shí huò shàng sān bù bó hé dí cáo yùn
◎食货上三（布帛和籴漕运）
bù bó sòng chéng qián dài zhī zhì diào juàn chóu juàn bù sī mián yǐ gōng jūn xū yòu jiù suǒ chǎn zhé kē hé shì
布帛宋承前代之制，调绢、绸、绢、布、丝、绵以供军须，又就所产折科、和市。
qí xiān lì zhī wù
其纤丽之物，
zé zài jīng yǒu líng jǐn yuàn
则在京有绫锦院，
xī jīng zhēn dìng qīng yì zǐ zhōu cháng yuàn zhǔ zhī jǐn qǐ lù tāi tòu bèi
西京、真定、青益梓州场院主织锦绮、鹿胎、透背，
jiāng níng fǔ rùn zhōu yǒu zhī luó wu
江宁府、润州有织罗务，
zǐ zhōu yǒu líng qǐ chǎng
梓州有绫绮场，
bó zhōu shì zhòu shā
亳州市绉纱，
dà míng fǔ zhī zhòu hú
大名府织绉縠，
qīng qí yùn pú zī wéi yí mì dēng lái héng yǒng quán zhōu shì píng shī
青、齐、郓、濮、淄、潍、沂、密、登、莱、衡、永、全州市平𫄟。
dōng jīng què huò wu suì rù zhōng píng luō xiǎo líng gè wàn pǐ yǐ gōng fú yòng jí suì shí cì yǔ
东京榷货务岁入中平罗、小绫各万匹，以供服用及岁时赐与。
zhū zhōu zhé kē hé shì jiē wú cháng shù wéi nèi kù suǒ xū zé yǒu sī xià qí shù gōng zú
诸州折科、和市，皆无常数，唯内库所须，则有司下其数供足。
zì zhōu xiǎn dé zhōng shòu gōng sī zhī zào bìng xū fú guǎng èr chǐ wǔ fēn mín suǒ shū juàn pǐ zhòng shí èr liǎng shū báo duǎn xiá tu fěn rù yào zhě jìn zhī
自周显德中，受公私织造并须幅广二尺五分，民所输绢匹重十二两，疏薄短狭、涂粉入药者禁之；
hé běi zhū zhōu jūn zhòng shí liǎng gè zhǎng sì shí èr chǐ
河北诸州军重十两，各长四十二尺。
sòng yīn qí jiù
宋因其旧。
kāi bǎo sān nián lìng tiān xià zhū zhōu fán sī mián chóu juàn má bù děng wù suǒ zài yuē zhī èr nián zhī yòng bù dé guǎng kē shì yǐ fán mín
开宝三年，令天下诸州凡丝、绵、绸、绢麻布等物，所在约支二年之用，不得广科市以烦民。
chū péng zhōu qǐng yǐ zū sī pèi mín zhī líng gěi qí gōng zhí tài zǔ bù xǔ
初，蓬州请以租丝配民织绫，给其工直，太祖不许。
tài zōng tài píng xīng guó zhōng tíng hú zhōu zhī líng wu nǚ gōng wǔ shí bā rén xī zòng zhī
太宗太平兴国中，停湖州织绫务，女工五十八人悉纵之。
zhào chuān xiá shì mǎi chǎng zhī zào yuàn zì jīn fēi gōng jūn bù bó qí jǐn qǐ lù tāi tòu bèi liù zhū yī zhèng guī ké děng duàn pǐ bù xū mǎi zhī mín jiān yǒu zhī mài zhě wù jìn
诏川峡市买场、织造院，自今非供军布帛，其锦绮、鹿胎、透背、六铢、欹正、龟壳等段匹，不须买织，民间有织卖者勿禁。
mǎ yuán fāng wèi sān sī pàn guān jiàn yán fāng chūn fá jué shí yù gěi kù qián dài mín zhì xià qiū lìng shū juàn yú guān
马元方为三司判官，建言："方春乏绝时，预给库钱贷民，至夏秋令输绢于官。
dà zhōng xiáng fú sān nián hé běi zhuǎn yùn shǐ li shì héng yòu yán běn lù suì gěi zhū jūn bó qī shí wàn mín jiān hǎn yǒu mín qián cháng yù jiǎ yú háo mín chū bèi chèn zhī xi zhì qī zé shū fù zhī wài xiān cháng bū qiàn yǐ shì gōng jī zhī lì yù báo
"大中祥符三年，河北转运使李士衡又言："本路岁给诸军帛七十万，民间罕有缗钱，常预假于豪民，出倍称之息，至期则输赋之外，先偿逋欠，以是工机之利愈薄。
qǐng yù gěi bó qián bǐ jí shí shū sòng zé mín huò lì ér guān yì zú yòng
请预给帛钱，俾及时输送，则民获利而官亦足用。
zhào yōu yǔ qí zhí
"诏优予其直。
zì shì zhū lù yì rú zhī
自是诸路亦如之。
huò cán shì bù dēng xǔ yǐ dà xiǎo mài shé nà réng miǎn cāng hào jí tóu zi qián
或蚕事不登，许以大小麦折纳，仍免仓耗及头子钱。
tiān shèng zhōng zhào jiǎn liǎng shǔ suì shū jǐn qǐ lù tāi tòu bèi yī zhèng zhī bàn ba zuò líng huā shā
天圣中，诏减两蜀岁输锦绮、鹿胎、透背、欹正之半，罢作绫花纱。
míng dào zhōng yòu jiǎn liǎng shǔ suì shū jǐn qǐ líng luó tòu bèi huā shā sān zhī èr mìng gǎi zhī chóu juàn yǐ zhù jūn
明道中，又减两蜀岁输锦绮、绫罗、透背、花纱三之二，命改织绸、绢以助军。
jǐng yòu chū suì zhào ba shū jǐn bèi xiù bèi biàn dì mì huā tòu bèi duàn zì yè tíng yǐ jí lǘ xiàng jiē jīn yòng
景祐初，遂诏罢输锦背、绣背、遍地密花透背段，自掖庭以及闾巷皆禁用。
qí hòu suì zhé zēng yì zǐ lù hóng jǐn lù tāi qìng lì sì nián fù jiǎn bàn
其后岁辄增益梓路红锦、鹿胎，庆历四年复减半。
jì ér yòu jiǎn zǐ lù suì shū juàn sān zhī yī hóng jǐn lù tāi bàn zhī
既而又减梓路岁输绢三之一，红锦、鹿胎半之。
xiān shì xián píng chū guǎng nán xi lù zhuǎn yùn shǐ chén yáo sōu yán zhǔn zhào kè zhí sāng zǎo lǐng wài wéi chǎn zhù má xǔ lìng shé shù réng tīng zhī bù fù guān chǎng bó shì pǐ wèi qián bǎi wǔ shí zhì èr bǎi
先是，咸平初，广南西路转运使陈尧叟言："准诏课植桑枣，岭外唯产苎麻，许令折数，仍听织布赴官场博市，匹为钱百五十至二百。
zhì shì sān sī qǐng yǐ bù cháng chú zhí dēng lái duān bù wèi qián qiān sān bǎi liù shí yí bù qiān yī bǎi rén zōng yǐ qǔ zhí guò hòu mìng chà jiǎn qí shù
至是，三司请以布偿刍直，登、莱端布为钱千三百六十，沂布千一百，仁宗以取直过厚，命差减其数。
zì xī biān yòng bīng jūn xū chóu juàn duō chū yì zǐ lì sān lù suì zēng suǒ shū zhī shù
自西边用兵，军须绸绢，多出益、梓、利三路，岁增所输之数；
bīng ba qí fèi nǎi jiǎn
兵罢，其费乃减。
jiā yòu sān nián shǐ zhào kuān sān lù suǒ shū shù
嘉祐三年，始诏宽三路所输数。
zhì píng zhōng suì zhī shí wǔ wàn wǔ qiān wǔ bǎi yú pǐ
治平中，岁织十五万五千五百余匹。
shén zōng jí wèi jīng shī mǐ yǒu yú xù mìng fā yùn sī sǔn hé dí shù wǔ shí wàn dàn shì jīn bó shàng jīng chǔ zhī què huò wu bèi sān lù jūn xū
神宗即位，京师米有余蓄，命发运司损和籴数五十万石，市金帛上京，储之榷货务，备三路军须。
jīng dōng zhuǎn yùn sī qǐng yǐ qián sān shí wàn èr qiān èr bǎi guàn gěi dài yú mín lìng cì nián shū juàn pǐ wèi qián qiān suí xià shuì chū xiàn dū zhī
京东转运司请以钱三十万二千二百贯给贷于民，令次年输绢，匹为钱千，随夏税初限督之。
zhào yùn qí qián yú hé běi tīng shāng rén rù zhōng
诏运其钱于河北，听商人入中。
xī níng sān nián yù shǐ chéng hào yán jīng dōng zhuǎn yùn sī hé mǎi chóu juàn zēng shù yì pèi lǜ qiān qián kè juàn yì pǐ qí hòu hé mǎi bìng shuì juàn pǐ jiē shū qián qiān wǔ bǎi
熙宁三年，御史程颢言："京东转运司和买绸绢，增数抑配，率千钱课绢一匹，其后和买并税绢，匹皆输钱千五百。
shí wáng guǎng yuān wèi zhuǎn yùn shǐ wèi hé mǎi rú jiù wú yì pèi
"时王广渊为转运使，谓和买如旧，无抑配。
hào yán qí yíng hé cháo tíng yì
颢言其迎合朝廷意。
wáng ān shí wèi guǎng yuān zài jīng dōng jìn lì yǐ fù shì gōng bù yí zuì yǐ yíng hé
王安石谓广渊在京东尽力以赴事功，不宜罪以迎合。
nǎi zhào suǒ gěi nèi tǎng bié é chóu juàn qián wǔ shí wàn mín shōu qí běn chǔ zhī běi jīng xi guī zhī nèi tǎng
乃诏所给内帑别额绸绢钱五十万缗，收其本储之北京，息归之内帑。
yòu zhèng yán li cháng yì yán guǎng yuān yǐ chén rǔ xī suǒ jìn xiàn yú qián wǔ shí wàn mín suí hé mǎi juàn qián fēn pèi yú cháng shuì zhé kē fàng mǎi wài gèng qǔ èr shí wǔ wàn mín qǐng yǐ hào yán fù yǒu sī
右正言李常亦言："广渊以陈汝羲所进羡余钱五十万缗，随和买绢钱分配，于常税折科放买外，更取二十五万缗，请以颢言付有司。
dìng zhōu ān fǔ sī yòu yán zhuǎn yùn sī pèi chóu juàn mián bù yú zhōu zhèn jūn zhài děng fāng guō hù yì qián shù duō qǐ mǐn qí zāi shāng yòu jū jí biān tè juān sǔn zhī
"定州安抚司又言："转运司配绸、绢、绵、布于州镇军砦等坊郭户，易钱数多，乞悯其灾伤，又居极边，特蠲损之。
zhào tí xíng sī bié gū mín bù yuàn shì lìng guān zì mài yǐ gěi ér yì pèi zhě zhèng zhī
"诏提刑司别估，民不愿市，令官自卖，已给而抑配者正之。
zì wáng ān shí bǐng zhèng zhuān yǐ qǔ xi wèi fù guó zhī wu gù dāng shí yán lì xiǎo rén rú wáng guǎng yuān bèi jiǎ hé mǎi chóu juàn zhī míng pèi yǐ qián ér qǔ qí wǔ fēn zhī xi qí kè yòu shén yú qīng miáo
自王安石秉政，专以取息为富国之务，故当时言利小人如王广渊辈，假和买绸绢之名，配以钱而取其五分之息，其刻又甚于青苗。
rán ān shí yòu guǎng yuān hào cháng yán zú bù xíng
然安石右广渊，颢、常言卒不行。
èr yuè zhào yí bā shǔ xiàn cái shì bù bó chǔ yú shǎn xī yǐ bèi biān shěng shǔ rén shū sòng jí zhōng dōu cáo wǎn zhī fèi
二月，诏移巴蜀羡财，市布帛储于陕西以备边，省蜀人输送及中都漕挽之费。
qī nián liǎng zhè chá fǎng shěn kuò yán běn lù suì shàng gòng bó jiǔ shí bā wàn mín kǔ bèi cháng ér fā yùn sī fù yǐ yí yòng cái huò wèi míng zēng yù mǎi chóu juàn shí èr wàn
七年，两浙察访沈括言："本路岁上供帛九十八万，民苦备偿，而发运司复以移用财货为名，增预买绸绢十二万。
zhào ba qí suǒ zēng zhī shù
"诏罢其所增之数。
bā nián hán qí zòu yǐ gé yù mǎi chóu juàn děng suī shāo fēng rěn yóu dāng wǔ qī suì dài shū
八年，韩琦奏倚阁预买绸绢等，虽稍丰稔，犹当五七岁带输。
ān shí yǐ wéi bù rán yán yú shén zōng yuē yù mǎi chóu juàn zǔ zōng yǐ lái wèi cháng yǐ gé wǎng suì li jì yǒu qǐng yīn cóng zhī
安石以为不然，言于神宗曰："预买绸绢，祖宗以来未尝倚阁，往岁李稷有请，因从之。
jìn fāng zhèn jiān sī zhēng yǐ kuān xù wéi shì bù jì yǒu wú yì rì guó yòng quē dāng fù kè bō yú mín ěr
近方镇监司争以宽恤为事，不计有无，异日国用阙，当复刻剥于民尔。
yuán fēng yǐ lái zhū lù yù mǎi chóu juàn xǔ jiǎ fēng zhuāng qián huò fāng chǎng qián shǎo zhě shù wàn mín duō zhě zhì shù shí wàn mín
元丰以来，诸路预买绸绢，许假封桩钱或坊场钱，少者数万缗，多者至数十万缗。
qí jiǎ tí jǔ sī kuān shèng qián zhě yòu huò lìng yǐ juàn bó rù cháng píng kù sì zhuǎn yùn sī yǐ jià qián yì qǔ
其假提举司宽剩钱者，又或令以绢帛入常平库，俟转运司以价钱易取。
sān nián jīng dōng zhuǎn yùn sī qǐng zēng yù mǎi shù sān shí wàn jí běn lù yí yì cóng zhī
三年，京东转运司请增预买数三十万，即本路移易，从之。
sì nián qiǎn li yuán fǔ biàn yùn chuān shǎn sì lù sī nóng wù bó
四年，遣李元辅变运川陕四路司农物帛。
zhōng shū yán wù bó zhì shǎn xī zé shěng yàng bù hé zhě mào yì dí liáng chǔ yú biān qī yǐ yī nián bì
中书言：物帛至陕西，择省样不合者贸易，籴粮储于边，期以一年毕。
wǔ nián hù bù shàng qí shù fán bā bǎi shí liù wàn yī qiān qī bǎi bā shí pǐ liǎng sān bǎi sì shí liù wàn èr qiān mín yǒu jī
五年，户部上其数凡八百十六万一千七百八十匹两，三百四十六万二千缗有奇。
shào shèng yuán nián liǎng zhè sī cán báo shōu hé mǎi bìng shuì chóu juàn lìng sì děng xià hù shū qián yì zuǒ tǎng chóu juàn
绍圣元年，两浙丝蚕薄收，和买并税绸绢，令四等下户输钱，易左帑绸绢；
yòu lìng zhuǎn yùn sī yǐ suǒ shū qián shì jīn yín yù cán sī duō jiān shì shā luō chóu juàn shàng gòng
又令转运司以所输钱市金银，遇蚕丝多，兼市纱、罗、绸、绢上供。
yuán fú yuán nián xióng zhōu què chǎng shū bù bù rú yàng jiān sī tōng pàn biǎn zhì zhǎn mó kān nián yǒu chà
元符元年，雄州榷场输布不如样，监司、通判贬秩、展磨勘年有差；
lìng sǔn qí zhí hòu shì cǐ zhě wù shòu
令损其直，后似此者勿受。
shàng shū shěng yán mín duō yuàn qǐng yù mǎi qián yi shì suì lì zēng gěi lái suì shì chóu juàn jì gāng fù jīng
尚书省言："民多愿请预买钱，宜视岁例增给，来岁市绸绢计纲赴京。
zuǒ sī yuán wài láng chén guàn yán yù mǎi zhī xi zhòng yú cháng píng shù bèi rén jiē yǐ wéi kǔ hé wèi yuàn qǐng
"左司员外郎陈瓘言："预买之息，重于常平数倍，人皆以为苦，何谓愿请？
jīn fù chuàng zēng suī míng jì fá shí jù liǎn zhī shù
今复创增，虽名济乏，实聚敛之术。
tí diǎn jīng dōng xíng yù chéng táng yì yán jīng dōng hé běi zāi mín liú wèi fù jīn zhuǎn yùn sī dōng xī lù suì é wú lǜ èr bǎi wàn pǐ liǎng yòu yú lì wài zēng mǎi qǐng ba zhī
"提点京东刑狱程堂亦言："京东、河北灾民流未复，今转运司东西路岁额无虑二百万匹两，又于例外增买，请罢之。
nǎi zhào zhū lù tí jǔ sī wù gèng gěi qián sì cán mài duō xuǎn guān zhì chǎng
"乃诏诸路提举司勿更给钱，俟蚕麦多，选官置场。
chóng níng zhōng zhū lù yù mǎi lìng suǒ chǎn zhōu xiàn xiāng mín jí chéng guō hù bìng zhǔn zī lì gāo xià chà děng jūn gěi
崇宁中，诸路预买，令所产州县乡民及城郭户并准赀力高下差等均给。
chuān shǎn lù qǔ yuán fēng shù zuì duō yī nián wèi é jiù bù gěi zhě rú gù
川陕路取元丰数最多一年为额，旧不给者如故。
jiāng xī hé mǎi chóu juàn suì wǔ shí wàn pǐ jiù yǐ qián yán sān qī fēn yù gěi
江西和买绸绢岁五十万匹，旧以钱、盐三七分预给。
zì yán chāo fǎ xíng bù fù gěi yán lìng zhuǎn yùn sī jǐn gěi yǐ qián ér zú wú yǒu dǎi jīn wǔ nián xún yǐ wéi cháng mín zhòng shāng kùn
自盐钞法行，不复给盐，令转运司尽给以钱，而卒无有，逮今五年，循以为常，民重伤困。
dà guān chū zhào jiǎ běn lù zhū sī fēng zhuāng qián jí lín lù suǒ zhǎng fēng zhuāng yán gè shí wàn mín gěi zhī
大观初，诏假本路诸司封桩钱及邻路所掌封桩盐各十万缗给之。
qí hòu tí jǔ cháng píng zhāng gēn fù yán běn lù hé mǎi wèi cháng gěi qián qǐng jǐn gěi yī suì cán yán xǔ zhuǎn yùn sī yí yùn huò mín hù zhì chǎng zì qǐng
其后提举常平张根复言："本路和买，未尝给钱，请尽给一岁蚕盐，许转运司移运或民户至场自请。
ér jiāng xī shí jùn hé mǎi shù duō fǎ yì pǐ gěi yán èr shí jīn bǐ qián jiǔ bǎi suì yù yú shí èr yuè qián gěi zhī
"而江西十郡和买数多，法一匹给盐二十斤，比钱九百，岁预于十二月前给之。
zhuǎn yùn sī de yán bù zú gèng xià fā yùn sī huì jī suì suǒ fù gěi cháng
转运司得盐不足，更下发运司会积岁所负给偿。
shàng shū shěng yán dà guān kù wù bó bù zú lìng liǎng zhè jīng dōng huái nán jiāng dōng xi chéng dū zǐ zhōu fú jiàn lù shì luō líng shā yī qiān zhì sān wàn pǐ gè yǒu chà
尚书省言大观库物帛不足，令两浙、京东、淮南、江东西、成都、梓州、福建路市罗、绫、纱一千至三万匹各有差。
èr nián yòu lìng jīng dōng huái nán liǎng zhè shì juàn bó wǔ wàn jí sān wàn pǐ bìng shū dà guān kù
二年，又令京东、淮南、两浙市绢帛五万及三万匹，并输大观库；
yòu sì chuān gè èr wàn shū yuán fēng kù
又四川各二万，输元丰库。
jiāng dōng xi rú sì chuān zhī shù shū chóng níng kù
江东西如四川之数，输崇宁库。
ér zhōu xiàn hé mǎi yǒu yǐ yán yī xí shé qián liù qiān lìng mín zhì qī shū chóu juàn liù pǐ yòu qián qī dū cù zhì duō táo xǐ zhào dì jiā qí zuì
而州县和买，有以盐一席折钱六千，令民至期输绸绢六匹，又前期督促，致多逃徙，诏递加其罪。
fāng guō hù yù mǎi yǒu jiā zhì sì wǔ bǎi pǐ xīng rén fǔ wàn yán sì hù yè qián shí sì wàn èr qiān mín suì jūn qiān yú pǐ nǎi lìng jiǎn bàn jūn zhī
坊郭户预买有加至四五百匹，兴仁府万延嗣户业钱十四万二千缗，岁均千余匹，乃令减半均之。
liǎng zhè hé mǎi bìng shuì chóu juàn bù bó tóu zi qián wài yòu shōu shì lì qián sì shí lì wài yuē zēng shù wàn mín yǐ fēn gěi rén lì
两浙和买并税绸绢布帛，头子钱外，又收市例钱四十，例外约增数万缗，以分给人吏。
zhèng hé chū zhào bà shì lì qián
政和初，诏罢市例钱。
zhū lù chóu juàn bù bó bǐ jià gāo shù bèi ér gěi zhí yóu yòng jiù fǎ yán zhě qǐng shāo zēng zhī dù zhī yǐ yuán fēng lì dìng jǔ yì bù xíng lìng rú qī gěi sàn ér yǐ
诸路绸绢布帛比价高数倍，而给直犹用旧法，言者请稍增之，度支以元丰例定，沮抑不行，令如期给散而已。
jiāng dōng hé mǎi bì rú jiāng xī bǐ ér cái gěi èr bǎi zhuǎn yùn sī yòu yǐ zhòng shí sān liǎng wèi zé bù jí zé zhǔn sī jià bǔ nà yǐ qián liǎng zhǔn èr bǎi yǒu yú
江东和买，弊如江西，比而才给二百，转运司又以重十三两为则，不及则准丝价补纳以钱，两准二百有余。
xuān hé sān nián zhào tí xíng sī lí zhèng yǐ wén
宣和三年，诏提刑司厘正以闻。
xiān shì chéng dū hé běi yù mǎi guān hù xǔ jiǎn bàn sì nián lìng jiù cháng quán kē zhě rú jiù
先是，成都、河北预买，官户许减半，四年，令旧尝全科者如旧。
jí yòu yǐ liǎng zhè duō guān hù lìng yù mǎi tōng fū
即又以两浙多官户，令预买通敷。
qī nián dōng jiāo sì hé běi jīng dōng hé mǎi kē qǔ wù bó sī mián děng shù bìng miǎn yǐ gòng fèng wù gěi jiàng qí suǒ juān dài jǐ shù bǎi wàn
七年冬，郊祀，河北、京东和买科取物帛丝绵等数并免，以供奉物给降，其所蠲贷，几数百万。
chū yù mǎi chóu juàn wu yōu zhí yǐ lì mín rán yóu wèi miǎn fán mín hòu huò lìng mín zhé shū qián huò wù zhòng ér jià qīng mín lì jìn kùn qí zhōng yě guān bù gěi zhí ér fù qǔ yì shén yǐ
初，预买绸绢务优直以利民，然犹未免烦民，后或令民折输钱，或物重而价轻，民力浸困，其终也，官不给直，而赋取益甚矣。
shí èr yuè zhào lìng zhuǎn yùn sī gè huì yí lù zhī shù fēn xià zhōu xiàn jīng huà bù yǐ qián yǐ tā wù bù yǐ zhēng yuè yǐ tā yuè gěi zhě bìng lùn yǐ wéi zhì
十二月，诏令转运司各会一路之数，分下州县经画，不以钱以他物、不以正月以他月给者，并论以违制。
rán yǒu sī xiān néng chéng shùn yān
然有司鲜能承顺焉。
jìng kāng yuán nián mìng zhuǎn yùn sī yǐ cháng píng qián qián yī jì yù bèi rú zhēng yuè zhī qī gěi zhī wú dài yǐ tā wù ér sǔn qí shù
靖康元年，命转运司以常平钱前一季预备，如正月之期给之，毋贷以他物而损其数。
jīng dōng zhōu xiàn wù yǐ qiān yí hù jiù shù kē zhe yè rén réng xiān chú qí shù sì liú mín guī yè jūn fū
京东州县勿以迁移户旧数科著业人，仍先除其数，俟流民归业均敷。
yú lù yì rú zhī
余路亦如之。
jiàn yán sān nián chūn gāo zōng chū zhì háng zhōu zhū shèng fēi wéi xiāng
建炎三年春，高宗初至杭州，朱胜非为相。
liǎng zhè zhuǎn yùn fù shǐ wáng cóng yán běn lù shàng gōng hé mǎi xià shuì chóu juàn suì wèi pǐ yī bǎi yī shí qī wàn qī qiān bā bǎi měi pǐ zhé shū qián èr qiān yǐ zhù yòng
两浙转运副使王琮言："本路上供、和买、夏税绸绢，岁为匹一百一十七万七千八百，每匹折输钱二千以助用。
zhào xǔ zhī
"诏许之。
dōng nán shé bó qián zì cǐ shǐ
东南折帛钱自此始。
wǔ yuè zhào měi suì yù mǎi mián juàn lìng dēng shí gěi qí zhí
五月，诏每岁预买绵绢，令登时给其直。
yòu zhào jiāng zhè hé yù mǎi juàn jiǎn sì fēn zhī yī réng gěi jiàn qián wéi zhě zhì zhī fǎ
又诏江、浙和预买绢减四分之一，仍给见钱，违者置之法。
shào xīng yuán nián chū fù dǐng zhōu hé mǎi shé bó qián liù wàn mín yǐ shàn cài bīng
绍兴元年，初赋鼎州和买折帛钱六万缗，以赡蔡兵。
yǐ liǎng zhè xià shuì jí hé mǎi chóu juàn yī bǎi liù shí yú wàn pǐ bàn lìng shū qián pǐ èr qiān
以两浙夏税及和买绸绢一百六十余万匹，半令输钱，匹二千。
èr nián yǐ zhū lù shàng gōng sī bó bìng bàn shé qián rú liǎng zhè lì jiāng huái mǐn guǎng jīng hú shé bó qián zì cǐ shǐ
二年，以诸路上供丝、帛并半折钱如两浙例，江、淮、闽、广、荆湖折帛钱自此始。
shí jiāng zhè hú běi kuí lù suì é chóu sān shí jiǔ wàn pǐ jiāng nán chuān guǎng hú nán liǎng zhè juàn èr bǎi qī shí sān wàn pǐ dōng chuān hú nán líng luó shī qī wàn pǐ xi chuān guǎng xī bù qī shí qī wàn pǐ chéng dū jǐn qǐ qiān bā bǎi yú pǐ jiē yǒu jī
时江、浙、湖北、夔路岁额绸三十九万匹，江南、川、广、湖南、两浙绢二百七十三万匹，东川、湖南绫罗𫄟七万匹，西川、广西布七十七万匹，成都锦绮千八百余匹，皆有奇。
sān nián sān yuè yǐ liǎng zhè hé mǎi wù bó xià hù jiān yú de qián tīng yǐ qī fēn shū zhèng sè sān fēn zhé jiàn mín
三年三月，以两浙和买物帛，下户艰于得钱，听以七分输正色，三分折见缗。
chū hóng zhōu hé mǎi bā fēn shū zhèng sè èr fēn zhé shěng qián pǐ sān qiān
初，洪州和买，八分输正色，二分折省钱，匹三千。
sì nián shuài chén hú shì jiāng qǐng yǐ sān fēn pǐ zhé liù qiān shěng
四年，帅臣胡世将请以三分匹折六千省。
yòu yán juàn zhí yǒng guì qǐng pǐ zēng wèi wǔ qiān pǐ
又言绢直踊贵，请匹增为五千匹。
hù bù dìng wèi liù qiān pǐ
户部定为六千匹。
diàn zhōng shì yù shǐ zhāng zhì yuǎn yán jiāng xī cán pò zhī yú hé yù mǎi juàn qǐng zhé shū qián cháo tíng cóng zhī shì yù shǎo kuān mín lì
殿中侍御史张致远言："江西残破之余，和预买绢请折输钱，朝廷从之，是欲少宽民力。
pǐ shū qián wǔ qiān shěng bǐ jiù zhí yǐ zēng qí bàn jiào zhī liǎng zhè shí zhí pǐ duō yī qiān wǔ bǎi hù bù yòu lìng zhé liù guàn wén zú shì yù chéng mín zhī jí ér bèi qí liǎn yě
匹输钱五千省，比旧直已增其半，较之两浙时直，匹多一千五百，户部又令折六贯文足，是欲乘民之急而倍其敛也。
wù bù cháng guì zé juàn yǒu shí ér yì bàn
物不常贵，则绢有时而易办；
qián é jì dìng zé jià wú shí ér kě jiǎn
钱额既定，则价无时而可减。
yú shì zhào jiāng xī hé mǎi juàn pǐ zhé shū qián liù shí shěng yuàn shū zhèng sè zhě tīng
"于是诏江西和买绢匹折输钱六十省，愿输正色者听。
shì dōng chū lìng jiāng zhè mín hù xī shū shé bó qián
是冬，初令江、浙民户悉输折帛钱。
dàng shì shí xíng dū yuè fèi qián bǎi yú wàn mín zhòng yǐ zēng shù zhī fèi lìng mín shū chóu zhě quán zhé shū juàn zhě bàn shé pǐ wǔ qiān èr bǎi shěng
当是时，行都月费钱百余万缗，重以增戍之费，令民输绸者全折，输绢者半折，匹五千二百省。
shé bó qián yóu cǐ yù zhòng
折帛钱由此愈重。
jiǔ nián zhēng yuè fù hé nán jiǎn shé bó qián pǐ yī qiān wèi jǐ yòu zēng zhī
九年正月，复河南，减折帛钱匹一千，未几又增之。
shí qī nián jiǎn shé bó qián jiāng nán pǐ wèi liù qiān liǎng zhè qī qiān hé mǎi liù qiān wǔ bǎi
十七年，减折帛钱：江南匹为六千，两浙七千，和买六千五百；
mián jiāng nán liǎng wèi sān bǎi liǎng zhè sì bǎi
绵，江南两为三百，两浙四百。
èr shí nián zhào guǎng xī zhé bù qián yīn zhāng jùn zēng zhì liǎng bèi yǐ shàng jīn jiǎn zuò yī guàn wén zhé shū
二十年，诏："广西折布钱因张浚增至两倍以上，今减作一贯文折输。
èr shí jiǔ nián zhōng shū shěng zòu jiāng zhè sì lù suǒ qǐ shé bó qián dì lǐ yáo yuǎn yi jiù jìn chǔ zhī
"二十九年，中书省奏：江、浙四路所起折帛钱，地里遥远，宜就近储之。
zhào chú huī chù guǎng dé jiù zhé qīng huò yú zhōu dāng zhé yín zhě shū qián yuàn shū yín zhě tīng zhè xi tí xíng sī sān zǒng lǐng suǒ zhǔ zhī
诏除徽、处、广德旧折轻货，余州当折银者输钱，愿输银者听，浙西提刑司、三总领所主之。
xiān shì jiāng zhè lù shé bó qián suì wèi qián wǔ bǎi qī shí sān wàn yú mín bìng shū xíng dū zhì shì shǐ wài chǔ zhī yǐ bèi jūn yòng
先是，江、浙路折帛钱岁为钱五百七十三万余缗，并输行都，至是，始外储之以备军用。
qián dào sì nián jiǎn liǎng zhè qián dào wǔ nián xià shuì hé mǎi shé bó qián zhī bàn
乾道四年，减两浙、乾道五年夏税、和买折帛钱之半。
liù nián zhī huī zhōu jiá shēng qīng dài hái zòu zhōu zì wǔ dài shí táo yā shǒu jùn wàng zēng mín fù zhì jīn èr bǎi yú nián bǐ lín jìng zhū xiàn zhī shuì dú chóng shù bèi ér zá qián zhī shuì kē shé yóu zhòng qǐng cì juān miǎn
六年，知徽州郏升卿代还，奏："州自五代时陶雅守郡，妄增民赋，至今二百余年，比邻境诸县之税独重数倍，而杂钱之税科折尤重，请赐蠲免。
jiǔ nián zhào huī zhōu é wài chuàng kē zá qián yī wàn èr qiān yī bǎi bā shí yú mín jí yuán rèn jiāng dōng liǎng zhè yùn sī zhū chǔ juàn yī wàn liù qiān liù bǎi yú pǐ bìng juān zhī
"九年，诏徽州额外创科杂钱一万二千一百八十余缗，及元认江东、两浙运司诸处绢一万六千六百余匹，并蠲之。
shào xī wǔ nián zhào liǎng zhè jiāng dōng xī hé mǎi chóu juàn shé bó qián tài zhòng kě zì lái nián pǐ jiǎn qián yī guàn wǔ bǎi wén sān nián hòu bié tīng zhǐ
绍熙五年，诏两浙、江东西和买绸绢折帛钱太重，可自来年匹减钱一贯五百文，三年后别听旨。
suǒ jiǎn zhī qián lìng nèi cáng fēng zhuāng liǎng kù bō hái
所减之钱，令内藏、封桩两库拨还。
qìng yuán yuán nián hù bù shì láng yuán shuō you yán lín ān yú háng èr xiàn hé mǎi kē qǔ zhī bì qǐ jiāng yú háng xiàn jīng jiè yuán kē zhī é pèi yǐ juàn shù bù fēn děng zé yǐ èr shí sì guàn dìng fū yì pǐ gǔn kē ér xià zú é ér zhǐ juān qí yú yǐ huì mò chǎn zhī mín
庆元元年，户部侍郎袁说友言临安、余杭二县和买科取之弊："乞将余杭县经界元科之额配以绢数，不分等则，以二十四贯定敷一匹，衮科而下，足额而止，捐其余以惠末产之民。
rú cǐ zé lì bù dé ér zhì mín mín wú zī yú guǐ hù jiù bì zhī liáng cè yě
如此则吏不得而制民，民无资于诡户，救弊之良策也。
shuō you yòu zòu guàn tóu jūn kē zhī fǎ xíng zé xiàn yì wú yóu duō qǔ xiāng sī wú suǒ zǒu nòng ér guǐ jiā zhě bù néng yǐ xìng miǎn shì yǐ jiān mín wán lì lì wèi yì lùn yǐ yáo zhī
"说友又奏："贯头均科之法行，则县邑无由多取，乡司无所走弄，而诡挟者不能以幸免，是以奸民顽吏立为异论以摇之。
zhào lìng jí yì
"诏令集议。
èr nián lì bù shàng shū yè zhù děng yì qǐng rú shuài cáo suǒ zòu tuī xíng zhī zhào kě
二年，吏部尚书叶翥等议请如帅漕所奏推行之，诏可。
jiàn yán yuán nián zhī yuè zhōu dí rǔ wén zòu zhè dōng hé yù mǎi juàn suì jiǔ shí qī wàn liù qiān pǐ ér yuè nǎi liù shí wàn wǔ bǎi pǐ yǐ yí lù jì zhī dāng shí zhī sān
建炎元年，知越州翟汝文奏："浙东和预买绢岁九十七万六千匹，而越乃六十万五百匹，以一路计之，当十之三。
wàng jiāng sān děng yǐ shàng hù jiǎn bàn sì děng yǐ xià hù quán ba
望将三等以上户减半，四等以下户权罢。
xún yǐ kàng zhī hé mǎi juàn biān zhòng jūn shí èr wàn pǐ yú liǎng zhè
"寻以杭之和买绢编重，均十二万匹于两浙。
qián dào jiǔ nián mì shū láng zhào cuì zhōng yán liǎng zhè hé mǎi mò zhòng yú shào xīng ér kuài jī wèi zuì zhòng
乾道九年，秘书郎赵粹中言："两浙和买，莫重于绍兴，而会稽为最重。
yuán tián báo shuì zhòng guǐ míng yǐn jì duō fēn zǐ hù
缘田薄税重，诡名隐寄，多分子户。
zì jīng jiè hòu zhì qián dào wǔ nián lèi jīng tuī pái jiǎn luò wù lì zǒu shī yù zhòng mín lì kùn jié
自经界后至乾道五年，累经推排，减落物力，走失愈重，民力困竭。
ruò jù mǔ jūn shū kě jué guǐ hù zhī bì
若据亩均输，可绝诡户之弊。
chún xī bā nián zhào liǎng huái cáo chén wú jū yǔ shuài chén zhāng zi yán cuò zhì
"淳熙八年，诏两淮漕臣吴琚与帅臣张子颜措置。
zi yán děng yán shì jiā háo mín fēn xī bǎn jí yǐ zì tuō yú xià hù shì bù kě bù yì
子颜等言："势家豪民分析版籍以自托于下户，是不可不抑。
rán bì bì yǒu yuán wèi rú zhè dōng qī zhōu hé mǎi fán èr shí bā wàn yī qiān qī bǎi sān shí yǒu bā
然弊必有原，谓如浙东七州，和买凡二十八万一千七百三十有八；
wēn zhōu běn wú kē é hé tái míng qú chù wù zhī shù bù mǎn yī shí sān wàn
温州本无科额，合台、明、衢、处、婺之数，不满一十三万；
ér shào xīng yī jùn dú dāng yī shí sì wàn liù qiān jiǔ bǎi sān shí yǒu bā zé shì yǐ yī jùn shì wǔ jùn zhī shū ér yòu yíng yī wàn yǒu qí cǐ zhòng é zhī bì yě
而绍兴一郡独当一十四万六千九百三十有八，则是以一郡视五郡之输而又赢一万有奇，此重额之弊也。
yòu rú lìn niú wù lì yǐ qí yǒu zī mín yòng bù rěn kē pèi
又如赁牛物力，以其有资民用，不忍科配；
jiǔ fāng yán tíng hù yǐ qí cháng chèn guān kè nán lìng zài fū
酒坊、盐亭户，以其尝趁官课，难令再敷；
zhì yú tān jiāng luò hǎi zhī tián huài de piào méi
至于坍江落海之田，坏地漂没；
sēng dào sì guàn zhī chǎn huò fèng zhào juān miǎn
僧道寺观之产，或奉诏蠲免；
ér shěng é wèi chú bù miǎn yīn pèi mín hù cǐ àn kē zhī bì yě
而省额未除，不免阴配民户，此暗科之弊也。
èr bì xiāng chéng mín bù kān mìng yú shì guī bì zhī xīn shēng ér guǐ hù zhī huàn qǐ
二弊相乘，民不堪命，于是规避之心生，而诡户之患起。
jiù lì wù lì sān shí bā guàn wǔ bǎi wèi dì sì děng jiàng yī wén yǐ xià jí wéi dì wǔ děng wèi guǐ hù zhě zhì yú guī bì wǎng wǎng zhǐ jiù èr sān shí guàn zhī jiān lì wèi zhēn jī
旧例物力三十八贯五百为第四等，降一文以下即为第五等，为诡户者志于规避，往往止就二三十贯之间立为砧基。
jīn ruò zì yǒu chǎn yǒu dīng xì zhēn wǔ děng yī jiù bù kē qí yǒu chǎn wú dīng zhī hù jiāng shí guǎn tián chǎn qián yī shí wǔ guàn yǐ shàng bìng kē hé mǎi qí yī shí wǔ guàn yǐ xià zé cún ér bù fū shù jī wěi wǔ děng bù kě táo zhēn wǔ děng bù shòu kùn
今若自有产有丁系真五等依旧不科，其有产无丁之户，将实管田产钱一十五贯以上并科和买，其一十五贯以下则存而不敷，庶几伪五等不可逃，真五等不受困。
yú shì zhào shào xīng fǔ zǎn gōng tián yuán zhū sì guàn yán xiáng zhuāng bìng zū niú gēng niú hé juān hé mǎi bìng yú shěng é chú zhī
"于是诏："绍兴府攒宫田园、诸寺观、延祥庄并租牛耕牛合蠲和买，并于省额除之；
fāng chǎng yán tíng hù jiàn fū hé mǎi wù lì jí tān jiāng tián fàng shēng chí hé jiǎn zū shuì wù lì bìng hé shí qǔ zhǐ
坊场、盐亭户见敷和买物力，及坍江田、放生池合减租税物力，并核实取旨。
shí yī nián chén liáo yán liǎng zhè jiāng dōng xi sì lù hé mǎi bù jūn zhī bì sòng hù bù gěi shè děng guān xiáng yì
十一年，臣僚言两浙、江东西四路和买不均之弊，送户部、给舍等官详议。
zhèng bǐng qiū chóng yì mǔ tóu jūn kē zhī shuō zhì gōng zhì píng zhào shī xíng zhī
郑丙、丘崈议，亩头均科之说至公至平，诏施行之。
shí liù nián zhī shào xīng fǔ wáng xī lǚ yán jūn fū hé mǎi nǎng zhě jí yú jí shì bù xiá hé shí yī qiè yǐ wéi guǐ hù ér kē zhī yú shì wù lì zì bǎi wén yǐ shàng jiē bù miǎn yú hé mǎi pín mín shǐ bù shèng qí kùn
十六年，知绍兴府王希吕言："均敷和买，曩者亟于集事，不暇核实，一切以为诡户而科之，于是物力自百文以上皆不免于和买，贫民始不胜其困。
qǐ jiāng chuàng kē hé mǎi èr wàn wǔ shí qī pǐ yǒu jī jǐn fàng zé mín bèi shí huì yǐ
乞将创科和买二万五十七匹有奇尽放，则民被实惠矣。
yú shì zhào xià hù hé mǎi èr wàn wǔ shí yú pǐ zhù cuī yī nián yòu jiǎn yuán é sì wàn sì qiān pǐ yǒu jī
于是诏下户和买二万五十余匹住催一年，又减元额四万四千匹有奇；
jūn fū yī jié lìng zhī shào xīng fǔ hóng mài cóng cháng shī xíng
均敷一节，令知绍兴府洪迈从长施行。
shào xī yuán nián mài dìng qí fǎ shàng zhī zhào yī suǒ cuò zhì tuī xíng yú shì shào xīng pín mín xià hù shāo kuān yǐ
绍熙元年，迈定其法上之，诏依所措置推行，于是绍兴贫民下户稍宽矣。
hé dí sòng suì cáo yǐ guǎng jūn chǔ shí jīng yì
和籴宋岁漕以广军储、实京邑。
hé běi hé dōng shǎn xī sān lù jí nèi jùn yòu zì dí mǎi yǐ xi biān mín fēi wǎn zhī láo qí míng bù yī
河北、河东、陕西三路及内郡，又自籴买，以息边民飞挽之劳，其名不一。
jiàn lóng chū hé běi lián suì dà rěn mìng shǐ zhì chǎng zēng jià shì dí zì shì shuài yǐ wéi cháng
建隆初，河北连岁大稔，命使置场增价市籴，自是率以为常。
xián píng zhōng cháng chū nèi fǔ líng luō jǐn qǐ jì zhí mín qián bǎi bā shí wàn yín sān shí wàn liǎng fù hé běi zhuǎn yùn shǐ dí sù shí biān
咸平中，尝出内府绫、罗、锦、绮计直缗钱百八十万、银三十万两，付河北转运使籴粟实边。
jì ér zhào fán biān zhōu jī gǔ kě gěi sān suì zé zhǐ
继而诏：凡边州积谷可给三岁则止。
dà zhōng xiáng fú chū sān lù suì fēng réng lìng zēng dí guǎng xù mǐ xiàn cháng shù
大中祥符初，三路岁丰，仍令增籴广蓄，靡限常数。
hòu yòu shí chū nèi kù mín qián huò shù shí wàn huò bǎi wàn bié qiǎn guān jīng huà shì dí zhōng děng hù yǐ xià miǎn zhī
后又时出内库缗钱，或数十万，或百万，别遣官经画市籴，中等户以下免之。
chū hé dōng jì xià jiǎn qí zū fù
初，河东既下，减其租赋。
yǒu sī yán qí de wò mín qín pō duō jī gǔ qǐng měi suì hé shì suí cháng fù shū sòng qí zhí duō shé sè gěi zhī
有司言其地沃民勤，颇多积谷，请每岁和市，随常赋输送，其直多折色给之。
jīng dōng xi shǎn xī hé běi quē bīng shí zhōu xiàn kuò mín jiā suǒ jī liáng shì zhī wèi zhī tuī zhì
京东西、陕西、河北阙兵食，州县括民家所积粮市之，谓之推置；
qǔ shàng hù bǎn jí zhuó suǒ shū zū ér jūn dí zhī wèi zhī duì dí jiē fēi cháng zhì
取上户版籍，酌所输租而均籴之，谓之对籴，皆非常制。
lín fǔ zhōu yǐ zhuǎn xiǎng dào yuǎn qiǎn cháng cān guān jiù zhì chǎng hé dí
麟、府州以转饷道远，遣常参官就置场和籴。
hé běi yòu mù shāng rén shū chú sù yú biān yǐ yào quàn qǔ yán jí mín qián xiāng yào bǎo huò yú jīng shī huò dōng nán zhōu jūn shǎn xī zé shòu yán yú liǎng chí wèi zhī rù zhōng
河北又募商人输刍粟于边，以要券取盐及缗钱、香药、宝货于京师或东南州军，陕西则受盐于两池，谓之入中。
shǎn xī dí gǔ yòu suì yù gěi qīng miáo qián tiān shèng yǐ lái ba bù fù gěi rán fā nèi cáng jīn bó yǐ zhù dí zhě qián hòu bù kě shèng shǔ
陕西籴谷，又岁预给青苗钱，天圣以来，罢不复给，然发内藏金帛以助籴者，前后不可胜数。
bǎo yuán zhōng chū nèi kù zhū zhí mín qián sān shí wàn fù sān sī shòu zhī qǔ qí zhí yǐ zhù biān fèi
宝元中，出内库珠直缗钱三十万，付三司售之，取其直以助边费。
ōu yáng xiū fèng shǐ hé dōng hái yán hé dōng jìn bìng biān de bù xǔ rén gēng ér sī dí běi jiè sù mài wèi bīng chǔ zuì wéi dà huàn
欧阳修奉使河东还，言："河东禁并边地不许人耕，而私籴北界粟麦为兵储最为大患。
suì zhào kě lán huǒ shān jūn xián tián bìng biān háo shí lǐ wài zhě tīng rén gēng rán jìng wú yì biān bèi suì dí rú gù
"遂诏岢岚、火山军闲田并边壕十里外者听人耕，然竟无益边备，岁籴如故。
dà dǐ rù zhōng lì hòu ér shāng gǔ qū zhī ba sān lù rù zhōng xī yǐ jiàn qián hé dí xiàn guān zhī fèi shěng yǐ
大抵入中利厚而商贾趋之，罢三路入中，悉以见钱和籴，县官之费省矣。
xī níng wǔ nián zhào yǐ yín juàn gè èr shí wàn cì hé dōng jīng lüè ān fǔ sī tīng rén shē mǎi shōu běn xi fēng zhuāng bèi biān
熙宁五年，诏以银绢各二十万赐河东经略安抚司，听人赊买，收本息封桩备边。
zì shì sān lù fēng zhuāng suǒ gěi shén guǎng huò qǔ zhī sān sī huò qǔ zhī shì yì wù huò qǔ zhī tā lù zhuǎn yùn sī huò cì cháng píng qián huò yù jué gěi dù dié ér chū nèi cáng qián bó bù yǔ yān
自是三路封桩，所给甚广，或取之三司，或取之市易务，或取之他路转运司，或赐常平钱，或鬻爵、给度牒，而出内藏钱帛不与焉。
qī nián yǐ mín zhōu rù zhōng zhě guǎ lìng sān sī jù dōng nán jí xi yán chāo fǎ jīng jiǔ tōng xíng lì bìng yǐ wén
七年，以岷州入中者寡，令三司具东南及西盐钞法经久通行利病以闻。
zhī xī zhōu wáng sháo jiàn yì yī yán biān hé dí lì yǐ yī fēn jiàn mín jiǔ fēn xi chāo bié yuē jià mù rù zhōng zhě
知熙州王韶建议："依沿边和籴例，以一分见缗、九分西钞，别约价，募入中者。
fán biān bù rù zhōng yǒu quē zé duō chū jīng chāo huò ráo yì yòu zhī yǐ shū yòng dù
凡边部入中有阙，则多出京钞或饶益诱之，以纾用度。
shì suì hé dōng bìng biān dà rěn zhào dōu zhuǎn yùn shǐ li shī zhōng yǔ liú xiáng guǎng dí jī wǔ nián zhī xù
"是岁，河东并边大稔，诏都转运使李师中与刘庠广籴，积五年之蓄。
fù mìng fǔ chén yì gèng yǔ shǎn xī bìng sāi chú liáng zhī fǎ lìng zhuǎn yùn sī zēng jiù dí sān fēn yǐ suǒ dí kuī xiàn wèi shǎng fá réng qiǎn lì àn shì
复命辅臣议，更与陕西并塞刍粮之法，令转运司增旧籴三分，以所籴亏羡为赏罚，仍遣吏按视。
ér shǎn xī hé dí huò yǐ qián chá yín chóu juàn dí yú gōng jiàn shǒu
而陕西和籴，或以钱、茶、银、绸、绢籴于弓箭手。
bā nián hé dōng chá fǎng shǐ li chéng zhī yán tài yuán lù èr shuì wài yǒu hé dí liáng cǎo guān suī liàng yǔ qián bù ér suǒ de xì wēi mín wú suǒ jì yù suì xiōng bù juān zuì wéi bì fǎ
八年，河东察访使李承之言："太原路二税外有和籴粮草，官虽量予钱、布，而所得细微，民无所济，遇岁凶不蠲，最为弊法。
jì ér zhī tài yuán hán jiàng fù qǐng hé dí yú yuán shù shěng sān fēn ba zhī qián bù qǐ jīng xuǎn cái chén jiǎng qiú lì hài
"继而知太原韩绛复请和籴于元数省三分，罢支钱、布，乞精选才臣讲求利害。
zhào wěi chén ān shí
诏委陈安石。
yuán fēng yuán nián ān shí zòu hé dōng shí sān zhōu yī shuì yǐ shí jì fán sān shí jiǔ wàn èr qiān yǒu yú ér hé dí shù bā shí sān wàn sì qiān yǒu yú suǒ yǐ suì xiōng réng shū zhě yǐ shuì qīng jūn chǔ bù kě quē gù yě
元丰元年，安石奏："河东十三州一税，以石计凡三十九万二千有余，而和籴数八十三万四千有余，所以岁凶仍输者，以税轻、军储不可阙故也。
jiù zhī qián bù xiāng bàn shù jì jī líng yǐ chāo mào yì lüè bù shōu bàn gōng jiā shí fèi bǎi xìng nǎi de xū míng
旧支钱、布相半，数既奇零，以钞贸易，略不收半，公家实费，百姓乃得虚名。
yù zì jīn ba zhī dí qián suì yǐ qí qián lìng bìng biān zhōu jùn hé shì fēng zhuāng jí suì zāi yǐ tián suǒ juān shù nián fēng zé sān suì yī miǎn qí shū
欲自今罢支籴钱，岁以其钱令并边州郡和市封桩，即岁灾以填所蠲数，年丰则三岁一免其输。
cháo tíng yǐ wéi rán shǐ zhào hé dōng suì gěi hé dí qián bā wàn yú mín bìng ba yǐ qí qián fù cáo sī rú ān shí yì
"朝廷以为然，始诏河东岁给和籴钱八万余缗并罢，以其钱付漕司，如安石议。
yīn yòng ān shí wèi hé dōng zhuǎn yùn shǐ
因用安石为河东转运使。
qí hòu jīng lüè shǐ lǚ huì qīng fù qǐng bié yì lì fǎ chú hé wài sān zhōu lǐ wèi biān jùn yi miǎn yú shí yī zhōu kě gài jūn dí
其后经略使吕惠卿复请别议立法，除河外三州理为边郡宜免，余十一州可概均籴。
xià yǒu sī yì yǐ suì hé dí jiàn shù shí fēn zhī cái qí èr yòng bā fēn wèi é suí hù sè gāo xià cái dìng wú gèng gěi qián
下有司议，以岁和籴见数十分之，裁其二，用八分为额，随户色高下裁定，毋更给钱；
suì zāi tóng qiū shuì juān fàng yǐ zhuǎn yùn sī yìng gěi qián bǔ zhī zāi bù jí wǔ fēn tīng yǐ jiǔ lì zhī yí
岁灾同秋税蠲放，以转运司应给钱补之，灾不及五分，听以久例支移。
suì yì hé dí zhī míng wéi zhù jūn liáng cǎo
遂易和籴之名为助军粮草。
yuán fēng sì nián yǐ dù zhī fù shǐ jiǎn zhōu fǔ jiān cuò zhì hé běi dí biàn sī
元丰四年，以度支副使蹇周辅兼措置河北籴便司。
míng nián zhào yǐ kāi fēng fǔ jiè zhū lù quē é jìn jūn jí huái zhè fú jiàn děng lù shèng yán xī qián bìng shū dí biàn sī wèi běn
明年，诏以开封府界、诸路阙额禁军及淮、浙、福建等路剩盐息钱，并输籴便司为本。
lìng yíng dìng chán děng zhōu gè zhì cāng fán fēng zhuāng sān sī wú guān yù wěi zhōu fǔ zhuān qí rèn sī nóng sì shì yì yū tián shuǐ lì děng sī suǒ jì zhì fēng zhuāng liáng cǎo bìng guī zhī
令瀛、定、澶等州各置仓，凡封桩，三司毋关预，委周辅专其任，司农寺市易、淤田、水利等司所计置封桩粮草并归之。
liù nián zhào tí diǎn hé běi xi lù wáng zǐ yuān jiān tóng cuò zhì
六年，诏提点河北西路王子渊兼同措置。
wèi jǐ shǒu zhào zhōu fǔ jīn hé shuò fēng chéng yi guǎng shōu dí
未几，手诏周辅：今河朔丰成，宜广收籴。
shì suì dà míng dōng xi jì shèng èr cāng dìng zhōu yǎn jī bǎo yíng èr cāng yǔ yíng zhī zhōu cāng jiē chéng zhōu fǔ zhào bài hù bù shì láng yǐ zuǒ sī láng zhōng wú yōng dài zhī
是岁，大名东、西济胜二仓，定州衍积、宝盈二仓与瀛之州仓皆成，周辅召拜户部侍郎，以左司郎中吴雍代之。
míng nián yōng yán hé běi cāng lǐn jiē chōng shí jiàn chǔ liáng liào zǒng qiān yī bǎi qī shí liù wàn dàn
明年，雍言河北仓廪皆充实，见储粮料总千一百七十六万石。
zhào cì tóng cuò zhì wáng zǐ yuān sān pǐn fú
诏赐同措置王子渊三品服。
xuān hé zhōng ba jī nèi hé dí
宣和中，罢畿内和籴。
zì xī níng yǐ lái hé dí rù zhōng zhī wài yòu yǒu zuò cāng bó dí jié dí duì dí biào dí jì dí kuò dí quàn dí jūn dí děng míng
自熙宁以来，和籴、入中之外，又有坐仓、博籴、结籴、兑籴、俵籴、寄籴、括籴、劝籴、均籴等名。
qí yuē zuò cāng xī níng èr nián lìng zhū jūn yú liáng yuàn dí rù guān zhě jì jià zhī qián fù chǔ qí mǐ yú cāng
其曰坐仓：熙宁二年，令诸军余粮愿籴入官者，计价支钱，复储其米于仓。
wáng guī zòu yuē wài jùn yòng qián sì shí kě zhì dòu mǐ yú jīng shī jīn jīng shī fá qián fǎn yòng qián bǎi zuò cāng dí dòu mǐ cǐ jí fēi jì
王珪奏曰："外郡用钱四十可致斗米于京师，今京师乏钱，反用钱百坐仓籴斗米，此极非计。
sī mǎ guāng yuē zuò cāng zhī fǎ gài yīn xiǎo jùn fá mǐ ér kù yǒu yú qián gù fǎn jiù jūn rén dí mǐ yǐ gěi cì yuè zhī liáng chū yú yī shí jí jì ěr
"司马光曰："坐仓之法，盖因小郡乏米而库有余钱，故反就军人籴米以给次月之粮，出于一时急计耳。
jīn jīng shī yǒu qī nián zhī chǔ ér fǔ kù wú qián gèng dí jūn rén zhī mǐ shǐ jī jiǔ chén fǔ qí wèi lì hài fēi chén suǒ zhī
今京师有七年之储，而府库无钱，更籴军人之米，使积久陈腐，其为利害非臣所知。
lǚ huì qīng yuē jīn zuò cāng de mǐ bǎi wàn shí zé jiǎn dōng nán suì cáo bǎi wàn shí zhuǎn yì wèi qián yǐ gōng jīng shī hé huàn wú qián
"吕惠卿曰："今坐仓得米百万石，则减东南岁漕百万石，转易为钱以供京师，何患无钱？
guāng yuē chén wén jiāng huái zhī nán mín jiān fá qián wèi zhī qián huāng
"光曰："臣闻江、淮之南，民间乏钱，谓之钱荒。
ér tǔ yí jīng dào bǐ rén shí zhī bù jìn
而土宜粳稻，彼人食之不尽。
ruò guān bù dí qǔ yǐ gōng jīng shī zé wú suǒ fā xiè bì shén jiàn shāng nóng yǐ
若官不籴取以供京师，则无所发泄，必甚贱伤农矣。
qiě mín yǒu mǐ ér guān bù yòng mǐ mín wú qián ér guān bì shǐ zhī chū qián qǐ tōng cái lì mín zhī dào hu
且民有米而官不用米，民无钱而官必使之出钱，岂通财利民之道乎？
bù cóng
"不从。
míng nián yòu lǜ yuán jià jiàn shén lóng wèi jí zhū sī měi shí děng dì zēng qián shōu dí réng tīng xíng yú hé běi hé dōng shǎn xī zhū lù
明年，又虑元价贱，神、龙卫及诸司每石等第增钱收籴，仍听行于河北、河东、陕西诸路。
yuán fú yǐ hòu yǒu dī jià yì dí zhī bì zhào jìn zhǐ zhī
元符以后，有低价抑籴之弊，诏禁止之。
qí yuē bó dí xī níng qī nián zhào hé běi zhuǎn yùn tí jǔ sī zhì chǎng yǐ cháng píng jí shěng cāng suì yòng yú liáng jiǎn zhí tīng mín yǐ sī mián líng juàn zēng jià bó mǎi sì qiū chéng bó dí
其曰博籴：熙宁七年，诏河北转运、提举司置场，以常平及省仓岁用余粮，减直听民以丝、绵、绫、绢增价博买，俟秋成博籴。
chóng níng wǔ nián yòu zhào shǎn xī qián zhòng wù qīng wěi zhuǎn yùn sī cuò zhì yǐ yín juàn sī chóu zhī lèi bó dí hú dòu yǐ píng wù jià
崇宁五年，又诏陕西钱重物轻，委转运司措置，以银、绢、丝、绸之类博籴斛斗，以平物价。
qí yuē jié dí xī níng bā nián liú zuǒ tǐ liàng chuān chá yīn biàn jié dí xī hé lù jūn chǔ de qī wàn yú shí zhào yùn gěi yān
其曰结籴：熙宁八年，刘佐体量川茶，因便结籴熙河路军储，得七万余石，诏运给焉。
wèi jǐ shāng rén wáng zhèn yán jié dí duō sàn guān huò fú làng zhī rén yǒu jīng nián fāng shū zhě
未几，商人王震言：结籴多散官或浮浪之人，有经年方输者。
zhào cuò zhì xī hé cái yòng sūn jiǒng jiū zhì yǐ wén
诏措置熙河财用孙迥究治以闻。
jiǒng zòu zǒng guǎn wáng jūn wàn fù xī hé liǎng chuān jié dí qián shí sì wàn liù bǎi sān shí yú mín yín sān bǎi yú liǎng
迥奏总管王君万负熙、河两川结籴钱十四万六百三十余缗、银三百余两。
nǎi qiǎn cài què chí wǎng běn lù hé zhī jūn wàn jí gāo zūn yù jiē zuò jiè jié dí wéi fǎ shì yì jiàng chù yǒu chà
乃遣蔡确驰往本路劾之，君万及高遵裕皆坐借结籴违法市易，降黜有差。
chóng níng chū cài jīng xíng yú shǎn xī jǐn kuò mín cái yǐ chōng shù
崇宁初，蔡京行于陕西，尽括民财以充数。
wǔ nián yǐ xīng biàn jiǎng xiū quē zhèng ba shǎn xī hé dōng jié dí duì dí
五年，以星变讲修阙政，罢陕西、河东结籴、对籴。
qí yuē biào dí xī níng bā nián lìng zhōng shū jì yùn mǐ bǎi wàn shí fèi yuē sān shí qī wàn mín dì guài qí duō
其曰俵籴：熙宁八年，令中书计运米百万石费约三十七万缗，帝怪其多。
wáng ān shí yīn yán biào dí fēi tè shěng liù qī shí wàn mín suì cáo zhī fèi qiě hé běi rù zhōng zhī jià quán zhī zài wǒ yù dòu hú guì zhù dí jí bǎi xìng mǐ wú suǒ tiào zì rán jià sǔn fēi wéi shí biān yì miǎn shāng nóng lì
王安石因言："俵籴非特省六七十万缗岁漕之费，且河北入中之价，权之在我，遇斗斛贵住籴，即百姓米无所粜，自然价损，非惟实边，亦免伤农力。
nǎi zhào suì yǐ mò yán qián chāo zài jīng jīng mǐ liù shí wàn guàn shí fù dōu tí jǔ shì yì sī mào yì
"乃诏岁以末盐钱钞、在京粳米六十万贯石，付都提举市易司贸易。
dù mín tián rù duō guǎ yù gěi qián wù qiū chéng yú chán zhōu běi jīng jí yuán biān rù mǐ mài sù fēng zhuāng
度民田入多寡，豫给钱物，秋成于澶州、北京及缘边入米麦粟封桩。
jí wù jià yǒng quán zhǐ rù zhōng tīng dí biàn sī duì yòng xū suì fēng bǔ cháng
即物价踊，权止入中，听籴便司兑用，须岁丰补偿。
shào shèng sān nián lǚ dà zhōng zhī yán zhào nóng mín xiāng bǎo yù dài guān qián zhī bàn xún shuì xiàn cuī kē yú qián zhì xià qiū yòng shí jià suí suǒ shū tiē nà
绍圣三年，吕大忠之言，召农民相保，豫贷官钱之半，循税限催科，余钱至夏秋用时价随所输贴纳。
chóng níng zhōng cài jīng lìng fāng guō xiāng cūn yǐ děng dì gěi qián sì shōu yǐ shí jià rù sù biān jùn gōng jiàn shǒu qīng táng fán bù jiē rán
崇宁中，蔡京令坊郭、乡村以等第给钱，俟收，以时价入粟，边郡弓箭手、青唐蕃部皆然。
yòng biào duō guǎ wèi guān lì shǎng fá
用俵多寡为官吏赏罚。
qí yuē duì dí xī níng jiǔ nián zhào huái nán cháng píng sī yú mài shú zhōu jùn jí shí duì dí
其曰兑籴：熙宁九年，诏淮南常平司于麦熟州郡及时兑籴。
yuán yòu èr nián cháng yǐ mài shú xià zhū lù guǎng dí zhào hòu jià ruò yǔ běn xiàng dāng jí xǔ biàn zhuǎn duì dí
元祐二年，尝以麦熟下诸路广籴，诏后价若与本相当，即许变转兑籴。
qí yuē jì dí yuán fēng èr nián dí biàn liáng cǎo wáng zǐ yuān lùn gāng zhōu lì hài yīn yán shāng rén rù zhōng suì xiǎo bù dēng bì yāo hòu jià gù shè nèi jùn jì dí zhī fǎ yǐ quán qīng zhòng
其曰寄籴：元丰二年，籴便粮草王子渊论纲舟利害，因言："商人入中，岁小不登，必邀厚价，故设内郡寄籴之法，以权轻重。
qī nián zhào hé běi yíng dìng èr zhōu suǒ dí shù yǐ jù wàn ér sàn yú zhū jùn jì dí kǒng huǎn jí bù xiāng jí bù ruò zhì shāng rén zì yùn
"七年，诏河北瀛、定二州所籴数以钜万，而散于诸郡寄籴，恐缓急不相及，不若致商人自运。
li nán gōng wáng zǐ yuān jù yán jì dí fǎ xíng yǐ jiǔ qiě jìn dōu cāng huǎn jí yùn zhì fēi nàn
李南公、王子渊俱言："寄籴法行已久，且近都仓，缓急运致非难。
yú shì jì dí zú bù ba
"于是寄籴卒不罢。
qí yuē kuò dí yuán fú yuán nián jīng yuán jīng lüè shǐ zhāng jié qǐng bìng biān dí mǎi
其曰括籴：元符元年，泾原经略使章楶请并边籴买；
yù bǎng yù mín wú de yǔ gōng jiā zhēng dí jí guān chǔ yǒu zhī kuò suǒ yíng liáng zhī jiā liàng cún qí suǒ yòng jǐn dí rù guān
豫榜谕民，毋得与公家争籴，即官储有之，括索赢粮之家，量存其所用，尽籴入官。
qí yuē quàn dí jūn dí zhèng hé yuán nián tóng guàn xuān fǔ shǎn xī yì xíng zhī
其曰劝籴、均籴：政和元年，童贯宣抚陕西议行之。
fū yán jīng lüè shǐ qián jí yán quàn dí fēi kě yǐ jiǔ xíng
鄜延经略使钱即言："劝籴非可以久行。
jūn dí xiān rù qí hú dòu nǎi gěi qí zhí yú yǒu hú dòu zhī jiā wèi yǒu hài yě
均籴先入其斛斗乃给其直，于有斛斗之家未有害也。
fāng guō zhī rén sù wú hú dòu bì xū wài dí zhuǎn yǒu fán fèi
坊郭之人，素无斛斗，必须外籴，转有烦费。
shū zòu zuò biǎn
"疏奏，坐贬。
shí yòu zhào hé běi hé dōng fǎng shǎn xī jūn dí zhī dìng zhōu wáng hàn zhī zuò jǔ gé duó zhí ba
时又诏河北、河东仿陕西均籴，知定州王汉之坐沮格夺职罢。
wèi jǐ suì lì jūn dí fǎ
未几，遂立均籴法。
sān nián yǐ suì rěn zhū lù tuī xíng jūn dí
三年，以岁稔，诸路推行均籴。
wǔ nián yán zhě wèi jūn dí fǎ yán rán yǐ dí ér bù cháng qí zhí huò bù dù zhōu xiàn zhī lì fū shù guò duō yǒu yī hù ér dí shù bǎi shí zhě
五年，言者谓："均籴法严，然已籴而不偿其直，或不度州县之力，敷数过多，有一户而籴数百石者。
nǎi zhào zhū lù wú zhé jūn dí
"乃诏诸路毋辄均籴。
jì ér zhōu xiàn yǐ hé dí wèi míng dī cái qí jià zhuǎn yùn sī chéng dū yù jùn kē lǜ bèi yú jūn dí zhào yuē zhǐ zhī
既而州县以和籴为名，低裁其价，转运司程督愈峻，科率倍于均籴，诏约止之。
xuān hé sān nián fāng là píng liǎng zhè yì liàng guān hù qīng zhòng jūn dí
宣和三年，方腊平，两浙亦量官户轻重均籴。
míng nián jīng hú nán běi jūn dí yǐ jiā yè wèi chà
明年，荆湖南、北均籴，以家业为差。
quàn dí zhī fǎ qí hòu jìn jí yú xīn biān shàn kuò zhōu jī shí jūn fán bù huàn zhī
劝籴之法，其后浸及于新边，鄯廓州、积石军蕃部患之。
zì xī níng yǐ lái wáng sháo kāi xī hé zhāng dūn yíng xī dòng chén qǐ liú yí qǐ jiāo zhǐ zhī xì hán cún bǎo lín guǎng qióng qǐ dì zhī yì fèi yòng kē diào yì fán
自熙宁以来，王韶开熙河，章惇营溪洞，沈起、刘彝启交址之隙，韩存宝、林广穷乞第之役，费用科调益繁。
shǎn xī sù bīng jì duō yuán fēng sì nián liù lù dà jǔ xi tǎo jūn fèi zuì shén yú tā lù
陕西宿兵既多，元丰四年，六路大举西讨，军费最甚于他路。
dì xiān lǜ kē yì rǎo mín lìng zhào xiè lián wèn pō de qí shì
帝先虑科役扰民，令赵禼廉问，颇得其事。
yòu yǐ liáng xiǎng cū è yù xiè zhǎn hé dōng jīng yuán cáo chén yǐ lì qí yú zú yǐ shī xìng yì zhòng xiān kè bàn gěi
又以粮饷粗恶，欲械斩河东、泾原漕臣，以励其余，卒以师兴役众，鲜克办给。
yòu li jì wèi fū yán cáo chén dū yùn zhào xǔ zhǎn zhī zhōu yǐ xià fá jūn xīng zhě mín kǔ zhé yùn duō sàn zǒu suǒ shā zhì shù qiān rén dào bì zhě bù zài yān
又李稷为鄜延漕臣督运，诏许斩知州以下乏军兴者，民苦折运，多散走，所杀至数千人，道毙者不在焉。
yú shì wén yàn bó zòu yán guān shǎn rén hù zuó jīng diào fā bù yí yú lì sǐ wáng zhī yú pí zhài yǐ shèn
于是文彦博奏言："关陕人户，昨经调发，不遗余力，死亡之余，疲瘵已甚。
wèi jīn zhī jì zhèng dāng láo lái jiàng shì ān fǔ bǎi xìng quán qí chuāng yí shǐ de sū xī
为今之计，正当劳来将士，安抚百姓，全其疮痍，使得苏息。
míng nián yōu zhào jiā dá
"明年，优诏嘉答。
chū xī shī wú gōng yì zhě lǜ cháo tíng zài jǔ zì shì dì dà gǎn wù shēn chì biān chén gù jìng xī bīng guān zhōng yǐ sū
初，西师无功，议者虑朝廷再举，自是，帝大感悟，申饬边臣固境息兵，关中以苏。
zhé zōng jí wèi zhū lǎo dà chén wéi chí chū zhèng yì wu suí jìng biān jùn lèi wú diào fā dì lìng zhū lù guǎng dí yǐ bèi xù jī jí zhào shǎn xī lín fǔ zhōu jì wǔ suì zhī liáng ér yǐ
哲宗即位，诸老大臣维持初政，益务绥静，边郡类无调发，第令诸路广籴以备蓄积，及诏陕西、麟府州计五岁之粮而已。
shào shèng chū nǎi zhào hé běi zhèn dìng yíng zhōu dí shí nián zhī chǔ yú zhōu qī nián
绍圣初，乃诏河北镇、定、瀛州籴十年之储，余州七年。
qí hòu shǎn xī zhū lù yòu lián suì xīng shī jí jìn zhù shàn huáng děng zhōu fèi zī liáng bù kě shèng jì
其后陕西诸路又连岁兴师，及进筑鄯、湟等州，费资粮不可胜计。
yuán fú èr nián jīng yuán jīng lüè shǐ zhāng jié jiàn yuē fú jiàn xīng shī yǐ lái shǎn xī fǔ kù cāng lǐn chǔ xù nèi wài yī kōng qián hòu zī dài nèi cáng jīn bó bù zhī qí jǐ qiān wàn shù
元符二年，泾原经略使章楶谏曰："伏见兴师以来，陕西府库仓廪储蓄，内外一空，前后资贷内藏金帛，不知其几千万数。
jí jīn suǒ zài liáng cǎo jǐn fá cáo chén jì wú suǒ chū wén yí zhǐ kōng ér yǐ
即今所在粮草尽乏，漕臣计无所出，文移指空而已。
jīn zhě zhèng xiū bīng xī mín qīng xīn shěng shì zhī shí wéi shēn chá chén yán cái jué sī shì
今者，正休兵息民、清心省事之时，唯深察臣言，裁决斯事。
ruò gèng xún zhǔ yì dà chén qiè kǒng zhuān wù xīng shī shàng wù shèng tīng
若更询主议大臣，窃恐专务兴师，上误圣听。
zhǔ yì dà chén zhǐ zhāng dūn yě
"主议大臣，指章惇也。
shí nèi cáng kōng fá shǎn xī zhū lù yǐ jūn shǎng yín juàn shù guǎ qǐng gěi yú nèi cáng kù zhào yǐ juàn wǔ shí wàn pǐ yǔ zhī
时内藏空乏，陕西诸路以军赏银绢数寡，请给于内藏库，诏以绢五十万匹予之。
dì wèi jìn chén yuē nèi kù juàn cái bǎi wàn yǐ chuò qí bàn yǐ
帝谓近臣曰："内库绢才百万，已辍其半矣。
cài jīng yòng shì fù wu tuò tǔ quàn huī zōng zhāo nà qīng táng yòng wáng hòu jīng zhì fèi qián yì wàn yòng dà bīng fán zài shǐ kè zhī ér huáng zhōu shù bīng suì fèi qián yī qiān èr shí sì wàn jiǔ qiān yú mín
蔡京用事，复务拓土，劝徽宗招纳青唐，用王厚经置，费钱亿万，用大兵凡再，始克之，而湟州戍兵岁费钱一千二十四万九千余缗。
wǔ nián xī hé lán huáng yùn shǐ hóng zhōng fú yán běn dào qīng kē mǔ shōu wǔ dàn lì dāng dà mài zhī sān
五年，熙河兰湟运使洪中孚言："本道青稞亩收五石，粒当大麦之三。
yì shí rén liáng gěi jīng mǐ mǎ liào gěi qīng kē lǜ jiē bā zhé bù wéi rén mǎ zhī shí zì zú ér jià yì xiāng dāng
异时人粮给精米，马料给青稞，率皆八折，不惟人马之食自足，而价亦相当。
jīn biān chén bù zhú shì qíng jīng mǐ qīng kē yǔ cāo mǐ dà mài yī lì dǐ dòu gěi sàn jí gōng yǒu yī fēn zhī hào sī yǒu yī fēn zhī yíng
今边臣不烛事情，精米、青稞与糙米、大麦一例抵斗给散，即公有一分之耗，私有一分之赢。
kuài jì yí lù suì fèi hú dòu yī bǎi bā shí wàn zá sè wǔ shí wàn wài qīng kē yī bǎi sān shí wàn dǐ dòu suì fèi èr shí liù wàn dàn shí sān shí mín jì qī bǎi bā shí wàn
会计一路岁费斛斗一百八十万、杂色五十万外，青稞一百三十万，抵斗岁费二十六万石，石三十缗，计七百八十万。
dì lǜ qí mǐ réng cū jiàng shì huò yǒu jī sè nǎi mìng jiǔ zhé
"帝虑其米仍粗，将士或有饥色，乃命九折。
míng nián fù lìng jì dòu gěi sàn jìng ba jiǔ zhé
明年，复令计斗给散，竟罢九折。
yòu yú shǎn xī jiàn sì dōu cāng píng xià chéng yuē yù cái zhèn róng jūn yuē yù guó tōng xiá zhài yuē yù mín xī ān zhōu yuē yù biān
又于陕西建四都仓：平夏城曰裕财，镇戎军曰裕国，通峡砦曰裕民，西安州曰裕边。
zì xià rén pàn mìng zhū lù jiē móu jìn zhù shǎn yǐ xī bǎo jiá jiē yùn liáng
自夏人叛命，诸路皆谋进筑，陕以西保甲皆运粮。
hòu tóng guàn yòu zì jiāng bīng zhù jìng xià zhì róng fú qiāng děng chéng qióng tǎo shēn rù fán liù qī nián
后童贯又自将兵筑靖夏、制戎、伏羌等城，穷讨深入，凡六七年。
zhì xuān hé mò kuì xiǎng kōng fá fū yán zhì bù néng zhī xún yuè
至宣和末，馈饷空乏，鄜延至不能支旬月。
shí biān chén zhēng wu kāi biān kuí xiá lǐng nán bù máo zhī dì cǎo chuàng jùn yì diào qǔ yú mín fèi chū yú xiàn guān bù kě shèng jì
时边臣争务开边，夔、峡、岭南不毛之地，草创郡邑，调取于民，费出于县官，不可胜计。
zuì hòu yǒu yān shān zhī yì xióng bà děng zhōu cāng lǐn jiē jié bīng shì jī fèn yǒu zhì wǎ shí jī shǒu èr rèn jiàng guān zhě
最后有燕山之役，雄、霸等州仓廪皆竭，兵士饥忿，有掷瓦石击守贰、刃将官者。
yān shān guō yào shī suǒ jiāng cháng shèng yī jūn jì kǒu gěi qián lǐn yuè fèi mǐ sān shí wàn dàn qián yī bǎi wàn mín
燕山郭药师所将常胜一军，计口给钱廪，月费米三十万石、钱一百万缗。
hé běi zhī mín lì bù néng gěi yú shì miǎn fū zhī yì xìng
河北之民力不能给，于是免夫之议兴。
chū huáng hé suì diào fu xiū zhù sào àn qí bù jí yì zhě shū miǎn fū qián
初，黄河岁调夫修筑埽岸，其不即役者输免夫钱。
xī fēng jiān huái nán kē huáng hé fu fu qián shí qiān fù hù yǒu jí liù shí fu zhě liú yì gài cháng lùn zhī
熙、丰间，淮南科黄河夫，夫钱十千，富户有及六十夫者，刘谊盖尝论之。
jí yuán yòu zhōng lǚ dà fáng děng zhǔ huí hé zhī yì lì yì jì dà yīn pèi fu chū qián
及元祐中，吕大防等主回河之议，力役既大，因配夫出钱。
dà guān zhōng xiū huá zhōu yú chí sǎo shǐ jǐn lìng shū qián
大观中，修滑州鱼池埽，始尽令输钱。
dì wèi shì yì jí ér mín bù fán nǎi zhào fán hé dī hé diào chūn fū jǐn shū miǎn fū zhī zhí dìng wèi yǒng fǎ
帝谓事易集而民不烦，乃诏凡河堤合调春夫，尽输免夫之直，定为永法。
jí shì wáng fǔ jiàn yì nǎi xià zhào yuē dà bīng zhī hòu fēi jiǎ zhū lù mín lì qí kè yǒu jì
及是，王黼建议，乃下诏曰："大兵之后，非假诸路民力，其克有济？
yù mín guó shì suǒ dāng jié lì tiān xià bìng shū miǎn fū qián fu èr shí qiān huái zhè jiāng hú lǐng shǔ fu sān shí qiān
谕民国事所当竭力，天下并输免夫钱，夫二十千，淮、浙、江、湖、岭、蜀夫三十千。
fán dé yī qiān qī bǎi yú wàn mín hé běi qún dào yīn shì dà qǐ
"凡得一千七百余万缗，河北群盗因是大起。
nán dù sān biān kuì xiǎng dí shì suǒ bù róng yǐ
南渡，三边馈饷，籴事所不容已。
shào xīng jiān yú jiāng zhè hú nán bó dí duō zhě gěi guān gào shǎo zhě gěi dù dié huò yǐ chāo yǐn lèi duō bù shòu ér lì yuán wèi jiān rén qíng dà rǎo
绍兴间，于江、浙、湖南博籴，多者给官告，少者给度牒，或以钞引，类多不售，而吏缘为奸，人情大扰。
yú shì jiǎn qí jià yǐ yòu jī sù zhī jiā chū bù jū yú guān biān zhī hù
于是减其价以诱积粟之家，初不拘于官、编之户。
fán jiàng jīn yín qián bó ér zhōu xiàn zǔ jié bù jí hái zhě guān lì bìng tú èr nián
凡降金银钱帛而州县阻节不即还者，官吏并徒二年。
guǎng dōng zhuǎn yùn pàn guān zhōu gāng dí mǐ shí wǔ wàn dàn wú rǎo jí wú chén fǔ fǔ zhōu shǒu chén liú rǔ yì xiǎng bīng bù kuì jí quàn yòu zhèn tiào liú lí jiē zhuǎn yī guān
广东转运判官周纲籴米十五万石，无扰及无陈腐，抚州守臣刘汝翼饷兵不匮，及劝诱赈粜流离，皆转一官。
qī nián yǐ ráo zhōu zhī dí shí qǔ hào sì dòu zuì qí jùn shǒu
七年，以饶州之籴石取耗四斗，罪其郡守。
zì shì hé dí zhě jì shèng kē zuì
自是和籴者计剩科罪。
shí sān nián jīng hú suì rěn mǐ dǒu liù qī qián nǎi jiù dí yǐ kuān jiāng zhè zhī mín
十三年，荆湖岁稔，米斗六七钱，乃就籴以宽江、浙之民。
shí bā nián miǎn hé dí mìng sān zǒng lǐng suǒ zhì chǎng dí zhī
十八年，免和籴，命三总领所置场籴之。
jiù zhì liǎng zhè jiāng hú suì dāng fā mǐ sì bǎi liù shí jiǔ wàn hú liǎng zhè yī bǎi wǔ shí wàn jiāng dōng jiǔ shí sān wàn jiāng xī bǎi èr shí liù wàn hú nán liù shí wǔ wàn hú běi sān shí wǔ wàn
旧制：两浙、江、湖岁当发米四百六十九万斛，（两浙一百五十万，江东九十三万，江西百二十六万，湖南六十五万，湖北三十五万。
zhì shì qiàn bǎi wàn hú yǒu jī
）至是，欠百万斛有奇。
nǎi zhào lín ān píng jiāng fǔ jí huái dōng xī hú guǎng sān jì sī suì dí mǐ bǎi èr shí wàn hú huái xi shí liù wàn wǔ qiān hú guǎng huái dōng jiē shí wǔ wàn
乃诏临安、平江府及淮东西、湖广三计司，岁籴米百二十万斛：，淮西十六万五千，湖广、淮东皆十五万。
èr shí bā nián chú èr zhè yǐ sān shí wǔ wàn hú shé qián zhū lù gāng mǐ jí dí chǎng suì shōu sì bǎi wǔ shí èr wàn hú
二十八年，除二浙以三十五万斛折钱，诸路纲米及籴场岁收四百五十二万斛。
èr shí jiǔ nián dí èr bǎi sān shí wàn dàn yǐ bèi zhèn dài shí jiàng qián èr qiān yǐ guān zǐ chá yǐn jí yín chōng qí shù
二十九年，籴二百三十万石以备振贷，石降钱二千，以关子、茶引及银充其数。
xiào zōng qián dào sān nián qiū jiāng zhè huái mǐn yín yǔ zhào zhōu xiàn yǐ běn qián zuò cāng shōu dí wú qiáng pèi yú mín
孝宗乾道三年秋，江、浙、淮、闽淫雨，诏州县以本钱坐仓收籴，毋强配于民。
sì nián dí běn jié huì zǐ jí qián yín shí qián èr guàn wǔ bǎi wén
四年，籴本结会子及钱银，石钱二贯五百文。
chún xī sān nián zhào guǎng xī yùn sī dí qián yǐ suì fēng qiàn shì zhí gāo xià zēng jiǎn gěi zhī
淳熙三年，诏广西运司，籴钱以岁丰歉市直高下增减给之。
bǎo qìng sān nián jiān chá yù shǐ wāng gāng zhōng yán hé dí zhī bì qí lái fēi yī rì yǐ yù de qí yào ér gé zhī fēi jìn kē yì bù kě
宝庆三年，监察御史汪刚中言："和籴之弊，其来非一日矣，欲得其要而革之，非禁科抑不可。
fu jìn kē yì mò rú zēng mǐ jià cǐ yǐ shì ér yǒu yàn zhě wàng chì suǒ sī fèng xíng
夫禁科抑，莫如增米价，此已试而有验者，望饬所司奉行。
yǒu zhǐ cóng zhī
"有旨从之。
shào dìng yuán nián xī yín huì dù dié yú hú guǎng zǒng suǒ lìng hé dí mǐ qī shí wàn dàn xiǎng jūn
绍定元年，锡银、会、度牒于湖广总所，令和籴米七十万石饷军。
wǔ nián chén liáo yán ruò jiāng mín jiān hé shū mín qián shǐ shū hú dòu miǎn lìng jiàn tiào shū qián zài nóng rén yì shén yǒu lì cǐ guǎng dí zhī liáng fǎ yě
五年，臣僚言："若将民间合输缗钱使输斛斗，免令贱粜输钱，在农人亦甚有利，此广籴之良法也。
cóng zhī
朝廷采纳了他的建议。
kāi qìng yuán nián
开庆元年，
yán jiāng zhì zhì sī zhāo dí mǐ wǔ shí wàn dàn
沿江制置司招籴米五十万石，
hú nán ān fǔ sī dí mǐ wǔ shí wàn dàn
湖南安抚司籴米五十万石，
liǎng zhè zhuǎn yùn sī wǔ shí wàn dàn
两浙转运司五十万石，
huái zhè fā yùn sī èr bǎi wàn shí
淮、浙发运司二百万石，
jiāng dōng tí jǔ sī sān shí wàn dàn
江东提举司三十万石，
jiāng xī zhuǎn yùn sī wǔ shí wàn dàn
江西转运司五十万石，
hú nán zhuǎn yùn sī èr shí wàn dàn
湖南转运司二十万石，
tài píng zhōu yī shí wàn shí
太平州一十万石，
huái ān zhōu sān shí wàn dàn
淮安州三十万石，
gāo yóu jūn wǔ shí wàn dàn
高邮军五十万石，
lián shuǐ jūn yī shí wàn shí
涟水军一十万石，
lú zhōu yī shí wàn shí
庐州一十万石，
bìng shì shí yǐ yī sè huì zǐ fā xià shōu dí
并视时以一色会子发下收籴，
yǐ gōng jūn xiǎng
以供军饷。
xián chún liù nián dōu shěng yán xián chún wǔ nián hé dí mǐ chú zhè xi yǒng yuǎn zhù dí jí sì chuān zhì sī jiù dí èr shí wàn dàn zhuāng chōng jūn xiǎng wài jīng hú zhì sī hú nán jiāng xī guǎng xī gòng dí yī bǎi sì shí bā wàn dàn fán yù hé dí nián fēn jiē rán
咸淳六年，都省言："咸淳五年和籴米，除浙西永远住籴及四川制司就籴二十万石桩充军饷外，京湖制司、湖南、江西、广西共籴一百四十八万石，凡遇和籴年分皆然。
cáo yùn sòng dōu dà liáng yǒu sì hé yǐ tōng cáo yùn yuē biàn hé yuē huáng hé yuē huì mín hé yuē guǎng jì hé ér biàn hé suǒ cáo wèi duō
漕运宋都大梁，有四河以通漕运：曰汴河，曰黄河，曰惠民河，曰广济河，而汴河所漕为多。
tài zǔ qǐ bīng jiān yǒu tiān xià chéng táng jì wǔ dài fān zhèn zhī huò xù bīng jīng shī yǐ chéng qiáng gàn ruò zhī zhī shì gù yú bīng shí wéi zhòng
太祖起兵间，有天下，惩唐季五代藩镇之祸，蓄兵京师，以成强干弱支之势，故于兵食为重。
jiàn lóng yǐ lái shǒu jùn sān hé lìng zì jīn zhū zhōu suì shòu shuì zū jí guǎn què huò lì shàng gòng wù bó xī guān gěi zhōu chē shū sòng jīng shī wú yì mín fáng nóng
建隆以来，首浚三河，令自今诸州岁受税租及筦榷货利、上供物帛，悉官给舟车，输送京师，毋役民妨农。
kāi bǎo wǔ nián lǜ biàn cài liǎng hé gōng sī chuán yùn jiāng huái mǐ shù shí wàn shí yǐ gěi bīng shí
开宝五年，率汴、蔡两河公私船，运江、淮米数十万石以给兵食。
shì shí jīng shī suì fèi yǒu xiàn cáo shì shàng jiǎn
是时京师岁费有限，漕事尚简。
zhì tài píng xīng guó chū liǎng zhè jì xiàn de suì yùn mǐ sì bǎi wàn shí
至太平兴国初，两浙既献地，岁运米四百万石。
suǒ zài gù mín wǎn zhōu lì bìng yuán wèi jiān yùn zhōu huò fù zǎi qián bó zá wù shū jīng shī yòu huí gāng zhuǎn shū wài zhōu zhǔ cáng lì gěi nà yāo zhì yú shì shàn mào yì guān wù zhě yǒu zhī
所在雇民挽舟，吏并缘为奸，运舟或附载钱帛、杂物输京师，又回纲转输外州，主藏吏给纳邀滞，于是擅贸易官物者有之。
bā nián nǎi zé gàn qiáng zhī chén zài jīng fēn zhǎng shuǐ lù lù fā yùn shì
八年，乃择干强之臣，在京分掌水陆路发运事。
fán yī gāng jì qí zhōu chē yì rén zhī zhí gěi fù zhǔ gāng lì gù mù zhōu chē dào fā cái huò chū nà bìng guān bào ér cuī dū zhī zì shì diào fā yāo zhì zhī bì suì gé
凡一纲计其舟车役人之直，给付主纲吏雇募，舟车到发、财货出纳，并关报而催督之，自是调发邀滞之弊遂革。
chū jīng hú jiāng zhè huái nán zhū zhōu zé bù mín gāo zī zhě bù sòng shàng gòng wù mín duō zhì lǔ bù néng jiǎn yù zhōu rén zhōu rén qīn dào guān wù mín pò chǎn bù néng cháng
初，荆湖、江、浙、淮南诸州，择部民高赀者部送上供物，民多质鲁，不能检御舟人，舟人侵盗官物，民破产不能偿。
nǎi zhào yá lì bù sòng wù fù rǎo mín
乃诏牙吏部送，勿复扰民。
dà tōng jiān shū tiě shàng fāng zhù bīng qì duàn liàn yòng zhī shí cái de sì wǔ
大通监输铁尚方铸兵器，锻练用之，十裁得四五；
guǎng nán gòng téng qù qí cū zhě jīn jǐn de sān liǎng
广南贡藤，去其粗者，斤仅得三两。
suì lìng tiě jiù yě láng cuì zhì zhī téng qǔ kān yòng zhě wú shǐ fù zhòng zhì yuǎn yǐ láo mín lì
遂令铁就冶郎淬治之，藤取堪用者，无使负重致远，以劳民力。
biàn hé wǎn zhōu zú duō jī dòng tài zōng lìng zhōng huáng mén qiú dé bǎi xǔ rén lán lǚ kū jí xún qí gù nǎi zhǔ liáng lì lǜ qǔ qí kǒu shí
汴河挽舟卒多饥冻，太宗令中黄门求得百许人，蓝缕枯瘠，询其故，乃主粮吏率取其口食。
dì nù bǔ jū de shí duàn wàn xùn hé shàng sān rì ér hòu zhǎn zhī yā yùn zhě zhàng pèi shāng zhōu
帝怒，捕鞫得实，断腕殉河上三日而后斩之，押运者杖配商州。
yōng xī sì nián bìng shuǐ lù lù fā yùn wèi yī sī
雍熙四年，并水陆路发运为一司。
zhǔ gāng lì zú dào yòng guān wù jí yòng shuǐ tǔ zá róu guān mǐ gù huǐ bài zhōu chuán zhì chén nì zhě qì shì mù gào zhě hòu shǎng zhī
主纲吏卒盗用官物，及用水土杂糅官米，故毁败舟船致沉溺者，弃市，募告者厚赏之；
shān hé píng hé shí yīn tān qì fēng shuǐ suǒ bài yǐ shōu jiù fēn shù chà dìng qí zuì
山河、平河实因滩碛风水所败，以收救分数差定其罪。
duān gǒng yuán nián ba jīng chéng shuǐ lù fā yùn yǐ qí shì fēn lì pái àn sī jí xià xiè sī
端拱元年，罢京城水陆发运，以其事分隶排岸司及下卸司。
xiān shì sì hé suǒ yùn wèi yǒu dìng zhì tài píng xīng guó liù nián biàn hé suì yùn jiāng huái mǐ sān bǎi wàn dàn shū yī bǎi wàn dàn
先是，四河所运未有定制，太平兴国六年，汴河岁运江、淮米三百万石，菽一百万石；
huáng hé sù wǔ shí wàn dàn shū sān shí wàn dàn
黄河粟五十万石，菽三十万石；
huì mín hé sù sì shí wàn dàn shū èr shí wàn dàn
惠民河粟四十万石，菽二十万石；
guǎng jì hé sù shí èr wàn dàn fán wǔ bǎi wǔ shí wàn dàn
广济河粟十二万石：凡五百五十万石。
fēi shuǐ hàn juān fàng mín zū wèi cháng bù jí qí shù
非水旱蠲放民租，未尝不及其数。
zhì dào chū biàn hé yùn mǐ wǔ bǎi bā shí wàn dàn
至道初，汴河运米五百八十万石。
dà zhōng xiáng fú chū zhì qī bǎi wàn dàn
大中祥符初，至七百万石。
jiāng nán huái nán liǎng zhè jīng hú lù zū dí yú zhēn yáng chu sì zhōu zhì cāng shòu nà fēn diào zhōu chuán sù liú rù pèi yǐ dá jīng shī zhì fā yùn shǐ lǐng zhī
江南、淮南、两浙、荆湖路租籴，于真、扬、楚、泗州置仓受纳，分调舟船溯流入沛，以达京师，置发运使领之。
zhū zhōu qián bó zá wù jūn qì shàng gòng yì rú zhī
诸州钱帛、杂物、军器上供亦如之。
shǎn xī zhū zhōu shū sù zì huáng hé sān mén yán liú rù pèi yǐ dá jīng shī yì zhì fā yùn sī lǐng zhī
陕西诸州菽粟，自黄河三门沿流入沛，以达京师，亦置发运司领之。
sù bó zì guǎng jì hé ér zhì jīng shī zhě jīng dōng zhī shí qī zhōu
粟帛自广济河而至京师者，京东之十七州；
yóu shí táng huì mín hé ér zhì jīng shī zhě chén yǐng xǔ cài guāng shòu liù zhōu jiē yǒu jīng cháo guān tíng chén dū zhī
由石塘、惠民河而至京师者，陈、颍、许、蔡、光、寿六州，皆有京朝官廷臣督之。
hé běi wèi zhōu dōng běi yǒu yù hé dá qián níng jūn qí yùn wù yì tíng chén zhǔ zhī
河北卫州东北有御河达干宁军，其运物亦廷臣主之。
guǎng nán jīn yín xiāng yào xī xiàng bǎi huò lù yùn zhì qián zhōu ér hòu shuǐ yùn
广南金银、香药、犀象、百货，陆运至虔州而后水运。
chuān yì zhū zhōu jīn bó jí zū shì zhī bù zì jiàn mén liè zhuàn zhì fēn niǎn fù dān zhì jiā zhōu shuǐ lián dá jīng nán zì jīng nán qiǎn gāng lì yùn sòng jīng shī
川益诸州金帛及租、市之布，自剑门列传置，分辇负担至嘉州，水连达荆南，自荆南遣纲吏运送京师。
xián píng zhōng dìng suì yùn liù shí liù wàn pǐ fēn wéi shí gāng
咸平中，定岁运六十六万匹，分为十纲。
tiān xǐ mò shuǐ lù yùn shàng gòng jīn bó mín qián èr shí sān wàn yī qiān yú guàn liǎng duān pǐ zhū bǎo xiāng yào èr shí qī wàn wǔ qiān yú jīn
天禧末，水陆运上供金帛、缗钱二十三万一千余贯、两、端、匹，珠宝、香药二十七万五千余斤。
zhū zhōu suì zào yùn chuán zhì dào mò sān qiān èr bǎi sān shí qī sōu tiān xǐ mò jiǎn sì bǎi èr shí yī
诸州岁造运船，至道末三千二百三十七艘，天禧末减四百二十一。
xiān shì zhū hé cáo shù suì jiǔ yì zēng jǐng dé sì nián dìng biàn hé suì é liù bǎi wàn shí
先是，诸河漕数岁久益增，景德四年，定汴河岁额六百万石。
tiān shèng sì nián jīng hú jiāng huái zhōu xiàn hé dí shàng gòng xiǎo mín quē shí zì wǔ nián hòu quán jiǎn wǔ shí wàn dàn
天圣四年，荆湖、江、淮州县和籴上供，小民阙食，自五年后权减五十万石。
qìng lì zhōng yòu jiǎn guǎng jì hé èr shí wàn dàn
庆历中，又减广济河二十万石。
hòu huáng hé suì cáo yì jiǎn hào cái yùn shū sān shí wàn dàn suì chuàng cáo chuán shì cái mù yì yá qián láo fèi shén guǎng
后黄河岁漕益减耗，才运菽三十万石，岁创漕船，市材木，役牙前，劳费甚广；
jiā yòu sì nián ba suǒ yùn shū jiǎn cáo chuán sān bǎi sōu
嘉祐四年，罢所运菽，减漕船三百艘。
zì shì suì cáo sān hé ér yǐ
自是岁漕三河而已。
jiāng hú shàng gòng mǐ jiù zhuǎn yùn shǐ yǐ běn lù gāng shū zhēn chu sì zhōu zhuǎn bān cāng zài yán yǐ guī zhōu hái qí jùn zú hái qí jiā
江、湖上供米，旧转运使以本路纲输真、楚、泗州转般仓，载盐以归，舟还其郡，卒还其家。
biàn zhōu yì zhuǎn bān cāng yùn mǐ shū jīng shī suì zhé yùn zhě sì
汴舟诣转般仓运米输京师，岁折运者四。
hé dōng hé zhōu zú yì hái yíng zhì chūn fù jí míng yuē fàng dòng
河冬涸，舟卒亦还营，至春复集，名曰放冻。
zú de fān xiū táo wáng zhě shǎo
卒得番休，逃亡者少；
biàn chuán bù shè jiāng lù wú fēng bō chén nì zhī huàn
汴船不涉江路，无风波沉溺之患。
hòu fā yùn shǐ quán yì zhòng liù lù shàng gòng mǐ tuán gāng fā chuán bù fù wěi běn lù dú zhuān qí rèn
后发运使权益重，六路上供米团纲发船，不复委本路，独专其任。
wén yí bèn bìng shì mù fán huǒ bù néng jiǎn chá
文移坌并，事目繁伙，不能检察。
cāo zhōu zhě qiú zhū lì de yì fù ráo jùn shì jiàn mào guì yǐ qū jīng shī
操舟者赇诸吏，得诣富饶郡市贱贸贵，以趋京师。
zì shì jiāng biàn zhī zhōu hùn zhuǎn wú biàn wǎn zhōu zú yǒu zhōng shēn bù hái qí jiā lǎo sǐ hé lù zhě
自是江、汴之舟，混转无辨，挽舟卒有终身不还其家、老死河路者。
jí duō kōng míng cáo shì dà bì
籍多空名，漕事大弊。
huáng yòu zhōng fā yùn shǐ xǔ yuán zòu jìn suì zhū lù yīn xún liáng gāng fǎ huài suì lìng biàn gāng zhì dōng chū jiāng wèi tā lù zhuǎn cáo bīng bù dé xi
皇祐中，发运使许元奏："近岁诸路因循，粮纲法坏，遂令汴纲至冬出江，为他路转漕，兵不得息。
yi chì zhū lù zēng chuán zài mǐ shū zhuǎn bān cāng chōng suì jì rú gù shì
宜敕诸路增船，载米输转般仓充岁计如故事。
yú shì móu lì zhě duō yǐ yuán shuō wéi rán zhào rú yuán zòu
"于是牟利者多以元说为然，诏如元奏。
jiǔ zhī zhū lù gāng bù jí
久之，诸路纲不集。
jiā yòu sān nián xià zhào qiè zé yǒu sī yǐ gé zhào bù xíng jí fā yùn shǐ bù néng zǒng gāng tiáo zhuǎn yùn shǐ bù néng wò suì rù
嘉祐三年，下诏切责有司以格诏不行，及发运使不能总纲条，转运使不能斡岁入。
yù chì jiāng huái liǎng zhè zhuǎn yùn sī qī yǐ qī nián gè zào chuán bǔ zú tuán běn lù gāng zì jiā yòu wǔ nián biàn chuán bù dé fù chū jiāng
预敕江、淮、两浙转运司，期以期年，各造船补卒，团本路纲，自嘉祐五年汴船不得复出江。
zhì qī zhū lù chuán yóu bù zú
至期，诸路船犹不足。
biàn chuán jì bù zhì jiāng wài jiāng wài chuán bù dé zhì jīng shī shī shāng fàn zhī lì
汴船既不至江外，江外船不得至京师，失商贩之利；
ér biàn chuán gōng zú qì dōng zuò shí héng kǔ bù zú jiē dào huǐ chuán cái yì qián zì jǐ chuán yù huài ér cáo é yù bù jí yǐ
而汴船工卒讫冬坐食，恒苦不足，皆盗毁船材，易钱自给，船愈坏而漕额愈不及矣。
lùn zhě chū yù cáo zú de guī xī ér jìn suì biàn chuán duō yòng dīng fū měi chuán zú bù guò yī èr rén zhì dōng dāng liú shǒu chuán shí wú de guī xī zhě
论者初欲漕卒得归息，而近岁汴船多佣丁夫，每船卒不过一二人，至冬当留守船，实无得归息者。
shí yuán ba yǐ jiǔ hòu zhì zhě shù zòu qǐng chū biàn chuán zhí zhèng bù xǔ
时元罢已久，后至者数奏请出汴船，执政不许。
zhì píng sān nián shǐ zhào chū biàn chuán qī shí gāng wèi jǐ jiē chū jiāng fù gù
治平三年，始诏出汴船七十纲，未几，皆出江复故。
zhì píng èr nián cáo sù zhì jīng shī biàn hé wǔ bǎi qī shí wǔ wàn wǔ qiān dàn huì mín hé èr shí liù wàn qī qiān dàn guǎng jì hé qī shí sì wàn dàn
治平二年，漕粟至京师，汴河五百七十五万五千石，惠民河二十六万七千石，广济河七十四万石。
yòu cáo jīn bó mín qián rù zuǒ cáng nèi cáng kù zhě zǒng qí shù yī qiān yī bǎi qī shí sān wàn ér zhū lù zhuǎn yí xiāng gěi zhě bù yù yān
又漕金帛缗钱入左藏、内藏库者，总其数一千一百七十三万，而诸路转移相给者不预焉。
yáo jīng xi shǎn xī hé dōng yùn xīn tàn zhì jīng shī xīn yǐ jīn jì yī qiān qī bǎi yī shí sān wàn tàn yǐ chèng jì yī bǎi wàn
繇京西、陕西、河东运薪炭至京师，薪以斤计一千七百一十三万，炭以秤计一百万。
shì suì zhū lù chuàng cáo chuán èr qiān wǔ bǎi sì shí sōu
是岁，诸路创漕船二千五百四十艘。
zhì píng sì nián jīng shī jīng mǐ zhī wǔ suì yú
治平四年，京师粳米支五岁余。
shì shí cáo yùn lì zú shàng xià gòng wèi qīn dào mào yì shén zé tuō fēng shuǐ chén méi yǐ miè jì
是时，漕运吏卒，上下共为侵盗贸易，甚则托风水沉没以灭迹。
guān wù xiàn zhé suì bù jiǎn èr shí wàn hú
官物陷折，岁不减二十万斛。
xī níng èr nián xuē xiàng wèi jiāng huái děng lù fā yùn shǐ shǐ mù kè zhōu yǔ guān zhōu fēn yùn hù xiāng jiǎn chá jiù bì nǎi qù
熙宁二年，薛向为江、淮等路发运使，始募客舟与官舟分运，互相检察，旧弊乃去。
suì cáo cháng shù jì zú mù shāng zhōu yùn zhì jīng shī zhě yòu èr shí liù wàn yú shí ér wèi yǐ qǐng chōng míng nián suì jì zhī shù
岁漕常数既足，募商舟运至京师者又二十六万余石而未已，请充明年岁计之数。
sān sī shǐ wú chōng yán yi zì míng nián jiǎn jiāng huái cáo mǐ èr bǎi wàn shí lìng fā yùn sī yì qīng huò èr bǎi wàn mín jì wǔ nián suǒ de wú lǜ mín qián qiān wàn zhuǎn chǔ sān lù píng dí bèi biān
三司使吴充言："宜自明年减江、淮漕米二百万石，令发运司易轻货二百万缗，计五年所得，无虑缗钱千万，转储三路平籴备边。
wáng ān shí wèi zhòu biàn mǐ èr bǎi wàn shí mǐ bì dǒu jiàn
"王安石谓："骤变米二百万石，米必陡贱；
zhòu zhì qīng huò èr bǎi wàn guàn huò bì dǒu guì
骤致轻货二百万贯，货必陡贵。
dāng lìng fā yùn sī dù mǐ guì zhōu jùn shé qián biàn wéi qīng huò chǔ zhī hé dōng shǎn xī yào biàn zhōu jūn yòng cháng píng fǎ tiào dí wèi biàn
当令发运司度米贵州郡，折钱变为轻货，储之河东、陕西要便州军，用常平法粜籴为便。
zhào rú ān shí yì
"诏如安石议。
qī nián jīng dōng lù chá fǎng shān rùn fu děng yán shān dōng yán hǎi zhōu jùn dì guǎng fēng suì zé gǔ jiàn mù rén wéi hǎi yùn shān dōng zhī sù kě zhuǎn zhī hé shuò yǐ zhù jūn shí
七年，京东路察访邓润甫等言："山东沿海州郡地广，丰岁则谷贱，募人为海运，山东之粟可转之河朔，以助军食。
zhào jīng dōng hé běi lù zhuǎn yùn sī xiāng dù zú bù guǒ xíng
"诏京东、河北路转运司相度，卒不果行。
shì suì jiāng huái shàng gōng gǔ zhì jīng shī zhě sān fēn bù jí yī lìng dū fā yùn shǐ zhāng jié jí bàn lái suì cáo jì
是岁，江、淮上供谷至京师者三分不及一，令督发运使张颉亟办来岁漕计。
xuān huī nán yuàn shǐ zhāng fāng píng yán jīn zhī jīng shī gǔ suǒ wèi chén liú tiān xià sì chōng bā dá zhī de lì cáo yùn ér shàn shī lǚ
宣徽南院使张方平言："今之京师，古所谓陈留，天下四冲八达之地，利漕运而赡师旅。
guó chū jùn hé qú sān dào yǐ tōng cáo yùn lì shàng gòng píng é biàn hé liù bǎi wàn shí guǎng jì hé liù shí èr wàn dàn huì mín hé liù shí wàn dàn
国初，浚河渠三道以通漕运，立上供平额，汴河六百万石，广济河六十二万石，惠民河六十万石。
guǎng jì hé suǒ yùn zhǐ gěi tài kāng xián píng wèi shì děng xiàn jūn liáng wéi biàn hé yùn mǐ mài nǎi tài cāng xù jī zhī shí
广济河所运，止给太康、咸平、尉氏等县军粮，唯汴河运米麦，乃太仓蓄积之实。
jìn ba guǎng jì hé ér huì mín hé hú dòu bù rù tài cāng dà zhòng suǒ lài zhě biàn hé
近罢广济河，而惠民河斛斗不入太仓，大众所赖者汴河。
yì zhě lǚ zuò gǎi gēng bì zhì biàn hé rì shī qí jiù
议者屡作改更，必致汴河日失其旧。
shí èr yuè zhào jùn guǎng jì hé zēng zhì cáo zhōu
"十二月，诏浚广济河，增置漕舟。
qí hòu hé chéng suì cáo jīng dōng gǔ liù shí wàn dàn
其后河成，岁漕京东谷六十万石。
dōng nán zhū lù shàng gōng zá wù jiù lù yùn zhě zēng zhōu shuǐ yùn
东南诸路上供杂物旧陆运者，增舟水运。
yā biàn hé jiāng nán jīng hú gāng yùn qī fēn chà sān bān shǐ chén sān fēn jūn dà jiàng diàn shì
押汴河江南、荆湖纲运，七分差三班使臣，三分军大将、殿侍。
yòu lìng zhēn chu sì zhōu gè zào qiǎn dǐ zhōu bǎi sōu fēn wéi shí gāng rù biàn
又令真、楚、泗州各造浅底舟百艘，分为十纲入汴。
yuán fēng wǔ nián ba guǎng jì hé niǎn yùn sī jí jīng běi pái àn sī yí shàng gòng wù yú huái yáng jì zhì rù biàn yǐ qīng hé niǎn yùn sī wèi míng
元丰五年，罢广济河辇运司及京北排岸司，移上供物于淮阳计置入汴，以清河辇运司为名。
yù shǐ yán guǎng jì ān liú ér shàng yǔ qīng hé sù liú rù biàn yuǎn jìn xiǎn yì bù tóng
御史言广济安流而上，与清河溯流入汴，远近险易不同。
zhào zhuǎn yùn tí diǎn xíng yù bǐ jiào lì hài yǐ wén
诏转运、提点刑狱比较利害以闻。
jiāng huái děng lù fā yùn fù shǐ jiǎng zhī qí dōu shuǐ jiān chéng chén yòu fu kāi guī shān yùn hé cáo yùn wǎng lái miǎn fēng tāo bǎi nián chén nì zhī huàn
江、淮等路发运副使蒋之奇、都水监丞陈祐甫开龟山运河，漕运往来，免风涛百年沉溺之患。
zhào gè qiān liǎng guān yú guān jiǎn nián xún zī yǒu chà
诏各迁两官，余官减年循资有差。
bā nián ba suì yùn bǎi wàn shí fù xī jīng
八年，罢岁运百万石赴西京。
xiān shì dào luò rù biàn yùn dōng nán sù shí luò xià zhì shì hù bù zòu ba zhī
先是，道洛入汴，运东南粟实洛下，至是，户部奏罢之。
shì nián lì biàn hé liáng gāng shǎng fá suì zhōng jiǎn chá
是年，立汴河粮纲赏罚，岁终检察。
shào shèng èr nián zhì biàn gāng tōng zuò èr bǎi gāng
绍圣二年，置汴纲，通作二百纲。
zài bù jìn nà guān quán shì bù zhōng zhě zhù yā shàng gòng liáng hú bù yòng yá qián tǔ rén jūn jiāng
在部进纳官铨试不中者，注押上供粮斛，不用衙前、土人、军将。
wèi jǐ fù mù tǔ rén yā zhū lù gāng rú gù
未几，复募土人押诸路纲如故。
zhèng hé qī nián lì dōng nán liù lù zhōu jūn zhī zhōu tōng pàn zhuāng fā shàng gòng liáng hú rèn mǎn shǎng gé zì yī wàn dàn zhì sì shí wàn dàn shēng míng cì jiǎn nián yǒu chà
政和七年，立东南六路州军知州、通判装发上供粮斛任满赏格，自一万石至四十万石升名次减年有差。
zhāng gēn wèi jiāng nán xi lù zhuǎn yùn fù shǐ suì cáo mǐ bǎi èr shí wàn shí gěi zhōng dōu
张根为江南西路转运副使，岁漕米百二十万石给中都。
jiāng nán zhōu jùn pì yuǎn guān lì jiān yú dū qù gēn cháng cún sān shí wàn dàn wèi zhuǎn yùn zhī běn yǐ kuān zhū jùn shí shén chēng zhī
江南州郡僻远，官吏艰于督趣，根常存三十万石为转运之本，以宽诸郡，时甚称之。
xuān hé èr nián zhào liù lù mǐ mài gāng yùn yī fǎ mù guān xiān mù wèi dào bù xiǎo shǐ chén jí fēi fàn bǔ shòu xiào wèi yǐ shàng wèi xǔ cān bù rén bìng jìn nà rén guǎn yā
宣和二年，诏："六路米麦纲运依法募官，先募未到部小使臣及非泛补授校尉以上未许参部人并进纳人管押；
huái nán yǐ wǔ yùn liǎng zhè jí jiāng dōng èr qiān lǐ nèi yǐ sì yùn jiāng dōng èr qiān lǐ wài jí jiāng xī sān yùn hú nán běi èr yùn gè qiàn bù jí wǔ lí yī gé tuī shǎng wài réng xǔ zài wài zhǐ shè hé rù chāi qiǎn yī cì
淮南以五运，两浙及江东二千里内以四运，江东二千里外及江西三运，湖南、北二运，各欠不及五厘，依格推赏外，仍许在外指射合入差遣一次。
zhào mù tǔ rén bìng ba
召募土人并罢。
qī nián zhào jié jué yìng fèng sī jiāng huái zhū jú suǒ jí ba huā shí gāng lìng zhú lù cáo chén sù jū zhōu chuán zhuāng fā gāng yùn bèi biān
"七年，诏结绝应奉司江淮诸局、所及罢花石纲，令逐路漕臣速拘舟船装发纲运备边。
jìng kāng chū biàn hé jué kǒu yǒu zhì bǎi bù zhě sāi zhī gōng fū wèi qì gān hé yuè yú gāng yùn bù tōng nán jīng jí jīng shī jiē fá liáng
靖康初，汴河决口有至百步者，塞之，工夫未讫，干涸月余，纲运不通，南京及京师皆乏粮。
zé dōu shuǐ shǐ zhě chén qiú dào děng mìng tí jǔ jīng shī suǒ chén liáng bì tóng cuò zhì
责都水使者陈求道等，命提举京师所陈良弼同措置。
yuè liǎng xún shuǐ fù jiù gāng yùn tà zhì liǎng jīng liáng nǎi zú
越两旬，水复旧，纲运沓至，两京粮乃足。
hé běi hé dōng shǎn xī sān lù zū shuì báo bù zú yǐ gōng bīng fèi tún tián yíng tián suì rù wú jǐ dí mǎi rù zhōng zhī wài suì chū nèi cáng kù jīn bó jí shàng jīng què huò wu mín qián jiē bù chì shù bǎi wàn
河北、河东、陕西三路租税薄，不足以供兵费，屯田、营田岁入无几，籴买入中之外，岁出内藏库金帛及上京榷货务缗钱，皆不翅数百万。
xuǎn shǐ chén jūn dà jiàng hé běi chuán yùn zhì qián níng jūn hé dōng shǎn xī chuán yùn zhì hé yáng cuò zhì lù yùn huò yòng pù bīng xiāng jūn huò fā yì yǒng bǎo jiá huò chà gù fū lì chē zài tuó xíng suí dào lù suǒ yí
选使臣、军大将，河北船运至干宁军，河东、陕西船运至河阳，措置陆运，或用铺兵厢军，或发义勇保甲，或差雇夫力，车载驮行，随道路所宜。
hé běi dì lǐ chà jìn xi lù huí yuǎn yòu shè qì xiǎn yùn zhì shén jiān
河北地里差近，西路回远，又涉碛险，运致甚艰。
xī níng liù nián zhào fū yán lù jīng lüè sī zhī fēng zhuāng qián yú hé dōng mǎi tuó tuó sān bǎi yùn yán biān liáng cǎo
熙宁六年，诏鄜延路经略司支封桩钱于河东买橐驼三百，运沿边粮草。
yuán fēng sì nián hé dōng zhuǎn yùn sī diào fu wàn yī qiān rén suí jūn fāng guō shàng hù yǒu chà fu sì bǎi rén zhě qí cì yī èr bǎi rén
元丰四年，河东转运司调夫万一千人随军，坊郭上户有差夫四百人者，其次一二百人。
yuàn chū lǘ zhě sān lǘ dāng wǔ fu wǔ lǘ bié chà yī fū qū hē
愿出驴者三驴当五夫，五驴别差一夫驱喝。
yī fū gù zhí yuē sān shí qiān yǐ shàng yī lǘ yuē bā qiān jiā zhī qī huì pò qù mín lì bù néng shèng
一夫雇直约三十千以上，一驴约八千，加之期会迫趣，民力不能胜。
jūn xū diào fā fán rǎo yòu duō bù jí zhī wù rú jiàng zhōu yùn zǎo qiān dàn wǎng lín fǔ měi shí zhǐ zhí sì bǎi ér gù zhí nǎi yuē fèi sān shí mín
军须调发烦扰，又多不急之务，如绛州运枣千石往麟、府，每石止直四百，而雇直乃约费三十缗。
jīng yuán lù zhuǎn yùn pàn guān zhāng dà níng yán kuì yùn zhī cè mò ruò chē biàn
泾原路转运判官张大宁言："馈运之策，莫若车便。
zì xī níng zhài zhì mó kǒu yí kǒu jiē dà chuān tōng chē wú ài zì mó kǒu yí zhì dōu lǐng xià dào lù yì rán
自熙宁砦至磨〈口移〉口皆大川，通车无碍，自磨〈口移〉至兜岭下道路亦然。
lǐng yǐ běi jí shān xiǎn shǎo shuǐ chē chéng nán xíng
岭以北即山险少水，车乘难行。
kě jiù lǐng nán xiāng dì lì jiàn yī chéng zhài shǐ dà chē zì zhèn róng jūn zài liáng cǎo zhì bǐ suí jūn mǎ suǒ zài yǐ jūn qián fū chù wǎng lái duǎn yùn
可就岭南相地利建一城砦，使大车自镇戎军载粮草至彼，随军马所在，以军前夫畜往来短运。
gèng yú zhōng lù liáng dù yuǎn jìn yǐ qiǎn huí kōng fu zhù lì xiǎo bǎo yìng jiē rú cǐ zé shěng mín lì zhī bàn
更于中路量度远近，以遣回空夫筑立小堡应接，如此则省民力之半。
shén zōng jiā zhī
"神宗嘉之。
jīng xi zhuǎn yùn sī diào jūn dèng zhōu fu sān wàn měi wǔ bǎi rén chà yī guān bù yā fù fū yán kuì yùn
京西转运司调均、邓州夫三万，每五百人差一官部押，赴鄜延馈运。
qí běn lù chéng tu rì zhī qián mǐ wài zhuǎn yùn sī jì zì rù shǎn xī jiè zhì yán zhōu chéng shù rì zhī mǐ qián sān shí chái cài qián shí wén bìng xiān bìng gěi
其本路程涂日支钱米外，转运司计自入陕西界至延州程数，日支米钱三十、柴菜钱十文，并先并给。
shǎn xī dōu zhuǎn yùn sī yú zhū zhōu chà gù chē chéng rén fū suǒ guò zhōu jiāo tì rén rì zhī mǐ èr shēng qián wǔ shí zhì yán biān zhǐ
陕西都转运司于诸州差雇车乘人夫，所过州交替，人日支米二升、钱五十，至沿边止。
yùn liáng chū jiè zhǐ chà xiāng jūn
运粮出界，止差厢军。
liù nián zhào xī hé lán huì jīng lüè zhì zhì sī jì zhì lán zhōu rén wàn mǎ èr qiān bān yùn liáng cǎo yú cì lù zhōu jūn chǎn guā guān sī tuó tuo èr qiān yǔ jīng zhì sī zì xī hé zhé yùn
六年，诏熙河兰会经略制置司，计置兰州人万马二千般运粮草，于次路州军刬刮官私橐驼二千与经制司，自熙、河折运。
shì lì bù zú fā yì yǒng bǎo jiá
事力不足，发义勇保甲。
gěi hé dōng shǎn xī biān yòng fēi jī sù zhě bìng zuò xiǎo gāng shù pái rì dì sòng
给河东、陕西边用非机速者，并作小纲数排日递送。
dà guān èr nián jīng jī dōu zhuǎn yùn shǐ wú zé rén yán xi fǔ jūn liáng fā yùn sī suì bō bā wàn dàn tiē zhù yú yíng zé xià xiè zhì zhōu shàng sì wǔ shí lǐ bǎi zhì chē sān pù měi pù qī shí rén yuè kě yùn bā qiān sì bǎi shí
大观二年，京畿都转运使吴择仁言："西辅军粮，发运司岁拨八万石贴助，于荥泽下卸，至州尚四、五十里，摆置车三铺，每铺七十人，月可运八千四百石。
suǒ yùn jiàn duō jù shù zēng tiān pù bīng
所运渐多，据数增添铺兵。
jìng kāng yuán nián shí yuè zhào yuē yī fāng yòng shī shù lù diào fā jūn gōng wèi chéng mín lì xiān kùn
"靖康元年十月，诏曰："一方用师，数路调发，军功未成，民力先困。
jīng xi yùn liáng měi míng liù dòu yòng qián sì shí guàn
京西运粮，每名六斗，用钱四十贯；
shǎn xī yùn liáng mín jiān bèi fèi bǎi yú wàn mín wén zhī hài yì
陕西运粮，民间倍费百余万缗，闻之骇异。
jīn suì sì fāng fēng rěn lì mǐ láng lì dàn kě zhú chù zēng jià shōu dí bù dé qīng bān yùn yǐ chēng xù mín zhī yì
今岁四方丰稔，粒米狼戾，但可逐处增价收籴，不得轻般运，以称恤民之意。
ruò bān gāng shuǐ yùn jí zhū zhōu zhī yí zhī lèi réng jiù
若般纲水运及诸州支移之类仍旧。
sān lù lù yùn yǐ gěi bīng fèi dà lüè rú cǐ qí tā zhōu xiàn yùn sòng huò jūn xīng diào fā yǐ gěi yī shí zhī yòng cǐ jiē bù zhe
"三路陆运以给兵费，大略如此，其他州县运送或军兴调发以给一时之用，此皆不著。
zhuǎn bān zì xī níng yǐ lái qí fǎ shǐ biàn suì yùn liù bǎi wàn shí gěi jīng shī wài zhū cāng cháng yǒu yú xù
转般，自熙宁以来，其法始变，岁运六百万石给京师外，诸仓常有余蓄。
zhōu jùn gào qiàn zé zhé shōu shàng jià wèi zhī é hú
州郡告歉，则折收上价，谓之额斛。
jì běn zhōu suì é yǐ cāng chǔ dài shū jīng shī wèi zhī dài fā
计本州岁额，以仓储代输京师，谓之代发。
fù yú fēng shú yǐ zhōng jià shōu dí gǔ jiàn zé guān dí bù zhì shāng nóng
复于丰熟以中价收籴，谷贱则官籴，不至伤农；
jī qiàn zé nà qián mín yǐ wéi biàn
饥歉则纳钱，民以为便。
běn qián suì zēng bīng shí yǒu yú
本钱岁增，兵食有余。
chóng níng chū cài jīng wèi xiāng shǐ qiú xiàn cái yǐ gōng chǐ yòng fèi suǒ qīn hú shī wén wèi fā yùn shǐ yǐ dí běn shù bǎi wàn mín chōng gòng rù wèi hù bù shì láng
崇宁初，蔡京为相，始求羡财以供侈用，费所亲胡师文为发运使，以籴本数百万缗充贡，入为户部侍郎。
lái zhě xiào yóu shí yǒu jìn xiàn ér běn qián jié yǐ
来者效尤，时有进献，而本钱竭矣；
běn qián jì jié bù néng zēng dí ér chǔ jī kōng yǐ
本钱既竭，不能增籴，而储积空矣；
chǔ jī jì kōng wú kě dài fā ér zhuǎn bān zhī fǎ huài yǐ
储积既空，无可代发，而转般之法坏矣。
chóng níng sān nián hù bù shàng shū céng xiào guǎng yán wǎng nián nán zì zhēn zhōu jiāng àn běi zhì chǔ zhōu huái dī yǐ yàn zhū shuǐ bù tōng zhòng chuán bān bāo láo fèi
崇宁三年，户部尚书曾孝广言："往年，南自真州江岸，北至楚州淮堤，以堰潴水，不通重船，般剥劳费。
suì yú yàn páng zhì zhuǎn bān cāng shòu zhú zhōu suǒ shū gèng yòng yùn hé chuán zài zhī rù biàn yǐ dá jīng shī
遂于堰旁置转般仓，受逐州所输，更用运河船载之入汴，以达京师。
suī miǎn tuī zhōu guò yàn zhī láo rán qīn dào zhī bì yóu cǐ ér qǐ
虽免推舟过堰之劳，然侵盗之弊由此而起。
tiān shèng zhōng fā yùn shǐ fāng zhòng xún zòu qǐng dù zhēn chǔ zhōu yàn wèi shuǐ zhá zì shì dōng nán jīn bó chá bù zhī lèi zhí zhì jīng shī wéi liù lù shàng gòng hú dòu yóu xún yòng zhuǎn bān fǎ lì zú mí fèi yǔ zài lù zhé yuè dòng yǐ wàn shù
天圣中，发运使方仲荀奏请度真、楚州堰为水闸，自是东南金帛、茶布之类直至京师，惟六路上供斛斗，犹循用转般法，吏卒糜费与在路折阅，动以万数。
yù jiāng liù lù shàng gòng hú dòu bìng yī dōng nán zá yùn zhí zhì jīng shī huò nán jīng fǔ jiè xiè nà zhù miǎn qīn dào qǐ dài zhī bì
欲将六路上供斛斗，并依东南杂运直至京师或南京府界卸纳，庶免侵盗乞贷之弊。
zì shì liù lù jùn xiàn gè rèn suì é suī hú nán běi zhì yuǎn chù yì zhí dǐ jīng shī hào zhí dá gāng fēng bù jiā dí qiàn bù dài fā
"自是六路郡县各认岁额，虽湖南、北至远处，亦直抵京师，号直达纲，丰不加籴，歉不代发。
fāng gāng mǐ zhī lái lì fǎ jùn shén chuán yǒu sǔn huài suǒ zhì xiū zhěng bù dé yú shí
方纲米之来，立法峻甚，船有损坏，所至修整，不得逾时。
zhōu xiàn yù qí sù guò dàn lìng gòng zhuàng yǐ qián gěi zhī yán liú xiāng bǎo xī zhì sāo rǎo gōng sī héng fèi bǎi chū
州县欲其速过，但令供状，以钱给之，沿流乡保悉致骚扰，公私横费百出。
yòu yán fǎ yǐ huài huí zhōu wú suǒ de zhōu rén táo sàn chuán yì suí huài běn fǎ jǐn fèi
又盐法已坏，回舟无所得，舟人逃散，船亦随坏，本法尽废。
dà guān sān nián zhào zhí dá gāng zì lái nián bìng yī jiù fǎ fù lìng zhuǎn bān lìng fā yùn sī dū xiū cāng áo jīng hú běi lù tí jǔ cháng píng wáng shú cuò zhì zhū lù yùn liáng zhōu chuán
大观三年，诏直达纲自来年并依旧法复令转般，令发运司督修仓廒，荆湖北路提举常平王璹措置诸路运粮舟船。
zhèng hé èr nián fù xíng zhí dá gāng huǐ chāi zhuǎn bān zhū cāng
政和二年，复行直达纲，毁拆转般诸仓。
tán zhěn shàng yán zǔ zōng jiàn lì zhēn chu sì zhōu zhuǎn bān cāng yī yǐ bèi zhōng dōu huǎn jí èr yǐ fáng cáo qú zǔ jié sān zé gāng chuán zhuāng fā zī cì yùn xíng gèng wú xū rì
谭稹上言："祖宗建立真、楚、泗州转般仓，一以备中都缓急，二以防漕渠阻节，三则纲船装发，资次运行，更无虚日。
zì qí fǎ fèi hé dào rì yì qiǎn sè suì zhì zhōng dōu liáng chǔ bù jì huái nán sān zhuǎn bān cāng bù kě bù fù
自其法废，河道日益浅涩，遂致中都粮储不继，淮南三转般仓不可不复。
qǐ zì sì zhōu wèi shǐ cì jí zhēn chu jì yǒu wǎ mù shùn liú ér xià bù shèn láo fèi
乞自泗州为始，次及真、楚，既有瓦木，顺流而下，不甚劳费。
sì suì fēng jì zhì chǔ xù lì fǎ zhuǎn bān
俟岁丰计置储蓄，立法转般。
huái nán lù zhuǎn yùn pàn guān xiàng zi yīn zòu zhuǎn bān zhī fǎ yù píng dí zhī yì
"淮南路转运判官向子𬤇奏："转般之法，寓平籴之意。
jiāng hú yǒu mǐ kě dí yú zhēn
江、湖有米，可籴于真；
liǎng zhè yǒu mǐ kě dí yú yáng
两浙有米，可籴于扬；
sù bó yǒu mài kě dí yú sì
宿、亳有麦，可籴于泗。
zuò shì liù lù fēng qiàn yǒu bù dēng chù zé yǐ qián zhé hú fā yùn sī dé yǐ wò xuán zhī bù dú wú suì é bù zú zhī yōu yīn kě yǐ kuān mín lì
坐视六路丰歉，有不登处，则以钱折斛，发运司得以斡旋之，不独无岁额不足之忧，因可以宽民力。
yùn qú hàn gān zé yǒu biàn kǒu cāng
运渠旱干，则有汴口仓。
jīn suǒ huàn zhě xiàng lái dí běn suì wǔ bǎi wàn mín zhī yí dài jìn
今所患者，向来籴本岁五百万缗，支移殆尽。
xuān hé wǔ nián nǎi jiàng dù dié jí xiāng yán chāo gè yī bǎi wàn guàn lìng lǚ cóng lú zōng yuán jūn dí hú dòu zhuān bèi zhuǎn bān
宣和五年，乃降度牒及香、盐钞各一百万贯，令吕淙、卢宗原均籴斛斗，专备转般。
jiāng xī zhuǎn yùn pàn guān xiāo xù chén yán zhuǎn bān dào lǐ bù jiā yuǎn ér rén lì bù láo xiè nà nián fēng kě yǐ guǎng dí hòu jī yǐ dài zhōng dōu zhī yòng
江西转运判官萧序辰言："转般道里不加远，而人力不劳卸纳，年丰可以广籴厚积，以待中都之用。
zì xíng zhí dá dào lǐ jì yuǎn qíng bì yóu duō rú dà jiāng dōng xī jīng hú nán běi yǒu zhōng suì bù néng xíng yī yùn zhě yǒu yā mǐ wàn dàn qiàn qī bā qiān dàn yǒu pāo shī zhōu chuán bīng shāo táo sàn shí bù cún yī èr zhě
自行直达，道里既远，情弊尤多，如大江东西、荆湖南北有终岁不能行一运者，有押米万石欠七八千石，有抛失舟船、兵梢逃散、十不存一二者。
zhé qiàn zhī bì shēng yú jī liú ér yán lù guān sī duō duān zǔ jié zhì yǒu yí lù cáo sī bù zì zhì zhōu chuán jié liú tā lù huí gāng yóu wéi bù biàn
折欠之弊生于稽留，而沿路官司多端阻节，至有一路漕司不自置舟船，截留他路回纲，尤为不便。
zhào fā yùn sī cuò zhì
"诏发运司措置。
liù nián
六年，
yǐ wú é shàng gòng qián wù bìng liù lù jiù qiàn fā hú dòu qián
以无额上供钱物并六路旧欠发斛斗钱，
zhù wèi dí běn
贮为籴本，
bié jiàng sān bǎi wàn guàn fù lú zōng yuán
别降三百万贯付卢宗原，
jiāng hú nán suǒ qǐ nián é
将湖南所起年额，
bìng suí zhèng é yù qǐ pāo qiàn hú dòu yú zhuǎn bān cāng xià xiè
并随正额预起抛欠斛斗于转般仓下卸，
què jiāng yǐ xiè jūn dí dòu hú zhuǎn yùn shàng jīng
却将已卸均籴斗斛转运上京，
suǒ yǒu zhí dá
所有直达，
hou zhuǎn bān hú dòu yǒu cì dì rì ba zhī
候转般斛斗有次第日罢之。
jìng kāng yuán nián lìng dōng nán liù lù shàng gòng é hú chú huái nán liǎng zhè yī jiù zhí dá wài jiāng hú sì lù bìng cuò zhì zhuǎn bān
靖康元年，令东南六路上供额斛，除淮南、两浙依旧直达外，江、湖四路并措置转般。
gāo zōng jiàn yán yuán nián zhào zhū lù gāng mǐ yǐ sān fēn zhī yī shū sòng xíng zài yú shū jīng shī
高宗建炎元年，诏诸路纲米以三分之一输送行在，余输京师。
èr nián zhào èr guǎng hú nán běi jiāng dōng xi gāng yùn shū sòng píng jiāng fǔ jīng jī huái nán jīng dōng xi hé běi shǎn xī jí sān gāng shū sòng xíng zài
二年，诏二广、湖南北、江东西纲运输送平江府，京畿、淮南、京东西、河北、陕西及三纲输送行在。
yòu zhào èr guǎng hú nán běi gāng yùn rú guò liǎng zhè xǔ shū sòng píng jiāng fǔ
又诏二广、湖南北纲运如过两浙，许输送平江府；
fú jiàn gāng yùn guò jiāng dōng xi yì xǔ shū sòng jiāng níng fǔ
福建纲运过江东、西，亦许输送江宁府。
sān nián yòu zhào zhū lù gāng yùn jiàn qián bìng liáng shū sòng jiàn kāng fǔ hù bù qí jīn yín juàn bó bìng shū sòng xíng zài
三年，又诏诸路纲运见钱并粮输送建康府户部，其金银、绢帛并输送行在。
shào xīng chū yīn dì zhī yi yǐ liǎng zhè zhī sù gōng xíng zài yǐ jiāng dōng zhī sù xiǎng huái dōng yǐ jiāng xī zhī sù xiǎng huái xi jīng hú zhī sù xiǎng è yuè jīng nán
绍兴初，因地之宜，以两浙之粟供行在，以江东之粟饷淮东，以江西之粟饷淮西，荆湖之粟饷鄂、岳、荆南。
liàng suǒ yòng zhī shù zé cáo chén jiāng shū ér guī qí yú yú xíng zài qián bó yì rán
量所用之数，责漕臣将输，而归其余于行在，钱帛亦然。
gù zhōu chāi fū bù shèng qí bì mín jiān yǒu zì huǐ qí zhōu zì fèi qí tián zhě
雇舟差夫，不胜其弊，民间有自毁其舟、自废其田者。
shào xīng sì nián chuān shǎn xuān fǔ wú jiè diào liǎng chuān fu yùn mǐ yī shí wǔ wàn hú zhì lì zhōu lǜ sì shí yú qiān zhì yī hú jī bìng xiāng réng dào sǐ zhě zhòng shǔ rén bìng zhī
绍兴四年，川、陕宣抚吴玠调两川夫运米一十五万斛至利州，率四十余千致一斛，饥病相仍，道死者众，蜀人病之。
cáo chén zhào kāi tīng mín yǐ sù shū nèi jùn mù zhōu wǎn zhī rén yǐ wéi biàn
漕臣赵开听民以粟输内郡，募舟挽之，人以为便。
zǒng lǐng suǒ qiǎn guān jiù dí yú yán liú zhū jùn fù jiù xìng lì láng zhōu zhì chǎng tīng shāng rén rù zhōng
总领所遣官就籴于沿流诸郡，复就兴、利、阆州置场，听商人入中。
rán yóu lǜ mín zhī láo qiě bèi yě yòu jiǎn chéng dū shuǐ yùn duì dí mǐ
然犹虑民之劳且惫也，又减成都水运对籴米。
shào xīng shí liù nián
绍兴十六年。
sān shí nián kē bō zhū lù shàng gōng mǐ è bīng suì yòng mǐ sì shí wǔ wàn yú shí yú quán yǒng chēn shào dào héng tán è dǐng kē bō
三十年，科拨诸路上供米：鄂兵岁用米四十五万余石，于全、永、郴、邵、道、衡、潭、鄂、鼎科拨；
jīng nán bīng suì yòng mǐ jiǔ wàn liù qiān dàn yú dé ān jīng nán lǐ chún tán fù jīng mén hàn yáng kē bō
荆南兵岁用米九万六千石，于德安、荆南、澧、纯、潭、复、荆门、汉阳科拨；
chí zhōu bīng suì yòng mǐ shí sì wàn sì qiān dàn yú jí xìn nán ān kē bō
池州兵岁用米十四万四千石，于吉、信、南安科拨；
jiàn kāng bīng suì yòng mǐ wǔ shí wǔ wàn dàn yú hóng jiāng chí xuān tài píng lín jiāng xīng guó nán kāng guǎng dé kē bō
建康兵岁用米五十五万石，于洪、江、池、宣、太平、临江、兴国、南康、广德科拨；
xíng zài hé yòng mǐ yī bǎi shí èr wàn dàn jiù yòng liǎng zhè mǐ wài yú jiàn kāng tài píng xuān kē bō
行在合用米一百十二万石，就用两浙米外，于建康、太平、宣科拨；
qí xuān zhōu jiàn zhūn diàn qián sī mù mǎ suì yòng mǐ bìng zhé shū mǎ liào sān wàn dàn yú běn zhōu kē bō
其宣州见屯殿前司牧马岁用米，并折输马料三万石，于本州科拨；
bìng zhū lù zhuǎn yùn sī zhuāng fā
并诸路转运司桩发。
shí nèi wài zhū jūn suì fèi mǐ sān bǎi wàn hú ér sì chuān bù yù yān
时内外诸军岁费米三百万斛，而四川不预焉。
jiā dìng bīng xìng yáng chu jiān zhuǎn shū bù jué háo lú ān fēng zhōu jí zhī tōng yì biàn yǐ ér fú guāng zhī zhūn yǎng kuì yú qí ān shū qí zhī mín
嘉定兵兴，扬、楚间转输不绝，濠、庐、安丰舟楫之通亦便矣，而浮光之屯，仰馈于齐安、舒、蕲之民；
yuǎn zhě qiān lǐ jìn zhě yì shù bǎi lǐ
远者千里，近者亦数百里。
zhì yú jīng xi zhī chǔ xiāng yǐng yóu kě jìng dá dú zǎo yáng lù yùn fu jiē diào yú hú běi dǐng lǐ děng chù dào lù liáo miǎo fu yùn bù guò bā dǒu ér zī liáng fèi jù yǔ fu suǒ zài yāo qiú fèi cháng shí bèi
至于京西之储，襄、郢犹可径达，独枣阳陆运，夫皆调于湖北鼎、澧等处，道路辽邈，夫运不过八斗，而资粮屝屦与夫所在邀求，费常十倍。
zhōng chǎn zhī jiā gù tì yī fū wèi qián sì wǔ shí qiān
中产之家雇替一夫，为钱四五十千；
dān ruò zhī rén yī fū shòu yì zé yī jiā lí sàn zhì yǒu bì yú dào lù zhě
单弱之人一夫受役，则一家离散，至有毙于道路者。
zhì yú bù sòng gāng yùn bìng chà jiàn rèn guān quē zé xuǎn mù de tì dài quē jí jì jū guān yǒu cái gàn zhě qí zé fán nán rén yǐ wéi dàn
至于部送纲运，并差见任官，阙则选募得替待阙及寄居官有材干者，其责繁难，人以为惮。
gù zì shào xīng yǐ lái yōu lì shǎng gé qí yǒu qiàn zhě yì duō fāng ér mǐn zhī
故自绍兴以来优立赏格，其有欠者亦多方而悯之。
qián dào chū juān qiàn wǔ shí shí yǐ xià zhě
乾道初，蠲欠五十石以下者；
sān nián juān qiàn bǎi shí yǐ xià zhě
三年，蠲欠百石以下者。
jiǔ nián chū gāng yùn qiàn jí yī fēn zhě sòng yǒu sī jiū bì
九年，初，纲运欠及一分者送有司究弊。
zhì shì chén liáo shēn míng gāng yùn qiàn jí yī fēn zhě yì xǔ qí bǔ zú
至是，臣僚申明纲运欠及一分者亦许其补足。
chún xī yuán nián zhào bù yǐ suǒ qiàn duō guǎ bìng wú chú fàng
淳熙元年，诏："不以所欠多寡，并无除放。
qí yǒu yīn gāng qiàn zhuī jiàng guān zī zhě rú běn fēi qīn dào qiě bǔ shū yǐ zú xǔ xù fù
其有因纲欠追降官资者，如本非侵盗，且补输已足，许叙复。
zì shì gāng yùn qiàn shī suī zé cháng yú guān lì rán yǐ qí shān chuān yú yuǎn fēi yī rén suǒ néng jiū yì shí yù yú juān fàng yān
"自是纲运欠失虽责偿于官吏，然以其山川逾远，非一人所能究，亦时寓于蠲放焉。