gōng mǐn dì
◎恭闵帝
gōng mǐn huì huáng dì huì yǔn wén
恭闵惠皇帝讳允炆。
tài zǔ sūn yì wén tài zǐ dì èr zi yě
太祖孙,懿文太子第二子也。
mǔ fēi lǚ shì
母妃吕氏。
dì shēng yǐng huì hào xué xìng zhì xiào
帝生颍慧好学,性至孝。
nián shí sì dài yì wén tài zǐ jí zhòu yè bù zàn lí
年十四,待懿文太子疾,昼夜不暂离。
gèng èr nián tài zǐ hōng jū sāng huǐ jí
更二年,太子薨,居丧毁瘠。
tài zǔ fǔ zhī yuē ér chéng chún xiào gù bù niàn wǒ hu
太祖抚之曰:“而诚纯孝,顾不念我乎。
hóng wǔ èr shí wǔ nián jiǔ yuè lì wèi huáng tài sūn
”洪武二十五年九月,立为皇太孙。
èr shí jiǔ nián zhòng dìng zhū wáng jiàn dōng gōng yí zhì cháo jiàn hòu yú nèi diàn háng jiā rén lǐ yǐ zhū wáng jiē zūn shǔ yě
二十九年,重定诸王见东宫仪制,朝见后于内殿行家人礼,以诸王皆尊属也。
chū tài zǔ mìng tài zǐ shěng jué zhāng zòu tài zǐ xìng rén hòu yú xíng yù duō suǒ jiǎn shěng
初,太祖命太子省决章奏,太子性仁厚,于刑狱多所减省。
zhì shì yǐ mìng tài sūn tài sūn yì fù zuǒ yǐ kuān dà
至是以命太孙,太孙亦复佐以宽大。
cháng qǐng yú tài zǔ biàn kǎo lǐ jīng cān zhī lì cháo xíng fǎ gǎi dìng hóng wǔ lǜ jī zhòng zhě qī shí sān tiáo tiān xià mò bù sòng dé yān
尝请于太祖,遍考礼经,参之历朝刑法,改定洪武《律》畸重者七十三条,天下莫不颂德焉。
sān shí yī nián rùn wǔ yuè tài zǔ bēng
三十一年闰五月,太祖崩。
xīn mǎo jí huáng dì wèi
辛卯,即皇帝位。
tài shè tiān xià yǐ míng nián wèi jiàn wén yuán nián
大赦天下,以第二年为建文元年。
shì rì zàng gāo huáng dì yú xiào líng
是日,葬高皇帝于孝陵。
zhào xíng sān nián sàng
诏行三年丧。
qún chén qǐng yǐ rì yì yuè
群臣请以日易月。
dì yuē zhèn fēi xiào gǔ rén liàng yīn bù yán yě
帝曰:“朕非效古人亮阴不言也。
cháo zé má miǎn shang tuì zé qí shuāi zhàng dié shí zé zhān zhōu jiāo shè zōng miào rú cháng lǐ
朝则麻冕裳,退则齐衰杖绖,食则𫗴粥,郊社宗庙如常礼。
suì mìng dìng yí yǐ jìn
”遂命定仪以进。
bǐng shēn zhào wén chén wǔ pǐn yǐ shàng jí zhōu xiàn guān gè jǔ suǒ zhī fēi qí rén zhě zuò zhī
丙申,诏文臣五品以上及州县官各举所知,非其人者坐之。
liù yuè shěng bìng zhōu xiàn gé rǒng yuán
六月,省并州县,革冗员。
bīng bù shì láng qí tài wèi běn bù shàng shū hàn lín yuàn xiū zhuàn huáng zǐ chéng wèi tài cháng qīng tóng cān jūn guó shì
兵部侍郎齐泰为本部尚书,翰林院修撰黄子澄为太常卿,同参军国事。
qiū qī yuè zhào hàn zhōng fǔ jiào shòu fāng xiào rú wèi hàn lín yuàn shì jiǎng
秋七月,召汉中府教授方孝孺为翰林院侍讲。
zhào xíng kuān zhèng shè yǒu zuì juān bū fù
诏行宽政,赦有罪,蠲逋赋。
bā yuè zhōu wáng sù yǒu zuì fèi wèi shù rén xǐ yún nán
八月,周王橚有罪,废为庶人,徙云南。
zhào xìng zhōu yíng zhōu kāi píng zhū wèi jūn quán jiā zài wu zhě miǎn yī rén
诏兴州、营州、开平诸卫军全家在伍者,免一人。
tiān xià wèi suǒ jūn dān dīng zhě fàng wèi mín
天下卫所军单丁者,放为民。
jiǔ yuè yún nán zǒng bīng guān xī píng hóu mù chūn zú yú jūn zuǒ fù jiāng hé fú dài lǐng qí zhòng
九月,云南总兵官西平侯沐春卒于军,左副将何福代领其众。
dōng shí yī yuè gōng bù shì láng zhāng bǐng wèi běi píng bù zhèng shǐ xiè guì zhāng xìn zhǎng běi píng dōu zhǐ huī shǐ sī chá yàn yīn shì
冬十一月,工部侍郎张昺为北平布政使,谢贵、张信掌北平都指挥使司,察燕阴事。
zhào qiú zhí yán jǔ shān lín cái dé zhī shì
诏求直言,举山林才德之士。
shí èr yuè guǐ mǎo hé fú pò zhǎn dāo gàn mèng lù chuān píng
十二月癸卯,何福破斩刀干孟,麓川平。
shì yuè cì tiān xià míng nián tián zū zhī bàn shì qíng jūn jí qiú tú huán xiāng lǐ
是月,赐天下明年田租之半,释黥军及囚徒还乡里。
shì nián xiān luó zhàn chéng rù gòng
是年,暹罗、占城入贡。
jiàn wén yuán nián chūn zhèng yuè guǐ yǒu shòu cháo bù jǔ lè
建文元年春正月癸酉,受朝,不举乐。
gēng chén dà sì tiān dì yú nán jiāo fèng tài zǔ pèi
庚辰,大祀天地于南郊,奉太祖配。
xiū tài zǔ shí lù
修《太祖实录》。
èr yuè zhuī zūn huáng kǎo yuē xiào kāng huáng dì miào hào xìng zōng bǐ cháng shì yuē xiào kāng huáng hòu
二月,追尊皇考曰孝康皇帝,庙号兴宗,妣常氏曰孝康皇后。
zūn mǔ fēi lǚ shì yuē huáng tài hòu cè fēi mǎ shì wèi huáng hòu
尊母妃吕氏曰皇太后,册妃马氏为皇后。
fēng dì yǔn tōng wèi wú wáng yǔn jiān héng wáng yǔn xī xú wáng
封弟允熥为吴王,允熞衡王,允熙徐王。
lì huáng zhǎng zǐ wén kuí wèi huáng tài zǐ
立皇长子文奎为皇太子。
zhào gào tiān xià jǔ yí xián
诏告天下,举遗贤。
cì mín gāo nián mǐ ròu xù bó guān guǎ gū dú fèi jí zhě guān wèi mù yǎng
赐民高年米肉絮帛,鳏寡孤独废疾者官为牧养。
zhòng nóng sāng xīng xué xiào kǎo chá guān lì zhèn lí zāi pín mín jīng jié xiào yì pù gǔ juān huāng tián zū
重农桑,兴学校,考察官吏,振罹灾贫民,旌节孝,瘗暴骨,蠲荒田租。
wèi suǒ jūn hù jué dōu chú wù gōu
卫所军户绝都除勿勾。
zhào zhū wáng wú de jié zhì wén wǔ lì shì gēng dìng nèi wài dà xiǎo guān zhì
诏诸王毋得节制文武吏士,更定内外大小官制。
sān yuè shì diàn yú xiān shī kǒng zǐ
三月,释奠于先师孔子。
ba tiān xià zhū sī bù jí wu
罢天下诸司不急务。
dū du sòng zhōng xú kǎi gěng wáng huán shuài bīng tún kāi píng lín qīng shān hǎi guān
都督宋忠、徐凯、耿王𤩽帅兵屯开平、临清、山海关。
diào běi píng yǒng qīng èr wèi jūn yú zhāng dé shùn dé
调北平、永清二卫军于彰德、顺德。
shì láng bào zhāo xià yuán jí děng èr shí sì rén chōng cǎi fǎng shǐ fēn xún tiān xià
侍郎暴昭、夏原吉等二十四人充采访使,分巡天下。
jiǎ wǔ jīng shī dì zhèn qiú zhí yán
甲午,京师地震,求直言。
xià sì yuè xiāng wáng bǎi zì fén sǐ
夏四月,湘王柏自焚死。
qí wáng fú dài wáng guì yǒu zuì fèi wèi shù rén
齐王榑、代王桂有罪,废为庶人。
qiǎn yàn wáng shì zǐ gāo chì jí qí dì gāo xù gāo suì hái běi píng
遣燕王世子高炽及其弟高煦、高燧还北平。
liù yuè mín wáng pián yǒu zuì fèi wèi shù rén xǐ zhāng zhōu
六月,岷王楩有罪,废为庶人,徙漳州。
jǐ yǒu yān shān hù wèi bǎi zhǔ hù ní liàng shàng biàn yàn qí xiào yú liàng děng fú zhū
己酉,燕山护卫百主户倪谅上变,燕旗校于谅等伏诛。
zhào ràng yàn wáng dì dǎi wáng fǔ guān liáo
诏让燕王棣,逮王府官僚。
běi píng dōu zhǐ huī zhāng xìn pàn fù yú yàn
北平都指挥张信叛附于燕。
qiū qī yuè guǐ yǒu yàn wáng dì jǔ bīng fǎn shā bù zhèng shǐ zhāng bǐng dū sī xiè guì
秋七月癸酉,燕王棣举兵反,杀布政使张昺、都司谢贵。
zhǎng shǐ gé chéng zhǐ huī lú zhèn jiào shòu yú féng chén sǐ zhī
长史葛诚、指挥卢振、教授余逢辰死之。
cān zhèng guō zī fù shǐ mò lín qiān shì lǚ zhèn děng jiàng yú yàn
参政郭资、副使墨麟、佥事吕震等降于燕。
zhǐ huī mǎ xuān zǒu jì zhōu qiān tiàn zǒu jū yōng
指挥马宣走蓟州,佥瑱走居庸。
sòng zhōng qū běi píng wén biàn tuì bǎo huái lái
宋忠趋北平,闻变退保怀来。
tōng zhōu zūn huà mì yún xiāng jì jiàng yàn
通州、遵化、密云相继降燕。
bǐng zǐ yàn bīng xiàn jì zhōu mǎ xuān zhàn sǐ
丙子,燕兵陷蓟州,马宣战死。
jǐ mǎo yàn bīng xiàn jū yōng guān
己卯,燕兵陷居庸关。
jiǎ shēn xiàn huái lái sòng zhōng shù tiàn bèi zhí sǐ dōu zhǐ huī péng jù sūn tài lì zhàn sǐ yǒng píng zhǐ huī shǐ guō liàng děng pàn jiàng yàn
甲申,陷怀来,宋忠、俞瑱被执死,都指挥彭聚、孙泰力战死,永平指挥使郭亮等叛降燕。
rén chén gǔ wáng huì zì xuān fǔ bēn jīng shī
壬辰,谷王橞自宣府奔京师。
cháng xīng hóu gěng bǐng wén wèi zhēng lǔ dà jiàng jūn fù mǎ dū wèi li jiān dū du nìng zhōng wèi zuǒ yòu fù jiāng jūn shuài shī tǎo yàn
长兴侯耿炳文为征虏大将军,驸马都尉李坚、都督宁忠为左、右副将军,帅师讨燕。
jì gào tiān dì zōng miào shè jì xuē yàn shǔ jí
祭告天地宗庙社稷,削燕属籍。
zhào yuē bāng jiā bù zào gǔ ròu zhōu qīn lǚ móu tiě nì
诏曰:“邦家不造,骨肉周亲屡谋僣逆。
qù nián zhōu shù rén sù tiě wèi bù guǐ cí lián yàn qí xiāng sān wáng
去年,周庶人橚僣为不轨,辞连燕、齐、湘三王。
zhèn yǐ qīn qīn gù zhǐ zhèng sù zuì
朕以亲亲故,止正橚罪。
jīn nián qí wáng fú móu nì yòu yǔ dì bǎi tóng móu bǎi fú zuì zì fén sǐ fú yǐ fèi wèi shù rén
今年齐王榑谋逆,又与棣、柏同谋,柏伏罪自焚死,榑已废为庶人。
zhèn yǐ dì yú qīn zuì jìn wèi rěn qióng zhì qí shì
朕以棣于亲最近,未忍穷治其事。
jīn nǎi chēng bīng gòu luàn tú wēi zōng shè huò zuì tiān dì zǔ zōng yì bù róng shè
今乃称兵构乱,图危宗社,获罪天地祖宗,义不容赦。
shì yòng jiǎn fā dà bīng wǎng zhì jué fá
是用简发大兵,往致厥罚。
zī ěr zhōng wài chén mín jūn shì gè huái zhōng shǒu yì yǔ guó tóng xīn sǎo cí nì fēn yǒng ān zhì zhì
咨尔中外臣民军士,各怀忠守义,与国同心,扫兹逆氛,永安至治。
xún mìng ān lù hóu wú jié jiāng yīn hóu wú gāo dū du gěng huán dōu zhǐ huī shèng yōng pān zhōng yáng sōng gù chéng xú kǎi li you chén huī píng ān fēn dào bìng jìn
”寻命安陆侯吴杰,江阴侯吴高,都督耿𤩽,都指挥盛庸、潘忠、杨松、顾成、徐凯、李友、陈晖、平安,分道并进。
zhì píng yàn bù zhèng shǐ sī yú zhēn dìng shàng shū bào zhāo zhǎng sī shì
置平燕布政使司于真定,尚书暴昭掌司事。
bā yuè jǐ yǒu gěng bǐng wén bīng cì zhēn dìng xú kǎi zhūn hé jiān pān zhōng yáng sōng zhūn mào zhōu
八月己酉,耿炳文兵次真定,徐凯屯河间,潘忠、杨松屯鄚州。
rén zǐ yàn bīng xiàn xióng xiàn pān zhōng yáng sōng zhàn yú yuè yàng qiáo bèi zhí
壬子,燕兵陷雄县,潘忠、杨松战于月漾桥,被执。
mào zhōu xiàn
鄚州陷。
rén xū gěng bǐng wén jí yàn bīng zhàn yú hū tuó hé běi bài jì li jiān nìng zhōng gù chéng bèi zhí bǐng wén tuì bǎo zhēn dìng
壬戌,耿炳文及燕兵战于滹沱河北,败绩,李坚、宁忠、顾成被执,炳文退保真定。
yàn bīng gōng zhī bù kè yǐn qù
燕兵攻之不克,引去。
zhào liáo wáng zhí níng wáng quán guī jīng shī quán bù zhì zhào xuē hù wèi
召辽王植、宁王权归京师,权不至,诏削护卫。
dīng mǎo cáo guó gōng li jǐng lóng wèi zhēng lǔ dà jiàng jūn dài gěng bǐng wén
丁卯,曹国公李景隆为征虏大将军,代耿炳文。
jiǔ yuè wù chén wú gāo gěng huán yáng wén shuài liáo dōng bīng wéi yǒng píng
九月戊辰,吴高、耿𤩽、杨文帅辽东兵,围永平。
wù yín jǐng lóng bīng cì hé jiān yàn bīng yuán yǒng píng wú gāo tuì bǎo shān hǎi guān
戊寅,景隆兵次河间,燕兵援永平,吴高退保山海关。
dōng shí yuè yàn bīng zì liú jiā kǒu jiàn dào xí xiàn dà níng shǒu jiāng zhū jiàn sǐ zhī
冬十月,燕兵自刘家口间道袭陷大宁,守将朱鉴死之。
zǒng bīng guān liú zhēn dū du chén hēng yuán dà níng hēng pàn jiàng yàn
总兵官刘真、都督陈亨援大宁,亨叛降燕。
yàn yǐ níng wáng quán jí duo yán sān wèi zú guī běi píng
燕以宁王权及朵颜三卫卒归北平。
xīn hài li jǐng lóng zhòng wéi běi píng yàn bīng hái jiù
辛亥,李景隆重围北平,燕兵还救。
shí yī yuè xīn wèi li jǐng lóng jí yàn bīng zhàn yú zhèng cūn bà bài jì bēn dé zhōu zhū jūn jǐn kuì
十一月辛未,李景隆及燕兵战于郑村坝,败绩,奔德州,诸军尽溃。
yàn wáng dì zài shàng shū yú cháo
燕王棣再上书于朝。
dì wèi ba qí tài huáng zǐ chéng guān réng liú jīng shī
帝为罢齐泰、黄子澄官,仍留京师。
èr nián chūn zhēng yuè bǐng yín shuò zhào tiān xià lái cháo guān wù hè
二年春正月丙寅朔,诏天下来朝官勿贺。
dīng mǎo shì diàn yú xiān shī kǒng zǐ
丁卯,释奠于先师孔子。
èr yuè yàn bīng xiàn wèi zhōu jìn gōng dà tóng
二月,燕兵陷蔚州,进攻大同。
li jǐng lóng zì dé zhōu fù yuán yàn bīng hái běi píng
李景隆自德州赴援,燕兵还北平。
bǎo dìng zhī fǔ luò qiān pàn jiàng yàn
保定知府雒佥叛降燕。
jiǎ zǐ fù yǐ dū chá yuàn wèi yù shǐ fǔ
甲子,复以都察院为御史府。
jūn jiāng zhè tián fù
均江、浙田赋。
zhào yuē guó jiā yǒu wéi zhèng zhī gòng jiāng zhè fù dú zhòng ér sū sōng guān tián xī zhǔn sī shuì yòng chéng yī shí qǐ kě wèi dìng zé
诏曰:“国家有惟正之供,江、浙赋独重,而苏、松官田悉准私税,用惩一时,岂可为定则。
jīn xī yǔ jiǎn miǎn mǔ wú yú yī dòu
今悉与减免,亩毋逾一斗。
sū sōng rén réng de guān hù bù
苏、松人仍得官户部。
sān yuè bǐng yín shuò rì yǒu shí zhī
”三月丙寅朔,日有食之。
cì hú guǎng děng jìn shì jí dì chū shēn yǒu chà
赐胡广等进士及第、出身有差。
xià sì yuè jǐ wèi li jǐng lóng jí yàn bīng zhàn yú bái gōu hé bài zhī
夏四月己未,李景隆及燕兵战于白沟河,败之。
míng rì fù zhàn bài jì dū du jù néng yuè guī hóu shù yuān zhǐ huī téng jù děng jiē zhàn sǐ jǐng lóng bēn dé zhōu
明日复战,败绩,都督瞿能、越巂侯俞渊、指挥滕聚等皆战死,景隆奔德州。
wǔ yuè xīn wèi bēn jǐ nán
五月辛未,奔济南。
yàn bīng xiàn dé zhōu suì gōng jǐ nán
燕兵陷德州,遂攻济南。
gēng chén jǐng lóng bài jì yú chéng xià nán zǒu
庚辰,景隆败绩于城下,南走。
cān zhèng tiě xuàn dū du shèng yōng xī lì yù zhī
参政铁铉、都督盛庸悉力御之。
liù yuè jǐ yǒu qiǎn shàng bǎo chéng li de chéng yù yàn bà bīng
六月己酉,遣尚宝丞李得成谕燕罢兵。
qiū bā yuè guǐ sì chéng tiān mén zāi zhào qiú zhí yán
秋八月癸巳,承天门灾,诏求直言。
wù shēn shèng yōng tiě xuàn jī bài yàn bīng jǐ nán wéi jiě fù dé zhōu
戊申,盛庸、铁铉击败燕兵,济南围解,复德州。
jiǔ yuè zhào lù hóng wǔ zhōng gōng chén zuì fèi zhě hòu
九月,诏录洪武中功臣罪废者后。
xīn wèi fēng shèng yōng lì chéng hóu zhuó tiě xuàn shān dōng bù zhèng shǐ cān zàn jūn wù xún jìn bīng bù shàng shū
辛未,封盛庸历城侯,擢铁铉山东布政使,参赞军务,寻进兵部尚书。
yǐ yōng wèi píng yàn jiāng jūn dū du chén huī píng ān fù zhī
以庸为平燕将军,都督陈晖、平安副之。
yōng zhūn dé zhōu píng ān jí wú jié zhūn dìng zhōu xú kǎi zhūn cāng zhōu
庸屯德州,平安及吴杰屯定州,徐凯屯沧州。
dōng shí yuè zhào li jǐng lóng hái shè bù zhū
冬十月,召李景隆还,赦不诛。
gēng shēn yàn bīng xí cāng zhōu xú kǎi bèi zhí
庚申,燕兵袭沧州,徐凯被执。
shí èr yuè jiǎ wǔ yàn bīng fàn jǐ níng báo dōng chāng
十二月甲午,燕兵犯济宁,薄东昌。
yǐ mǎo shèng yōng jī bài zhī
乙卯,盛庸击败之。
zhǎn qí jiāng zhāng yù
斩其将张玉。
bǐng chén fù zhàn yòu bài zhī yàn bīng zǒu guǎn táo
丙辰,复战,又败之,燕兵走馆陶。
yōng jūn shì dà zhèn xí zhū tún jūn hé jī yàn jué qí guī lù
庸军势大振,檄诸屯军合击燕,绝其归路。
sān nián chūn zhēng yuè xīn yǒu shuò níng mìng shén bǎo chéng gào tiān de zōng miào yù fèng tiān diàn shòu cháo hè
三年春正月辛酉朔,凝命神宝成,告天地宗庙,御奉天殿受朝贺。
yǐ chǒu wú jié píng ān yāo jī yàn bīng yú shēn zhōu bù lì
五日,吴杰、平安合击燕兵于深州,不利。
xīn wèi dà sì tiān dì yú nán jiāo
辛未,大祀天地于南郊。
dīng chǒu xiǎng tài miào gào dōng chāng jié
丁丑,享太庙,告东昌捷。
fù qí tài huáng zǐ chéng guān
复齐泰、黄子澄官。
sān yuè xīn sì shèng yōng bài yàn bīng yú jiā hé zhǎn qí jiāng tán yuān
三月辛巳,盛庸败燕兵于夹河,斩其将谭渊。
zài zhàn bù lì dōu zhǐ huī zhuāng de chu zhì děng lì zhàn sǐ
再战不利,都指挥庄得、楚智等力战死。
rén wǔ fù zhàn bài jì yōng zǒu dé zhōu
壬午,复战,败绩,庸走德州。
dīng hài dū du hé fú yuán dé zhōu
丁亥,都督何福援德州。
guǐ sì biǎn qí tài huáng zǐ chéng yù yàn bà bīng
癸巳,贬齐泰、黄子澄、谕燕罢兵。
rùn yuè jǐ hài wú jié píng ān jí yàn zhàn yú gǎo chéng bài jì hái bǎo zhēn dìng
闰月己亥,吴杰、平安及燕战于藁城,败绩,还保真定。
yàn bīng lüè zhēn dìng shùn dé guǎng píng dà míng
燕兵掠真定、顺德广平、大名。
dì shàng shū dú zhào hái zhū jiāng xī bīng qiǎn dà lǐ shǎo qīng xuē yán bào zhī
棣上书读召还诸将息兵,遣大理少卿薛岩报之。
shì yuè lǐ zhì chéng bān xíng tiān xià
是月,《礼制》成,颁行天下。
xià wǔ yuè jiǎ yín shèng yōng yǐ bīng è yàn xiǎng dào bù kè
夏五月甲寅,盛庸以兵扼燕饷道,不克。
dì fù qiǎn shǐ shàng shū xià qí shǐ yú yù
棣复遣使上书,下其使于狱。
liù yuè rén shēn yàn jiāng li yuǎn kòu pèi xiàn fén liáng sōu
六月壬申,燕将李远寇沛县,焚粮艘。
rén wǔ dū du yuán yǔ yāo jī zhī bài jì
壬午,都督袁宇邀击之,败绩。
qiū qī yuè jǐ chǒu yàn bīng lüè zhāng dé
秋七月己丑,燕兵掠彰德。
dīng yǒu píng ān zì zhēn dìng gōng běi píng
丁酉,平安自真定攻北平。
rén yín dà tóng shǒu jiāng fáng zhāo shuài bīng yóu zǐ jīng guān qū bǎo dìng zhù yì zhōu xi shuǐ zhài
壬寅,大同守将房昭帅兵由紫荆关趋保定,驻易州西水寨。
jiǔ yuè jiǎ chén píng ān jí yàn jiāng liú jiāng zhàn yú běi píng bài jì hái bǎo zhēn dìng
九月甲辰,平安及燕将刘江战于北平,败绩,还保真定。
dōng shí yuè dīng sì zhēn dìng zhū jiāng qiǎn bīng yuán fáng zhāo jí yàn wáng zhàn yú qí méi shān bài jì
冬十月丁巳,真定诸将遣兵援房昭,及燕王战于齐眉山,败绩。
shí yī yuè rén chén liáo dōng zǒng bīng guān yáng wén gōng yǒng píng jí liú jiāng zhàn yú chāng lí bài jì
十一月壬辰,辽东总兵官杨文攻永平,及刘江战于昌黎,败绩。
jǐ hài píng ān bài yàn jiāng li bīn yú yáng cūn
己亥,平安败燕将李彬于杨村。
shí èr yuè guǐ hài yàn bīng fén zhēn dìng jūn chǔ
十二月癸亥,燕兵焚真定军储。
zhào zhōng guān fèng shǐ qīn bào lì mín zhě suǒ zài yǒu sī xì zhì
诏中官奉使侵暴吏民者,所在有司系治。
shì yuè fù mǎ dū wèi méi yīn zhèn huái ān
是月,驸马都尉梅殷镇淮安。
tài zǔ shí lù chéng
《太祖实录》成。
sì nián chūn zhēng yuè jiǎ shēn zhào gù zhōu wáng sù yú méng huà jū zhī jīng shī
四年春正月甲申,召故周王橚于蒙化,居之京师。
yàn bīng lián xiàn dōng ē dōng píng wèn shàng yǎn zhōu jì yáng dōng píng lì mù zhèng huá jì yáng jiào yù wáng shěng jiē sǐ zhī
燕兵连陷东阿、东平、汶上、兖州、济阳,东平吏目郑华,济阳教谕王省皆死之。
jiǎ shēn wèi guó gōng xú huī zǔ shuài shī yuán shān dōng
甲申,魏国公徐辉祖帅师援山东。
yàn bīng xiàn pèi xiàn zhī xiàn yán bó wěi zhǔ bù táng zǐ qīng diǎn shǐ huáng qiān sǐ zhī
燕兵陷沛县,知县颜伯玮、主簿唐子清、典史黄谦死之。
guǐ chǒu báo xú zhōu
癸丑,薄徐州。
èr yuè jiǎ yín dū du hé fú jí chén huī píng ān jūn jǐ níng shèng yōng jūn huái shàng
二月甲寅,都督何福及陈晖、平安军济宁,盛庸军淮上。
jǐ mǎo gēng dìng pǐn guān xūn jiē
己卯,更定品官勋阶。
sān yuè yàn bīng gōng sù zhōu píng ān zhuī jí yú féi hé zhǎn qí jiāng wáng zhēn yù fú bài jì sù zhōu xiàn
三月,燕兵攻宿州,平安追及于淝河,斩其将王真,遇伏败绩,宿州陷。
xià sì yuè dīng mǎo hé fú píng ān bài yàn bīng yú xiǎo hé zhǎn qí jiāng chén wén
夏四月丁卯,何福、平安败燕兵于小河,斩其将陈文。
jiǎ xū xú huī zǔ děng bài yàn bīng yú qí méi shān zhǎn qí jiāng li bīn yàn bīng jù móu běi guī
甲戌,徐辉祖等败燕兵于齐眉山,斩其将李斌,燕兵惧,谋北归。
huì dì wén é yán wèi yàn bīng yǐ běi zhào huī zǔ hái hé fú jūn yì gū
会帝闻讹言,谓燕兵已北,召辉祖还,何福军亦孤。
gēng chén zhū jiāng jí yàn bīng dà zhàn yú líng bì bài jì chén huī píng ān lǐ bù shì láng chén xìng shàn dà lǐ sì qīng péng yǔ míng jiē bèi zhí
庚辰,诸将及燕兵大战于灵璧,败绩,陈晖、平安、礼部侍郎陈性善、大理寺卿彭与明皆被执。
wǔ yuè guǐ wèi yáng wén shuài liáo dōng bīng fù jǐ nán kuì yú zhí zhān
五月癸未,杨文帅辽东兵赴济南,溃于直沾。
jǐ chǒu shèng yōng jūn kuì yú huái shàng yàn bīng dù huái qū yáng zhōu
己丑,盛庸军溃于淮上,燕兵渡淮,趋扬州。
zhǐ huī wáng lǐ děng pàn jiàng yàn yù shǐ wáng bīn zhǐ huī chóng gāng sǐ zhī
指挥王礼等叛降燕,御史王彬、指挥崇刚死之。
xīn chǒu yàn bīng zhì liù hé zhū jūn yíng zhàn bài jì
辛丑,燕兵至六合,诸军迎战,败绩。
rén yín zhào tiān xià qín wáng qiǎn yù shǐ dài fū liàn zi níng shì láng huáng guān xiū zhuàn wáng shū yīng fēn dào zhēng bīng
壬寅,诏天下勤王,遣御史大夫练子宁、侍郎黄观、修撰王叔英分道征兵。
zhào qí tài huáng zǐ chéng hái
召齐泰、黄子澄还。
sū zhōu zhī fǔ yáo shàn níng bō zhī fǔ wáng jìn huī zhōu zhī fǔ chén yàn huí lè píng zhī xiàn zhāng yàn fāng gè qǐ bīng rù wèi
苏州知府姚善、宁波知府王琎、徽州知府陈彦回、乐平知县张彦方各起兵入卫。
jiǎ chén qiǎn qìng chéng jùn zhǔ rú yàn shī yì gē dì bà bīng
甲辰,遣庆成郡主如燕师,议割地罢兵。
liù yuè guǐ chǒu shèng yōng shuài zhōu shī bài yàn bīng yú pǔ zǐ kǒu fù zhàn bù lì
六月癸丑,盛庸帅舟师败燕兵于浦子口,复战不利。
dū du qiān shì chén xuān yǐ zhōu shī pàn fù yú yàn
都督佥事陈瑄以舟师叛附于燕。
yǐ mǎo yàn bīng dù jiāng shèng yōng zhàn yú gāo zī gǎng bài jì
乙卯,燕兵渡江,盛庸战于高资港,败绩。
wù wǔ zhèn jiāng shǒu jiāng tóng jùn pàn jiàng yàn
戊午,镇江守将童俊叛降燕。
gēng shēn yàn bīng zhì lóng tán
庚申,燕兵至龙潭。
xīn yǒu mìng zhū wáng fēn shǒu dū chéng qiǎn li jǐng lóng jí bīng bù shàng shū rú cháng dū du wáng zuǒ rú yàn jūn shēn qián yuē
辛酉,命诸王分守都城,遣李景隆及兵部尚书茹瑺、都督王佐如燕军,申前约。
rén xū fù qiǎn gǔ wáng huì ān wáng yíng wǎng
壬戌,复遣谷王橞、安王楹往。
jiē bù tīng
皆不听。
jiǎ zǐ qiǎn shǐ qí là shū sì chū cù qín wáng bīng
甲子,遣使齐蜡书四出,促勤王兵。
yǐ chǒu yàn bīng fàn jīn chuān mén zuǒ dū du xú zēng shòu móu nèi yìng fú zhū
乙丑,燕兵犯金川门,左都督徐增寿谋内应,伏诛。
gǔ wáng huì jí li jǐng lóng pàn nà yàn bīng dū chéng xiàn
谷王橞及李景隆叛,纳燕兵,都城陷。
gōng zhōng huǒ qǐ dì bù zhī suǒ zhōng
宫中火起,帝不知所终。
yàn wáng qiǎn zhōng shǐ chū dì hòu shī yú huǒ zhōng yuè bā rì rén shēn zàng zhī
燕王遣中使出帝后尸于火中,越八日壬申葬之。
huò yún dì yóu dì dào chū wáng
或云帝由地道出亡。
zhèng tǒng wǔ nián
正统五年。
yǒu sēng zì yún nán zhì guǎng xī guǐ chēng jiàn wén huáng dì
有僧自云南至广西,诡称建文皇帝。
ēn ēn zhī fǔ cén yīng wén yú cháo
恩恩知府岑瑛闻于朝。
àn wèn nǎi jūn zhōu rén yáng xíng xiáng nián yǐ jiǔ shí yú xià yù yuè sì yuè sǐ
按问,乃钧州人杨行祥,年已九十余,下狱,阅四月死。
tóng móu sēng shí èr rén jiē shù liáo dōng
同谋僧十二人,皆戍辽东。
zì hòu diān qián ba shǔ jiān xiāng chuán yǒu dì wèi sēng shí wǎng lái jī
自后滇、黔、巴、蜀间,相传有帝为僧时往来迹。
zhèng dé wàn lì chóng zhēn jiān zhū chén qǐng xù fēng dì hòu jí jiā miào shì jiē xià bù yì bù guǒ xíng
正德、万历、崇祯间,诸臣请续封帝后,及加庙谥,皆下部议,不果行。
dà qīng qián lóng yuán nián zhào tíng chén jí yì zhuī shì yuē gōng mǐn huì huáng dì
大清乾隆元年,诏廷臣集议,追谥曰恭闵惠皇帝。
zàn yuē huì dì tiān zī rén hòu
赞曰:惠帝天资仁厚。
jiàn zuò zhī chū qīn xián hào xué zhào yòng fāng xiào rú děng
践阼之初,亲贤好学,召用方孝孺等。
diǎn zhāng zhì dù ruì yì fù gǔ
典章制度,锐意复古。
cháng yīn bìng yàn cháo yǐn chāng lóng jìn jiàn jí shēn zì yǐn jiù xuān qí shū yú zhōng wài
尝因病晏朝,尹昌隆进谏,即深自引咎,宣其疏于中外。
yòu chú jūn wèi dān dīng jiǎn sū sōng zhòng fù jiē huì mín zhī dà zhě
又除军卫单丁,减苏、松重赋,皆惠民之大者。
nǎi gé mìng ér hòu jì nián fù chēng hóng wǔ sì shì zǐ sūn chén shù yǐ jì zǎi wèi xián cǎo yě chuán yí bù wú é miù
乃革命而后,纪年复称洪武,嗣是子孙臣庶以纪载为嫌,草野传疑,不无讹谬。
gèng yuè shèng cháo de jīng lùn dìng zūn míng yī huì jūn dé yòng zhāng yì zāi
更越圣朝,得经论定,尊名壹惠,君德用彰,懿哉。