明史 · 佚名 · Chapter 314 of 333

列传·卷二百零二

PinyinModern Translation
Size

yún nán tǔ sī èr

◎云南土司二

yáo ān hè qìng wǔ dìng xún diān lì jiāng yuán jiāng yǒng chāng xīn huà wēi yuǎn běi shèng wān diān zhèn kāng dà hòu lán cāng wèi lù chuān

○姚安鹤庆武定寻甸丽江元江永昌新化威远北胜湾甸镇康大侯澜沧卫麓川

yáo ān běn hàn nòng dòng qīng líng èr xiàn dì

姚安,本汉弄栋、蜻蛉二县地。

táng zhì yáo zhōu dū dū fǔ yǐ mín duō yáo xìng yě

唐置姚州都督府,以民多姚姓也。

tiān bǎo jiān nán zhào méng shì gǎi wéi nòng dòng fǔ

天宝间,南诏蒙氏改为弄栋府。

sòng shí duàn shì gǎi yáo zhōu

宋时,段氏改姚州。

yuán lì tǒng shǐ qiān hù suǒ tiān lì jiān shēng yáo ān lù

元立统矢千户所,天历间,升姚安路。

hóng wǔ shí wǔ nián dìng yún nán gǎi wéi fǔ

洪武十五年定云南,改为府。

shí liù nián yáo ān tǔ guān zì jiǔ zuò luàn

十六年,姚安土官自久作乱。

guān bīng wǎng tǎo shī cì jiǔ shí jiǔ zhuāng zì jiǔ dùn qù

官兵往讨,师次九十九庄,自久遁去。

míng nián fù kòu pǐn diān

明年复寇品甸。

xī píng hóu mù yīng zòu yǐ tǔ guān gāo bǎo wèi yáo ān fǔ tóng zhī gāo huì wèi yáo ān zhōu tóng zhī

西平侯沐英奏以土官高保为姚安府同知、高惠为姚安州同知。

bǎo huì cóng yīng jī zì jiǔ píng zhī

保、惠从英击自久,平之。

èr shí nián mìng pǔ dìng hóu chén huán jìng níng hòu yè shēng wǎng yún nán zǒng zhì zhū jūn yú dìng biān yáo ān děng chù lì yíng tún zhǒng

二十年命普定侯陈桓、靖宁侯叶升往云南总制诸军,于定边、姚安等处立营屯种。

èr shí liù nián bǎo yǐ xí zhí qiǎn qí dì gòng mǎ xiè ēn

二十六年,保以袭职,遣其弟贡马谢恩。

xuān dé jiǔ nián yáo ān tǔ zhī fǔ gāo xián qiǎn shǐ gòng mǎ

宣德九年,姚安土知府高贤遣使贡马。

hóng zhì zhōng tǔ guān gāo dòng yǔ pǔ ān pàn zéi zhàn sǐ yú bǎn qiáo yì

弘治中,土官高栋与普安叛贼战,死于板桥驿。

jiā jìng sān shí nián tǔ guān gāo gǔ dāng yuán jiāng zhī biàn bù zhèng sī xú yuè yù hài fèn shēn fù jiù sǐ zhī

嘉靖三十年,土官高鹄当元江之变布政司徐樾遇害,奋身赴救,死之。

wàn lì zhōng tóng zhī gāo jīn yǐ zhēng miǎn gōng cì sì pǐn fú

万历中,同知高金以征缅功,赐四品服。

suǒ shǔ dà yáo xiàn yǒu tiě suǒ jīng zhě běn luǒ zhǒng

所属大姚县,有铁索箐者,本倮种。

yī shān xiǎn yǐ piāo lüè wèi yè páng jùn jiē shòu qí hài

依山险,以剽掠为业,旁郡皆受其害。

hóng zhì jiān shāo yǒu guī mìng zhě fēn lì yú yáo ān yáo zhōu

弘治间,稍有归命者,分隶于姚安、姚州。

jiā jìng zhōng nǎi zhuān shǔ yáo ān

嘉靖中,乃专属姚安。

qí qú luō sī zhě yǒu huàn shù zào wěi yìn chēng luàn

其渠罗思者,有幻术,造伪印称乱。

wàn lì yuán nián xún fǔ zōu yìng lóng yǔ zǒng bīng guān mù chāng zuò tǎo píng zhī zhū jùn nǎi ān

万历元年,巡抚邹应龙与总兵官沐昌祚讨平之,诸郡乃安。

hè qìng táng shí míng hè chuān nán zhào zhì móu tǒng jùn

鹤庆,唐时名鹤川,南诏置谋统郡。

yuán chū zhì hè zhōu

元初,置鹤州。

zhì yuán zhōng shēng hè qìng fǔ xún gǎi wéi lù

至元中,升鹤庆府,寻改为路。

hóng wǔ zhōng dà jūn píng yún nán fēn bīng bá sān yíng wàn hù zhài huò wěi cān zhèng bǎo shān tiē mù ér děng liù shí qī rén

洪武中,大军平云南,分兵拔三营、万户砦,获伪参政宝山帖木儿等六十七人。

zhì hè qìng fǔ yǐ tǔ guān gāo lóng shǔ fǔ shì

置鹤庆府,以土官高隆署府事。

shí qī nián yǐ dǒng cì wèi zhī fǔ gāo zhòng wèi tóng zhī cì zi jié wèi ān níng zhī zhōu yáng quán wèi jiàn chuān zhī zhōu

十七年以董赐为知府、高仲为同知、赐子节为安宁知州、杨权为剑川知州。

cì lǜ qí shǔ lái cháo gòng mǎ jí fāng wù zhào cì guàn dài bìng zhī jīn wén qǐ bù bó chāo dìng

赐率其属来朝,贡马及方物,诏赐冠带并织金文绮、布帛、钞锭。

shí bā nián yǐ cì wèi yún nán qián wèi shì xí zhǐ huī qiān shì

十八年以赐为云南前卫世袭指挥佥事。

cì ān níng zhōu rén shì wèi qiú zhǎng

赐,安宁州人,世为酋长。

dà jūn rù diān lǜ zhòng lái jiàng fù cóng jūn tǎo zéi yǒu gōng gù yǔ zi jié bìng yǒu shì xí zhī fǔ zhī zhōu zhī mìng

大军入滇,率众来降,复从军讨贼有功,故与子节并有世袭知府、知州之命。

jí cì lái cháo yǐ fù zǐ jù shòu xiǎn róng wú yǐ yǎng bào zi yòu chōng bù dá zhèng zhì qǐ hái fù zǐ suǒ shòu guān ér zì wèi ān níng zhī zhōu

及赐来朝,以父子俱受显荣,无以仰报,子幼冲,不达政治,乞还父子所授官,而自为安宁知州。

dì yuē ěr néng suí jìng biān bǐ shòu ěr guān yǐ chou ěr xūn

帝曰:“尔能绥靖边鄙,授尔官以酬尔勋。

jīn cí zūn jū bēi nài hé

今辞尊居卑,奈何?

mìng yǐng guó gōng fu you dé jí zhū dà chén yì zhī

”命颍国公傅友德及诸大臣议之。

jiē yǐ cì jì yǒu gōng bù kě tīng qí cí ér jié zhī guān zé kě miǎn

皆以赐既有功,不可听其辞,而节之官则可免。

nǎi gǎi cì míng wēi jiāng jūn yún nán qián wèi shì xí zhǐ huī qiān shì yù yuē yún nán qián wèi mì ěr ān níng tè mìng ěr shì zhí

乃改赐明威将军云南前卫世袭指挥佥事,谕曰:“云南前卫密迩安宁,特命尔是职。

ěr qí suí jí yuǎn rén yǐ ān biān bǐ qí wú zài cí

尔其绥辑远人,以安边鄙,其毋再辞。

èr shí nián jiàn chuān tǔ guān yáng nú pàn

二十年,剑川土官杨奴叛。

dà lǐ wèi zhǐ huī zhèng xiáng tǎo zhī zhǎn bā shí yú rén yáng nú dùn

大理卫指挥郑祥讨之,斩八十余人,杨奴遁。

wèi jǐ hái jiàn chuān fù jù mán wéi luàn xiáng fù yǐ bīng jī zhǎn zhī

未几,还剑川,复聚蛮为乱,祥复以兵击斩之。

èr shí sì nián zhì hè qìng wèi

二十四年置鹤庆卫。

sān shí nián gǎi hè qìng fǔ wèi jūn mín fǔ

三十年改鹤庆府为军民府。

yǒng lè shí wǔ nián shùn zhōu zhī zhōu wáng yì yán zhān bèi shèng huà sān shí yú nián shēng jiào suǒ chéng yán yǔ jiàn tōng zǐ dì yì yǒu jùn xiù qǐng jiàn xué jiào yù

永乐十五年,顺州知州王义言:“沾被圣化三十余年,声教所郕,言语渐通,子弟亦有俊秀,请建学教育。

cóng zhī

晋侯听从了他的建议。

zhèng tǒng èr nián fù shǐ xú xun zòu hè qìng tǔ zhī fǔ gāo lún yǔ dì chún lǚ chěng xiōng è tú lù shì shù yǔ mǔ yáng shì bìng shū xuān hù xiāng zéi hài

正统二年,副使徐训奏鹤庆土知府高伦与弟纯屡逞凶恶,屠戮士庶,与母杨氏并叔宣互相贼害。

chì qián guó gōng mù áng yù shǐ shū kuǎn rú shì qiáng bù fú jí diào jūn qín bǔ

敕黔国公沐昂谕使输款,如恃强不服,即调军擒捕。

wǔ nián fù chì áng děng yuē bǐ wén tǔ zhī fǔ gāo lún qī liú shì tóng lún dì gāo chāng děng jiū jí luō luō mó xiē rén zhòng sì xíng xiōng bào

五年复敕昂等曰:“比闻土知府高伦妻刘氏同伦弟高昌等,纠集罗罗、么些人众,肆行凶暴。

shì fā bù cóng dǎi xùn

事发,不从逮讯。

chì zhì jí wěi guān zhì bǐ kān shí liàng diào guān jūn qín bǔ shǒu è bìng dǎi qiān hù wáng huì jí gāo xuān děng zhì jīng zhì wèn

敕至,即委官至彼勘实,量调官军擒捕首恶,并逮千户王蕙及高宣等至京质问。

bā nián hè qìng mín yáng shì jié qī ā yè zhū gào lún móu shā qí zi fù mìng fǎ sī yí wén kān yàn

”八年,鹤庆民杨仕洁妻阿夜珠告伦谋杀其子,复命法司移文勘验。

yǐ ér dà lǐ wèi qiān hù zòu bào lún shàn shuài jūn mǎ yù móu hài qīn mǔ yòu chēng qí mǔ gào lún bù xiào jí sī liǎn mín cái duō zào bīng qì shā lù jūn mín zhī jiě xiāo lìng děng zuì

已而大理卫千户奏报,伦擅率军马欲谋害亲母,又称其母告伦不孝及私敛民财,多造兵器,杀戮军民,支解枭令等罪。

suì chì qián guó gōng mù shèng děng kān fù

遂敕黔国公沐晟等勘覆。

jí zòu zhì yán lún suǒ fàn jiē shí zuì yīng sǐ

及奏至,言伦所犯皆实,罪应死。

lún fù lǚ su yīn yǔ shū xuān zhēng xí yòu yǔ qiān hù wáng huì zhēng qǔ qiè yǐ zhì xié chóu wū xiàn

伦复屡诉,因与叔宣争袭,又与千户王蕙争娶妾,以致挟仇诬陷。

suǒ kān shā sǐ jiē bìng sǐ jí qiáng dào jù bǔ zhī rén

所勘杀死,皆病死及强盗拒捕之人。

lún mǔ yáng yì su lún wú bù xiào shí yóu xuān děng xiàn hài

伦母杨亦诉伦无不孝,实由宣等陷害。

fù chì shèng jí yù shǐ yán gōng què fǎng

复敕晟及御史严恭确访。

jì ér zòu dāng lún děng jiē fú zhū

既而奏当伦等皆伏诛。

gāo shì zú rén wú kě jì zhě dì mìng yú liú guān zhōng zé rén yǐ suí yuǎn mán

高氏族人无可继者,帝命于流官中择人,以绥远蛮。

nǎi zhuó lú zhōu zhī fǔ lín qiú jié wèi zhī fǔ

乃擢泸州知府林遒节为知府。

hè qìng zhī gǎi liú guān zì cǐ shǐ

鹤庆之改流官自此始。

wǔ dìng nán zhào sān shí qī bù zhī yī

武定,南诏三十七部之一。

sòng chún xī jiān dà lǐ duàn shì yǐ ā lì wèi luō wǔ bù zhǎng

宋淳熙间,大理段氏以阿历为罗武部长。

sān chuán zhì yǐ gé dāng yuán shì zǔ shí wèi běi bù tǔ guān zǒng guǎn

三传至矣格,当元世祖时,为北部土官总管。

zhì yuán qī nián gǎi wǔ dìng lù zhì nán diàn xiàn

至元七年改武定路,置南甸县。

hóng wǔ shí sì nián yún nán xià wǔ dìng nǚ tǔ guān shāng shèng shǒu xiān guī fù

洪武十四年,云南下,武定女土官商胜首先归附。

shí wǔ nián gǎi wéi wǔ dìng jūn mín fǔ yǐ shèng shǔ fǔ shì

十五年改为武定军民府,以胜署府事。

shí liù nián shèng qiǎn rén lái cháo gòng mǎ

十六年,胜遣人来朝,贡马。

zhào cì shèng gào mìng cháo fú jí jǐn bì chāo dìng

诏赐胜诰命、朝服及锦币、钞锭。

shí qī nián yǐ hé qǔ tǔ guān dòu pài wèi zhī zhōu

十七年以和曲土官豆派为知州。

èr shí yī nián fā nèi tǎng lìng yú wǔ dìng dé chāng huì chuān zhū chǔ shì mǎ sān qiān pǐ

二十一年发内帑,令于武定、德昌、会川诸处,市马三千匹。

xuān dé yuán nián yuán móu xiàn gù tǔ zhī xiàn wú zhōng zi zhèng lái cháo

宣德元年,元谋县故土知县吾忠子政来朝。

zhèng dé èr nián sì yuè wǔ dìng yǔ báo xī shuǐ zhǎng jué dī huài tián yǔn shuāng lù shā mài

正德二年四月,武定雨雹,溪水涨,决堤坏田,陨霜露杀麦。

qī yuè fèi wǔ dìng suǒ shǔ zhī nán diàn xiàn gǎi lì hé qǔ zhōu shí jiù xiàn gǎi lì lù quàn zhōu

七月废武定所属之南甸县改隶和曲州,石旧县改隶禄劝州。

sān nián tǔ zhī fǔ fèng yīng yǐ cóng zhēng gōng jìn zhì yòu cān zhèng réng zhī fǔ shì qǐng cì jīn dài bù yì bù kě

三年,土知府凤英以从征功,进秩右参政,仍知府事,请赐金带,部议不可。

dì yǐ yīng yǒu jūn gōng gěi zhī

帝以英有军功,给之。

míng nián yīng gòng mǎ xiè ēn cì rú lì

明年,英贡马谢恩,赐如例。

jiā jìng qī nián tǔ shè fèng cháo wén zuò luàn

嘉靖七年,土舍凤朝文作乱。

shā tóng zhī yǐ xià guān lì jié zhōu yìn jǔ bīng yǔ xún diān zéi ān quán hé fàn yún nán fǔ fǔ chén yǐ wén

杀同知以下官吏,劫州印,举兵与寻甸贼安铨合犯云南府,抚臣以闻。

shí ān quán wèi píng cháo wén fù qǐ diān zhōng dà rǎo

时安铨未平,朝文复起,滇中大扰。

zhào yǐ yòu dū yù shǐ wu wén dìng wèi bīng bù shàng shū tí dū yún guì chuān hú jūn wù diào sì zhèn tǔ hàn guān jūn tǎo zéi

诏以右都御史伍文定为兵部尚书,提督云、贵、川、湖军务,调四镇土汉官军讨贼。

wǔ yuè qián guó gōng mù shào xūn shū yán chén fèng mìng huì tóng xún fǔ děng diào fā guān jūn fēn dào jiǎo fǔ

五月,黔国公沐绍勋疏言:“臣奉命会同巡抚等调发官军,分道剿抚。

zhū zéi kàng nì zhí liú suǒ qiǎn guān jūn èr rén suǒ diào jí gè tǔ shè yòu zhòng zì yí wèi

诸贼抗逆,执留所遣官军二人,所调集各土舍,又重自疑畏。

chén jǐn yǐ biàn yi bǎng shì xiān gěi guàn dài dài hòu zòu qǐng chéng xí zhòng shǐ gǎn fèn

臣谨以便宜榜示,先给冠带,待后奏请承袭,众始感奋。

yú èr yuè jìn bīng jī zhǎn qiáng zéi shí yú rén zéi bēn huí wǔ dìng

于二月进兵,击斩强贼十余人,贼奔回武定。

qǐ chì bù shòu chén fāng lüè bǐ huò biàn yì xíng shì bìng yòu gè tǔ shè wǎng zuì fán yǒu gōng zhě jù xǔ chéng xí zuò qí dí kài zhī qì

乞敕部授臣方略,俾获便宜行事,并宥各土舍往罪,凡有功者,俱许承袭,作其敌忾之气。

dì nà zhī cì chì jiǎng lì

”帝纳之,赐敕奖励。

zéi jì bài guī qí dǎng shāo sàn

贼既败归,其党稍散。

chū cháo wén dài qí zhòng wèi wǔ dìng zhī fǔ fèng zhào mǔ zǐ yǐ lù cháo tíng qiě jǐn jiǎo wǔ dìng mán zhòng

初,朝文绐其众,谓武定知府凤诏母子已戮,朝廷且尽剿武定蛮众。

zhì shì fèng zhào tóng qí mǔ lǜ zhòng zì huì chéng wǎng mán mín xiāng gù cuò è xián tóu fèng zhào jiàng

至是,凤诏同其母率众自会城往,蛮民相顾错愕,咸投凤诏降。

cháo wén jì wú suǒ chū jué pǔ dù ér zǒu guān bīng zhuī jí fù bài zhī

朝文计无所出,绝普渡而走,官兵追及,复败之。

cháo wén lǜ jiā nú shù rén qǔ dào zhān yì zhōu bēn zhì dōng chuān zhī tāng láng jīng wèi zhuī bīng suǒ jí zhé sǐ

朝文率家奴数人,取道沾益州,奔至东川之汤郎箐,为追兵所及,磔死。

quán zhòng yóu shèng dùn jù xún diān gù cháo liè zhài shù shí

铨众犹盛,遁据寻甸故巢,列寨数十。

guān bīng fēn shào jiā gōng zhī zhū zhài xiān hòu pò nǎi bìng lì gōng bá qí bì gǔ lǎo cháo

官兵分哨夹攻之,诸寨先后破,乃并力攻拔其必古老巢。

quán bēn dōng chuān rù máng bù wèi tǔ shè lù qìng suǒ zhí zéi píng

铨奔东川,入芒部,为土舍禄庆所执,贼平。

shì yì yě shēng qín qú zéi qiān yú rén zhǎn shǒu èr qiān jiǔ bǎi yú jí fú huò nán fù qiān èr bǎi yú fǔ sàn mán dǎng èr wàn yǒu qí duó qì xiè niú mǎ wú suàn

是役也,生擒渠贼千余人,斩首二千九百余级,俘获男妇千二百余,抚散蛮党二万有奇,夺器械牛马无算。

jié wén quán cháo wén jiē xiāo shì jí qí chǎn jiā shǔ shù biān

捷闻,铨、朝文皆枭示,籍其产,家属戍边。

shí liù nián mìng tǔ zhī fǔ jù shì zhǎng yìn

十六年命土知府瞿氏掌印。

chū fǔ yìn zì hóng wǔ yǐ lái jù zhǎng yú tǔ guān zhèng dé jiān yǒu sī yì yǐ bì liú guān tóng zhī tǔ zhī fǔ zhí zhuān xún bǔ zhēng liáng ér yǐ

初,府印自洪武以来俱掌于土官,正德间有司议以畀流官同知,土知府职专巡捕、征粮而已。

jí fèng zhào sǐ jù shì yǐ mǔ xí zi guān suǒ xiá sì shí qī mǎ tóu ā tái děng shù qǐng yǐ yìn shǔ jù shì

及凤诏死,瞿氏以母袭子官,所辖四十七马头阿台等,数请以印属瞿氏。

lì bù fù yán xì jiù lì yi rú qí qǐng cóng zhī

吏部覆言,系旧例,宜如其请,从之。

sì shí èr nián jù shì lǎo jǔ fèng zhào qī suǒ lín zì dài

四十二年,瞿氏老,举凤诏妻索林自代。

bǐ suǒ lín xí suì shī shì gū lǐ

比索林袭,遂失事姑礼。

jù shì dà huì nǎi shōu yì xìng r jì zǔ rù fèng shì zōng xié qí shēng xù guì zhōu shuǐ xī tǔ shè ān guó hēng sì chuān jiàn chāng tǔ guān fèng shì bīng lì yù fèi suǒ lín yǐ jì zǔ sì

瞿氏大恚,乃收异姓儿继祖入凤氏宗,挟其甥婿贵州水西土舍安国亨、四川建昌土官凤氏兵力,欲废索林,以继祖嗣。

bù kè nǎi jù shū zì chēng wèi suǒ lín qiú jìn lìng jì zǔ yì què gào zhī

不克,乃具疏自称为索林囚禁,令继祖诣阙告之。

jì zǔ guī zhà chēng shòu cháo mìng xí zhí qū mù bīng bī duó fǔ yìn

继祖归,诈称受朝命袭职,驱目兵逼夺府印。

suǒ lín bào yìn bēn huì chéng fǔ àn guān yù jiě zhī

索林抱印奔会城,抚按官谕解之。

suǒ lín guī wǔ dìng shì shì rú gù ér fù tīng jì zǔ liú jù shì suǒ yú shì fù gū xián xì yì shén

索林归武定,视事如故,而复听继祖留瞿氏所,于是妇姑嫌隙益甚。

suǒ lín móu zhū jì zǔ shì xiè jì zǔ suì dà fā bīng wéi fǔ xíng jié hé qǔ lù quàn děng zhōu xiàn shā shāng diào zhì tǔ guān wáng xīn yī děng bīng

索林谋诛继祖,事泄,继祖遂大发兵围府,行劫和曲、禄劝等州县,杀伤调至土官王心一等兵。

suǒ lín fù bào yìn zǒu yún nán xún fǔ cáo biàn xià lìng shōu yìn dǎi qí zuǒ yòu zhèng hóng xì yù lìng jù shì zàn lǐ fǔ shì

索林复抱印走云南,巡抚曹忭下令收印,逮其左右郑竤系狱,令瞿氏暂理府事;

dài jì zǔ zé qí zì xīn

贷继祖,责其自新。

sì shí sì nián tiān shè fǔ tōng pàn yī yuán

四十四年添设府通判一员。

sì shí wǔ nián zhù wǔ dìng xīn chéng chéng xún fǔ lǚ guāng xún qiǎn zhèng hóng huí fǔ fù yè

四十五年筑武定新城成,巡抚吕光洵遣郑竤回府复业。

zhèng hóng zhě qián wèi suǒ lín móu shā jì zǔ zhě yě

郑竤者,前为索林谋杀继祖者也。

jì zǔ zhí ér shā zhī jiū zhòng gōng xīn chéng

继祖执而杀之,纠众攻新城。

lín ān tōng pàn hú wén xiǎn dū bǎi hù li áo tǔ shè wáng dé lóng wǎng yuán zhì jī xī zi ài yù fú áo jí dé lóng jù sǐ

临安通判胡文显督百户李鳌、土舍王德隆往援,至鸡溪子隘,遇伏,鳌及德隆俱死。

qiān shì zhāng zé dū xún diān bīng èr qiān yú chí jiù yì bài zé jí qiān hù liú yù bèi zhí

佥事张泽督寻甸兵二千余驰救,亦败,泽及千户刘裕被执。

zhèn xún guān cù zhū dào bīng bìng jìn bī jì zǔ dōng shān zhài wéi zhī

镇巡官促诸道兵并进,逼继祖东山寨,围之。

jì zǔ jù xié zé jí suǒ lín zǒu zhào gū

继祖惧,携泽及索林走照姑。

yǐ fù shā zé

已,复杀泽。

guān jūn zhuī zhī jí yóu zhí lēi dù guò jiāng qū sì chuān yī dōng chuān fù jiā ā kē děng

官军追之急,由直勒渡过江,趋四川,依东川妇家阿科等。

xún àn liú sī wèn yǐ zhuàng wén chì yún nán sì chuān huì bīng tǎo zéi

巡按刘思问以状闻,敕云南、四川会兵讨贼。

chū jì zǔ zhī zǒu dōng chuān yě tǔ guān fèng shì yǔ zhī tōng

初,继祖之走东川也,土官凤氏与之通。

yǐ ér jiàn diān shǔ guān jūn yǔ tǔ shè lù shào xiān děng bīng jiē huì nǎi bèi jì zǔ fā zú qī qiān rén lái yuán jì zǔ yì qióng

已而见滇、蜀官军与土舍禄绍先等兵皆会,乃背继祖,发卒七千人来援,继祖益穷。

zéi shuài zhě sè fù shào xiān yíng jiàng zhǎn jì zǔ yǐ xiàn

贼帅者色赴绍先营降,斩继祖以献。

yáo xiàn tǔ guān gāo jì xiān fù qín qí yú dǎng yáo ān fǔ tóng zhī gāo qīn jí dì jūn móu zhǔ zhào shì jié děng jiē fú zhū

姚县土官高继先复擒其余党,姚安府同知高钦及第钧,谋主赵士杰等皆伏诛。

shǒu chén yì gǎi shè liú guān yóu bù yù jué fèng shì shòu suǒ lín zhī shǔ fèng lì zi sī yáo jīng lì gěi zhuāng bǎi yú

守臣议改设流官,犹不欲绝凤氏,授索林支属凤历子思尧经历,给庄百余。

fèng lì yǐ bù dé zhī fǔ yuàn wàng yīn jié sì chuān qī zhōu jí shuǐ xī xuān wèi ān guó hēng móu zuò luàn

凤历以不得知府怨望,阴结四川七州及水西宣慰安国亨谋作乱。

liú guān zhī fǔ liú zōng yín qiǎn yù zhī bù tīng suì jù zhòng chēng sī yáo zhī fǔ yè xí fǔ chéng

流官知府刘宗寅遣谕之,不听,遂聚众称思尧知府,夜袭府城。

chéng zhōng yán bèi bù néng rù tuì tún lǔ xū

城中严备不能入,退屯鲁墟。

zōng yín yè chū bīng kǎn qí yíng zéi kuì zhuī zhì mǎ cì shān qín fèng lì fú zhū

宗寅夜出兵,砍其营,贼溃,追至马刺山,擒凤历,伏诛。

wàn lì sān shí wǔ nián jì zǔ zhí ā kè jiǔ xǐ jīn shā jiāng wài zéi dǎng zhèng jǔ děng yòu ā kè zuò luàn yīn jié jiāng wài huì chuān zhū mán zhí xiàn wǔ dìng dà sì jié lüè

万历三十五年,继祖侄阿克久徙金沙江外,贼党郑举等诱阿克作乱,阴结江外会川诸蛮,直陷武定,大肆劫掠。

lián pò yuán móu luō cì zhū chéng suǒ fǔ yìn

连破元谋、罗次诸城,索府印。

huì liú guān zhī fǔ xié yìn huì chéng bù néng de

会流官知府携印会城,不能得。

zéi yǐ wú yìn nán hào zhào jié tuī guān qǐng guàn dài yìn xìn

贼以无印难号召,劫推官,请冠带、印信。

zhèn fǔ yǐ bīng wèi jí jù chāi rén yǐ fǔ yìn shòu zhī

镇抚以兵未集,惧,差人以府印授之。

zéi tuì rù wǔ dìng lì ā kè wèi zhī fǔ

贼退入武定,立阿克为知府。

zhèn fǔ diào jí tǔ bīng fēn wǔ lù jìn jiǎo kè fù wǔ dìng yuán móu luō cì lù fēng sōng míng děng zhōu xiàn qín ā kè jí qí dǎng zhì jīng shī lì yú shì

镇抚调集土兵,分五路进剿,克复武定、元谋、罗次、禄丰、嵩明等州县,擒阿克及其党至京师,砾于市。

wǔ dìng píng suì xī zhì liú guān

武定平,遂悉置流官。

xún diān gǔ diān guó de cì mán jū zhī hào zhòng zā yì yuán bù hòu wèi wū mán yì sī dīng suǒ duó hào sī dīng bù

寻甸,古滇国地,A1刺蛮居之,号仲紥溢源部,后为乌蛮裔斯丁所夺,号斯丁部。

méng shì wèi xún diān zhì duàn shì gǎi rén dé bù

蒙氏为寻甸,至段氏,改仁德部。

yuán chū zhì rén dé wàn hù hòu gǎi fǔ

元初,置仁德万户,后改府。

hóng wǔ shí wǔ nián dìng yún nán rén dé tǔ guān ā kǒng děng gòng mǎ jí fāng wù gǎi wéi xún diān jūn mín fǔ

洪武十五年定云南,仁德土官阿孔等贡马及方物,改为寻甸军民府。

shí liù nián tǔ guān ān yáng lái cháo gòng mǎ jí hǔ pí zhān shān děng wù zhào cì yī fú jǐn qǐ chāo dìng

十六年,土官安阳来朝,贡马及虎皮、毡衫等物,诏赐衣服、锦绮、钞锭。

shí qī nián yǐ xún diān tǔ guān shā chēn wèi zhī fǔ

十七年以寻甸土官沙琛为知府。

èr shí sān nián zhì mù mì guān shǒu yù qiān hù suǒ yú xún diān zhī diān tóu yì lóng yì yòu zhì tún tián suǒ yú diān tóu lǐ guǒ mǎ lǐ lián luò gēng zhòng yǐ wéi biān bèi

二十三年置木密关守御千户所于寻甸之甸头易龙驿,又置屯田所于甸头里果马里,联络耕种,以为边备。

shì hòu tǔ guān jiē àn qī rù gòng

是后,土官皆按期入贡。

chéng huà shí èr nián bīng bù zòu tǔ guān shè rén ān xuān jù zhòng shā lüě mìng zhèn shǒu guān xiàng jī fǔ bǔ

成化十二年,兵部奏,土官舍人安宣聚众杀掠,命镇守官相机抚捕。

shí sì nián tǔ zhī fǔ ān shèng sǐ xiōng dì zhēng xí suì gǎi zhì liú guān

十四年,土知府安晟死,兄弟争袭,遂改置流官。

jiā jìng liù nián ān quán zuò luàn nǎi tǔ shè zhī shī zhí zhě yě qīn lüè sōng míng mù mì yáng lín děng chù

嘉靖六年,安铨作乱,乃土舍之失职者也,侵掠嵩明、木密、杨林等处。

xún fǔ fu xí xí shǒu xún guān tǎo zhī dà bài zéi suì xiàn xún diān sōng míng shā zhǐ huī wáng shēng táng gōng děng zhī fǔ mǎ xìng lǔ qì chéng zǒu

巡抚傅习檄守巡官讨之,大败,贼遂陷寻甸、嵩明,杀指挥王升、唐功等,知府马性鲁弃城走。

shí wǔ dìng fèng cháo wén pàn quán yǔ zhī hé jiǔ zhī fú zhū shì xiáng qián chuán

时武定凤朝文叛,铨与之合,久之伏诛,事详前传。

lì jiāng nán zhào méng shì zhì lí shuǐ jié dù

丽江,南诏蒙氏置丽水节度。

sòng shí mó xiē mán méng cù jù zhī

宋时么些蛮蒙醋据之。

yuán chū zhì chá hǎn zhāng xuān wèi sī

元初,置茶罕章宣慰司。

zhì yuán zhōng gǎi zhì lì jiāng lù jūn mín zǒng guǎn fǔ hòu gǎi xuān fǔ sī

至元中,改置丽江路军民总管府,后改宣抚司。

hóng wǔ shí wǔ nián zhì lì jiāng fǔ

洪武十五年置丽江府。

shí liù nián mán zhǎng mù dé lái cháo gòng mǎ yǐ mù dé wèi zhī fǔ luō kè wèi lán zhōu zhī zhōu

十六年,蛮长木德来朝贡马,以木德为知府,罗克为兰州知州。

shí bā nián jù jīn tǔ qiú ā nú cōng pàn jié shí mén guān qiān hù pǔ quán zhàn sǐ

十八年,巨津土酋阿奴聪叛,劫石门关,千户浦泉战死。

jí ān hóu lù zhòng hēng lǜ zhǐ huī li róng zhèng xiáng tǎo zhī zéi zhàn bài dùn rù shān gǔ bǔ huò zhū zhī

吉安侯陆仲亨率指挥李荣、郑祥讨之,贼战败,遁入山谷,捕获诛之。

shí mù dé cóng zhēng yòu cóng xī píng hóu mù yīng zhēng jǐng dōng dìng biān jiē yǒu gōng yǔ shì xí

时木德从征,又从西平侯沐英征景东、定边,皆有功,予世袭。

èr shí sì nián mù dé sǐ zi chū dāng xí

二十四年,木德死,子初当袭。

chū shǒu jù jīn zhōu shí mén guān yǔ xī fān jiē jìng

初守巨津州石门关,与西番接境。

jì xí zhí yīng qǐng yǐ chū dì kuī wèi qiān fū zhǎng dài shǒu shí mén cóng zhī

既袭职,英请以初弟亏为千夫长,代守石门,从之。

èr shí liù nián shí yuè xī píng hóu mù chūn zòu lì jiāng tǔ mín měi suì shū bái jīn qī bǎi liù shí liǎng jiē mó xiē dòng suǒ chǎn mín yǐ mǎ yì jīn bù ān zhēn wěi qǐng lìng yǐ mǎ dài shū cóng zhī

二十六年十月,西平侯沐春奏,丽江土民每岁输白金七百六十两,皆么些洞所产,民以马易金,不谙真伪,请令以马代输,从之。

sān shí nián gǎi wéi lì jiāng jūn mín fǔ cóng chūn qǐng yě

三十年改为丽江军民府,从春请也。

yǒng lè shí liù nián jiǎn jiào páng wén yù yán běn fǔ jí bǎo shān jù jīn tōng ān lán zhōu sì zhōu guī huà rì jiǔ qǐng jiàn xué xiào cóng zhī

永乐十六年,检校庞文郁言,本府及宝山、巨津、通安、兰州四州归化日久,请建学校,从之。

xuān dé wǔ nián lì jiāng fǔ zòu làng cāng jiāng zhài mán zhě bǎo děng jù zhòng jié lüè

宣德五年,丽江府奏浪沧江寨蛮者保等聚众劫掠。

qián guó gōng mù shèng wěi guān fǔ yù bù fú bù yì zài xíng zhāo fǔ

黔国公沐晟委官抚谕,不服,部议再行招抚。

yǐ lán zhōu tǔ guān luō yá děng zòu zhě bǎo jù mìng qǐng fā bīng tǎo zhī

已,兰州土官罗牙等奏,者保拒命,请发兵讨之。

dì mìng qián guó gōng jí yún nán sān sī xiàng jī xíng wù yuán xì gù jī biàn mán mín

帝命黔国公及云南三司相机行,勿缘细故激变蛮民。

zhèng tǒng wǔ nián cì zhī fǔ mù sēn gào mìng jiā shòu dà zhōng dài fū zī zhì shǎo yǐn yǐ zhēng lù chuān gōng yě

正统五年,赐知府木森诰命,加授大中大夫资治少尹,以征麓川功也。

chéng huà shí yī nián zhī fǔ mù qīn zòu hè qìng qiān fū zhǎng zhào xián lǚ jiū qún zéi yuè jìng shā lüě qǐ diào páng wèi guān jūn qín jiǎo mìng yí zhī shǒu chén jì huà

成化十一年,知府木嵚奏,鹤庆千夫长赵贤屡纠群贼越境杀掠,乞调旁卫官军擒剿,命移知守臣计画。

jiā jìng sān shí jiǔ nián zhī fǔ mù gāo jìn zhù diàn gōng yín èr qiān bā bǎi liǎng zhào jiā wén zhí sān pǐn fú sè gěi gào mìng

嘉靖三十九年,知府木高进助殿工银二千八百两,诏加文职三品服色,给诰命。

sì shí nián yòu jìn mù zhí yín èr qiān bā bǎi liǎng zhào jìn yī jí shòu yà zhōng dài fū gěi gào mìng

四十年又进木植银二千八百两,诏进一级,授亚中大夫,给诰命。

wàn lì sān shí yī nián xún àn yù shǐ sòng xìng zǔ zòu shuì shǐ nèi jiān yáng róng yù zé lì jiāng tǔ guān tuì de tīng cǎi

万历三十一年,巡按御史宋兴祖奏:“税使内监杨荣欲责丽江土官退地,听采。

qiè yǐ lì jiāng zì tài zǔ lìng mù shì shì guān shǒu shí mén yǐ jué xī yù shǒu tiě qiáo yǐ duàn tǔ bō diān nán jiè wèi píng fān

窃以丽江自太祖令木氏世官,守石门以绝西域,守铁桥以断吐蕃,滇南藉为屏藩。

jīn shǐ tuì dì tīng cǎi bì shī yuǎn mán zhī xīn

今使退地听采,必失远蛮之心。

jí lìng tīng yù yǐ shǐ guó jiā suì suì yǒu tǔ fān zhī fáng

即令听谕,已使国家岁岁有吐藩之防;

tǎng huò bù tīng qǐ dú yǒu shāng guó tǐ

倘或不听,岂独有伤国体。

shū shàng shì de qǐn

”疏上,事得寝。

sān shí bā nián zhī fǔ mù zēng yǐ zhēng mán jūn xìng zhù xiǎng yín èr wàn yú liǎng qǐ bǐ běi shèng tǔ shè gāo guāng yù lì jiā jí

三十八年,知府木增以征蛮军兴,助饷银二万余两,乞比北胜土舍高光裕例,加级。

bù fù cì sān pǐn fú sè xún àn yù shǐ hé qí wéi yuè qǐng duó xīn ēn cóng zhī

部覆赐三品服色,巡按御史劾其违越,请夺新恩,从之。

sì shí qī nián zēng fù shū yín yī wàn zhù liáo xiǎng

四十七年,增复输银一万助辽饷。

tài chāng yuán nián lù zēng gōng shǎng bái jīn biǎo lǐ qí zi yì jí shě mù gè shǎng yín bì yǒu chà

泰昌元年,录增功,赏白金表里,其子懿及舍目各赏银币有差。

tiān qǐ èr nián zēng yǐ bìng gào jiā shòu zuǒ cān zhèng zhì shì

天启二年,增以病告,加授左参政致仕。

wǔ nián tè gěi zēng gào mìng yǐ jīng qí zhōng

五年,特给增诰命,以旌其忠。

yún nán zhū tǔ guān zhī shī shū hǎo lǐ shǒu yì yǐ lì jiāng mù shì wéi shǒu yún

云南诸土官,知诗书好礼守义,以丽江木氏为首云。

yuán jiāng gǔ xī nán yí jí biān jìng yuē huì lóng diān yòu míng yīn yuǎn bù

元江,古西南夷极边境,曰惠笼甸,又名因远部。

nán zhào méng shì yǐ shǔ yín shēng jié dù xǐ bái mán sū zhāng zhōu duàn děng shí xìng shù zhī

南诏蒙氏以属银生节度,徙白蛮苏、张、周、段等十姓戍之。

yòu kāi wēi yuǎn děng chù zhì wēi yuǎn mù jiā

又开威远等处,置威远〈目夹〉。

hòu huó ní qīn jù qí de

后和泥侵据其地。

sòng shí nóng zhì gāo zhī dǎng cuàn jū yú cǐ huó ní yòu kāi luó pán diān jū zhī hòu wèi mó xiē tú mán ā bó zhū bù suǒ jù

宋时,侬智高之党窜居于此,和泥又开罗槃甸居之,后为么些、徒蛮、阿僰诸部所据。

yuán shí nèi fù

元时内附。

zhì yuán zhōng zhì yuán jiāng wàn hù fǔ

至元中,置元江万户府。

hòu yú wēi yuǎn gēng zhì yuán jiāng lù lǐng luō pán mǎ lóng děng shí èr bù shǔ lín ān guǎng xī yuán jiāng děng chù xuān wèi sī

后于威远更置元江路,领罗槃、马笼等十二部,属临安、广西、元江等处宣慰司。

hóng wǔ shí wǔ nián gǎi yuán jiāng fǔ

洪武十五年改元江府。

shí qī nián tǔ guān nà zhí lái cháo gòng xiàng yǐ nà zhí wèi yuán jiāng zhī fǔ cì xí yī guàn dài

十七年,土官那直来朝贡象,以那直为元江知府,赐袭衣冠带。

shí bā nián zhì yīn yuǎn luō bì diān zhǎng guān sī lì zhī yǐ tǔ qiú bái wén yù wèi fù zhǎng guān

十八年置因远罗必甸长官司隶之,以土酋白文玉为副长官。

èr shí nián qiǎn jīng lì yáng dà yòng wǎng yuán jiāng děng fǔ liàn bīng shí bǎi yí lǚ wèi biān huàn dì yù fā bīng píng zhī gù yě

二十年遣经历杨大用往元江等府练兵,时百夷屡为边患,帝欲发兵平之故也。

èr shí liù nián zhì yuán jiāng fǔ rú xué

二十六年置元江府儒学。

èr shí qī nián zhī fǔ nà róng jí bái wén yù děng lái cháo gòng

二十七年,知府那荣及白文玉等来朝贡。

yǒng lè sān nián róng fù rù cháo gòng

永乐三年,荣复入朝贡。

dì hòu jiā cì yǔ suì gǎi wéi yuán jiāng jūn mín fǔ gěi zhī yìn xìn

帝厚加赐予,遂改为元江军民府,给之印信。

róng qǐng gōng lǜ bīng jí kuì yùn wǎng gōng bā bǎi dì jiā láo zhī

荣请躬率兵及馈运,往攻八百,帝嘉劳之。

yuán jiāng fǔ yòu zòu shí píng zhōu luò jiā qiáo měi suì jiāng shuǐ chōng huài zhǐ lìng běn fǔ xiū lǐ mín bù kān qǐ mìng shí píng zhōu xié zhì cóng zhī

元江府又奏,石屏州洛夹桥,每岁江水冲坏,止令本府修理,民不堪,乞命石屏州协治,从之。

jiǔ nián nà róng lǜ tóu mù rén děng lái cháo gòng mǎ jí jīn yín qì cì yǔ rú lì

九年,那荣率头目人等来朝,贡马及金银器,赐予如例。

shí èr nián gù tǔ zhī fǔ nà zhí zi nà bāng rù gòng fāng wù

十二年,故土知府那直子那邦入贡方物。

xuān dé wǔ nián qián guó gōng mù shèng zòu yuán jiāng tǔ zhī fǔ nà zhōng bèi zéi dāo zhèng dāo lóng děng fén qí xiè yǔ jí jīng lì yìn xìn

宣德五年,黔国公沐晟奏,元江土知府那忠,被贼刀正、刀龙等焚其廨宇及经历印信。

jīn huò dāo lóng dāo qià fù jīng qǐ rú yǒng lè gù shì fā liáo dōng ān zhì yǐ jǐng biān yí cóng zhī

今获刀龙、刀洽赴京,乞如永乐故事,发辽东安置,以警边夷,从之。

mìng lǐ bù zhù yìn gěi zhī

命礼部铸印给之。

zhèng tǒng yuán nián yīn yuǎn luō bì diān zhǎng guān sī qiǎn rén lái cháo gòng mǎ

正统元年,因远罗必甸长官司遣人来朝贡马。

zhèng dé èr nián yǐ nà duān xí tǔ zhī fǔ

正德二年以那端袭土知府。

jiā jìng èr shí wǔ nián tǔ shè nà jiàn shā qí zhí tǔ zhī fǔ nà xiàn duó qí yìn bìng shōu yīn yuǎn yì yìn jì

嘉靖二十五年,土舍那鉴杀其侄土知府那宪,夺其印,并收因远驿印记。

xún fǔ yīng dà yóu yǐ wén mìng zhèn xún guān fā bīng jiǎo zhī

巡抚应大猷以闻,命镇巡官发兵剿之。

èr shí jiǔ nián nà jiàn jù mì yuē jiāo mán wǔ wén yuān móu luàn

二十九年,那鉴惧,密约交蛮武文渊谋乱。

fǔ àn guān hú kuí lín yīng jī zǒng bīng guān mù cháo bì yǐ wén qǐng yǐ fù shǐ lǐ wéi cān zhèng hú yáo shí dū bīng jiǎo zhī zhì kě

抚按官胡奎、林应箕,总兵官沐朝弼以闻,请以副使李维、参政胡尧时督兵剿之,制可。

nà jiàn yì zòng bīng gōng lüě cūn zhài

那鉴益纵兵攻掠村寨。

mù cháo bì yǔ xún fǔ shí jiǎn diào wǔ dìng běi shèng yì zuǒ děng tǔ hàn bīng fēn wǔ shào

沐朝弼与巡抚石简调武定、北胜、亦佐等土、汉兵,分五哨。

diào bīng jì jí cháo bì yǔ jiǎn zhù lín ān fēn bù jìn bīng

调兵既集,朝弼与简驻临安,分部进兵。

pò mù lóng zhài jiàng gān zhuāng zéi shì jiàn cù

破木龙寨,降甘庄,贼势渐蹙。

nà jiàn qiǎn jīng lì zhāng wéi jí shēng rú shù rén yì nán xiàn jiān dū wáng yǎng hào suǒ qǐ xiáng

那鉴遣经历张维及生儒数人诣南羡监督王养浩所乞降。

shí zuǒ bù zhèng xú yuè yǐ dū xiǎng zhì nán xiàn yuè yū àn wén wéi yán wèi jiàn chéng jì qióng nǎi yuē yì rì jīn jiàn miàn fù chū chéng lái jiàng

时左布政徐樾以督饷至南羡,樾迂暗,闻维言,谓鉴诚计穷,乃约翼日今鉴面缚出城来降。

zuǒ yòu xián wèi yí zhà bù kě xìn yuè bù tīng rú qī qīn lǜ bǎi rén wǎng chéng xià shòu xiáng

左右咸谓夷诈不可信,樾不听,如期亲率百人往城下受降。

jiàn zòng xiàng mǎ yí bīng tū chū chōng zhī yuè jí zuǒ yòu jiē sǐ

鉴纵象马夷兵突出冲之,樾及左右皆死。

xún àn zhào bǐng rán yǐ wén bìng cān cháo bì jiǎn jí yǎng hào děng shī shì zuì

巡按赵炳然以闻,并参朝弼、简及养浩等失事罪。

dì jiàng chì qiè zé chǐ jiǎn zhí yǎng hào děng gè zhù fèng kè qī bǔ zéi shú zuì

帝降敕切责,褫简职,养浩等各住俸,克期捕贼赎罪。

cháo bì yǔ jiǎn nǎi dū jí wǔ shào bīng huán yuán jiāng ér bì

朝弼与简乃督集五哨兵,环元江而壁。

lìng nán xiàn shào dū bīng dù jiāng gōng chéng xuǎn lù tōng shào gān zhuāng shào gè jīng zú èr qiān zuǒ zhī

令南羡哨督兵渡江攻城,选路通哨、甘庄哨各精卒二千佐之。

nà jiàn zhī èr shào jīng zú xī guī nán xiàn qián qiǎn bīng xiàng chéng xū chōng lù tōng shào

那鉴知二哨精卒悉归南羡,潜遣兵象乘虚冲路通哨。

guān bīng bù yì zéi zhì cāng cù shāo yíng zǒu

官兵不意贼至,仓猝烧营走。

jiān dū hǎo wéi yuè bēn rù gān zhuāng shào gān zhuāng yì dà kuì dū shào lǐ wéi yì dùn wéi yú nán xiàn bī chéng ér jūn

监督郝维岳奔入甘庄哨,甘庄亦大溃,督哨李维亦遁,惟余南羡逼城而军。

wǔ dìng nǚ tǔ guān jù shì níng zhōu tǔ shě lù shào xiān guǎng nán nóng bīng tóu mù lù yǒu rén xián hèn nà jiàn qiāng zhǔ duó dí shì sǐ bù tuì

武定女土官瞿氏、宁州土舍禄绍先、广南侬兵头目陆友仁咸恨那鉴戕主夺嫡,誓死不退。

dū shào wáng yǎng hào yīn jī jiǎng zhī yì rì gǔ zào gōng chéng zéi dà bài bì mén bù chū

督哨王养浩因激奖之,翼日鼓噪攻城,贼大败,闭门不出。

guān bīng wéi zhī jiàn qǐ xiáng

官兵围之,鉴乞降。

guān bīng chéng xú yuè zhī bài bù yīng

官兵惩徐樾之败,不应。

chéng zhōng xī wū ér cuàn dòu mǐ yín sān sì qián

城中析屋而爨,斗米银三四钱。

shí zhàng dú qǐ dà bīng nǎi fù chè qī qiū mò zhēng zhī cháo bì yǐ shì wén

时瘴毒起,大兵乃复撤,期秋末征之,朝弼以事闻。

dì dìng èr shào shī shì zhū chén zuì xíng fǔ chén hòu shǎng jù shì lù shào xiān lù yǒu rén děng chì cháo bì huì tóng xīn fǔ chén bào xiàng xián jiū bīng tǎo zéi

帝定二哨失事诸臣罪,行抚臣厚赏瞿氏、禄绍先、陆友仁等,敕朝弼会同新抚臣鲍象贤鸠兵讨贼。

sān shí èr nián xiàng xián zhì zhèn diào jí tǔ hàn bīng qī wàn rén guǎng jí liáng yùn kè qī fēn shào jìn jiǎo yuán jiāng wèi bì qǔ jì

三十二年,象贤至镇,调集土、汉兵七万人,广集粮运,克期分哨进剿元江,为必取计。

nà jiàn jù fú yào sǐ

那鉴惧,伏药死。

xiàng xián xí bǎi hù wāng fǔ rù chéng fǔ yù qí zhòng qín qí zéi shǒu jí qiāng tǔ guān nà xiàn zhī ā zhuō shā bù zhèng xú yuè zhī guāng lóng guāng sè děng jiē zhǎn shǒu yǐ xiàn

象贤檄百户汪辅入城,抚谕其众,擒其贼首,及戕土官那宪之阿捉,杀布政徐樾之光龙、光色等,皆斩首以献。

jiàn zi shù shū suǒ zhàn nà qí fēng luán děng cūn zhài bìng chū suǒ lüè zhèn yuán fǔ yìn nà xiàng shí èr zhǐ shū lǚ suì bū fù

鉴子恕输所占那旗、封銮等村寨,并出所掠镇沅府印,纳象十二只,输屡岁逋赋。

xiàng xián mìng guān mín tuī nà shì dāng lì zhě zhòng jǔ qián tǔ guān nà duān cóng sūn cóng rén

象贤命官民推那氏当立者,众举前土官那端从孙从仁。

xiàng xián shū yán qí zhuàng qǐng fèi shù dài qí sǐ mìng cóng rén zàn tǒng qí zhòng jiā wāng fǔ yǐ qiān hù zhí cóng zhī

象贤疏言其状,请废恕,贷其死,命从仁暂统其众,加汪辅以千户职,从之。

wàn lì shí sān nián yǐ yuán jiāng tǔ shè nà shù zhāo xiáng chē lǐ gōng xǔ xí zǔ zhí shǎng yín bì

万历十三年以元江土舍那恕招降车里功,许袭祖职,赏银币。

lǐng zhǎng guān sī yī yuē yīn yuǎn luō bì diān

领长官司一,曰因远罗必甸。

yǒng chāng gǔ āi láo gù

永昌,古哀牢固。

hàn wǔ dì shí zhì bù wéi xiàn

汉武帝时,置不韦县。

dōng hàn zhì lán cāng jùn xún gǎi yǒng chāng jùn

东汉置澜沧郡,寻改永昌郡。

táng shǔ yáo zhōu hòu wèi nán zhào méng shì suǒ jù lì duàn shì gāo shì jiē wèi yǒng chāng fǔ

唐属姚州,后为南诏蒙氏所据,历段氏、高氏皆为永昌府。

yuán chū yú yǒng chāng lì sān qiān hù suǒ lì dà lǐ wàn hù fǔ

元初,于永昌立三千户所,隶大理万户府。

zhì yuán jiān zhì yǒng chāng zhōu xún wèi fǔ lì dà lǐ lù zhì jīn chǐ děng chù xuān fǔ sī zhì

至元间置永昌州,寻为府,隶大理路,置金齿等处宣抚司治。

hóng wǔ shí wǔ nián dìng yún nán lì jīn chǐ wèi

洪武十五年定云南,立金齿卫。

yǐ yuán yún nán yòu chéng guān yīn bǎo wèi jīn chǐ zhǐ huī shǐ cì xìng míng li guān

以元云南右丞观音保为金齿指挥使,赐姓名李观。

shí liù nián yǒng chāng zhōu tǔ guān shēn bǎo lái cháo zhào cì jǐn èr pǐ zhī jīn wén qǐ èr pǐ yī yī xí jí sà huā yín dài xuē wà

十六年,永昌州土官申保来朝,诏赐锦二匹、织金文绮二匹、衣一袭及钑花银带、𫖇袜。

shí qī nián yǐ shēn bǎo wèi yǒng chāng fǔ tóng zhī

十七年以申保为永昌府同知。

sì yuè jīn chǐ tǔ guān duàn huì qiǎn bǎ shì jí qí zǐ dì lái gòng cì qǐ bó chāo yǒu chà

四月,金齿土官段惠遣把事及其子弟来贡,赐绮帛钞有差。

zhì shī diàn zhǎng guān sī yǐ tǔ qiú ā gàn wèi fù zhǎng guān cì guàn dài

置施甸长官司,以土酋阿干为副长官,赐冠带。

shí bā nián zhì jīn chǐ wèi zhǐ huī shǐ sī

十八年置金齿卫指挥使司。

èr shí nián qiǎn shǐ yù jīn chǐ wèi zhǐ huī chǔ jié yán wǔ li guān yuē jīn chǐ yuǎn zài biān jiǎo tǔ mín bù zūn lǐ fǎ

二十年,遣使谕金齿卫指挥储杰、严武、李观曰:“金齿远在边徼,土民不遵礼法。

ěr zhǐ huī li guān chǔ shì kuān hòu míng bō mán zhōng wèi zhū mán suǒ ài

尔指挥李观处事宽厚,名播蛮中,为诸蛮所爱。

rán qí xià duō shì gōng fàng cī yǒu guāi jūn lǜ gù tè mìng jié wǔ fǔ zhī

然其下多恃功放恣,有乖军律,故特命杰、武辅之。

guān zhī kuān kě yǐ suí yuǎn

观之宽,可以绥远;

jié wǔ zhī yán kě yǐ yù xià

杰、武之严,可以驭下。

chì zhì qí zhěng liàn zhū jūn yǐ guān wài biàn

敕至,其整练诸军,以观外变。

èr shí sān nián ba yǒng chāng fǔ gǎi jīn chǐ wèi wèi jūn mín zhǐ huī shǐ sī

二十三年罢永昌府,改金齿卫为军民指挥使司。

shí xī píng hóu mù yīng yán yǒng chāng jū mín xiān shǎo yi yǐ fǔ wèi hé wéi jūn mín shǐ sī cóng zhī

时西平侯沐英言,永昌居民鲜少,宜以府卫合为军民使司,从之。

zhì fèng xī zhǎng guān sī yǐ yǒng chāng fǔ tōng pàn ā fèng wèi zhǎng guān

置凤溪长官司,以永昌府通判阿凤为长官。

èr shí sì nián zhì yǒng píng wèi

二十四年置永平卫。

yǒng lè yuán nián cì jīn chǐ tǔ guān bǎi hù wāng yòng chāo yī bǎi dìng cǎi bì sì biǎo lǐ yǐ xī píng hóu mù shèng qiǎn yòng zhāo ān hǎn de fǎ gù shǎng zhī

永乐元年,赐金齿土官百户汪用钞一百锭、彩币四表里,以西平侯沐晟遣用招安罕的法,故赏之。

hóng xī yuán nián jīn chǐ jūn mín zhǐ huī sī jí téng chōng shǒu yù qiān hù suǒ děng tǔ guān gòng mǎ cì chāo bì

洪熙元年,金齿军民指挥司及腾冲守御千户所等土官贡马,赐钞币。

xuān dé wǔ nián shè jīn chǐ jūn mín zhǐ huī shǐ sī téng chōng zhōu zhì tǔ zhī zhōu yī yuán

宣德五年设金齿军民指挥使司腾冲州,置土知州一员。

shí téng chōng shǒu yù suǒ tǔ guān fù qiān hù zhāng míng yán qí de yuǎn zài jí biān lù chuān xuān wèi sī rèn fā bù shí qīn rǎo qǐ shè zhōu zhì

时腾冲守御所土官副千户张铭言,其地远在极边,麓川宣慰思任发不时侵扰,乞设州治。

dì cóng zhī jí yǐ míng wèi téng chōng zhī zhōu

帝从之,即以铭为腾冲知州。

bā nián zhì téng chōng zhōu kù káng guān kù dāo guān kù lēi guān gǔ yǒng èr guān

八年置腾冲州库扛关、库刀关、库勒关、古涌二关。

xiān shì téng chōng zhōu zòu běn zhōu lù tōng lù chuān miǎn diàn zhū chǔ rén mín táo xǐ zhě duō yǒu wù chā fā gòng xiàn

先是,腾冲州奏,本州路通麓川、缅甸诸处,人民逃徙者多,有误差发贡献。

jiù sì bǎi fū zhǎng lì téng chōng qiān hù suǒ qí kù káng guān děng wǔ chù jiē jūn mín jiān shǒu

旧四百夫长隶腾冲千户所,其库扛关等五处,皆军民兼守。

jīn sì bǎi fū yǐ lì běn zhōu zhǐ zhōu mín shǒu zhī

今四百夫已隶本州,止州民守之。

qǐ yú wǔ chǔ zhì xún jiǎn sī yǐ tǔ jūn yǐn hēi zhāng bǎo li fǔ guō jié děng wéi xún jiǎn

乞于五处置巡检司,以土军尹黑、张保、李辅、郭节等为巡检。

zhèng tǒng èr nián yǐ fēi é gé zhī

正统二年以非额革之。

jiā jìng yuán nián fù shè yǒng chāng jūn mín fǔ

嘉靖元年复设永昌军民府。

lǐng zhōu yī xiàn èr

领州一、县二。

qí zhǎng guān sī èr yuē shī diàn yuē fèng xī

其长官司二,曰施甸,曰凤溪。

xīn huà běn mǎ lóng tā láng èr diān ā bó zhū bù mán jù zhī

新化,本马龙、他郎二甸,阿僰诸部蛮据之。

yuán xiàn zōng shí nèi fù lì wèi èr qiān hù suǒ lì níng zhōu wàn hù fǔ

元宪宗时内附,立为二千户所,隶宁州万户府。

zhì yuán jiān yǐ mǎ lóng děng diān guǎn mín guān bìng yú tā láng diān zhì sī lì yuán jiāng lù

至元间,以马龙等甸管民官并于他郎甸,置司,隶元江路。

hóng wǔ chū gǎi míng mǎ lóng tā láng diān zhǎng guān sī zhí lì yún nán bù zhèng sī

洪武初,改名马龙他郎甸长官司,直隶云南布政司。

hòu shēng wèi xīn huà zhōu

后升为新化州。

shí qī nián yǐ pǔ cì wèi mǎ lóng tā láng diān fù zhǎng guān

十七年以普赐为马龙他郎甸副长官。

xuān dé bā nián gù zhǎng guān pǔ cì dì tǔ shè pǔ níng děng lái cháo gòng mǎ cì chāo bì

宣德八年,故长官普赐弟土舍普宁等来朝,贡马,赐钞币。

bā yuè qián guó gōng mù shèng zòu mó shā lēi zhài wàn fū zhǎng dāo wèng jí dì dāo juàn jiū mán bīng qīn zhàn mǎ lóng tā láng diān zhǎng guān sī yá mén shā lüě rén mín qǐng qiǎn dū du tóng zhī mù áng tǎo zhī

八月,黔国公沐晟奏,摩沙勒寨万夫长刀瓮及弟刀眷纠蛮兵侵占马龙他郎甸长官司衙门,杀掠人民,请遣都督同知沐昂讨之。

dì mìng qiǎn rén fǔ yù dàn de dāo wèng wú rǎo píng mín

帝命遣人抚谕,但得刀瓮,毋扰平民。

zhèng tǒng èr nián shèng děng zòu wèng bù fú zhāo fǔ qǐng diào fù jìn guān tǔ bīng lìng dū du áng jiǎo bǔ

正统二年,晟等奏瓮不服招抚,请调附近官土兵,令都督昂剿捕。

dì yǐ mán zhòng chóu shā nǎi qí běn xìng kě réng fǔ yù zhī shì suì bù jìng

帝以蛮众仇杀乃其本性,可仍抚谕之,事遂不竟。

qí de yǒu mǎ lóng zhū shān jū mó shā lēi jiāng yòu

其地有马龙诸山,居摩沙勒江右。

liǎng àn shù ài rú xiá dì shì jí xiǎn gù gǎi zhōu yǐ zhèn zhī

两岸束隘如峡,地势极险,故改州以镇之。

wēi yuǎn táng nán zhào yín shēng fǔ de jiù wèi pú luò zá mán suǒ jū

威远,唐南诏银生府地,旧为濮落杂蛮所居。

dà lǐ shí wèi bǎi yí suǒ jù

大理时,为百夷所据。

yuán zhì yuán zhōng zhì wēi yuǎn zhōu

元至元中,置威远州。

hóng wǔ shí wǔ nián píng yún nán hòu gǎi wēi yuǎn mán péng fǔ wèi wēi yuǎn zhōu

洪武十五年平云南后,改威远蛮棚府为威远州。

sān shí wǔ nián yǐ tǔ guān dāo suàn dǎng wèi wēi yuǎn zhī zhōu

三十五年,以土官刀算党为威远知州。

yǒng lè èr nián suàn dǎng wèi chē lǐ suǒ lǔ duó qí de mìng xī píng hóu yù zhī nǎi hái suàn dǎng bìng qīn dì

永乐二年,算党为车里所掳,夺其地,命西平侯谕之,乃还算党并侵地。

sān nián suàn dǎng jìn xiàng mǎ fāng wù xiè bān jiàng chì yù jīn zì hóng pái cì zhī jīn dài zhī jīn wén qǐ xí yī jí yín chāo jǐn bì

三年,算党进象马方物谢,颁降敕谕金字红牌,赐之金带、织金文绮、袭衣及银钞、锦币。

èr shí èr nián tǔ guān dāo qìng hǎn děng lái cháo gòng mǎ jí fāng wù cì qìng hǎn chāo bā shí dìng zhù sī luō shā jí tóu mù yǐ xià jiē yǒu jiā

二十二年,土官刀庆罕等来朝,贡马及方物,赐庆罕钞八十锭,纻丝、罗纱,及头目以下,皆有加。

xuān dé sān nián dāo qìng hǎn qiǎn tóu mù zhāo gāng dāo zhe zhōng děng lái gòng cì yǔ rú lì jiù lìng jī chì jí zhī jīn zhù sī shā luó cì zhī réng gěi xìn fú kān hé dǐ bù

宣德三年,刀庆罕遣头目招刚、刀著中等来贡,赐予如例,就令赍敕及织金纻丝、纱罗赐之,仍给信符、勘合底簿。

bā nián wēi yuǎn zhōu zòu qí de yǔ chē lǐ jiē jìng lèi bèi gè tǔ guān jié lüè bō mèng shí dāng yào chōng qǐ zhì xún jiǎn sī yǐ bǎ shì liú xǐ wèi xún jiǎn cóng zhī

八年,威远州奏其地与车里接境,累被各土官劫掠,播孟实当要冲,乞置巡检司,以把事刘禧为巡检,从之。

zhèng tǒng èr nián tǔ zhī zhōu dāo gài hǎn qiǎn rén gòng mǎ jí yín qì cì cǎi bì děng wù bìng yǐ xīn xìn fú gěi zhī

正统二年,土知州刀盖罕遣人贡马及银器,赐彩币等物,并以新信符给之。

zhèng tǒng liù nián gěi wēi yuǎn tǔ zhī zhōu dāo gài hǎn jīn pái mìng hé bīng jiǎo lù chuān pàn kòu yǐ jié wén

正统六年给威远土知州刀盖罕金牌,命合兵剿麓川叛寇,以捷闻。

chì yuē pàn kòu sī rèn fā qīn ěr jìng tǔ xié ěr cóng nì

敕曰:“叛寇思任发侵尔境土,胁尔从逆。

ěr mǔ zhāo nǎng měng néng bǐng dà yì xiào zhōng cháo tíng xī chū jīn zī fēn lài tóu mù

尔母招曩猛能秉大义,效忠朝廷,悉出金赀,分赉头目。

ěr mǔ zǐ gōng huàn jiǎ zhòu jiǎ yǒng shā zéi zhǎn qí tóu mù pài hǎn zhuī zhú yú zéi guò jiāng nì sǐ shù qiān zhǎn shǒu shù bǎi de qí zhàn jiàn zhàn xiàng réng liú bīng shǒu zéi suǒ jù jiāng kǒu de

尔母子躬擐甲胄,贾勇杀贼,斩其头目派罕,追逐余贼过江,溺死数千,斩首数百,得其战舰战象,仍留兵守贼所据江口地。

zhōng yì zhuó rán shēn zú jiā shàng

忠义卓然,深足嘉尚。

jīn tè shēng ěr zhèng wǔ pǐn shòu fèng zhèng dài fū xiū zhèng shù yǐn fēng ěr mǔ wèi tài yí rén jù xī gào mìng yín dài jí cǎi bì biǎo lǐ chou ěr mǔ zǐ xūn láo

今特升尔正五品,授奉政大夫、修正庶尹,封尔母为太宜人,俱锡诰命、银带及彩币表里,酬尔母子勋劳。

táo mèng dāo mèng jīng děng yì cì lài yǒu chà

陶孟、刀孟经等亦赐赉有差。

ěr yi yì miǎn zhōng yì yǐ fù zhèn huái

尔宜益勉忠义,以副朕怀。

shí xī nán zhū bù duō xiāng chóu shā suǒ gěi jīn pái xìn fú shāo huǐ bù cún

时西南诸部多相仇杀,所给金牌、信符,烧毁不存。

jǐng tài liù nián dāo gài hǎn suí nǎi wú děng lái cháo gòng yīn mìng qí guǎn shǔ běn zhōu rén mín fù gěi yǔ jīn pái xìn fú zhī jīn wén qǐ cì chì yù qiǎn zhī

景泰六年,刀盖罕、随乃吾等来朝贡,因命其管属本州人民,复给与金牌、信符、织金文绮,赐敕谕遣之。

chéng huà yuán nián wēi yuǎn zhōu tǔ shě dāo shuò hǎn qiǎn tóu mù dāo xī sī gòng xiàng mǎ bìng jīn yín qì cì yǔ rú lì

成化元年,威远州土舍刀朔罕遣头目刀昔思贡象马并金银器,赐予如例。

qí sú yǒng jiàn nán nǚ zǒu xiǎn rú fēi

其俗勇健,男女走险如飞。

jìng nèi yǒu hé jí shuǐ liàn tàn shàng jí chéng yán

境内有河,汲水练炭上即成盐。

wú chèng dòu yǐ lǒu jì duō guǎ liàng zhī

无秤斗,以篓计多寡量之。

běi shèng táng zhēn yuán zhōng nán zhào yì móu xún shǐ kāi qí de míng běi fāng mù jiā xǐ mǐ hé bái mán jí luó luò mó xiē zhū mán yǐ shí qí de hào chéng jié mù jiā yòu gǎi míng shàn jù jùn

北胜,唐贞元中,南诏异牟寻始开其地,名北方〈目夹〉,徙弥河白蛮及罗落、么些诸蛮,以实其地,号成偈〈目夹〉,又改名善巨郡。

sòng shí dà lǐ duàn shì gǎi wéi chéng jì zhèn

宋时,大理段氏改为成纪镇。

yuán chū nèi fù

元初,内附。

zhì yuán zhōng zhì shī zhōu xún gǎi běi shèng zhōu

至元中,置施州,寻改北胜州。

hòu wèi fǔ lì lì jiāng lù jūn mín xuān fǔ sī

后为府,隶丽江路军民宣抚司。

hóng wǔ shí wǔ nián gǎi wéi zhōu lì hè qìng fǔ hòu shǔ lán cāng wèi

洪武十五年改为州,隶鹤庆府,后属澜沧卫。

yǒng lè wǔ nián tǔ guān bǎi fū zhǎng yáng kè jí yá jiù lái gòng mǎ cì chāo bì

永乐五年,土官百夫长杨克即牙旧来贡马,赐钞币。

xuān dé sì nián tǔ pàn guān gāo lín zi yīng lái gòng fāng wù qǐng xí fù zhí

宣德四年,土判官高琳子瑛来贡方物,请袭父职。

shí nián tǔ zhī fǔ gāo yīng lái cháo gòng cì chāo bì

十年,土知府高瑛来朝贡,赐钞币。

zhèng tǒng qī nián yǐ běi shèng zhōu zhí lì yún nán bù zhèng sī shè liú guān lì mù yī yuán yǐ zhōu mán kǔ yú lán cāng wèi guān jūn qīn yú yě

正统七年,以北胜州直隶云南布政司,设流官吏目一员,以州蛮苦于澜沧卫官军侵渔也。

wàn lì sì shí bā nián běi shèng zhōu tǔ tóng zhī gāo shì mào sǐ yì mǔ dì shì chāng xí

万历四十八年,北胜州土同知高世懋死,异母弟世昌袭。

qí zú zhí lán wàng chēng shì chāng jiān shēng sòng zhī guān bù tīng

其族侄兰妄称世昌奸生,讼之官,不听。

shì chāng jù bī zǒu lì jiāng bì zhī

世昌惧逼,走丽江避之。

xún hái zhì lán cāng sù kè shě lán wéi ér zòng huǒ shā qí jiā qī shí yú rén fā qí zǔ fù mù zì chēng qīn shòu bǎ zǒng dà lüè

寻还至澜沧,宿客舍,兰围而纵火,杀其家七十余人,发其祖父墓,自称钦授把总,大掠。

lì jiāng zhī fǔ mù zēng qǐng tǎo zhī wèi fǎ jì biàn máo wěi dà bù diào bù zhì jiāng yǒu yǐn yōu

丽江知府木增请讨之,谓法纪弁髦,尾大不掉,不治将有隐忧。

shàng guān jiā qí yì diào zēng lǜ qí bù jìn jiǎo huò lán xiāo zhī

上官嘉其义,调增率其部进剿,获兰枭之。

wān diān mán míng xì mù jiā

湾甸,蛮名细〈目夹〉。

yuán zhōng tǒng chū nèi fù shǔ zhèn kāng lù

元中统初,内附,属镇康路。

hóng wǔ shí qī nián zhì wān diān xiàn

洪武十七年置湾甸县。

yǒng lè yuán nián sān yuè shè wān diān zhǎng guān sī yǐ xī píng hóu mù shèng zòu de jìn lù chuān de guǎng rén chóu gù yě

永乐元年三月设湾甸长官司,以西平侯沐晟奏地近麓川,地广人稠故也。

xún réng gǎi wéi wān diān zhōu yǐ tǔ guān dāo jǐng fā wèi zhī zhōu gěi yìn zhāng jīn pái bìng zhì liú guān lì mù yī yuán

寻仍改为湾甸州,以土官刀景发为知州,给印章、金牌并置流官吏目一员。

sì nián dì yǐ wān diān dào lǐ xiǎn yuǎn měi suì cháo gòng lìng zì jīn sān nián yī gòng zhe wèi lìng

四年,帝以湾甸道里险远,每岁朝贡,令自今三年一贡,著为令。

rú qìng hè xiè ēn zhī lèi bù jū cǐ lì

如庆贺、谢恩之类,不拘此例。

liù nián dāo jǐng fā qiǎn rén lái cháo gòng mǎ jí fāng wù cì chāo bì

六年,刀景发遣人来朝,贡马及方物,赐钞币。

qī nián dāo jǐng fā zi jǐng xuán děng lái cháo gòng mǎ cì yǔ rú lì

七年,刀景发子景悬等来朝,贡马,赐予如例。

xuān dé bā nián yǐ tǔ guān dāo jǐng xiàng dì jǐng bàn fǎ jì xiōng zhí

宣德八年以土官刀景项弟景办法继兄职。

zhōu yǒu liú guān lì mù yī yuán

州有流官吏目一员。

zhōu lín mù bāng shùn níng rì yǐ qīn xuē

州邻木邦、顺宁,日以侵削。

chéng huà wǔ nián wān diān zhōu tǔ guān shè rén jǐng zhuō fǎ qiǎn shǐ dāo hú měng děng lái cháo gòng xiàng mǎ bìng jīn yín qì cì yàn bìng yī fú cǎi bì yǒu chà

成化五年,湾甸州土官舍人景拙法遣使刀胡猛等来朝,贡象马并金银器,赐宴并衣服彩币有差。

wàn lì shí yī nián tǔ guān jǐng zōng zhēn shuài dì zōng cái dǎo mù bāng pàn zéi hǎn qián rù kòu yáo guān zōng zhēn sǐ yú zhèn qín zōng cái zhǎn zhī

万历十一年,土官景宗真率弟宗材导木邦叛贼罕虔入寇姚关,宗真死于阵,擒宗材斩之。

jǐng zhēn zǐ yòu dài sǐ jiàng wèi zhōu pàn guān

景真子幼,贷死,降为州判官。

hòu cóng tǎo měng tíng ruì yǒu gōng fù jiù zhí

后从讨猛廷瑞有功,复旧职。

wān diàn dì duō zhàng

湾甸地多瘴。

yǒu hēi quán zhǎng shí fēi niǎo guò zhī zhé duò

有黑泉,涨时,飞鸟过之辄堕。

zhèn kāng mán míng shí mù jiā běn hēi bó suǒ jū

镇康,蛮名石〈目夹〉,本黑僰所居。

yuán zhōng tǒng chū nèi fù

元中统初,内附。

zhì yuán shí sān nián lì zhèn kāng lù jūn mín zǒng guǎn fǔ lǐng sān diān

至元十三年立镇康路军民总管府,领三甸。

hóng wǔ shí wǔ nián gǎi wéi zhèn kāng fǔ shí qī nián gǎi wéi zhōu

洪武十五年,改为镇康府,十七年改为州。

yǒng lè èr nián qiǎn guān bān xìn fú jí jīn zì hóng pái yú zhèn kāng zhōu

永乐二年遣官颁信符及金字红牌于镇康州。

qī nián yǐ wān diān tóng zhī nǎng guāng wèi zhī zhōu

七年以湾甸同知曩光为知州。

chū zhèn kāng de lì wān diān nǎng guāng qǐng zēng shè shǔ suǒ gù yǒu shì mìng

初,镇康地隶湾甸,曩光请增设署所,故有是命。

jiǔ nián yǐ zhōng guān xú liàng shǐ xī nán mán nǎng guāng zǔ dào zhào zé zhī zhì shì qiǎn rén lái cháo xiè zuì

九年以中官徐亮使西南蛮,曩光阻道,诏责之,至是,遣人来朝谢罪。

shí sì nián zhèn kāng zhōu zhǎng guān sī qiǎn rén gòng mǎ cì chāo bì

十四年,镇康州长官司遣人贡马,赐钞币。

èr shí yī nián zhī fǔ dāo mèng guǎng lái cháo gòng mǎ

二十一年,知府刀孟广来朝,贡马。

xuān dé sān nián cì zhèn kāng zhōu tǔ mù dāo mén yuān děng chāo bì yǒu chà

宣德三年赐镇康州土目刀门渊等钞币有差。

chéng huà wǔ nián zhī zhōu dāo mén jiá qiǎn shǐ gòng mǎ jí jīn yín qì cì yǔ rú lì jí qī

成化五年,知州刀门戛遣使贡马及金银器,赐予如例,及妻。

zhèn kāng hòu yì wèi mù bāng shùn níng suǒ qīn xuē

镇康后亦为木邦、顺宁所侵削。

lóng qìng jiān zhī zhōu mèn kǎn zhě hǎn qián qī yǐ nǚ yīn fù qián guī miǎn

隆庆间,知州闷坎者,罕虔妻以女,因附虔归缅。

kǎn bài sǐ qí dì mèn ēn guī yì

坎败死,其弟闷恩归义。

ēn sǐ zi mèn zhǐ xí mù bāng sī lǐ yòu zhī guī miǎn bù cóng

恩死,子闷枳袭,木邦思礼诱之归缅,不从。

tiān qǐ èr nián mù bāng bīng jù zhā li jiāng zhǐ bēn yáo guān shǒu bèi qiǎn guān fǔ zhī nǎi tuì

天启二年,木邦兵据喳哩江,枳奔姚关,守备遣官抚之,乃退。

dà hòu mán míng mèng yòu bǎi yí suǒ jū

大侯,蛮名孟祐,百夷所居。

yuán zhōng tǒng chū nèi fù shǔ lù chuān lù

元中统初内附,属麓川路。

hóng wǔ èr shí sì nián zhì dà hòu zhǎng guān sī

洪武二十四年置大侯长官司。

yǒng lè èr nián bān gěi xìn fú jīn zì hóng pái

永乐二年颁给信符、金字红牌。

sān nián dà hòu zhǎng guān sī zhǎng guān dāo fèng ǒu qiǎn zi dāo fèng dǒng gòng mǎ jí yín qì cì chāo bì

三年,大侯长官司长官刀奉偶遣子刀奉董贡马及银器,赐钞币。

liù nián zhǎng guān dāo fèng ǒu qiǎn dì bù nà kuáng lái gòng cì yǔ rú lì

六年,长官刀奉偶遣弟不纳狂来贡,赐予如例。

xuān dé sì nián shēng dà hòu zhǎng guān sī wèi dà hòu zhōu yǐ tǔ guān dāo fèng hàn wèi zhī zhōu

宣德四年升大侯长官司为大侯州,以土官刀奉汉为知州。

shí dāo fèng hàn zòu dà hòu mán mín fù yè zhě duō suì nà chà fā yín èr bǎi wǔ shí liǎng

时刀奉汉奏:“大侯蛮民复业者多,岁纳差发银二百五十两。

wān diān zhèn kāng èr zhǎng guān mín shǎo suì nà chà fā yín gè bǎi liǎng yǒng lè zhōng jù shēng wèi zhōu qǐ yuán èr zhōu lì

湾甸、镇康二长官民少,岁纳差发银各百两,永乐中俱升为州,乞援二州例。

dì yù lì bù yuē dà hòu mín duō fù yè yì qí zhǎng guān shàn fǔ suí yě yi zēng zhì jīng zhī

”帝谕吏部曰:“大侯民多复业,亦其长官善抚绥也,宜增秩旌之。

gù yǒu shì mìng

”故有是命。

bā nián dà hòu zhōu rù gòng qiǎn nèi guān yún xian wǎng fǔ zhī bìng cì jǐn qǐ yǒu chà

八年,大侯州入贡,遣内官云仙往抚之,并赐锦绮有差。

zhèng tǒng sān nián tǔ guān dāo fèng hàn zi dāo fèng sòng lái gòng mìng jī chì bìng zhī jīn wén qǐ róng jǐn zhū wù cì dāo fèng hàn bìng jí qí qī

正统三年,土官刀奉汉子刀奉送来贡,命赍敕并织金文绮绒锦诸物,赐刀奉汉并及其妻。

chū fèng hàn lìng bǎ shì fu yǒng yáo lái cháo gòng mǎ zòu yù yǔ mù bāng xuān wèi hǎn mén fǎ gòng qǐ tǔ bīng shí wàn xié tóng zhēng jiǎo lù chuān qǐ cì jīn pái xìn fú yǐ ān mín xīn

初,奉汉令把事傅永瑶来朝,贡马,奏欲与木邦宣慰罕门法共起土兵十万,协同征剿麓川,乞赐金牌、信符,以安民心。

tè cì zhī fù jiàng chì jiā jiǎng

特赐之,复降敕嘉奖。

qī nián chì dāo fèng hàn zi dāo fèng sòng xí dà hòu zhī zhōu cì guàn dài yìn zhāng cǎi duàn biǎo lǐ yǐ fèng sòng néng shuài tǔ bīng zhù tǎo lù chuān yě

七年,敕刀奉汉子刀奉送袭大侯知州,赐冠带、印章、彩段表里,以奉送能率土兵助讨麓川也。

shí yī nián dà hòu zhī zhōu fèng wài fǎ děng gòng yín qì xiàng mǎ cì cǎi bì yī fú yǒu chà

十一年,大侯知州奉外法等贡银器、象马,赐彩币、衣服有差。

shí èr nián chì cì dà hòu zhōu fèng jìng fǎ dāo fèng sòng děng bìng qí qī cǎi bì mìng lái shǐ jī yǔ zhī

十二年敕赐大侯州奉敬法、刀奉送等并其妻彩币,命来使赍与之。

wàn lì zhōng tǔ mù fèng xué xù yú shùn níng zhī fǔ měng tíng ruì hòu xún fǔ chén yòng bīn wū zòu tíng ruì yǔ xué fǎn zhuàng tíng ruì zhǎn fèng xué shǒu yǐ xiàn xué xiōng shè shǒu dà hòu rú gù

万历中,土目奉学婿于顺宁知府猛廷瑞,后巡抚陈用宾诬奏廷瑞与学反状,廷瑞斩奉学首以献,学兄赦守大侯如故。

zi fèng xiān yǔ qí zú shě měng má fèng gōng zhēng shā kàng mìng cì nián tǎo píng zhī gǎi wéi yún zhōu shè liú guān

子奉先与其族舍猛麻、奉恭争杀抗命,次年讨平之,改为云州,设流官。

lán cāng yuán wèi běi shèng zhōu de

澜沧,元为北胜州地。

hóng wǔ zhōng shǔ hè qìng fǔ

洪武中,属鹤庆府。

èr shí bā nián zhì lán cāng wèi

二十八年置澜沧卫。

èr shí jiǔ nián yú zhōu nán zhù chéng zhì jīn wèi sī

二十九年于州南筑城,置今卫司。

lǐng běi shèng làng qú yǒng níng sān zhōu

领北胜、浪渠、永宁三州。

yǒng lè sì nián yǐ yǒng níng zhōu shēng wèi fǔ

永乐四年以永宁州升为府。

zhèng tǒng qī nián yǐ běi shèng zhōu zhí lì bù zhèng sī jīn wèi zhǐ lǐng zhōu yī

正统七年以北胜州直隶布政司,今卫只领州一。

hóng zhì shí yī nián fú jiàn bù zhèng li sháo yǐ qián rèn yún nán cān yì zhī tǔ sú shì yí shàng shū yán sì shì

弘治十一年,福建布政李韶以前任云南参议,知土俗事宜,上疏言四事。

yī wèi lán cāng wèi yǔ běi shèng zhōu tóng yī chéng dì yù guǎng yuǎn yǔ sì chuān jiàn chāng xī fān yě fān xiāng tōng

一谓澜沧卫与北胜州同一城,地域广远,与四川建昌西番野番相通。

ěr nián xī fān tǔ shè zhāng ní děng yǐ shì shān xiǎn zhāo fú yě fān qiān yú jiā wèi zhuāng hù suì zhì gè fān shēng ǎo dòng zhé shā rén zhōu guān wú bīng bù néng jìn zhǐ

迩年西番土舍章𫐐等倚恃山险,招服野番千余家为庄户,遂致各番生拗,动辄杀人,州官无兵不能禁止。

wèi guān dà fèi jūn zhèng tián bù jiā yì

卫官大废军政,恬不加意。

yòu yáo ān fǔ dà luó wèi bīn chuān zhōu dì fāng yǒu zéi xué liù qī jūn mín shòu hài

又姚安府、大罗卫、宾川州地方有贼穴六七,军民受害。

qǐng tiān shè bīng bèi fù shǐ yú lán cāng wèi chéng yǐ yáo ān dà luó bīn chuān hè lì dà lǐ ěr hǎi jǐng dōng zhū fǔ zhōu wèi suǒ jiē lìng shǔ zhī

请添设兵备副使于澜沧卫城,以姚安、大罗、宾川、鹤丽、大理、洱海、景东诸府州卫所,皆令属之。

yú yě fān zé yòng fǔ liú mín fǎ yú zéi cháo zé yòng lì bǎo jiá fǎ zhāo xī jīng lǐ zé nèi wài kòu huàn jiē kě mǐ yǐ

于野番则用抚流民法,于贼巢则用立保甲法,朝夕经理,则内外寇患皆可弭矣。

yīn cóng qí yì shè bīng bèi fù shǐ yī yuán yú lán cāng chéng

因从其议,设兵备副使一员于澜沧城。

lù chuān píng miǎn yuán shí jiē shǔ miǎn diàn

麓川、平缅,元时皆属缅甸。

miǎn diàn gǔ zhū bō de yě

缅甸,古朱波地也。

sòng níng zōng shí miǎn diàn bō sī děng guó jìn bái xiàng miǎn diàn zhī míng zì cǐ shǐ

宋宁宗时,缅甸、波斯等国进白象,缅甸之名自此始。

miǎn zài yún nán zhī xī nán zuì qióng yuǎn

缅在云南之西南,最穷远。

yǔ bā bǎi guó zhàn chéng jiē jìng

与八百国、占城接境。

yǒu chéng guō shì wū rén jiē lóu jū dì chǎn xiàng mǎ

有城郭室屋,人皆楼居,地产象马。

yuán shí zuì qiáng shèng

元时最强盛。

yuán cháng qiǎn shǐ zhāo zhī shǐ rù gòng

元尝遣使招之,始入贡。

hóng wǔ liù nián qiǎn shǐ tián yǎn chéng dòu nán zhāng yī qián yǔn gōng jī zhào wǎng yù

洪武六年遣使田俨、程斗南、张祎、钱允恭赍诏往谕。

zhì ān nán liú èr nián yǐ dào zǔ bù tōng

至安南,留二年,以道阻不通。

yǒu zhào zhào zhī wéi yǎn hái yú jiē dào zú

有诏召之,惟俨还,余皆道卒。

shí wǔ nián dà bīng xià yún nán jìn yǐ dà lǐ xià jīn chǐ

十五年,大兵下云南,进以大理,下金齿。

píng miǎn yǔ jīn chǐ rǎng dì xiāng jiē tǔ mán sī lún fā wén zhī jù suì jiàng

平缅与金齿壤地相接,土蛮思伦发闻之惧,遂降。

yīn zhì píng miǎn xuān wèi shǐ sī yǐ lún fā wèi xuān wèi shǐ

因置平缅宣慰使司,以纶发为宣慰使。

shí qī nián bā yuè lún fā qiǎn dāo lìng mèng xiàn fāng wù bìng shàng yuán suǒ shòu xuān wèi shǐ sī yìn

十七年八月,伦发遣刀令孟献方物,并上元所授宣慰使司印。

zhào gǎi píng miǎn xuān wèi shǐ wèi píng miǎn jūn mín xuān wèi shǐ sī bìng cì lún fā cháo fú guàn dài jí zhī jīn wén qǐ chāo dìng

诏改平缅宣慰使为平缅军民宣慰使司,并赐伦发朝服、冠带及织金文绮、钞锭。

xún gǎi píng miǎn jūn mín xuān wèi shǐ sī wèi lù chuān píng miǎn jūn mín xuān wèi shǐ sī

寻改平缅军民宣慰使司为麓川平缅军民宣慰使司。

lù chuān yǔ píng miǎn lián jìng yuán shí fēn zhì liǎng lù yǐ tǒng qí suǒ bù zhì shì yǐ lún fā qiǎn shǐ gòng mìng jiān tǒng lù chuān zhī de

麓川与平缅连境,元时分置两路以统其所部,至是以伦发遣使贡,命兼统麓川之地。

shí bā nián lún fā fǎn lǜ zhòng kòu jǐng dōng

十八年,伦发反,率众寇景东。

dū du féng chéng lǜ bīng jī zhī zhí tiān dà wù cù yù kòu shī lì qiān hù wáng shēng zhàn sǐ

都督冯诚率兵击之,值天大雾,猝遇寇,失利,千户王升战死。

èr shí nián chì yù xī píng hóu mù yīng děng yuē jìn yù shǐ lǐ yuán míng guī zì píng miǎn zhī mán qíng guǐ jué bì wèi biān huàn

二十年,敕谕西平侯沐英等曰:“近御史李原名归自平缅,知蛮情诡谲,必为边患。

fú dào kě jí yú jīn chǐ chǔ xióng pǐn diān jí lán cāng jiāng zhōng dào qì lěi shēn chí yǐ gù yíng shān duō zhì huǒ chòng wèi shǒu bèi

符到,可即于金齿、楚雄、品甸及澜沧江中道,葺垒深池,以固营栅,多置火铳为守备。

kòu lái

寇来。

wù qīng yǔ zhàn

勿轻与战。

yòu yǐ wǎng suì rén zhì bǎi yí duō tān qí cái huò bù gù shì lǐ yí xiào zhū mán

又以往岁人至百夷,多贪其财货,不顾事理,贻笑诸蛮。

jì jīn bù xǔ yī rén wǎng píng miǎn jí wén yí yì shèn dá zhī wú hū

继今不许一人往平缅,即文移亦慎答之,毋忽。

míng nián lún fā yòu qún mán rù kòu mǎ lóng tā láng diān zhī mó shā lēi zhài

”明年,伦发诱群蛮入寇马龙他郎甸之摩沙勒寨。

yīng qiǎn dū du níng zhèng jī pò zhī zhǎn shǒu qiān wǔ bǎi yú jí

英遣都督宁正击破之,斩首千五百余级。

lún fā xī jǔ qí zhòng hào sān shí wàn xiàng bǎi yú kòu dìng biān yù bào mó shā lēi zhī yì xīn fù zhū mán jiē wèi jìn lì

伦发悉举其众,号三十万,象百余,寇定边,欲报摩沙勒之役,新附诸蛮皆为尽力。

yīng xuǎn shī sān wàn jí qū zhì zéi liè xiàng zhèn bó zhàn

英选师三万亟趋至,贼列象阵搏战。

yīng liè nǔ zhù shè tū zhèn dà hū xiàng duō shāng qí mán yì duō zhōng shǐ bì mán qì shāo suō

英列弩注射,突阵大呼,象多伤,其蛮亦多中矢毙,蛮气稍缩。

cì rì yīng lǜ jiāng shì yì zhì huǒ qiāng shén jī jiàn gēng fān shè xiàng bēn zéi dà bài

次日,英率将士,益置火枪、神机箭,更番射,象奔,贼大败。

dǎo qí zhài zhǎn shǒu sān wàn yú jí jiàng zú wàn yú rén

捣其寨,斩首三万余级,降卒万余人。

xiàng sǐ zhě bàn shēng huò sān shí yǒu qī

象死者半,生获三十有七。

lún fā dùn yǐ jié wén

伦发遁,以捷闻。

dì qiǎn shǐ yù yīng yí shī bī jǐng dōng tún tián gù lěi yǐ dài dà jūn jí wù qīng shòu qí jiàng

帝遣使谕英移师逼景东屯田,固垒以待大军集,勿轻受其降。

èr shí èr nián lún fā qiǎn bǎ shì zhāo gāng děng lái yán wǎng zhě nì móu jiē yóu bǎ shì dāo sī láng dāo sī yǎng suǒ wéi

二十二年,伦发遣把事招纲等来言:“往者逆谋,皆由把事刀厮郎、刀厮养所为。

qǐ dài sǐ yuàn shū gòng fù

乞贷死,愿输贡赋。

yún nán shǒu chén yǐ wén

”云南守臣以闻。

nǎi qiǎn tōng zhèng sī jīng lì yáng dà yòng jī chì wǎng yù sī lún fā xiū chén lǐ xī cháng qián rì bīng fèi zhù miǎn wèn zuì zhī shī

乃遣通政司经历杨大用赍敕往谕思伦发修臣礼,悉偿前日兵费,庶免问罪之师。

lún fā tīng mìng suì yǐ xiàng mǎ bái jīn fāng wù rù gòng xiè zuì dà yòng bìng lìng xiàn pàn shǒu dāo sī láng děng yī bǎi sān shí qī rén píng miǎn suì píng

伦发听命,遂以象、马、白金、方物入贡谢罪,大用并令献叛首刀厮郎等一百三十七人,平缅遂平。

zì shì sān nián měi lái cháo gòng

自是,三年每来朝贡。

èr shí qī nián lún fā lái cháo gòng mǎ xiàng fāng wù

二十七年,伦发来朝,贡马、象、方物。

yǐ qiǎn jīng wèi qiān hù guō jūn yīng wǎng cì sī lún fā gōng fú fú tóu jīn dài xiàng hù

已,遣京卫千户郭均英往赐思伦发公服、幞头、金带、象笏。

èr shí bā nián miǎn guó wáng shǐ lái yán bǎi yí lǚ yǐ bīng qīn duó qí jìng

二十八年,缅国王使来言,百夷屡以兵侵夺其境。

míng nián miǎn shǐ fù lái su

明年,缅使复来诉。

dì qiǎn xíng rén li sī cōng děng shǐ miǎn guó jí bǎi yí

帝遣行人李思聪等使缅国及百夷。

sī lún fā wén zhào fǔ fú xiè zuì yuàn bà bīng

思伦发闻诏,俯伏谢罪,愿罢兵。

shì qí bù zhǎng dāo gàn mèng pàn sī cōng tīng cháo tíng wēi dé yù qí bù zhòng pàn zhě shāo tuì

适其部长刀干孟叛,思聪听朝廷威德谕其部众,叛者稍退。

sī lún fā yù yǐ shǐ zhě fú qí xià qiǎng liú zhī yǐ xiàng mǎ jīn bǎo wèi lù sī cōng yù què zhī

思伦发欲倚使者服其下,强留之,以象、马、金宝为赂,思聪谕却之。

guī shù qí shān chuān rén wù fēng sú dào lù zhī xiáng wèi bǎi yí chuán jì yǐ jìn dì bāo zhī

归述其山川、人物、风俗、道路之详,为《百夷传纪》以进,帝褒之。

chū píng miǎn sú bù hǎo fú

初,平缅俗不好佛。

yǒu sēng zhì zì yún nán shàn wéi yīn guǒ bào yīng zhī shuō lún fā xìn zhī

有僧至自云南,善为因果报应之说,伦发信之。

yòu yǒu jīn chǐ shù zú táo rù qí jìng néng wéi huǒ liú huǒ pào zhī jù lún fā xǐ qí jì néng bǐ xì jīn dài yǔ sēng wèi zhū bù zhǎng shàng

又有金齿戍卒逃入其境,能为火硫、火炮之具,伦发喜其技能,俾系金带,与僧位诸部长上。

dāo gàn mèng děng bù fú suì yǔ qí shǔ pàn gōng téng chōng

刀干孟等不服,遂与其属叛,攻腾冲。

lún fā lǜ qí jiā zǒu yún nán xī píng hóu mù chūn qiǎn sòng zhì jīng shī

伦发率其家走云南,西平侯沐春遣送至京师。

dì mǐn zhī mìng chūn wèi zhēng nán jiāng jūn hé fú xú kǎi wèi fù jiāng jūn lǜ yún nán sì chuān zhū wèi bīng wǎng tǎo dāo gàn mèng

帝悯之,命春为征南将军,何福、徐凯为副将军,率云南、四川诸卫兵往讨刀干孟。

bìng qiǎn lún fā guī zhù lù jiāng shàng zhāo yù qí bù zhòng

并遣伦发归,驻潞江上,招谕其部众。

cì lún fā huáng jīn bǎi liǎng bái jīn bǎi wǔ shí liǎng chāo wǔ bǎi dìng

赐伦发黄金百两、白金百五十两、钞五百锭。

yòu chì chūn yuē sī lún fā qióng ér guī wǒ dāng yǐ bīng sòng hái

又敕春曰:“思伦发穷而归我,当以兵送还。

ruò zhì yún nán xiān qiǎn rén wǎng yù gàn mèng wú hù zhōng bù chén bì guī ér zhǔ

若至云南,先遣人往谕干孟毋怙终不臣,必归而主。

tǎng bù cóng zé shēng zuì tǎo zhī

倘不从,则声罪讨之。

shí gàn mèng jì zhú lún fā yì jù cháo tíng jiā bīng nǎi qiǎn rén yì xī píng hóu qǐng rù gòng chūn yǐ wén

时干孟既逐伦发,亦惧朝廷加兵,乃遣人诣西平侯请入贡,春以闻。

sān shí yī nián zòu gàn mèng yù jiǎ cháo tíng wēi yǐ jù hū dōu qí yán rù gòng wèi kě xìn

三十一年奏:“干孟欲假朝廷威以拒忽都,其言入贡,未可信。

dì qiǎn rén yù chūn yuē yuǎn mán guǐ zhà chéng yǒu zhī gū cóng suǒ qǐng shěn duó qí yi wú shī shì jī

”帝遣人谕春曰:“远蛮诡诈诚有之,姑从所请,审度其宜,毋失事机。

chūn yǐ bīng sòng lún fā yú jīn chǐ shǐ rén yù dāo gàn mèng gàn mèng bù cóng

”春以兵送伦发于金齿,使人谕刀干孟,干孟不从。

qiǎn zuǒ jūn dū du hé fú jù néng děng jiàng bīng wǔ qiān tǎo zhī

遣左军都督何福、瞿能等,将兵五千讨之。

yú gāo liáng gōng shān zhí dǎo nán diàn dà pò zhī shā dāo míng mèng zhǎn huò shén zhòng

逾高良公山,直捣南甸,大破之,杀刀名孟,斩获甚众。

huí bīng jī jǐng hǎn zhài

回兵击景罕寨。

zhài píng gāo jù xiǎn jiān shǒu bù xià guān jūn liáng xiè jù jǐn zéi shì yì zhāng

寨凭高据险,坚守不下,官军粮械俱尽,贼势益张。

fú shǐ gào jí yú chūn chūn lǜ wǔ bǎi qí wǎng jiù chéng yè zhì lù jiāng jié dàn dù

福使告急于春,春率五百骑往救,乘夜至潞江,诘旦渡。

lǜ qí chí lìn yáng chén bì tiān

率骑驰躏,扬尘蔽天。

zéi bù yì dà jūn zhì jīng jù suì pò zhī

贼不意大军至,惊惧,遂破之。

chéng shèng jī kōng tóng zhài zéi yè kuì

乘胜击崆峒寨,贼夜溃。

gàn mèng qiǎn rén qǐ xiáng shì wén cháo tíng yǐ qí jiǎo zhà mìng chūn sì biàn tǎo zhī

干孟遣人乞降,事闻,朝廷以其狡诈,命春俟变讨之。

chūn xún bìng zú gàn mèng jìng bù jiàng

春寻病卒,干孟竟不降。

yòu mìng dū du hé fú wǎng tǎo wèi jǐ qín gàn mèng guī lún fā shǐ hái píng miǎn yú nián zú

又命都督何福往讨,未几,擒干孟归,伦发始还平缅,逾年卒。

yǒng lè yuán nián sī lún fā zi sàn péng lái cháo gòng mǎ

永乐元年,思伦发子散朋来朝,贡马。

cì róng jǐn zhī jīn wén qǐ shā luó bìng qiàn cóng chāo yǒu chà

赐绒锦、织金文绮、纱罗并傔从钞有差。

èr nián qiǎn nèi guān zhāng qín děng bān cì lù chuān

二年遣内官张勤等颁赐麓川。

lù chuān píng miǎn mù bāng mèng yǎng jù qiǎn rén lái gòng gè cì zhī chāo bì

麓川、平缅、木邦、孟养俱遣人来贡,各赐之钞币。

shí lù chuān píng miǎn xuān wèi shǐ sī xíng fā suǒ qiǎn tóu mù dāo mén lài su mèng yǎng mù bāng shù qīn qí de

时麓川平缅宣慰使思行发所遣头目刀门赖诉孟养、木邦数侵其地。

lǐ bù qǐng yǐ mèng yǎng mù bāng cháo gòng shǐ fù fǎ sī zhèng qí zuì

礼部请以孟养、木邦朝贡使付法司,正其罪。

dì wèi mán zhòng gōng duó cháng shì zhí yī èr rén zuì zhī bù zú yǐ gé qí sú qiě qū zhí wèi míng jù zuì qí shǐ shī yuǎn rén xīn

帝谓蛮众攻夺常事,执一二人罪之,不足以革其俗,且曲直未明,遽罪其使,失远人心。

mìng xī píng hóu yù zhī qiǎn yuán wài láng zuǒ jī shǐ bā bǎi guó bìng shǐ cì lù chuān píng miǎn xuān wèi guàn dài xí yī

命西平侯谕之,遣员外郎左缉使八百国,并使赐麓川平缅宣慰冠带、袭衣。

wǔ nián lù chuān píng miǎn suǒ lì mèng wài tou mù dāo fā mèng lái cháo gòng xiàng jí jīn qì sàn péng yì gòng mǎ gè cì chāo bì

五年,麓川平缅所隶孟外头目刀发孟来朝,贡象及金器,散朋亦贡马,各赐钞币。

liù nián sī xíng fā gòng mǎ fāng wù xiè cì jīn pái xìn fú

六年,思行发贡马、方物谢,赐金牌、信符。

qián guó gōng mù shèng yán lù chuān píng miǎn suǒ lì mèng wài táo mèng tǔ guān dāo fā mèng zhī de wéi tóu mù dāo xuē mèng qīn jù qǐng mìng sī xíng fā yù dāo xuē mèng guī qīn dì

黔国公沐晟言:“麓川、平缅所隶孟外、陶孟,土官刀发孟之地,为头目刀薛孟侵据,请命思行发谕刀薛孟归侵地。

cóng zhī

晋侯听从了他的建议。

qī nián xíng fā lái gòng qiǎn zhōng guān yún xian děng jī chì cì jīn zhī wén qǐ shā luó

七年,行发来贡,遣中官云仙等赍敕,赐金织文绮、纱罗。

zhì lù chuān xíng fā shī jiāo yíng lǐ xian zé zhī

至麓川,行发失郊迎礼,仙责之。

xíng fā huáng jù jiǔ nián qiǎn dāo mén nài lái gòng xiè zuì

行发惶惧,九年遣刀门奈来贡谢罪。

dì dài zhī réng mìng yàn láo qí shǐ bìng qiǎn cì xíng fā wén jǐn jīn zhī zhù sī shā luó

帝贷之,仍命宴劳其使,并遣赐行发文锦、金织纻丝纱罗。

shí yī nián xíng fā qǐng yǐ qí dì sī rèn fā dài zhí cóng zhī

十一年,行发请以其弟思任发代职,从之。

rèn fā qiǎn tóu mù dāo nòng fā gòng xiàng liù mǎ bǎi pǐ jí jīn yín qì mǐn děng wù xiè ēn

任发遣头目刀弄发贡象六、马百匹及金银器皿等物谢恩。

èr shí nián rèn fā qiǎn shǐ fèng biǎo lái gòng bìng xiè qīn nán diàn zhōu zuì qiǎn zhōng guān yún xian jī cì bìng chì jiè zhī

二十年,任发遣使奉表来贡,并谢侵南甸州罪,遣中官云仙赍赐并敕戒之。

hóng xī yuán nián qiǎn nèi guān duàn zhōng xú liàng yǐ jí wèi zhào yù lù chuān

洪熙元年遣内官段忠、徐亮以即位诏谕麓川。

xuān dé yuán nián qiǎn shǐ yù xī nán yí cì lù chuān jǐn qǐ yǒu chà yǐ qí qín xiū zhí gòng yě

宣德元年遣使谕西南夷,赐麓川锦绮有差,以其勤修职贡也。

shí lù chuān mù bāng zhēng jiè gè su yú cháo jiù lìng shǐ zhě yù jiě zhī bǐ ān fèn wú qīn yuè

时麓川、木邦争界,各诉于朝,就令使者谕解之,俾安分毋侵越。

qián guó gōng mù shèng zòu lù chuān suǒ shǔ sī tuó diān huǒ tóu qū bǐ wéi luàn qǐng fā bīng tǎo dì mìng gū fǔ zhī

黔国公沐晟奏,麓川所属思陀甸火头曲比为乱,请发兵讨,帝命姑抚之。

zhì lù chuān píng miǎn xuān wèi sī suǒ xiá dà diàn de yì chéng yī yuán yǐ tǔ rén dāo pěng qiè wèi zhī cóng xuān wèi dāo àn fā zòu yě

置麓川平缅宣慰司所辖大店地驿丞一员,以土人刀捧怯为之,从宣慰刀暗发奏也。

sān nián yún nán sān sī zòu lù chuān xuān wèi shǐ sī rèn fā duó nán diàn zhōu de qǐng fā bīng wèn zuì

三年,云南三司奏,麓川宣慰使思任发夺南甸州地,请发兵问罪。

dì mìng shèng tóng sān sī xún fǔ xiáng jì yǐ wén

帝命晟同三司、巡抚详计以闻。

chì rèn fā bǎo jìng ān mín bù dé qīn lín jiāng xiàn è nì yǐ zī zuì jiù

敕任发保境安民,不得侵邻疆,陷恶逆,以滋罪咎。

shèng yǐ rèn fā qīn duó nán diàn téng chōng zhī zuì bù kě yòu qǐng fā guān jūn wǔ wàn jí zhū tǔ bīng tǎo zhī

晟以任发侵夺南甸、腾冲之罪不可宥,请发官军五万及诸土兵讨之。

dì yǐ jiāo zhǐ sì chuān fāng yòng bīng mín láo wèi xi yi zài xíng zhāo yù

帝以交址、四川方用兵,民劳未息,宜再行招谕。

bù dé yǐ qí diào yún nán tǔ guān jūn jí mù bāng xuān wèi zhū mán bīng jiǎo zhī

不得已,其调云南土官军及木邦宣慰诸蛮兵剿之。

bā nián qiǎn nèi guān yún xian jī chì zhì lù chuān cì sī rèn fā bì wù yù qí wù yǔ mù bāng zhēng dì kàng shā

八年遣内官云仙赍敕至麓川,赐思任发币物,谕其勿与木邦争地抗杀。

zhèng tǒng yuán nián miǎn lù chuān píng miǎn jūn mín xuān wèi sī suǒ qiàn chà fā yín èr qiān wǔ bǎi liǎng

正统元年,免麓川平缅军民宣慰司所欠差发银二千五百两。

yǐ rèn fā zòu qí de wèi mù bāng suǒ qīn bǎi xìng xī shǎo wú cóng bàn nà

以任发奏其地为木邦所侵,百姓希少,无从办纳。

bù zhí bù kě dì tè juān zhī

部执不可,帝特蠲之。

chū hóng wǔ jiān kè píng yún nán wéi bǎi yí bù zhǎng sī lún fā wèi fú hòu wéi tóu mù dāo gàn mèng suǒ zhú fù jīng chén sù

初,洪武间,克平云南,惟百夷部长思伦发未服,后为头目刀干孟所逐,赴京陈诉。

mìng wèi xuān wèi huí jū lù chuān

命为宣慰,回居麓川。

fēn qí de shè mèng yǎng mù bāng mèng dìng sān fǔ lì yún nán

分其地,设孟养、木邦、孟定三府,隶云南;

shè lù jiāng gàn yá dà hòu wān diān sì zhǎng guān sī lì jīn chǐ

设潞江、干崖、大侯、湾甸四长官司,隶金齿。

yǒng lè yuán nián shēng mèng yǎng mù bāng wèi xuān wèi sī

永乐元年升孟养、木邦为宣慰司。

mèng yǎng xuān wèi dāo mù dàn yǔ lín jìng chóu shā ér sǐ miǎn diàn chéng jī bìng qí de

孟养宣慰刀木旦与邻境仇杀而死,缅甸乘机并其地。

wèi jǐ miǎn diàn xuān wèi xīn jiā sī yòu wèi mù bāng xuān wèi suǒ shā

未几,缅甸宣慰新加斯又为木邦宣慰所杀。

shí lún fā yǐ sǐ zi xíng fā xí yì sǐ

时伦发已死,子行发袭,亦死。

cì zǐ rèn fā xí wèi lù chuān xuān wèi jiǎo kuài yù yú fù xiōng chà fā jīn yín bù yǐ shí nà cháo tíng shāo yōu róng zhī

次子任发袭为麓川宣慰,狡狯愈于父兄,差发金银,不以时纳,朝廷稍优容之。

huì miǎn diàn zhī wēi rèn fā qīn yǒu qí de suì yù jǐn fù qí gù dì chēng bīng rǎo biān qīn mèng dìng fǔ jí wān diān děng zhōu shā lüě rén mín

会缅甸之危,任发侵有其地,遂欲尽复其故地,称兵扰边,侵孟定府及湾甸等州,杀掠人民。

ér nán diàn zhī zhōu dāo gòng hǎn yì zòu lù chuān duó qí suǒ xiá luō bo sī zhuāng děng èr bǎi qī shí bā cūn

而南甸知州刀贡罕亦奏麓川夺其所辖罗卜思庄等二百七十八村。

yú shì shèng zòu sī rèn fā lián nián lèi qīn mèng dìng nán diàn gàn yá téng chōng lù jiāng jīn chǐ děng chù zì lì tóu mù dāo zhēn hǎn tǔ guān zǎo hēng děng xiāng zhù wèi bào pàn xíng yǐ zhe

于是晟奏:“思任发连年累侵孟定、南甸、干崖、腾冲、潞江、金齿等处,自立头目刀珍罕、土官早亨等相助为暴,叛形已著。

jìn yòu qīn jí jīn chǐ shì shén chāng jué

近又侵及金齿,势甚猖獗。

yǐ qiǎn zhū wèi mǎ bù guān jūn zhì jīn chǐ shǒu yù qǐ diào dà bīng jìn tǎo

已遣诸卫马步官军至金齿守御,乞调大兵进讨。

cháo mìng xuǎn jiāng tíng chén jǔ yòu dū du fāng zhèng dū du qiān shì zhāng róng wǎng yún nán xié tóng zhèn shǒu yòu dū du áng lǜ bīng tǎo zhī

”朝命选将,廷臣举右都督方政、都督佥事张荣往云南,协同镇守右都督昂率兵讨之。

rèn fā fāng xiū gòng jì huǎn shī ér shèng jù xìn qí jiàng wú dù jiāng yì

任发方修贡冀缓师,而晟遽信其降,无渡江意。

rèn fā nǎi qiǎn zhòng wàn yú duó lù jiāng yán jiāng zào chuán sān bǎi sōu yù qǔ yún lóng yòu shā sǐ diān shùn jiāng dōng děng chù jūn yú dài jìn

任发乃遣众万余夺潞江,沿江造船三百艘,欲取云龙,又杀死甸顺、江东等处军余殆尽。

dì yǐ zéi shì rì shén zé shèng děng wán kòu yǎng huàn

帝以贼势日甚,责晟等玩寇养患。

zhèng yì zhì jūn yù chū zhàn shèng bù kě

政亦至军,欲出战,晟不可。

zhèng zào zhōu yù jì shī shèng yòu bù xǔ

政造舟欲济师,晟又不许。

zhèng bù shèng fèn nǎi dú lǜ huī xià yǔ zéi jiāng miǎn jiǎn zhàn pò zéi jiù dà zhài

政不胜愤,乃独率麾下与贼将缅简战,破贼旧大寨。

zéi bēn jǐng hǎn zhǐ huī táng qīng fù jī pò zhī

贼奔景罕,指挥唐清复击破之。

yòu zhuī zhī gāo lí gòng shān xià gòng zhǎn sān qiān yú jí

又追之高黎共山下,共斩三千余级。

chéng shèng shēn rù bī rèn fā shàng jiāng

乘胜深入,逼任发上江。

shàng jiāng zéi zhòng dì yě

上江,贼重地也。

zhèng yuǎn gōng pí shén qiú yuán yú shèng shèng nù qí wéi jié zhì dù jiāng bù qiǎn

政远攻疲甚,求援于晟,晟怒其违节制渡江,不遣。

jiǔ zhī yǐ shǎo bīng wǎng zhì jiā xiàng shí yòu bù jìn

久之,以少兵往,至夹象石,又不进。

zhèng zhuī zhì kōng ní zhī shèng bù jiù zéi chū xiàng zhèn chōng jī jūn jiān zhèng sǐ yān

政追至空泥,知晟不救,贼出象阵冲击,军歼,政死焉。

shèng wén bài nǎi qǐng yì jūn

晟闻败,乃请益军。

dì qiǎn shǐ zhě zé zhuàng réng diào hú guǎng guān jūn sān wàn yī qiān wǔ bǎi rén guì zhōu yī wàn rén sì chuān bā qiān wǔ bǎi rén lìng wú liàng mǎ xiáng tǒng zhī zhì yún nán tīng shèng jié zhì réng chì shèng yù chóu liáng bèi

帝遣使者责状,仍调湖广官军三万一千五百人、贵州一万人、四川八千五百人,令吴亮、马翔统之,至云南,听晟节制,仍敕晟豫筹粮糒。

ér shèng jù zuì bào zú

而晟惧罪,暴卒。

shí rèn fā bīng yù héng fàn jǐng dōng piào mèng dìng shā dà hòu zhī zhōu dāo fèng hàn děng qiān yú rén pò mèng lài zhū zhài mèng liǎn zhǎng guān sī zhū chǔ jiē jiàng zhī

时任发兵愈横,犯景东,剽孟定,杀大侯知州刀奉汉等千余人,破孟赖诸寨,孟琏长官司诸处皆降之。

rèn fā réng qiǎn rén yǐ xiàng mǎ jīn yín lái xiū gòng fù zhì fān shū yú yún nán zǒng bīng guān wèi shǐ yīn lù jiāng ān fǔ sī xiàn jiù fǎ xiāng yāo bào chóu qí hòu xiàn jiù fǎ nǎi wū jǐ wèi rù kòu zhì dà jūn yā jìng huáng kǒng wú dì

任发仍遣人以象马金银来修贡,复致番书于云南总兵官,谓:“始因潞江安抚司线旧法相邀报仇,其后线旧法乃诬己为入寇,致大军压境,惶恐无地。

jīn yù qiǎn shǐ xiè zuì qǐ wèi dǎo zòu

今欲遣使谢罪,乞为导奏。

dì jiàng chì xǔ shè qí zuì

”帝降敕许赦其罪。

shí xíng bù shì láng hé wén yuān shū qǐng ba lù chuān shī mìng xià tíng chén yì

时刑部侍郎何文渊疏请罢麓川师,命下廷臣议。

yú shì xíng zài bīng bù shàng shū wáng jì jí yīng guó gōng zhāng fǔ děng jiē yǐ wéi lù chuān fù ēn hù è zài suǒ bì zhū xū gēng xuǎn jiāng liàn bīng yǐ zhāo tiān tǎo

于是行在兵部尚书王骥及英国公张辅等,皆以为“麓川负恩怙恶,在所必诛,须更选将练兵,以昭天讨。

rú sī rèn fā zǎo zì huǐ huò fù yì jūn mén shēng quán zhī ēn qǔ zì shàng cái

如思任发早自悔祸,缚诣军门,生全之恩,取自上裁。

dì rán zhī

”帝然之。

yǐ ér shì jiǎng liú qiú fù yǐ xī bīng qǐng rú wén yuān yì

已而侍讲刘球复以息兵请如文渊议。

bù fù yǐ lù chuān zhī zhēng yǐ yǒu chéng mìng bào wén

部覆以麓川之征,已有成命,报闻。

liù nián yǐ dìng xī bó jiǎng guì wèi píng mán jiāng jūn dū du lǐ ān liú jù fù zhī yǐ bīng bù shàng shū wáng jì zǒng dū yún nán jūn wù dà huì zhū dào bīng shí wǔ wàn tǎo zhī

六年以定西伯蒋贵为平蛮将军,都督李安、刘聚副之,以兵部尚书王骥总督云南军务,大会诸道兵十五万讨之。

shí rèn fā qiǎn zéi jiāng dāo lìng dào děng shí èr rén lǜ zhòng sān wàn yú xiàng bā shí zhǐ dǐ dà hòu zhōu yù duó jǐng dōng wēi yuǎn

时任发遣贼将刀令道等十二人,率众三万余,象八十只,抵大侯州,欲夺景东、威远。

ér jì jiāng dǐ jīn chǐ rèn fā qiǎn rén qǐ xiáng jì shòu zhī mì lìng zhū jiāng fēn dào rù

而骥将抵金齿,任发遣人乞降,骥受之,密令诸将分道入。

yòu cān jiāng rǎn bǎo cóng dōng lù gōng xì diān wān diān shuǐ zhài rù zhèn kāng qū mèng dìng

右参将冉保从东路攻细甸、湾甸水寨,入镇康,趋孟定。

jì yǔ guì yóu zhōng lù zhì shàng jiāng huì téng chōng

骥与贵由中路至上江,会腾冲。

zuǒ cān jiāng gōng jù zì xià jiāng jù jiā xiàng shí

左参将宫聚自下江据夹象石。

zhì qī hé gōng zhī

至期,合攻之。

zéi jù shǒu yán chòng nǔ fēi shí jiāo xià rú yǔ

贼拒守严,铳弩飞石,交下如雨。

cì rì chéng fēng fén qí zhà huǒ jìng yè bù xī

次日,乘风焚其栅,火竟夜不息。

guān jūn lì zhàn bá shàng jiāng zhài zhǎn dāo fàng jiá fù zǐ qín dāo mèng xiàng qián hòu zhǎn guó wǔ wàn yú yǐ jié wén

官军力战,拔上江寨,斩刀放戛父子,擒刀孟项,前后斩馘五万余,以捷闻。

qī nián jì lǜ bīng dù xià jiāng tōng gāo lí gòng shān dào

七年,骥率兵渡下江,通高黎贡山道。

zhì téng chōng liú dū dū lǐ ān lǐng bīng tí bèi

至腾冲,留都督李安领兵提备。

jì yóu nán diàn zhì luō bo sī zhuāng qián jūn dǐ shā mù lóng

骥由南甸至罗卜思庄,前军抵杉木笼。

shí rèn fā lǜ zhòng èr wàn yú jù gāo shān lì yìng zhài lián huán qī yíng shǒu wěi xiāng yìng

时任发率众二万余据高山,立硬寨,连环七营,首尾相应。

jì qiǎn gōng jù liú jù fēn zuǒ yòu yì yuán lǐng shàng jì jiāng zhōng jūn héng jī zhī zéi dùn

骥遣宫聚、刘聚分左右翼缘岭上,骥将中军横击之,贼遁。

jūn jìn mǎ ān shān dǎo zéi zhài

军进马鞍山,捣贼寨。

zhài liǎng miàn jù jiāng bì lì zhōu huí sān shí lǐ jiē lì zhà kāi qiàn jūn bù kě jìn ér zéi cóng jiàn dào qián shī chū mǎ ān shān hòu

寨两面拒江壁立,周回三十里皆立栅开堑,军不可进,而贼从间道潜师出马鞍山后。

jì jiè zhōng jūn wú dòng mìng zhǐ huī fāng yīng lǜ jīng qí liù qiān tū rù zéi zhài zhǎn shǒu shù bǎi jí fù yòu bài qí xiàng zhèn

骥戒中军毋动,命指挥方瑛率精骑六千突入贼寨,斩首数百级,复诱败其象阵。

ér cóng dōng lù zhě hé mù bāng rén mǎ zhāo xiáng mèng tōng zhū zhài

而从东路者,合木邦人马,招降孟通诸寨。

yuán jiāng tóng zhī dù kǎi děng yì lǜ chē lǐ jí dà hòu mán bīng wǔ wàn zhāo xiáng mèng liǎn zhǎng guān sī bìng gōng pò wū mù nòng jiá bāng děng zhài zhǎn shǒu èr qiān sān bǎi yú jí

元江同知杜凯等亦率车里及大侯蛮兵五万,招降孟琏长官司并攻破乌木弄、戛邦等寨,斩首二千三百余级。

qí jí lù chuān shǒu xi é dù jiù tōng mù bāng xìn xī

齐集麓川,守西峨渡,就通木邦信息。

bǎi dào huán gōng fù zòng huǒ fén qí yíng zéi sǐ bù kě shèng suàn

百道环攻,复纵火焚其营,贼死不可胜算。

rèn fā fù zǐ sān rén bìng qiè qí qī nú shù rén cóng jiàn dào dù jiāng bēn mèng yǎng

任发父子三人并挈其妻孥数人,从间道渡江,奔孟养。

sōu huò yuán gěi hǔ fú jīn pái xìn fú xuān wèi sī yìn jí suǒ lüè téng chōng qiān hù děng yìn sān shí èr

搜获原给虎符、金牌、信符、宣慰司印及所掠腾冲千户等印三十二。

lù chuān píng

麓川平。

jié wén mìng hái shī

捷闻,命还师。

shí rèn fā bài zǒu mèng méng fù wèi mù bāng xuān wèi suǒ jī zhuī guò jīn shā jiāng zǒu mèng guǎng

时任发败走孟蒙,复为木邦宣慰所击,追过金沙江,走孟广。

miǎn diàn xuān wèi bo là dāng yì qǐ bīng gōng zhī

缅甸宣慰卜剌当亦起兵攻之。

dì mìng mù bāng miǎn diàn néng xiào mìng qín rèn fā xiàn zhě jí yǐ lù chuān dì yǔ zhī

帝命木邦、缅甸能效命擒任发献者,即以麓川地与之。

wèi jǐ rèn fā wèi miǎn rén qín miǎn rén xié zhī qiú de

未几,任发为缅人擒,缅人挟之求地。

qí zi sī jī fā qióng kùn qǐ lái cháo xiè zuì xiān qiǎn qí dì zhāo sài rù gòng dì mìng qiǎn hái yún nán ān zhì

其子思机发穷困,乞来朝谢罪,先遣其弟招赛入贡,帝命遣还云南安置。

jī fā kuī dà bīng guī tú huī fù jù lù chuān chū bīng qīn rǎo

机发窥大兵归,图恢复,据麓川出兵侵扰。

yú shì fù mìng wáng jì jiǎng guì děng tǒng dà jūn zài zhēng lù chuān

于是复命王骥、蒋贵等统大军再征麓川。

jì lǜ shī zhì jīn chǐ jī fā qiǎn tóu mù dāo lóng zhǒu xié qí zi yì jūn mén qiú xiáng

骥率师至金齿,机发遣头目刀笼肘偕其子诣军门求降。

jì qiǎn rén zhì miǎn diàn suǒ rèn fā miǎn yáng nuò bù qiǎn

骥遣人至缅甸索任发,缅佯诺不遣。

jì zhì téng chōng yǔ jiǎng guì mù áng fēn wǔ yíng jìn miǎn rén yì jù zhòng dài

骥至腾冲,与蒋贵、沐昂分五营进,缅人亦聚众待。

jì yù chéng dà shī gōng zhī jiàn qí zhòng shèng wèi yì bá yòu kǒng duō yī lù chuān dí nǎi xuān yán kào shī ér mìng guì qián fén qí zhōu shù bǎi sōu jìn shī báo zhī

骥欲乘大师攻之,见其众盛,未易拔,又恐多一麓川敌,乃宣言犒师,而命贵潜焚其舟数百艘,进师薄之。

miǎn diàn jiān zhí qián zhào bì yǔ de nǎi chū rèn fā fù guǐ yǐ jī fā zhì chóu wèi jiě

缅甸坚执前诏,必予地乃出任发,复诡以机发致仇为解。

jì nǎi qū zhě lán dǎo jī fā cháo pò zhī

骥乃趋者蓝,捣机发巢,破之。

jī fā tuō zǒu fú qí qī zǐ bù zhòng lì lǒng chuān xuān wèi sī ér guī

机发脱走,俘其妻子部众,立陇川宣慰司而归。

shí sī jī fā qiè jù mèng yǎng fù gù bù fú zì rú yě

时思机发窃据孟养,负固不服,自如也。

shí yī nián miǎn diàn shǐ yǐ rèn fā jí qí qī nú sān shí èr rén xiàn zhì yún nán

十一年,缅甸始以任发及其妻孥三十二人献至云南。

rèn fā yú dào zhōng bù shí chuí sǐ

任发于道中不食,垂死。

qiān hù wáng zhèng zhǎn zhī hán shǒu jīng shī

千户王政斩之,函首京师。

qí zi jī fā lǚ qǐ xiáng qiǎn tóu mù dāo mèng yǒng děng xiū cháo gòng xiàn jīn yín

其子机发屡乞降,遣头目刀孟永等修朝贡,献金银。

yán méng cháo tíng diào bīng zhēng tǎo wú dì táo sǐ qǐ dài yú shēng cí shén āi

言蒙朝廷调兵征讨,无地逃死,乞贷余生,词甚哀。

dì mìng shòu qí gòng yīn chì zǒng bīng guān mù bīn jí cān zàn jūn wù shì láng yáng níng děng yǐ cháo tíng jì dài sī jī fā yǐ bù sǐ jīng huà shàn hòu cháng cè yǐ wén bìng cì chì yù sī jī fā

帝命受其贡,因敕总兵官沐斌及参赞军务侍郎杨宁等,以朝廷既贷思机发以不死,经画善后长策以闻,并赐敕谕思机发。

shí èr nián zǒng bīng guān qián guó gōng mù bīn zòu chén qiǎn qiān hù míng yōng jī chì zhāo yù sī jī fā yǐ suǒ qiǎn dì zhāo sài wèi guī yí jù bù gǎn chū

十二年,总兵官黔国公沐斌奏:“臣遣千户明庸赍敕招谕思机发,以所遣弟招赛未归,疑惧不敢出。

jìn miǎn diàn yǐ jī fā lüè qí niú mǎ jīn yín yù jìn bīng gōng qǔ

近缅甸以机发掠其牛马、金银,欲进兵攻取。

chén děng yì qiǎn rén fēn yù mù bāng miǎn diàn zhū xuān wèi sī lìng jí mán bīng kè qī guò jiāng fēn dào tǎo jī fā

臣等议遣人分谕木邦、缅甸诸宣慰司,令集蛮兵,克期过江,分道讨机发。

chén děng lǜ guān jūn wàn rén zhù téng chōng yǐ zhù qí shì

臣等率官军万人驻腾冲,以助其势。

zéi sì miàn shòu dí bì chéng qín yǐ

贼四面受敌,必成擒矣。

cóng zhī

晋侯听从了他的建议。

yǐ mìng shòu jī fā dì zhāo sài wéi tóu mù gěi guàn dài yuè liáng fáng wū lì jǐn yī wèi qí cóng rén jù lìng yú xùn xiàng suǒ gòng yì

已,命授机发弟招赛为头目,给冠带、月粮、房屋,隶锦衣卫,其从人俱令于驯象所供役。

xiān shì zhāo sài ān zhì yún nán qí dǎng yǒu yù chēng luàn zhě nǎi mìng zhāo sài lái jīng qiě jì yǐ zhāo lái jī fā yě

先是,招赛安置云南,其党有欲称乱者,乃命招赛来京,且冀以招徕机发也。

dì jì mìng yún nán chū bīng jiǎo jī fā jí mù bīn děng zhì téng chōng dū zhū jūn zhuī bǔ jī fā zhōng bù chū qián nì mèng yǎng qiǎn qí tú lái gòng

帝既命云南出兵剿机发,及沐斌等至腾冲,督诸军追捕,机发终不出,潜匿孟养,遣其徒来贡。

xǔ yǐ ēn dài fù bù zhì

许以恩贷,复不至。

bīn yǐ chūn zhàng zuò jiāng zhǎng bù kě dù liáng yì fá yǐn bīng hái

斌以春瘴作,江涨不可渡,粮亦乏,引兵还。

dì yǐ bīn shī chū wú gōng fù mìng bīng bù shàng shū jìng yuǎn bó wáng jì zǒng dū jūn wù dū du tóng zhī gōng jù pèi píng mán jiāng jūn yìn lǜ nán jīng yún nán hú guǎng sì chuān guì zhōu guān jūn tǔ jūn shí sān wàn rén wǎng tǎo zhī

帝以斌师出无功,复命兵部尚书靖远伯王骥总督军务,都督同知宫聚佩平蛮将军印,率南京、云南、湖广、四川、贵州官军、土军十三万人往讨之。

zhì shì jì fán sān zhēng lù chuān yǐ

至是,骥凡三征麓川矣。

dì mì yù jì yuē wàn yī sī jī fā yuǎn dùn zé xiān qín dāo biàn mán píng qí cháo xué

帝密谕骥曰:“万一思机发远遁,则先擒刀变蛮,平其巢穴。

huò dùn rù miǎn de miǎn rén dǎng bì yì xiàng jī qín zhī

或遁入缅地,缅人党蔽,亦相机擒之。

zhù mán zhòng zhī jù dà jūn bù wéi tú chū

庶蛮众知惧,大军不为徒出。

yòu chì yù bīn jūn shì xī yǔ jì huì yì ér xíng

”又敕谕斌,军事悉与骥会议而行。

yòu chì yù mù bāng miǎn diàn nán diàn gàn yá lǒng chuān děng xuān wèi sī hǎn gài fā děng gè zhěng bīng bèi chuán jī liáng yǐ sì diào dù

又敕谕木邦、缅甸、南甸、干崖、陇川等宣慰司罕盖发等,各整兵备船,积粮以俟调度。

shí sì nián jì lǜ zhū jiāng zì téng chōng huì shī yóu gàn yá zào zhōu zhì nán yá shān shè zhōu lù xíng dǐ shā bà fù zào zhōu zhì jīn shā jiāng

十四年,骥率诸将自腾冲会师,由干崖造舟,至南牙山舍舟陆行,抵沙坝,复造舟至金沙江。

jī fā yú xi àn mái zhà jù shǒu

机发于西岸埋栅拒守。

dà jūn shùn liú xià zhì guǎn zhūn shì mù bāng miǎn diàn liǎng xuān wèi bīng shí yú wàn yì liè yú yán jiāng liǎng àn miǎn diàn bèi zhōu èr bǎi yú wèi fú liáng jì shī bìng lì gōng pò qí zhà zhài de jī gǔ sì shí wàn yú shí

大军顺流下至管屯,适木邦、缅甸两宣慰兵十余万亦列于沿江两岸,缅甸备舟二百余为浮梁济师,并力攻破其栅寨,得积谷四十万余石。

jūn bǎo ruì qì zēng bèi

军饱,锐气增倍。

zéi lǐng zhòng zhì guǐ kū shān zhù dà zhài yú liǎng fēng shàng zhù èr zhài wèi liǎng yì yòu zhù qī xiǎo zhài mián gèn bǎi yú lǐ

贼领众至鬼哭山,筑大寨于两峰上,筑二寨为两翼,又筑七小寨,绵亘百余里。

guān jūn fēn dào bìng jìn jiē gōng bá zhī zhǎn huò wú suàn ér sī jī fā sī bo fā fù bēn dùn

官军分道并进,皆攻拔之,斩获无算,而思机发、思卜发复奔遁。

shí wáng shī yú mèng yǎng zhì mèng nà

时王师逾孟养至孟那。

mèng yǎng zài jīn shā jiāng xi qù lù chuān qiān yú lǐ zhū bù jiē zhèn zhé yuē zì gǔ hàn rén wú dù jīn shā jiāng zhě jīn wáng shī zhì cǐ zhēn tiān wēi yě

孟养在金沙江西,去麓川千余里,诸部皆震詟曰:“自古,汉人无渡金沙江者,今王师至此,真天威也。

jì hái bīng qí bù zhòng fù yōng rèn fā shǎo zǐ sī lù jù mèng yǎng dì wéi luàn

”骥还兵,其部众复拥任发少子思禄据孟养地为乱。

jì děng lǜ shī lǎo dù zéi bù kě miè nǎi yǔ sī lù yuē xǔ tǔ mù de bù lè zhū mán jū mèng yǎng rú gù lì shí jīn shā jiāng wèi jiè shì yuē shí làn jiāng kū ěr nǎi de dù

骥等虑师老,度贼不可灭,乃与思禄约,许土目得部勒诸蛮,居孟养如故,立石金沙江为界,誓曰“石烂江枯,尔乃得渡”。

sī lù yì jù tīng mìng nǎi bān shī

思禄亦惧,听命,乃班师。

jié wén dì wèi gào miào yún

捷闻,帝为告庙云。

jǐng tài yuán nián yún nán zǒng bīng guān mù lín zòu miǎn diàn xuān wèi yǐ qín huò sī jī fā yòu jiāng sī bo fā fàng guī mèng yǎng kǒng miǎn rén fù xié wèi qí huò bù ruò huǎn zhī tīng qí zì xiàn biàn

景泰元年,云南总兵官沐璘奏:“缅甸宣慰已擒获思机发,又将思卜发放归孟养,恐缅人复挟为奇货,不若缓之,听其自献便。

cóng zhī

晋侯听从了他的建议。

wǔ nián miǎn rén suǒ jiù dì zuǒ cān jiāng hú zhì děng yù yǐ jiá děng chù dì fāng yǔ zhī nǎi sòng sī jī fā jí qí qī nú liù rén zhì jīn shā jiāng cūn zhì děng kǎn sòng jīng shī

五年,缅人索旧地,左参将胡志等谕以戛等处地方与之,乃送思机发及其妻孥六人至金沙江村,志等槛送京师。

nán níng bó máo fú shòu yǐ wén nǎi zhū sī jī fā yú jīng shī

南宁伯毛福寿以闻,乃诛思机发于京师。

qī nián rèn fā zi sī bo fā zòu chén fù xiōng fàn fǎ shí chén yòu wú zhī

七年,任发子思卜发奏:“臣父兄犯法,时臣幼无知。

jīn bù gǎn rú fù xiōng suǒ wéi shén wèi cháo tíng fǎ jǐn bèi chà fā yín wǔ bǎi liǎng xiàng sān mǎ liù jí fāng wù děng qiǎn shǐ rén rù gòng wéi tiān huáng dì zhǔ āi lián

今不敢如父兄所为,甚畏朝廷法,谨备差发银五百两、象三、马六及方物等,遣使人入贡,惟天皇帝主哀怜。

yīn cì chì jiè yù bìng lài sī bo fā yǔ qī jǐn bì jí qí shǐ chāo bì yǒu chà

”因赐敕戒谕,并赉思卜发与妻锦币及其使钞币有差。

chéng huà yuán nián zǒng bīng guān mù zàn děng yǐ sī rèn fā zhī sūn sī mìng fā zhì jīng shī nǎi nì zéi yí niè bù kě liú qǐng fā yán hǎi dēng zhōu wèi ān zhì yuè gěi mǐ èr shí cóng zhī

成化元年,总兵官沐瓒等以思任发之孙思命发至京师,乃逆贼遗孽,不可留,请发沿海登州卫安置,月给米二石,从之。

lù chuān wáng

麓川亡。

xiān shì lù chuān zhī chū píng yě fēn qí de lì lǒng chuān xuān fǔ shǐ sī yīn yǐ gōng xiàng wèi xuān fǔ shǐ

先是,麓川之初平也,分其地立陇川宣抚使司,因以恭项为宣抚使。

gōng xiàng zhě gù lù chuān bù zhǎng shǒu xiān guī shùn xiào lì yǒu gōng yīn mìng yú lù chuān gù dì kāi shè xuān fǔ

恭项者,故麓川部长,首先归顺效力有功,因命于麓川故地开设宣抚。

yǐ tóu mù nǎng huàn děng fù lái guī yuàn bǔ zéi zì xiào

已,头目曩涣等复来归,愿捕贼自效。

dì mìng hái shǒu běn tǔ yǒu gōng jí jiā xù

帝命还守本土,有功,即加叙。

zhū fán lái guī zhě shì cǐ lì

诸凡来归者视此例。

suì yǐ dāo wāi mèng wèi běn sī tóng zhī dāo luò nǎng wèi fù shǐ lǒng zhou wèi qiān shì jù cì guàn dài cóng xuān fǔ gōng xiàng qǐng yě

遂以刀歪孟为本司同知,刀落曩为副使,陇帚为佥事,俱赐冠带,从宣抚恭项请也。

gōng xiàng zi gōng lì lái gòng gěi cì rú lì bìng shòu gōng lì wèi zhǎng shǐ

恭项子恭立来贡,给赐如例,并授恭立为长史。

wèi jǐ lǒng chuān xuān fǔ shī yìn qǐng zài gěi

未几,陇川宣抚失印,请再给。

dì zé gōng xiàng yǐ bù néng xuān yáng guó wēi fǎn shī yìn zuì yīng bù yòu gū cóng kuān bān

帝责恭项以不能宣扬国威,反失印,罪应不宥,姑从宽颁。

shí bǎn jiǎn jù zhě lán zhài qīn rǎo lǒng chuān bǎi fū zhǎng dāo mén xiàn dāo mù lì jìn bīng wéi zhī zhǎn bǎn jiǎn děng èr shí sān rén

时板蹇据者蓝寨,侵扰陇川,百夫长刀门线、刀木立进兵围之,斩板蹇等二十三人。

mìng cì yǒu gōng zhě jiē wèi guàn dài bǎ shì bìng lài zhī jīn wén qǐ

命赐有功者皆为冠带把事,并赉织金文绮。

zhèng tǒng shí yī nián mù bāng xuān wèi hǎn gài fā lái qiú lù chuān gù dì

正统十一年,木邦宣慰罕盖发来求麓川故地。

yǒu sī yǐ yǐ shè lǒng chuān xuān fǔ sī jiàn guān fēn guǎn yǐ mèng zhǐ de yǔ zhī bào kě

有司以已设陇川宣抚司,建官分管,以孟止地予之,报可。

shí èr nián chì yù gōng xiàng yán bǐ zhě zǒng bīng zòu ěr yǔ bǎi fū zhǎng dāo mù lì xiāng chóu shā rén mín huái yuàn yù móu hài ěr fù zǐ

十二年敕谕恭项,言:“比者,总兵奏尔与百夫长刀木立相仇杀,人民怀怨,欲谋害尔父子。

jīn qiān ěr yú yún nán bǐ bù shī suǒ qiě qiǎn guān hù ěr jiā shǔ wán jù qí tǐ mǐn xù wú huái yí jù

今迁尔于云南,俾不失所,且遣官护尔家属完聚,其体悯恤,无怀疑惧。

jì ér zǒng bīng guān yán lǒng chuān zhì luàn jiē yóu gōng xiàng bào shā wú gū kè nüè mán rén

”既而总兵官言:“陇川致乱,皆由恭项暴杀无辜,刻虐蛮人。

tóng zhī dāo wāi mèng wèi mán zhòng xìn fú qǐ ān zhì xiàng yú bié wèi yǐ dāo wāi mèng dài

同知刀歪孟为蛮众信服,乞安置项于别卫,以刀歪孟代。

dì yǐ gōng xiàng lái guī qū fǎ yòu zhī mìng yú qǔ jìng ān zhì bìng qiǎn chì wǎng yù

”帝以恭项来归,屈法宥之,命于曲靖安置,并遣敕往谕。

jǐng tài qī nián lǒng chuān xuān fǔ duō wài mèn qiǎn rén gòng xiàng mǎ jí jīn yín qì mǐn fāng wù cì cǎi bì xí yī rú lì

景泰七年,陇川宣抚多外闷遣人贡象、马及金银器皿、方物,赐彩币、袭衣如例。

réng mìng jī chì cì zhī yǐ duō wài mèn chū xiū cháo gòng gù yě

仍命赍敕赐之,以多外闷初修朝贡故也。

chéng huà shí jiǔ nián yǐ lǒng chuān xuān fǔ sī duō wāi mèng zǐ hēng fǎ dài zhí

成化十九年,以陇川宣抚司多歪孟子亨法代职。

chū lǒng chuān yǔ mù bāng xiāng lín zhēng dì chóu shā gòu bīng bù xī

初,陇川与木邦相邻,争地仇杀,构兵不息。

jiā jìng zhōng tǔ shè duō jīng rèn xiōng zì xí xià zhèn xún guān àn wèn fú gū hái zhí xiōng zi duō cān

嘉靖中,土舍多鲸刃兄自袭,下镇巡官按问,伏辜,还职兄子多参。

zhào shì qí zuì bìng jiè mù bāng hǎn mèng wú de fù dǎng jīng zhēng zhí

诏贳其罪,并戒木邦罕孟毋得复党鲸争职。

wàn lì chū miǎn diàn mǎng ruì tǐ pàn lái zhāo lǒng chuān xuān fǔ duō shì níng shì níng bù cóng

万历初,缅甸莽瑞体叛,来招陇川宣抚多士宁,士宁不从。

qí jì shì yuè fèng zhě jiāng xī fǔ zhōu rén xiá ér duō zhì shāng yú lǒng chuān shì níng xìn rèn zhī qī yǐ mèi

其记室岳凤者,江西抚州人,黠而多智,商于陇川,士宁信任之,妻以妹。

fèng qǔ mèi shì níng yīn duó qí quán yǔ sān xuān liù wèi gè tǔ shè hǎn bá děng shà xuè méng yòu shì níng wǎng bǎi gǔ guī fù miǎn qiú

凤曲媚士宁,阴夺其权,与三宣六慰各土舍罕拔等歃血盟,诱士宁往摆古,归附缅酋。

yīn shǐ qí zi nǎng wū zhèn shì níng bìng shā qí qī nǚ duó yìn tóu miǎn shòu miǎn wěi mìng dài shì níng wèi xuān fǔ

阴使其子曩乌鸩士宁并杀其妻女,夺印投缅,受缅伪命,代士宁为宣抚。

jí ruì tǐ sǐ zi yīng lǐ sì fèng fù zǐ chén fú zhī

及瑞体死,子应里嗣,凤父子臣服之。

yòu bài guān jūn xiàn shì níng mǔ hú shì jí qīn zú liù bǎi yú rén yú yīng lǐ jǐn shā zhī duō shì zhī zōng jǐ jǐn

诱败官军,献士宁母胡氏及亲族六百余人于应里,尽杀之,多氏之宗几尽。

chū fèng zhī fù yú miǎn yě wèi ruì tǐ zhāo zhū bù jù zhōng guó shāng guān jūn nì shì jìn chéng miǎn shēn yǐ zhī

初,凤之附于缅也,为瑞体招诸部,拒中国,伤官军,逆势浸成,缅深倚之。

jiǔ zhī yǐ miǎn bù zú shì

久之,以缅不足恃。

ér shān chuān tǔ zhī zhōu hé yù fèng you xù yě chū shǐ rén zhāo fèng fèng zhí shǐ xiàn miǎn

而邓川土知州何钰,凤友婿也,初使人招凤,凤执使献缅。

jí shì yù fù kāi shì bǎi fāng yǔ zhī méng shì

及是,钰复开示百方,与之盟誓。

shí guān jūn yì dà jí zhū jiāng liú tīng shān zi lóng gè lǜ jìn shī zhì huán bì sì miàn

时官军亦大集,诸将刘𬘩、邓子龙各率劲师至,环壁四面。

fèng jù nǎi lìng qī zi jí bù qǔ lái jiàng

凤惧,乃令妻子及部曲来降。

tīng zé lìng xiàn jīn pái fú yìn jí mán mò měng mì dì

𬘩责令献金牌、符印及蛮莫、猛密地。

nǎi yǐ sòng fèng qī zǐ hái lǒng chuān wèi míng fēn bīng qū shā mù lóng shān xiān jù qí xiǎn ér zì lǐng dà bīng chí rù lǒng chuān

乃以送凤妻子还陇川为名,分兵趋沙木笼山,先据其险,而自领大兵驰入陇川。

fèng dù wú kě tuō suì yì jūn mén jiàng

凤度无可脱,遂诣军门降。

tīng fù lǜ bīng jìn miǎn miǎn jiāng xiān dùn liú shǎo bīng lǒng chuān tīng gōng zhī fèng zǐ nǎng wū yì jiàng tīng nǎi xié fèng fù zǐ wǎng gōng mán mò mán mò zéi zhī fèng jiàng chí bào yìng lǐ fā bīng tú lǒng chuān

𬘩复率兵进缅,缅将先遁,留少兵陇川,𬘩攻之,凤子曩乌亦降,𬘩乃携凤父子往攻蛮莫,蛮莫贼知凤降,驰报应里,发兵图陇川。

tīng chéng jī yǎn shā zéi jiǒng qǐ xiáng fù miǎn rén jí xiàng mǎ lái xiàn

𬘩乘机掩杀,贼窘,乞降,缚缅人及象马来献。

suì zhāo fǔ mèng yǎng zéi zéi jiāng chéng xiàng zǒu zhuī huò zhī

遂招抚孟养贼,贼将乘象走,追获之。

fù yí shī wéi mèng liǎn shēng qín qí kuí lǒng chuān píng

复移师围孟琏,生擒其魁,陇川平。

xiàn fú yú cháo dì wèi gào xiè jiāo miào shí wàn lì shí èr nián jiǔ yuè yě

献俘于朝,帝为告谢郊庙,时万历十二年九月也。

yú nián fù zhù lǒng chuān xuān fǔ sī jí mèng dìng fǔ yìn shēng mèng mì ān fǔ wèi xuān fǔ sī

逾年复铸陇川宣抚司及孟定府印,升孟密安抚为宣抚司。

tiān shè ān fǔ sī èr yuē mán mò yuē gěng mǎ

添设安抚司二,曰蛮莫,曰耿马;

zhǎng guān sī èr yuē mèng liǎn yuē mèng yǎng

长官司二,曰孟琏,曰孟养;

qiān hù suǒ èr yī jū yáo guān yī jū mèng lín zhài jiē míng zhī yuē zhèn ān

千户所二,一居姚关,一居孟淋砦,皆名之曰镇安;

bìng zhù yìn jì jiàn dà jiàng xíng shǔ yú mán mò

并铸印记,建大将行署于蛮莫。

cóng yún nán xún fǔ liú shì céng zhī yì yě

从云南巡抚刘世曾之议也。

yú shì duō shì níng zhī zǐ sī shùn xí lǒng chuān xuān fǔ shǐ

于是,多士宁之子思顺袭陇川宣抚使。

èr shí jiǔ nián mǎng yīng lǐ fēn dào rù fàn yī rù zhē fàng máng shì yī rù xī sā mán sǎng yī rù shā mù lóng bìng chū lǒng chuān

二十九年,莽应里分道入犯,一入遮放、芒市,一入腊撒蛮颡,一入杉木笼,并出陇川。

duō sī shùn bù dí bēn měng mǎo

多思顺不敌,奔猛卯。

miǎn chū yǐ měng mǎo tóng zhī duō ǎn wèi xiàng dǎo kòu dōng lù

缅初以猛卯同知多俺为向导,寇东路。

zhì shì dà jūn qiǎn mù bāng hǎn qīn qín duō ǎn shā zhī

至是大军遣木邦罕钦擒多俺杀之。

wèi jǐ sī shùn sǐ mán mò sī zhèng chéng sàng xí lǒng chuān jù qí qī hǎn shì

未几,思顺死,蛮莫思正乘丧袭陇川,据其妻罕氏。

sān shí wǔ nián sī shùn zǐ ān mín yǐ shǒu jiāng suǒ lù pàn rù miǎn

三十五年,思顺子安民以守将索赂,叛入缅。

yǐ ér miǎn tīng fǔ qiǎn ān mín guī

已而缅听抚,遣安民归。

ān mín jiǔ jù mán wān jié ào shén shǔ yǒng téng cān jiāng zhōu huì qiǎn èr zhǐ huī xí zhī bài jì

安民久据蛮湾,桀骜甚,署永腾参将周会遣二指挥袭之,败绩。

wáng shī jí tǎo qí zú rén xié qí dì duō ān jìng zhū zhī yǐ xiàn

王师亟讨,其族人挟其弟多安靖诛之以献。

shí ān jìng shàng yòu shì gū zhào sì qí zhǎng gěi zhī yìn

时安靖尚幼,势孤,诏俟其长给之印。

ān mín dì ān bāng zhì yì fù miǎn hòu jì jū mán mò

安民弟安邦治亦附缅,后寄居蛮莫。

qí de yǒu mǎ ān mó lí luō mù děng shān jí xiǎn jùn lù chuān zhī suǒ shì wèi cháo xué zhě yě

其地有马安、摩黎、罗木等山,极险峻,麓川之所恃为巢穴者也。

✦ You read 列传·卷二百零二

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.