宋史 · 脱脱 · Chapter 331 of 496

列传·卷九十

PinyinModern Translation
Size

sūn zhǎng qīng zhōu hàng li zhōng shī luō zhěng mǎ zhòng fu wáng jū qīng sūn gòu zhāng shēn sū cǎi mǎ cóng xiān chén gòu dì liáo cóng dì kuò li dà lín lǚ xià qīng zǔ wú zé chéng shī mèng zhāng wèn chén shùn shù lè jīng liú méng fù miáo shí zhōng hán zhì chu jiàn zhōng zhāng jié lú gé zi bǐng

孙长卿周沆李中师罗拯马仲甫王居卿孙构张诜苏采马从先沈遘(弟辽从弟括) 李大临吕夏卿祖无择程师孟张问(陈舜俞乐京刘蒙附)苗时中韩贽楚建中张颉卢革(子秉)

sūn zhǎng qīng zì cì gōng yáng zhōu rén

孙长卿,字次公,扬州人。

yǐ wài zǔ zhū xùn rèn wèi mì shū shěng jiào shū láng

以外祖朱巽任为秘书省校书郎。

tiān xǐ zhōng xùn shǒu yōng mìng suí suǒ qǔ fú tú xiàng rù jiàn

天禧中,巽守雍,命随所取浮图像入见。

rén zōng fāng quán tīng tiān xià shì jiā qí nián shào mǐn zhàn duì yù liú shì dōng gōng cí yǐ mǔ jí

仁宗方权听天下事,嘉其年少敏占对,欲留侍东宫,辞以母疾。

zhào qiān guān zhī chǔ zhōu liáng liào yuàn

诏迁官知楚州粮料院。

jùn cāng jī mǐ wǔ shí wàn chén fǔ bù kě shí zhǔ lì jiē jù fǎ wú gǎn qīng qù zhǎng qīng wèi zhuó xīn jiù jūn xiè zhī lì zuì de miǎn

郡仓积米五十万,陈腐不可食,主吏皆惧法,毋敢轻去,长卿为酌新旧均渫之,吏罪得免。

tōng pàn hé nán fǔ

通判河南府。

qiū dà yǔ jūn yíng huài huò yán mǒu zhòng jiāng pàn luò zhōng huá rán

秋,大雨,军营坏,或言某众将叛,洛中哗然。

zhǎng qīng chí yù zhī yuē tiān yù bài wū lú wèi néng qì rǔ bèi qǐ yǒu yù pàn yì dé wú yǒu chéng cǐ dòng wú jūn zhě yá

长卿驰谕之曰:"天雨败屋庐,未能葺,汝辈岂有欲叛意,得无有乘此动吾军者邪?

tuī shǒu è yī rén zhū zhī liú sù qí suǒ zhòng suì dìng

"推首恶一人诛之,留宿其所,众遂定。

zhào tài sān líng fèng xiān zú tài zhě qún zào fǔ xià zhǎng qīng jiǎo zhì shǐ hái ér jù yán bù kě tài zhī gù cháo tíng wéi zhǐ

诏汰三陵奉先卒,汰者群噪府下,长卿矫制使还,而具言不可汰之故,朝廷为止。

zhī hé zhōu mín sù rén shā dì zhǎng qīng chá suǒ yán wú lǐ wèn qí zī yuē shàng děng yě

知和州,民诉人杀弟,长卿察所言无理,问其资,曰:"上等也。

jiā jǐ rén

""家几人?

yuē wéi cǐ dì ěr

"曰:"惟此弟尔。

yuē rán zé rǔ shā dì yě

"曰:"然则汝杀弟也。

jū zhī fú jùn rén shén míng zhī

"鞫之,服,郡人神明之。

tí diǎn yì zhōu lù xíng yù lì kāi fēng yán tiě pàn guān jiāng dōng huái nán hé běi zhuǎn yùn shǐ jiāng zhè jīng huái fā yùn shǐ

提点益州路刑狱,历开封盐铁判官、江东淮南河北转运使、江浙荆淮发运使。

suì cáo mǐ zhì bā bǎi wàn huò yí qí duō zhǎng qīng yuē wú fēi yù shì xiàn yíng yǐ bèi jī suì ěr

岁漕米至八百万,或疑其多,长卿曰:"吾非欲事羡赢,以备饥岁尔。

yì zhě wèi chu shuǐ duō fēng bō qǐng kāi xū yí hé zì huái qù gāo yóu zhǎng qīng yán de zǔ shān huí rào yì dà nàn jiù

"议者谓楚水多风波,请开盱眙河,自淮趣高邮,长卿言:"地阻山回绕,役大难就。

shì xià dū shuǐ

"事下都水。

diào gōng shù bǎi wàn zú yǐ bù kě chéng ba zhī

调工数百万,卒以不可成,罢之。

shí yòu jiāng chí chá jìn ér shōu qí zhēng zhào zhǎng qīng yì zhǎng qīng yuē běn zǔ zōng què chá gài jiāng bèi èr biān zhī dí qiě bù chū dōu nèi qián gōng sī yǐ wéi biàn

时又将弛茶禁而收其征,召长卿议,长卿曰:"本祖宗榷茶,盖将备二边之籴,且不出都内钱,公私以为便。

jīn zhī suǒ xíng bù zú zhù biān dí shí yī guó yòng hào yǐ

今之所行,不足助边籴什一,国用耗矣。

nǎi tiáo suǒ bù biàn shí wǔ shì bù cóng

"乃条所不便十五事,不从。

gǎi shǎn xī dōu zhuǎn yùn shǐ

改陕西都转运使。

yú nián zhī qìng zhōu

逾年,知庆州。

zhōu jù xiǎn gāo huàn wú shuǐ gài cháng shū yǐn jiàn gǔ jí chéng zhōng wèi jǐ fù jué

州据险高,患无水,盖尝疏引涧谷汲城中,未几复绝。

zhǎng qīng záo bǎi jǐng jiē jí quán

长卿凿百井,皆及泉。

ní yáng yǒu luō chuān mǎ lǐng shàng gòu wēi zhàn xià lín bù cè zhī yuān guò zhě zhuì kǒng

泥阳有罗川、马岭,上构危栈,下临不测之渊,过者惴恐。

zhǎng qīng fǎng de táng gù dào pì wèi tōng tú

长卿访得唐故道,辟为通涂。

jiā jí xián yuàn xué shì hé dōng dōu zhuǎn yùn shǐ bài lóng tú gé zhí xué shì zhī dìng zhōu

加集贤院学士、河东都转运使,拜龙图阁直学士、知定州。

xī níng yuán nián hé běi de dà zhèn chéng guō cāng yǔ jiē tuí zhǎng qīng jìn lì shàn bǔ

熙宁元年,河北地大震,城郭仓庾皆𬯎,长卿尽力缮补。

shén zōng zhī qí néng zhuǎn bīng bù shì láng liú zài rèn

神宗知其能,转兵部侍郎,留再任。

míng nián zú nián liù shí liù

明年,卒,年六十六。

zhǎng qīng wú wén xué ér cháng yú zhèng shì wèi néng chén

长卿无文学,而长于政事,为能臣。

xìng jié lián bù yǐ yī háo qǔ zhū rén

性洁廉,不以一毫取诸人。

dìng zhōu dāng de yuán lì bā shí wàn xī guī zhī gōng

定州当得园利八十万,悉归之公。

jì méi zhào zhōng shǐ hù qí sàng guī zàng

既没,诏中使护其丧归葬。

zhōu hàng zì zǐ zhēn qīng zhōu yì dōu rén

周沆,字子真,青州益都人。

dì jìn shì zhī bó hǎi xiàn

第进士,知渤海县。

suì mǎn xiàn rén qǐng liú jì bào kě ér yǐ qīn lǎo qiú jiān zhōu shuì

岁满,县人请留,既报可,而以亲老求监州税。

tōng pàn fèng xiáng chū zhì zhuǎn yùn pàn guān

通判凤翔,初置转运判官。

hàng shǐ jiāng xī qiú zàng qīn gǎi zhī yí zhōu

沆使江西,求葬亲,改知沂州。

lì kāi fēng fǔ tuī guān

历开封府推官。

hú nán mán táng pán èr zú kòu bào shā jū mín guān jūn shù bù lì yǐ hàng wèi zhuǎn yùn shǐ

湖南蛮唐、盘二族寇暴,杀居民,官军数不利,以沆为转运使。

hàng yán mán zhòu shèng fāng jiāo wèi yì dòu lì yi xū qiū dōng jìn bīng

沆言:"蛮骤胜方骄,未易斗力,宜须秋冬进兵。

qiě qí dì xiǎn qì dú rén xiāo hàn shàn yòng jīn yán dùn běi jūn bù néng què

且其地险气毒,人骁悍,善用钅延盾,北军不能确。

qǐng xuǎn yōng yi róng sān zhōu zú sān qiān rén xí zhī shān chuān jì yì zhě jìng dǎo qí cháo bù yú bīng luò shān zú chū zé liè qǔ zhī

请选邕、宜、融三州卒三千人习知山川技艺者,径捣其巢,布余兵络山足,出则猎取之。

sì qí shì qióng lì qū nǎi kě shùn fǔ

俟其势穷力屈,乃可顺抚。

cháo tíng yòng qí cè èr zú jiē jiàng

"朝廷用其策,二族皆降。

jiā zhí shǐ guǎn zhī tán zhōu

加直史馆、知潭州。

tā dào bīng lái shù zhě lǜ liǎng qī nǎi dài duō sǐ zhàng lì hàng qīng yǐ qī wèi duàn shù rén biàn zhī

他道兵来戍者,率两期乃代,多死瘴疠,沆清以期为断,戍人便之。

xǐ hé dōng zhuǎn yùn shǐ

徙河东转运使。

mín dào zhù tiě qián fǎ bù néng jìn hàng gāo gū qián jià zhù zhě yǐ wú lì zì xi

民盗铸铁钱,法不能禁,沆高估钱价,铸者以无利,自息。

rù wèi dù zhī fù shǐ

入为度支副使。

nóng zhì gāo luàn dìng rén zōng mìng ān fǔ guǎng xī yù zhī yuē lǐng wài de è fēi zéi suǒ zhì chù wú yōng xíng

侬智高乱定,仁宗命安抚广西,谕之曰:"岭外地恶,非贼所至处,毋庸行。

duì yuē jūn mìng rén yě

"对曰:"君命,仁也;

rán yuǎn mín lí tú tàn dāng bù xuān tiān zǐ dé zé

然远民罹涂炭,当布宣天子德泽。

suì wǎng biàn xíng jùn yì

"遂往,遍行郡邑。

mín bì kòu qì yè lì yòng cháng fǎ mǎn bàn suì zé tīng rén gé diàn

民避寇弃业,吏用常法,满半岁则听人革佃。

hàng yuē shì qǐ yǔ xiōng nián guǐ zhēng yì zhě tóng kē

沆曰:"是岂与凶年诡征役者同科?

zòu shēn qí qī

"奏申其期。

zhuó tiān zhāng gé dài zhì shǎn xī dōu zhuǎn yùn shǐ gǎi hé běi

擢天章阁待制、陕西都转运使,改河北。

li zhòng chāng jiàn liù tǎ hé zhī yì yǐ wéi fèi shěng ér gōng bèi

李仲昌建六塔河之议,以为费省而功倍。

zhào hàng xíng shì hàng yán jìn jì sāi shāng hú běn dù wǔ bǎi bā shí wàn gōng yòng xīn chú qiān liù bǎi wàn

诏沆行视,沆言:"近计塞商胡,本度五百八十万工,用薪刍千六百万;

jīn cái yòng gōng yī wàn xīn chú sān bǎi wàn

今才用功一万,薪刍三百万。

jūn yī hé yě ér gōng lì bù xiāng móu rú shì gài zhòng chāng xiān wèi xiǎo jì yǐ lái xìng yì ěr

均一河也,而功力不相侔如是,盖仲昌先为小计,以来兴役尔。

kuàng suǒ guī xīn qú shì hé guǎng bù néng wǔ zhī yī ān néng róng shòu

况所规新渠,视河广不能五之一,安能容受?

cǐ yì ruò chéng hé bì fàn yì qí bó bīn dì zhī mín qí yú yǐ

此役若成,河必泛溢,齐、博、滨、棣之民其鱼矣。

jì ér cóng chū yì hé sāi fù jué rú hàng yán

"既而从初议,河塞复决,如沆言。

yòu xǐ hé dōng zhuǎn yùn shǐ qiān lóng tú gé zhí xué shì zhī qìng zhōu zhào zhī tōng jìn yín tái sī pàn tài cháng sì

又徙河东转运使,迁龙图阁直学士、知庆州,召知通进银台司、判太常寺。

yīng zōng jì jí wèi qì dān hè qián yuán jié shǐ zhì hàng guǎn kè yù qǔ shū jiù qián shǐ zhě yǐ fēi diǎn gù bù kě

英宗既即位,契丹贺乾元节使至,沆馆客,欲取书柩前,使者以非典故,不可。

hàng zhé zhī yuē xī guì guó yǒu sàng wú shǐ zhì liǔ hé jí fǎn jīn tīng yú jǐ yán dá mìng

沆折之曰:"昔贵国有丧,吾使至柳河即反,今听于几筵达命。

ēn lǐ hòu yǐ shàng hé yún

恩礼厚矣,尚何云?

shǐ zhě lì shòu shū

"使者立授书。

cháo tíng wèi zhī qì dān zhǔ nián hàng chéng jiàn zá tā yǔ yǐ wèn de qí shí shǐ zhě huǐ zhī yuē jīn fù yīng xiōng shì nán cháo yǐ

朝廷未知契丹主年,沆乘间杂他语以问,得其实,使者悔之曰:"今复应兄事南朝矣。

jìn shū mì zhí xué shì zhī chéng dé jūn

进枢密直学士、知成德军。

sú fāng qì qīn shì fú

俗方弃亲事佛。

hàng yuè àn chì shù qiān rén hái qí jiā

沆阅按,斥数千人还其家。

yǐ hù bù shì láng zhì shì zú nián liù shí jiǔ

以户部侍郎致仕,卒,年六十九。

li zhōng shī zì jūn xī kāi fēng rén

李中师,字君锡,开封人。

jǔ jìn shì chén zhí zhōng jiàn wèi jí xián xiào lǐ tí diǎn kāi fēng fǔ jiè

举进士,陈执中荐为集贤校理、提点开封府界。

jìng duō dào zhōng shī lì shǎng gé dū lì fēn bǔ jǐn de zhī

境多盗,中师立赏格,督吏分捕,尽得之。

jìn zhì cí bù shòu nǎi zhuó dù zhī pàn guān wèi huái nán zhuǎn yùn shǐ

进秩,辞不受,乃擢度支判官,为淮南转运使。

liǎng zhè jī yí huái sù zhèn shàn liáo shǔ yì wù yǔ zhōng shī yuē cháo tíng shì mín huái zhè děng ěr

两浙饥,移淮粟振赡,僚属议勿与,中师曰:"朝廷视民,淮、浙等尔。

zú yǔ zhī

"卒与之。

xǐ hé dōng rù wèi dù zhī fù shǐ bài tiān zhāng gé dài zhì shǎn xī dōu zhuǎn yùn shǐ zhī chán zhōu hé nán fǔ

徙河东,入为度支副使,拜天章阁待制、陕西都转运使,知澶州、河南府。

zhào quán sān sī shǐ lóng tú gé zhí xué shì fù wèi hé nán

召权三司使、龙图阁直学士,复为河南。

qián cǐ duō dà chén jū shǒu wěi shì yuàn mù lì xí chí huǎn zhōng shī yī yǐ yán zhěng qí zhī

前此多大臣居守,委事掾幕,吏习弛缓,中师一以严整齐之。

hào wèi zhì bàn

号为治办。

rán yòng fǎ kè shēn fán suì wú dà tǐ wéi hòu jié zhōng rén

然用法刻深,烦碎无大体,唯厚结中人。

chū shén zōng cháng duì zǎi xiàng chēng qí zhì zhuàng fù bì yuē bì xià hé cóng zhī zhī

初,神宗尝对宰相称其治状,富弼曰:"陛下何从知之?

dì mò rán

"帝默然。

zhōng shī xián bì jū yǐ jí zài zhì bì yǐ lǎo nǎi jí qí hù lìng chū miǎn yì qián yǔ fù mín děng

中师衔弼沮已,及再至,弼已老,乃籍其户,令出免役钱与富民等。

yòu xī sī nóng zhǐ duō qǔ yú shì tā chǔ wéi zhòng luò rén yuàn zhī

又希司农指,多取余,视他处为重,洛人怨之。

cháo tíng yǐ zhōng shī shuài xiān tuī xíng zhào wèi qún mù shǐ

朝廷以中师率先推行,召为群牧使。

qǐ fèi hé nán běi jiān mù shěng guó fèi ér yǎng mǎ yú mín bù bào

乞废河南、北监牧,省国费,而养马于民,不报。

hòu jìng xíng qí shuō mín bù kān mìng

后竟行其说,民不堪命。

quán fā qiǎn kāi fēng fǔ zú nián liù shí yī

权发遣开封府,卒,年六十一。

yǒu nǚ jià chén zhí zhōng zi shì rú zuò fu shì zhū sǐ

有女嫁陈执中子世儒,坐夫事诛死。

luō zhěng zì dào jì xiáng fú rén

罗拯,字道济,祥符人。

dì jìn shì lì guān zhī róng zhōu

第进士,历官知荣州。

zhōu jiè liǎng jiāng jiān měi jiāng zhǎng zhé fàn chéng guō zhěng zuò dōng xi èr dī chú qí huàn

州介两江间,每江涨,辄犯城郭,拯作东西二堤除其患。

xuǎn zhī xiù zhōu wèi jiāng xī zhuǎn yùn pàn guān tí diǎn fú jiàn xíng yù

选知秀州,为江西转运判官、提点福建刑狱。

quán zhōu xīng huà jūn shuǐ huài lú shè zhěng qǐng wù zhēng hǎi yùn zhú mù jīng yī nián mín jū jiē fù qí jiù

泉州兴化军水坏庐舍,拯请勿征海运竹木,经一年,民居皆复其旧。

qiān zhuǎn yùn shǐ

迁转运使。

shào wǔ zhī guāng zé bù què jiǔ yǐ kè fù mín hào huáng qū qián zhěng jūn zhī tā sān yì rén yǐ wéi biàn

邵武之光泽不榷酒,以课赋民,号"黄麹钱",拯均之他三邑,人以为便。

gǎi jiāng huái fā yùn fù shǐ

改江、淮发运副使。

jiāng huái gù wú jī cāng cáo chuán xì àn xià sì dí rù nǎi de xíng gài guān lì yǐ huái nán bù shòu chén sù wèi táo qiǎn jì

江、淮故无积仓,漕船系岸下,俟籴入乃得行,盖官吏以淮南不受陈粟为逃谴计。

zhěng shǐ qǐng fán mǐ zhì ér bù kě shàng gòng zhě yǐ lǐn jūn

拯始请凡米至而不可上供者,以廪军;

yòu zhù zhè xī mǐ yú rùn cāng yǐ shí yùn zì shì cáo zēng ér fèi shěng

又贮浙西米于润仓以时运,自是漕增而费省。

zhuǎn wéi shǐ

转为使。

zhěng shǐ mǐn shí quán shāng huáng jǐn wǎng gāo lí guǎn zhī lǐ bīn shěng qí wáng yún zì tiān shèng hòu zhí gòng jué yù mìng shǐ yǔ jǐn jù lái

拯使闽时,泉商黄谨往高丽,馆之礼宾省,其王云自天圣后职贡绝,欲命使与谨俱来。

zhì shì zhěng yǐ wén shén zōng xǔ zhī suì qiǎn jīn tì hé zhǔ gòng

至是,拯以闻,神宗许之,遂遣金悌和主贡。

gāo lí fù tōng zhōng guó zì cí shǐ

高丽复通中国自兹始。

jiā tiān zhāng gé dài zhì

加天章阁待制。

jū zhí qī nián xǐ zhī yǒng xīng jūn qīng yǐng qín sān zhōu zú nián liù shí wǔ

居职七年,徙知永兴军、青、颍、秦三州,卒,年六十五。

zhěng xìng hé róu bù yǔ rén xiào qū zhí

拯性和柔,不与人校曲直。

wèi fā yùn shǐ shí yǔ fù pí gōng bì bù xié

为发运使时,与副皮公弼不协。

gōng bì xǐ tā dào yù lì hé qí dài guān qián zhěng lì wèi biàn lǐ

公弼徙他道,御吏劾其贷官钱,拯力为辨理。

qián gōng fǔ wèi jiàn guān cháng lùn zhěng duǎn ér gōng fǔ yīn dǎng duō zài zhěng bù nèi wǎng wǎng jiàn jìn zhī

钱公辅为谏官,尝论拯短,而公辅姻党多在拯部内,往往荐进之。

huò jī yǐ dé bào yuàn zhěng yuē tóng liáo bù xié suǒ jiàn yì yě

或讥以德报怨,拯曰:"同僚不协,所见异也;

jiàn guān suǒ yán zhí yě

谏官所言,职也。

yòu hé yuàn hu

又何怨乎?

shí lùn fú qí zhǎng zhě

"时论服其长者。

mǎ zhòng fu zì zi shān lú jiāng rén tài zǐ shǎo bǎo liàng zhī zǐ yě

马仲甫,字子山,庐江人,太子少保亮之子也。

jǔ jìn shì zhī dēng fēng xiàn

举进士,知登封县。

yuán yuán dào xiǎn è suì yòng mín záo píng wèi tǎn tú rén biàn qí xíng wèi kè shí sòng měi

辕辕道险厄,遂佣民凿平为坦涂,人便其行,为刻石颂美。

tōng pàn zhào zhōu zhī tāi zhōu wèi dù zhī pàn guān

通判赵州,知台州,为度支判官。

nèi shì yáng yǒng dé yán cáo zhōu huái biàn jiān wéi shuǐ dì pù wèi biàn

内侍杨永德言漕舟淮、汴间,惟水递铺为便。

zhào zhòng fu xié wǎng dìng kě fǒu hái yán qí hài shí yú tiáo yì suì gé

诏仲甫偕往订可否,还言其害十余条,议遂格。

chū wèi kuí lù zhuǎn yùn shǐ

出为夔路转运使。

suì jī dào sù zhě dāng lùn sǐ zhòng fu qǐng zuì jiǎn yī děng zhào xū zòu cái

岁饥,盗粟者当论死,仲甫请罪减一等,诏须奏裁。

fù yán jī léi jū qiú bǐ de bào sǐ yǐ qǐng jué ér hòu zòu

复言:"饥羸拘囚,比得报,死矣,请决而后奏。

xǐ shǐ huái nán

徙使淮南。

zhēn yáng zhū zhōu de xiá chū mǐ shǎo guān dí zhī duō jià cháng yǒng dēng bīn jiāng mǐ láng lì ér nóng wú suǒ shòu

真、扬诸州地狭,出米少,官籴之多,价常踊登,滨江米狼戾,而农无所售。

zhòng fu qǐng yí dí yǐ shū qí huàn liǎng yì yú mín cóng zhī

仲甫请移籴以纾其患,两益于民,从之。

suì yáo hù bù pàn guān wèi fā yùn shǐ

遂繇户部判官为发运使。

zì huái yīn jìng sì shàng fú cháng huái fēng bō fù zhōu suì lí qí huàn

自淮阴径泗上浮长淮,风波覆舟,岁罹其患。

zhòng fu jiàn yì záo hóng zé qú liù shí lǐ cáo zhě biàn zhī

仲甫建议凿洪泽渠六十里,漕者便之。

bài tiān zhāng gé dài zhì zhī yíng zhōu qín zhōu

拜天章阁待制、知瀛州秦州。

gǔ wèi jiè qīng táng zhī nán xià rén zài qí běi zhōng tōng yī jìng xiǎo jǐng zé lù jué

古渭介青唐之南,夏人在其北,中通一径,小警则路绝。

zhòng fu de bì lì chéng gù zhǐ zì jī chuān zhài zhù bǎo běi dǐ nán gǔ huán shù bǎi lǐ wèi nèi dì zhào cì míng gān gǔ bǎo

仲甫得筚栗城故址,自鸡川砦筑堡,北抵南谷,环数百里为内地,诏赐名甘谷堡。

gù shí qiāng rén rù chéng mào yì jiē jiù dǐ zhòng fu shè guǎn chù zhī yáng shì lǐ hòu shí xián zhī yě

故时羌人入城贸易,皆僦邸,仲甫设馆处之,阳示礼厚,实闲之也。

xī níng chū shǒu bó xǔ yáng sān zhōu jiū chá zài jīng xíng yù zhī tōng jìn yín tái sī fù wèi yáng zhōu tí jǔ chóng xǐ guān zú

熙宁初,守亳、许、扬三州,纠察在京刑狱,知通进、银台司,复为扬州,提举崇禧观,卒。

wáng jū qīng zì shòu míng dēng zhōu péng lái rén yǐ jìn shì zhì zhī qí zhōu tí jǔ kuí lù jīng dōng xíng yù yán tiě pàn guān

王居卿,字寿明,登州蓬莱人,以进士至知齐州,提举夔路京东刑狱、盐铁判官。

jiàn yán shāng gǔ zhuǎn bǎi huò shì sāi shàng zhě tīng yǐ jiā zī dǐ yú guān wèi gěi zhǎng quàn zhì mài suǒ bìng shū zhēng shuì zhí gōng sī biàn zhī

建言商贾转百货市塞上者,听以家赀抵于官,为给长券,至卖所,并输征税直,公私便之。

chū zhī yáng zhōu gǎi jīng dōng zhuǎn yùn shǐ

出知扬州,改京东转运使。

qīng zhōu hé guàn chéng zhōng kǔ fàn yì wèi bìng jū qīng jí chéng lì fēi liáng shàng shè lóu lǔ xià jiàn mén yǐ shí bì qǐ rén sòng qí zhì

青州河贯城中,苦泛溢为病,居卿即城立飞梁,上设楼橹,下建门,以时闭启,人诵其智。

xǐ hé běi lù

徙河北路。

hé jué cáo cūn jū qīng lì ruǎn héng èr sǎo yǐ è nù liú ér bù yǔ shuǐ zhēng

河决曹村,居卿立软横二埽以遏怒流,而不与水争。

cháo tíng shǎng qí gōng jiàn yǐ wéi dōu shuǐ fǎ

朝廷赏其功,建以为都水法。

zhào bài hù bù fù shǐ tí jǔ shì yì zhuó tiān zhāng gé dài zhì hé běi dōu zhuǎn yùn shǐ

召拜户部副使、提举市易,擢天章阁待制、河北都转运使。

zhī qín zhōu tài yuán fǔ zú nián liù shí èr

知秦州、太原府,卒,年六十二。

jū qīng sú lì tè yǐ yán lì zhì cóng guān

居卿俗吏,特以言利至从官。

sūn gòu zì shào xiān bó píng rén

孙构字绍先,博平人。

zhōng jìn shì dì wèi guǎng jì jūn pàn guān suì rù guī tián sù liù bǎi shí gòu zhǐ shòu bǎi shí yú yǐ bì xué guān

中进士第,为广济军判官,岁入圭田粟六百石,构止受百石,余以畀学官。

jiǔ zhī zhī lí zhōu yí nián mò shù rǎo biān yòng jiān shā zhī

久之,知黎州,夷年墨数扰边,用间杀之。

shǔ shuài lǚ gōng bì shàng qí shì zhuó zhī zhēn zhōu

蜀帅吕公弼上其事,擢知真州。

xiōng suì de dào lìng míng zhǐ dǎng wǔ xī zhì zhū fǎ jìng nèi wèi qīng

凶岁得盗,令名指党伍,悉置诸法,境内为清。

qiān dù zhī pàn guān

迁度支判官。

kuí zhōu bù yí liáng chéng xiù li guāng jí wáng yǎn dǎo shēng liáo rù kòu zhuǎn yùn pàn guān zhāng shēn qǐng zhū zhī

夔州部夷梁承秀、李光吉、王兖导生獠入寇,转运判官张诜请诛之。

xuǎn gòu wèi shǐ bèi dào zhī guān zhì zé qiǎn yū zhōu háo dù ān xíng mù qiān rén wǎng xí zì dū guān jūn jí qián zhōng bīng jī qí hòu zhǎn chéng xiù rù tǎo èr zú huǒ qí jū

选构为使,倍道之官,至则遣渝州豪杜安行募千人往袭,自督官军及黔中兵击其后,斩承秀,入讨二族,火其居。

yú zhòng bǎo hēi yá lǐng qián bīng cóng jiàn dào yè zào ér jìn guāng jí zhuì yá sǐ yǎn zì fù jiàng

余众保黑崖岭,黔兵从间道夜噪而进,光吉坠崖死,兖自缚降。

yǐ qí de jiàn nán píng jūn

以其地建南平军。

lù gōng jiā zhí zhāo wén guǎn

录功加直昭文馆。

xǐ hú běi zhuǎn yùn shǐ

徙湖北转运使。

zhāng dūn xìng nán běi jiāng mán shì gòu yù jiàng yì qià èr zhōu nà guī fù zhōu shí sì

章惇兴南、北江蛮事,构谕降懿、洽二州,纳归附州十四。

chū dù chén xī zhōu huǐ ér ruò de yuán zhě jǐn miǎn shén zōng mǐn zhī

初,渡辰溪,舟毁而溺,得援者仅免,神宗悯之。

cì bó sān bǎi

赐帛三百。

běi jiāng qiú péng shī yàn cháng chí xiàng bèi gòu zhī xiàng shuǐ qiú péng rú wǔ yǔ yǒu xì xí shǐ gōng zhī

北江酋彭师晏常持向背,构知向水酋彭儒武与有隙,檄使攻之。

shī yàn jiàng de qí xià xī zhōu de wǔ xī jiē píng

师晏降,得其下溪州地,五溪皆平。

jìn jí xián diàn xiū zhuàn cì sān pǐn fú

进集贤殿修撰,赐三品服。

jiāo zhǐ rù kòu bài yòu jiàn yì dài fū zhī guì zhōu shēng yán jiāng jǐ jiǎo dǎo qí cháo xué kòu wén yǐn qù

交阯入寇,拜右谏议大夫、知桂州,声言将掎角捣其巢穴,寇闻引去。

yǐ jí tí jǔ chóng fú gōng huàn tài zhōng dài fū zú nián liù shí sì

以疾提举崇福宫,换太中大夫,卒,年六十四。

gòu xǐ gōng míng yǒng yú jiàn lì xī nán biān shì zì cǐ shǐ yún

构喜功名,勇于建立,西南边事自此始云。

zhāng shēn zì shū yán jiàn zhōu pǔ chéng rén

张诜,字枢言,建州浦城人。

dì jìn shì tōng pàn yuè zhōu

第进士,通判越州。

mín huàn kǔ yá qián yì shēn kē bié rén hù jí qí dāng yì zhě yǐ chāi rén qián wèi gù rén chōng jiē yǐ wéi biàn

民患苦衙前役,诜科别人户,籍其当役者,以差人钱为雇人充,皆以为便。

zhī xiāng yì xiàn zhuó kuí lù zhuǎn yùn pàn guān

知襄邑县,擢夔路转运判官。

lù pì tǔ zhī gōng jiā zhí jí xián yuàn gǎi shǎn xī zhuǎn yùn fù shǐ

录辟土之功,加直集贤院,改陕西转运副使。

zhào duì dì yuē zhèn wèi shi qīng měi yuè zhāng zòu dú qīng yǔ cài tǐng yǒu suǒ lùn qǐng shǐ rén liǎo rán

召对,帝曰:"朕未识卿,每阅章奏,独卿与蔡挺有所论请,使人了然。

xún dāng yǐ shuài shì xiāng zhǔ

寻当以帅事相属。

jí rù cí cì fú jīn zǐ

"及入辞,赐服金紫。

míng nián zhí lóng tú gé zhī qín zhōu

明年,直龙图阁、知秦州。

qián cǐ jiāng lì tān gōng duō cóng qiāng de liè shè yīn qǐ biān huàn

前此将吏贪功,多从羌地猎射,因起边患。

shēn zhì shēn lìng wú de fàn dé yī rén zhǎn zhū jìng shàng qún qiāng gǎn yuè qiān tiān zhāng gé dài zhì zhī xī zhōu

诜至,申令毋得犯,得一人,斩诸境上,群羌感悦,迁天章阁待制、知熙州。

dǒng zhān qiǎn guǐ zhāng bī mín zhōu shēn wǎng tǎo dǒng zhān yíng zhàn pò zhī yú cuò záo chéng zhǎn shǒu wàn jí

董毡遣鬼章逼岷州,诜往讨,董毡迎战,破之于错凿城,斩首万级。

yuán fēng chū jiā lóng tú gé zhí xué shì zhī chéng dū fǔ xǐ háng zhōu

元丰初,加龙图阁直学士、知成都府,徙杭州。

jiāng xíng fù mìng quán jīng lüè xī hé shì cù shǐ bèi dào xíng

将行,复命权经略熙河事,趣使倍道行。

shí cāng cù zhì róng yǒu sī jì chǎn diào fu hù zhì lèi shǒu mín duō liú wáng

时仓卒治戎,有司计产调夫,户至累首,民多流亡。

shēn zhōng tú su qí zhuàng qǐ chì jiàn wài zhāo xié zhī bù bào

诜中涂诉其状,乞敕剑外招携之,不报。

huì líng wǔ shī ba nǎi fù kàng dào guò jīng shī dì fǎng yǐ xī shì duì yuē bǐ shì suī ruò ér wǒ shī wèi ruì biān bèi wèi chì yuàn yǐ suì yuè tú gōng

会灵武师罢,乃赴杭,道过京师,帝访以西事,对曰:"彼势虽弱,而我师未锐,边备未饬,愿以岁月图功。

lèi guān zhèng yì dài fū zú nián qī shí èr

"累官正议大夫,卒,年七十二。

shēn xìng xiào yǒu lián yú cái píng shēng bù zhí tián yè

诜性孝友,廉于财,平生不殖田业。

jì jiàn zhí lú yí de bèi jìn yòng hòu suī yǒu shàn yán kě jì zhōng bù huàn qīng yì yún

既建拓泸夷地被进用后,虽有善言可纪,终不逭清议云。

sū cǎi zì gōng zuǒ cí zhōu fǔ yáng rén

苏采字,公佐,磁州滏阳人。

zhuó dì diào yǎn zhōu guān chá tuī guān shòu zhī yú shǒu dù yǎn

擢第,调兖州观察推官,受知于守杜衍。

wèi dà lǐ xiáng duàn guān

为大理详断官。

mín yǒu mǔ gǎi jià ér sǐ jì zàng zhé dào qí jiù guī fù fǎ dāng sǐ

民有母改嫁而死,既葬,辄盗其柩归祔,法当死。

cǎi yuē zi qǔ mǔ fù fù qǐ yǔ fà zhǒng qǔ cái děng

采曰:"子取母祔父,岂与发冢取财等?

qǐng ér shēng zhī

"请而生之。

qiān shěn xíng yuàn xiáng yì yù shǐ tái tuī zhēn guān zhī dān zhōu tí diǎn zǐ zhōu yì zhōu lù xíng yù lì lù zhuǎn yùn shǐ

迁审刑院详议、御史台推真官,知单州,提点梓州益州路刑狱、利路转运使。

wén zhōu suì shì qiāng mǎ qiāng zhuǎn mǎi shǔ huò huá zǎng shàng xià wù jià sì wèi jiān yú

文州岁市羌马,羌转买蜀货,猾驵上下物价,肆为奸渔。

cǎi yì zhì shé bó wu píng huò zhí yǐ yì mǎ sù bì dùn jué

采议置折博务,平货直以易马,宿弊顿绝。

rù pàn dà lǐ sì wèi hú běi huái nán chéng dū lù zhuǎn yùn shǐ zhuó shì yù shǐ zhī zá shì pàn xíng bù

入判大理寺,为湖北、淮南、成都路转运使,擢侍御史知杂事,判刑部。

shǐ qì dān hái jí bàn dào wén yīng zōng yàn jià qì dān zhì yàn réng yòng lè cǎi wèi sòng zhě yuē liǎng cháo xiōng dì guó jiā jūn chén zhī yì wú yǔ jūn děng yī yě

使契丹,还及半道,闻英宗晏驾,契丹置宴仍用乐,采谓送者曰:"两朝兄第国家,君臣之义,吾与君等一也。

cǐ ér kě rěn shú bù kě rěn

此而可忍,孰不可忍。

suì wèi zhī chè lè

"遂为之彻乐。

jìn dù zhī fù shǐ yǐ jí xián diàn xiū zhuàn zhī fèng xiáng

进度支副使,以集贤殿修撰知凤翔。

hái jiū chá zài jīng xíng yù yòu chū zhī tán zhōu guǎng zhōu lèi zhuǎn gěi shì zhōng zhī hé nán fǔ wú liú sòng

还,纠察在京刑狱,又出知潭州、广州,累转给事中,知河南府,无留讼。

rù zhī shěn xíng yuàn zú

入知审刑院,卒。

cǎi cháng yú xíng míng gù lǚ wéi fǎ guān shù yǐ yàn yì shòu zhào jiǎng yān

采长于刑名,故屡为法官,数以谳议受诏奖焉。

mǎ cóng xiān zì zǐ yě xiáng fú rén

马从先,字子野,祥符人。

shǎo jìn lì yú xué

少尽力于学。

fù dāng rèn zǐ tuī yǐ yǔ qí dì

父当任子,推以与其弟。

yóu jìn shì lèi guān tài cháng shǎo qīng zhī sù zhōu

由进士累官太常少卿、知宿州。

sù zài huái biàn jiān sù nán zhì cóng xiān yǐ náng bó zhě zhòng zuò zhě hòu shǎng yǐ qiú dào

宿在淮、汴间,素难治,从先以囊博者、重坐者厚赏以求盗。

jìn tú niú zhù qián yán shén

禁屠牛、铸钱,严甚。

dà shuǐ fā lǐn zhèn liú wáng quán huó shù shí wàn

大水,发廪振流亡,全活数十万。

dài hái zhī shòu zhōu yǐ lǎo cí yīng zōng yù qiǎn zhī yuē wén qīng zhì xíng jí shèn shòu yóu zhòng yú sù gū wèi zhèn wǎng

代还,知寿州,以老辞,英宗谕遣之曰:"闻卿治行籍甚,寿尤重于宿,姑为朕往。

jì zhì zhì rú nǎng shí

"既至,治如曩时。

yóu tài zǐ bīn kè zhuǎn gōng bù shì láng zhì shì

由太子宾客转工部侍郎致仕。

cóng xiān xìng zhěng yán suī shèng xià bù tǎn xiǎn

从先性整严,虽盛夏不袒跣。

wǎn xué fú yù yán qí zhōng shí nián qī shí liù ér zú

晚学佛,预言其终时,年七十六而卒。

lùn yuē zhǎng qīng xìng wu lián jié yǐ néng chén chēng zhōng shī yòng fǎ kè shēn yǐ zhì biàn chēng suī jūn wèi cái lì ér yōu liè zì xiàn

论曰:长卿性务廉洁,以能臣称,中师用法刻深,以治辨称,虽均为材吏,而优劣自见。

zhěng jí zhòng fu jù néng wéi guó xīng lì chú hài

拯及仲甫俱能为国兴利除害。

gòu shǐ kāi xī nán biān shēn suì zhí lú yí bèi jìn yòng suī yǒu tā shàn

构始开西南边,诜遂拓泸夷被进用,虽有他善。

ér bù néng huàn qīng yì

而不能逭清议。

zhì yú hàng jué hé yì suí yuǎn mín zhé lín shǐ lì yǒu kě chēng shù zhě qí zuì yōu yú

至于沆决河议,绥远民,折邻使,历有可称述者,其最优欤。

chén gòu zì wén tōng qián táng rén yǐ yīn wèi jiāo shè zhāi láng

沈遘,字文通,钱塘人,以荫为郊社斋郎。

jǔ jìn shì tíng chàng dì yī dà chén wèi yǐ guān zhě bù dé xiān duō shì nǎi yǐ gòu wèi dì èr

举进士,廷唱第一,大臣谓已官者不得先多士,乃以遘为第二。

tōng pàn jiāng níng fǔ guī zòu běn zhì lùn

通判江宁府,归,奏《本治论》。

rén zōng yuē jìn xiàn wén zhě lǜ yǐ shī fù qǐ ruò cǐ shí piān zhī shū wèi kě yòng yě

仁宗曰:"近献文者率以诗赋,岂若此十篇之书为可用也。

chú jí xián xiào lǐ

"除集贤校理。

qǐng zhī xiū qǐ jū zhù suì zhī zhì gào

顷之,修起居注,遂知制诰。

yǐ fù fú zuò shì miǎn qiú zhī yuè zhōu xǐ háng zhōu

以父扶坐事免,求知越州,徙杭州。

wéi rén shū jùn bó dá míng yú lì zhì lìng xíng jìn zhǐ

为人疏隽博达,明于吏治,令行禁止。

mín huò pín bù néng zàng gěi yǐ gōng qián jià gū nǚ shù bǎi rén chàng yōu yǎng liáng jiā zǐ zhě duó guī qí fù mǔ

民或贫不能葬,给以公钱,嫁孤女数百人,倡优养良家子者,夺归其父母。

shàn yù liáo cǎi jiē gān lè qīng jìn wèi zhī ěr mù cì lǘ xiàng cháng duǎn xiān xī bì zhī shì lái lì duàn

善遇僚采,皆甘乐倾尽为之耳目,刺闾巷长短,纤悉必知,事来立断。

jìn bǔ xī hú yú biē gù rén jū hú shàng xiè yè rù qí lí jiān shì yǒu kè huì sù xiāng yǔ shí zhī dàn yì fǔ gòu yíng yǔ yuē zuó yè shí xiè měi hu

禁捕西湖鱼鳖,故人居湖上,蟹夜入其篱间,适有客会宿,相与食之,旦诣府,遘迎语曰:"昨夜食蟹美乎?

kè xiào ér xiè zhī

"客笑而谢之。

xiǎo mín yǒu fàn fǎ qíng shāo bù shàn zhě bù wèn fǎ qīng zhòng zhé cì wèi bīng jiān huá bǐng xī

小民有犯法,情稍不善者,不问法轻重,辄刺为兵,奸猾屏息。

tí diǎn xíng yù jū zhēn qīng jiāng àn qí zhuàng gòu wèi shāo chí ér cì zhě fù wèi mín

提点刑狱鞫真卿将按其状,遘为稍弛,而刺者复为民。

jiā yòu yí zhào zhì wèi cì yú wài bù yǐn jiǔ shí ròu zhě èr shí qī rì

嘉祐遗诏至,为次于外,不饮酒食肉者二十七日。

zhào zhī kāi fēng fǔ qiān lóng tú gé zhí xué shì zhì rú zài háng zhōu

召知开封府,迁龙图阁直学士,治如在杭州。

zǎo zuò shì shì dǎi wǔ ér bì chū yǔ qīn jiù hái wǎng cóng róng yàn xiào pèi rán yǒu yú xiá shì dà fū jiāo chēng qí néng

蚤作视事,逮午而毕,出与亲旧还往,从容燕笑,沛然有余暇,士大夫交称其能。

bài hàn lín xué shì pàn liú nèi quán

拜翰林学士、判流内铨。

dīng mǔ yōu yīng zōng mǐn qí qù lài huáng jīn bǎi liǎng réng mìng fú sàng guī sū zhōu

丁母忧,英宗闵其去,赉黄金百两,仍命扶丧归苏州。

jì zàng lú mù xià fú wèi jìng ér zú nián sì shí shì zī xī zhī

既葬,庐墓下,服未竟而卒,年四十,世咨惜之。

dì liáo cóng dì kuò

弟辽,从弟括。

liáo zì ruì dá yòu tǐng bá bù qún zhǎng ér hào xué shàng yǒu ào nì yī shì

辽字睿达,幼挺拔不群,长而好学尚友,傲睨一世。

dú zuǒ shì bān gù shū xiǎo mó fǎng zhī

读左氏、班固书,小摹仿之。

zhé jìn sì nǎi chú zhí zòng shè zì chéng yī jiā

辄近似,乃锄植纵舍,自成一家。

qù cāo gāo shuǎng piāo piāo rán yǒu wù wài yì jué bù xǐ jìn qǔ

趣操高爽,缥缥然有物外意,绝不喜进取。

yòng xiōng rèn jiān shòu zhōu jiǔ shuì

用兄任监寿州酒税。

wú chōng shǐ sān sī jiàn jiān nèi cáng kù

吴充使三司,荐监内藏库。

xī níng chū fēn shěn guān jiàn xi yuàn yǐ wéi zhǔ bù shí fāng zhòng cǐ guān chū zé fèng shǐ chí jié

熙宁初,分审官建西院,以为主簿,时方重此官,出则奉使持节。

liáo gù shòu zhī yú wáng ān shí ān shí cháng yǔ shī yǒu fēng liú xiè ān shí xiāo sǎ táo yuān míng zhī chēng

辽故受知于王安石,安石尝与诗,有"风流谢安石,潇洒陶渊明"之称。

zhì shì dāng guó gēng zhāng fǎ lìng liáo yǔ zhī yì lùn jìn jìn fú yì rì yì jiàn shū yú shì zuò yǔ qí zhǎng bù xiāng néng bà qù

至是当国,更张法令,辽与之议论,浸浸咈意,日益见疏,于是坐与其长不相能,罢去。

jiǔ zhī yǐ tài cháng sì fèng lǐ láng jiān háng zhōu jūn zī kù zhuǎn yùn shǐ shǐ shè huá tíng xiàn

久之,以太常寺奉礼郎监杭州军资库,转运使使摄华亭县。

tā shǐ zhě shì yǒu sù hàn sī zhōng yǐ wén fǎ yīn xiàn mín fèn zhēng xiāng qiān gào cí yǔ lián jí suì wén zhì qí zuì

他使者适有夙憾,思中以文法,因县民忿争相牵告,辞语连及,遂文致其罪。

xià yù yǐn fú duó guān liú yǒng zhōu zāo fù yōu bù dé shì

下狱引服,夺官流永州,遭父忧不得释。

gèng shè shǐ xǐ chí zhōu

更赦,始徙池州。

liú lián jiāng hú jiān lěi nián yì yǎn jiǎn ào shì

留连江湖间累年,益偃蹇傲世。

jì zhì chí de jiǔ huá qiū pǔ jiān wán qí lín quán xǐ yuē shǐ wǒ zì zé bù guò ěr ěr

既至池,得九华、秋浦间,玩其林泉,喜曰:"使我自择,不过尔耳。

jì zhù shì yú qí shān zhī shàng míng yuē yún cháo hào shì zhě duō wǎng yóu

"既筑室于齐山之上,名曰云巢,好事者多往游。

liáo zhuī huǐ píng shēng bù zì guì zhòng xī xiè qì shǎo xí dù mén yìn jī suī bǐ yàn yì āi chén jìng rì

辽追悔平生不自贵重,悉谢弃少习,杜门隐几,虽笔砚亦埃尘竟日。

jiàn zuò wéi wén zhāng xióng qí qiào lì yóu cháng yú gē shī zēng gǒng sū shì huáng tíng jiān jiē yǔ chàng chóu xiāng wǎng lái rán jìng bù fù qǐ yuán fēng mò zú nián wǔ shí sì

间作为文章,雄奇峭丽,尤长于歌诗,曾巩、苏轼、黄庭坚皆与唱酬相往来,然竟不复起,元丰末,卒,年五十四。

kuò zì cún zhōng yǐ fù rèn wèi shù yáng zhǔ bù

括字存中,以父任为沭阳主簿。

xiàn yī mù shuǐ nǎi zhí fāng shì suǒ shū jìn yuē yí shù zhě gù jì màn wèi wū zé kuò xīn qí èr fang shū shuǐ wèi bǎi qú jiǔ yàn yǐ bō jié yuán wěi de shàng tián qī qiān qǐng

县依沐水,乃职方氏所书"浸曰沂、沭"者,故迹漫为污泽,括新其二坊,疏水为百渠九堰,以播节原委,得上田七千顷。

zhuó jìn shì dì biān xiào zhāo wén shū jí wèi guǎn gé jiào kān shān dìng sān sī tiáo lì

擢进士第,编校昭文书籍,为馆阁校勘,删定三司条例。

gù shì sān suì jiāo qiū zhī zhì yǒu sī àn jí ér xíng cáng qí fù lì yán yǐ gàn lì

故事,三岁郊丘之制,有司按籍而行,藏其副,吏沿以干利。

tán xià zhāng màn jù chéng shù lǐ wèi yuán yòu zhí cǎi mù kè niǎo shòu mián luò qí jiān

坛下张幔,距城数里为园囿,植采木、刻鸟兽绵络其间。

jiāng shì zhī xī fǎ jià lín guān yù duān mén chén zhàng wèi yǐ yuè yán jǐng yóu xìng dēng shǎng lèi fēi zhāi cí suǒ yí

将事之夕,法驾临观,御端门、陈仗卫以阅严警,游幸登赏,类非斋祠所宜。

shèng yú yī qì ér bǎi gōng shì yì zhě liù qī shí bèi

乘舆一器,而百工侍役者六七十辈。

kuò kǎo lǐ yán gé wéi shū yuē nán jiāo shì

括考礼沿革,为书曰《南郊式》。

jí zhào lìng diǎn jiǎn shì wù zhí xīn shì cóng shì suǒ shěng wàn jì shén zōng chēng shàn

即诏令点检事务,执新式从事,所省万计,神宗称善。

qiān tài zǐ zhōng yǔn jiǎn zhèng zhōng shū xíng fáng tí jǔ sī tiān jiàn rì guān jiē shì jǐng yōng fàn fǎ xiàng tú qì dà dǐ màn bù zhī

迁太子中允、检正中书刑房、提举司天监,日官皆市井庸贩,法象图器,大抵漫不知。

kuò shǐ zhì hún yí jǐng biǎo wǔ hú fú lòu zhāo wèi pǔ zào xīn lì mù tiān xià shàng tài shǐ zhàn shū zá yòng shì rén fēn fāng jì kē wèi wǔ hòu jiē shī yòng

括始置浑仪、景表、五壶浮漏,招卫朴造新历,募天下上太史占书,杂用士人,分方技科为五,后皆施用。

jiā shǐ guǎn jiǎn tǎo

加史馆检讨。

huái nán jī qiǎn kuò chá fǎng fā cháng píng qián sù shū gōu dú zhì fèi tián yǐ jiù shuǐ huàn

淮南饥,遣括察访,发常平钱粟,疏沟渎,治废田,以救水患。

qiān jí xián xiào lǐ chá fǎng liǎng zhè nóng tián shuǐ lì qiān tài cháng chéng tóng xiū qǐ jū zhù

迁集贤校理,察访两浙农田水利,迁太常丞、同修起居注。

shí dà jí mín chē rén wèi yù xiàn guān yì xiāng shou yán wèi yōu

时大籍民车,人未谕县官意,相扌延为忧;

yòu shì yì sī huàn shǔ yán zhī bù jīn yù jìn shí sī jǐng ér niǎn jiě chí yán gěi zhī

又市易司患蜀盐之不禁,欲尽实私井而辇解池盐给之。

yán zhě lùn èr shì rú zhī jiē bù xǐng kuò shì dì cè dì gù yuē qīng zhī jí chē hu

言者论二事如织,皆不省,括侍帝侧,帝顾曰:"卿知籍车乎?

yuē zhī zhī

"曰:"知之。

dì yuē hé rú

"帝曰:"何如?

duì yuē gǎn wèn yù hé yòng

"对曰:"敢问欲何用?

dì yuē běi biān yǐ mǎ qǔ shèng fēi chē bù zú yǐ dāng zhī

"帝曰:"北边以马取胜,非车不足以当之。

kuò yuē chē zhàn zhī lì jiàn yú lì shì

"括曰:"车战之利,见于历世。

rán gǔ rén suǒ wèi bīng chē zhě qīng chē yě wǔ yù shé xuán lì yú jié sù

然古人所谓兵车者,轻车也,五御折旋,利于捷速。

jīn zhī mín jiān zī chē zhòng dà rì bù néng sān shí lǐ gù shì wèi zhī tài píng chē dàn kě shī yú wú shì zhī rì ěr

今之民间辎车重大,日不能三十里,故世谓之太平车,但可施于无事之日尔。

dì xǐ yuē rén yán wú jí cǐ zhě zhèn dāng sī zhī

"帝喜曰:"人言无及此者,朕当思之。

suì wèn shǔ yán shì duì yuē yī qiè shí sī jǐng ér yùn xiè yán shǐ yī chū yú guān shòu chéng shàn

"遂问蜀盐事,对曰:"一切实私井而运解盐,使一出于官售,诚善。

rán huàn wàn róng lú jiān yí jiè xiǎo jǐng yóu duō bù kě cù jué yě shì xū liè hou jiā jǐng chén kǒng dé bù zú cháng fèi

然患万、戎、泸间夷界小井尤多,不可猝绝也,势须列候加警,臣恐得不足偿费。

dì hàn zhī

"帝颔之。

míng rì èr shì jù qǐn

明日,二事俱寝。

zhuó zhī zhì gào jiān tōng jìn yín tái sī zì zhōng yǔn zhì shì cái sān yuè

擢知制诰,兼通进、银台司,自中允至是才三月。

wèi hé běi xi lù chá fǎng shǐ

为河北西路察访使。

xiān shì yín yě zhuǎn yùn sī zhì guān shōu qí lì kuò yán jìn bǎo zé guó pín qí shì bì rán

先是,银冶,转运司置官收其利,括言:"近宝则国贫,其势必然;

rén zhòng zé náng tuó jiān wěi hé yǐ jiǎn yí

人众则囊橐奸伪何以检颐?

cháo tíng suì yí qì dān yín shù qiān wàn yǐ qí fēi běi fāng suǒ yǒu gù zhòng ér lì zhī

朝廷岁遗契丹银数千万,以其非北方所有,故重而利之。

xī rì yín chéng xiàn yín fang chéng jiē méi yú bǐ shǐ qí zhī záo shān zhī lì zé zhōng guó zhī bì yì qīng hé lài suì xiǎng lín xìn jiāng zì cí shǐ yǐ

昔日银城县、银坊城皆没于彼,使其知凿山之利,则中国之币益轻,何赖岁饷,邻衅将自兹始矣。

shí fù jìn jī hù chū mǎ bèi biān mín yǐ wéi bìng kuò yán běi dì duō mǎ ér rén xí qí zhàn yóu zhōng guó zhī gōng qiáng nǔ yě

时赋近畿户出马备边,民以为病,括言:"北地多马而人习骑战,犹中国之工强弩也。

jīn shě wǒ zhī cháng jì qiáng suǒ bù néng hé yǐ qǔ shèng

今舍我之长技,强所不能,何以取胜。

yòu biān rén xí bīng wéi yǐ wǎn qiáng dìng zuì ér wèi bì néng guàn gé wèi yi yǐ shè yuǎn rù jiān wéi fǎ

"又边人习兵,唯以挽强定最,而未必能贯革,谓宜以射远入坚为法。

rú shì zhě sān shí yī shì zhào jiē kě zhī

如是者三十一事,诏皆可之。

liáo xiāo xǐ lái lǐ hé dōng huáng wéi de liú guǎn bù kěn cí yuē bì děi qǐng ér hòu fǎn

辽萧禧来理河东黄嵬地,留馆不肯辞,曰:"必得请而后反。

dì qiǎn kuò wǎng pìn

"帝遣括往聘。

kuò yì shū mì yuàn yuè gù dú de qǐng suì suǒ yì jiāng dì shū zhǐ gǔ cháng chéng wèi jìng jīn suǒ zhēng gài sān shí lǐ yuǎn biǎo lùn zhī

括诣枢密院阅故牍,得顷岁所议疆地书,指古长城为境,今所争盖三十里远,表论之。

dì yǐ xiū rì kāi tiān zhāng gé zhào duì xǐ yuē dà chén shū bù jiù běn mò jǐ wù guó shì

帝以休日开天章阁召对,喜曰:"大臣殊不究本末,几误国事。

mìng yǐ huà tú shì xǐ xǐ yì shǐ qū

"命以画图示禧,禧议始屈。

cì kuò bái jīn qiān liǎng shǐ xíng

赐括白金千两使行。

zhì qì dān tíng qì dān xiāng yáng yì jiè lái jiù yì kuò de dì sòng zhī jí shù shí yù shǐ lì shì sòng zhī yì jiè yǒu suǒ wèn zé gù lì jǔ yǐ dá

至契丹庭,契丹相杨益戒来就议,括得地讼之籍数十,预使吏士诵之,益戒有所问,则顾吏举以答。

tā rì fù wèn yì rú zhī

他日复问,亦如之。

yì jiè wú yǐ yīng mán yuē shù lǐ zhī de bù rěn ér qīng jué hǎo hu

益戒无以应,谩曰:"数里之地不忍,而轻绝好乎?

kuò yuē shī zhí wéi zhuàng qū wèi lǎo

"括曰:"师直为壮,曲为老。

jīn běi cháo qì xiān jūn zhī dà xìn yǐ wēi yòng qí mín fēi wǒ cháo zhī bù lì yě

今北朝弃先君之大信,以威用其民,非我朝之不利也。

fán liù huì qì dān zhī bù kě duó suì shě huáng wéi ér yǐ tiān chí qǐng

"凡六会,契丹知不可夺,遂舍黄嵬而以天池请。

kuò nǎi hái zài dào tú qí shān chuān xiǎn yì yū zhí fēng sú zhī chún páng rén qíng zhī xiàng bèi wèi shǐ qì dān tú chāo shàng zhī

括乃还,在道图其山川险易迂直,风俗之纯庞,人情之向背,为《使契丹图抄》上之。

bài hàn lín xué shì quán sān sī shǐ

拜翰林学士、权三司使。

cháng bái shì chéng xiàng fǔ wú chōng wèn yuē zì miǎn yì lìng xià mín zhī dǐ zǐ zhě jīn wèi shuāi yě shì guǒ yú mín hé rú

尝白事丞相府,吴充问曰:"自免役令下,民之诋訾者今未衰也,是果于民何如?

kuò yuē yǐ wéi bù biàn zhě tè shì dài fū yǔ yì jū zhī rén xí yú fù chú zhě ěr wú zú xù yě

"括曰:"以为不便者,特士大夫与邑居之人习于复除者尔,无足恤也。

dú wēi hù běn wú lì yì ér yì shǐ chū qián zé wèi kě niàn

独微户本无力役,而亦使出钱,则为可念。

ruò xī chí zhī shǐ yī wú suǒ yù zé shàn yǐ

若悉弛之,使一无所预,则善矣。

chōng rán qí shuō biǎo xíng zhī

"充然其说,表行之。

cài què lùn kuò shǒu shǔ guāi cì yīn hài sī nóng fǎ yǐ jí xián yuàn xué shì zhī xuān zhōu míng nián fù lóng tú gé dài zhì zhī shěn guān yuàn yòu chū zhī qīng zhōu wèi xíng gǎi yán zhōu

蔡确论括首鼠乖刺,阴害司农法,以集贤院学士知宣州,明年,复龙图阁待制、知审官院,又出知青州,未行,改延州。

zhì zhèn xī yǐ bié cì qián wèi jiǔ mìng chán shì liáng jiā zǐ chí shè jiǎo shèng yǒu yì qún zhī néng zhě zì qǐ zhuó jiǔ yǐ láo zhī biān rén huan jī zhí gōng fu shǐ wéi kǒng bù dé jìn

至镇,悉以别赐钱为酒,命廛市良家子驰射角胜,有轶群之能者,自起酌酒以劳之,边人欢激,执弓傅矢,唯恐不得进。

yuè suì de chè zhá chāo chéng zhě qiān yú jiē bǔ zhōng jūn yì cóng wēi shēng xióng tā fǔ

越岁,得彻札超乘者千余,皆补中军义从,威声雄他府。

yǐ fù zǒng guǎn zhǒng è xi tǎo yuán yín yòu gōng jiā lóng tú gé xué shì

以副总管种谔西讨援银、宥功,加龙图阁学士。

cháo tíng chū sù wèi zhī shī lái shù shǎng lài zhì zài ér bù jí zhèn bīng

朝廷出宿卫之师来戍,赏赉至再而不及镇兵。

kuò yǐ wéi wèi bīng suī zhòng ér wú suì bù zhàn zhě zhèn bīng yě

括以为卫兵虽重,而无岁不战者,镇兵也。

jīn bù jūn ruò shì qiě zhào luàn

今不均若是,且召乱。

nǎi cáng chì shū ér jiǎo zhì cì mín qián shù wàn yǐ yì wén

乃藏敕书,而矫制赐缗钱数万,以驿闻。

zhào bào zhī yuē cǐ yòu fǔ bān xíng zhī shī fēi qīng chá shì jī bì rǎo jūn zhèng

诏报之曰:"此右府颁行之失,非卿察事机,必扰军政。

zì shì shì bù xiá qǐng zhě jiē de zhuān zhī

"自是,事不暇请者,皆得专之。

fán hàn jiāng shì zì huáng chéng shǐ yǐ jiàng xǔ chéng zhì bǔ shòu

蕃汉将士自皇城使以降,许承制补授。

è shī cì wǔ yuán zhí dà xuě liáng xiǎng bù jì diàn zhí liú guī rén lǜ zhòng nán bēn shì zú èr wàn rén jiē kuì rù sāi jū mín bù hài

谔师次五原,值大雪,粮饷不继,殿直刘归仁率众南奔,士卒二万人皆溃入塞,居民怖骇。

kuò chū dōng jiāo jiàn hé dōng guī shī de bēn zhě shù qiān wèn yuē fù dōu zǒng guǎn qiǎn rǔ guī qǔ liáng zhǔ zhě wèi hé rén

括出东郊饯河东归师,得奔者数千,问曰:"副都总管遣汝归取粮,主者为何人?

yuē zài hòu

"曰:"在后。

jí yù lìng gè guī zhūn

"即谕令各归屯。

jí mù zhì zhě bā bǎi wèi xún rì kuì zú jǐn hái

及暮,至者八百,未旬日,溃卒尽还。

kuò chū àn bīng guī rén zhì kuò yuē rǔ guī qǔ liáng hé yǐ bù chí jūn fú

括出按兵,归仁至,括曰:"汝归取粮,何以不持军符?

guī rén bù néng duì zhǎn yǐ gǒu

"归仁不能对,斩以狗。

jīng shù rì dì shǐ nèi shì liú wéi jiǎn lái jí pàn zhě jù yǐ duì

经数日,帝使内侍刘惟简来诘叛者,具以对。

dà jiàng jǐng sī yì qū zhēn bá xià rén mó yá jiā lú fú tú chéng kuò yì zhù shí bǎo yǐ lín xī xià ér jǐ shì zhōng xú xǐ lái xǐ yù xiān chéng yǒng lè

大将景思谊、曲珍拔夏人磨崖葭芦浮图城,括议筑石堡以临西夏,而给事中徐禧来,禧欲先城永乐。

zhào xǐ hù zhū jiāng wǎng zhù lìng kuò yí fǔ bìng sāi yǐ jì jūn yòng

诏禧护诸将往筑,令括移府并塞,以济军用。

yǐ ér xǐ bài méi kuò yǐ xià rén xí suí dé xiān wǎng jiù zhī

已而禧败没,括以夏人袭绥德,先往救之。

bù néng yuán yǒng lè zuò zhé jūn zhōu tuán liàn fù shǐ

不能援永乐,坐谪均州团练副使。

yuán yòu chū xǐ xiù zhōu jì yǐ guāng lù shǎo qīng fēn sī jū rùn bā nián zú nián liù shí wǔ

元祐初,徙秀州,继以光禄少卿分司,居润八年卒,年六十五。

kuò bó xué shàn wén yú tiān wén fāng zhì lǜ lì yīn yuè yī yào bǔ suàn wú suǒ bù tōng jiē yǒu suǒ lùn zhù

括博学善文,于天文、方志、律历、音乐、医药、卜算,无所不通,皆有所论著。

yòu jì píng rì yǔ bīn kè yán zhě wèi bǐ tán duō zài cháo tíng gù shí qí jiù chū chù chuán yú shì

又纪平日与宾客言者为《笔谈》,多载朝廷故实、耆旧出处,传于世。

li dà lín zì cái yuán chéng dū huá yáng rén

李大临,字才元,成都华阳人。

dēng jìn shì dì wèi jiàng zhōu tuī guān

登进士第,为绛州推官。

dù yǎn ān fǔ hé dōng jiàn wèi guó zi jiān zhí jiǎng mù qīn zhái jiǎng shū

杜衍安抚河东,荐为国子监直讲、睦亲宅讲书。

wén yàn bó jiàn wèi mì gé xiào lǐ

文彦博荐为秘阁校理。

kǎo shì jǔ rén wù shōu shī shēng yùn zhě zé jiān chú zhōu shuì

考试举人,误收失声韵者,责监滁州税。

wèi jǐ hái gù zhí

未几,还故职。

rén zōng cháng qiǎn shǐ cì guǎn gé guān yù shū zhì dà lín jiā dà lín pín wú zào lì fāng zì mò mǎ shǐ zhě hái zòu dì yuē zhēn lián shì yě

仁宗尝遣使赐馆阁官御书,至大临家,大临贫无皂隶,方自秣马,使者还奏,帝曰:"真廉士也。

yǐ qīn lǎo qǐng zhī guǎng ān jūn xǐ qióng zhōu

"以亲老,请知广安军,徙邛州。

hái wèi qún mù pàn guān kāi fēng fǔ tuī guān

还,为群牧判官、开封府推官。

shén zōng yā zhī qí míng zhuó xiū qǐ jū zhù jìn zhī zhì gào jiū chá zài jīng xíng yù

神宗雅知其名,擢修起居注,进知制诰、纠察在京刑狱。

yán qīng miáo fǎ yǒu hài wú yì wáng ān shí nù

言青苗法有害无益,王安石怒。

huì li dìng chú yù shǐ sòng mǐn qiú sū sòng xiāng jì fēng hái cí mìng cì zhì dà lín dà lín yì hái zhī

会李定除御史,宋敏求、苏颂相继封还词命,次至大临,大临亦还之。

dì pī qù suì zhào shū tái guān bù jū guān zhí zòu jǔ hòu wèi shěn gēng zhì yě

帝批:"去岁诏书,台官不拘官职奏举,后未审更制也。

sòng dà lín hé yán gù shì tái guān bì yǐ yuán wài láng bó shì jìn zhì dàn bù xiàn cǐ fēi wèi xuǎn rén yì xǔ zhī yě

"颂、大临合言:"故事,台官必以员外郎、博士,近制但不限此,非谓选人亦许之也。

dìng yǐ chū děng zhí guān chāo cháo jí liè xiàn tái guó cháo wèi yǒu

定以初等职官超朝籍,躐宪台,国朝未有。

xìng mén yī kāi míng qì yǒu xiàn ān dé rén rén mǎn qí yì zāi

幸门一开,名器有限,安得人人满其意哉。

fù zhào yù shù sì sòng dà lín gù zhēng bù yǐ nǎi yǐ lèi gé zhào mìng jiē guī bān dà lín yǐ gōng bù láng zhōng chū zhī rǔ zhōu

"复诏谕数四,颂、大临故争不已,乃以累格诏命,皆归班,大临以工部郎中出知汝州。

chén xī gòng dān shā dào yè xiàn qí èr qiè huà wèi shuāng zhì dòu shān gǔ jiān

辰溪贡丹砂,道叶县,其二箧化为双雉,斗山谷间。

gēng zhě huò zhī rén yí wéi dào xiè sòng yú fǔ

耕者获之,人疑为盗,械送于府。

dà lín shi qí yì xùn de shí shì gēng zhě

大临识其异,讯得实,释耕者。

xǐ zhī zǐ zhōu jiā jí xián diàn xiū zhuàn fù tiān zhāng gé dài zhì

徙知梓州,加集贤殿修撰,复天章阁待制。

fu qī shí zhì shì qī nián ér zú

甫七十,致仕七年而卒。

dà lín qīng zhěng yǒu shǒu lùn yì shí dà tǐ yīn zhēng li dìng hòu míng yì zhòng shì bìng sòng mǐn qiú sū sòng chēng wéi xī níng sān shè rén yún

大临清整有守,论议识大体,因争李定后名益重,世并宋敏求、苏颂称为"熙宁三舍人"云。

lǚ xià qīng zì jìn shū quán zhōu jìn jiāng rén

吕夏卿,字缙叔,泉州晋江人。

jǔ jìn shì wèi jiāng níng wèi

举进士,为江宁尉。

biān xiū táng shū chéng zhí mì gé tóng zhī lǐ yuàn

编修《唐书》成,直秘阁、同知礼院。

rén zōng xuǎn rèn dà chén qiú zhì dào xià qīng chén shí wù wǔ shì qiě yán tiān xià zhī shì bù néng cháng ān dāng yú wèi rán zhī qián jiù qí bì

仁宗选任大臣,求治道,夏卿陈时务五事,且言:"天下之势,不能常安,当于未然之前救其弊;

shì zhì ér tú zhī kǒng wú jí yǐ

事至而图之,恐无及已。

cháo tíng pō cǎi qí cè

"朝廷颇采其策。

yīng zōng shì lì shǐ guǎn jiǎn tǎo tóng xiū qǐ jū zhù zhī zhì gào

英宗世,历史馆检讨、同修起居注、知制诰。

dì cháng fǎng yǐ zhèng duì yuē liǎng cháo bù xī jīn bó yǐ hé èr biān tuō mín fēng dí zhī huò gǔ wèi yǒu yě

帝尝访以政,对曰:"两朝不惜金帛以和二边,脱民锋镝之祸,古未有也。

yuàn wù shī qián hǎo

愿勿失前好。

chū zhī yǐng zhōu de qí jí shēn tǐ rì suō zú shí cái rú xiǎo ér nián wǔ shí sān

"出知颍州,得奇疾,身体日缩,卒时才如小儿,年五十三。

xià qīng xué zhǎng yú shǐ guàn chuān táng shì bó cǎi zhuàn jì zá shuō shù bǎi jiā shé zhōng zhěng bǐ

夏卿学长于史,贯穿唐事,博采传记杂说数百家,折衷整比。

yòu tōng pǔ xué chuàng wèi shì xì zhū biǎo yú xīn táng shū zuì yǒu gōng yún

又通谱学,创为世系诸表,于《新唐书》最有功云。

zǔ wú zé zì zé zhī shàng cài rén

祖无择,字择之,上蔡人。

jìn shì gāo dì

进士高第。

lì zhī nán kāng jūn hǎi zhōu tí diǎn huái nán guǎng dōng xíng yù guǎng nán zhuǎn yùn shǐ rù zhí jí xián yuàn

历知南康军、海州,提点淮南广东刑狱、广南转运使,入直集贤院。

shí fēng kǒng zǐ hòu wéi wén xuān gōng wú zé yán qián dài suǒ fēng yuē zōng shèng yuē fèng shèng yuē chóng shèng yuē gōng shèng yuē bāo shèng

时封孔子后为文宣公,无择言:"前代所封曰宗圣,曰奉圣,曰崇圣,曰恭圣,曰褒圣;

táng kāi yuán zhōng zūn kǒng zǐ wéi wén xuān wáng suì yǐ zǔ shì ér jiā hòu sì fēi lǐ yě

唐开元中,尊孔子为文宣王,遂以祖谥而加后嗣,非礼也。

yú shì xià jìn chén yì gǎi wéi yǎn shèng gōng

"于是下近臣议,改为衍圣公。

chū zhī yuán zhōu

出知袁州。

zì qìng lì zhào tiān xià lì xué shí nián jiān qí bì tú wén jù wú mìng jiào zhī shí

自庆历诏天下立学,十年间其敝徒文具,无命教之实。

wú zé shǒu jiàn xué guān zhì shēng tú jùn guó xián sòng zhī fēng

无择首建学官,置生徒,郡国弦诵之风。

yóu cǐ shǐ shèng

由此始盛。

tóng xiū qǐ jū zhù zhī zhì gào jiā lóng tú gé zhí xué shì quán zhī kāi fēng fǔ jìn xué shì zhī zhèng kàng èr zhōu

同修起居注、知制诰,加龙图阁直学士、权知开封府,进学士,知郑、杭二州。

shén zōng lì zhī tōng jìn yín tái sī

神宗立,知通进、银台司。

chū cí chén zuò gào mìng xǔ shòu rùn bǐ wù

初,词臣作诰命,许受润笔物。

wáng ān shí yǔ wú zé tóng zhī zhì gào ān shí cí yī jiā suǒ kuì bù huò yì bù yù qǔ zhì zhū yuàn liáng shàng

王安石与无择同知制诰,安石辞一家所馈不获,义不欲取,置诸院梁上。

ān shí yōu qù wú zé yòng wèi gōng fèi ān shí wén ér è zhī

安石忧去,无择用为公费,安石闻而恶之。

xī níng chū ān shí de zhèng nǎi fěng jiān sī qiú wú zé zuì

熙宁初,安石得政,乃讽监司求无择罪。

zhī míng zhōu miáo zhèn yǐ tān wén yù shǐ wáng zǐ sháo shǐ liǎng zhè lián qí zhuàng shì lián wú zé

知明州苗振以贪闻,御史王子韶使两浙,廉其状,事连无择。

zi sháo xiǎo rén yě qǐng qiǎn nèi shì zì jīng shī dǎi fù xiù zhōu yù

子韶,小人也,请遣内侍自京师逮赴秀州狱。

sū sòng yán wú zé liè shì cóng bù dàng yǔ gù lì duì qū zhí yù shǐ zhāng jiǎn yì jiù zhī jiē bù tīng

苏颂言无择列侍从,不当与故吏对曲直,御史张戬亦救之,皆不听。

jí yù chéng wú tān zhuàng dàn de qí dài guān qián jiē bù mín zuò jí chéng chuán guò zhì ér yǐ

及狱成,无贪状,但得其贷官钱、接部民坐及乘船过制而已。

suì zhé zhōng zhèng jūn jié dù fù shǐ

遂谪忠正军节度副使。

ān shí yóu wèi dì yán bì xià qiǎn yī yù shǐ chū jí dé wú zé zuì jí zhī cháo tíng yú shì dàn bù wéi wèi yǒu wèi zhī ér wú xiào zhě

安石犹为帝言:"陛下遣一御史出,即得无择罪,及知朝廷于事但不为,未有为之而无效者。

xún fù guāng lù qīng mì shū jiān jí xián yuàn xué shì zhǔ guǎn xī jīng yù shǐ tái yí zhī xìn yáng jūn zú

"寻复光禄卿、秘书监、集贤院学士,主管西京御史台,移知信阳军,卒。

wú zé wéi rén hǎo yì dǔ yú shī yǒu shǎo cóng sūn míng fù xué jīng shù yòu cóng mù xiū wéi wén zhāng

无择为人好义,笃于师友,少从孙明复学经术,又从穆修为文章。

liǎng rén sǐ lì qiú qí yí wén huì cì zhī chuán yú shì

两人死,力求其遗文汇次之,传于世。

yǐ yán yǔ zhèng shì wéi shí míng qīng yòng xiǎo lèi duàn liàn fàng qì qì bù fù zhèn shì lùn xī zhī

以言语政事为时名卿,用小累锻炼放弃,讫不复振,士论惜之。

lùn yuē chén gòu yǐ wén xué zhì shēn ér cháng yú zhì cái

论曰:沈遘以文学致身,而长于治才。

shěn kuò bó wù qià wén guàn hu yōu shēn cuò zhū zhèng shì yòu jí kāi mǐn

沈括博物洽闻,贯乎幽深,措诸政事,又极开敏。

lǚ xià qīng hào chēng shǐ cái yóu jīng pǔ dié zhī xué

吕夏卿号称史才,尤精谱谍之学。

sòng zhī jìn shēn shì gè jīng qí néng xué bù gǒu qiě gù néng rán yě

宋之缙绅,士各精其能,学不苟且,故能然也。

li dà lín guān jū jiǎo bó kè jǔ qí zhí

李大临官居缴驳,克举其职;

zǔ wú zé zhì jùn suǒ zhì néng xiū xiào guān shì jiē bān bān kě jì zhě

祖无择治郡所至,能修校官,是皆班班可纪者。

rán dà lín yǐ lùn li dìng chù wú zé yǐ wǔ ān shí fèi qì zhōng shēn jí shì yì zú yǐ zhī èr rén zhī xián yǐ

然大临以论李定绌,无择以忤安石废弃终身,即是亦足以知二人之贤矣。

chéng shī mèng zì gōng pì wú rén

程师孟,字公辟,吴人。

jìn shì jiǎ kē

进士甲科。

lèi zhī nán kāng jūn chǔ zhōu tí diǎn kuí lù xíng yù

累知南康军、楚州,提点夔路刑狱。

lú róng shù fàn yū zhōu biān shǐ zhě zhì suǒ zài wàn zhōu xiāng qù yuǎn yǒu jǐng lǜ jiā rì nǎi zhì shī mèng zòu xǐ yú yū

泸戎数犯渝州,边使者治所在万州,相去远,有警率浃日乃至,师孟奏徙于渝。

kuí bù wú cháng píng sù jiàn qǐng zhì cāng shì xiōng suì zhèn mín bù zú jí jiáo fā tā chǔ bù sì bào

夔部无常平粟,建请置仓,适凶岁,振民不足,即矫发他储,不俟报。

lì jù bái bù kě

吏惧,白不可。

shī mèng yuē bì sì bào è zhě jìn sǐ yǐ

师孟曰:"必俟报,饿者尽死矣。

jìng fā zhī

"竟发之。

xǐ hé dōng lù

徙河东路。

jìn de duō tǔ shān páng jiē chuān gǔ chūn xià dà yǔ shuǐ zhuó rú huáng hé sú wèi zhī tiān hé kě gài guàn

晋地多土山,旁接川谷,春夏大雨,水浊如黄河,俗谓之"天河",可溉灌。

shī mèng chū qián kāi qú zhù yàn yū liáng tián wàn bā qiān qǐng póu qí shì wéi shuǐ lì tú jīng bān zhī zhōu xiàn

师孟出钱开渠筑堰,淤良田万八千顷,裒其事为《水利图经》,颁之州县。

wèi dù zhī pàn guān zhī hóng zhōu jī shí wèi jiāng dī jùn zhāng gōu jiē běi zhá yǐ jié shuǐ shēng jiàng hòu wú shuǐ huàn

为度支判官,知洪州,积石为江堤,浚章沟,揭北闸以节水升降,后无水患。

pàn sān sī dōu mó kān sī

判三司都磨勘司。

jiē bàn qì dān shǐ xiāo wéi fǔ yuē bái gōu zhī de dāng liǎng shǔ jīn nán cháo zhí liǔ shù lǐ ér yǐ běi rén yú jiè hé wèi zuì qǐ lǐ yě zāi

接伴契丹使,萧惟辅曰:"白沟之地当两属,今南朝植柳数里,而以北人渔界河为罪,岂理也哉?

shī mèng yuē liǎng cháo dāng shǒu shì yuē zhuō jùn yǒu àn dú kě fù shì jūn shě wén shū téng kǒu shuō jù yù shēng shì yé

"师孟曰:"两朝当守誓约,涿郡有案牍可覆视,君舍文书,滕口说,遽欲生事耶?

wéi fǔ kuì xiè

"惟辅愧谢。

chū wèi jiāng xī zhuǎn yùn shǐ

出为江西转运使。

dào fā yuán zhōu zhōu lì wèi ěr mù jiǔ bù huò

盗发袁州,州吏为耳目,久不获。

shī mèng xiè lì shù bèi sòng yù dào jí chéng qín

师孟械吏数辈送狱,盗即成擒。

jiā zhí zhāo wén guǎn zhī fú zhōu

加直昭文馆、知福州。

zhù zǐ chéng jiàn xué shè zhì xíng zuì dōng nán

筑子城,建学舍,治行最东南。

xǐ guǎng zhōu zhōu chéng wèi nóng kòu suǒ huǐ tā rì yǒu jǐng mín hài cuàn fāng bó xiāng zhǒng zhì jiē yán tǔ shū è bù kě zhù

徙广州,州城为侬寇所毁,他日有警,民骇窜,方伯相踵至,皆言土疏恶不可筑。

shī mèng zài guǎng liù nián zuò xi chéng

师孟在广六年,作西城。

jí jiāo zhǐ xiàn yōng guǎn wén guǎng shǒu bèi gù bù gǎn dōng

及交阯陷邕管,闻广守备固,不敢东。

shí shī mèng yǐ zhào hái cháo tíng niàn qián gōng yǐ wéi jǐ shì zhōng jí xián diàn xiū zhuàn pàn dōu shuǐ jiān

时师孟已召还,朝廷念前功,以为给事中、集贤殿修撰、判都水监。

hè qì dān shēng chén zhì zhuō zhōu qì dān mìng xí yíng zhě zhèng nán xiàng zhuō zhōu guān xī xiàng sòng shǐ jiè dōng xiàng

贺契丹生辰,至涿州,契丹命席,迎者正南向,涿州官西向,宋使介东向。

shī mèng yuē shì bēi wǒ yě

师孟曰:"是卑我也。

bù jiù liè

"不就列。

zì rì zè zhēng zhì mù cóng zhě shī sè shī mèng cí qì yì lì huà bīn zhě yì zhī yú shì gèng yǔ yíng zhě dōng xī xiàng

自日昃争至暮,从者失色,师孟辞气益厉,叱傧者易之,于是更与迎者东西向。

míng rì zhuō rén jiàn yú jiāo jí chí guò bù gù

明日,涿人饯于郊,疾驰过不顾;

zhuō rén yí xióng zhōu yǐ wéi yán zuò bà guī bān

涿人移雄州,以为言,坐罢归班。

fù qǐ zhī yuè zhōu qīng zhōu suì zhì shì yǐ guāng lù dài fu zú nián qī shí bā

复起知越州、青州,遂致仕,以光禄大夫卒,年七十八。

shī mèng lèi lǐng jù zhèn wéi zhèng jiǎn ér yán zuì fēi sǐ zhě bù yǐ shǔ lì

师孟累领剧镇,为政简而严,罪非死者不以属吏。

fā yǐn tī fú rú shén de háo è bù chěng dié dàng zhě bì tòng chéng ài zhī zhì jiǎo jué nǎi yǐ suǒ bù sù rán

发隐擿伏如神,得豪恶不逞跌宕者,必痛惩艾之,至剿绝乃已,所部肃然。

hóng fú guǎng yuè wéi shēng lì cí

洪、福、广、越为生立祠。

zhāng wèn zì chāng yán xiāng yáng rén yě

张问,字昌言,襄阳人也。

jìn shì qǐ jiā tōng pàn dà míng fǔ

进士起家,通判大名府。

qún mù de zài wèi suì jiǔ mào rù yú mín yǒu sī àn jiù jí kuò zhī dì shù yì zhǔ quàn bù míng lì gǒu qù bàn chí zhào shū duó rén tián zhì huǐ shì lú fā qiū mù

群牧地在魏,岁久冒入于民,有司按旧籍括之,地数易主,券不明,吏苟趣办,持诏书夺人田,至毁室卢、发丘墓。

wèn zhì zé yuē shì qǐ cháo tíng yì yé

问至,则曰:"是岂朝廷意耶?

qí shàng yǐ wén

"其上以闻。

rén zōng yù dà chén yuē lì yòng xīn xī rú wèn hé huàn chì zǐ zhī bù ān yě

仁宗谕大臣曰:"吏用心悉如问,何患赤子之不安也。

lì ba zhī

"立罢之。

zhuó tí diǎn hé běi xíng yù

擢提点河北刑狱。

dà hé jué yì zhù xiǎo wú wèn yán cáo cūn xiǎo wú nán běi xiāng zhí ér cáo cūn dāng shuǐ chōng lài xiǎo wú dī báo shuǐ yì běi chū gù nán dī wú huàn

大河决,议筑小吴,问言:"曹村、小吴南北相直,而曹村当水冲,赖小吴堤薄,水溢北出,故南堤无患。

ruò zhù xiǎo wú zé zuǒ jiàng ér yòu shāng nán àn qiě jué shuǐ bìng jīng jī wéi hài dú kě yú sūn chén liǎng sǎo jiān qǐ dī yǐ bèi zhī ěr

若筑小吴,则左强而右伤,南岸且决,水并京畿为害,独可于孙、陈两埽间起堤以备之耳。

zhào fù shuǐ guān yì jiǔ bù jué xiǎo wú zú kuì

"诏付水官议,久不决,小吴卒溃。

xǐ jiāng dōng huái nán zhuǎn yùn shǐ jiā zhí jí xián yuàn hù bù pàn guān fù wèi hé běi zhuǎn yùn shǐ

徙江东、淮南转运使,加直集贤院、户部判官,复为河北转运使。

suǒ bù dì zhèn hé zài jué yì zhě yù diào jīng dōng mín sān shí wàn zì chán zhù dī dǐ qián níng

所部地震,河再决,议者欲调京东民三十万,自澶筑堤抵干宁。

wèn yán dī wèi néng wèi yì zāi shāng zhī yú lì yì láo mín fēi jì yě

问言:"堤未能为益,灾伤之余,力役劳民,非计也。

shén zōng cóng zhī

"神宗从之。

wèn shí nián bù zòu kǎo kè zhào tè qiān qí guān rù wèi dù zhī fù shǐ bài jí xián diàn xiū zhuàn hé dōng zhuǎn yùn shǐ

问十年不奏考课,诏特迁其官,入为度支副使,拜集贤殿修撰、河东转运使。

zuò wù jūn xū biǎn zhī guāng huà jūn wèi jǐ fù shǐ hé běi

坐误军须,贬知光化军,未几,复使河北。

zhū gě gōng quán zhī luàn jùn xiàn zhū màn lián dǎi zhì shù bǎi qiān rén wèn shàng shū shēn lǐ zhǐ zhū shǒu è

诸葛公权之乱,郡县株蔓,连逮至数百千人,问上疏申理,止诛首恶。

xī níng mò zhī cāng zhōu

熙宁末,知沧州。

zì xīn fǎ xíng wèn dú bù ē shí hǎo

自新法行,问独不阿时好。

suì jī wèi dì yán mín gǒu miǎn cháng píng zhù yì zhī kǔ fǎn yǐ de liú wáng wèi xìng yǔ qiē zhí jīng rén

岁饥,为帝言民苟免常平、助役之苦,反以得流亡为幸,语切直惊人。

yuán fēng dìng guān zhì wáng ān lǐ jiàn wèn kě rèn liù cáo shì láng dì yǐ qí hǎo yì lùn bù yòng

元丰定官制,王安礼荐问可任六曹侍郎,帝以其好异论,不用。

lì zhī hé yáng lù zhōu

历知河阳、潞州。

yuán yòu chū wèi mì shū jiān jǐ shì zhōng lèi guān zhèng yì dài fū zú nián qī shí wǔ

元祐初,为秘书监、给事中,累官正议大夫,卒,年七十五。

wèn chù jǐ lián jié cháng shì fū yán mù fǔ yǔ zhǒng shì héng shàn fù sāng shì xī yí rǔ zhōu tián shí qǐng cí fú shòu

问处己廉洁、尝仕鄜延幕府,与种世衡善,父丧,世稀遗汝州田十顷,辞弗受。

shǐ guī wèi zhì ér shì héng zú

使归,未至而世衡卒。

qí zi gǔ yòng fù zhì mìng yì bù nà tián wú huì zhě sān shí nián

其子古,用父治命,亦不纳田,芜秽者三十年。

hòu rǔ shǒu qǐng yǐ gěi xué cháo tíng mìng fǎn zhū zhǒng shì

后汝守请以给学,朝廷命反诸种氏。

xī níng shí yǒu chén shùn shù lè jīng liú méng yì yǐ yì fǎ fèi chù

熙宁时,有陈舜俞、乐京、刘蒙,亦以役法废黜。

shùn shù zì lìng jǔ hú zhōu wū chéng rén

舜俞,字令举,湖州乌程人。

bó xué qiáng jì

博学强记。

jǔ jìn shì yòu jǔ zhì kē dì yī

举进士,又举制科第一。

xī níng sān nián yǐ tún tián yuán wài láng zhī shān yīn xiàn zhào sì dài hái shì guǎn zhí

熙宁三年,以屯田员外郎知山阴县,诏俟代还试馆职。

shùn shù cí yuē jué lù míng qì dǐ lì duō shì yi shì yǐ zhì shén wū kě yào qī rú fù jì qì

舜俞辞曰:"爵禄名器,砥砺多士,宜示以至神,乌可要期如付剂契?

jiǎo zhōng shū tiè shàng zhī

"缴中书帖上之。

qīng miáo fǎ xíng shùn shù bù fèng lìng shàng shū zì hé yuē mín jiān chū jǔ cái wù qǔ xi zhòng zhǐ yí bèi yuē cháng mín qián ér gǔ sù bù lǚ yú yán xīn sù yōu chú fǔ qí zhī shǔ de zá qǔ zhī

青苗法行,舜俞不奉令,上疏自劾曰:"民间出举财物,取息重止一倍,约偿缗钱,而谷粟、布缕、鱼盐、薪蔌、耰锄、釜锜之属,得杂取之。

cháo tíng mù mín dài qǔ yǒu sī yuē zhōng shú wèi jià ér bì cháng mín qián yù rú sī jiā zá cháng tā wù bù kě de gù yú mín duō zhì mài tián zhái zhì qī nú

朝廷募民贷取,有司约中熟为价,而必偿缗钱,欲如私家杂偿他物不可得,故愚民多至卖田宅、质妻孥。

yǒu shí qí lǎo jiè qí xiāng dǎng zǐ dì wèi cháng bù yǐ shì dài wèi kǔ

有识耆老,戒其乡党子弟,未尝不以贳贷为苦。

zǔ zōng zhuó lìng yǐ cái wù xiāng chū jǔ rèn cóng shū qì guān bù wéi lǐ

祖宗著令,以财物相出举,任从书契,官不为理。

qí bǎo quán yuán yuán zhī yì shēn yuǎn rú cǐ

其保全元元之意,深远如此。

jīn yòu zhī yǐ biàn lì dū zhī yǐ wēi xíng fāng zhī jiù fǎ yì yǐ

今诱之以便利,督之以威刑,方之旧法,异矣。

zhào wèi zhèn mín fá jué ér yì jiān bìng rán shǐ shí hù wèi jiǎ fú làng wú gēn zhě wú de gěi biào zé fá jué zhě yǐ bù méng qí huì

诏谓振民乏绝而抑兼并,然使十户为甲,浮浪无根者毋得给俵,则乏绝者已不蒙其惠。

cǐ fǎ zhōng xíng yù wèi jiān bìng de ěr

此法终行,愈为兼并地尔。

hé yǐ yán zhī

为何这样说呢?

tiān xià zhī yǒu cháng píng fēi néng rén rén jì kǒu shòu xiǎng dàn quán gǔ jià guì jiàn zhī bǐng shǐ jī zhù zhě bù dé shēn cáng yǐ yāo lì ěr

天下之有常平,非能人人计口受饷,但权谷价贵贱之柄,使积贮者不得深藏以邀利尔。

jīn sàn wèi qīng miáo wéi kǒng bù jìn wàn yī jī jǐn jiàn zhì bì yǒu chéng shí guì tiào zhě wèi zhī jiāng hé fǎ yǐ zhì zhī

今散为青苗,唯恐不尽,万一饥馑荐至,必有乘时贵粜者,未知将何法以制之?

guān zhì jì fàng qián qǔ xi fù shì cáng qiāng zuò dài lín lǐ bū qiàn zhī shí tián zhái qī nú suí yù ér de shì qǐ bù wèi jiān bìng lì zāi

官制既放钱取息,富室藏镪,坐待邻里逋欠之时,田宅妻孥随欲而得,是岂不为兼并利哉。

suī fēn wéi xià qiū èr kē ér qiū fàng zhī yuè yǔ xià liǎn zhī qī děng xià fàng zhī yuè yǔ qiū liǎn zhī qī děng bù guò zhǎn zhuǎn jì xī yǐ gěi wèi nà shǐ wú mín zhōng shēn yǐ jí shì shì měi suì liǎng shū xī qián wú yǒu qióng yǐ

虽分为夏秋二科,而秋放之月与夏敛之期等,夏放之月与秋敛之期等,不过展转计息,以给为纳,使吾民终身以及世世,每岁两输息钱,无有穷已。

shì bié wèi yī fù yǐ bì hǎi nèi fēi wáng dào zhī jǔ yě

是别为一赋以敝海内,非王道之举也。

zòu shàng zé jiān nán kāng jūn yán jiǔ shuì wǔ nián ér zú

"奏上,责监南康军盐酒税,五年而卒。

shùn shù shǐ cháng qì guān guī jū xiù zhī bái niú cūn zì hào bái niú jū shì

舜俞始尝弃官归,居秀之白牛村,自号白牛居士。

yǐ ér fù chū suì biǎn sǐ

已而复出,遂贬死。

sū shì wéi wén kū zhī chēng qí xué shù cái néng jiān bǎi rén zhī qì kǎi rán jiāng yǐ shēn rèn tiān xià zhī shì ér rén zhī suǒ yǐ zhōu xuán wěi qū fǔ chéng qí tiān zhě bù zhì

苏轼为文哭之,称其"学术才能,兼百人之器,慨然将以身任天下之事,而人之所以周旋委曲、辅成其天者不至。

yī chì bù fù shì dà fū shi yǔ bù shí jiē shēn bēi zhī yún

一斥不复,士大夫识与不识,皆深悲之"云。

jīng jīng nán rén

京,荆南人。

wèi bù yī shí xiāng lǐ chēng qí xíng yì shì mǔ zhì xiào

为布衣时,乡里称其行义,事母至孝。

qī zhāng shì jiā jué xié nǚ dì zì suí jīng wèi cháng jiàn qí miàn

妻张氏家绝,挟女弟自随,京未尝见其面。

qī sǐ jīng qǐn shí yú wài wèi jià zhī

妻死,京寝食于外,为嫁之。

jiā yòu chū zhào fǎng yí yì yǐ jiàn wén de jiào shū láng wèi hú yáng chì shuǐ èr xiàn lìng

嘉祐初,诏访遗逸,以荐闻,得校书郎,为湖阳、赤水二县令。

shén zōng qiú yán jīng shàng shū yǐ wèi tiān bǎo mín wèi qǐng

神宗求言,京上疏以畏天保民为请。

zhī cháng gě xiàn

知长葛县。

zhù yì fǎ xíng jīng yuē tí jǔ cháng píng guān yán bù biàn

助役法行,京曰:"提举常平官言不便。

shǐ zhī tiáo xī yòu bù bào qiě bù kěn zhì xiàn shì zì liè gài qù

"使之条析,又不报,且不肯治县事,自列丐去。

tí jǔ guān hé zhī zhào duó zhù zuò zuǒ láng

提举官劾之,诏夺著作佐郎。

jīng shí nián nǎi fù guān jiān huáng zhōu jiǔ shuì yǐ chéng yì láng zhì shì

经十年,乃复官,监黄州酒税,以承议郎致仕。

yuán yòu chū zhào fù quē bù zhì zhōng yú jiā

元祐初,召赴阙,不至,终于家。

méng zì zǐ míng bó hǎi rén

蒙字子明,渤海人。

chǐ wèi cí fù bù kěn jǔ jìn shì

耻为词赋,不肯举进士;

xí mào cái yì děng yòu bù yù zì shòu

习茂才异等,又不欲自售。

dōu zhuǎn yùn shǐ liú xiáng jǔ yí yì zhào shì dì yī zhī hú yáng xiàn

都转运使刘庠举遗逸,召试第一,知湖阳县。

cháng píng shǐ zhě zhào huì zhū xiàn lìng yì miǎn yì fǎ méng wèi bù biàn bù kěn yǔ yì tuì ér tiáo shàng qí hài jí tóu hé qù yì duó guān

常平使者召会诸县令议免役法,蒙为不便,不肯与议,退而条上其害,即投劾去,亦夺官。

guī xiāng jiào shòu yǎng qīn jiǎng xué cóng yóu shén zhòng

归乡教授,养亲讲学,从游甚众。

yuán fēng èr nián zú cái nián sì shí

元丰二年,卒,才年四十。

mén rén péng yǒu lěi qí xíng hào yuē zhèng sī xiān shēng

门人朋友诔其行,号曰正思先生。

yuán yòu chū cì qí jiā bó wǔ shí pǐ

元祐初,赐其家帛五十匹。

miáo shí zhōng zì zi jū qí xiān zì hú guān xǐ sù zhōu

苗时中,字子居,其先自壶关徙宿州。

yǐ yīn zhǔ níng líng bù

以荫主宁陵簿。

yì yǒu gǔ hé jiǔ yīn qǐng kāi dǎo yǐ gài tián wèi lì shén bó rén wèi zhī miáo gōng hé

邑有古河久陻,请开导以溉田,为利甚博,人谓之苗公河。

diào lù zhōu sī fǎ cān jūn

调潞州司法参军。

jùn shǒu yù rù yī qiú yú sǐ zhí bù kě

郡守欲入一囚于死,执不可。

shǒu nù zé shén jùn shí zhōng yuē níng guī tián lǐ fǎ bù kě duó

守怒,责甚峻,时中曰:"宁归田里,法不可夺。

shǒu wù ér tīng zhī

"守悟而听之。

xī níng zhōng yǐ sī nóng chéng shǐ zǐ zhōu lù mì jiàn néng lì shí rén hòu jiē jìn yòng rén zú mò zhī zhī

熙宁中,以司农丞使梓州路,密荐能吏十人,后皆进用,人卒莫之知。

jiāo rén fàn biān zhuó guǎng xī zhuǎn yùn fù shǐ

交人犯边,擢广西转运副使。

shī tǎo jiāo rén zuì cì fù liáng jiāng jiǔ bù jìn

师讨交人罪,次富良江,久不进。

shí zhōng yuē shī wú jìn tǎo yì zéi bì cóng jiàn dào lái chéng wǒ bù bèi jì wàn yī zhī shèng shì qióng rán hòu jiàng ěr

时中曰:"师无进讨意,贼必从间道来,乘我不备,冀万一之胜,势穷然后降耳。

mì bèi zhī jì ér guǒ cóng shàng liú lái zhàn bài shǐ nà kuǎn

"密备之,既而果从上流来,战败,始纳款。

xǐ zǐ zhōu zhuǎn yùn fù shǐ

徙梓州转运副使。

hán cún bǎo tǎo mán qǐ dì dòu liú bù xíng

韩存宝讨蛮乞弟,逗遛不行。

shí zhōng yuē shī lǎo yǐ jiàng shì bào lù fēi jì zhī shàn zhě

时中曰:"师老矣,将士暴露,非计之善者。

cún bǎo bù tīng zú zuò zhū

"存宝不听,卒坐诛。

lín guǎng dài cún bǎo

林广代存宝。

qǐ dì jì jiàng fù yì qù jiàng shì xiāng shì shī sè

乞弟既降,复逸去,将士相视失色。

jí mù diāo dǒu bù míng shí zhōng wèn guǎng guǎng yuē jì shī zéi gù zòng bīng zhuī zhī bù xiá xù ěr

及暮,刁斗不鸣,时中问广,广曰:"既失贼,故纵兵追之,不暇恤尔。

shí zhōng yuē tiān zǐ yǐ shí wàn zhòng xiāng fù qǐ yǐ yī sǐ wèi yǒng yé

"时中曰:"天子以十万众相付,岂以一死为勇耶。

jīn rù yì jìng biàn qiě bù cè

今入异境,变且不测。

guǎng wù jí zhǐ zhuī zhě zhěng jūn yǐ jìn

"广悟,亟止追者,整军以进。

huì de zhào bān shī jūn xíng shí zhōng yǐ liáng dào yuǎn chuàng wèi shou zàn yùn fǎ shí yǐ bù fá

会得诏班师,军行,时中以粮道远,创为扌赞运法,食以不乏。

qiān liǎng jiē wèi fā yùn fù shǐ hé dōng zhuǎn yùn shǐ jiā zhí lóng tú gé zhī guì zhōu jìn bǎo wén gé dài zhì zhì hù bù shì láng zú

迁两阶,为发运副使、河东转运使,加直龙图阁、知桂州,进宝文阁待制,至户部侍郎,卒。

hán zhì zì xiàn chén qí zhōu cháng shān rén

韩贽,字献臣,齐州长山人。

dēng jìn shì dì zhì diàn zhōng shì yù shǐ

登进士第,至殿中侍御史。

zuò wēi lèi chù jiān jiāng zhōu shuì

坐微累,黜监江州税。

dào chú zhī mù zhōu fù wèi shì yù shǐ

道除知睦州,复为侍御史。

jīng hú zāi chū chí jié ān fǔ

荆湖灾,出持节安抚。

xiāng zhōng zì mǎ shì shàn guó jì dīng shū mǐ shēn sǐ chǎn jié bù dé miǎn zhì zòu chú zhī

湘中自马氏擅国,计丁输米,身死产竭不得免,贽奏除之。

gǎi zhī jiàn yuàn jìn tiān zhāng gé dài zhì

改知谏院,进天章阁待制。

zǎi xiàng liáng shì yǐ sī róng jiān dí qīng qǐ zú wu wèi shū mì nèi shì wáng shǒu zhōng qiān guān bù cì jiē jǔ hé wú suǒ huì

宰相梁适以私容奸,狄青起卒伍、位枢密,内侍王守忠迁官不次,皆举劾无所讳。

chū zhī cāng yíng èr zhōu qiān lóng tú gé zhí xué shì hé běi dōu zhuǎn yùn shǐ

出知沧、瀛二州,迁龙图阁直学士、河北都转运使。

hé jué shāng hú ér běi yì zhě yù fù zhī

河决商胡而北,议者欲复之。

yì jiāng xìng zhì yán běi liú jì ān dìng zhòu gèng zhī wèi bì néng chéng gōng

役将兴,贽言:"北流既安定,骤更之,未必能成功。

bù ruò kāi wèi jīn dī shǐ fēn zhù gù dào zhī wèi liǎng hé huò kě shū shuǐ huàn

不若开魏金堤使分注故道,支为两河,或可纾水患。

zhào qiǎn shǐ xiāng shì rú qí cè cái yì sān qiān rén jǐ yuè ér bì

"诏遣使相视,如其策,才役三千人,几月而毕。

rù pàn dōu shuǐ jiān quán kāi fēng fǔ zhèng jiǎn ér zhì

入判都水监,权开封府,政简而治。

zhī hé nán fǔ jiàn yǒng hòu líng fèi shěng ér bù rǎo shén zōng chēng zhī

知河南府,建永厚陵,费省而不扰,神宗称之。

hái zhī shěn xíng yuàn jiū chá zài jīng xíng yù zhī xú zhōu yǐ lì bù shì láng zhì shì

还知审刑院、纠察在京刑狱,知徐州,以吏部侍郎致仕。

zhì xìng xíng shū jūn píng jū zì fèng zhì yuē tuī suǒ de lù cì mǎi tián shàn zú dǎng lài yǐ huó zhě dài bǎi shù

贽性行淑均,平居自奉至约,推所得禄赐买田赡族党,赖以活者殆百数。

tuì xiū shí wǔ nián xiè jué rén shì dú shū fù shī yǐ zì yú

退休十五年,谢绝人事,读书赋诗以自娱。

nián bā shí wǔ zú

年八十五,卒。

chu jiàn zhōng zì zhèng shū luò yáng rén

楚建中,字正叔,洛阳人。

dì jìn shì zhī róng hé xiàn

第进士,知荣河县。

mín kǔ yán shuì bù píng jiàn zhōng yuē tián duō guǎ yǐ wéi qīng zhòng

民苦盐税不平,建中约田多寡以为轻重。

zhǔ guǎn fū yán jīng lüè jī yí wén zì

主管鄜延经略机宜文字。

xià rén lái zhèng tǔ jiāng wǎng lì qí shì

夏人来正土疆,往莅其事。

zhòng bào zhì liǎng qí fu shǐ yǐn mǎn xiàng zhī jiàn zhōng pī fù shǐ shè yuē wú bù dàn sǐ

众暴至,两骑傅矢引满向之,建中披腹使射,曰:"吾不惮死。

qí jí qù zhòng fú qí liàng

"骑即去,众服其量。

yuán hào guī kuǎn jiàn zhōng bái fǔ qǐng zhù ān dìng hēi shuǐ bā bǎo yǐ kòng dōng dào xià rén guǒ lái wén yǒu bèi bù gǎn rù

元昊归款,建中白府请筑安定、黑水八堡以控东道,夏人果来,闻有备,不敢入。

lèi qiān tí diǎn jīng dōng xíng yù yán tiě pàn guān

累迁提点京东刑狱、盐铁判官。

zhāo líng jiàn mìng cái dìng diào dù shěng shù shí wàn jì

昭陵建,命裁定调度,省数十万计。

lì kuí lù huái nán jīng xi zhuǎn yùn shǐ jìn dù zhī fù shǐ

历夔路、淮南、京西转运使,进度支副使。

shén zōng yòng shì xī bǐ yǐ jiàn zhōng cháng wèi biān chén suǒ jiàn zhào yù yòng zhī yán bù hé zhǐ chū zhī cāng zhōu

神宗用事西鄙,以建中尝为边臣所荐,召欲用之,言不合旨,出知沧州。

jiǔ zhī wèi tiān zhāng gé dài zhì shǎn xī dōu zhuǎn yùn shǐ zhī qìng zhōu jiāng níng chéng dé jūn yǐ zhèng yì dài fū zhì shì

久之,为天章阁待制、陕西都转运使,知庆州、江宁、成德军,以正议大夫致仕。

yuán yòu chū wén yàn bó jiàn wèi hù bù shì láng bù bài

元祐初,文彦博荐为户部侍郎,不拜。

zú nián bā shí yī

卒,年八十一。

zhāng jié zì zhòng jǔ qí xiān jīn líng rén xǐ dǐng zhōu táo yuán

张颉,字仲举,其先金陵人,徙鼎州桃源。

dì jìn shì diào jiāng líng tuī guān

第进士,调江陵推官。

suì hàn jī cháo tíng qiǎn shǐ ān fǔ jié tiáo xiàn shí shì huó shù wàn rén

岁旱饥,朝廷遣使安抚,颉条献十事,活数万人。

zhī yì yáng xiàn xiàn jiē méi shān xī tóng duō mán liáo chū mò jié àn jìn dì yuē shù zhào yáo rén gēng kěn shàng qí shì bù bào

知益阳县,县接梅山溪峒,多蛮獠出没,颉按禁地约束,召徭人耕垦,上其事,不报。

lèi qiān kāi fēng fǔ pàn guān tí diǎn jiāng xī xíng yù guǎng dōng zhuǎn yùn shǐ

累迁开封府判官、提点江西刑狱、广东转运使。

xī níng zhōng zhāng dūn qǔ nán jiāng de jiàn yuán yì děng zhōu kè méi shān yǔ yáng guāng tiě wèi dí

熙宁中,章惇取南江地,建沅、懿等州,克梅山,与杨光僣为敌。

jié jū yōu yú dǐng yí shū cháo guì yán nán jiāng shā lù guò shèn wú gū zhě shí bā jiǔ fú shī bì jiāng mín bù shí yú zhě shù yuè

颉居忧于鼎,移书朝贵,言南江杀戮过甚,无辜者十八九,浮尸蔽江,民不食鱼者数月。

dūn jí qí shuō yù fēn gōng dàn zhī

惇疾其说,欲分功啖之。

nǎi yán yuē jié xī lìng yì yáng shǒu jiàn méi shān zhī yì jīn rì chéng gōng quán yú yú jié

乃言曰:"颉昔令益阳,首建梅山之议,今日成功,权舆于颉。

zhào cì juàn sān bǎi pǐ

"诏赐绢三百匹。

xún zhuó jiāng huái zhì zhì fā yùn fù shǐ gǎi zhī jīng nán fù xǐ guǎng xī zhuǎn yùn shǐ

寻擢江、淮制置发运副使,改知荆南,复徙广西转运使。

shí jiàn guǎng yuán wèi shùn zhōu jiāng chéng zhī jié wèi wú yì cháo tíng cóng qí yì

时建广源为顺州,将城之,颉谓无益,朝廷从其议。

zuò zuó mà cān jūn chén sǒng bà guī

坐捽骂参军沈竦罢归。

wèi jǐ yǐ zhí jí xián yuàn zhī qí cāng èr zhōu jìn zhí lóng tú gé zhī guì zhōu

未几,以直集贤院知齐、沧二州,进直龙图阁、知桂州。

rù jìn dì shǒu yán qīng xiāng zhě lùn shùn zhōu bù kě shǒu xìn rán

入觐,帝首言:"卿乡者论顺州不可守,信然。

shí yǒu xiàn yán zhě wèi hǎi nán lí rén chén bèi gài wǔ dòng qiú lǐng yì shí shèng qiáng qiě wèi zhōng guó huàn

"时有献言者谓:"海南黎人陈被盖五洞酋领,异时盛强,且为中国患。

jīn qǐng chū bīng zì xiào yi yǒu yǐ fǔ nà zhī

今请出兵自效,宜有以抚纳之。

mìng jié chù qí shì

"命颉处其事。

jié shǐ yī jiè wǎng hū zhī

颉使一介往呼之。

chū bǔ yǐ yá xiào xǐ ér qù

出,补以牙校,喜而去。

zhào wèn hé shǎng zhī báo duì yuē huāng jiǎo mán yán wú tā jì de shì zú yǐ

诏问何赏之薄,对曰:"荒徼蛮蜒无他觊,得是足矣。

xún bà bīng hǎi wài qì wú shì

"寻罢兵,海外讫无事。

jiǔ zhī zhuǎn yùn shǐ mǎ mò hé qí jīng lǐ yí zhōu mán shì shī yí bà zhí zhī jūn zhōu

久之,转运使马默劾其经理宜州蛮事失宜,罢职知均州。

zhé zōng lì hái gù zhí zhī fèng xiáng guǎng zhōu zhào wèi hù bù shì láng

哲宗立,还故职,知凤翔、广州,召为户部侍郎。

jié suǒ lì yǐ yán zhì lǐ ér shēn wén jiǎo kuài

颉所历以严致理,而深文狡狯。

yòu sī jiàn sū zhé lùn qí jiǔ zuì zhí zhèng yǐ jié suī wú dé ér cái kě yòng bù bào

右司谏苏辙论其九罪,执政以颉虽无德而才可用,不报。

yú nián yǐ bǎo wén gé dài zhì chū wèi hé běi dōu zhuǎn yùn shǐ xǐ zhī yíng zhōu

逾年,以宝文阁待制出为河北都转运使,徙知瀛州。

hú běi xī yáo pàn cháo tíng tuō jié sù wàng fù xǐ zhī jīng nán zhì dōu mén bào zú

湖北溪徭畔,朝廷托颉素望,复徙知荆南,至都门,暴卒。

lú gé zì zhòng xīn hú zhōu dé qīng rén

卢革,字仲辛,湖州德清人。

shǎo jǔ tóng zǐ zhī háng zhōu mǎ liàng jiàn suǒ wéi shī jiē yì zhī

少举童子,知杭州马亮见所为诗,嗟异之。

qiū gòng shì mì jiè zhǔ sī wù yí gé

秋,贡士,密戒主司勿遗革。

gé wén yǔ rén yuē yǐ sī de jiàn wú chǐ zhī

革闻,语人曰:"以私得荐,吾耻之。

qù fú jiù

"去弗就。

hòu èr nián suì shǒu xuǎn

后二年,遂首选;

zhì dēng dì nián cái shí liù

至登第,年才十六。

qìng lì zhōng zhī gōng zhōu

庆历中,知龚州。

mán rù kòu guì guǎn sāo dòng gé jīng huà jūn xū xiān shì ér jí

蛮入寇,桂管骚动,革经画军须,先事而集。

yí shū ān fǔ shǐ dù qǐ qǐng zhì zhū jùn chéng jí yì zhǎng lì zhī bù cái zhě

移书安抚使杜杞,请治诸郡城,及易长吏之不才者。

yòu yán lǐng wài xiǎo jùn hé sì wǔ bù dàng zhōng zhōu yī dà xiàn wú chéng chí jiá bīng zhī bèi jiāng wèi zéi kùn yi dù yuǎn jìn bìng shěng zhī

又言:"岭外小郡,合四五不当中州一大县,无城池甲兵之备,将为贼困,宜度远近并省之。

hòu nóng zhì gāo lái jiǔ jùn xiāng jì bù shǒu jiē rú gé lǜ

"后侬智高来,九郡相继不守,皆如革虑。

zhī wù quán èr zhōu tí diǎn guǎng dōng xíng yù fú jiàn hú nán zhuǎn yùn shǐ

知婺、泉二州,提点广东刑狱、福建湖南转运使。

fù qǐng wài shén zōng wèi zǎi xiàng yuē gé lián tuì rú shì yi yǔ jiā jùn

复请外,神宗谓宰相曰:"革廉退如是,宜与嘉郡。

suì wèi xuān zhōu

"遂为宣州。

yǐ guāng lù qīng zhì shì

以光禄卿致仕。

yòng zi bǐng ēn zhuǎn tōng yì dài fū tuì jū yú wú shí wǔ nián

用子秉恩转通议大夫,退居于吴十五年。

bǐng wèi fā yùn shǐ de qǐng suì yī guī jìn

秉为发运使,得请岁一归觐。

hòu shuài wèi qǐ jiě guān zhōng yǎng

后帅渭,乞解官终养。

dì shù cì zhào wèi miǎn shí yǐ wéi róng

帝数赐诏慰勉,时以为荣。

zú nián bā shí èr

卒,年八十二。

bǐng zì zhòng fu wèi guàn yǒu jùn yù

秉字仲甫,未冠,有隽誉。

cháng yè jiǎng táng zuò chí tíng táng yuē tíng zhǎo cū shì hèn lín mù wèi jiù ěr

尝谒蒋堂,坐池亭,堂曰:"亭沼粗适,恨林木未就尔。

bǐng yuē tíng zhǎo rú jué wèi shí lái huò yǒu zhī

"秉曰:"亭沼如爵位,时来或有之;

lín mù fēi péi zhí gēn zhū fú chéng dà shì shì dà fū lì míng jié yě

林木非培植根株弗成,大似士大夫立名节也。

táng shǎng wèi qí yán yuē wú zǐ bì wèi jiā qì

"堂赏味其言,曰:"吾子必为佳器。

zhōng jìn shì jiǎ kē diào jí zhōu tuī guān qīng zhōu zhǎng shū jì zhī kāi fēng fǔ cāng cáo cān jūn fú zhàn zhōu xiàn èr shí nián rén wú zhī zhě

中进士甲科,调吉州推官、青州掌书记、知开封府仓曹参军,浮湛州县二十年,人无知者。

wáng ān shí de qí bì jiān shī shi qí jìng tuì fāng zhì tiáo lì sī yù xuǎn zhōng

王安石得其壁间诗,识其静退,方置条例司,预选中。

fèng shǐ huái zhè zhì yán fǎ yǔ xuē xiàng jiū suǒ lì bìng chū běn qián yè zhōu hǎi zhī mín jiè bù dé sī yù hái zòu suì wèi dìng zhì

奉使淮、浙治盐法,与薛向究索利病,出本钱业鬻海之民,戒不得私鬻,还奏,遂为定制。

jiǎn zhèng lì fáng gōng shì tí diǎn liǎng zhè huái dōng xíng yù zhuān tí jǔ yán shì chí fǎ kē yán zhuī xū lián bǎo zuì jí qī nú yī suì zhōng fàn zhě yǐ qiān wàn shù

检正吏房公事,提点两浙、淮东刑狱,颛提举盐事,持法苛严,追胥连保,罪及妻孥,一岁中犯者以千万数。

jìn zhì zhì fā yùn fù shǐ

进制置发运副使。

dōng nán jī zhào sǔn shàng gòng mǐ jià yǐ dí

东南饥,诏损上供米价以籴。

bǐng yán jià suī jiàn pín zhě zhōng jiān de qián qǐng dàn cháng dí běn ér yǐ qí yú zhèn shàn

秉言:"价虽贱,贫者终艰得钱,请但偿籴本,而以其余振赡。

shì suì shàng jì shén zōng wèn yuē wén chú hé mín bǔ huáng chōng shí yǒu zhū

"是岁上计,神宗问曰:"闻滁、和民捕蝗充食,有诸?

duì yuē yǒu zhī mín jī shén bì sǐ xiāng zhěn jí

"对曰:"有之,民饥甚,殍死相枕籍。

dì cè rán yuē qián cǐ dú zhào biàn wèi zhèn yán zhī ěr

"帝恻然曰:"前此独赵抃为朕言之耳。

xiān shì fā yùn shǐ duō xiàn yú xiàn yǐ xī ēn chǒng bǐng yán zhí zài dǒng dū liù lù cái fù yǐ shí shàng zhī ān dé xiàn

"先是,发运使多献余羡以希恩宠,秉言:"职在董督六路财赋,以时上之,安得羡。

jīn chēng xiàn zhě lǜ zhèng shù yě

今称羡者,率正数也。

qǐng zì shì ba xiàn dú yǐ qī shí wàn mín cháng sān sī bū

请自是罢献,独以七十万缗偿三司逋。

jiā jí xián diàn xiū zhuàn zhī wèi zhōu

加集贤殿修撰、知谓州。

wǔ lù dà chū xi tǎo wéi jīng yuán yǒu gōng jìn bǎo wén gé dài zhì

五路大出西讨,唯泾原有功,进宝文阁待制。

xià jìng hú lú chuān jù sāi èr bǎi lǐ shì xiǎn yuǎn bù shè bèi bǐng qiǎn jiàng yáo lín péng sūn xí jī zhī

夏境胡卢川距塞二百里,恃险远不设备,秉遣将姚麟、彭孙袭击之。

fú zhǎn wàn jì

俘斩万计。

qiān lóng tú gé zhí xué shì

迁龙图阁直学士。

xià qiú rén duō wéi dīng jǔ guó rù kòu fàn xī hé dìng xī chéng bǐng zhì bīng wǎ tíng fēn liǎng jiāng zhù jìng biān zhài zhǐ xià rén lái lù yuē wú chí míng zuò dài jié bào yǐ

夏酋仁多嵬丁举国入寇,犯熙河定西城,秉治兵瓦亭,分两将驻静边砦,指夏人来路曰:"吾迟明坐待捷报矣。

jí míng guǒ zhì jiàn sòng shī jīng yuē tiān jiàng yě

"及明果至,见宋师,惊曰:"天降也。

zòng jī zhī jiē bēn kuì

"纵击之,皆奔溃。

huò yán wéi dīng yǐ sǐ yǒu shí qí yī fú zhě zhū jiāng qǐng yǐ wén

或言嵬丁已死,有识其衣服者,诸将请以闻。

bǐng yuē mù fǔ shàng gōng huàn bù shí wú gǎn yǐ yí sì chéng qī hu

秉曰:"幕府上功患不实,吾敢以疑似成欺乎?

tā rì wù sè zhī wéi dīng guǒ sǐ zhào bāo cì fú mǎ jīn bì qiě shǐ shàng suǒ huò qì jiǎ

"他日物色之,嵬丁果死,诏褒赐服马、金币,且使上所获器甲。

bǐng shǒu biān jiǔ biǎo fù gé nián lǎo qǐ guī

秉守边久,表父革年老,乞归。

yí zhī hú zhōu xíng sān yì fù zhào hái wèi wèi jiè yōu wò

移知湖州,行三驿,复诏还渭,慰藉优渥。

gé wén yì yǐ yì zhǐ qí yì

革闻,亦以义止其议。

yǐ ér gé jí jí

已而革疾亟。

nǎi de guī

乃得归。

yuán yòu zhōng zhī jīng nán

元祐中,知荆南。

liú ān shì lùn qí xíng yán fǎ nüè mín jiàng dài zhì tí jǔ dòng xiāo gōng zú

刘安世论其行盐法虐民,降待制、提举洞霄宫,卒。

lùn yuē sòng shì zhī rén cái yì shèng yǐ

论曰:宋室之人才亦盛矣。

qīng miáo fǎ shǐ xíng mǎn cháo qí shòu gù chén fǎ jiā bì shì yǐn gǔ jīn tōng yì jìn lì zhēng zhī ér bù néng zhǐ wǎng wǎng duō zì yǐn qù

青苗法始行,满朝耆寿故臣、法家拂士,引古今通谊,尽力争之而不能止,往往多自引去。

jí shù nián zhī hòu xiàn lìng jì chéng tiān xià yì mò rú zhī hé

及数年之后,宪令既成,天下亦莫如之何。

yǐ ér jiān shǒu yuǎn jùn shàng néng kěn kěn wèi mín yǒu yán

已而间守远郡,尚能恳恳为民有言。

shùn shù jīng méng jù yǐ qū qū yī xiàn lìng lì kàng bù shǐ zhě shì qì qí guān rú bì xǐ lèi fēi wèi wēi huái lù zhě néng zhī

舜俞、京、蒙俱以区区一县令,力抗部使者,视弃其官如弊屣,类非畏威怀禄者能之。

shī mèng huó jī léi xìng shuǐ lì zhì jiān zhū è suǒ lì kě chēng

师孟活饥羸,兴水利,擿奸诛恶,所历可称;

dǎi shǐ qì dān zhèng zuò xí lǐ yì rán bù shǎo qū

逮使契丹,正坐席礼,毅然不少屈。

shí zhōng zhǐ lín guǎng zòng bīng zhuī mán shēn dá bīng jiā zhī biàn

时中止林广纵兵追蛮,深达兵家之变。

zhì jū jiàn shěng jǔ hé wú suǒ bì yǔn yǒu zhí chén zhī fēng

贽居谏省,举劾无所避,允有直臣之风。

jiàn zhōng yǎ liàng què dí cí yán qì zhèng yóu wéi qí wěi

建中雅量却敌,辞严气正,尤为奇伟。

jié suī yǒu cái ér shēn wén jiǎo kuài qǐ qí tiān xìng rán

颉虽有才,而深文狡狯,岂其天性然。

gé shǐ zhōng lián tuì bǐng bù miǎn yú ā xùn shí hǎo xíng yán fǎ yǐ nüè mín fù zǐ zhī xiāng yuǎn zāi

革始终廉退,秉不免于阿徇时好,行盐法以虐民,父子之相远哉。

✦ You read 列传·卷九十

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.