明史 · 佚名 · Chapter 5 of 333

本纪·卷五

PinyinModern Translation
Size

chéng zǔ yī

◎成祖一

chéng zǔ qǐ tiān hóng dào gāo míng zhào yùn shèng wǔ shén gōng chún rén zhì xiào wén huáng dì huì dì tài zǔ dì sì zǐ yě

成祖启天弘道高明肇运圣武神功纯仁至孝文皇帝讳棣,太祖第四子也。

mǔ xiào cí gāo huáng hòu

母孝慈高皇后。

hóng wǔ sān nián fēng yàn wáng

洪武三年,封燕王。

shí sān nián zhī fān běi píng

十三年,之藩北平。

wáng mào qí wěi měi zī rán

王貌奇伟,美髭髯。

zhì yǒng yǒu dà lüè néng tuī chéng rèn rén

智勇有大略,能推诚任人。

èr shí sān nián tóng jìn wáng tǎo nǎi r bù huā

二十三年,同晋王讨乃儿不花。

jìn wáng qiè bù gǎn jìn wáng bèi dào qū yǐ dōu shān huò qí quán bù ér hái tài zǔ dà xǐ shì hòu lǚ shuài zhū jiāng chū zhēng bìng lìng wáng jié zhì yán biān shì mǎ wáng wēi míng dà zhèn

晋王怯不敢进,王倍道趋迤都山,获其全部而还,太祖大喜,是后屡帅诸将出征,并令王节制沿边士马,王威名大振。

sān shí yī nián rùn wǔ yuè tài zǔ bēng huáng tài sūn jí wèi yí zhào zhū wáng lín guó zhōng wú de zhì jīng shī

三十一年闰五月,太祖崩,皇太孙即位,遗诏诸王临国中,毋得至京师。

wáng zì běi píng rù bēn sāng wén zhào nǎi zhǐ

王自北平入奔丧,闻诏乃止。

shí ān wáng yǐ zūn shǔ yōng zhòng bīng duō bù fǎ

时谙王以尊属拥重兵,多不法。

dì nà qí tài huáng zǐ chéng móu yù yīn shì yǐ cì xuē chú zhī

帝纳齐泰、黄子澄谋,欲因事以次削除之。

dàn yàn wáng qiáng wèi fā nǎi xiān fèi zhōu wáng sù yù yǐ qiān yǐn yàn

惮燕王强,未发,乃先废周王橚,欲以牵引燕。

yú shì gào jié sì qǐ xiāng dài qí mín jiē yǐ zuì fèi

于是告讦四起,湘、代、齐、岷皆以罪废。

wáng nèi zì wēi yáng kuáng chēng jí

王内自危,佯狂称疾。

tài zi chéng mì quàn dì chú wáng dì wèi jué

泰、子澄密劝帝除王,帝未决。

jiàn wén yuán nián xià liù yuè yān shān bǎi hù ní liàng gào biàn dǎi guān xiào yú liàng zhōu duó děng fú zhū

建文元年夏六月,燕山百户倪谅告变,逮官校于谅、周铎等伏诛。

xià zhào ràng wáng bìng qiǎn zhōng guān dǎi wáng fǔ dǎi wáng suì chēng jí dǔ

下诏让王,并遣中官逮王府傣,王遂称疾笃。

dōu zhǐ huī shǐ xiè guì bù zhèng shǐ zhāng bǐng yǐ bīng shǒu wáng gōng

都指挥使谢贵、布政使张昺以兵守王宫。

wáng mì yǔ sēng dào yǎn móu lìng zhǐ huī zhāng yù zhū néng qián nà yǒng shì bā bǎi rén rù fǔ shǒu wèi

王密与僧道衍谋,令指挥张玉、朱能潜纳勇士八百人入府守卫。

qiū qī yuè guǐ yǒu nì zhuàng shì duān lǐ mén dài guì bǐng rù shā zhī suì duó jiǔ mén

秋七月癸酉,匿壮士端礼门,绐贵,昺入,杀之,遂夺九门。

shàng shū tiān zǐ zhǐ tài zi chéng wèi jiān chén bìng yuán zǔ xùn cháo wú zhèng chén nèi yǒu jiān è zé qīn wáng xùn bīng dài mìng tiān zǐ mì zhào zhū wáng tǒng lǐng zhèn bīng tǎo píng zhī

上书天子指泰、子澄为奸臣,并援《祖训》“朝无正臣,内有奸恶,则亲王训兵待命,天子密诏诸王统领镇兵讨平之”。

shū jì fā suì jǔ bīng

书既发,遂举兵。

zì shǔ guān shǔ chēng qí shī yuē jìng nán

自署官属,称其师曰“靖难”。

bá jū yōng guān pò huái lái zhí sòng zhōng qǔ mì yún kè zūn huà jiàng yǒng píng

拔居庸关,破怀来,执宋忠,取密云,克遵化,降永平。

èr xún zhòng zhì shù wàn

二旬众至数万。

bā yuè tiān zǐ yǐ gěng bǐng wén wèi dà jiàng jūn shuài shī zhì tǎo

八月,天子以耿炳文为大将军,帅师致讨。

jǐ yǒu shī zhì zhēn dìng qián fēng dǐ xióng xiàn

己酉,师至真定,前锋抵雄县。

rén zǐ wáng yè dù bái gōu hé wéi xióng bá qí chéng tú zhī

壬子,王夜渡白沟河,围雄,拔其城,屠之。

jiǎ yín dōu zhǐ huī pān zhōng yáng sōng zì mào zhōu lái yuán fú bīng qín zhī suì jù mào zhōu hái zhù bái gōu

甲寅,都指挥潘忠、杨松自鄚州来援,伏兵擒之,遂据鄚州,还驻白沟。

dà jiàng jūn bù xiào zhāng bǎo lái jiàng yán dà jiàng jūn jūn sān shí wàn xiān zhì zhě shí sān wàn bàn yíng hū tuó hé nán bàn yíng hé běi

大将军部校张保来降,言大将军军三十万,先至者十三万,半营滹沱河南,半营河北。

wáng jù yǔ běi jūn zhàn nán jūn qiě chéng zhī yě nǎi zòng bǎo guī bǐ yáng yán wáng shuài bīng qiě zhì yòu qí jūn jǐn běi dù hé

王惧与北军战,南军且乘之也,乃纵保归,俾扬言王帅兵且至,诱其军尽北渡河。

rén xū wáng zhì zhēn dìng yǔ zhāng yù tán yuān děng jiā jī bǐng wén jūn dà pò zhī huò qí fù jiāng li jiān nìng zhōng jí dū du gù chéng děng zhǎn shǒu sān wàn jí

壬戌,王至真定,与张玉、谭渊等夹击炳文军,大破之,获其副将李坚、宁忠及都督顾成等,斩首三万级。

jìn wéi zhēn dìng èr rì bù xià nǎi yǐn qù

进围真定,二日不下,乃引去。

tiān zǐ wén bǐng wén bài qiǎn cáo guó gōng li jǐng lóng dài lǐng qí jūn

天子闻炳文败,遣曹国公李景隆代领其军。

jiǔ yuè wù chén jiāng yīn hóu wú gāo yǐ liáo dōng bīng wéi yǒng píng

九月戊辰,江阴侯吴高以辽东兵围永平。

wù yín jǐng lóng hé bīng wǔ shí wàn jìn yíng hé jiān

戊寅,景隆合兵五十万,进营河间。

wáng yǔ zhū jiāng yuē jǐng lóng sè lì ér zhōng něi wén wǒ zài bì bù gǎn jù lái bù ruò wǎng yuán yǒng píng yǐ zhì qí shī

王语诸将曰:“景隆色厉而中馁,闻我在必不敢遽来,不若往援永平以致其师。

wú gāo qiè bù rèn zhàn wǒ zhì bì zǒu rán hòu huán jī jǐng lóng

吴高怯不任战,我至必走,然后还击景隆。

jiān chéng zài qián dà jūn zài hòu bì chéng qín yǐ

坚城在前,大军在后,必成擒矣。

bǐng xū yàn shī yuán yǒng píng

”丙戌,燕师援永平。

rén chén wú gāo wén wáng zhì guǒ zǒu zhuī jī bài zhè

壬辰,吴高闻王至,果走,追击败这。

suì běi qū dà níng

遂北趋大宁。

dōng shí yuè rén yín yǐ jì rù qí chéng

冬十月壬寅,以计入其城。

jū qī rì xié níng wáng quán bá dà níng zhī zhòng jí duo yán sān wèi zú jù nán

居七日,挟宁王权,拔大宁之众及朵颜三卫卒俱南。

yǐ mǎo zhì huì zhōu

乙卯,至会州。

shǐ lì wǔ jūn zhāng yù jiāng zhōng jūn zhèng hēng hé shòu fù zhī zhū néng jiāng zuǒ jūn zhū róng li jùn fù zhī li bīn jiāng yòu jūn xú lǐ mèng shàn fù zhī

始立五军,张玉将中军,郑亨、何寿副之,朱能将左军,朱荣、李浚副之,李彬将右军,徐理、孟善副之;

xú zhōng jiāng qián jūn chén wén wú dá fù zhī

徐忠将前军,陈文、吴达副之;

fáng kuān jiāng hòu jūn hé yǔn zhōng máo zhěng fù zhī

房宽将后军,和允中、毛整副之。

dīng sì rù sōng tíng guān

丁巳,入松亭关。

jǐng lóng wén wáng zhēng dà níng guǒ yǐn jūn wéi běi píng zhù lěi jiǔ mén shì zǐ jiān shǒu bù zhàn

景隆闻王征大宁,果引军围北平,筑垒九门,世子坚守不战。

shí yī yuè gēng wǔ wáng cì gū shān

十一月庚午,王次孤山。

luó qí hái bào yuē bái hé liú sī bù kě dù

逻骑还报曰白河流澌不可渡。

wáng dǎo yú shén zhì zé bīng hé nǎi jì shī

王祷于神,至则冰合,乃济师。

jǐng lóng qiǎn dū du chén huī zhēn dí dào zuǒ chū wáng jūn hòu

景隆遣都督陈晖侦敌,道左,出王军后。

wáng fēn jūn huán jī zhī huī zhòng zhēng dù hé bīng hū jiě nì sǐ wú suàn

王分军还击之,晖众争渡河,冰忽解,溺死无算。

xīn wèi yǔ jǐng lóng zhàn yú zhèng cūn bà

辛未,与景隆战于郑村坝。

wáng yǐ jīng qí xiān pò qí qī yíng zhū jiāng jì zhì jǐng lóng dà bài bēn hái

王以精骑先破其七营,诸将继至,景隆大败,奔还。

yǐ hài fù shàng shū zì sù

乙亥,复上书自诉。

shí èr yuè jǐng lóng diào bīng dé zhōu qī yǐ míng nián chūn dà jǔ

十二月,景隆调兵德州,期以明年春大举。

wáng nǎi móu qīn dà tóng yuē gōng dà tóng bǐ bì fù jiù dà tóng kǔ hán nán jūn cuì ruò qiě bù zhàn pí yǐ

王乃谋侵大同,曰:“攻大同,彼必赴救,大同苦寒,南军脆弱,且不战疲矣。

gēng shēn jiàng guǎng chāng

”庚申,降广昌。

èr nián chūn zhēng yuè bǐng yín kè wèi zhōu

二年春正月丙寅,克蔚州。

èr yuè guǐ chǒu zhì dà tóng

二月癸丑,至大同。

jǐng lóng guǒ yóu zǐ jīng guān lái yuán

李景隆果然由荆金关前来增援。

wáng yǐ xuán jūn jū yōng jǐng lóng bīng duō dòng něi sǐ zhě bú jiàn dí ér hái

王已旋军居庸,景隆兵多冻馁死者,不见敌而还。

xià sì yuè jǐng lóng jìn bīng hé jiān yǔ guō yīng wú jié píng ān qī huì bái gōu hé

夏四月,景隆进兵河间,与郭英、吴杰、平安期会白沟河。

yǐ mǎo wáng yíng sū jiā qiáo

乙卯,王营苏家桥。

jǐ wèi yù píng ān bīng hé cè

己未,遇平安兵河侧。

wáng yǐ bǎi qí qián yáng què yòu ān zhèn dòng chéng zhī ān bài zǒu

王以百骑前,佯却,诱安阵动,乘之,安败走。

suì báo jǐng lóng jūn zhàn bù lì

遂薄景隆军,战不利。

míng shōu jūn wáng yǐ sān qí diàn yè mí shī dào xià mǎ fú dì shì hé liú nǎi biàn dōng xī dù hé qù

暝收军,王以三骑殿,夜迷失道,下马伏地视河流,乃辨东西,渡河去。

gēng shēn fù zhàn

庚申,复战。

jǐng lóng héng zhèn shù shí lǐ pò yàn hòu jūn

景隆横阵数十里,破燕后军。

wáng zì shuài jīng qí héng jī zhī zhǎn jù néng fù zǐ

王自帅精骑横击之,斩瞿能父子。

lìng qiū fú chōng zhōng jiān bù dé rù

令丘福冲中坚,不得入。

wáng dàng qí zuǒ jǐng lóng bīng nǎi rào chū wáng hòu dà zhàn liáng jiǔ fēi shǐ yǔ zhù

王荡其左,景隆兵乃绕出王后,大战良久,飞矢雨注。

wáng sān yì mǎ shǐ jǐn huī jiàn jiàn zhé zǒu dēng dī yáng yǐn biān ruò zhāo hòu jì zhě

王三易马,矢尽挥剑,剑折走登堤,佯引鞭若招后继者。

jǐng lóng yí yǒu fú bù gǎn qián gāo xù jiù zhì nǎi jiě

景隆疑有伏,不敢前,高煦救至,乃解。

shí nán jūn yì jí yàn jiàng shì jiē shī sè

时南军益集,燕将士皆失色。

wáng fèn rán yuē wú bù jìn dí bù tuì yǒu zhàn ěr

王奋然曰:“吾不进,敌不退,有战耳。

nǎi fù yǐ jìng zú tū chū qí bèi jiā gōng zhī

”乃复以劲卒突出其背,夹攻之。

huì xuàn fēng qǐ zhé jǐng lóng qí wáng chéng fēng zòng huǒ fèn jī zhǎn shǒu shù wàn nì sǐ zhě shí yú wàn rén

会旋风起,折景隆旗,王乘风纵火奋击,斩首数万溺死者十余万人。

guō yīng kuì ér xi jǐng lóng kuì ér nán jǐn sàng qí suǒ cì xǐ shū fǔ yuè zǒu dé zhōu

郭英溃而西,景隆溃而南,尽丧其所赐玺书斧钺,走德州。

wǔ yuè guǐ yǒu wáng rù dé zhōu jǐng lóng zǒu jǐ nán

五月癸酉,王入德州,景隆走济南。

gēng chén gōng jǐ nán bài jǐng lóng jūn chéng xià

庚辰,攻济南,败景隆军城下。

tiě xuàn shèng yōng jiān shǒu bù kè

铁铉、盛庸坚守,不克。

qiū bā yuè wù shēn jiě wéi hái běi píng

秋八月戊申,解围还北平。

jiǔ yuè shèng yōng dài li jǐng lóng jiāng fù qǔ dé zhōu yǔ wú jié píng ān xú kǎi xiāng jǐ jiǎo yǐ kùn běi píng

九月,盛庸代李景隆将,复取德州,与吴杰、平安、徐凯相掎角,以困北平。

shí xú kǎi fāng chéng cāng zhōu wáng yáng chū bīng gōng liáo dōng zhì tōng zhōu xún hé ér nán dù zhí gū zhòu yè jiān xíng

时徐凯方城沧州,王佯出兵攻辽东,至通州,循河而南,渡直沽,昼夜兼行。

dōng shí yuè wù wǔ xí zhí xú kǎi pò qí chéng yè kēng jiàng zú sān qiān rén

冬十月戊午,袭执徐凯,破其城,夜坑降卒三千人。

suì dù hé guò dé zhōu

遂渡河过德州。

shèng yōng qiǎn bīng lái xí jī bài zhī

盛庸遣兵来袭,击败之。

shí yī yuè rén shēn zhì lín qīng

十一月壬申,至临清。

shí èr yuè dīng yǒu xí pò shèng yōng jiāng sūn lín yú huá kǒu

十二月丁酉,袭破盛庸将孙霖于滑口。

yǐ mǎo jí yōng zhàn yú dōng chāng yōng yǐ huǒ qì jìn nǔ jiān wáng bīng

乙卯,及庸战于东昌,庸以火器劲弩歼王兵。

huì píng ān jūn zhì hé wéi shù zhòng wáng dà bài kuì wéi yǐ miǎn wáng shù wàn rén zhāng yù zhàn sǐ

会平安军至,合围数重,王大败,溃围以免,亡数万人,张玉战死。

sān nián chūn zhēng yuè xīn yǒu bài wú jié píng ān yú wēi xiàn yòu bài zhī yú shēn zhōu suì hái běi píng

三年春正月辛酉,败吴杰、平安于威县,又败之于深州,遂还北平。

èr yuè yǐ sì fù shuài shī nán xià

二月乙巳,复帅师南下。

sān yuè xīn sì yǔ shèng yōng yù yú jiā hé tán yuān zhàn sǐ

三月辛巳,与盛庸遇于夹河,谭渊战死。

zhū néng zhāng wǔ shū sǐ dòu yōng jūn shǎo què

朱能、张武殊死斗,庸军少却。

huì rì mù gè liǎn bīng rù yíng

会日暮,各敛兵入营。

wáng yǐ shí yú qí bī yōng yíng yě sù jí míng qǐ shì yǐ zài wéi zhōng

王以十余骑逼庸营野宿,及明起视,已在围中。

nǎi cóng róng yǐn mǎ míng jiǎo chuān yíng ér qù

乃从容引马,鸣角穿营而去。

zhū jiāng yǐ tiān zǐ yǒu zhào wú shǐ fù shā shū fù míng cāng cù xiāng gù è yí bù gǎn fā yī shǐ

诸将以天子有诏,毋使负杀叔父名,仓卒相顾愕贻,不敢发一矢。

shì rì fù zhàn zì chén zhì wèi liǎng jūn xiāng shèng fù dōng běi fēng hū qǐ chén āi bì tiān yàn bīng dà hū chéng fēng zòng jī yōng dà bài

是日复战,自辰至未,两军相胜负,东北风忽起,尘埃蔽天,燕兵大呼,乘风纵击,庸大败。

zǒu dé zhōu

走德州。

wú jié píng ān zì zhēn dìng yǐn jūn yǔ yōng huì wèi zhì bā shí lǐ wén bài yǐn hái

吴杰、平安自真定引军与庸会,未至八十里,闻败引还。

wáng yǐ jì yòu zhī jié ān chū bīng xí wáng

王以计诱之,杰、安出兵袭王。

rùn yuè wù xū yù yú gǎo chéng

闰月戊戌,遇于藁城。

jǐ hài yǔ zhàn dà fēng bá mù jié ān bài zǒu zhuī zhì zhēn dìng chéng xià

己亥,与战,大风拔木,杰、安败走,追至真定城下。

guǐ chǒu zhì dà míng wén qí tài huáng zǐ chéng yǐ ba shàng shū qǐng zhào hái wú jié píng ān shèng yōng bīng

癸丑,至大名,闻齐泰、黄子澄已罢,上书请召还吴杰、平安、盛庸兵。

tiān zǐ shǐ dà lǐ shǎo qīng xuē yán lái bào yù wáng shì jiǎ wáng bù fèng zhào

天子使大理少卿薛岩来报,谕王释甲,王不奉诏。

xià wǔ yuè jié ān yōng fēn bīng duàn yàn xiǎng dào wáng qiǎn zhǐ huī wǔ shèng shàng shū jí qí gù

夏五月,杰、安、庸分兵断燕饷道,王遣指挥武胜上书,诘其故。

tiān zǐ nù xià shèng yù

天子怒,下胜狱。

wáng suì qiǎn li yuǎn lüè pèi xiàn fén liáng zhōu wàn jì

王遂遣李远略沛县,焚粮舟万计。

qiū qī yuè jǐ chǒu lüè zhāng dé

秋七月己丑,掠彰德。

bǐng shēn jiàng lín xiàn

丙申,降林县。

píng ān chéng xū dǎo běi píng wáng qiǎn liú jiāng yíng zhàn ān bài zǒu

平安乘虚捣北平,王遣刘江迎战,安败走。

fáng zhāo zhūn yì zhōu xi shuǐ zhài gōng bǎo dìng wáng yǐn bīng wéi zhī

房昭屯易州西水寨,攻保定,王引兵围之。

dōng shí yuè dīng sì dōu zhǐ huī huā yīng yuán zhāo bài zhī é méi shān xià zhǎn shǒu wàn jí zhāo qì zhài zǒu

冬十月丁巳,都指挥花英援昭,败之峨眉山下,斩首万级,昭弃寨走。

jǐ mǎo hái běi píng

己卯,还北平。

shí yī yuè yǐ sì wáng zì wèi wén jì nán běi zhèn wáng jiàng shì

十一月乙巳,王自为文祭南北阵亡将士。

dàng shì shí wáng chēng bīng sān nián yǐ

当是时,王称兵三年矣。

qīn zhàn zhèn mào shǐ shí yǐ shēn xiān shì zú cháng chéng shèng zhú běi rán yì lǚ bīn yú wēi

亲战阵,冒矢石,以身先士卒,常乘胜逐北,然亦屡濒于危。

suǒ kè chéng yì bīng qù xuán fù wèi cháo tíng shǒu jǐn jù yǒu běi píng bǎo dìng yǒng píng sān fǔ ér yǐ

所克城邑,兵去旋复为朝廷守,仅据有北平、保定、永平三府而已。

wú hé zhōng guān bèi chù zhě lái bēn jù yán jīng shī kōng xū kě qǔ zhuàng

无何,中官被黜者来奔,具言京师空虚可取状。

wáng nǎi kǎi rán yuē pín nián yòng bīng hé shí yǐ píng

王乃慨然曰:“频年用兵,何时已平?

yào dāng lín jiāng yī jué bù fù fǎn gù yǐ

要当临江一决,不复返顾矣。

shí èr yuè bǐng yín fù chū shī

”十二月丙寅,复出师。

sì nián chūn zhēng yuè yǐ wèi yóu guǎn táo dù hé

四年春正月乙未,由馆陶渡河。

guǐ chǒu xùn xú zhōu

癸丑,徇徐州。

sān yuè rén chén píng ān yǐ sì wàn qí niè wáng jūn wáng shè fú féi hé dà bài zhī

三月壬辰,平安以四万骑蹑王军,王设伏淝河,大败之。

bǐng wǔ qiǎn tán qīng duàn xú zhōu xiǎng dào hái zhì dà diàn wèi tiě xuàn jūn suǒ wéi

丙午,遣谭清断徐州饷道,还至大店,为铁铉军所围。

wáng yǐn bīng chí yuán qīng tū wéi chū hé jī bài zhī

王引兵驰援,清突围出,合击败之。

xià sì yuè bǐng yín wáng yíng xiǎo hé wèi qiáo yǐ jì píng ān qū zhēng qiáo chén wén zhàn sǐ

夏四月丙寅,王营小河,为桥以济,平安趋争桥,陈文战死。

píng ān jūn qiáo nán wáng jūn qiáo běi xiāng chí shù rì

平安军桥南,王军桥北,相持数日。

píng ān zhuǎn zhàn yù wáng yú běi bǎn wáng jǐ wèi ān shuò suǒ jí

平安转战,遇王于北坂,王几为安槊所及。

fān qí wáng qí yuè rù zhèn yè wáng yì qù

番骑王骐跃入阵,掖王逸去。

wáng yuē nán jūn jī gèng yī èr rì xiǎng zhì cù wèi yì pò

王曰:“南军饥,更一二日饷至,猝未易破。

nǎi lìng qiān yú rén shǒu qiáo yè bàn dù hé ér nán rào chū ān jūn hòu

”乃令千余人守桥,夜半渡河而南,绕出安军后。

bǐ dàn ān shǐ jué shì xú huī zǔ lái huì

比旦,安始觉,适徐辉祖来会。

jiǎ xū dà zhàn qí méi shān xià

甲戌,大战齐眉山下。

shí yàn lián shī dà jiàng huái shì shèng shǔ zhēng shī zhū jiāng qǐng xiū jūn xiǎo hé dōng jiù mài guān xìn

时燕连失大将,淮士盛暑蒸湿,诸将请休军小河东,就麦观衅。

wáng yuē jīn dí chí jiǔ jī pí zhē qí xiǎng dào kě yǐ zuò kùn nài hé běi dù xiè jiàng shì xīn

王曰:“今敌持久饥疲,遮其饷道,可以坐困,奈何北渡懈将士心。

nǎi xià lìng yù dù hé zhě zuǒ zhū jiāng zhēng qū zuǒ

”乃下令欲渡河者左,诸将争趋左。

wáng nù yuē rèn gōng děng suǒ zhī

王怒曰:“任公等所之。

nǎi wú gǎn fù yán

”乃无敢复言。

dīng chǒu hé fú děng yíng líng bì yàn zhē qí xiǎng dào píng ān fēn bīng liù wàn rén hù zhī

丁丑,何福等营灵璧,燕遮其饷道,平安分兵六万人护之。

jǐ mǎo wáng shuài jīng ruì héng jī

己卯,王帅精锐横击。

duàn qí jūn wèi èr

断其军为二。

hé fú kōng bì lái yuán wáng jūn shǎo què gāo xù fú bīng qǐ fú bài zǒu

何福空壁来援,王军少却,高煦伏兵起,福败走。

xīn sì jìn báo qí lěi pò zhī shēng qín píng ān chén huī děng sān shí qī rén hé fú zǒu miǎn

辛巳,进薄其垒,破之,生擒平安、陈晖等三十七人,何福走免。

wǔ yuè jǐ chǒu xià sì zhōu yè zǔ líng cì fù lǎo niú jiǔ

五月己丑,下泗州,谒祖陵,赐父老牛酒。

xīn mǎo shèng yōng è huái nán àn zhū néng qiū fú qián jì xí zǒu zhī suì kè xū yí

辛卯,盛庸扼淮南岸,朱能、丘福潜济袭走之,遂克盱贻。

guǐ sì wáng jí zhū jiāng yì suǒ xiàng huò yán yi qǔ fèng yáng huò yán xiān qǔ huái ān

癸巳,王集诸将议所向,或言宜取凤阳,或言先取淮安。

wáng yuē fèng yáng lóu lǔ wán huái ān duō jī sù gōng zhī wèi yì xià

王曰:“凤阳楼橹完,淮安多积粟,攻之未易下。

bù ruò chéng shèng zhí qū yáng zhōu zhǐ yí zhēn zé huái fèng zì zhèn

不若乘胜直趋扬州,指仪真,则淮、凤自震。

wǒ yào bīng jiāng shàng jīng shī gū wēi bì yǒu nèi biàn

我耀兵江上,京师孤危,必有内变。

zhū jiāng jiē yuē shàn

”诸将皆曰善。

jǐ hài xùn yáng zhōu zhù jūn jiāng běi

己亥,徇扬州,驻军江北。

tiān zǐ qiǎn qìng chéng jùn zhǔ zhì jūn zhōng xǔ gē dì yǐ hé bù tīng

天子遣庆成郡主至军中,许割地以和,不听。

liù yuè guǐ chǒu jiāng fáng dū du qiān shì chén xuān yǐ zhōu shī pàn fù yú wáng

六月癸丑,江防都督佥事陈瑄以舟师叛,附于王。

jiǎ yín jì dà jiāng

甲寅,祭大江。

yǐ mǎo zì guā zhōu dù shèng yōng yǐ hǎi sōu yíng zhàn bài jì

乙卯,自瓜州渡,盛庸以海艘迎战,败绩。

wù wǔ xià zhèn jiāng

戊午,下镇江。

gēng shēn cì lóng tán

庚申,次龙潭。

xīn yǒu tiān zǐ fù qiǎn dà chén yì gē dì zhū wáng jì zhì jiē bù tīng

辛酉,天子复遣大臣议割地,诸王继至,皆不听。

yǐ chǒu zhì jīn chuān mén gǔ wáng huì li jǐng lóng děng kāi mén nà wáng dū chéng suì xiàn

乙丑,至金川门,谷王橞、李景隆等开门纳王,都城遂陷。

shì rì wáng fēn mìng zhū jiāng shǒu chéng jí huáng chéng hái zhù lóng jiāng xià lìng fǔ ān jūn mín

是日,王分命诸将守城及皇城,还驻龙江,下令抚安军民。

dà suǒ qí tài huáng zǐ chéng fāng xiào rú děng wǔ shí yú rén bǎng qí xìng míng yuē jiān chén

大索齐泰、黄子澄、方孝孺等五十余人,榜其姓名曰奸臣。

bǐng yín zhū wáng qún chén shàng biǎo quàn jìn

丙寅,诸王群臣上表劝进。

jǐ sì wáng yè xiào líng

己巳,王谒孝陵。

qún chén bèi fǎ jià fèng bǎo xǐ yíng hū wàn suì

群臣备法驾,奉宝玺,迎呼万岁。

wáng shēng niǎn yì fèng tiān diàn jí huáng dì wèi

王升辇,诣奉天殿即皇帝位。

fù zhōu wáng sù qí wáng fú jué

复周王橚、齐王榑爵。

rén shēn zàng jiàn wén huáng dì

壬申,葬建文皇帝。

dīng chǒu shā qí tài huáng zǐ chéng fāng xiào rú bìng yí qí zú

丁丑,杀齐泰、黄子澄、方孝孺,并夷其族。

zuò jiān dǎng sǐ zhě shén zhòng

坐奸党死者甚众。

wù yín qiān xìng zōng xiào kāng huáng dì zhǔ yú líng yuán réng chēng yì wén tài zǐ

戊寅,迁兴宗孝康皇帝主于陵园,仍称懿文太子。

qiū qī yuè rén wǔ shuò dà sì tiān dì yú nán jiāo fèng tài zǔ pèi

秋七月壬午朔,大祀天地于南郊,奉太祖配。

zhào jīn nián yǐ hóng wǔ sān shí wǔ nián wèi jì míng nián wèi yǒng lè yuán nián

诏:“今年以洪武三十五年为纪,明年为永乐元年。

jiàn wén zhōng gēng gǎi chéng fǎ yī fù jiù zhì

建文中更改成法,一复旧制。

shān dōng běi píng hé nán bèi bīng zhōu xiàn fù yáo yì sān nián wèi bèi bīng zhě yǔ fèng yáng huái ān xú chú yáng sān zhōu juān zū yī nián yú tiān xià zhōu xiàn xī juān jīn nián tián zū zhī bàn

山东、北平、河南被兵州县,复徭役三年,未被兵者与凤阳、淮安、徐、滁、扬三州蠲租一年,馀天下州县悉蠲今年田租之半。

guǐ wèi zhào qián běi píng àn chá shǐ chén yīng wèi zuǒ fù dōu yù shǐ jǐn fù jiàn wén cháo fèi chì zhě guān

”癸未,召前北平按察使陈瑛为左副都御史,尽复建文朝废斥者官。

jiǎ shēn fù guān zhì

甲申,复官制。

guǐ sì gǎi fēng wú wáng yǔn tōng guǎng zé wáng héng zhǔ yǔn jiān huái ēn wáng xú wáng yǔn xī fū huì wáng suí mǔ fēi lǚ shì jū yì wén tài zǐ líng yuán

癸巳,改封吴王允熥广泽王,衡主允熞怀恩王,徐王允熙敷惠王,随母妃吕氏居懿文太子陵园。

guǐ mǎo jiāng yīn hóu wú gāo dū hé nán shǎn xī bīng bèi fǔ ān jūn mín

癸卯,江阴侯吴高督河南、陕西兵备,抚安军民。

jiǎ chén shàng shū yán zhèn zhí wáng dùn fǔ yǐn xuē zhèng yán děng xún shì shān xī shān dōng hé nán shǎn xī

甲辰,尚书严震直、王钝,府尹薛正言等巡视山西、山东、河南、陕西。

bā yuè rén zǐ shì dú jiě jìn biān xiū huáng huái rù zhí wén yuān gé

八月一日,侍读解缙、编修黄淮入文渊阁供职。

xún mìng shì dú hú guǎng xiū zhuàn yáng róng biān xiū yáng shì qí jiǎn tǎo jīn yòu zī gù yǎn tóng rù zhí bìng yù jī wù

寻命侍读胡广,修撰杨荣,编修杨士奇,检讨金幼孜、故俨同入直,并预机务。

zhí bīng bù shàng shū tiě xuàn zhì bù qū shā zhī

执兵部尚书铁铉至,不屈,杀之。

zuǒ jūn dū du liú zhēn zhèn liáo dōng

左军都督刘真镇辽东。

dīng sì fēn qiǎn yù shǐ chá tiān xià lì bì

丁巳,分遣御史察天下利弊。

wù wǔ dū du hé fú wèi zhēng lǔ jiāng jūn zhèn níng xià jié zhì shǎn xī xíng dū sī

戊午,都督何福为征虏将军,镇宁夏,节制陕西行都司。

dū du tóng zhī hán guān liàn bīng jiāng xī jié zhì guǎng dōng fú jiàn

都督同知韩观练兵江西,节制广东、福建。

jiǎ zǐ xī píng hóu mù shèng zhèn yún nán

甲子,西平侯沐晟镇云南。

jiǔ yuè jiǎ shēn lùn jìng nán gōng fēng qiū fú qí guó gōng zhū néng chéng guó gōng zhāng wǔ děng hòu zhě shí sān rén xú xiáng děng bó zhě shí yī rén

九月甲申,论靖难功,封丘福淇国公,朱能成国公,张武等侯者十三人,徐祥等伯者十一人。

lùn āi fù gōng fēng fù mǎ dū wèi wáng níng wèi hóu rú cháng chén xuān jí dū du tóng zhī wáng zuǒ jiē wèi bó

论欸附功,封驸马都尉王宁为侯,茹瑺、陈瑄及都督同知王佐皆为伯。

jiǎ wǔ dìng gōng chén sǐ zuì jiǎn lù lì

甲午,定功臣死罪减禄例。

yǐ wèi xǐ shān xī mín wú tián zhě shí běi píng cì zhī chāo fù wǔ nián hán guān wèi zhēng nán jiāng jūn zhèn guǎng xī

乙未,徙山西民无田者实北平,赐之钞,复五年,韩观为征南将军,镇广西。

dōng shí yuè dīng sì mìng běi píng zhōu xiàn qì guān bì jìng nán bīng zhě zhū níng děng èr bǎi yī shí jiǔ rén rù sù miǎn sǐ shù xìng zhōu

冬十月丁巳,命北平州县弃官避靖难兵者朱宁等二百一十九人入粟免死,戍兴州。

jǐ wèi xiū tài zǔ shí lù

己未,修《太祖实录》。

bǐng yín zhèn yuǎn hóu gù chéng zhèn guì zhōu

丙寅,镇远侯顾成镇贵州。

rén shēn xǐ fēng gǔ wáng huì yú cháng shā

壬申,徙封谷王橞于长沙。

jiǎ xū zhào cóng zhēng jiàng shì lüè mín jiān zǐ nǚ zhě hái qí jiā

甲戌,诏从征将士掠民间子女者还其家。

shí yī yuè rén chén lì fēi xú shì wèi huáng hòu

十一月壬辰,立妃徐氏为皇后。

fèi guǎng zé wáng yǔn tōng huái ēn wáng yǔn jiān wèi shù rén

废广泽王允熥、怀恩王允熞为庶人。

shí èr yuè guǐ chǒu juān bèi bīng zhōu xiàn míng nián xià shuì

十二月癸丑,蠲被兵州县明年夏税。

✦ You read 本纪·卷五

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.