gǔ yuè dǎo shàng fāng jiàn ér chū

宴毕,内臣为披红簪花,用鼓乐导尚方剑而出。

jiàn tài dùn shǒu xiè qiě cí xíng dì mù sòng zhī

建泰顿首谢,且辞行,帝目送之。

xíng shù lǐ suǒ chéng jiān yú hū zhé zhòng yǐ wéi bù xiáng

行数里,所乘肩舆忽折,众以为不祥。

jiàn tài yǐ zǎi fǔ dū shī bīng shí bìng chù suǒ xié zhǐ wǔ bǎi rén

建泰以宰辅督师,兵食并绌,所携止五百人。

fu chū dōu wén qǔ wò yǐ pò jiā zī jǐn méi jīng dá ér bìng

甫出都,闻曲沃已破,家赀尽没,惊怛而病。

rì xíng sān shí lǐ shì zú duō dào wáng

日行三十里,士卒多道亡。

zhì dìng xīng chéng mén bì bù nà

至定兴,城门闭不纳。

liú sān rì gōng pò zhī chī qí zhǎng lì

留三日,攻破之,笞其长吏。

dǐ bǎo dìng zéi fēng yǐ bī bù gǎn qián rù zhūn chéng zhōng

抵保定,贼锋已逼,不敢前,入屯城中。

yǐ ér chéng xiàn zhī fǔ hé fù xiāng guān zhāng luo yàn děng bìng sǐ zhī

已而城陷,知府何复、乡官张罗彦等并死之。

jiàn tài zì wěn bù shū wèi zéi jiāng liú fāng liàng suǒ zhí sòng zéi suǒ

建泰自刎不殊,为贼将刘方亮所执,送贼所。

zéi jì bài dà qīng zhào wèi nèi yuàn dà xué shì

贼既败,大清召为内院大学士。

wèi jǐ bà guī

未几,罢归。

jiāng xiāng fǎn dà tóng jiàn tài yáo yìng zhī

姜瓖反大同,建泰遥应之。

bīng bài bèi qín fú zhū

兵败被擒,伏诛。

zàn yuē tiān xià zhì luàn xì yú zǎi fǔ

赞曰:天下治乱,系于宰辅。

zì wēn tǐ rén dǎo dì yǐ kè shēn zhì shàng cāo qiè yóu shì jiē zhǒng yī jì

自温体仁导帝以刻深,治尚操切,由是接踵一迹。

yīng xióng gāng hěn zhì fā xiǎn zhì

应熊刚很,至发险忮。

guó guān yīn zhì yī xiào tǐ rén zhī suǒ wéi ér guó jiā zhī yuán qì yǐ suǒ rán dài jìn yǐ

国观阴鸷,一效体仁之所为,而国家之元气已索然殆尽矣。

zhì yú yǎn zǎo dé zhī tú jī zhì fú rú ér yōng yōng yì shén huò zhōng yú guó xuán jí qí shēn bēi fū

至于演、藻德之徒,机智弗如,而庸庸益甚,祸中于国,旋及其身,悲夫!

✦ You read 列传·卷一百四十一

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.