黄帝四经 · 老子 · Chapter 9 of 26

经法·名理

PinyinModern Translation
Size

dào zhě shén míng zhī yuán yě

道者,神明之原也。

shén míng zhě chǔ yú dù zhī nèi ér jiàn wū dù zhī wài zhě yě

神明者,处于度之内而见于度之外者也。

chù wū dù zhī nèi zhě bù yán ér xìn

处于度之(内)者,不言而信。

jiàn yú dù zhī wài zhě yán ér bù kě yì yě

见于度之外者,言而不可易也。

chǔ yú dù zhī nèi zhě jìng ér bù kě yí yě

处于度之内者,静而不可移也。

jiàn yú dù zhī wài zhě dòng ér bù kě huà yě

见于度之外者,动而□不可化也。

dòng ér jìng ér bù yí dòng ér bù huà gù yuē shén

动而静而不移,动而不化,故曰神。

shén míng zhě jiàn zhī zhī jī yě

神明者,见知之稽也。

yǒu wù shǐ jiàn yú de ér xù yì yú tiān

有物始□,建于地而洫(溢)于天。

mò jiàn qí xíng xíng dà yíng dōng zhōng tiān dì zhī jiān ér mò zhī qí míng

莫见其刑(形),大盈冬(终)天地之间而莫知其名。

mò néng jiàn zhī gù yǒu nì chéng

莫能见知,故有逆成。

wù nǎi xià shēng

物乃下生;

gù yǒu nì xíng huò jí qí shēn

故有逆刑,祸及其身。

yǎng qí suǒ yǐ sǐ fá qí suǒ yǐ shēng

养其所以死,伐其所以生。

fá qí běn ér lí qí qīn fá qí xìng ér hòu bì luàn ér zú wū wú míng

伐其本而离其亲,伐其兴而□□□,后必乱而卒于无名。

rú fán rú zú shì zhī fǎn yě

如燔如卒,事之反也。

rú yóu rú jiāo shēng zhī fǎn yě

如由如骄,生之反也。

fán wàn wù qún cái tiāo zhǎng fēi héng zhě qí sǐ bì yìng zhī

凡万物群财,佻长非恒者,其死必应之。

sān zhě jiē dòng yú dù zhī wài ér yù chéng gōng zhě yě

三者皆动于度之外而欲成功者也。

gōng bì bù chéng huò bì fǎn yǐ gāng wèi róu zhě tiǎn huó yǐ róu wèi gāng zhě fá

功必不成,祸必反□□□以刚为柔者栝(活),以柔为刚者伐。

zhòng róu zhě jí chóng gāng zhě miè

重柔者吉,重刚者灭。

ruò nuò zhě yán zhī fú yě yǐ zhě yán zhī jué yě

若(诺)者,言之符也,已者言之绝也。

yǐ ruò nuò bù xìn zé zhī zhì dà huò yǐ

已若(诺)不信,则知(智)大惑矣。

yǐ ruò nuò bì xìn zé chǔ yú dù zhī nèi yě

已若(诺)必信,则处于度之内也。

tiān xià yǒu shì bì shěn qí míng

天下有事,必审其名。

míng xún míng jiù jiū lǐ zhī suǒ zhī shì bì wèi fú fēi bì wèi zāi shì fēi yǒu fèn yǐ fǎ duàn zhī

名□□循名厩(究)理之所之,是必为福,非必为(灾),是非有分,以法断之。

xū jìng jǐn tīng yǐ fǎ wèi fú

虚静谨听,以法为符。

shěn chá míng lǐ dōng zhōng shǐ shì wèi wèi jiù jiū lǐ

审察名理冬(终)始,是胃(谓)厩(究)理。

wéi gōng wú sī

唯公无私。

jiàn zhī bù huò nǎi zhī fèn qǐ

见知不惑,乃知奋起。

gù zhí dào zhě zhī guān yú tiān xià yě jiàn zhèng dào xún lǐ néng yǔ jǔ qū zhí néng yǔ jǔ dōng zhōng shǐ

故执道者之观于天下也,见正道循理,能与(举)曲直,能与(举)冬(终)始。

gù néng xún míng jiù jiū lǐ

故能循名厩(究)理。

xíng míng chū shēng shēng shí tiáo hé huò zāi fèi lì

形名出声,声实调合,祸(灾)废立。

rú jǐng yǐng zhī duò suí xíng xíng rú xiàng xiǎng zhī duò suí shēng rú héng zhī bù zāng cáng zhòng yǔ qīng

如景(影)之隋(随)刑(形),如向(响)之隋(随)声,如衡之不臧(藏)重与轻。

gù wéi zhí dào néng xū jìng gōng zhèng nǎi jiàn nǎi dé míng lǐ zhī chéng

故唯执道能虚静公正,乃见□□,乃得名理之诚。

luàn jī yú nèi ér chēng shī wū wài zhě fá wáng

乱积于内而称失于外者伐亡。

xíng chéng wū yú ér jǔ shī yú wài zhě miè nì zé shàng xù yì ér bù zhī zhǐ zhě wáng

刑成于于而举失于外者灭,逆则上洫(溢),而不知止者亡。

guó jǔ xí xū qí shì ruò bù chéng shì wèi wèi dé tiān qí shì ruò guǒ chéng shēn xīn wú míng

国举袭虚,其事若不成,是胃(谓)得天,其事若果成,身心无名。

zhòng nì shǒu dào shì xíng guó wēi yǒu yāng yāng

重逆□□,守道是行,国危有央(殃)。

liǎng nì xiāng gōng gōng jiāo xiāng wèi yāng yāng guó jiē wēi wáng

两逆相功(攻),交相为央(殃),国皆危亡。

Want to learn Chinese with visual scenes and structured paths?

Start Learning Chinese →