千金方 · 孙思邈 · Chapter 29 of 228

妇人方下·月水不通第十九

PinyinModern Translation
Size

fāng sān shí sān shǒu

(方三十三首)

gān jiāng wán

干姜丸

zhì fù rén hán rè léi shòu

治妇人寒热羸瘦,

suān xiāo dài duò

酸消怠惰,

xiōng zhōng zhī mǎn

胸中支满,

jiān bèi jí zhòng tòng

肩背脊重痛,

fù lǐ jiān mǎn jī jù

腹里坚满积聚,

huò tòng bù kě rěn

或痛不可忍,

yǐn yāo xiǎo fù tòng

引腰小腹痛,

sì zhī fán téng

四肢烦疼,

shǒu zú jué nì

手足厥逆,

hán zhì zhǒu xī

寒至肘膝,

huò fán mǎn

或烦满,

shǒu zú xū rè

手足虚热,

yì yù tóu shuǐ zhōng

意欲投水中,

bǎi jié jǐn tòng

百节尽痛,

xīn xià cháng kǔ xuán tòng

心下常苦悬痛,

shí hán shí rè

时寒时热,

ě xīn

恶心,

xián tuò xǐ chū

涎唾喜出,

měi ài xián suān tián kǔ zhī wù

每爱咸酸甜苦之物,

shēn tǐ huò rú jī pí

身体或如鸡皮,

yuè jīng bù tōng

月经不通,

dà xiǎo biàn kǔ nàn

大小便苦难,

shí bù shēng jī fāng

食不生肌方。

gān jiāng chuān xiōng fú líng xiāo shí xìng rén shuǐ zhì méng chóng táo rén qí cáo chái hú chóng gè yī liǎng sháo yào rén shēn dài huáng chuān jiāo dāng guī gè èr liǎng

干姜川芎茯苓硝石杏仁水蛭虻虫桃仁蛴螬柴胡虫(各一两) 芍药人参大黄川椒当归(各二两)

shàng shí liù wèi wèi mò mì wán wú zǐ dà kōng xīn yǐn xià sān wán bù zhī jiā zhì shí wán

上十六味为末,蜜丸梧子大,空心饮下三丸,不知加至十丸。

qiān jīn yì yǐ liáo fù rén jiǎ jié xié lèi xià jí

(《千金翼》以疗妇人瘕结,胁肋下疾)

táo rén tāng

桃仁汤

zhì fù rén yuè shuǐ bù tōng fāng

治妇人月水不通方。

táo rén pò xiāo mǔ dan pí yè gān tǔ guā gēn huáng qín gè sān liǎng sháo yào dài huáng chái hú gè sì liǎng niú xī guì xīn gè èr liǎng shuǐ zhì méng chóng gè qī shí méi

桃仁朴硝牡丹皮射干土瓜根黄芩(各三两) 芍药大黄柴胡(各四两) 牛膝桂心(各二两) 水蛭虻虫(各七十枚)

shàng shí sān wèi jǔ yǐ shuǐ jiǔ shēng zhǔ qǔ èr shēng bàn qù zǐ fēn sān fú

上十三味咀,以水九升煮取二升半,去滓分三服。

yòu fāng táo rén yī shēng dāng guī tǔ guā gēn dài huáng shuǐ zhì méng chóng máng xiāo gè èr liǎng niú xī má zi rén shàng shí wèi jǔ yǐ shuǐ jiǔ shēng zhǔ qǔ sān shēng bàn qù zǐ nà xiāo lìng yáng fēn wéi sān fú

又方桃仁(一升) 当归土瓜根大黄水蛭虻虫芒硝(各二两) 牛膝麻子仁上十味咀,以水九升煮取三升半,去滓纳硝令烊,分为三服。

zhǒu hòu wú dàng guī má zi rén yòng mǔ dān yè gān huáng qín sháo yào chái hú gè sān liǎng

(《肘后》无当归、麻子仁,用牡丹、射干、黄芩、芍药、柴胡各三两。

qiān jīn yì wú méng chóng

《千金翼》无虻虫)

máng xiāo tāng

芒硝汤

zhì tóng qián

治同前。

máng xiāo dān shā mò dāng guī sháo yào tǔ guā gēn shuǐ zhì gè èr liǎng dài huáng sān liǎng táo rén yī shēng

芒硝丹砂末当归芍药土瓜根水蛭(各二两) 大黄(三两) 桃仁(一升)

shàng bā wèi jǔ yǐ shuǐ jiǔ shēng zhǔ qǔ sān shēng qù zǐ nà dān shā máng xiāo fēn sān fú

上八味咀,以水九升煮取三升,去滓纳丹砂、芒硝,分三服。

xiāo shí tāng

硝石汤

zhì xuè jiǎ yuè shuǐ liú yū xuè dà bù tōng xià bìng sàn jiān xuè fāng

治血瘕,月水留瘀血大不通,下病散坚血方。

xiāo shí fù zǐ méng chóng gè sān liǎng dài huáng xì xīn gān jiāng huáng qín gè yī liǎng sháo yào tǔ guā gēn dān shēn

硝石附子虻虫(各三两) 大黄细辛干姜黄芩(各一两) 芍药土瓜根丹参

shàng shí liù wèi jǔ yǐ jiǔ wǔ shēng shuǐ jiǔ shēng zì yào yī xiǔ

上十六味咀、以酒五升、水九升渍药一宿。

míng dàn jiān qǔ sì shēng qù zǐ xià pò xiāo xiāo shí yáng jǐn fēn sì fú xiāng qù rú chuī qǐng

明旦煎取四升,去滓,下朴硝、硝石烊尽,分四服,相去如炊顷。

qù bìng hòu shí huáng yā gēng wù jiàn fēng

去病后,食黄鸭羹,勿见风。

gàn qī tāng

干漆汤

zhì yuè shuǐ bù tōng xiǎo fù jiān tòng bù dé jìn fāng

治月水不通,小腹坚痛不得近方。

gàn qī wēi ruí sháo yào xì xīn fù zǐ gān cǎo gè yī liǎng dāng guī guì xīn máng xiāo huáng qín gè èr liǎng dài huáng sān liǎng wú zhū yú yī shēng

干漆葳蕤芍药细辛附子甘草(各一两) 当归桂心芒硝黄芩(各二两)大黄(三两) 吴茱萸(一升)

shàng shí èr wèi jǔ yǐ qīng jiǔ yī dòu jìn yī xiǔ zhǔ qǔ sān shēng qù zǐ nà xiāo yáng jǐn fēn sān fú xiāng qù rú yī chuī qǐng

上十二味咀,以清酒一斗浸一宿,煮取三升,去滓,纳硝烊尽,分三服,相去如一炊顷。

zhì yuè jīng bù tōng xīn fù jiǎo tòng yù sǐ tōng xuè zhǐ tòng fāng

治月经不通,心腹绞痛欲死,通血止痛方∶

dāng guī dài huáng sháo yào gè sān liǎng wú zhū yú gàn dì huáng gān jiāng chuān xiōng méng chóng shuǐ zhì gè èr liǎng xì xīn gān cǎo guì xīn gè yī liǎng zhī zǐ shí sì méi táo rén yī shēng

当归大黄芍药(各三两) 吴茱萸干地黄干姜川芎虻虫水蛭(各二两) 细辛甘草桂心(各一两) 栀子(十四枚) 桃仁(一升)

shàng shí sì wèi jǔ yǐ shuǐ yī dòu wǔ shēng zhǔ qǔ wǔ shēng fēn wǔ fú

上十四味咀,以水一斗五升,煮取五升,分五服。

yī běn yǒu niú xī má rén gè sān liǎng

一本有牛膝、麻仁各三两。

qián hú mǔ dān tāng

前胡牡丹汤

zhì fù rén shèng shí yǒu rè zài fù yuè jīng yū bì bù tōng jí láo rè rè bìng hòu huò yīn yuè jīng lái de rè bù

治妇人盛实,有热在腹,月经瘀闭不通,及劳热热病后,或因月经来得热不

qián hú mǔ dān yuán cān táo rén huáng qín yè gān xuán fù huā guā lóu gēn gān cǎo gè èr liǎng sháo yào fú líng dài huáng zhǐ shí gè sān liǎng

前胡牡丹元参桃仁黄芩射干旋复花栝蒌根甘草(各二两) 芍药茯苓大黄枳实(各三两)

shàng shí sān wèi jǔ yǐ shuǐ yī dòu zhǔ qǔ sān shēng fēn sān fú

上十三味咀,以水一斗煮取三升,分三服。

huáng qín mǔ dān tāng

黄芩牡丹汤

zhì fù rén cóng xiǎo zhì dà yuè jīng wèi cháng lái yán sè wěi huáng qì lì shuāi shǎo yǐn shí wú wèi fāng

治妇人从小至大,月经未尝来,颜色萎黄,气力衰少,饮食无味方。

huáng qín mǔ dān táo rén qú mài chuān xiōng gè èr liǎng sháo yào zhǐ shí yè gān hǎi zǎo dài huáng gè sān liǎng méng chóng qī shí méi qí cáo shí méi shuǐ zhì wǔ shí méi

黄芩牡丹桃仁瞿麦川芎(各二两) 芍药枳实射干海藻大黄(各三两)虻虫(七十枚) 蛴螬(十枚) 水蛭(五十枚)

shàng shí sān wèi jǔ yǐ shuǐ yī dòu zhǔ qǔ sān shēng fēn sān fú fú liǎng jì hòu jiǔ rǔ xià yī cùn hēi yuán jì gè wǔ shí zhuàng

上十三味咀,以水一斗,煮取三升,分三服,服两剂后,灸乳下一寸黑圆际,各五十壮。

mǔ dān wán

牡丹丸

zhì fù rén nǚ zǐ zhū bìng hòu yuè jīng bì jué bù tōng jí cóng xiǎo lái bù tōng bìng xīn chǎn hòu yū xuè bù xiāo fú zhū tāng lì xuè hòu yú wèi píng yi fú zhī qǔ píng fù fāng

治妇人女子诸病后,月经闭绝不通,及从小来不通,并新产后瘀血不消,服诸汤利血后,余未平,宜服之,取平复方。

mǔ dān sān liǎng sháo yào yuán cān táo rén dāng guī guì xīn gè èr liǎng méng chóng shuǐ zhì gè wǔ shí méi qí cáo sān shí méi qú mài chuān xiōng hǎi zǎo gè yī liǎng

牡丹(三两) 芍药元参桃仁当归桂心(各二两) 虻虫水蛭(各五十枚)蛴螬(三十枚) 瞿麦川芎海藻(各一两)

shàng shí èr wèi wèi mò mì huò wán rú wú zǐ dà jiǔ xià shí wǔ wán jiā zhì èr shí wán xuè shèng zhě zuò sàn fú fāng cùn bǐ fù zhōng dāng zhuǎn rú fèi xuè zì huà chéng shuǐ qù

上十二味为末,蜜和丸如梧子大,酒下十五丸,加至二十丸,血盛者作散,服方寸匕,腹中当转如沸,血自化成水去。

rú xiǎo biàn chì shǎo chú guì xīn yòng dì fū zi yī liǎng

如小便赤少,除桂心用地肤子一两。

gàn dì huáng dāng guī wán

干地黄当归丸

zhì yuè shuǐ bù tōng

治月水不通,

huò yī yuè zài lái

或一月再来,

huò gé yuè bù zhì

或隔月不至,

huò duō huò shǎo huò lín lì bù duàn

或多或少或淋沥不断,

huò lái ér yāo fù cì tòng bù kě rěn

或来而腰腹刺痛不可忍,

sì tǐ xū xī bù yù yǐn shí

四体嘘吸不欲饮食,

xīn fù jiān tòng

心腹坚痛,

yǒu qīng huáng hēi sè shuǐ xià

有青黄黑色水下,

huò rú qīng shuǐ

或如清水,

bù yù xíng dòng

不欲行动,

jǔ tǐ chén zhòng

举体沉重,

wéi sī mián wò

惟思眠卧,

yù shí suān wù

欲食酸物,

xū fá huáng shòu fāng

虚乏黄瘦方。

gàn dì huáng sān liǎng dāng guī gān cǎo gè yī liǎng bàn niú xī sháo yào gān jiāng zé lán rén shēn mǔ dān gè yī liǎng liù zhū dān shēn chuān jiāo bái zhǐ huáng qín sāng ěr guì xīn gè yī liǎng chóng sì shí méi chuān xiōng yī liǎng shí bā zhū táo rén shàng èr shí yī wèi wèi mò

干地黄(三两) 当归甘草(各一两半) 牛膝芍药干姜泽兰人参牡丹(各一两六铢) 丹参川椒白芷黄芩桑耳桂心(各一两) 虫(四十枚) 川芎(一两十八铢) 桃仁上二十一味为末,

mì wán rú wú zǐ

蜜丸如梧子,

měi rì kōng xīn jiǔ xià shí wǔ wán

每日空心酒下十五丸,

jiàn jiā zhì sān shí wán

渐加至三十丸,

yǐ zhī wèi dù

以知为度。

zhì yuè jīng bù tōng fāng

治月经不通方∶

qǔ tíng lì yī shēng wèi mò mì wán rú dàn zǐ dà mián guǒ nà yīn zhōng rù sān cùn měi wán yī xiǔ yì zhī yǒu hàn chū zhǐ

取葶苈一升为末,蜜丸如弹子大,绵裹纳阴中,入三寸,每丸一宿易之,有汗出止。

gàn qī wán

干漆丸

zhì yuè jīng bù tōng bǎi liáo bù chài fāng

治月经不通,百疗不瘥方。

gàn qī tǔ guā gēn yè gān sháo yào gè yī liǎng bàn mǔ dān niú xī huáng qín guì xīn wú zhū yú dài huáng chái hú gè yī liǎng táo rén biē jiǎ gè èr liǎng chóng qí cáo gè sì shí méi shuǐ zhì méng chóng gè qī shí méi dà má rén sì hé luàn fā jī zǐ dà èr méi zi èr hé

干漆土瓜根射干芍药(各一两半) 牡丹牛膝黄芩桂心吴茱萸大黄柴胡(各一两) 桃仁鳖甲(各二两) 虫蛴螬(各四十枚) 水蛭虻虫(各七十枚)大麻仁(四合) 乱发(鸡子大二枚) 子(二合)

shàng èr shí wèi wèi mò yǐ mì hé wèi wán měi rì jiǔ xià shí wǔ wán wú zǐ dà jiàn jiā zhì sān shí wán rì sān réng yòng hòu jìn jiǔ fú qián wán yào

上二十味为末,以蜜和为丸,每日酒下十五丸梧子大,渐加至三十丸,日三,仍用后浸酒服前丸药。

jìn jiǔ fāng

浸酒方

dà má zi sān shēng zi èr shēng táo rén yī shēng guì xīn zào wū tái méi gè sì liǎng tǔ guā gēn yè gān

大麻子(三升) 子(二升) 桃仁(一升) 桂心灶屋炱煤(各四两) 土瓜根射干

shàng bā wèi jǔ yǐ qīng jiǔ sān dòu juàn dài shèng yào jìn wǔ sù yǐ yī zhǎn xià qián wán yào shén liáng huò dān fú zhī yì hǎo

上八味咀,以清酒三斗,绢袋盛药浸五宿,以一盏下前丸药甚良,或单服之亦好。

dāng guī wán

当归丸

zhì nǚ rén qí xià jié cì tòng rú chóng suǒ niè jí rú zhuī dāo suǒ cì huò chì bái dài xià shí èr jí yāo bèi téng tòng yuè shuǐ huò zài yuè qián huò zài yuè hòu fāng

治女人脐下结刺痛,如虫所啮,及如锥刀所刺,或赤白带下十二疾,腰背疼痛,月水或在月前,或在月后方。

dāng guī tíng lì fù zǐ wú zhū yú dài huáng gè èr liǎng huáng qín guì xīn gān jiāng mǔ dān chuān xiōng gè yī liǎng xì xīn qín jiāo chái hú nóng pǔ gè yī liǎng liù zhū mǔ méng yī fāng wú gān cǎo gè yī liǎng méng chóng shuǐ zhì gè wǔ shí méi

当归葶苈附子吴茱萸大黄(各二两) 黄芩桂心干姜牡丹川芎(各一两)细辛秦椒柴胡浓朴(各一两六铢) 牡蒙(一方无) 甘草(各一两) 虻虫水蛭(各五十枚)

shàng shí bā wèi wèi mò mì wán rú wú zǐ kōng xīn jiǔ xià shí wǔ wán rì zài yǒu tāi wù fú zhī

上十八味为末,蜜丸如梧子,空心酒下十五丸,日再,有胎勿服之。

yòu fāng zhì yāo fù tòng yuè shuǐ bù tōng lì fāng

又方治腰腹痛,月水不通利方∶

dāng guī chuān xiōng gè sì liǎng méng chóng wū tóu dān shēn gàn qī gè yī liǎng rén shēn mǔ lì tǔ guā gēn shuǐ zhì gè èr liǎng táo rén wǔ shí méi

当归川芎(各四两) 虻虫乌头丹参干漆(各一两) 人参牡蛎土瓜根水蛭(各二两) 桃仁(五十枚)

shàng shí yī wèi wèi mò yǐ bái mì wán rú wú zǐ dà jiǔ xià sān wán rì sān fú

上十一味为末,以白蜜丸如梧子大,酒下三丸,日三服。

biē jiǎ wán

鳖甲丸

zhì nǚ rén xiǎo fù zhōng jī jù dà rú qī bā cùn pán miàn shàng xià zhōu liú tòng bù kě rěn shǒu zú kǔ lěng hāi ǎi xīng chòu liǎng xié rè rú huǒ zhì yù mén lěng rú fēng chuī jīng shuǐ bù tōng huò zài yuè qián huò zài yuè hòu fú zhī yī yuè biàn chài yǒu yùn

治女人小腹中积聚,大如七八寸盘面,上下周流,痛不可忍,手足苦冷,咳噫腥臭,两胁热如火炙,玉门冷如风吹,经水不通,或在月前,或在月后,服之一月便瘥,有孕。

cǐ shì hé nèi tài shǒu wèi fū rén fāng

此是河内太守魏夫人方。

biē jiǎ guì xīn gè yī liǎng bàn fēng fáng bàn liǎng yuán cān chuān jiāo xì xīn rén shēn kǔ shēn dān shēn shā shēn wú zhū yú gè shí bā zhū chóng shuǐ zhì gān jiāng mǔ dān fù zǐ zào jiá dāng guī sháo yào gān cǎo fáng kuí gè yī liǎng qí cáo èr shí méi méng chóng dài huáng gè yī liǎng liù zhū

鳖甲桂心(各一两半) 蜂房(半两) 元参川椒细辛人参苦参丹参沙参吴茱萸(各十八铢) 虫水蛭干姜牡丹附子皂荚当归芍药甘草防葵(各一两) 蛴螬(二十枚) 虻虫大黄(各一两六铢)

shàng èr shí sì wèi wèi mò mì wán rú wú zǐ dà jiǔ xià qī wán rì sān shāo jiā zhī yǐ zhī wèi dù

上二十四味为末,蜜丸如梧子大,酒下七丸,日三,稍加之以知为度。

yòu fāng zhì fù rén yīn chǎn hòu xū lěng jiān jié jī zài fù nèi yuè jīng wǎng lái bù shí kǔ fù zhàng mǎn rào qí xià tòng yǐn yāo bèi shǒu zú fán huò lěng rè xīn mèn zhì bù yù shí fāng

又方治妇人因产后虚冷坚结积在腹内,月经往来不时,苦腹胀满,绕脐下痛,引腰背,手足烦,或冷热,心闷致不欲食方∶

biē jiǎ yī liǎng bàn gān jiāng chì shí zhī dān shēn yǔ yú liáng dāng guī bái zhǐ yī zuò bái zhú gàn dì huáng gè yī liǎng liù zhū dài zhě gān cǎo lù róng wū zéi gǔ jiāng cán gè shí bā zhū guì xīn xì xīn chuān jiāo fù zǐ gè yī liǎng

鳖甲(一两半) 干姜赤石脂丹参禹余粮当归白芷(一作白术) 干地黄(各一两六铢) 代赭甘草鹿茸乌贼骨僵蚕(各十八铢) 桂心细辛川椒附子(各一两)

shàng shí qī wèi wèi mò mì huò wán rú wú zǐ dà kōng xīn jiǔ xià wǔ wán jiā zhì shí wán

上十七味为末,蜜和丸如梧子大,空心酒下五丸,加至十丸。

yǔ yú liáng wán

禹余粮丸

zhì fù rén chǎn hòu jī lěng jiān pǐ fāng

治妇人产后积冷坚癖方。

yǔ yú liáng wū zéi gǔ wú zhū yú guì xīn chuān jiāo gè èr liǎng bàn dāng guī bái zhú xì xīn gàn dì huáng rén shēn sháo yào chuān xiōng qián hú gè yī liǎng liù zhū gān jiāng sān liǎng fán shí liù zhū bái wēi zǐ wǎn huáng qín gè shí bā zhū chóng yī liǎng

禹余粮乌贼骨吴茱萸桂心川椒(各二两半) 当归白术细辛干地黄人参芍药川芎前胡(各一两六铢) 干姜(三两) 矾石(六铢) 白薇紫菀黄芩(各十八铢) 虫(一两)

shàng shí jiǔ wèi wèi mò mì huò wán rú wú zǐ dà kōng xīn jiǔ xià ruò yǐn xià èr shí wán rì èr bù zhī zé jiā zhī

上十九味为末,蜜和丸如梧子大,空心酒下,若饮下二十丸,日二,不知则加之。

mǔ méng wán

牡蒙丸

zhì fù rén chǎn hòu shí èr bìng

治妇人产后十二病,

dài xià wú zi

带下无子,

jiē shì lěng fēng hán qì

皆是冷风寒气,

huò chǎn hòu wèi mǎn bǎi rì

或产后未满百日,

bāo luò è xuè wèi jǐn

胞络恶血未尽,

biàn lì yú xuán qīng shàng

便利于悬圊上,

jí jiǔ zuò

及久坐,

shī hán rù bāo lǐ

湿寒入胞里,

jié zài xiǎo fù

结在小腹,

láo tòng wèi zhī jī jù

牢痛为之积聚,

xiǎo rú jī zǐ

小如鸡子,

dà zhě rú quán

大者如拳,

àn zhī tiào shǒu yǐn yǐn rán

按之跳手隐隐然,

huò rú chóng niè

或如虫啮,

huò rú zhēn cì

或如针刺,

qì shí qiǎng xīn

气时抢心,

liǎng xié zhī mǎn

两胁支满,

bù néng shí

不能食,

yǐn shí bù xiāo huà

饮食不消化,

shàng xià tōng liú

上下通流,

huò shǒu wèi wǎn

或守胃脘,

tòng lián yù mén bèi bo

痛连玉门背膊,

ǒu nì

呕逆,

duǎn qì

短气,

hàn chū

汗出,

shǎo fù kǔ hán

少腹苦寒,

bāo zhōng chuàng

胞中创,

hāi yǐn yīn tòng

咳引阴痛,

xiǎo biàn zì chū

小便自出,

zi mén bù zhèng

子门不正,

lìng rén wú zi

令人无子,

yāo kuà téng tòng

腰胯疼痛,

sì zhī chén zhòng yín yuè

四肢沉重淫跃,

yī shēn jǐn zhǒng

一身尽肿,

zhà lái zhà qù

乍来乍去,

dà biàn bù lì

大便不利,

xiǎo biàn lín lì

小便淋沥,

huò yuè jīng bù tōng

或月经不通,

huò xià rú fǔ ròu

或下如腐肉,

qīng huáng chì bái hēi děng rú dòu zhī

青黄赤白黑等如豆汁,

mèng xiǎng bù xiáng fāng

梦想不祥方。

yī míng zǐ gài

(一名紫盖)

mǔ méng nóng pǔ xiāo shí qián hú gān jiāng chóng mǔ dān chuān jiāo huáng qín jié gěng fú líng xì xīn tíng lì rén shēn chuān xiōng wú zhū yú guì xīn gè shí bā zhū dài huáng èr liǎng bàn fù zǐ yī liǎng liù zhū dāng guī bàn liǎng

牡蒙浓朴硝石前胡干姜虫牡丹川椒黄芩桔梗茯苓细辛葶苈人参川芎吴茱萸桂心(各十八铢) 大黄(二两半) 附子(一两六铢) 当归(半两)

shàng èr shí wèi wèi mò mì hé gèng dǎo wàn chǔ wán rú wú zǐ dà kōng xīn jiǔ fú èr wán rì sān fú bù zhī zé jiā zhī zhì wǔ liù wán xià qīng bái huáng chì rú yú zǐ zhě bìng gēn chū yǐ

上二十味为末,蜜和,更捣万杵,丸如梧子大,空心酒服二丸,日三服,不知则加之至五六丸,下青白黄赤如鱼子者,病根出矣。

zhì yuè jīng bù tōng jié chéng jiǎ rú shí fù dà gǔ lì yi cǐ pò xuè xià fāng

治月经不通,结成瘕如石,腹大骨立,宜此破血下方∶

dài huáng xiāo shí gè liù liǎng bā dòu chuān jiāo gè yī liǎng dài zhě chái hú áo biàn sè shuǐ zhì dān shēn áo lìng zǐ sè tǔ guā gēn gè sān liǎng gàn qī chuān xiōng gān jiāng méng chóng fú líng gè èr liǎng

大黄硝石(各六两) 巴豆川椒(各一两) 代赭柴胡(熬变色) 水蛭丹参(熬令紫色) 土瓜根(各三两) 干漆川芎干姜虻虫茯苓(各二两)

shàng shí sì wèi wèi mò bā dòu bié yán mì huò wán rú wú zǐ kōng xīn jiǔ fú èr wán bù zhī jiā zhì wǔ wán rì zài fú

上十四味为末,巴豆别研,蜜和丸如梧子,空心酒服二丸,不知加至五丸,日再服。

qiān jīn yì wú chái hú shuǐ zhì dān shēn tǔ guā gēn

(《千金翼》无柴胡、水蛭、丹参、土瓜根)

dà méng chóng wán

大虻虫丸

zhì yuè jīng bù tōng wǔ qī nián huò zhǒng mǎn qì nì fù zhàng jiǎ tòng yi fú cǐ shù yǒu shén yàn fāng

治月经不通五七年,或肿满气逆,腹胀瘕痛,宜服此,数有神验方。

méng chóng sì bǎi méi qí cáo yī shēng gàn dì huáng mǔ dān gàn qī sháo yào niú xī tǔ guā gēn guì xīn gè sì liǎng wú zhū yú táo rén huáng qín mǔ méng gè sān liǎng fú líng hǎi zǎo gè wǔ liǎng shuǐ zhì sān bǎi méi máng xiāo yī liǎng rén shēn yī liǎng bàn tíng lì wǔ hé

虻虫(四百枚) 蛴螬(一升) 干地黄牡丹干漆芍药牛膝土瓜根桂心(各四两) 吴茱萸桃仁黄芩牡蒙(各三两) 茯苓海藻(各五两) 水蛭(三百枚) 芒硝(一两) 人参(一两半) 葶苈(五合)

shàng shí jiǔ wèi wèi mò mì wán wú zǐ dà měi rì kōng xīn jiǔ xià qī wán bù zhī jiā zhī rì sān fú

上十九味为末,蜜丸梧子大,每日空心酒下七丸,不知加之,日三服。

guì xīn jiǔ

桂心酒

zhì yuè jīng bù tōng jié chéng jiǎ fāng

治月经不通,结成瘕方。

guì xīn mǔ dān sháo yào niú xī gàn qī tǔ guā gēn mǔ méng gè sì liǎng wú zhū yú yī shēng dài huáng sān liǎng xīn gè yī liǎng jiāng cán wǔ shí méi dà má rén zào tū mò gè sān shēng gàn dì huáng liù liǎng hǔ zhàng gēn biē jiǎ gè wǔ liǎng

桂心牡丹芍药牛膝干漆土瓜根牡蒙(各四两) 吴茱萸(一升) 大黄(三两)辛(各一两) 僵蚕(五十枚) 大麻仁灶突墨(各三升) 干地黄(六两) 虎杖根鳖甲(各五两)

shàng èr shí sì wèi jǔ yǐ jiǔ sì dòu fēn liǎng wèng jìn zhī qī rì bìng yī wèng shèng jiǎo lìng tiáo hé fēn zuò sì wèng chū fú èr hé rì èr jiā zhì sān sì hé

上二十四味咀,以酒四斗分两瓮,浸之七日并一瓮盛,搅令调和,分作四瓮,初服二合,日二,加至三四合。

hǔ zhàng jiān

虎杖煎

zhì fù nèi jī jù xū zhàng léi míng sì zhī chén zhòng yuè jīng bù tōng yì zhì zhàng fū bìng fāng

治腹内积聚,虚胀雷鸣,四肢沉重,月经不通,亦治丈夫病方。

qǔ gāo dì hǔ zhàng gēn xì cuò èr hú yǐ shuǐ èr shí wǔ dǒu zhǔ qǔ yī dà dǒu bàn qù zǐ chéng lǜ lìng jìng qǔ hǎo chún jiǔ wǔ shēng hé jiān lìng rú táng měi fú yī hé xiāo xī wèi dù bù zhī zé jiā zhī

取高地虎杖根细锉二斛,以水二石五斗,煮取一大斗半,去滓,澄滤令净,取好醇酒五升和煎,令如饧,每服一合,消息为度,不知则加之。

yòu fāng zhì yuè jīng bù tōng jié jiǎ fù dà rú wèng duǎn qì yù sǐ fāng

又方治月经不通结瘕,腹大如瓮,短气欲死方∶

hǔ zhàng gēn bǎi jīn qù tóu qù tǔ pù gàn qiè tǔ guā gēn niú xī gè qǔ zhī èr dòu

虎杖根(百斤,去头,去土,曝干切) 土瓜根牛膝(各取汁二斗)

shàng sān wèi jǔ yǐ shuǐ yī hú jìn hǔ zhàng gēn yī xiǔ míng dàn jiān qǔ èr dòu nà tǔ guā niú xī zhī jiǎo lìng tiáo hé jiān lìng

上三味咀,以水一斛浸虎杖根一宿,明旦煎取二斗,纳土瓜、牛膝汁,搅令调和,煎令

táo rén jiān

桃仁煎

zhì dài xià jīng bì bù tōng fāng

治带下经闭不通方。

táo rén méng chóng gè yī shēng pò xiāo wǔ liǎng dài huáng liù liǎng

桃仁虻虫(各一升) 朴硝(五两) 大黄(六两)

shàng sì wèi wèi mò bié zhì táo rén yǐ chún kǔ jiǔ sì shēng nà tóng dang zhōng tàn huǒ jiān zhì èr shēng xià dài huáng táo rén méng chóng děng jiǎo wù zhù shǒu dāng yù kě wán xià pò xiāo gèng jiǎo wù zhù shǒu liáng jiǔ chū zhī kě wán nǎi zhǐ

上四味为末,别治桃仁,以醇苦酒四升纳铜铛中,炭火煎至二升,下大黄、桃仁、虻虫等,搅勿住手,当欲可丸,下朴硝,更搅勿住手,良久出之,可丸乃止。

qǔ yī wán rú jī zǐ huáng tóu jiǔ zhōng yù yī xiǔ wù shí fú zhī zhì bū shí xià rú dà dòu zhī huò rú jī gān níng xuè há má zǐ huò rú gāo cǐ shì bìng xià yě

取一丸如鸡子黄投酒中,预一宿勿食服之,至晡时,下如大豆汁,或如鸡肝凝血虾蟆子,或如膏,此是病下也

zhì yuè jīng bù tōng shén jí bì sè fāng

治月经不通甚极闭塞方∶

niú xī yī jīn má zi sān shēng zhēng tǔ guā gēn sān liǎng táo rén èr shēng

牛膝(一斤) 麻子(三升蒸) 土瓜根(三两) 桃仁(二升)

shàng sì wèi jǔ yǐ hǎo jiǔ yī dòu wǔ shēng jìn wǔ sù yī fù wǔ hé jiàn jiā zhì yī shēng rì sān néng duō yì jiā

上四味咀,以好酒一斗五升浸五宿,一服五合,渐加至一升,日三,能多益佳。

zhì chǎn hòu fēng lěng liú xuè bù qù tíng jié yuè shuǐ bì sè fāng

治产后风冷,留血不去停结,月水闭塞方∶

táo rén má zi rén gè èr shēng zi yī shēng

桃仁麻子仁(各二升) 子(一升)

shàng sān wèi jǔ yǐ hǎo jiǔ sān dòu jìn wǔ sù měi fú wǔ hé rì sān shāo jiā zhì yī shēng

上三味咀,以好酒三斗浸五宿,每服五合,日三,稍加至一升。

zhì yuè jīng bù tōng qí xià jiān jié dà rú bēi pán fā rè wǎng lái xià lì léi shòu cǐ wèi xuè jiǎ

治月经不通,脐下坚结,大如杯盘,发热往来,下痢羸瘦,此为血瘕。

ruò shēng ròu bù kě wèi yě liáo zhī zhī fāng

若生肉不可为也,疗之之方∶

shēng dì huáng sān shí jīn qǔ zhī gàn qī yī jīn wèi mò

生地黄(三十斤取汁) 干漆(一斤为末)

shàng èr wèi yǐ qī mò nà dì huáng zhī zhōng wēi huǒ jiān lìng kě wán měi fú jiǔ xià rú wú zǐ dà sān wán bù zhī jiā zhī cháng yǐ shí hòu fú

上二味,以漆末纳地黄汁中,微火煎,令可丸,每服酒下如梧子大三丸,不知加之,常以食后服。

wǔ jīng wán

五京丸

zhì fù rén fù zhōng jī jù jiǔ tòng qī hài jí yāo zhōng lěng yǐn xiǎo fù hài shí de lěng biàn xià fāng

治妇人腹中积聚,九痛七害,及腰中冷引小腹,害食,得冷便下方。

gān jiāng chuān jiāo gè sān liǎng fù zǐ yī liǎng wú zhū yú yī shēng dāng guī yě láng dú huáng qín mǔ lì gè èr liǎng

干姜川椒(各三两) 附子(一两) 吴茱萸(一升) 当归野狼毒黄芩牡蛎(各二两)

shàng bā wèi wèi mò mì huò wán rú wú zǐ chū fú sān wán rì èr jiā zhì shí wán

上八味为末,蜜和丸如梧子,初服三丸,日二,加至十丸。

cǐ chū jīng shì wǔ jūn gù míng wǔ jīng jiǔ hán lěng kùn zhě dāng fú zhī

此出京氏五君,故名五京,久寒冷困者当服之。

jī míng zǐ wán

鸡鸣紫丸

fù rén jiǎ jī jù fāng

妇人瘕积聚方。

zào jiá yī fēn lí lú gān cǎo fán shí wū huì xìng rén gān jiāng guì xīn bā dòu gè èr fēn qián hú rén shēn gè sì fēn dài zhě wǔ fēn ē jiāo liù fēn dài huáng bā fēn

皂荚(一分) 藜芦甘草矾石乌喙杏仁干姜桂心巴豆(各二分) 前胡人参(各四分) 代赭(五分) 阿胶(六分) 大黄(八分)

shàng shí sì wèi wèi mò mì wán rú wú zǐ jī míng shí fú yī wán rì yì yī wán zhì wǔ wán zhǐ réng cóng yī qǐ

上十四味为末,蜜丸如梧子,鸡鸣时服一丸,日益一丸至五丸止,仍从一起。

xià bái zhě fēng yě

下白者,风也。

chì zhě jiǎ yě

赤者, 瘕也。

qīng wēi huáng zhě xīn fù bìng

青微黄者,心腹病。

liáo dōng dū wèi suǒ shàng wán

辽东都尉所上丸

zhì qí xià jiān pǐ wú suǒ bù zhì fāng

治脐下坚癖,无所不治方。

héng shān dài huáng bā dòu gè yī fēn tiān xióng èr méi kǔ shēn bái wēi gān jiāng rén shēn xì xīn yě láng yá lóng dǎn shā shēn xuán cān dān shēn gè sān fēn sháo yào fù zǐ niú xī fú líng gè wǔ fēn mǔ méng sì fēn

恒山大黄巴豆(各一分) 天雄(二枚) 苦参白薇干姜人参细辛野狼牙龙胆沙参玄参丹参(各三分) 芍药附子牛膝茯苓(各五分) 牡蒙(四分)

lú liù fēn

芦(六分)

shàng èr shí wèi wèi mò mì wán sù wù shí fú wǔ wán rì sān dà léi shòu yuè shuǐ bù tiáo dāng èr shí wǔ rì fú zhī xià cháng chóng huò xià zhǒng zhǒng bìng chū èr shí wǔ rì fú zhōng suǒ kǔ xī yù jī fū shèng wǔ shí rì wàn bìng chú duàn xù zhě yǒu zi

上二十味为末,蜜丸,宿勿食,服五丸,日三,大羸瘦,月水不调,当二十五日服之,下长虫,或下种种病,出二十五日,服中所苦悉愈,肌肤盛,五十日万病除,断绪者有子。

mǔ lì wán

牡蛎丸

zhì jīng bì bù tōng bù yù yǐn shí fāng

治经闭不通,不欲饮食方。

mǔ lì sì liǎng dài huáng yī jīn chái hú wǔ liǎng gān jiāng sān liǎng chuān xiōng fú líng gè èr liǎng bàn chuān jiāo shí liǎng tíng lì zi máng xiāo xìng rén gè wǔ hé shuǐ zhì méng chóng gè bàn liǎng táo rén qī shí méi

牡蛎(四两) 大黄(一斤) 柴胡(五两) 干姜(三两) 川芎茯苓(各二两半)川椒(十两) 葶苈子芒硝杏仁(各五合) 水蛭虻虫(各半两) 桃仁(七十枚)

shàng shí sān wèi wèi mò mì wán rú wú zǐ dà yǐn fú qī wán rì sān

上十三味为末,蜜丸如梧子大,饮服七丸,日三。

✦ You read 妇人方下·月水不通第十九

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.