宋史 · 脱脱 · Chapter 119 of 496

志·卷七十二

PinyinModern Translation
Size

lǐ èr shí èr bīn lǐ sì

◎礼二十二(宾礼四)

lù zhōu hòu lù xiān shèng hòu qún chén cháo shǐ yàn jiàn cháo chén shí jié kuì lǐn wài guó jūn zhǎng lái cháo qì dān xià guó shǐ fù jiàn cí yí gāo lí fù jīn guó shǐ fù jiàn cí yí zhū guó cháo gòng

○录周后录先圣后群臣朝使宴饯朝臣时节馈廪外国君长来朝契丹夏国使副见辞仪高丽附金国使副见辞仪诸国朝贡

xī zhōu miè yīn fēng wēi zǐ wèi yīn hòu bǐ xiū qí lǐ wù zuò bīn yú wáng jiā yǔ guó xián xiū

昔周灭殷,封微子为殷后,俾修其礼物,作宾于王家,与国咸休。

sòng yǐ chái zhōu zhī hòu wèi èr kè yòu lù kǒng zǐ zhī hòu yì xiān wáng chóng dé xiàng xián zhī yì yě gù jiē wèi bīn lǐ

宋以柴周之后为二恪,又录孔子之后,亦先王崇德象贤之意也,故皆为宾礼。

qí yú zé yǒu cháo shǐ zhī yàn jiàn suì shí zhī lǐn kuì jí wài guó zhī shǐ pìn yuǎn fāng zhī cháo gòng zhe qí yà jiàn yàn lài zhī shì dēng jiàng yī xùn zhī yí bèi yī dài zhī zhì yān

其余则有朝使之宴饯、岁时之廪馈及外国之使聘、远方之朝贡,著其迓饯宴赉之式,登降揖逊之仪,备一代之制焉。

tài zǔ jiàn lóng yuán nián zhēng yuè sì rì zhào yuē fēng èr wáng zhī hòu bèi sān kè zhī bīn suǒ yǐ shì zi chuán sūn xīng miè jì jué

太祖建隆元年正月四日,诏曰:"封二王之后,备三恪之宾,所以示子传孙,兴灭继绝。

xià shāng zhī jū qǐ sòng zhōu duò zhī qǐ jiè xī gǔ xiān zhé wáng shí yòng cí dào

夏、商之居杞、宋,周、隋之启介、酅,古先哲王,实用兹道。

shěn yǔ shui jīng dé lì shì qián cháo suī zhōu dé xià shuāi miǎn cóng yú shàn ràng

矧予氵京德,历试前朝,虽周德下衰,勉从于禅让;

ér yú bīn zài wèi qǐ wàng yú zhēng cháng

而虞宾在位,岂忘于烝尝?

qí fēng zhōu dì wèi zhèng wáng yǐ fèng tóng sì zhēng shuò fú sè yī rú jiù zhì

其封周帝为郑王,以奉同嗣,正朔服色,一如旧制。

yòu zhào yuē shěn wéi miǎo gōng dǎi shì zhōu shì

"又诏曰:"矧惟眇躬,逮事周室。

ōu gē yù sòng suī guī xīn zào zhī bāng

讴歌狱讼,虽归新造之邦;

miào mào yuán líng qǐ wàng jiù jūn zhī lǐ

庙貌园陵,岂忘旧君之礼?

qí zhōu cháo sōng qìng èr líng jí liù miào yi lìng yǒu sī yǐ shí chà guān cháo bài jì xiǎng yǒng wèi dìng shì

其周朝嵩、庆二陵及六庙,宜令有司以时差官朝拜祭飨,永为定式。

réng mìng zhōu zōng zhèng qīng guō qǐ xíng lǐ

仍命周宗正卿郭玘行礼。

qián dé liù nián bā yuè zhào yú zhōu tài zǔ shì zōng líng qǐn cè gè shè miào yǔ sù xiàng mìng yòu zàn shàn dài fū wáng shuò guǎn gōu xiū gài

"干德六年八月,诏于周太祖、世宗陵寝侧各设庙宇塑像,命右赞善大夫王硕管勾修盖。

kāi bǎo liù nián sān yuè zhōu zhèng wáng cú zhào chuò cháo shí rì

开宝六年三月,周郑王殂,诏辍朝十日。

dì sù fú fā āi yú biàn diàn

帝素服发哀于便殿。

shí yuè sì rì zàng zhōu gōng dì yú shùn líng zhào tè chuò sì rì wǔ rì zhāo cān

十月四日,葬周恭帝于顺陵,诏特辍四日、五日朝参。

rén zōng tiān shèng liù nián lù gù guó zhōu fáng yù shǐ chái guì zǐ sù wèi sān bān fèng zhí

仁宗天圣六年,录故虢州防御使柴贵子肃为三班奉职。

qī nián lù gù tài zǐ shǎo fù chái shǒu lǐ sūn yǒng wèi sān bān fèng zhí

七年,录故太子少傅柴守礼孙咏为三班奉职。

qí hòu yòu lù chái shì zhī hòu yuē xī yuē yù yuē ruò zhuō yuē shàng shàn bìng wèi sān bān fèng zhí yuē yú qìng yuē chéng wèi zhōu zhǎng shǐ zhù jiào yuē yí kuò děng shí yī rén fù qí shēn réng gè cì qián yī wàn

其后,又录柴氏之后曰熙、曰愈、曰若拙、曰上善并为三班奉职,曰余庆、曰诚为州长史、助教,曰贻廓等十一人复其身,仍各赐钱一万。

yòu lù shì zōng zēng sūn kuí róu jí guì zēng sūn rì xuān shǒu lǐ zēng sūn ruò nè jiē wèi sān bān fèng zhí

又录世宗曾孙揆、柔及贵曾孙日宣、守礼曾孙若讷皆为三班奉职。

jiā yòu sì nián zhù zuò láng hé lì yán xī shùn shòu yáo yǔ shòu shùn zhī tiān xià ér fēng dān zhū shāng jūn yǐ wéi guó bīn

嘉祐四年,著作郎何鬲言:"昔舜受尧、禹受舜之天下,而封丹朱、商均以为国宾。

zhōu hàn yǐ jiàng yǐ jí yú táng mò bù chóng fèng xiān dài yán jí miáo yì

周、汉以降,以及于唐,莫不崇奉先代,延及苗裔。

běn cháo shòu zhōu tiān xià ér jìn dài zhī shèng mò rú táng zì liáng yǐ xià jiē bù zú yǐ chóng xí

本朝受周天下,而近代之盛莫如唐,自梁以下,皆不足以崇袭。

chén yuàn kǎo qiú táng zhōu zhī yì yǐ bèi èr wáng zhī hòu shòu yǐ jué mìng fēng xiàn lì miào shì shì chéng xí yǒng wèi guó bīn

臣愿考求唐、周之裔,以备二王之后,授以爵命,封县立庙,世世承袭,永为国宾。

shì xià tài cháng yì yuē gǔ zhě lì èr wáng hòu bù wéi jì jué jiān qǔ qí míng dé kě fǎ

"事下太常议,曰:"古者立二王后,不惟继绝,兼取其明德可法。

wǔ dài cǎo chuàng zǎi sì bù yǒng wén zhāng zhì dù yī wú kě kǎo

五代草创,载祀不永,文章制度,一无可考。

shàng qǔ táng shì shì shù yǐ yuǎn yú jīng bù hé

上取唐室,世数已远,于经不合。

wéi zhōu zé wǒ shòu shàn zhī suǒ zì yì bù kě fèi

惟周则我受禅之所自,义不可废。

yi fǎng qiú zǐ sūn rú kǒng zǐ hòu yǎn shèng gōng shòu yī jīng guān jué yǐ gōng hào shǐ zhuān fèng miào xiǎng suì shí cún wèn cì zhī sù bó shēng qì jì fú

宜访求子孙,如孔子后衍圣公,授一京官,爵以公号,使专奉庙飨,岁时存问,赐之粟帛、牲器、祭服。

měi yù shí sì bìng cóng guān gěi qí miào yǔ yì jiā yán shì

每遇时祀,并从官给,其庙宇亦加严饰。

rú cǐ zé shàng bù shī jì jué zhī yì dù zhī yú jīn yì jiǎn ér yì xíng

如此,则上不失继绝之义,度之于今,亦简而易行。

cóng zhī

朝廷采纳了他的建议。

sì yuè zhào yuē xiān wáng tuī shào tiān zhī xù shàng zūn xián zhī yì bāo qí hòu sì bīn yǐ shū lǐ qǐ fēi shèng rén jī gǔ bào gōng zhī dà diǎn zāi

四月,诏曰:"先王推绍天之序,尚尊贤之义,褒其后嗣,宾以殊礼,岂非圣人稽古报功之大典哉?

guó jiā shòu mìng zhī yuán jì zhōu ér wáng suī mín líng xīn dài lì shǔ yǔn jí ér yú bīn jiāng xùn dé měi pī xiǎn

国家受命之元,继周而王,虽民灵欣戴,历数允集,而虞宾将逊,德美丕显。

qīng zhě tuī mìng běn shǐ bāo jí zhī shù měi yù nán jiāo xǔ zòu bái shēn yī míng chōng bān háng ēn zé hòu yǐ ér yì wèi chēng

顷者推命本始,褒及支庶,每遇南郊,许奏白身一名充班行,恩则厚矣,而义未称。

jiāng shàng cǎi yáo sì zhī jiù lüè xún zhōu hàn zhī diǎn xiáng qí shì dí yōu yǐ gōng jué yì qí shì jìn zhī lù shēn yǐ tǔ tián zhī xī bǐ miào qǐn yǒu fèng xiǎng sì bù chuò shù jī hū chūn qiū tōng sān tǒng hòu xiān dài zhī zhì yǐ

将上采姚、姒之旧,略循周、汉之典,详其世嫡,优以公爵,异其仕进之路,申以土田之锡,俾庙寝有奉,飨祀不辍,庶几乎《春秋》通三统、厚先代之制矣。

yi lìng yǒu sī qǔ chái shì pǔ xì yú zhū fáng zhōng tuī zuì zhǎng yī rén lìng suì shí qīn fèng zhōu shì sì shì

宜令有司取柴氏谱系,于诸房中推最长一人,令岁时亲奉周室祀事。

rú bái shēn jí yǔ jīng zhǔ bù rú wèi bān háng zhě jí bǐ lèi huàn wén zī réng fēng chóng yì gōng yǔ hé nán fǔ zhèng zhōu hé rù chāi qiǎn gěi gōng tián shí qǐng zhuān guǎn gōu líng miào

如白身,即与京主簿,如为班行者,即比类换文资,仍封崇义公,与河南府、郑州合入差遣,给公田十顷,专管勾陵庙。

yìng yuán jì xiǎng lǐ liào suǒ xū jiē cóng guān gěi

应缘祭飨礼料所须,皆从官给。

rú zhì zhī zhōu zī xù jí bié yǔ chāi qiǎn què qǔ yǐ cì jìn qīn lìng xí jué shòu guān yǒng wèi dìng shì

如至知州资序,即别与差遣,却取以次近亲,令袭爵授官,永为定式。

bā yuè tài cháng lǐ yuàn dìng dào nèi diàn chóng bān xiāng zhōu bīng mǎ dōu jiān chái yǒng yú chái shì zhū zú zuì zhǎng zhào huàn diàn zhōng chéng fēng chóng yì gōng qiān shū fèng níng jūn jié dù pàn guān shì yǐ fèng zhōu sì

"八月,太常礼院定到内殿崇班、相州兵马都监柴咏于柴氏诸族最长,诏换殿中丞,封崇义公,签书奉宁军节度判官事,以奉周祀。

yòu yǐ liù miào zài xī jīng ér suì shí jì xiǎng wú qì fú zhī shù lìng yǒu sī yǐ sān pǐn fú yī sì pǐn fú èr jí suǒ dāng yòng jì qì gěi zhī

又以六庙在西京,而岁时祭飨无器服之数,令有司以三品服一、四品服二及所当用祭器给之。

xī níng sì nián xī jīng liú sī yù shǐ tái sī mǎ guāng yán chóng yì gōng chái yǒng jì sì bù yǐ yí shì

熙宁四年,西京留司御史台司马光言:"崇义公柴咏祭祀不以仪式。

zhōu běn guō xìng shì zōng hòu zhí wèi guō shì hòu

周本郭姓,世宗后侄,为郭氏后。

jīn cún zhōu hòu zé yi fēng guō shì zǐ sūn yǐ fèng zhōu sì

今存周后,则宜封郭氏子孙以奉周祀。

dì yuè zòu wèn wáng ān shí ān shí yuē sòng shòu tiān xià yú shì zōng chái shì yě

"帝阅奏,问王安石,安石曰:"宋受天下于世宗,柴氏也。

dì yuē wéi rén hòu zhě wèi zhī zǐ

"帝曰:"为人后者为之子。

ān shí yuē wéi rén hòu yú yì xìng fēi lǐ yě

"安石曰:"为人后于异姓,非礼也。

suī shòu tiān xià yú guō shì qǐ kě yǐ tiān xià zhī gù ér yì qí xìng shì suǒ chū

虽受天下于郭氏,岂可以天下之故而易其姓氏所出?

dì rán zhī

"帝然之。

wǔ nián zhēng yuè chái yǒng zhì shì

五年正月,柴咏致仕。

yǒng zhǎng zǐ zǎo wáng dí sūn yí jiǎn dāng xí

咏长子早亡,嫡孙夷简当袭。

tài cháng lǐ yuàn yán yí jiǎn yǒu guò hé yǐ cì zi xī tóu gòng fèng guān ruò nè chéng xí

太常礼院言夷简有过,合以次子西头供奉官若讷承袭。

zhào yǐ ruò nè wèi wèi wèi sì chéng xí fēng chóng yì gōng qiān shū hé nán fǔ pàn guān tīng gōng shì

诏以若讷为卫尉寺丞,袭封崇义公,签书河南府判官厅公事。

zhèng hé bā nián huī zōng zhào yuē xī wǒ yì zǔ shòu shàn yú zhōu jiā yòu zhōng zé chái shì páng zhī yī míng fēng chóng yì gōng

政和八年,徽宗诏曰:"昔我艺祖受禅于周,嘉祐中择柴氏旁支一名封崇义公。

yì zhě wèi bù dàng fēng zhōu

议者谓不当封周。

rán chán guó zhě zhōu ér sān kè zhī fēng bù jí lǐ gài wèi jǐn

然禅国者周,而三恪之封不及,礼盖未尽。

chú chóng yì gōng yī jiù wài zé chái shì zuì zhǎng jiàn zài zhě yǐ qí zǔ fù wèi zhōu gōng dì hòu yǐ qí sūn shì shì wèi xuān yì láng jiān zhōu líng miào yǔ zhī xiàn qǐng gěi yǐ shì jì jué zhī rén wèi guó èr kè yǒng wèi dìng zhì

除崇义公依旧外,择柴氏最长见在者以其祖父为周恭帝后,以其孙世世为宣义郎,监周陵庙,与知县请给,以示继绝之仁,为国二恪,永为定制。

shào xīng wǔ nián zhào zhōu shì zōng xuán sūn chái shū xià wèi yòu chéng fèng láng xí fēng chóng yì gōng fèng zhōu hòu

绍兴五年,诏周世宗玄孙柴叔夏为右承奉郎,袭封崇义公,奉周后。

èr shí liù nián shū xià shēng zhī zhōu zī xù bié yǔ chāi qiǎn

二十六年,叔夏升知州资序,别与差遣。

yǐ zi guó qì xí fēng lìng jū qú zhōu

以子国器袭封,令居衢州。

cháo tíng yǒu dà lǐ zé rù shì cí rú gù shì

朝廷有大礼,则入侍祠如故事。

qí chái dà yǒu chái ān zhái yì gè bǔ guān

其柴大有、柴安宅亦各补官。

chún yòu jiǔ nián yòu yǐ shì zōng bā shì sūn chái yàn yǐng tè bǔ chéng wù láng xí fēng chóng yì gōng

淳祐九年,又以世宗八世孙柴彦颖特补承务郎,袭封崇义公。

shí yòu qiú duò táng jí zhū shì lǐ shì shí shì liú shì guō shì zhī hòu jí wú yuè jīng nán hú nán shǔ hàn zhū guó zhī zǐ sūn jiē mìng yǐ guān shǐ shǒu qí sì

时又求隋、唐及朱氏、李氏、石氏、刘氏、郭氏之后,及吴越、荆南、湖南、蜀汉诸国之子孙,皆命以官,使守其祀。

jù jiàn běn jì shì jiā

具见《本纪》、《世家》。

lù xiān shèng hòu rén zōng jǐng yòu èr nián zhào yǐ kǒng zǐ sì shí liù shì sūn běi hǎi wèi zōng yuàn wèi guó zi jiān zhǔ bù xí fēng wén xuān gōng

录先圣后,仁宗景祐二年,诏以孔子四十六世孙北海尉宗愿为国子监主簿,袭封文宣公。

huáng yòu sān nián qī yuè zhào yuē guó cháo yǐ lái shì yǐ kǒng shì zǐ sūn zhī xiān yuán xiàn shǐ fèng cheng miào sì

皇祐三年七月,诏曰:"国朝以来,世以孔氏子孙知仙源县,使奉承庙祀。

jìn suì fèi ér bù xíng fēi suǒ yǐ zūn xiān shèng yě

近岁废而不行,非所以尊先圣也。

yi yǐ kǒng shì zǐ sūn zhī xiān yuán xiàn shì

宜以孔氏子孙知仙源县事。

zhì hé chū

至和初,

tài cháng bó shì zǔ wú zé yán àn qián shǐ

太常博士祖无择言:"按前史,

kǒng zǐ hòu xí fēng zhě

孔子后袭封者,

zài hàn wèi yuē bāo chéng bāo zūn zōng shèng

在汉、魏曰褒成、褒尊、宗圣,

zài jìn sòng yuē fèng shèng

在晋、宋曰奉圣,

hòu wèi yuē chóng shèng

后魏曰崇圣,

běi qí yuē gōng shèng

北齐曰恭圣,

hòu zhōu duò bìng fēng zōu guó

后周、隋并封邹国,

táng chū yuē bāo shèng

唐初曰褒圣,

kāi yuán zhōng

开元中,

shǐ zhuī shì kǒng zǐ wéi wén xuān wáng

始追谥孔子为文宣王。

yòu yǐ qí hòu wéi wén xuān gōng bù kě yǐ zǔ shì ér jiā hòu sì

又以其后为文宣公,不可以祖谥而加后嗣。

suì zhào yǒu sī dìng fēng zōng yuàn yǎn shèng gōng lìng shì xí yān

"遂诏有司定封宗愿衍圣公,令世袭焉。

zhì píng chū yòng jīng dōng tí diǎn wáng gāng yán zì jīn wù yǐ kǒng shì zǐ dì zhī xiān yuán xiàn qí xí fēng rén rú wú qīn shǔ zài xiāng lǐ lìng cháng rèn jìn biàn guān bù dé qù jiā miào

治平初,用京东提点王纲言,自今勿以孔氏子弟知仙源县,其袭封人如无亲属在乡里,令常任近便官,不得去家庙。

xī níng zhōng yǐ sì shí bā dài sūn ruò méng wèi yí zhōu xīn tài xiàn zhǔ bù xí fēng

熙宁中,以四十八代孙若蒙为沂州新泰县主簿,袭封。

yuán yòu chū cháo yì dài fū kǒng zōng hàn cí sī nóng shǎo qīng qǐng yī jiā shì lì zhī yǎn zhōu yǐ fèng sì

元祐初,朝议大夫孔宗翰辞司农少卿,请依家世例知兖州以奉祀。

yòu yán kǒng zǐ hòu xí fēng shū jué běn wèi shì cí jīn nǎi jiān lǐng tā guān bù zài gù jùn

又言:"孔子后袭封疏爵,本为侍祠,今乃兼领他官,不在故郡。

qǐng zì jīn xí fēng zhě wú jiān tā zhí zhōng shēn shǐ zài xiāng lǐ

请自今袭封者无兼他职,终身使在乡里。

cháo yì yī suǒ qǐng mìng guān yǐ sī qí yòng dù lì xué yǐ xun qí zǐ sūn xí fēng zhě zhuān zhǔ cí shì zēng cì tián bǎi qǐng gòng jì sì zhī yú xǔ jūn shàn zú rén

"朝议依所请,命官以司其用度,立学以训其子孙,袭封者专主祠事,增赐田百顷,供祭祀之余许均赡族人。

qí chà mù hù bìng rú jiù fǎ

其差墓户并如旧法。

cì shū zhì jiào shòu yī yuán jiào yù qí jiā zǐ dì xiāng lín huò yuàn xué zhě tīng

赐书,置教授一员,教谕其家子弟,乡邻或愿学者听。

gǎi yǎn shèng gōng wèi fèng shèng gōng jí shān dìng jiā jì miǎn fú děng zhì dù bān cì zhī

改衍圣公为奉圣公,及删定家祭冕服等制度颁赐之。

qí hòu tōng zhí láng kǒng zōng shòu děng jǔ ruò méng dì ruò xū xí fēng réng qǐng zì jīn zhòng yì zé chéng xí zhī rén bù bì zi jì shù jī liú yì zǔ miào dūn mù zú rén

其后,通直郎孔宗寿等举若蒙弟若虚袭封,仍请自今众议择承袭之人,不必子继,庶几留意祖庙,惇睦族人。

xuān hé sān nián zhào xuān yì láng kǒng duān you xí fēng yǎn shèng gōng wèi tōng zhí láng zhí mì gé réng xǔ jiù rèn guān shēng yǐ shì chóng jiǎng

宣和三年,诏宣议郎孔端友袭封衍圣公,为通直郎、直秘阁,仍许就任关升,以示崇奖。

duān you yán zhào chì wén xuān wáng hòu yǔ qīn shǔ yī rén pàn sī bù wèi jīn kǒng ruò cǎi dāng chéng jì tuī ēn

端友言:诏敕文宣王后与亲属一人判司簿尉,今孔若采当承继推恩。

zhào bǔ dí gōng láng

诏补迪功郎。

gāo zōng shào xīng èr nián yǐ sì shí jiǔ dài sūn kǒng jiè xí fēng yǎn shèng gōng

高宗绍兴二年,以四十九代孙孔玠袭封衍圣公。

qí hòu yǐ jìn yǐ wén yuǎn yǐ wàn chūn yǐ zhū zhōng sòng shì jiē xí fēng zhǔ sì shì

其后,以搢、以文远、以万春、以洙,终宋世,皆袭封主祀事。

qún chén cháo jìn chū shǐ yàn jiàn zhī yí

群臣朝觐出使宴饯之仪。

tài zǔ tài zōng cháo fān zhèn mù bó yán wǔ dài jiù zhì rù jìn jí bèi zhào shǐ huí kè shěng jī qiān cì jiǔ shí

太祖、太宗朝,藩镇牧伯,沿五代旧制,入觐及被召、使回,客省赍签赐酒食。

jié dù shǐ shí rì liú hòu qī rì guān chá shǐ wǔ rì

节度使十日,留后七日,观察使五日。

dài hái jié dù shǐ wǔ rì liú hòu sān rì guān chá yī rì fáng yù shǐ tuán liàn shǐ cì shǐ bìng cì shēng liào

代还,节度使五日,留后三日,观察一日,防御使、团练使、刺史并赐生料。

jié dù shǐ yǐ sī gù dào què xià jí bù jūn dōu yú hòu yǐ shàng chū shǐ huí zhě yì cì jiǔ shí shú yáng

节度使以私故到阙下,及步军都虞候以上出使回者,亦赐酒食、熟羊。

qún chén chū shǐ huí cháo jiàn rì miàn cì jiǔ shí zhōng shū shū mì xuān huī shǐ shǐ xiāng bìng shū mì shǐ bàn

群臣出使回朝,见日,面赐酒食,中书、枢密、宣徽使、使相并枢密使伴;

sān sī shǐ xué shì dōng gōng sān shī pú yè yù shǐ dài fū jié dù shǐ bìng xuān huī shǐ bàn

三司使、学士、东宫三师、仆射、御史大夫、节度使并宣徽使伴。

liǎng shěng wǔ pǐn yǐ shàng shì yù shǐ zhōng chéng sān sī fù shǐ dōng gōng sān shǎo shàng shū chéng láng qīng jiān shàng jiàng jūn liú hòu guān chá fáng yù tuán liàn shǐ cì shǐ xuān qìng xuān zhèng zhāo xuān shǐ bìng kè shěng shǐ bàn

两省五品以上、侍御史、中丞、三司副使、东宫三少、尚书丞郎、卿监、上将军、留后、观察防御团练使、刺史、宣庆宣政昭宣使并客省使伴;

shǎo qīng jiān dà jiàng jūn zhū sī shǐ yǐ xià rèn fā yùn zhuǎn yùn tí diǎn xíng yù zhī jūn zhōu tōng pàn dōu jiān xún jiǎn huí zhě jí cì bìng tōng shì shè rén bàn

少卿监、大将军、诸司使以下任发运转运提点刑狱、知军州、通判、都监、巡检回者即赐,并通事舍人伴;

kè shěng yǐn jìn sì fāng guǎn gé mén shǐ bìng běn tīng jiù shí

客省、引进、四方馆、阁门使并本厅就食。

qún chén hè cì yī

群臣贺,赐衣;

fèng wèi bìng tè cì chá jiǔ huò cì shí wài rèn qiǎn rén jìn fèng yì cì jiǔ shí huò shēng liào

奉慰,并特赐茶酒,或赐食外任遣人进奉,亦赐酒食,或生料。

zì shí yuè yī rì hòu jǐn zhēng yuè měi wǔ rì qǐ jū bǎi guān jiē cì chá jiǔ zhū jūn fēn xiào sān rì yī cì

自十月一日后尽正月,每五日起居,百官皆赐茶酒,诸军分校三日一赐。

dōng zhì èr shè chóng yáng hán shí shū mì jìn chén jìn jūn dà xiào huò cì yàn qí dì jí fǔ shǔ zhōng shuài yǐ wéi cháng

冬至、二社、重阳、寒食,枢密近臣、禁军大校或赐宴其第及府署中,率以为常。

dà zhōng xiáng fú wǔ nián zhào zì jīn liǎng shěng wǔ pǐn shàng shū shěng sì pǐn zhū sī sān pǐn yǐ shàng guān tóng liè chū shǐ bìng xǔ jù qián jiàn yǐn réng xiū jià yī rì

大中祥符五年,诏自今两省五品、尚书省四品、诸司三品以上官,同列出使,并许醵钱饯饮,仍休假一日。

yú guān yǒu qīn shǔ liáo you chū xíng rèn yǐ xiū wù rì jiàn sòng

余官有亲属僚友出行,任以休务日饯送。

gù shì shū mì jié dù shǐ shǐ xiāng hái cháo xián cì yàn yú wài yuàn

故事,枢密、节度使、使相还朝,咸赐宴于外苑。

jiàn cí rì cháng chūn diàn cì jiǔ wǔ xíng réng shè shí dāng zhí hàn lín lóng tú gé xué shì yǐ shàng huáng qīn guān chá shǐ yù zuò

见辞日,长春殿赐酒五行,仍设食,当直翰林龙图阁学士以上、皇亲、观察使预坐。

bā nián sì yuè shì wèi bù jūn fù dōu zhǐ huī shǐ wáng néng zì zhèn dìng lái cháo yàn yú cháng chūn diàn

八年四月,侍卫步军副都指挥使王能自镇定来朝,宴于长春殿。

gé mén yán jiù zhì jié dù shǐ zhǎng bīng wú cǐ lǐ lì

阁门言:"旧制,节度使掌兵,无此礼例。

jì fù zuò zé diàn qián mǎ jūn dōu xiào dāng shì lì yú pǐn zhì fēi biàn

既赴坐,则殿前马军都校当侍立,于品秩非便。

suì lìng jiē yù wèi

"遂令皆预位。

zhōng xīng réng jiù zhì

中兴,仍旧制。

fán zǎi xiàng shū mì zhí zhèng shǐ xiāng jié dù wài guó shǐ jiàn cí jí lái cháo jiē cì yàn nèi diàn huò dū tíng yì huò cì chá jiǔ bìng rú yí

凡宰相、枢密、执政、使相、节度、外国使见辞及来朝,皆赐宴内殿或都亭驿,或赐茶酒,并如仪。

shí jié kuì lǐn

时节馈廪。

dà zhōng xiáng fú wǔ nián shí yī yuè yǐ zǎi xiàng wáng dàn shēng rì zhào cì yáng sān shí kǒu jiǔ wǔ shí hú mǐ miàn gè èr shí hú lìng zhū sī gòng zhàng jīng fǔ jù yá qián lè xǔ yàn qí qīn yǒu

大中祥符五年十一月,以宰相王旦生日,诏赐羊三十口、酒五十壶、米面各二十斛,令诸司供帐,京府具衙前乐,许宴其亲友。

dàn suì huì jìn liè jí chéng láng gěi jiàn xiū shǐ shǔ guān

旦遂会近列及丞郎、给谏、修史属官。

é yòu cì shū mì shǐ fù cān zhī zhèng shì yáng sān shí kǒu jiǔ sān shí hú mǐ miàn gè sān shí hú

俄又赐枢密使副、参知政事羊三十口,酒三十壶、米面各三十斛。

qí hòu yǐ fèi wù fēi biàn zòu ba huì ér cì rú gù

其后,以废务非便,奏罢会,而赐如故。

yòu zhì pú yè yù shǐ dài fū zhōng chéng jié dù liú hòu guān chá nèi kè shěng shǐ quán zhī kāi fēng fǔ zhèng zhì hán shí bìng kè shěng jī qiān cì yáng jiǔ mǐ miàn

又制:仆射、御史大夫、中丞、节度、留后、观察、内客省使、权知开封府,正、至、寒食,并客省赍签赐羊、酒、米、面;

lì chūn cì chūn pán

立春赐春盘;

hán shí shén tán táng zhōu

寒食神餤、饧粥;

duān wǔ zòng zi

端午粽子;

fú rì mì shā bīng

伏日蜜沙冰;

chóng yáng gāo bìng yǒu jiǔ

重阳糕,并有酒;

sān fú rì yòu wǔ rì yī cì bīng

三伏日,又五日一赐冰。

sì xiāng jí xiāng dōu zhǐ huī shǐ

四厢及厢都指挥使,

zhōng shū shè rén

中书舍人,

tǒng jūn

统军,

fáng yù tuán liàn shǐ

防御、团练使,

cì shǐ

刺史,

kè shěng shǐ

客省使,

shū mì dōu chéng zhǐ

枢密都承旨,

zhī yín tái sī shěn xíng yuàn

知银台司、审刑院,

sān sī gōu yuàn

三司勾院,

zhū sī shǐ

诸司使,

jìn jūn xiào zhōng zuǒ

禁军校、忠佐,

hǎi wài zhū fān jìn fèng lǐng cì shǐ yǐ shàng

海外诸蕃进奉领刺史以上,

zhì hán shí

至寒食,

bìng cì jié liào

并赐节料;

lì chūn fèng nèi cháo zhě jiē cì fān shèng

立春,奉内朝者皆赐幡胜。

yuán yòu èr nián shí yī yuè dōng zhì zhào cì yù yán yú lǚ gōng zhe sī dì qiǎn zhōng shǐ cì shàng zūn jiǔ xiāng yào guǒ shí lǚ jīn huā děng yǐ yù yǐn qì quàn jiǔ qiǎn jiào fāng yuè gōng gěi nèi tǎng qián cì zhī

元祐二年十一月冬至,诏赐御筵于吕公著私第,遣中使赐上尊酒、香药、果实、缕金花等,以御饮器劝酒,遣教坊乐工,给内帑钱赐之。

jí mù cì zhú chuán xuān lìng jì zhú jiē yì ēn yě

及暮赐烛,传宣令继烛,皆异恩也。

shào xīng shí sān nián shí èr yuè èr shí sān rì gāo zōng cì zǎi chén qín guì zhào yuē shěng suǒ zòu cí miǎn shēng rì cì yàn

绍兴十三年十二月二十三日,高宗赐宰臣秦桧诏曰:"省所奏辞免生日赐宴。

zhèn wén xián shèng zhī xìng bì wǔ bǎi suì jūn chén zhī yù gài yì qiān zǎi

朕闻贤圣之兴必五百岁,君臣之遇盖亦千载。

fu yǐ bù shì zhī yīng zhí nán féng zhī huì zé qí shǐ shēng zhī rì kě bù wèi tiān xià qìng hu

夫以不世之英,值难逢之会,则其始生之日,可不为天下庆乎!

shì yàn lè kàn suǒ yǐ shì qìng yě

式燕乐衎,所以示庆也。

fēi qiáo yuè zhī shén wú yǐ shēng shēn fu fēi xuān wáng zhī néng rèn xián wú yǐ zhì zhōng xīng

非乔岳之神无以生申、甫,非宣王之能任贤无以致中兴。

jīn rì zhī shì bù yì chén zhǔ jù róng zāi

今日之事,不亦臣主俱荣哉?

yi fú yì ēn wú shǒu chōng jié

宜服异恩,毋守冲节。

suǒ qǐng yi bù yǔn

所请宜不允。

sòng cháo zhī zhì fán wài guó shǐ zhì jí qí jūn zhǎng lái cháo jiē yàn yú nèi diàn jìn chén jí cì shǐ zhèng láng dōu yú hòu yǐ shàng jiē yù

宋朝之制,凡外国使至,及其君长来朝,皆宴于内殿,近臣及刺史、正郎、都虞候以上皆预。

tài zǔ jiàn lóng yuán nián bā yuè sān rì yàn jìn chén yú guǎng zhèng diàn jiāng nán wú yuè cháo gòng shǐ jiē yù

太祖建隆元年八月三日,宴近臣于广政殿,江南、吴越朝贡使皆预。

qián dé sān nián wǔ yuè shí liù rì yàn jìn chén jí mèng chǎng yú dà míng diàn

干德三年五月十六日,宴近臣及孟昶于大明殿。

kāi bǎo sì nián wǔ yuè qī rì yàn jìn chén jí liú chǎng yú chóng dé diàn

开宝四年五月七日,宴近臣及刘𬬮于崇德殿。

shí yī yuè wǔ rì jiāng nán lǐ yù wú yuè qián chù gè qiǎn zǐ dì lái cháo yàn yú chóng dé diàn

十一月五日,江南李煜、吴越钱俶各遣子弟来朝,宴于崇德殿。

bā nián sān yuè huì yàn qì dān shǐ yú cháng chūn diàn

八年三月晦,宴契丹使于长春殿。

tài píng xīng guó èr nián èr yuè shí yī rì yàn liǎng zhè jìn fèng shǐ qì dān guó xìn shǐ jí lǐ yù liú chǎng jìn jūn dōu zhǐ huī shǐ yǐ shàng yú chóng dé diàn bù jǔ lè jiǔ qī xíng ér ba

太平兴国二年二月十一日,宴两浙进奉使、契丹国信使及李煜、刘𬬮、禁军都指挥使以上于崇德殿,不举乐,酒七行而罢。

qì dān qiǎn shǐ hè dēng jí yě

契丹遣使贺登极也。

wǔ yuè shí yī rì zài yàn qì dān shǐ yú chóng dé diàn jiǔ jiǔ háng ér ba yǐ qí gòng zhù shān líng yě

五月十一日,再宴契丹使于崇德殿,酒九行而罢,以其贡助山陵也。

sān nián zhēng yuè shí liù rì yàn liú chǎng lǐ yù qì dān shǐ zhū guó fán kè yú chóng dé diàn yǐ qì dān shǐ lái hè zhèng gù yě

三年正月十六日,宴刘𬬮、李煜、契丹使、诸国蕃客于崇德殿,以契丹使来贺正故也。

sān yuè èr shí wǔ rì wú yuè qián chù lái cháo yàn yú cháng chūn diàn qīn wáng zǎi xiàng jié dù shǐ liú chǎng lǐ yù jiē yù

三月二十五日,吴越钱俶来朝,宴于长春殿,亲王、宰相、节度使、刘𬬮、李煜皆预。

shí yuè shí liù rì yàn zǎi xiàng qīn wáng yǐ xià jí qì dān shǐ gāo lí shǐ zhū zhōu jìn fèng shǐ yú chóng dé diàn yǐ qián míng jié ba dà yàn gù yě

十月十六日,宴宰相、亲王以下及契丹使、高丽使、诸州进奉使于崇德殿,以干明节罢大宴故也。

shì hòu yàn wài guó shǐ wèi cháng

是后,宴外国使为常。

qí jūn zhǎng lái cháo

其君长来朝,

xiān qiǎn shǐ yíng láo yú hòu guǎn

先遣使迎劳于候馆,

shǐ zhě cháo fú chēng zhì yuē fèng zhì láo mǒu zhǔ

使者朝服称制曰"奉制劳某主",

guó zhǔ yíng yú mén wài

国主迎于门外,

yǔ shǐ zhě jù rù shēng jiē

与使者俱入升阶,

shǐ zhě zhí shù bó

使者执束帛,

chēng yǒu zhì

称有制,

guó zhǔ běi miàn zài bài qǐ shǒu shòu bì

国主北面再拜稽首受币,

yòu zài bài qǐ shǒu

又再拜稽首,

yǐ tǔ wù bīn

以土物傧,

shǐ zhě zài bài shòu

使者再拜受。

guó zhǔ sòng shǐ zhě chū hóng lú yǐn yì cháo táng suǒ sī zòu wén tōng shì shè rén chéng chì xuān láo zài bài jiù guǎn

国主送使者出,鸿胪引诣朝堂,所司奏闻,通事舍人承敕宣劳,再拜就馆。

yì rì qiǎn shǐ jiè jiàn rì rú yí

翌日,遣使戒见日如仪。

yòu cì rì fèng jiàn yú qián yuán diàn shè huáng huī zhàng jí gōng xiàn dà lè

又次日,奉见于乾元殿,设黄麾仗及宫县大乐。

diǎn yí shè guó zhǔ wèi yú xiàn nán dào xī běi xiàng yòu shè qí guó zhū guān zhī wèi yú qí hòu

典仪设国主位于县南道西北向,又设其国诸官之位于其后。

suǒ sī yíng yǐn guó zhǔ fú qí guó fú zhì míng dé mén wài tōng shì shè rén yǐn jiù wèi

所司迎引,国主服其国服,至明德门外,通事舍人引就位。

shì zhōng zòu zhōng yán huáng dì fú tōng tiān guān jiàng shā páo chū zì xi fáng jí yù wèi

侍中奏中严,皇帝服通天冠、绛纱袍,出自西房,即御位。

diǎn yí zàn bài guó zhǔ zài bài qǐ shǒu

典仪赞拜,国主再拜稽首。

shì zhōng chéng zhì jiàng láo jiē zài bài qǐ shǒu chì shēng zuò yòu zài bài qǐ shǒu zhì zuò fǔ fú bì xí

侍中承制降劳,皆再拜稽首,敕升坐,又再拜稽首,至坐,俯伏避席。

shì zhōng chéng zhì yuē wú xià bài guó zhǔ fù wèi

侍中承制曰"无下拜",国主复位。

cì yǐn qí guó zhū guān yǐ cì rù jiù wèi zài bài bìng rú shàng yí

次引其国诸官以次入,就位,再拜并如上仪。

shì zhōng yòu chéng zhì láo hái guǎn tōng shì shè rén yǐn guó zhǔ jiàng fù wèi zài bài qǐ shǒu chū

侍中又承制劳还馆,通事舍人引国主降,复位,再拜稽首,出。

qí guó zhū guān jiē zài bài yǐ cì chū

其国诸官皆再拜,以次出。

shì zhōng zòu lǐ bì huáng dì jiàng zuò

侍中奏礼毕,皇帝降坐。

qí xī yàn yǔ shòu zhū guó shǐ biǎo jí bì jiē yǒu yí jù zǎi kāi bǎo tōng lǐ

其锡宴与受诸国使表及币皆有仪,具载《开宝通礼》。

qì dān guó shǐ rù pìn jiàn cí yí

契丹国使入聘见辞仪。

zì jǐng dé chán yuān huì méng zhī hòu shǐ yǒu qì dān guó xìn shǐ fù yuán zhèng shèng jié cháo jiàn

自景德澶渊会盟之后,始有契丹国信使副元正、圣节朝见。

dà zhōng xiáng fú jiǔ nián yǒu sī suì dìng yí zhù

大中祥符九年,有司遂定仪注。

qián yī rì xí yí yú yì

前一日,习仪于驿。

jiàn rì huáng dì yù chóng dé diàn

见日,皇帝御崇德殿。

zǎi chén shū mì shǐ yǐ xià dà bān qǐ jū qì zhì yuán liáo qǐ jū hòu guǎn bàn shǐ fù yī bān rù jiù wèi dōng miàn lì

宰臣、枢密使以下大班起居讫,至员僚起居后,馆伴使副一班入就位,东面立。

cì jiē shū xiá gé mén shǐ shēng diàn lì

次接书匣阁门使升殿立。

cì tōng shì rù bù tōng hē bài liǎng bài zòu shèng gōng wàn fú yòu hē liǎng bài suí hū wàn suì hē zhī hòu fù dōng xī jiē yǐn shǐ fù wèi

次通事入,不通,喝拜,两拜,奏圣躬万福,又喝两拜,随呼万岁,喝祗候,赴东西接引使副位。

shè rén yǐn qì dān shǐ fù zì wài pěng shū xiá rù dāng diàn qián lì

舍人引契丹使副自外捧书匣入,当殿前立。

tiān wǔ guān tái lǐ wù fēn dōng xī xiàng rù liè yú diàn xià yǐ dōng wéi shàng

天武官抬礼物分东西向入,列于殿下,以东为上。

shè rén hē tiān wǔ guān qǐ jū liǎng bài suí hū wàn suì zòu shèng gōng wàn fú hē gè zhī hòu

舍人喝天武官起居,两拜,随呼万岁,奏圣躬万福,喝各祗候。

gé mén cóng dōng jiē jiàng zhì qì dān shǐ wèi běi

阁门从东阶降,至契丹使位北。

shè rén yī shǐ guì jìn shū xiá gé mén cè shēn jìn hù guì jiē shè rén shòu zhī

舍人揖使跪进书匣,阁门侧身搢笏、跪接,舍人受之。

qì dān shǐ lì gé mén zhí hù pěng shū xiá shēng diàn dāng yù qián jìn chéng qì shòu nèi shì dōu zhī dōu zhī chāi shū yǐ shòu zǎi chén zǎi chén shū mì jìn chéng qì suì tái lǐ wù chū

契丹使立,阁门执笏捧书匣升殿,当御前进呈讫,授内侍都知,都知拆书以授宰臣,宰臣、枢密进呈讫,遂抬礼物出。

shè rén yǔ guǎn bàn shǐ fù yǐn qì dān shǐ fù zhì dōng jiē xià gé mén shǐ xià diàn yī yǐn tóng shēng lì yù qián

舍人与馆伴使副引契丹使副至东阶下,阁门使下殿揖引同升,立御前。

zhì guó xìn dà shǐ chuán guó zhǔ wèn shèng tǐ tōng shì chuán yì shè rén dāng yù qián jū gōng chuán zòu qì yī qǐ běi shǐ

至国信大使传国主问圣体,通事传译,舍人当御前鞠躬传奏讫,揖起北使。

huáng dì xuān gé mén huí wèn guó zhǔ běi shǐ guì zòu shè rén dāng yù qián jū gōng zòu qì suì yī běi shǐ qǐ què yǐn jiàng jiē zhì cí jiàn wèi miàn xi yī gōng

皇帝宣阁门回问国主,北使跪奏,舍人当御前鞠躬奏讫,遂揖北使起,却引降阶至辞见位,面西揖躬。

shè rén dāng diàn tōng běi cháo guó xìn shǐ mǒu guān mǒu zhī hòu jiàn

舍人当殿通北朝国信使某官某祗候见,

yìng nuò jué

应喏绝,

yǐn dāng diàn

引当殿,

hē bài

喝拜,

dà qǐ jū qí bài wǔ bìng yī běn guó lǐ

大起居(其拜舞并依本国礼),

chū bān xiè miàn tiān yán

出班谢面天颜,

guī wèi

归位,

hē bài wǔ dǎo qì

喝拜舞蹈讫,

yòu chū bān xiè yán lù yì guǎn yù yán chá yào jí chuán xuān fǔ wèn

又出班谢沿路驿馆御筵茶药及传宣抚问,

fù guī wèi

复归位,

hē bài wǔ dǎo qì

喝拜舞蹈讫,

shè rén xuān yǒu chì cì zhǎi yī yī duì jīn dié xiè zi yī jīn tu yín guān yī xuē yī liǎng yī zhe sān bǎi pǐ yín èr bǎi liǎng ān pèi mǎ yī měi jù yìng nuò

舍人宣有敕赐窄衣一对、金蹀躞子一、金涂银冠一、靴一两、衣著三百匹、银二百两、鞍辔马一(每句应喏),

guì shòu

跪受,

起,

bài wǔ dǎo qì

拜舞蹈讫,

hē zhī hòu

喝祗候,

yìng nuò xi chū fán chuán yǔ bìng zòu shèng gōng wàn fú zhì cí

应喏西出(凡传语并奏圣躬万福、致辞,

bìng tōng shì chuán yì

并通事传译,

shè rén dāng diàn jū gōng zòu wén

舍人当殿鞠躬奏闻,

hòu tóng

后同)。

cì tōng běi cháo guó xìn fù shǐ mǒu guān mǒu zhī hòu jiàn qí bài wǔ xiè cì zhì cí bìng rú shàng yí xi chū qí chì cì yī yī duì jīn yāo dài yī fú tóu xuē hù yī zhuó èr bǎi pǐ yín qì yī bǎi liǎng ān pèi mǎ yī

次通北朝国信副使某官某祗候见,其拜舞、谢赐、致词并如上仪,西出(其敕赐衣一对,金腰带一,幞头、靴、笏、衣着二百匹,银器一百两,鞍辔马一)。

cì tōng shì jí shè rén yǐn shè lì yǐ xià fēn bān rù bù tōng biàn yǐn hé bān zàn hē dà qǐ jū bài wǔ rú yí

次通事及舍人引舍利已下分班入,不通,便引合班,赞喝大起居,拜舞如仪。

shè rén hē yǒu chì cì yī fú shù dài yī zhe yín qì fēn wù yìng nuò guì shòu tái dān chuáng jué qǐ wǔ dǎo bài qì hē gè zhī hòu fēn bān yǐn chū

舍人喝有敕赐衣服、束带、衣著、银器分物,应喏跪受,抬担床绝,起,舞蹈拜讫,喝各祗候分班引出。

cì yǐn chà lái tōng shì yǐ xià cóng rén fēn bān rù

次引差来通事以下从人分班入,

bù tōng

不通,

biàn yǐn hé bān

便引合班,

hē liǎng bài

喝两拜,

zòu shèng gōng wàn fú

奏圣躬万福,

yòu bài

又拜,

suí hū wàn suì

随呼万岁,

hē yǒu chì gè cì yī fú yāo dài yī zhe yín qì fēn wù

喝有敕各赐衣服、腰带、衣著、银器分物,

yìng nuò guì shòu

应喏跪受,

起,

hē liǎng bài

喝两拜,

suí bài wàn suì

随拜万岁,

hē gè zhī hòu chàng rě fēn bān yǐn chū

喝各祗候唱喏分班引出。

cì xíng mén diàn zhí rù qǐ jū qì diàn shàng shì lì

次行门、殿直入,起居讫,殿上侍立。

wén míng diàn shū mì zhí xué shì sān sī shǐ nèi kè shěng shǐ xià diàn

文明殿枢密直学士、三司使、内客省使下殿。

shè rén hé bān zòu bào gé mén wú shì chàng rě qì juǎn bān xi chū

舍人合班奏报阁门无事,唱喏讫,卷班西出。

kè shěng gé mén shǐ yǐ xià dōng chū qí pái lì gòng fèng guān yǐ xià héng xíng hé bān

客省、阁门使以下东出,其排立,供奉官已下横行合班。

xuān huī shǐ diàn shàng hē gòng fèng guān yǐ xià gè zhī hòu fēn bān chū bìng rú cháng yí

宣徽使殿上喝供奉官已下各祗候分班出,并如常仪。

huáng dì jiàng zuò hái nèi

皇帝降坐还内。

yàn rì qì dān shǐ fù yǐ xià fú suǒ cì chéng shòu yǐn fù cháng chūn diàn mén wài bìng shì yàn chén liáo zǎi zhí qīn wáng shū mì shǐ yǐ xià zhī hòu

宴日,契丹使副以下服所赐,承受引赴长春殿门外,并侍宴臣僚宰执、亲王、枢密使以下祗候。

sì cháng chūn diàn zhū sī pái dāng yǒu bèi gé mén shǐ fù rù nèi dōu zhī zòu bān qí huáng dì zuò míng biān zǎi chén qīn wáng yǐ xià bìng zǎi zhí fēn bān shè rén yǐn rù

俟长春殿诸司排当有备,阁门使附入内都知奏班齐,皇帝坐,鸣鞭,宰臣、亲王以下并宰执分班,舍人引入。

qí qì dān shǐ fù zhui qīn wáng bān rù

其契丹使副缀亲王班入。

shè rén tōng mǒu jiá yǐ xià chàng rě bān shǒu zòu shèng gōng wàn fú hē gè jiù zuò liǎng bài suí hū wàn suì hē jiù zuò fēn bān yǐn shàng diàn

舍人通某甲以下,唱喏,班首奏圣躬万福,喝各就坐、两拜,随呼万岁,喝就坐,分班引上殿。

huò huáng dì fǔ wèn qì dān shǐ fù shè rén biàn yǐn xià diàn hē liǎng bài suí bài wàn suì hē gè jiù zuò

或皇帝抚问契丹使副,舍人便引下殿,喝两拜,随拜万岁,喝各就坐。

cì shè rén tōng shì fēn yǐn shè lì yǐ xià dōng xī fēn bān hē liǎng bài hē jiù zuò fēn yǐn fù liǎng láng xià

次舍人、通事分引舍利以下东西分班,喝两拜,喝就坐,分引赴两廊下。

cì shè rén yǐn chà lái tōng shì cóng rén dōng xī fēn bān rù hé bān hē liǎng bài suí bài wàn suì hē jiù zuò fēn yǐn fù liǎng láng

次舍人引差来通事、从人东西分班入,合班,喝两拜,随拜万岁,喝就坐,分引赴两廊。

cì hē jiào fāng yǐ xià liǎng bài bān shǒu zòu shèng gōng wàn fú yòu hē bài liǎng bài suí bài wàn suì hē gè zhī hòu

次喝教坊已下两拜,班首奏圣躬万福,又喝拜,两拜,随拜万岁,喝各祗候。

cì yǐn kàn zhǎn èr rén shāo jìn qián hē bài liǎng bài suí bài wàn suì hē shàng diàn zhī hòu fēn dōng xī shàng diàn lì

次引看盏二人稍近前,喝拜,两拜,随拜万岁,喝上殿祗候,分东西上殿立。

yǒu sī jìn chá chuáng nèi shì lèi jiǔ qì gé mén shǐ diàn shàng yù qián jū gōng zòu mǒu jiá yǐ xià jìn jiǔ yú rú cháng yí

有司进茶床,内侍酹酒,讫,阁门使殿上御前鞠躬奏某甲已下进酒,余如常仪。

yàn qǐ zǎi chén yǐ xià jiàng jiē shè rén hē liǎng bài jìn hù wǔ dǎo hē gè zhī hòu fēn bān chū

宴起,宰臣已下降阶,舍人喝两拜,搢笏,舞蹈,喝各祗候,分班出。

cì shè lì hé bān hē liǎng bài wǔ dǎo sān bài bài xiè qì hē gè zhī hòu fēn yǐn chū

次舍利合班,喝两拜,舞蹈,三拜,拜谢讫,喝各祗候分引出。

cì tōng shì cóng rén hé bān hē liǎng bài suí bài wàn suì hē gè zhī hòu fēn bān yǐn chū

次通事、从人合班,喝两拜,随拜万岁,喝各祗候,分班引出。

cì hē jiào fāng shǐ yǐ xià liǎng bài suí bài wàn suì hē gè zhī hòu

次喝教坊使已下两拜,随拜万岁,喝各祗候。

rú chuán xuān cì chá jiǔ yòu hē xiè chá jiǔ bài liǎng bài suí bài wàn suì hē gè zhī hòu chū

如传宣赐茶酒,又喝谢茶酒拜,两拜,随拜万岁,喝各祗候,出。

gé mén shǐ diàn shàng jìn qián cè zòu wú shì huáng dì jiàng zuò míng biān hái nèi

阁门使殿上近前侧奏无事,皇帝降坐,鸣鞭还内。

cí rì huáng dì zuò nèi diàn qǐ jū bān yù jué zhū sī pái dāng yǒu bèi cuī hé shì yàn chén liáo dōng xī xiāng xiàng bān lì chóng dé diàn tíng

辞日,皇帝坐,内殿起居班欲绝,诸司排当有备,催合侍宴臣僚东西相向,班立崇德殿庭。

sì zòu bān qí shè rén hē bài dōng xī bān diàn shì liǎng bài zòu shèng gōng wàn fú hē gè zhī hòu

俟奏班齐,舍人喝拜,东西班殿侍两拜,奏圣躬万福,喝各祗候。

cì shè rén tōng guǎn bàn shǐ fù mǒu jiá yǐ xià cháng qǐ jū cì tōng qì dān shǐ mǒu jiá cháng qǐ jū cì tōng fù shǐ mǒu jiá cháng qǐ jū jù yǐn fù xī miàn lì

次舍人通馆伴使副某甲以下常起居,次通契丹使某甲常起居,次通副使某甲常起居,俱引赴西面立。

cì tōng zǎi chén yǐ xià héng xíng tōng mǒu jiá yǐ xià yìng nuò zòu shèng gōng wàn fú hē gè jiù zuò yìng nuò liǎng bài hū wàn suì fēn shēng diàn dōng xī xiàng lì

次通宰臣以下横行,通某甲以下,应喏,奏圣躬万福,喝各就坐,应喏,两拜呼万岁,分升殿东西向立。

cì tōng shì shè rén yǐn qì dān shè lì yǐ xià cì chà lái tōng shì cóng rén jù fēn bān rù dāng diàn liǎng bài zòu shèng gōng wàn fú hē gè jiù zuò liǎng bài hū wàn suì fēn yǐn fù liǎng láng lì

次通事、舍人引契丹舍利以下,次差来通事、从人俱分班入,当殿两拜,奏圣躬万福,喝各就坐,两拜,呼万岁,分引赴两廊立。

cì tōng jiào fāng shǐ kàn zhǎn

次通教坊使、看盏。

jí jìn chá chuáng lèi jiǔ bìng gé mén zòu jìn jiǔ bìng rú cháng chūn yàn rì zhī yí

及进茶床、酹酒并阁门奏进酒,并如长春宴日之仪。

jiǔ wǔ xún qǐ

酒五巡,起。

zǎi chén yǐ xià jiàng jiē bān lì liǎng bài jìn hù wǔ dǎo sān bài hē gè zhī hòu

宰臣以下降阶班立,两拜、搢笏、舞蹈,三拜,喝各祗候。

zǎi chén yǐ xià bìng sān sī shǐ wén míng diàn xué shì shū mì zhí xué shì shēng diàn shì lì qí yú chén liáo bìng qì dān shǐ bìng chū

宰臣以下并三司使、文明殿学士、枢密直学士升殿侍立,其余臣僚并契丹使并出。

cì yǐn shè lì jí chà lái cóng rén jù liǎng bài wàn suì qì fēn bān yǐn chū

次引舍利及差来从人,俱两拜万岁讫,分班引出。

rú chuán xuān cì chá jiǔ gèng hē xiè bài rú qián yí

如传宣赐茶酒,更喝谢拜如前仪。

yǐ shàng bān jué shè rén zài yǐn qì dān shǐ rù xī miàn yī gōng

已上班绝,舍人再引契丹使入,西面揖躬。

shè rén dāng diàn tōng běi cháo guó xìn shǐ mǒu zhī hòu cí tōng qì yǐn dāng diàn liǎng bài chū bān zhì cí guī wèi yòu liǎng bài qì xuān yǒu chì cì guì shòu bài wǔ qì hē hǎo qù suì yǐn chū

舍人当殿通北朝国信使某祗候辞,通讫,引当殿两拜,出班致辞,归位,又两拜讫,宣有敕赐,跪受拜舞讫,喝好去,遂引出。

cì yǐn fù shǐ zhì cí shòu cì bài wǔ rú qián yí yì chū

次引副使致词、受赐、拜舞如前仪,亦出。

cì yǐn shè lì yǐ xià cì yǐn chà lái tōng shì cóng rén jù fēn bān rù shè rén hē yǒu chì cì yī fú yī zhe yín qì fēn wù gè yìng nuò guì shòu hou tái dān chuáng jué jiù bài qǐ yòu liǎng bài wàn suì hē hǎo qù fēn bān yǐn chū

次引舍利已下,次引差来通事、从人,俱分班入,舍人喝有敕赐衣服、衣著、银器分物,各应喏跪受,候抬担床绝,就拜,起,又两拜万岁,喝好去,分班引出。

qí shǐ fù gè fú suǒ cì zài yǐn rù dāng diàn liǎng bài wàn suì qì hē zhī hòu yǐn shēng diàn dāng yù qián lì

其使副各服所赐,再引入,当殿两拜万岁讫,喝祗候,引升殿,当御前立。

huáng dì xuān gé mén shǐ shòu zhǐ chuán yǔ guó zhǔ shè rén yī guó xìn shǐ guì gé mén shǐ chuán zhǐ tōng yì qì yī guó xìn shǐ qǐ lì gé mén shǐ yù qián jìn hù yú nèi shì dōu zhī chù fèng shòu shū xiá shè rén yī guó xìn shǐ guì gé mén shǐ guì fēn fù qì yī qǐ xià diàn xi chū

皇帝宣阁门使授旨传语国主,舍人揖国信使跪,阁门使传旨通译讫,揖国信使起立,阁门使御前搢笏,于内侍都知处奉授书匣,舍人揖国信使跪,阁门使跪分付讫,揖起下殿,西出。

zhèng hé xiáng dìng wǔ lǐ yǒu zǐ chén diàn dà liáo shǐ cháo jiàn yí zǐ chén diàn zhēng dàn yàn dà liáo shǐ yí zǐ chén diàn dà liáo shǐ cháo cí yí chóng zhèng diàn jià rì dà liáo shǐ cháo jiàn yí chóng zhèng diàn jià rì dà liáo shǐ cháo cí yí

政和详定五礼,有《紫宸殿大辽使朝见仪》、《紫宸殿正旦宴大辽使仪》、《紫宸殿大辽使朝辞仪》、《崇政殿假日大辽使朝见仪》、《崇政殿假日大辽使朝辞仪》。

qí zǐ chén diàn fù yàn liáo shǐ fù wèi yù zuò xi zhū wèi shàng jiàng jūn zhī nán

其紫宸殿赴宴,辽使副位御坐西,诸卫上将军之南。

xià shǐ fù zài dōng duǒ diàn bìng xī xiàng běi shàng

夏使副在东朵殿,并西向北上。

gāo lí jiāo zhǐ shǐ fù zài xi duǒ diàn bìng dōng xiàng běi shàng liáo shǐ shè lì cóng rén gè zài qí nán

高丽、交阯使副在西朵殿,并东向北上,辽使舍利、从人各在其南。

xià shǐ cóng rén zài dōng láng shè lì zhī nán zhū fān shǐ fù shǒu lǐng gāo lí jiāo zhǐ cóng rén xī tóng yá nèi zhǐ huī shǐ zài xi láng shè lì zhī nán

夏使从人在东廊舍利之南,诸蕃使副首领、高丽交阯从人、溪峒衙内指挥使在西廊舍利之南。

yòu zhì gè jiù wèi yǒu fèn yǐn liǎng láng bān shǒu yì yù zuò jìn jiǔ lè zuò zàn gè cì jiǔ qún guān jù zài bài jiù zuò

又至各就位,有分引两廊班首诣御坐进酒,乐作,赞各赐酒,群官俱再拜就坐。

jiǔ wǔ xíng jiē zuò yuè cì huá huáng dì zài zuò fù yàn guān xíng xiè huá zhī lǐ

酒五行,皆作乐赐华,皇帝再坐,赴宴官行谢华之礼。

xià guó jìn fèng shǐ jiàn cí yí

夏国进奉使见辞仪。

xià guó suì yǐ zhēng dàn shèng jié rù gòng

夏国岁以正旦、圣节入贡。

yuán fēng bā nián shǐ lái

元丰八年,使来。

zhào xià guó jiàn cí yí zhì yī jiā yòu bā nián jiàn yú huáng yí diàn mén wài cháo cí yì chuí gǒng diàn

诏夏国见辞仪制依嘉祐八年,见于皇仪殿门外,朝辞诣垂拱殿。

zhèng hé xīn yí xià shǐ jiàn rì sì jiàn bān jué xiè bān qián shǐ fèng fèng biǎo yǐn rù diàn tíng fù shǐ suí rù xī xiàng lì shè rén yī gōng

政和新仪:夏使见日,俟见班绝、谢班前,使奉奉表,引入殿庭,副使随入,西向立,舍人揖躬。

shè rén dāng diàn gōng zòu xià guó jìn fèng shǐ xìng míng yǐ xià zhī hòu jiàn yǐn dāng diàn qián guì jìn biǎo hán shè rén shòu zhī fù rù nèi shì shěng guān jìn chéng

舍人当殿躬奏夏国进奉使姓名以下祗候见,引当殿前跪进表函,舍人受之,副入内侍省官进呈。

shǐ zhě qǐ guī wèi sì bài qǐ jū

使者起,归位,四拜起居。

shè rén xuān yǒu chì cì mǒu wù jiān cì jiǔ zhuàn

舍人宣有敕赐某物,兼赐酒馔。

guì shòu xiāng guò fǔ fú xìng zài bài

跪受,箱过,俯伏兴,再拜。

shè rén yuē gè zhī hòu yī xi chū

舍人曰各祗候,揖西出。

cì cóng rén rù bù zòu jí yǐn dāng diàn sì bài qǐ jū

次从人入,不奏,即引当殿四拜起居。

shè rén xuān cì fēn wù jiān cì jiǔ shí

舍人宣赐分物,兼赐酒食。

guì shòu xiāng guò fǔ fú xìng zài bài

跪受,箱过,俯伏兴,再拜。

shè rén yuē gè zhī hòu yī xi chū

舍人曰各祗候,揖西出。

cí rì yǐn shǐ fù rù diàn tíng xī xiàng lì shè rén yī gōng

辞日,引使副入殿庭,西向立,舍人揖躬。

shè rén dāng diàn gōng zòu xià guó jìn fèng shǐ xìng míng yǐ xià zhī hòu cí yǐn dāng diàn sì bài

舍人当殿躬奏夏国进奉使姓名以下祗候辞,引当殿四拜。

xuān cì mǒu wù jiǔ zhuàn zài bài rú jiàn yí

宣赐某物酒馔,再拜如见仪。

fán fán shǐ jiàn cí tóng rì zhě xiān xià guó cì gāo lí cì jiāo zhǐ cì hǎi wài fán kè cì zhū mán

凡蕃使见辞,同日者,先夏国,次高丽,次交阯,次海外蕃客,次诸蛮。

gāo lí jìn fèng shǐ jiàn cí yí

高丽进奉使见辞仪。

jiàn rì shǐ pěng biǎo hán yǐn rù diàn tíng fù shǐ suí rù xī xiàng lì shè rén jū gōng dāng diàn qián tōng gāo lí guó jìn fèng shǐ xìng míng yǐ xià zhī hòu jiàn yǐn dāng diàn shǐ shāo qián guì jìn biǎo hán fǔ fú xìng qì guī wèi dà qǐ jū

见日,使捧表函,引入殿庭,副使随入,西向立,舍人鞠躬,当殿前通高丽国进奉使姓名以下祗候见,引当殿,使稍前跪进表函,俯伏兴讫,归位大起居。

bān shǒu chū bān gōng xiè qǐ jū guī wèi zài bài yòu chū bān xiè miàn tiān yán yán lù guǎn quàn dū chéng mén wài chá jiǔ guī wèi zài bài jìn hù wǔ dǎo fǔ fú xìng zài bài

班首出班躬谢起居,归位,再拜,又出班谢面天颜、沿路馆券、都城门外茶酒,归位,再拜,搢笏,舞蹈,俯伏兴,再拜。

shè rén xuān yǒu chì cì mǒu wù jiān cì jiǔ shí jìn hù guì shòu xiāng guò fǔ fú xìng zài bài

舍人宣有敕赐某物兼赐酒食,搢笏,跪受,箱过,俯伏兴,再拜。

shè rén yuē gè zhī hòu yī xi chū

舍人曰各祗候,揖西出。

cì yā wù yǐ xià rù bù tōng jí yǐn dāng diàn sì bài qǐ jū

次押物以下入,不通,即引当殿四拜起居。

xuān yǒu chì cì mǒu wù jiān cì jiǔ shí guì shòu xiāng guò fǔ fú xìng zài bài qǐ jū

宣有敕赐某物兼赐酒食,跪受,箱过,俯伏兴,再拜起居。

shè rén yuē gè zhī hòu yī xi chū

舍人曰各祗候,揖西出。

cí rì yǐn shǐ fù rù diàn tíng xī xiàng lì shè rén yī gōng

辞日,引使副入殿庭,西向立,舍人揖躬。

shè rén dāng diàn gōng tōng gāo lí jìn fèng shǐ xìng míng yǐ xià zhī hòu cí yǐn dāng diàn sì bài qǐ jū

舍人当殿躬通高丽进奉使姓名以下祗候辞,引当殿四拜起居。

bān shǒu chū bān zhì cí guī wèi zài bài

班首出、班致词,归位,再拜。

shè rén xuān yǒu chì cì mǒu wù jiān cì jiǔ shí jìn hù guì shòu xiāng guò fǔ fú xìng zài bài

舍人宣有敕赐某物兼赐酒食,搢笏,跪受,箱过,俯伏兴,再拜。

shè rén yuē hǎo qù yī xi chū

舍人曰好去,揖西出。

cì cóng rén rù cí rú jiàn

次从人入辞,如见。

zhèng hé yuán nián zhào gāo lí zài xī běi èr guó zhī jiān zì jīn kě yī xī níng shí nián zhǐ huī lì shū mì yuàn

政和元年,诏高丽在西北二国之间,自今可依熙宁十年指挥隶枢密院。

míng nián rù gòng zhào fù yòng xī níng lì yǐ wén chén chōng jiē bàn shǐ fù réng wǎng huán xǔ shàng diàn

明年入贡,诏复用熙宁例,以文臣充接伴使副,仍往还许上殿。

qī nián cì yǐ biān dòu gè shí èr fǔ guǐ gè sì dēng yī xíng èr dǐng èr léi xǐ yī zūn èr

七年,赐以笾豆各十二,簠簋各四,登一,铏二,鼎二,罍洗一,尊二。

míng yuē wéi ěr lìng dé xiào gōng shì chēng dōng fán yǒu lái xiǎn xiāng yú yī rén jiā zhī

铭曰:"惟尔令德孝恭,世称东蕃,有来显相,予一人嘉之。

yòng xī ěr bǎo zūn yǐ níng ěr zǔ kǎo

用锡尔宝尊,以宁尔祖考。

zǐ zǐ sūn sūn qí yǒng bǎo zhī

子子孙孙,其永保之!

shào xīng èr nián gāo lí qiǎn shǐ fù lái gòng bìng cì jiǔ shí yú tóng wén guǎn

"绍兴二年,高丽遣使副来贡,并赐酒食于同文馆。

jīn guó pìn shǐ jiàn cí yí

金国聘使见辞仪。

xuān hé yuán nián jīn shǐ li shàn qìng děng lái qiǎn zhí mì gé zhào yǒu kāi xié shàn qìng děng bào pìn

宣和元年,金使李善庆等来,遣直秘阁赵有开偕善庆等报聘。

yǐ ér jīn shǐ fù zhì yòng xīn luó shǐ rén lǐ yǐn jiàn xuān zhèng diàn huī zōng lín xuān shòu shǐ zhě shū

已而金使复至,用新罗使人礼,引见宣政殿,徽宗临轩受使者书。

zì hòu lǚ qiǎn shǐ lái dì dài zhī shén hòu shí yǐn shàng diàn zòu shì cì yǔ bù zī lǐ yù bìng yòng qì dān gù shì

自后屡遣使来,帝待之甚厚,时引上殿奏事,赐予不赀,礼遇并用契丹故事。

shào xīng sān nián shí èr yuè zǎi chén jìn chéng jīn shǐ li yǒng shòu děng zhēng dàn rù jiàn

绍兴三年十二月,宰臣进呈金使李永寿等正旦入见。

gù shì bǎi guān jù rù

故事,百官俱入。

shàng yuē quán shèng zhī shí shén jīng huì tóng cháo tíng zhī zūn bǎi guān zhī fù suǒ yǐ kuā shì

上曰:"全盛之时,神京会同,朝廷之尊,百官之富,所以夸示。

jīn zàn zhù yú cǐ

今暂驻于此。

shì cóng jiǎn biàn

事从简便。

jiù rì lǐ shù qǐ kě jìn xíng

旧日礼数,岂可尽行?

wú yōng jù rù

无庸俱入。

shǐ rén jiàn cí bìng cì shí yú diàn mén wài

"使人见辞,并赐食于殿门外。

bā nián jīn guó qiǎn shǐ fù lái jiù yì yì hé

八年,金国遣使副来,就驿议和。

zhào wáng lún jiù yì cì yàn

诏王伦就驿赐宴。

shí yī nián shí yī yuè jīn guó qiǎn shěn yì shǐ lái

十一年十一月,金国遣审议使来。

rù jiàn shí diàn bì zhī yí yì yóu wèi jué

入见,时殿陛之仪议犹未决。

yì zhě wèi bīng wèi dān ruò zé fēi suǒ yǐ lóng guó tǐ

议者谓"兵卫单弱,则非所以隆国体;

yù shè zhàng wèi kǒng hài lǔ qíng

欲设仗卫,恐骇虏情。

nǎi shè huáng huī zhàng qiān wǔ bǎi rén yú diàn láng bì yǐ yì mù bān dìng chè wéi

"乃设黄麾仗千五百人于殿廊,蔽以帟幕,班定彻帷。

shí èr nián hù cóng huī zōng zǐ gōng huáng tài hòu shǐ fù lái

十二年,扈从徽宗梓宫、皇太后使副来。

shí sān nián shí yī yuè yǒu sī yán hè zhèng dàn shǐ chū zhì yú xū yí jūn cì yàn

十三年十一月,有司言:"贺正旦使初至,于盱眙军赐宴。

wèi shěn huí chéng hé yǔ bù hé yán dài

未审回程合与不合筵待?

zhào nèi shì shěng chāi shǐ chén èr yuán yán lù cì yù yán yī yuán yú píng jiāng fǔ yī yuán yú zhèn jiāng fǔ yī yuán yú xū yí jūn

"诏内侍省差使臣二员沿路赐御筵,一员于平江府,一员于镇江府,一员于盱眙军。

xún zhào jīn guó hè zhèng dàn rén shǐ dào quē fù yàn děng zuò cì lìng yǔ zǎi chén xiāng duì shāo nán

寻诏:金国贺正旦人使到阙赴宴等坐次,令与宰臣相对稍南。

shǐ fù shàng xià mǎ yú zhí zhèng guān shàng xià mǎ chù

使副上下马于执政官上下马处。

sān jié rén cóng bìng yú gōng mén wài shàng xià mǎ

三节人从并于宫门外上下马。

lì bān zé yú xī bān yǔ zǎi chén xiāng duì lì

立班则于西班,与宰臣相对立。

réng quán yí xī bān shǐ xiāng zài dōng bì zǎi chén zhī dōng

仍权移西班使相在东壁宰臣之东。

shí sì nián zhēng yuè yī rì yàn jīn guó rén shǐ yú zǐ chén diàn

十四年正月一日,宴金国人使于紫宸殿。

wén chén quán shì láng yǐ shàng wǔ chén cì shǐ yǐ shàng fù zuò

文臣权侍郎已上、武臣刺史已上赴坐。

zì hòu zhēng dàn cì yàn fǎng cǐ

自后正旦赐宴仿此。

wǔ yuè jīn guó shǐ qiǎn hè tiān shēn jié shǐ lái

五月,金国始遣贺天申节使来。

yǒu sī yán hé zhào jiù lì běi shǐ hè shēng chén shèng jié shǐ fù suí zǎi chén zǐ chén diàn shàng shòu jìn shòu jiǔ bì huáng dì zǎi chén yǐ xià tóng shǐ fù jiǔ sān xíng jiào fāng zuò yuè sān jié rén cóng bù fù

有司言合照旧例:北使贺生辰圣节使副随宰臣紫宸殿上寿,进寿酒毕,皇帝、宰臣以下同使副酒三行,教坊作乐,三节人从不赴。

jì ér sān jié rén cóng yǒu qǐng qǐ suí bān shàng shòu zhào xǔ zhī réng cì jiǔ shí

既而三节人从有请,乞随班上寿,诏许之,仍赐酒食。

yù hè zhèng rén shǐ cháo cí zài shàng xīn cí guān zhì zhāi zhī nèi réng yòng lè

遇贺正,人使朝辞在上辛祠官致斋之内,仍用乐。

èr shí jiǔ nián yǐ huáng tài hòu bēng qí hè zhèng shǐ fù zhǐ jiù yì cì yàn

二十九年,以皇太后崩,其贺正使副止就驿赐宴。

jiàn cí rì cì chá jiǔ bìng bù jǔ lè

见辞日,赐茶酒,并不举乐。

dà shuài běi shǐ zhì quē xiān qiǎn bàn shǐ cì yù yán yú bān jīng guǎn zài chì àn qù fǔ wǔ shí lǐ jiǔ qī xíng

大率北使至阙,先遣伴使赐御筵于班荆馆(在赤岸,去府五十里),酒七行。

yì rì dēng zhōu zhì běi guō shuì tíng chá jiǔ bì shàng mǎ rù yú háng mén zhì dū tíng yì cì rù bèi jīn shā luó děng

翌日登舟,至北郭税亭,茶酒毕,上马入余杭门,至都亭驿,赐褥被、钅沙锣等。

míng rì lín ān fǔ shū sòng jiǔ shí gé mén guān rù wèi jù cháo jiàn yí tóu cháo jiàn bǎng zi

明日,临安府书送酒食,阁门官入位,具朝见仪,投朝见榜子。

yòu míng rì rù jiàn

又明日,入见。

bàn shǐ zhì nán gōng mén wài xià mǎ běi shǐ zhì gé mén nèi xià mǎ

伴使至南宫门外下马,北使至隔门内下马。

huáng dì yù zǐ chén diàn liù cān guān qǐ jū

皇帝御紫宸殿,六参官起居。

běi shǐ jiàn bì tuì fù kè shěng chá jiǔ suì yàn chuí gǒng diàn jiǔ wǔ xíng wéi cóng guān yǐ shàng yù zuò

北使见毕,退赴客省茶酒,遂宴垂拱殿,酒五行,惟从官已上预坐。

shì rì cì chá qì míng guǒ

是日,赐茶器名果。

yòu míng rì cì shēng xì

又明日,赐生饩。

jiàn zhī èr rì yǔ bàn shǐ xié wǎng tiān dǔ shāo xiāng shàng cì chén xiāng rǔ táng zhāi yán jiǔ guǒ

见之二日,与伴使偕往天竺烧香,上赐沉香、乳糖、斋筵、酒果。

cì zhì lěng quán tíng hū yuán dòng ér guī

次至冷泉亭、呼猿洞而归。

yì rì cì nèi zhōng jiǔ guǒ fēng yào huā xíng fù shǒu suì yè yán jiǔ wǔ xíng yòng kuǐ lěi

翌日,赐内中酒果、风药、花饧,赴守岁夜筵,酒五行,用傀儡。

zhēng yuè shuò dàn cháo hè lǐ bì shàng qiǎn dà chén jiù yì cì yù yán

正月朔旦,朝贺礼毕,上遣大臣就驿赐御筵。

zhōng shǐ chuán zhǐ xuān quàn jiǔ jiǔ háng

中使传旨宣劝,酒九行。

sān rì kè shěng qiān cì jiǔ shí nèi zhōng cì jiǔ guǒ

三日,客省签赐酒食,内中赐酒果。

suì fù zhè jiāng tíng guān cháo jiǔ qī xíng

遂赴浙江亭观潮,酒七行。

sì rì fù yù jīn yuán yàn shè mìng zhū xiào shàn shè zhě jiǎ guǎn jūn guān chá shǐ bàn zhī shàng cì gōng shǐ

四日,赴玉津园燕射,命诸校善射者假管军观察使伴之,上赐弓矢。

jiǔ xíng lè zuò bàn shè guān yǔ dà shǐ bìng shè gōng guǎn bàn fù shǐ bìng shè nǔ

酒行乐作,伴射官与大使并射弓,馆伴、副使并射弩。

jiǔ jiǔ háng tuì

酒九行,退。

wǔ rì dà yàn jí yīng diàn shàng shū láng jiān chá yù shǐ yǐ shàng jiē yù xué shì zhuàn zhì yǔ

五日,大宴集英殿,尚书郎、监察御史已上皆预,学士撰致语。

liù rì cháo cí tuì cì xí yī jīn dài dà yín qì

六日,朝辞退,赐袭衣、金带、大银器。

lín ān fǔ shū sòng jìn yí

临安府书送赆仪。

fù qiǎn zhí zhèng guān jiù yì cì yàn

复遣执政官就驿赐宴。

wǎn fù jiě huàn yè yán bàn shǐ yǔ běi shǐ jiē qīn quàn chóu qiě yǐ yī wù wèi yòu

晚赴解换夜筵,伴使与北使皆亲劝酬,且以衣物为侑。

cì rì jiā cì lóng fèng chá jīn dù hé

次日,加赐龙凤茶、金镀合。

chéng mǎ chū běi què mén dēng zhōu sù chì àn

乘马出北阙门登舟,宿赤岸。

yòu cì rì fù qiǎn jìn chén yā cì yù yán

又次日,复遣近臣押赐御筵。

zì dào quē cháo jiàn yàn shè cháo cí gòng cì dà shǐ jīn qiān sì bǎi liǎng fù shǐ jīn bā bǎi bā shí liǎng yī gè sān xí jīn dài gè sān tiáo

自到阙朝见、燕射、朝辞,共赐大使金千四百两,副使金八百八十两,衣各三袭,金带各三条。

dōu guǎn shàng jié gè cì yín sì shí liǎng zhōng xià jié gè sān shí liǎng yī yī xí tú jīn dài yī tiáo

都管上节各赐银四十两,中下节各三十两,衣一袭、涂金带一条。

shǐ rén dào quē yán yàn fán yòng lè rén sān bǎi rén bǎi xì jūn qī shí rén zhù qiú jūn sān shí èr rén qǐ lì qiú mén xíng rén sān shí èr rén qí gǔ sì shí rén bìng xià lín ān fǔ chà

使人到阙筵宴,凡用乐人三百人,百戏军七十人,筑球军三十二人,起立球门行人三十二人,旗鼓四十人,并下临安府差;

xiàng pū yī shí wǔ rén yú yù qián děng zǐ nèi chà bìng qián qī jiào xí zhī

相扑一十五人,于御前等子内差,并前期教习之。

zhū guó cháo gòng qí jiāo zhōu yí zhōu lí zhōu zhū guó jiàn cí bìng rú shàng yí

诸国朝贡,其交州、宜州、黎州诸国见辞,并如上仪。

wéi yà láo yàn lài zhī shù zé yǒu shā yān

惟迓劳宴赉之数,则有杀焉。

qí shòu shū jiē lìng yǒu sī fù zhī

其授书皆令有司付之。

yòu yǒu xī fān gǔ shì xī nán zhū fān zhàn chéng huí hú dà shí yú tián sān fú qí qióng bù chuān mán jí xī tóng zhī shǔ huò bǐ jiān shù suì rù gòng

又有西蕃唃氏、西南诸蕃占城、回鹘、大食、于阗、三佛齐、邛部川蛮及溪峒之属,或比间数岁入贡。

céng tán rì běn dà lǐ zhù niǎn pú gān qiū cí bó ní fú lǐn zhēn là luō diàn bó ní miǎo lí dū pó gān méi liú zhū guó rù gòng huò yī zài huò sān sì bù cháng zhì

层檀、日本、大理、注辇、蒲甘、龟兹、佛泥、拂菻、真腊、罗殿、渤泥、邈黎、阇婆、甘眉流诸国入贡,或一再,或三四,不常至。

zhù niǎn sān fú qí shǐ zhě zhì yǐ zhēn zhū lóng nǎo jīn lián huā děng dēng bì guì sàn zhī wèi zhī sā diàn

注辇、三佛齐使者至,以真珠、龙脑、金莲花等登陛跪散之,谓之"撒殿"。

yuán yòu èr nián zhī yǐng chāng fǔ hán zhěn yán jiāo zhǐ xiǎo guó qí shǐ rén jiāng jí jìng chén cháng jìn bì nán yǐ kàng lǐ

元祐二年,知颍昌府韩缜言:"交阯小国,其使人将及境,臣尝近弼,难以抗礼。

àn yuán fēng zhōng yà yǐ bīng guān jiàn yǐ tōng pàn shǐ fù yì fǔ qí kào shè lìng bīng guān zhǔ zhī

按元丰中迓以兵官,饯以通判,使副诣府,其犒设令兵官主之。

qǐng rú gù shì

请如故事。

réng zhào suǒ guò jùn fán qián zǎi xiàng zhí zhèng guān zhī pàn zhě yì rú zhī

"仍诏所过郡,凡前宰相、执政官知判者亦如之。

yòu zhào lì huí cì yú tián guó xìn fēn wù fǎ

又诏立回赐于阗国信分物法。

suì qiǎn gòng shǐ suī duō zhǐ yī jiā cì

岁遣贡使虽多,止一加赐。

yòu mìng yú tián guó shǐ yǐ biǎo zhāng zhì zé jiān suì tīng yī rù gòng yú lìng wū hū qín zhōu mào yì

又命于阗国使以表章至,则间岁听一入贡,余令于熙、秦州贸易。

lǐ bù yán yuán fēng zhuó lìng xī nán wǔ xìng fān měi wǔ nián xǔ yī gòng

礼部言:"元丰著令,西南五姓蕃,每五年许一贡。

jīn xī nán fán tài píng jūn rù gòng qī xiàn wèi jí

今西南蕃泰平军入贡,期限未及。

zhào tè xǔ zhī

"诏特许之。

xué shì yuàn yán zhū fān chū rù gòng zhě qǐng lìng ān fǔ qián xiá zhuǎn yùn děng sī tǐ wèn qí guó suǒ zài yuǎn jìn dà xiǎo yǔ jiàn jīn rù gòng hé guó wéi bǐ bǎo míng wén zòu zhù dài yù zhī lǐ bù zhì shī dàng

学士院言:"诸蕃初入贡者,请令安抚、钤辖、转运等司体问其国所在远近大小,与见今入贡何国为比,保明闻奏,庶待遇之礼不致失当。

xuān hé zhào fán guó rù gòng lìng běn lù yàn shí bǎo míng

"宣和诏蕃国入贡,令本路验实保明。

rú shè zhà wěi yǐ shàng shū zhà bù shí lùn

如涉诈伪,以上书诈不实论。

jiàn yán sān nián zhàn chéng guó wáng qiǎn shǐ jìn gòng shì yù dà lǐ suì jiā ēn tè shòu jiǎn jiào shǎo fù jiā shí yì

建炎三年,占城国王遣使进贡,适遇大礼,遂加恩,特授检校少傅,加食邑。

zì hòu míng táng jiāo sì bìng fǎng cǐ

自后明堂郊祀,并仿此。

shào xīng èr nián zhàn chéng guó wáng qiǎn shǐ gòng chén xiāng xī xiàng dài mào děng dá yǐ líng jǐn yín juàn

绍兴二年,占城国王遣使贡沉香、犀、象、玳瑁等,答以绫锦银绢。

jiàn yán sì nián nán píng wáng hōng chà guǎng nán xi lù zhuǎn yùn fù shǐ yǐn dōng gǒu chōng diào jì shǐ cì juàn bù gè wǔ bǎi pǐ yáng jiǔ yù qián yù cǎi yù jīn yín děng jiù qīn zhōu shòu qí guó yíng jiē rén zhì zèng shì zhōng jìn fēng nán yuè wáng

建炎四年,南平王薨,差广南西路转运副使尹东玽充吊祭使,赐绢布各五百匹,羊、酒、寓钱、寓彩、寓金银等,就钦州授其国迎接人,制赠侍中,进封南越王。

fēng qí zi wèi jiāo zhǐ jùn wáng yù dà lǐ bìng jiā ēn rú zhàn chéng guó wáng

封其子为交阯郡王,遇大礼,并加恩如占城国王。

chún xī yuán nián cì ān nán guó wáng yìn tóng zhù tu yǐ jīn

淳熙元年,赐"安南国王"印,铜铸,涂以金。

shào xīng qī nián sān fú qí guó qǐ jìn zhāng zòu fù quē cháo jiàn zhào xǔ zhī

绍兴七年,三佛齐国乞进章奏赴阙朝见,诏许之。

lìng guǎng dōng jīng lüè sī zhēn liàng zhǐ xǔ sì shí rén dào quē jìn gòng nán zhū xiàng chǐ lóng xián shān hú liú lí xiāng yào

令广东经略司斟量,只许四十人到阙,进贡南珠、象齿、龙涎、珊瑚、琉璃、香药。

zhào bǔ bǎo shùn mù huà dà jiàng jūn sān fú qí guó wáng gěi cì ān mǎ yī dài yín qì

诏补保顺慕化大将军、三佛齐国王,给赐鞍马、衣带、银器。

cì shǐ rén yàn yú huái yuǎn yì

赐使人宴于怀远驿。

chún xī wǔ nián zài rù gòng

淳熙五年,再入贡。

jì qí zhí èr wàn wǔ qiān mín huí cì líng jǐn luō juàn děng wù yín èr qiān wǔ bǎi liǎng

计其直二万五千缗,回赐绫锦罗绢等物、银二千五百两。

shào xīng sān shí yī nián zhēng yuè ān nán xiàn xùn xiàng

绍兴三十一年正月,安南献驯象。

dì yuē mán yí gòng fāng wù nǎi qí zhí dàn zhèn bù yù yǐ yì shòu láo yuǎn rén

帝曰:"蛮夷贡方物乃其职,但朕不欲以异兽劳远人。

qí lìng shuài chén gào yù zì jīn bù bì yǐ xùn xiàng rù gòng

其令帅臣告谕,自今不必以驯象入贡。

sān shí èr nián xiào zōng dēng jí zhào yuē bǐ nián yǐ lái lèi yǒu wài guó rù gòng tài shàng huáng dì chōng qiān fú shòu kuàng zhèn shui jīng fěi yòu hé yǐ kān

"三十二年,孝宗登极,诏曰:"比年以来,累有外国入贡,太上皇帝冲谦弗受,况朕氵京菲,又何以堪!

zì jīn zhū guó yǒu yù cháo gòng zhě lìng suǒ zài zhōu jūn yǐ lǐ yù qiǎn wú dé yǐ wén

自今诸国有欲朝贡者,令所在州军以理谕遣,毋得以闻。

chún yòu sān nián ān nán guó zhǔ chén rì jiǒng lái gòng jiā cì gōng chén hào

"淳祐三年,安南国主陈日煚来贡,加赐功臣号。

shí yī nián zài lái gòng

十一年,再来贡。

jǐng dìng sān nián liù yuè rì jiǒng shàng biǎo gòng xiàn qǐ shòu qí wèi yú qí zi chén wēi huang

景定三年六月,日煚上表贡献,乞授其位于其子陈威晃。

xián chún yuán nián èr yuè jiā ān nán dà guó wáng chén rì jiǒng gōng chén zēng ān shàn èr zì

咸淳元年二月,加安南大国王陈日煚功臣,增"安善"二字;

ān nán guó wáng chén wēi huang gōng chén zēng shǒu yì èr zì gè cì jīn dài ān mǎ yī fú

安南国王陈威晃功臣,增"守义"二字,各赐金带、鞍马、衣服。

èr nián fù shàng biǎo jìn gòng lǐ wù cì jīn wǔ bǎi liǎng cì bó yī bǎi pǐ jiàng zhào jiā jiǎng

二年,复上表进贡礼物,赐金五百两,赐帛一百匹,降诏嘉奖。

✦ You read 志·卷七十二

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.