lùn yī shǒu fāng sì shí jiǔ shǒu zhèng sān shǒu jiǔ fǎ èr shǒu
（论一首方四十九首证三首灸法二首）
lùn yuē dà fán shuǐ bìng nán zhì chài hòu tè xū shèn yú kǒu wèi bìng shuǐ rén duō shì shí suǒ yǐ cǐ bìng nán yù yě
论曰∶大凡水病难治，瘥后特须慎于口味，病水人多嗜食，所以此病难愈也。
dài yǒu yī zhě suí zhú shí qíng yì zài cái wù bù běn xìng mìng
代有医者，随逐时情，意在财物，不本性命。
bìng huàn yù shí quàn lìng shí yáng tóu tí ròu rú cǐ wèi yǒu yī yù zhě
病患欲食，劝令食羊头蹄肉，如此未有一愈者。
yòu cǐ bìng bǎi mài zhī zhōng qì shuǐ jù shí zhì zhě jiē yù lìng xiè zhī
又此病百脉之中，气水俱实，治者皆欲令泻之。
yáng tóu tí jí bǔ nǎ de chōu yù
羊头蹄极补，哪得瘳愈？
suǒ yǐ zhì shuǐ yào duō yòng tíng lì děng zhū yào
所以治水药，多用葶苈等诸药。
běn cǎo yún tíng lì jiǔ fú lìng rén dà xū gù shuǐ bìng fēi jiǔ xū bù dé jué qí gēn běn
《本草》云∶葶苈久服令人大虚，故水病非久虚，不得绝其根本。
yòu yǒu gǔ zhàng dàn fù mǎn bù zhǒng shuǐ zhàng sì zhī miàn mù jù zhǒng yī zhě bù shàn zhěn hòu zhì gǔ yǐ shuǐ yào zhì shuǐ yǐ gǔ yào huò dàn zhàng mǎn jiē yǐ shuǐ yào
又有蛊胀，但腹满不肿，水胀四肢面目俱肿，医者不善诊候，治蛊以水药，治水以蛊药，或但胀满，皆以水药。
zhòng jǐng suǒ yún yú yī shā zhī
仲景所云∶愚医杀之。
jīn lù jì rú xià sàng xiào chǎn rǔ yīn yuè fáng shì xuān xì yī qiè yú yī qiè ròu yī qiè shēng lěng cù huá suàn zhān shí mǐ dòu yóu nì
今录忌如下∶丧孝、产乳、音乐、房室、喧戏、一切鱼，一切肉、一切生冷、醋滑蒜、粘食、米豆、油腻。
qí zhì gǔ fāng jù zài zá fāng piān jiàn dì èr shí sì juǎn gǔ dú piān zhōng
其治蛊方具在杂方篇，见第二十四卷蛊毒篇中。
shàng qián suǒ jīn bù dé shí bù dé yòng xīn
上前所禁不得食，不得用心。
qí bù jīn zhě bìng jù běn fāng zhī xià qí fáng shì děng jìn xū sān nián shèn zhī yǒng bù fù fā
其不禁者，并具本方之下，其房室等禁，须三年慎之，永不复发。
bù ěr zhě suī chài fù fā bù kě gèng zhì yě
不尔者虽瘥，复发不可更治也。
gǔ fāng yǒu shí shuǐ wán lì yàn duō lì dà biàn ér bù lì xiǎo biàn suǒ yǐ bù lù
古方有十水丸历验，多利大便而不利小便，所以不录。
huáng dì wèn qí bó yuē shuǐ yǔ fū zhàng gǔ zhàng cháng tán shí jiǎ hé yǐ bié zhī
黄帝问岐伯曰∶水与肤胀、鼓胀、肠覃、石瘕，何以别之？
qí bó yuē shuǐ zhī shǐ qǐ yě mù kē shàng wēi zhǒng líng shū tài sù zuò wēi yōng rú xīn wò qǐ zhī zhuàng
岐伯曰∶水之始起也，目窠上微肿（《灵枢》、《太素》作微壅），如新卧起之状。
qí jǐng mài dòng shí hāi yīn gǔ jiān hán zú jìng zhǒng fù nǎi dà qí shuǐ yǐ chéng yě
其颈脉动，时咳，阴股间寒，足胫肿腹乃大，其水已成也。
yǐ shǒu àn qí fù suí shǒu ér qǐ rú guǒ shuǐ zhī zhuàng cǐ qí hou yě
以手按其腹，随手而起，如裹水之状，此其候也。
fū zhàng zhě hán qì kè yú pí fū zhī jiān ké ké rán ér jiān tài sù wài tái zuò bù jiān fù dà shēn jǐn zhǒng pí nóng àn qí fù xiàn tài sù zuò ér bù qǐ fù sè bù biàn cǐ qí hou yě
肤胀者，寒气客于皮肤之间，壳壳然而坚（《太素》、《外台》作不坚），腹大身尽肿皮浓，按其腹陷（《太素作）而不起，腹色不变，此其候也。
gǔ zhàng zhě fù zhàng shēn zhǒng dà dà yǔ fū zhàng děng sè cāng huáng fù jīn qǐ cǐ qí hou yě
鼓胀者，腹胀身肿大，大与肤胀等，色苍黄，腹筋起，此其候也。
cháng tán zhě hán qì kè yú cháng wài yǔ wèi tài sù zuò wèi qì xiāng bó zhèng qì bù dé yíng yīn yǒu suǒ xì jiǎ ér nèi zhù è qì nǎi qǐ xī ròu nǎi shēng
肠覃者，寒气客于肠外与胃（《太素》作卫）气相搏，正气不得营，因有所系瘕而内注，恶气乃起，息肉乃生。
qí shǐ shēng yě
其始生也。
dà rú jī luǎn shāo yǐ yì dà zhì qí chéng yě
大如鸡卵，稍以益大，至其成也。
rú huái zǐ zhī zhuàng
如怀子之状。
jiǔ zhě zi mén bì sè qì bù dé tōng è xuè dāng xiè bù xiè yǐ liú zhǐ rì yǐ yì dà zhuàng rú huái zǐ yuè shì bù yǐ shí xià jiē shēng yú nǚ zǐ kě dǎo ér xià zhī
久者子门闭塞，气不得通，恶血当泻不泻， 以留止，日以益大，状如怀子，月事不以时下，皆生于女子，可导而下之。
yuē fū zhàng gǔ zhàng kě cì hu
曰∶肤胀、鼓胀可刺乎？
yuē xiān xiè qí fù zhī xuè luò hòu diào qí jīng cì qù qí xuè mài
曰∶先泻其腹之血络，后调其经，刺去其血脉。
shī yuē bìng yǒu fēng shuǐ yǒu pí shuǐ yǒu zhèng shuǐ yǒu shí shuǐ yǒu huáng hàn
师曰∶病有风水、有皮水、有正水、有石水、有黄汗。
fēng shuǐ qí mài zì fú wài zhèng gǔ jié téng tòng è fēng
风水，其脉自浮，外证骨节疼痛，恶风。
pí shuǐ qí mài yì fú wài zhèng fú zhǒng àn zhī méi zhǐ bù è fēng qí fù rú gǔ bù kě dāng fā qí hàn
皮水，其脉亦浮，外证浮肿，按之没指，不恶风，其腹如鼓，不渴，当发其汗。
zhèng shuǐ qí mài chén chí wài zhèng zì chuǎn
正水，其脉沉迟，外证自喘。
shí shuǐ qí mài zì chén wài zhèng fù mǎn mài jīng zuò tòng bù chuǎn
石水，其脉自沉，外证腹满（《脉经》作痛），不喘。
huáng hàn qí mài chén chí shēn tǐ fā rè xiōng mǎn sì zhī tóu miàn zhǒng jiǔ bù yù bì zhì yōng nóng
黄汗，其脉沉迟，身体发热，胸满，四肢头面肿，久不愈必致痈脓。
xīn shuǐ zhě shēn zhòng yī zuò zhǒng ér shǎo qì bù dé wò fán ér zào qí rén yīn zhǒng
心水者，身重（一作肿）而少气，不得卧，烦而躁，其人阴肿。
gān shuǐ zhě fù dà bù néng zì zhuàn cè xié xià fù zhōng tòng shí shí jīn yè wēi shēng xiǎo biàn xù tōng
肝水者，腹大不能自转侧，胁下腹中痛，时时津液微生，小便续通。
pí shuǐ zhě fù yì dà sì zhī kǔ zhòng jīn yè bù shēng dàn kǔ shǎo qì xiǎo biàn nán
脾水者，腹亦大，四肢苦重，津液不生，但苦少气，小便难。
fèi shuǐ zhě qí shēn zhǒng xiǎo biàn nán shí shí yā táng
肺水者，其身肿，小便难，时时鸭溏。
shèn shuǐ zhě qí rén fù dà qí zhǒng yāo tòng bù dé ruò yīn xià shī rú niú bí shàng hàn qí zú nì lěng qí miàn fǎn shòu
肾水者，其人腹大，脐肿腰痛，不得溺，阴下湿如牛鼻上汗，其足逆冷，其面反瘦。
shī yuē zhū yǒu shuǐ zhě yāo yǐ xià zhǒng dāng lì xiǎo biàn yāo yǐ shàng zhǒng dāng fā hàn nǎi yù
师曰∶诸有水者，腰以下肿，当利小便，腰以上肿，当发汗乃愈。
wèn yuē bìng xià lì hòu kě yǐn shuǐ xiǎo biàn bù lì fù mǎn yīn zhǒng zhě hé yě
问曰∶病下利后，渴饮水，小便不利，腹满因肿者何也？
shī yuē cǐ fǎ dāng bìng shuǐ ruò xiǎo biàn zì lì jí hàn chū zhě zì dāng yù yī zuò yíng yuè dāng yù
师曰∶此法当病水，若小便自利及汗出者，自当愈（一作盈月当愈。
fán shuǐ bìng zhī chū xiān liǎng mù shàng zhǒng qǐ rú lǎo cán sè xié jǐng mài dòng gǔ lǐ lěng jìng zhōng mǎn àn zhī méi zhǐ yǐ chéng yóu kě zhì yě
）凡水病之初，先两目上肿起如老蚕色，挟颈脉动，股里冷，胫中满，按之没指，已成，犹可治也。
cǐ bìng jiē cóng xū sǔn suǒ zhì
此病皆从虚损所致。
dà bìng huò xià lì hòu fù rén chǎn hòu yǐn shuǐ bù xiāo sān jiāo jué lòu xiǎo biàn bù lì réng xiāng jié jiàn jiàn shēng jù suì liú zhū jīng gù yě
大病或下利后，妇人产后，饮水不消，三焦决漏，小便不利，仍相结渐渐生聚，遂流诸经故也。
shuǐ yǒu shí zhǒng bù kě zhì zhě yǒu wǔ
水有十种，不可治者有五。
dì yī chún hēi shāng gān
第一唇黑伤肝。
dì èr quē pén píng shāng xīn
第二缺盆平伤心。
dì sān qí chū shāng pí
第三脐出伤脾。
dì sì bèi píng shāng fèi
第四背平伤肺。
dì wǔ zú xià píng mǎn shāng shèn
第五足下平满伤肾。
cǐ wǔ shāng bì bù kě zhì
此五伤必不可治。
fán shuǐ bìng jì fù shàng chū shuǐ chū shuǐ zhě yī yuè sǐ dà jì zhī
凡水病忌腹上出水，出水者，一月死，大忌之。
zhōng jūn hou hēi wán
中军候黑丸
zhì dǎn xuán shuǐ xiān cóng tóu miàn zhì jiǎo zhǒng tóu xuàn tòng shēn xū rè míng yuē xuán shuǐ
治胆玄水先从头面至脚肿，头眩痛，身虚热，名曰玄水。
tǐ zhǒng dà xiǎo biàn sè
体肿大小便涩？
dì shí bā juǎn dà cháng fǔ mén
第十八卷大肠腑门）。
zhì xiǎo cháng shuǐ xiǎo fù mǎn bào zhǒng kǒu kǔ gān zào fāng
治小肠水，小腹满，暴肿，口苦干燥方∶
yòng bā dòu sān shí méi hé pí suì yǐ shuǐ wǔ shēng zhǔ qǔ sān shēng mián nà zhī zhōng shì zhǒng shàng suí shǒu kě jiǎn rì wǔ liù shì mò jìn mù jí yīn jí yàn zhì shēn bào zhǒng rú chuī
用巴豆三十枚和皮碎，以水五升，煮取三升，绵纳汁中，拭肿上，随手可减，日五六拭，莫近目及阴（《集验》治身暴肿如吹）。
zhì dà cháng shuǐ zhà xū zhà shí shàng xià lái qù fāng chì xiǎo dòu wǔ shēng sāng bái pí qiè èr shēng lǐ yú sì jīn bái zhú bā liǎng
治大肠水乍虚乍实，上下来去方∶赤小豆（五升） 桑白皮（切二升） 鲤鱼（四斤） 白术（八两）
shàng sì wèi jǔ yǐ shuǐ sān dòu zhǔ qǔ yú làn wù yòng yán qù yú jǐn shí bìng qǔ zhī sì shēng xǔ xì xì yǐn xià
上四味咀，以水三斗，煮取鱼烂，勿用盐，去鱼尽食，并取汁四升许，细细饮下。
yòu fāng yáng ròu yī jīn shāng lù qiè yī shēng
又方羊肉（一斤） 商陆（切，一升）
shàng èr wèi yǐ shuǐ èr dòu xiān zhǔ shāng lù lìng làn qù zǐ hòu nà yáng ròu jí cōng chǐ cù rú fǎ
上二味以水二斗，先煮商陆令烂，去滓后纳羊肉及葱、豉、醋如法。
zhǒu hòu yún
（《肘后》云∶
zhì zú zhǒng mǎn shēn miàn hóng dà
治卒肿满身面洪大）。
zhì páng guāng shí shuǐ sì zhī shòu fù zhǒng fāng
治膀胱石水，四肢瘦，腹肿方∶
sāng bái pí bái pí zé qī yè gè sān shēng dà dòu wǔ shēng fáng jǐ yè gān bái zhú gè sì liǎng
桑白皮白皮泽漆叶（各三升） 大豆（五升） 防己射干白术（各四两）
shàng qī wèi jǔ yǐ shuǐ yī dòu wǔ shēng zhǔ qǔ liù shēng qù zǐ nà hǎo jiǔ sān shēng gèng zhǔ qǔ wǔ shēng rì èr yè yī
上七味咀，以水一斗五升，煮取六升，去滓，纳好酒三升，更煮取五升，日二夜一。
yú zhě cì rì gèng fú
余者，次日更服。
jí yàn fāng wú zé qī fáng jǐ yè gān zhǐ sì wèi
（《集验方》无泽漆、防己、射干、只四味。
yòu fāng sāng bái pí liù liǎng yè gān huáng qín fú líng bái zhú gè sì liǎng zé xiè sān liǎng fáng jǐ èr shēng
又方桑白皮（六两） 射干黄芩茯苓白术（各四两） 泽泻（三两） 防己（二升）
dà dòu shàng jiǔ wèi jǔ yǐ shuǐ wǔ dǒu zhǔ dà dòu qǔ sān dòu qù dòu chéng qīng qǔ yī dòu xià yào zhǔ qǔ sān shēng kōng fù fēn sān fú
大豆上九味咀，以水五斗煮大豆，取三斗，去豆澄清，取一斗下药，煮取三升，空腹分三服。
zhì wèi shuǐ sì zhī zhǒng fù mǎn fāng
治胃水四肢肿，腹满方∶
zhū shèn yī jù fú líng sì liǎng fáng jǐ jú pí yuán cān huáng qín xìng rén zé xiè yī zuò zé qī sāng bái pí gè yī liǎng zhū líng bái zhú gè sān liǎng dà dòu sān shēng
猪肾（一具） 茯苓（四两） 防己橘皮元参黄芩杏仁泽泻（一作泽漆） 桑白皮（各一两） 猪苓白术（各三两） 大豆（三升）
shàng shí èr wèi jǔ yǐ shuǐ yī dòu bā shēng zhǔ zhū shèn dà dòu zé xiè sāng bái pí qǔ yī dòu gòng zhǔ chéng qīng qù zǐ nà yú yào zhǔ qǔ sān shēng fēn sān fú
上十二味咀，以水一斗八升煮猪肾，大豆、泽泻、桑白皮取一斗共煮，澄清去滓，纳余药，煮取三升，分三服。
ruò hāi jiā wǔ wèi zǐ sān liǎng
若咳加五味子三两。
fán fú sān jì jiān wǔ rì fú yī jì cháng yòng yǒu xiào
凡服三剂，间五日，服一剂，常用有效。
yǒu rén huàn qì jí jī jiǔ bù chài suì chéng shuǐ zhǒng rú cǐ zhě zhòng zhū pí zhōng fú shuǐ gōng miàn mù shēn tǐ cóng yāo yǐ shàng zhǒng yǐ cǐ fā hàn fāng
有人患气急积久不瘥，遂成水肿，如此者众，诸皮中浮水攻面目，身体从腰以上肿，以此发汗方∶
má huáng sì liǎng gān cǎo èr liǎng
麻黄（四两） 甘草（二两）
shàng èr wèi jǔ yǐ shuǐ wǔ shēng zhǔ má huáng zài fèi qù mò nà gān cǎo zhǔ qǔ sān shēng fēn sān fú
上二味咀，以水五升煮麻黄，再沸去沫，纳甘草，煮取三升，分三服。
zhòng fù qǔ hàn yù
重复取汗，愈。
shèn fēng lěng děng
慎风冷等。
zhì miàn mù shǒu zú yǒu wēi zhǒng cháng bù néng xiāo zhě fāng
治面目手足有微肿，常不能消者方∶
yǐ chǔ yè qiè èr shēng shuǐ sì shēng zhǔ qǔ sān shēng qù zǐ nà mǐ zhǔ zuò zhōu shí rú cháng shí wù jué
以楮叶切二升，水四升，煮取三升，去滓纳米，煮作粥食，如常食勿绝。
dōng zé yù qǔ yè gàn zhī zhǔn fǎ zuò zhōu zhōu nián yǒng chài shèn shēng lěng yī qiè shí wù
冬则预取叶干之，准法作粥，周年永瘥，慎生冷一切食物。
zhì miàn zhǒng xiǎo biàn sè xīn fù zhàng mǎn fāng
治面肿小便涩，心腹胀满方∶
fú líng xìng rén gè bā fēn jú pí fáng jǐ tíng lì gè wǔ fēn sū zǐ sān hé
茯苓杏仁（各八分） 橘皮防己葶苈（各五分） 苏子（三合）
shàng liù wèi wèi mò mì wán rú xiǎo dòu fú shí wán yǐ sāng bái pí tāng sòng xià
上六味为末，蜜丸如小豆，服十丸，以桑白皮汤送下。
rì èr fú jiā zhì sān shí wán
日二服，加至三十丸。
zhì dà fù shuǐ zhǒng qì xī bù tōng mìng zài dàn xī zhě fāng
治大腹水肿，气息不通，命在旦夕者方∶
niú huáng èr fēn jiāo mù sān fēn kūn bù hǎi zǎo qiān niú zi guì xīn gè bā fēn tíng lì liù fēn
牛黄（二分） 椒目（三分） 昆布海藻牵牛子桂心（各八分） 葶苈（六分）
shàng qī wèi wèi mò lìng dǎo tíng lì rú gāo mì huò wán rú wú zǐ yǐn fú shí wán rì èr shāo jiā
上七味为末，另捣葶苈如膏，蜜和丸如梧子，饮服十丸，日二，稍加。
xiǎo biàn lì wèi dù dà liáng
小便利为度，大良。
zhēn guàn jiǔ nián hàn yáng wáng huàn shuǐ yī suǒ bù zhì yú chǔ cǐ fāng rì yè niào yī èr dòu wǔ liù rì jí chài
贞观九年汉阳王患水，医所不治，余处此方，日夜尿一二斗，五六日即瘥。
yǒu rén huàn shuǐ zhǒng fù dà qí jiān rú shí sì zhī xì xiǎo láo kǔ zú jìng zhǒng xiǎo yǐn shí biàn qì jí cǐ zhōng shēn zhī jí
有人患水肿腹大，其坚如石，四肢细小，劳苦足胫肿，小饮食便气急，此终身之疾。
fú lì xià yào bù chài zhě yi fú cǐ yào wēi chú fēng shī lì xiǎo biàn xiāo shuǐ gǔ suì jiǔ fú zhī nǎi kě dé lì chài hòu kě cháng fú fāng
服利下药不瘥者，宜服此药，微除风湿，利小便，消水谷，岁久服之乃可得力，瘥后可常服方？
guǐ jiàn yǔ dān shēn bái zhú dú huó gè wǔ liǎng qín jiāo zhū líng gè sān liǎng zhī mǔ hǎi zǎo fú líng guì xīn gè
鬼箭羽丹参白术独活（各五两） 秦艽猪苓（各三两） 知母海藻茯苓桂心（各？
shàng shí wèi jǔ yǐ jiǔ sān dòu jìn wǔ rì fú wǔ hé rì sān
上十味咀，以酒三斗，浸五日，服五合，日三。
rèn xìng liàng lì jiàn jiā zhī
任性量力渐加之。
zhì shuǐ zhǒng lì xiǎo biàn jiǔ kè xū rè dāng fēng yǐn lěng shuǐ fù zhǒng yīn zhàng mǎn fāng
治水肿利小便，酒客，虚热当风，饮冷水，腹肿，阴胀满方∶
dāng guī sì liǎng gān suì yī liǎng máng xiāo yuán huā gè èr liǎng wú zhū yú sān liǎng
当归（四两） 甘遂（一两） 芒硝芫花（各二两） 吴茱萸（三两）
shàng wǔ wèi wèi mò mì wán rú wú zǐ dà yǐn fú sān wán rì sān
上五味为末，蜜丸如梧子大，饮服三丸，日三。
yī fāng yǒu dài huáng ráo huā gè èr liǎng wú zhū yú jiā zhū líng shè xiāng gè yī liǎng
（一方有大黄荛花各二两，无茱萸，加猪苓、麝香各一两。
dà dòu sàn
大豆散
zhì jiǔ shuǐ fù dù rú gǔ zhě fāng
治久水，腹肚如鼓者方。
wū dòu yī dòu áo lìng xiāng wù lìng dà shú qù pí wèi xì mò shāi xià táng zhōu jiē de fú zhī chū fú yī hé shāo jiā zhī ruò chū fú duō hòu jí xián chòu fú jǐn gèng zuò qǔ chài zhǐ
乌豆一斗，熬令香，勿令大熟，去皮为细末筛下饧粥，皆得服之，初服一合，稍加之，若初服多，后即嫌臭，服尽更作取瘥止。
bù dé shí féi nì kě zé yǐn gēng zhī shèn jiǔ ròu zhū jī yú shēng lěng cù huá fáng shì
不得食肥腻，渴则饮羹汁，慎酒肉猪鸡鱼、生冷醋滑、房室。
de shí jiāng zhōu niú yáng tù lù ròu
得食浆粥，牛羊兔鹿肉。
cǐ bìng nán zhì suī zhū dà yào wán sàn tāng gāo dāng shí zàn chài guò hòu fù fā wéi cǐ sàn chài hòu bù fā zhōng shēng fú zhī zhōng shēng bù fā yǐ
此病难治，虽诸大药丸散汤膏，当时暂瘥，过后复发，惟此散瘥后不发，终生服之，终生不发矣。
qí suǒ jìn shí wù cháng xū shǎo dàn mò suí yì shí xián wù zhū zá shí děng
其所禁食物（常须少啖，莫随意食咸物，诸杂食等）。
yòu fāng tíng lì mò cāng ěr zi huī gè èr shí bǐ
又方葶苈末苍耳子灰（各二十匕）
shàng èr wèi shuǐ diào hé fú zhī rì èr
上二味水调和服之，日二。
yòu fāng jiāo mù chén shuǐ zhě qǔ áo dǎo rú gāo jiǔ fú fāng cùn bǐ
又方椒目沉水者取熬，捣如膏，酒服方寸匕。
yòu fāng shuǐ zhǔ mǎ dōu líng fú zhī
又方水煮马兜铃服之。
zhì shuǐ qì zhǒng gǔ zhàng xiǎo biàn bù lì fāng
治水气肿鼓胀，小便不利方∶
làng dàng zi yī shēng yáng fèi yī jù qīng yáng yì jiā
莨菪子（一升）， 羊肺（一具，青羊亦佳）。
shàng èr wèi xiān xǐ yáng fèi tāng wēi xiè zhī báo qiè pù gàn zuò mò
上二味先洗羊肺，汤微渫之，薄切曝干作末。
yǐ sān nián dà cù zì làng dàng zi yī shí chū áo lìng biàn sè shú dǎo rú ní hé fèi mò mì hé dǎo sān qiān chǔ wèi wán rú wú zǐ dà shí hòu yī shí jiǔ yǐ mài mén dōng yǐn fú sì wán rì sān
以三年大醋渍莨菪子一时，出熬令变色，熟捣如泥，和肺末蜜合，捣三千杵为丸，如梧子大，食后一食久，以麦门冬饮服四丸，日三。
yǐ hóu zhōng gān kǒu zhān làng yǔ wèi hou shù rì xiǎo biàn dà lì jiā
以喉中干、口粘，浪语为候，数日小便大利，佳。
shān lián zhì wéi sī yè de chài sī yè zhí yún biǎo suǒ sòng yún shù yòng shén yàn
山连治韦司业得瘥，司业侄云表所送云∶数用神验。
mài mén dōng yǐn fāng
麦门冬饮方
mài mén dōng èr shí wǔ méi mǐ èr shí wǔ lì
麦门冬（二十五枚） 米（二十五粒）
shàng èr wèi yǐ shuǐ yī shēng hé zhǔ mǐ shú qù zǐ xià qián wán yào zhú rì zuò fú yòng zhī
上二味以水一升，和煮米熟，去滓，下前丸药，逐日作服用之。
xú wáng zhǔ sàn
徐王煮散
zhì shuǐ zhǒng lì xiǎo biàn fāng
治水肿利小便方。
niú jiǎo fáng jǐ qiāng huó rén shēn dān shēn niú xī shēng má fáng fēng qín jiāo shēng jiāng xiè gǔ pí zǐ wǎn xìng rén fù zǐ shí hú gè sān liǎng sāng bái pí liù liǎng jú pí bái zhú zé xiè fú líng yù lǐ rén zhū líng huáng lián gè yī liǎng
牛角防己羌活人参丹参牛膝升麻防风秦艽生姜屑谷皮紫菀杏仁附子石斛（各三两） 桑白皮（六两） 橘皮白术泽泻茯苓郁李仁猪苓黄连（各一两）
shàng èr shí sān wèi zhì xià shāi wèi cū sàn yǐ shuǐ yī shēng bàn zhǔ sān cùn bǐ qǔ yī shēng dùn fú rì zài
上二十三味治下筛为粗散，以水一升半，煮三寸匕，取一升，顿服，日再。
bù néng zhě dàn yī fù liǎng sān yuè yǐ qián kě fú zhǔ lì duō ér xiǎo biàn sè zhě yòng zhī dà yàn
不能者但一服，两三月以前可服，主利多而小便涩者，用之大验。
zhě chéng hàn fáng jǐ zhǔ sàn
褚澄汉防己煮散
zhì shuǐ zhǒng shàng qì fāng
治水肿上气方。
hàn fáng jǐ zé qī yè shí wěi zé xiè gè sān liǎng sāng bái pí bái zhú dān shēn chì fú líng jú pí tōng cǎo gè sān liǎng shēng jiāng shí liǎng yù lǐ rén wǔ hé
汉防己泽漆叶石苇泽泻（各三两） 桑白皮白术丹参赤茯苓橘皮通草（各三两） 生姜（十两） 郁李仁（五合）
shàng shí èr wèi zhì xià shāi wèi cū sàn yǐ shuǐ yī shēng bàn zhǔ sān fāng cùn bǐ qǔ bā hé qù zǐ dùn fú
上十二味治下筛为粗散，以水一升半煮三方寸匕，取八合，去滓，顿服。
rì sān
日三。
qǔ xiǎo biàn lì wèi dù
取小便利为度。
fú líng wán
茯苓丸
zhì shuǐ zhǒng zhēn quán wèi ān kāng gōng chù cǐ fāng
治水肿，甄权为安康公处此方。
fú líng bái zhú jiāo mù gè sì fēn mù fáng jǐ tíng lì zé xiè gè wǔ fēn gān suì shí èr fēn chì xiǎo dòu qián hú yuán huā guì xīn gè èr fēn máng xiāo qī fēn lìng yán
茯苓白术椒目（各四分） 木防己葶苈泽泻（各五分） 甘遂（十二分） 赤小豆前胡芫花桂心（各二分） 芒硝（七分另研）
shàng shí èr wèi wèi mò mì wán rú wú zǐ mì tāng xià wǔ wán rì yī
上十二味为末，蜜丸如梧子，蜜汤下五丸，日一。
shāo jiā yǐ zhī wèi dù
稍加，以知为度。
zhì shuǐ zhǒng lì dà xiǎo biàn fāng
治水肿利大小便方∶
dài huáng bái zhú yī zuò tíng lì mù fáng jǐ gè děng fēn
大黄白术（一作葶苈） 木防己（各等分）
shàng sān wèi wèi mò mì wán rú wú zǐ dà yǐn xià shí wán dà xiǎo biàn lì wèi dù bù zhī jiā zhī
上三味为末，蜜丸如梧子大，饮下十丸，大小便利为度，不知加之。
yòu fāng qiān niú zi wèi mò shuǐ fú fāng cùn bǐ rì yī
又方牵牛子为末，水服方寸匕，日一。
yǐ liǎng biàn lì wèi dù
以两便利为度。
yòu fāng tíng lì shēng yòng sì liǎng guì xīn yī liǎng
又方葶苈（生用四两） 桂心（一两）
shàng èr wèi wèi mò mì wán rú wú zǐ dà yǐn xià qī wán rì èr yǐ zhī wèi dù
上二味为末，蜜丸如梧子大，饮下七丸，日二，以知为度。
yòu fāng yù lǐ rén mò miàn gè yī shēng
又方郁李仁（末） 面（各一升）
shàng èr wèi hé zuò bǐng zi qī méi shāo shú kōng fù rè shí sì méi bù zhī jiā yī méi yǐ zhì qī méi
上二味和作饼子七枚，烧熟，空腹热食四枚，不知加一枚，以至七枚。
yòu fāng shuǐ yín sān liǎng zhǔ sān rì sān yè tíng lì zi jiāo mù gè yī shēng máng xiāo sān liǎng yī yú èr shí méi
又方水银（三两，煮三日三夜） 葶苈子椒目（各一升） 芒硝（三两） 衣鱼（二十枚）
shuǐ píng guā dì huá shí gè yī liǎng
水萍瓜蒂滑石（各一两）
shàng bā wèi dǎo tíng lì lìng xì
上八味捣葶苈令细，
xià shuǐ yín gèng dǎo lìng bú jiàn shuǐ yín zhǐ
下水银更捣、令不见水银止，
bié dǎo jiāo mù lìng xì
别捣椒目令细，
dǎo guā dì
捣瓜蒂，
shuǐ píng
水萍，
xià shāi hé hé yú yào
下筛合和余药，
yǐ mì hé gèng dǎo sān wàn chǔ chéng wán
以蜜和更捣三万杵成丸，
chū fú yī wán rú wú zǐ dà
初服一丸如梧子大，
cì fú èr wán
次服二丸，
cì fú sān wán
次服三丸，
cì fú sì wán
次服四丸，
cì fú wǔ wán
次服五丸，
cì fú liù wán
次服六丸，
zhì qī rì
至七日，
hái cóng yī wán qǐ
还从一丸起，
cì fú èr wán
次服二丸，
rú shì měi zhì liù wán
如是每至六丸，
hái cóng yī wán qǐ
还从一丸起。
shǐ fú yào dāng yān hóu shàng yǒu zǐ zhǒng qǐ jiá chē zhǒng mǎn chǐ yín jiē zhǒng tuò suì xuè chū wù guài yě bù sān wǔ rì jí xiāo suǒ kǔ jiē chài
始服药，当咽喉上有子肿起，颊车肿满，齿龈皆肿，唾碎血出，勿怪也，不三五日即消，所苦皆瘥。
yǐ shàng fú yào ruò xià duō tíng yào yǐ zhǐ lì yào zhì wǔ xià zhǐ
已上服药，若下多，停药以止利，药至五下止。
bìng wèi chài gèng fú bìng chài zhǐ
病未瘥，更服，病瘥止。
cǐ zhì zhū tǐ ròu féi nóng àn zhī bù xiàn shèn zhě bì cū zhuó yī xiù bù shòu jí shí zhǒng dà shuǐ yī bù zhì zhě xī zhǔ zhī shén yàn
此治诸体肉肥浓，按之不陷，甚者臂粗着衣袖不受，及十种大水，医不治者，悉主之，神验。
shēn shī jí yàn táo shì gǔ jīn lù yàn wú yī yú shuǐ píng guā dì huá shí
（《深师集验》，陶氏《古今录验》无衣鱼，水萍，瓜蒂，滑石）。
zé qī tāng
泽漆汤
zhì shuǐ qì tōng shēn fú zhǒng sì zhī wú lì huò cóng xiāo kě huò cóng huáng dǎn zhī yǐn nèi xū bù zú yíng wèi bù tōng qì bù xiāo huà shí pí fū zhōng chuǎn xī bù ān fù zhōng xiǎng zhàng mǎn yǎn mù bù dé shì fāng
治水气通身浮肿，四肢无力，或从消渴，或从黄胆支饮，内虚不足，营卫不通，气不消化，实皮肤中喘息不安，腹中响胀满，眼目不得视方。
zé qī gēn shí liǎng lǐ yú wǔ jīn shēng jiāng bā liǎng chì xiǎo dòu èr liǎng fú líng sān liǎng rén shēn gān cǎo mài dōng
泽漆根（十两） 鲤鱼（五斤） 生姜（八两） 赤小豆（二两） 茯苓（三两） 人参甘草麦冬？
shàng bā wèi jǔ yǐ shuǐ yī dòu qī shēng xiān zhǔ yú jí dòu jiǎn qī shēng qù yú dòu nà yào zhǔ qǔ sì shēng bàn yī fù sān hé rì sān rén ruò rì èr
上八味咀，以水一斗七升，先煮鱼及豆，减七升，去鱼、豆、纳药、煮取四升半，一服三合，日三，人弱日二。
qì xià chuǎn zhǐ
气下喘止。
kě zhì sì hé shí xiǎo biàn lì zhǒng jiǎn huò dà biàn táng xià
可至四合， 时小便利，肿减，或大便溏下。
xiǎo biàn ruò bù lì hái zēng yī hé yǐ dà lì biàn zhǐ ruò wú lǐ yú yú yì kě yòng
小便若不利还增一合以大利便止，若无鲤鱼， 鱼亦可用。
ruò shuǐ shén bù dé wò wò bù dé zhuǎn cè zài jiā zé qī yī jīn
若水甚不得卧，卧不得转侧，再加泽漆一斤。
kě jiā guā lóu gēn èr liǎng
渴加栝蒌根二两。
ké sòu jiā zǐ wǎn èr liǎng xì xīn yī liǎng kuǎn dōng huā yī liǎng guì xīn sān liǎng zēng yú zhī èr shēng
咳嗽加紫菀二两、细辛一两、款冬花一两、桂心三两、增鱼汁二升。
hú qià wú xiǎo dòu mài dōng yǒu zé xiè wǔ liǎng xìng rén yī liǎng
（胡洽无小豆、麦冬，有泽泻五两，杏仁一两。
lù yàn wú xiǎo dòu
《录验》无小豆。
zhì shuǐ zài wǔ zàng lìng rén ké nì qì chuǎn fù dà ér xiǎng liǎng zú zhǒng mù xià yǒu wò cán zhuàng wēi kě bù dé ān wò qì bēn duǎn qì yǒu qǐng nǎi fù xiǎo biàn nán shǎo ér shù fèi bìng xiōng mǎn yǐn tòng yi lì xiǎo biàn shuǐ qì pò zhǒng xī xī hán rè
治水在五脏，令人咳逆气喘，腹大而响，两足肿，目下有卧蚕状，微渴，不得安卧，气奔短气，有顷乃复，小便难，少而数，肺病胸满隐痛，宜利小便，水气迫肿，翕翕寒热）。
zhū líng sàn
猪苓散
zhì xū mǎn tōng shēn zhǒng lì sān jiāo tōng shuǐ dào fāng
治虚满通身肿，利三焦通水道方。
zhū líng tíng lì rén shēn yuán cān wǔ wèi zǐ fáng fēng zé xiè guì xīn yě láng dú jiāo mù bái zhú gān jiāng dà jǐ gān cǎo gè èr liǎng cōng róng èr liǎng bàn nǚ qū sān hé chì xiǎo dòu èr hé
猪苓葶苈人参元参五味子防风泽泻桂心野狼毒椒目白术干姜大戟甘草（各二两） 苁蓉（二两半） 女曲（三合） 赤小豆（二合）
shàng shí qī wèi zhì xià shāi jiǔ fú fāng cùn bǐ rì sān yè yī
上十七味治下筛，酒服方寸匕，日三夜一。
lǎo xiǎo yī bǐ yǐ xiǎo biàn lì wèi dù
老小一匕，以小便利为度。
má dòu jiān
麻豆煎
zhì shuǐ qì tōng shēn fú zhǒng bǎi yào bù chài dài sǐ zhě fāng
治水气通身浮肿，百药不瘥，待死者方。
dà má zi jiē qǔ xīn féi zhě jiā chì xiǎo dòu bù dé yī lì zá gè yī shí
大麻子（皆取新肥者佳） 赤小豆（不得一粒杂，各一石）
shàng èr wèi jiē yǐ xīn jīng zhě jìng jiǎn zé
上二味皆以新精者净拣择，
shuǐ táo xǐ pù gàn
水淘洗曝干，
zhēng má zi shǐ shú
蒸麻子使熟，
gèng pù lìng gàn
更曝令干，
zhù jìng qì zhōng
贮净器中，
yù fú qǔ wǔ shēng
欲服取五升，
má zi áo lìng huáng xiāng
麻子熬令黄香，
yǐ huǎn huǒ wù lìng jiāo
以缓火勿令焦，
zuò jí xì mò
作极细末，
yǐ shuǐ wǔ shēng nuò qǔ zhī lìng jǐn
以水五升搦取汁令尽，
zhù jìng mì qì
贮净密器，
míng dàn yù fú
明旦欲服，
jīn yè yǐ xiǎo dòu yī shēng táo jìn
今夜以小豆一升淘浸，
zhì dàn gàn lù qù shuǐ
至旦干漉去水，
yǐ xīn shuǐ zhǔ dòu
以新水煮豆，
wèi jí hǎo shú
未及好熟，
jí lù chū lìng gàn
即漉出令干，
nà má zi zhī zhōng
纳麻子汁中，
zhǔ lìng dà làn shú
煮令大烂熟，
kōng fù zì fú
空腹恣服，
rì sān fú
日三服，
dāng xiǎo xīn mèn
当小心闷，
shǎo shí jí zhǐ
少时即止，
wǔ rì hòu xiǎo biàn shù huò chì
五日后小便数或赤，
ér tuò zhān kǒu gàn
而唾粘口干，
bù zú guài zhī
不足怪之，
fú qì
服讫，
cháng xū wēi xíng
常须微行，
wèi de jí wò
未得即卧。
shí rì hòu zhēn jiǔ sān lǐ jué gǔ xià qì
十日后，针灸三里，绝骨下气。
bù ěr
不尔，
qì bù xiè jǐn
气不泄尽，
fú yào hòu wǔ rì qì nì bù kě xià zhě
服药后五日气逆不可下者，
qǔ dà lǐ yú yī tóu
取大鲤鱼一头，
xiān sǐ zhě qù lín wěi děng
先死者去鳞尾等，
yǐ tāng tuō qù huá
以汤脱去滑，
jìng xǐ kāi dù qù zàng
净洗开肚去脏，
yǐ shàng jiàn má zhī hé xiǎo dòu wán zhǔ
以上件麻汁和小豆完煮，
lìng shú zuò gēng
令熟作羹，
rù cōng chǐ jú pí shēng jiāng zǐ sū tiáo hé shí zhī
入葱、豉、橘皮、生姜、紫苏调和食之，
shǐ zhōng yī qiè duàn yán
始终一切断盐，
kě jí yǐn má zhī
渴即饮麻汁。
qiū dōng nuǎn yǐn chūn xià lěng dòng yǐn liào cháng shí bù dé zhì bǎo zhǐ de miǎn jī ér yǐ
秋冬暖饮，春夏冷冻饮料，常食不得至饱，只得免饥而已。
shèn fáng shì chēn nù dà yǔ gāo shēng jiǔ miàn yóu cù shēng lěng cài rú yī qiè yú ròu yán jiàng wǔ xīn bìng zhì yī qiè qì bìng fú zhě jiē chài
慎房室，嗔怒，大语高声、酒面油醋，生冷菜茹、一切鱼肉、盐酱五辛，并治一切气病，服者皆瘥。
fán zuò yī yuè rì fú zhī
凡作一月日服之。
má zi shú shí duō shōu xīn wèng zhù nǐ shī rén yě
麻子熟时，多收新瓮贮，拟施人也。
yòu fāng wú zhū yú bì bá kūn bù xìng rén tíng lì gè děng fēn
又方吴茱萸荜茇昆布杏仁葶苈（各等分）
shàng wǔ wèi wèi mò mì wán rú wú zǐ fú wǔ wán
上五味为末，蜜丸如梧子，服五丸。
wù lìng bǎo shí shí qì bǎo mēn qì jí fú zhī jí sàn
勿令饱食，食讫，饱闷气急，服之即散。
kǔ hù wán
苦瓠丸
zhì dà shuǐ tóu miàn biàn shēn zhǒng zhàng fāng
治大水，头面遍身肿胀方。
kǔ hù bái ráng shí niǎn rú dà dòu yǐ miàn guǒ zhǔ yī fèi kōng fù tūn qī méi zhì wǔ dāng chū shuǐ yī shēng sān sì rì shuǐ zì chū bù zhǐ dà shòu nǎi chài
苦瓠白穣实，捻如大豆，以面裹煮一沸，空腹吞七枚，至午当出水一升，三四日水自出不止，大瘦乃瘥。
sān nián nèi shèn kǒu wèi kǔ hù xū hǎo wú yàn yì xì lǐ yán jìng zhě bù ěr yǒu dú bù kān yòng
三年内慎口味，苦瓠须好，无厌翳，细理研净者，不尔，有毒不堪用。
cuī shì xiǎo biàn ruò tài duō jí yī èr rì tíng zhǐ
（崔氏小便若太多，即一二日停止）。
yòu fāng kǔ hù mó èr fēn tíng lì zi wǔ fēn
又方苦瓠膜（二分） 葶苈子（五分）
shàng èr wèi hé dǎo wèi wán rú xiǎo dòu dà fú wǔ wán rì sān
上二味合捣为丸如小豆大，服五丸，日三。
yòu fāng dà zǎo ròu qī méi kǔ hù mó rú zǎo hé dà
又方大枣肉（七枚） 苦瓠膜（如枣核大）。
shàng dǎo wèi mò wán yī fù sān wán
上捣为末，丸，一服三丸。
rú rén xíng shí wǔ lǐ jiǔ yòu fú èr wán shuǐ chū gèng fú yī wán jí zhǐ
如人行十五里久，又服二丸，水出，更服一丸，即止。
yòu fāng tíng lì táo rén gè děng fēn
又方葶苈桃仁（各等分）
shàng èr wèi jiē áo hé dǎo wèi wán fú zhī lì xiǎo biàn
上二味皆熬，合捣为丸，服之，利小便。
yī fāng yòng xìng rén
一方用杏仁。
yòu fāng dǎo shēng tíng lì zi cù hé fú yǐ xiǎo biàn shù wèi dù
又方捣生葶苈子，醋和服，以小便数为度。
yòu fāng shāo jiāng shí lìng chì nà hēi niú niào zhōng lìng rè fú yī shēng rì èr
又方烧姜石令赤，纳黑牛尿中令热，服一升，日二。
yòu fāng dān fú niú niào dà liáng
又方单服牛尿，大良。
fán bìng shuǐ fú
凡病水服。
wú bù chài
无不瘥。
fú fǎ xiān cóng shǎo qǐ de xià wèi dù
服法先从少起，得下为度。
yòu fāng jiān rén niào lìng kě wán fú rú xiǎo dòu dà rì sān
又方煎人尿令可丸，服如小豆大，日三。
zhì shuǐ tōng shēn zhǒng fāng
治水通身肿方∶
jiān zhū jiāo zhī yè rú táng kōng fù fú yī bǐ rì sān yǎng yǐ zhī xǐ zhī
煎猪椒枝叶如饧，空腹服一匕，日三，痒，以汁洗之。
yòu fāng jiǔ fǎ jiǔ zú dì èr zhǐ shàng yī cùn suí nián zhuàng
又方灸法灸足第二趾上一寸，随年壮。
yòu jiǔ liǎng shǒu dà zhǐ fèng tóu qī zhuàng
又灸两手大指缝头七壮。
má huáng jiān
麻黄煎
zhì fēng shuǐ tōng shēn zhǒng yù liè lì xiǎo biàn fāng
治风水，通身肿欲裂，利小便方。
má huáng fú líng zé xiè gè sì liǎng fáng fēng zé qī bái zhú gè wǔ liǎng xìng rén dà jǐ gè yī shēng huáng zhū líng gè sān liǎng dú huó bā liǎng dà dòu èr shēng shuǐ qī shēng zhǔ qǔ yī shēng qīng jiǔ yī shēng
麻黄茯苓泽泻（各四两） 防风泽漆白术（各五两） 杏仁大戟（各一升） 黄猪苓（各三两） 独活（八两） 大豆（二升，水七升煮取一升）， 清酒（一升）
shàng shí sān wèi jǔ yǐ dòu zhī jiǔ jí shuǐ yī dòu hé zhǔ qǔ liù shēng fēn liù qī fú yī rì yī yè lìng jǐn dāng xiǎo biàn jí lì wèi dù
上十三味咀，以豆汁酒及水一斗合煮，取六升，分六七服，一日一夜，令尽，当小便极利为度。
dà dòu sàn
大豆散
zhì fēng shuǐ tōng shēn dà zhǒng yǎn hé bù dé kāi duǎn qì yù jué fāng
治风水，通身大肿，眼合不得开，短气欲绝方。
dà dòu yī shēng xìng rén yī shēng má huáng mù fáng jǐ fáng fēng zhū líng gè sì liǎng zé xiè huáng wū tóu gè sān liǎng bàn xià liù liǎng shēng jiāng qī liǎng fú líng bái zhú gè wǔ liǎng gān suì gān cǎo gè èr liǎng qīng jiǔ yī shēng
大豆（一升） 杏仁（一升） 麻黄木防己防风猪苓（各四两） 泽泻黄乌头（各三两） 半夏（六两） 生姜（七两） 茯苓白术（各五两） 甘遂甘草（各二两）清酒（一升）
shàng shí liù wèi jǔ yǐ shuǐ yī dòu sì shēng zhǔ dòu qǔ yī dòu qù dòu nà yào jí jiǔ hé jiān qǔ qī shēng fēn qī fú rì sì yè sān de xiǎo biàn kuài lì wèi dù
上十六味咀，以水一斗四升煮豆，取一斗，去豆，纳药及酒合煎，取七升，分七服，日四夜三，得小便快利为度。
zhǒng xiāo tíng yào bù bì jǐn jì
肿消停药，不必尽剂。
ruò bù lì xiǎo biàn zhě jiā shēng dà jǐ yī shēng tíng lì èr liǎng wú bù kuài lì wàn bù shī yī
若不利小便者，加生大戟一升，葶苈二两，无不快利，万不失一。
shēn shī fāng wú zhū líng zé xiè wū tóu bàn xià gān suì
（深师方无猪苓、泽泻、乌头、半夏、甘遂）。
zhì fēng shuǐ zhǒng fāng
治风水肿方∶
dà dòu sān shēng sāng bái pí wǔ shēng yǐ shuǐ èr shēng zhǔ qǔ yī shēng qù zǐ nà hòu yào fēng jú pí bàn xià shēng jiāng gè wǔ liǎng biē jiǎ dāng guī fáng jǐ má huáng zhū líng gè sān liǎng dà jǐ yī liǎng kuí zi yī shēng
大豆（三升） 桑白皮（五升，以水二升，煮取一升，去滓，纳后药）风橘皮半夏生姜（各五两） 鳖甲当归防己麻黄猪苓（各三两） 大戟（一两） 葵子（一升）
shàng shí sān wèi jǔ nà qián zhī zhōng zhǔ qǔ wǔ shēng měi fú bā hé rì sān
上十三味咀，纳前汁中，煮取五升，每服八合，日三。
xiāng qù rú rén xíng shí lǐ jiǔ zài fú
相去如人行十里久，再服。
má zi tāng
麻子汤
zhì biàn shēn liú zhǒng fāng
治遍身流肿方。
má zi wǔ shēng chì xiǎo dòu sān shēng dāng lù yī shēng jí shāng lù fáng fēng sān liǎng fù zǐ yī liǎng
麻子（五升） 赤小豆（三升） 当陆（一升，即商陆） 防风（三两） 附子（一两）
shàng wǔ wèi jǔ xiān dǎo má zi lìng shú yǐ shuǐ sān dòu zhǔ má zi qǔ yī dòu sān shēng qù zǐ nà yào jí dòu zhǔ qǔ sì shēng qù zǐ shí dòu yǐn zhī
上五味咀，先捣麻子令熟，以水三斗煮麻子，取一斗三升，去滓，纳药及豆煮，取四升，去滓，食豆饮汁。
dà dòu jiān
大豆煎
zhì nán zǐ nǚ rén xīn jiǔ zhǒng de bào è fēng rù fù fù rén xīn chǎn shàng qīng fēng rù zàng fù zhōng rú mǎ biān zhě xū xī duǎn qì ké sòu fāng
治男子女人新久肿得暴恶风入腹，妇人新产上圊风入脏，腹中如马鞭者，嘘吸短气，咳嗽方。
dà dòu yī dòu jìng zé yǐ shuǐ wǔ dǒu zhǔ qǔ yī dòu wǔ shēng chéng qīng nà fǔ zhōng yǐ yī dòu bàn měi jiǔ nà zhōng gēng jiān qǔ jiǔ shēng sù wù shí píng dàn fú sān shēng wēn fù qǔ hàn liǎng shí qǐng dāng xià qù fēng qì zhǒng tuì shèn fēng lěng shí rì píng fù chú rì hé fú jiā
大豆一斗净择，以水五斗煮取一斗五升，澄清纳釜中，以一斗半美酒纳中更煎，取九升，宿勿食，平旦服三升，温覆取汗两食顷当下，去风气肿退，慎风冷，十日平复，除日合服佳。
ruò jí bù kě dài suì jí hé fú zhǒng bù jìn tuì jiā zhī zhǒng chài gèng fú sān shēng
若急不可待，遂急合服，肿不尽退，加之，肿瘥，更服三升。
ruò shí fēn chài wù fú
若十分瘥，勿服。
bìng zhōng yì kě rèn xìng yǐn zhī shǐ jiǔ qì xiāng jiē
病中亦可任性饮之，使酒气相接。
zhǒu hòu yún zhǒng chài hòu kě shèn wù duō yǐn
（《肘后》云∶肿瘥后渴，慎勿多饮）。
yòu fāng chǔ pí zhī yè yī dà shù qiè zhǔ qǔ zhī suí duō shǎo niàng jiǔ dàn yǐn zuì wèi jiā bù guò sān sì rì zhǒng shǎo tuì chài hòu kě cháng fú zhī
又方楮皮枝叶一大束切，煮取汁随多少酿酒，但饮醉为佳，不过三四日肿少退，瘥后可常服之。
yī fāng yòng zhū jiāo pí zhī yè
（一方用猪椒皮枝叶。
yòu fāng lǐ yú zhǎng yī chǐ wǔ cùn yǐ niào yān zì yī xiǔ píng dàn yǐ mù bì cóng kǒu zhōng guàn zhì wěi wēi huǒ zhì lìng wēi shú qù pí sù wù shí kōng fù dùn fú zhī
又方鲤鱼长一尺五寸，以尿淹渍一宿，平旦以木篦从口中贯至尾、微火炙令微熟，去皮宿勿食，空腹顿服之。
bù néng zhě fēn zài fú wù yǔ yán
不能者，分再服，勿与盐。
mó gāo
摩膏
zhì biǎo fán zhǒng bìng xū bǎi fāng nèi wài gōng zhī bù kě yī gài fāng
治表，凡肿病须百方内外攻之，不可一概方。
shēng shāng lù yī jīn zhū gāo yī jīn jiān kě dé èr shēng
生商陆（一斤） 猪膏（一斤煎，可得二升）
shàng èr wèi hé jiān lìng huáng qù zǐ yǐ mó zhǒng yì kě fú shǎo xǔ bìng tu yǐ zhǐ fù shàng zào zhé fū zhī bù guò sān rì
上二味和煎令黄，去滓，以摩肿，亦可服少许，并涂以纸复上燥辄敷之，不过三日。
chài
瘥。
shè xiāng sàn
麝香散
zhì fù rén duǎn qì xū léi biàn shēn fú zhǒng pí fū jí rén suǒ xī jiàn fāng
治妇人短气虚羸，遍身浮肿，皮肤急，人所稀见方。
shè xiāng sān zhū xióng huáng liù zhū yuán huā gān suì gè èr fēn
麝香（三铢） 雄黄（六铢） 芫花甘遂（各二分）
shàng sì wèi wèi mò jiǔ fú wǔ bǐ
上四味为末，酒服五匕。
lǎo shào yǐ yì zēng jiǎn
老少以意增减。
yì kě wèi wán rú xiǎo dòu dà qiáng zhě fú qī wán
亦可为丸如小豆大，强者服七丸。
duǎn jù wú xióng huáng
（《短剧》无雄黄。
shēn shī yǐ mì wán rú dà dòu fú èr wán rì sān
深师以蜜丸如大豆，服二丸，日三。
zhì sān jiāo jué mǎn shuǐ zài xiōng wài míng yuē shuǐ bìng
治三焦决满，水在胸外，名曰水病。
fù dú dà zài fù biǎo yòng dà shè xiāng wán
腹独大在腹表，用大麝香丸。
huà tuó fāng zhǒu hòu yǒu rén cān èr fēn wèi jiǔ fù
《华佗方》、《肘后》有人参二分，为九服）。
zhì xū láo fú zhǒng fāng jiǔ tài chòng bǎi zhuàng
治虚劳浮肿方灸太冲百壮。
yòu jiǔ shèn shù
又灸肾俞。