千金方 · 孙思邈 · Chapter 180 of 228

备急方·诸般伤损第三

PinyinModern Translation
Size

lùn yī shǒu fāng jiǔ shí èr shǒu

(论一首方九十二首)

lùn yuē fán bèi dǎ sǔn xuè mèn qiǎng xīn qì jué bù néng yán kě bò kāi kǒu niào zhōng lìng xià yàn jí xǐng yòu duò chē luò mǎ jí chē niǎn mù dǎ yǐ sǐ zhě yǐ sǐ rén ān zhe yǐ shǒu shén yǎn qí kǒu bí yǎn shàng yī shí qǐng huó yǎn kāi yǔ rè xiǎo biàn èr shēng

论曰,凡被打损,血闷抢心,气绝不能言可擘开口,尿中令下咽即醒,又堕车落马,及车辗木打已死者,以死人安着,以手神掩其口鼻眼上,一食顷活,眼开与热小便二升。

zhì bèi dǎ jī tóu yǎn qīng zhǒng fāng

治被打击,头眼青肿方∶

zhì féi zhū ròu lìng rè zhí shàng

炙肥猪肉令热,拓上。

zhǒu hòu fāng yún zhì xuè jù pí fū jiān bù xiāo sàn zhě

(《肘后方》云∶治血聚皮肤间不消散者。

yòu fāng qiáng shàng xiǔ gǔ tuò yú shí shàng yán mó tu zhī

又方墙上朽骨,唾于石上研磨涂之。

gàn jí yì

干即易。

yòu fāng zhì zhū gān tiē zhī

又方炙猪肝贴之。

yòu fāng xīn shā yáng ròu

又方新杀羊肉。

chéng rè fēng zhī

乘热封之。

yòu fāng dà dòu huáng wèi mò shuǐ hé tu zhī

又方大豆黄为末,水和涂之。

zhì bèi dǎ shāng pò fù zhōng yǒu yū xuè fāng

治被打伤破,腹中有瘀血方∶

pú huáng yī shēng dāng guī guì xīn gè èr liǎng

蒲黄(一升) 当归桂心(各二两)

shàng sān wèi zhì xià shāi jiǔ fú fāng cùn bǐ rì sān yè yī

上三味,治下筛,酒服方寸匕,日三夜一。

yòu fāng liú jì nú yán hú suǒ gǔ suì bǔ gè yī liǎng

又方刘寄奴延胡索骨碎补(各一两)

shàng sān wèi jǔ yǐ shuǐ èr shēng jiān qǔ qī hé fù nà jiǔ jí xiǎo biàn gè yī hé wēn rè dùn fú

上三味, 咀,以水二升,煎取七合,复纳酒及小便各一合,温热顿服。

yòu fāng chóng méng chóng shuǐ zhì gè sān shí méi táo rén wǔ shí méi guì xīn èr liǎng dài huáng wǔ liǎng

又方虫虻虫水蛭(各三十枚) 桃仁(五十枚) 桂心(二两) 大黄(五两)

shàng liù wèi jǔ yǐ jiǔ shuǐ gè wǔ shēng zhǔ qǔ sān shēng fēn wǔ fú

上六味, 咀,以酒水各五升,煮取三升,分五服。

yòu fāng shēng dì huáng zhī sān shēng jiǔ yī shēng bàn zhǔ qǔ èr shēng qī hé fēn sān fú

又方生地黄汁三升,酒一升半,煮取二升七合,分三服。

zhǒu hòu fāng zhì cóng gāo duò xià yū xuè zhàng xīn miàn qīng duǎn qì yù sǐ

(《肘后方》治从高堕下,瘀血胀心,面青短气欲死。

yòu fāng làng dàng zi wèi mò fū chuāng shàng

又方莨菪子为末敷疮上。

bái mǎ tí sàn

白马蹄散

zhì bèi dǎ fù zhōng yū xuè bìng zhì fù rén yū xuè huà xuè wèi shuǐ fāng

治被打腹中瘀血,并治妇人瘀血,化血为水方。

bái mǎ tí shāo lìng yān jǐn dǎo shāi jiǔ fú fāng cùn bǐ rì sān yè yī

白马蹄烧令烟尽,捣筛,酒服方寸匕,日三夜一。

zhì bèi ōu jī sǔn shāng jù xuè fù mǎn fán nǎo mèn fāng

治被殴击损伤聚血,腹满烦恼闷方∶

chǐ yī shēng yǐ shuǐ sān shēng zhǔ sān fèi fēn zài fú bù chài zhòng zuò

豉一升,以水三升,煮三沸,分再服,不瘥重作。

gèng qǔ má zi zhǔ rú chǐ fǎ bù chài gèng zhǔ chǐ rú shàng fǎ

更取麻子煮如豉法,不瘥,更煮豉如上法。

zhì yǒu yū xuè qí rén xǐ wàng bù yù wén rén shēng xiōng zhōng qì sāi duǎn qì fāng

治有瘀血,其人喜忘,不欲闻人声,胸中气塞短气方∶

gān cǎo yī liǎng fú líng èr liǎng xìng rén wǔ shí méi

甘草(一两) 茯苓(二两) 杏仁(五十枚)

shàng sān wèi jǔ yǐ shuǐ èr shēng zhǔ qǔ jiǔ hé fēn èr fú

上三味咀以水二升,煮取九合,分二服。

zhì cóng gāo duò xià shāng shé jí tòng fán zào tí jiào bù wò fāng

治从高堕下,伤折疾痛,烦躁啼叫不卧方∶

qǔ shǔ shǐ shāo mò yǐ zhū gāo hé tu tòng zhǐ jí guǒ zhī

取鼠屎烧末,以猪膏和涂痛止,急裹之。

zhì cóng gāo duò xià jí wèi mù shí suǒ zé huò yīn luò mǎ fán shāng sǔn xuè yū níng jī qì jué yù sǐ wú bù zhì zhī fāng

治从高堕下,及为木石所迮,或因落马,凡伤损血瘀凝积,气绝欲死,无不治之方∶

qǔ jìng tǔ wǔ shēng zhēng lìng liū fēn bàn yǐ gù bù shù zhòng guǒ zhī yǐ yùn bìng shàng wù lìng dà rè kǒng pò ròu lěng zé yì zhī qǔ tòng zhǐ jí yǐ

取净土五升蒸令溜,分半,以故布数重裹之,以熨病上勿令大热,恐破肉,冷则易之,取痛止即已。

fán yǒu sǔn shāng jiē yǐ cǐ fǎ zhì zhī shén xiào

凡有损伤,皆以此法治之神效。

yǐ sǐ bù néng yán zhě yì zhì

已死不能言者,亦治。

zhì duò chē mǎ jiān mǎ ān jí zhū wù yǐn tǐ ròu duàn fāng

治堕车马间,马鞍及诸物隐体肉断方∶

yǐ cù hé qǔ tu zhī

以酢和曲涂之。

dāng guī sàn

当归散

zhì luò mǎ duò chē zhū shāng wàn zhé bì jiǎo tòng bù zhǐ fāng

治落马堕车,诸伤腕折臂脚痛不止方。

dāng guī guì xīn shǔ jiāo fù zǐ gè èr fēn zé lán yī fēn xiōng liù fēn gān cǎo wǔ fēn

当归桂心蜀椒附子(各二分) 泽兰(一分) 芎 (六分) 甘草(五分)

shàng qī wèi bìng áo lìng xiāng

上七味,并熬令香。

zhì xià shāi jiǔ fú fāng cùn bǐ rì sān

治下筛,酒服方寸匕,日三。

fán shì shāng sǔn jiē fú zhī shí rì yù xiǎo ér yì tóng

凡是伤损皆服之,十日愈,小儿亦同。

jiù jí fāng yún zhì duò mǎ luò chē bèi dǎ shāng wàn zhé jiào huàn tòng shēng bù jué fú cǐ sàn hū xī zhī jiān bù fù dà tòng shí sān rì gǔ jīn xiāng lián

(《救急方》云∶治堕马落车被打伤,腕折叫唤痛声不绝,服此散呼吸之间不复大痛,十三日骨筋相连。

huáng sàn

黄散

zhì wàn zhé fāng

治腕折方。

huáng bái sháo gè sān liǎng dāng guī gàn dì huáng fù zǐ xù duàn guì xīn gān jiāng tōng cǎo gè èr liǎng dài huáng yī

黄白芍(各三两) 当归干地黄附子续断桂心干姜通草(各二两) 大黄(一?

shàng shí èr wèi zhì xià shāi xiān shí jiǔ fú wǔ fēn bǐ rì sān

上十二味治下筛,先食酒服五分匕,日三。

qiān jīn yì wú dài huáng

(《千金翼》无大黄)。

zhì shé gǔ duàn jīn fāng

治折骨断筋方∶

gàn dì huáng dāng guī qiāng huó kǔ shēn gè děng fēn

干地黄当归羌活苦参(各等分)

shàng sì wèi zhì xià shāi jiǔ fú fāng cùn bǐ rì sān

上四味,治下筛,酒服方寸匕,日三。

zhì wàn shé gǔ sǔn tòng bù kě rěn fāng

治腕折骨损,痛不可忍方∶

yǐ dà má gēn jí yè dǎo zhī yǐn yī shēng

以大麻根及叶捣汁,饮一升。

wú shēng má zhǔ gàn má zhī fú yì zhǔ zhuì duò wō dǎ yū xuè xīn fù mǎn duǎn qì

无生麻,煮干麻汁服,亦主坠堕挝打瘀血,心腹满短气。

zhì bèi shāng jīn jué fāng qǔ xiè tóu zhōng nǎo jí zú zhōng suǐ áo zhī nà chuāng zhōng jīn jí xù shēng

治被伤筋绝方∶取蟹头中脑及足中髓熬之,纳疮中筋即续生。

zhì wàn zhé sì zhī gǔ suì jí jīn shāng cuō diē fāng

治腕折四肢骨碎,及筋伤蹉跌方∶

shēng dì bù xiàn duō shǎo shú dǎo yòng fū suǒ sǔn shāng chù

生地不限多少熟捣,用敷所损伤处。

zhǒu hòu fāng yún duǎn jù fāng làn dǎo áo zhī yǐ guǒ shāng chù yǐ zhì sì zhī gǔ suì jīn shāng cuō diē fāng

(《肘后方》云∶《短剧方》烂捣熬之,以裹伤处,以治四肢骨碎筋伤蹉跌方∶

yǐ shuǐ èr shēng zì chǐ sān shēng qǔ zhī fú zhī

以水二升,渍豉三升,取汁服之。

lù jiǎo sàn

鹿角散

zhì tóng qián

治同前。

lù jiǎo dǎo shāi sǎ fú fāng cùn bǐ rì sān

鹿角捣筛,洒服方寸匕,日三。

yòu fāng jīn gǔ shāng chū pò shí yǐ rè mǎ shǐ fū zhī wú bān

又方筋骨伤初破时,以热马屎敷之无瘢。

yòu fāng dà dòu èr shēng shuǐ wǔ shēng zhǔ qǔ èr shēng yǐ chún jiǔ liù qī shēng hé hé dòu zhī fú zhī yī rì jǐn rú tāng wò xuě

又方大豆二升,水五升,煮取二升,以醇酒六七升合和豆汁服之,一日尽,如汤沃雪。

zhǒu hòu fāng yún zhì duò zé yū xuè wú dà dòu yòng xiǎo dòu yì jiā

(《肘后方》云∶治堕迮瘀血,无大豆,用小豆亦佳。

yòu fāng yáng nǎo yī liǎng fā huī hú fěn hú táo zhī gè bàn liǎng

又方羊脑(一两) 发灰胡粉胡桃脂(各半两)

shàng sì wèi dǎo hé diào rú gāo fū shàng yǐ shēng bù guǒ zhī

上四味,捣和调如膏敷上,以生布裹之。

zhì tóu pò nǎo chū zhòng fēng kǒu jìn fāng

治头破脑出,中风口噤方∶

dà dòu yī shēng áo qù xīng wù shǐ tài shú dǎo mò shú zhēng qì biàn hé zèng xià pén zhōng yǐ jiǔ yī dòu lín zhī wēn fú yī shēng fù qǔ hàn fū xìng rén gāo chuāng shàng

大豆一升熬去腥,勿使太熟,捣末,熟蒸气遍合甑下盆中,以酒一斗淋之,温服一升,覆取汗,敷杏仁膏疮上。

hēi dà dòu lín jiǔ jí dà dòu zǐ tāng fǎ

黑大豆淋酒,即大豆紫汤法。

dà dòu zǐ tāng

大豆紫汤

zhì bèi shāng fēng rù sì tǐ jiǎo gōng fǎn zhāng kǒu jìn bù néng yán huò chǎn fù duò tāi fán de cǐ zhě dà zhòng bù guò wǔ jì

治被伤风入四体,角弓反张,口噤不能言,或产妇堕胎,凡得此者,大重不过五剂。

fāng jiàn dì sān juǎn fù rén chǎn hòu zhòng fēng mén

(方见第三卷妇人产后中风门。

jiāo ài tāng

胶艾汤

zhì zhàng fū cóng gāo duò xià shāng wǔ zàng wēi zhě tuò xuè shèn zhě tù xiě jí jīn chuāng shāng jīng bēng zhōng jiē zhǔ zhī fāng

治丈夫从高堕下伤五脏,微者唾血,甚者吐血,及金疮伤经崩中皆主之方。

ē jiāo ài yè gān jiāng gè èr liǎng sháo yào sān liǎng

阿胶艾叶干姜(各二两) 芍药(三两)

shàng sì wèi jǔ yǐ shuǐ bā shēng zhǔ qǔ sān shēng qù zǐ nà jiāo lìng yáng fēn èr fú léi rén fēn sān fú

上四味, 咀,以水八升,煮取三升,去滓纳胶令烊,分二服,羸人分三服。

jiān zhǔ nǚ rén chǎn hòu bēng shāng xià xuè guò duō xū chuǎn fù zhōng jiǎo tòng

兼主女人产后崩伤下血过多,虚喘腹中绞痛。

xià xuè bù zhǐ zhě fú zhī xī yù

下血不止者,服之悉愈。

dà jiāo ài tāng

大胶艾汤

zhì nán zǐ shāng jué huò cóng gāo duò xià shāng wǔ zàng wēi zhě tuò xuè shèn zhě tù xiě jí jīn chuāng shāng jīng zhě fāng

治男子伤绝,或从高堕下伤五脏,微者唾血,甚者吐血及金疮伤经者方。

ē jiāo ài yè gān cǎo dāng guī xiōng gè èr liǎng gān jiāng yī liǎng sháo yào dì huáng gè sān liǎng

阿胶艾叶甘草当归芎 (各二两) 干姜(一两) 芍药地黄(各三两)

shàng bā wèi jǔ yǐ shuǐ bā shēng zhǔ qǔ sān shēng qù zǐ nà jiāo lìng yáng fēn zài fú léi rén fēn sān fú cǐ tāng zhì fù rén chǎn hòu bēng shāng xià xuè guò duō xū chuǎn yù sǐ fù zhōng jí tòng xià xuè bù zhǐ zhě shén liáng

上八味, 咀,以水八升,煮取三升,去滓纳胶令烊,分再服,羸人分三服,此汤治妇人产后崩伤下血过多,虚喘欲死,腹中急痛,下血不止者神良。

zhú pí tāng

竹皮汤

zhì wèi bīng zhàng suǒ jiā mù shí suǒ zé xuè zài xiōng bèi jí xié zhōng tòng bù dé qì xī fāng

治为兵杖所加,木石所迮,血在胸背及胁中,痛不得气息方。

qīng zhú rú luàn fā huī gè rú jī zǐ dà èr méi

青竹茹乱发灰(各如鸡子大,二枚)

shàng èr wèi yú tàn huǒ shàng zhì lìng jiāo zào hé dǎo xià shāi jiǔ yī shēng zhǔ sān fèi yī fù jǐn zhī sān fú yù

上二味,于炭火上炙令焦燥,合捣下筛,酒一升,煮三沸,一服尽之,三服愈。

zhì duò mǎ luò chē diān pú bēng xuè fù mǎn duǎn qì fāng

治堕马落车,颠仆崩血,腹满短气方∶

dà dòu wǔ shēng yǐ shuǐ yī dòu zhǔ qǔ èr shēng qù dòu yī fù lìng jǐn jù zhě bù guò sān zuò

大豆五升,以水一斗,煮取二升,去豆,一服令尽,剧者不过三作。

zhì duò luò chē mǎ jiān xīn fù jī xuè tǔ tuò wú shù fāng

治堕落车马间,心腹积血,吐唾无数方∶

gàn ǒu gēn wèi mò yǐ jiǔ fú fāng cùn bǐ rì sān

干藕根为末,以酒服方寸匕,日三。

rú wú qǔ xīn ǒu dǎo zhī fú zhī

如无,取新藕捣汁服之。

táo rén tāng

桃仁汤

zhì cóng gāo duò xià luò dà mù chē mǎ jiān xiōng fù zhōng yǒu xuè bù dé qì xī fāng

治从高堕下,落大木车马间,胸腹中有血,不得气息方。

táo rén shí sì méi dà zǎo èr shí méi dài huáng xiāo shí gān cǎo gè yī liǎng pú huáng yī liǎng bàn

桃仁(十四枚) 大枣(二十枚) 大黄硝石甘草(各一两) 蒲黄(一两半)

shàng liù wèi jǔ yǐ shuǐ sān shēng zhǔ qǔ yī shēng jiǎo qù zǐ shì hán wēn fú jǐn zhī dāng xià xià bù zhǐ zì má zhī yī bēi yǐn zhī jí zhǐ

上六味, 咀,以水三升,煮取一升,绞去滓,适寒温服尽之,当下,下不止,渍麻汁一杯,饮之即止。

yòu fāng zhì fù zhōng yū xuè tòng zài fù zhōng bù chū mǎn tòng duǎn qì dà xiǎo biàn bù tōng fāng

又方治腹中瘀血,痛在腹中不出,满痛短气,大小便不通方。

táo rén chóng gè sān shí méi jīng jiè wǔ fēn dài huáng xiōng gè sān liǎng dāng guī guì xīn gān cǎo gè èr liǎng pú huáng wǔ liǎng

桃仁虫(各三十枚) 荆芥(五分) 大黄芎 (各三两) 当归桂心甘草(各二两) 蒲黄(五两)

shàng jiǔ wèi jǔ yǐ shuǐ yī dòu zhǔ qǔ sān shēng fēn sān fú

上九味咀,以水一斗,煮取三升,分三服。

yòu fāng zhì duò luò yū xuè fāng

又方治堕落瘀血方。

táo rén wǔ shí méi shuǐ zhì méng chóng gè èr shí méi gān cǎo guì xīn dāng guī gè èr liǎng máng xiāo sān liǎng dài huáng

桃仁(五十枚) 水蛭虻虫(各二十枚) 甘草桂心当归(各二两) 芒硝(三两) 大黄(?

shàng bā wèi jǔ yǐ shuǐ bā shēng zhǔ qǔ sān shēng jiǎo qù zǐ shì hán wēn fú yī shēng rì sān

上八味, 咀,以水八升,煮取三升,绞去滓,适寒温,服一升,日三。

shēn shī fāng wú máng xiāo

(深师方无芒硝。

zhì wàn zhé yū xuè fāng

治腕折瘀血方∶

táo rén sì shí méi luàn fā yī wò dài huáng rú zhǐ jié dà yī méi

桃仁(四十枚) 乱发(一握) 大黄(如指节大一枚)

shàng sān wèi yǐ bù fāng guǎng sì cùn yǐ rào luàn fā shāo zhī jǔ táo rén dài huáng yǐ jiǔ sān shēng zhǔ qǔ yī shēng dùn fú xuè jǐn chū

上三味,以布方广四寸,以绕乱发烧之, 咀桃仁、大黄,以酒三升,煮取一升,顿服,血尽出。

zhǒu hòu fāng yún zhòng jǐng zhì zhuì mǎ jí yī qiè jīn gǔ sǔn fāng

(《肘后方》云∶仲景治坠马及一切筋骨损方,

yòng dài huáng sān liǎng

用大黄三两,

fēi bó rú shǒu dà shāo huī

绯帛如手大烧灰,

luàn fā rú jī zǐ dà shāo huī

乱发如鸡子大烧灰,

jiǔ yòng chuī dān bù yī chǐ shāo huī

久用炊单布一尺烧灰,

táo rén sì shí jiǔ méi

桃仁四十九枚,

qù pí jiān áo

去皮尖熬,

bài pú xí yī wò

败蒲席一握,

cháng sān cùn qiè

长三寸切,

gān cǎo yī méi rú zhōng zhǐ jié

甘草一枚如中指节,

shàng qī wèi

上七味,

yǐ tóng zǐ xiǎo biàn liàng duō shǎo jiān tāng

以童子小便量多少煎汤,

chéng nà jiǔ yī dà zhǎn

成纳酒一大盏,

cì xià dài huáng

次下大黄,

qù zǐ fēn wēn sān fú

去滓分温三服,

xiān bié cuò bài pú xí bàn lǐng jiān tāng yǐ yù

先别锉败蒲席半领煎汤以浴,

yì pī zhòng fù

衣被重复,

fú yào sī xū tōng lì shù xíng

服药斯须通利数行,

tòng chǔ lì chài

痛楚立瘥。

lì jí yù shuǐ chì wù guài jí yū xuè yě

利及浴水赤勿怪,即瘀血也。

yòu fāng táo rén liù shí méi dài huáng liù liǎng guì xīn èr liǎng

又方桃仁(六十枚) 大黄(六两) 桂心(二两)

shàng sān wèi jǔ yǐ jiǔ liù shēng zhǔ qǔ sān shēng fēn sān fú dāng xià xuè chài

上三味, 咀,以酒六升,煮取三升,分三服,当下血瘥。

pú huáng sàn

蒲黄散

zhì cóng gāo duò xià yǒu yū xuè fāng

治从高堕下,有瘀血方。

pú huáng bā liǎng fù zǐ yī liǎng

蒲黄(八两) 附子(一两)

shàng èr wèi wèi mò jiǔ fú fāng cùn bǐ rì sān bù zhī zēng zhī yǐ yì xiāo xī

上二味,为末,酒服方寸匕,日三,不知增之,以意消息。

yòu fāng zhì wàn zhé yū xuè fāng

又方治腕折瘀血方。

pú huáng yī shēng dāng guī èr liǎng

蒲黄(一升) 当归(二两)

shàng èr wèi zhì xià shāi xiān shí jiǔ fú fāng cùn bǐ rì sān

上二味,治下筛,先食酒服方寸匕,日三。

yòu fāng méng chóng èr shí méi mǔ dān yī liǎng

又方虻虫(二十枚) 牡丹(一两)

shàng èr wèi zhì xià shāi jiǔ fú fāng cùn bǐ xuè huà wèi shuǐ

上二味,治下筛,酒服方寸匕,血化为水。

bèi jí fāng yún zhǔ jiǔ sù xuè zài zhū gǔ jié jí wài bù qù zhě

(《备急方》云∶主久宿血在诸骨节及外不去者

yòu fāng qǔ cǎo zhī yǐn zhī zi yì kě fú

又方取草汁饮之,子亦可服。

yòu fāng fán bèi dǎ jí chǎn hòu è xuè yī qiè xuè jiē zhǔ xù gǔ mù zhī èr shēng yǐn zhī

又方凡被打及产后恶血,一切血皆煮续骨木汁二升饮之。

cóng gāo duò xià bēng zhōng fāng

从高堕下崩中方∶

dāng guī dài huáng gè èr fēn

当归大黄(各二分)

shàng èr wèi zhì xià shāi jiǔ fú fāng cùn bǐ rì sān

上二味,治下筛,酒服方寸匕,日三。

zhì zhàng chuāng fāng

治杖疮方∶

duàn shí qī jīn xīn zhū xuè yī shēng

锻石(七斤) 新猪血(一升)

shàng èr wèi huò wán shú shāo zhī pò gèng wán shāo sān biàn zhǐ wèi mò fū shàng

上二味,和丸,熟烧之破,更丸,烧三遍止,为末敷上。

yòu fāng fǔ yuè xià tǔ wèi xì mò yǐ yóu hé tu qì wò yáng pí shàng

又方釜月下土为细末,以油和涂讫,卧羊皮上。

yòu fāng fú xiǎo biàn liáng

又方服小便良。

zhì zhú mù cì zài pí zhōng bù chū fāng

治竹木刺在皮中不出方∶

yáng shǐ zào zhě shāo zuò huī hé zhū zhī tu cì shàng ruò bù chū zhòng tu nǎi yán bù jué cì chū shí yī yún yòng gàn yáng shǐ mò

羊屎燥者烧作灰,和猪脂涂刺上,若不出重涂,乃言不觉刺出时(一云用干羊屎末。

yòu fāng qiáng wēi huī shuǐ fú fāng cùn bǐ rì sān fú shí rì cì chū

又方蔷薇灰水服方寸匕,日三,服十日刺出。

yòu fāng suān zǎo hé shāo mò fú zhī

又方酸枣核烧末服之。

yòu fāng záo bǐng shāo huī jiǔ fú èr cùn bǐ

又方凿柄烧灰酒服,二寸匕。

yòu fāng tóu gòu tu zhī jí chū

又方头垢涂之即出。

zhì cì zài ròu zhōng bù chū fāng zhǔ shān qú mài zhī yǐn zhī rì sān chài zhǐ

治刺在肉中不出方∶煮山瞿麦汁饮之,日三瘥止。

yòu fāng yòng niú xī gēn jīng shēng zhě bìng dǎo yǐ fū zhī jí chū

又方用牛膝根茎生者并捣,以敷之即出。

chuāng yǐ hé yóu chū yě

疮已合,犹出也。

yòu fāng bái máo gēn shāo mò yǐ gāo hé tu zhī yì zhì chuāng yīn fēng zhì zhǒng zhě

又方白茅根烧末,以膏和涂之,亦治疮因风致肿者。

yòu fāng lù jiǎo shāo mò yǐ shuǐ hé tu zhī lì chū jiǔ zhě bù guò yī xī

又方鹿角烧末,以水和涂之立出,久者不过一夕。

yòu fāng jué bái méi yǐ tu zhī

又方嚼白梅以涂之。

zhǒu hòu fāng yòng wū méi

(《肘后方》用乌梅。

yòu fāng jué chǐ tu zhī

又方嚼豉涂之。

yòu fāng wēn xiǎo biàn zì zhī

又方温小便渍之。

zhì jiǔ cì bù chū fāng

治久刺不出方∶

fú wáng bù liú xíng jí chū jiān qǔ gēn wèi mò tiē zhī

服王不留行即出,兼取根为末贴之。

zhì è cì fāng

治恶刺方∶

kǔ hù kāi kǒu nà xiǎo ér niào zhǔ liǎng sān fèi jìn bìng shàng

苦瓠开口,纳小儿尿,煮两三沸浸病上。

yòu fāng làng dàng gēn shuǐ zhǔ jìn zhī lěng fù yì shén fāng yě

又方莨菪根水煮浸之,冷复易,神方也。

yòu fāng li yè zǎo yè hé dǎo jiǎo qǔ zhī diǎn shàng jí xiào

又方李叶、枣叶合捣,绞取汁点上即效。

yòu fāng nóng zhǔ dà dòu zhī zì qǔ chài

又方浓煮大豆汁渍,取瘥。

zhì è cì bìng hú niào cì fāng

治恶刺,并狐尿刺方∶

yǐ wū fù lǘ niào zì zhī

以乌父驴尿渍之。

yòu fāng wēn bái mǎ niào zì zhī

又方温白马尿渍之。

zhì yīn chuāng zhǒng tòng jù zhě shù rì sǐ huò zhòng fēng hán huò zhōng shuǐ huò zhōng hú niào cì zhǔ zhī fāng

治因疮肿痛剧者,数日死或中风寒,或中水,或中狐尿刺主之方∶

shāo shǔ ráng niú mǎ shǐ shēng sāng tiáo qǔ de duō yān zhī wù shāo xūn zhī chū yù

烧黍穣,牛马屎,生桑条,取得多烟之物烧熏,汁出愈。

yòu fāng rè là nà chuāng zhōng xīn chuāng yì shàn

又方热蜡纳疮中,新疮亦善。

yòu fāng yǐ fú gōng yīng cǎo zhāi qǔ gēn jīng bái zhī tu zhī duō tu wèi jiā chài zhǐ

又方以凫公英草摘取根茎白汁涂之,多涂为佳,瘥止。

zhì chuāng zhōng shuǐ zhǒng fāng

治疮中水肿方∶

hú fěn tàn bái huī gè děng fēn

胡粉炭白灰 (各等分)

shàng èr wèi zhī hé tu chuāng kǒng shàng shuǐ chū tòng zhǐ

上二味,脂和涂疮孔上,水出痛止。

zhì shǒu zú cù zhòng cì zhōng shuǐ dú fāng

治手足卒中刺,中水毒方∶

dǎo jiǔ jí lán qīng zhì shàng yǐ huǒ zhì rè chè jí yù

捣韭及蓝青置上以火炙,热彻即愈。

zhì chuāng yīn fēng zhì zhǒng fāng

治疮因风致肿方∶

lì mù gēn pí yī jīn nóng zhǔ nà yán yī bǎ zì zhī

栎木根皮一斤浓煮,纳盐一把渍之。

zhì pò shāng fēng zhǒng fāng

治破伤风肿方∶

nóng tu xìng rén gāo rán má zhú yáo jiǔ zhī

浓涂杏仁膏,燃麻烛遥灸之。

zhì yīn chuāng zhǒng tòng zhě jiē zhōng shuǐ jí zhòng fēng hán suǒ zuò zhǒng rù fù zé shā rén fāng

治因疮肿痛者,皆中水及中风寒所作肿,入腹则杀人方∶

wēn sāng huī zhī zì lěng fù wēn zhī dāng lìng rè shén mì

温桑灰汁渍,冷复温之,当令热,神秘。

zhì cì shāng zhòng fēng shuǐ fāng

治刺伤中风水方∶

fú hēi niú rè niào yī fù èr shēng sān fú jí zhǐ

服黑牛热尿,一服二升,三服即止。

yòu fāng là yī liǎng rè zhì yùn báo guǒ shàng lìng shuǐ chū yù

又方蜡一两热炙熨,薄裹上,令水出愈。

yòu fāng yú mù shāo huī fū zhī

又方鱼目烧灰敷之。

yòu fāng rè zhǔ jiǔ zhí zhī

又方热煮韭拓之。

yòu fāng guā jiàn yǔ xià qī tu zhī

又方刮箭羽下漆涂之。

zhì chuāng fàn lù zhǒng fāng fán bā yuè jiǔ yuè zhōng cì shǒu zú fàn è lù zhǒng shā rén bù kě qīng

治疮犯露肿方(凡八月九月中刺,手足犯恶露肿,杀人不可轻)∶

shēng sāng zhī sān méi

生桑枝三枚,

nà huī zhōng tuī yǐn lìng jí rè

纳灰中推引令极热,

zhuó duàn

斫断,

zhèng yǐ zhī tóu zhe chuāng kǒu shàng

正以枝头着疮口上,

rè jǐn jí yì zhī

热尽即易之,

jǐn sān méi zé chuāng zì làn

尽三枚则疮自烂,

réng qǔ xiè bái dǎo

仍取薤白捣,

mián guǒ zhe rè huī zhōng

绵裹着热灰中,

shǐ jí rè

使极热,

qù mián qǔ xiè bái fū chuāng shàng

去绵取薤白敷疮上,

yǐ bù bó jí guǒ zhī

以布帛急裹之,

ruò yǒu zhǒng zhě

若有肿者,

biàn qǔ zhī

便取之,

yòng xiè bái zuì jiā

用薤白最佳。

zhì qī chuāng fāng

治漆疮方∶

shēng liǔ yè sān jīn xì qiè yǐ shuǐ yī dòu wǔ shēng zhǔ qǔ qī shēng shì hán wēn xǐ zhī rì sān

生柳叶三斤细切,以水一斗五升,煮取七升,适寒温洗之,日三。

zhǒu hòu fāng yún lǎo liǔ

(《肘后方》云∶老柳

yòu fāng yǐ mó shí xià zǐ ní tú zhī qǔ chài zhǐ dà yàn

又方以磨石下滓泥涂之,取瘥止,大验。

yòu fāng nóng zhǔ shǔ chá yè yǐ xǐ chuāng shàng yì kě dǎo yè qǔ zhī tu zhī

又方浓煮鼠查叶以洗疮上,亦可捣叶取汁涂之。

yòu fāng làn dǎo qī gū cǎo fēng zhī

又方烂捣七姑草封之。

jiù jí fāng yòng qī gū cǎo hé máng xiāo tu zhī

(《救急方》用七姑草和芒硝涂之)。

yòu fāng qǔ zhū gāo tu zhī

又方取猪膏涂之。

yòu fāng guàn zhòng wèi mò yǐ tu shàng gàn yǐ yóu hé zhī jí yù

又方贯众为末以涂上,干以油和之即愈。

yòu fāng lián yè zào zhě yī jīn yǐ shuǐ yī dòu zhǔ qǔ wǔ shēng xǐ chuāng shàng rì èr

又方莲叶燥者一斤,以水一斗,煮取五升,洗疮上,日二。

yòu fāng yáng rǔ zhī tu zhī

又方羊乳汁涂之。

yòu fāng fán shí zhe tāng zhōng lìng xiāo xǐ zhī

又方矾石着汤中令消,洗之。

yòu fāng máng xiāo wǔ liǎng tāng jìn yǐ xǐ zhī

又方芒硝五两汤浸以洗之。

yòu fāng yi dàn zhū ròu jué gǔ tu zhī

又方宜啖猪肉嚼谷涂之。

✦ You read 备急方·诸般伤损第三

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.