宋史 · 脱脱 · Chapter 332 of 496

列传·卷九十一

PinyinModern Translation
Size

téng yuán fā li shī zhōng lù shēn zi shī mǐn zhào xiè sūn lù yóu shī xióng mù yǎn

滕元发李师中陆诜(子师闵) 赵禼孙路游师雄穆衍

téng yuán fā chū míng fu zì yuán fā

滕元发,初名甫,字元发。

yǐ bì gāo lǔ wáng huì gǎi zì wèi míng ér zì dá dào dōng yáng rén

以避高鲁王讳,改字为名,而字达道,东阳人。

jiāng shēng zhī xī mǔ mèng hǔ xíng yuè zhōng duò qí shì

将生之夕,母梦虎行月中,堕其室。

xìng háo jùn kāng kǎi bù jū xiǎo jié

性豪隽慷慨,不拘小节。

jiǔ suì néng fù shī fàn zhòng yān jiàn ér qí zhī

九岁能赋诗,范仲淹见而奇之。

jǔ jìn shì tíng shì dì sān yòng shēng yùn bù zhōng chéng ba zài jǔ fù dì sān

举进士,廷试第三,用声韵不中程,罢,再举,复第三。

shòu dà lǐ píng shì tōng pàn hú zhōu

授大理评事、通判湖州。

sūn miǎn shǒu kàng jiàn ér yì zhī yuē qí cái yě hòu dāng wèi xián jiāng

孙沔守杭,见而异之,曰:"奇才也,后当为贤将。

shòu yǐ zhì jù shǒu biān zhī lüè

"授以治剧守边之略。

zhào shì wèi jí xián xiào lǐ kāi fēng fǔ tuī guān yán tiě hù bù pàn guān tóng xiū qǐ jū zhù

召试,为集贤校理、开封府推官、盐铁户部判官、同修起居注。

yīng zōng shū qí xìng míng cáng jìn zhōng wèi jí yòng

英宗书其姓名藏禁中,未及用。

shén zōng jí wèi zhào wèn zhì luàn zhī dào duì yuē zhì luàn zhī dào rú hēi bái dōng xī suǒ yǐ biàn sè yì wèi zhě péng dǎng gǔ zhī yě

神宗即位,召问治乱之道,对曰:"治乱之道如黑白、东西,所以变色易位者,朋党汩之也。

shén zōng yuē qīng zhī jūn zǐ xiǎo rén zhī dǎng hu

"神宗曰:"卿知君子小人之党乎?

yuē jūn zǐ wú dǎng pì zhī cǎo mù chóu móu xiāng fù zhě bì màn cǎo fēi sōng bǎi yě

"曰:"君子无党,辟之草木,绸缪相附者必蔓草,非松柏也。

cháo tíng wú péng dǎng suī zhōng zhǔ kě yǐ jì

朝廷无朋党,虽中主可以济;

bù rán suī shàng shèng yì dài

不然,虽上圣亦殆。

shén zōng yǐ wéi míng yán tài xī jiǔ zhī

"神宗以为名言,太息久之。

jìn zhī zhì gào zhī jiàn yuàn

进知制诰、知谏院。

yù shǐ zhōng chéng wáng táo lùn zǎi xiàng bù yā bān wèi bá hù shén zōng yǐ wèn yuán fā yuán fā yuē zǎi xiàng gù yǒu zuì rán yǐ wéi bá hù zé chén yǐ wéi qī tiān xiàn rén yǐ

御史中丞王陶论宰相不押班为跋扈,神宗以问元发,元发曰:"宰相固有罪,然以为跋扈,则臣以为欺天陷人矣。

bài yù shǐ zhōng chéng

拜御史中丞。

zhǒng è shàn zhù suí zhōu qiě yǔ xuē xiàng fā zhū lù bīng huán qìng bǎo ān jiē chū piāo lüè xià rén yòu shā jiàng guān yáng dìng

种谔擅筑绥州,且与薛向发诸路兵,环、庆、保安皆出剽掠,夏人诱杀将官杨定。

yuán fā shàng shū jí yán liàng zuò yǐ nà kuǎn bù dàng shī xìn biān xì yī kāi bīng lián mín pí bì wèi nèi yōu

元发上疏极言谅祚已纳款,不当失信,边隙一开,兵连民疲,必为内忧。

yòu zhōng shū shū mì zhì biān shì duō bù hé zhōng shū shǎng zhàn gōng ér shū mì jiàng yuē shù shū mì jí xiū bǎo ér zhōng shū jiàng bāo zhào

又中书、枢密制边事多不合,中书赏战功而枢密降约束,枢密诘修堡而中书降褒诏。

yuán fā yán zhàn shǒu dà shì yě ér yì tóng rú shì yuàn chì èr fǔ bì tóng ér hòu xià

元发言:"战守,大事也,而异同如是,愿敕二府必同而后下。

zǎi xiàng yǐ qí zi pàn gǔ yuàn jiàn guān wèi bù kě

"宰相以其子判鼓院,谏官谓不可。

shén zōng yuē gǔ yuàn chuán dá ér yǐ hé yǔ yú shì

神宗曰:"鼓院传达而已,何与于事。

yuán fā yuē rén yǒu su zǎi xiàng shǐ qí zi dá zhī kě hu

"元发曰:"人有诉宰相,使其子达之,可乎?

shén zōng wù wèi ba zhī

"神宗悟,为罢之。

jīng shī jùn guó dì zhèn yuán fā shàng shū zhǐ chén zhì zāi zhī yóu dà chén bú yuè chū zhī qín zhōu

京师郡国地震,元发上疏指陈致灾之由,大臣不悦,出知秦州。

shén zōng yuē qín zhōu fēi zhèn yì yě

神宗曰:"秦州,非朕意也。

liú bù qiǎn

"留不遣。

guǎn bàn qì dān shǐ yáng xìng gōng kāi huái yǔ zhī yǔ xìng gōng gǎn dòng jiāng qù qì zhī ér bié

馆伴契丹使杨兴公,开怀与之语,兴公感动,将去,泣之而别。

hé běi de dà zhèn mìng yuán fā wèi ān fǔ shǐ

河北地大震,命元发为安抚使。

shí chéng shě duō pǐ lì mín jù yā jiē wò qǐn bá shè yuán fā dú chǔ wū xià yuē wū cuī mín sǐ wú dāng yǐ shēn tóng zhī

时城舍多圮,吏民惧压,皆幄寝茇舍,元发独处屋下,曰:"屋摧民死,吾当以身同之。

yì sǐ shí jī chú tián zū xiū dī zhàng chá tān cán dū dào zéi běi dào suì ān

"瘗死食饥,除田租,修堤障,察贪残,督盗贼,北道遂安。

chú hàn lín xué shì zhī kāi fēng fǔ

除翰林学士、知开封府。

mín wáng yǐng yǒu jīn wèi lín fù suǒ yǐn yuè shù yǐn bù huò zhí

民王颖有金为邻妇所隐,阅数尹不获直。

yǐng fèn ér zhì yǔ fú zhàng su yú tíng

颖愤而致伛,扶杖诉于庭。

yuán fā yī wèn de shí fǎn qí jīn yǐng tóu zhàng yǎng xiè shī yǔ suǒ zài

元发一问得实,反其金,颖投杖仰谢,失伛所在。

xià guó zhǔ bǐng cháng bèi cuàn yuán fā yán jì qiān sǐ shí lǐ shì jǐ bù lì yǐ

夏国主秉常被篡,元发言:"继迁死时,李氏几不立矣。

dāng shí dà chén bù néng fēn jiàn zhū háo nǎi yǐ quán de wáng zhī zhì jīn wéi huàn

当时大臣不能分建诸豪,乃以全地王之,至今为患。

jīn bǐng cháng shī wèi zhū jiāng zhēng quán tiān yǐ cǐ yí bì xià ruò zài shī cǐ shí huǐ jiāng wú jí

今秉常失位,诸将争权,天以此遗陛下,若再失此时,悔将无及。

qǐng zé lì yī xián jiāng jiǎ yǐ zhòng quán shǐ jīng yíng fēn liè zhī kě bù láo ér dìng bǎi nián zhī jì yě

请择立一贤将,假以重权,使经营分裂之,可不劳而定,百年之计也。

shén zōng qí qí cè rán bù guǒ yòng

"神宗奇其策,然不果用。

yuán fā zài shén zōng qián lùn shì rú jiā rén fù zǐ yán wú wén shì dòng jiàn gān gé

元发在神宗前论事,如家人父子,言无文饰,洞见肝鬲。

shén zōng zhī qí chéng jìn shì wú jù xì rén wú qīn shū zhé jiē wèn zhī

神宗知其诚荩,事无巨细,人无亲疏,辄皆问之。

yuán fā suí shì jiě dá bù shǎo xián yǐn

元发随事解答,不少嫌隐。

wáng ān shí fāng lì xīn fǎ tiān xià xiōng xiōng kǒng yuán fā yǒu yán shén zōng xìn zhī yě yīn shì yǐ hàn lín shì dú xué shì chū zhī yùn zhōu

王安石方立新法,天下詾詾,恐元发有言,神宗信之也,因事,以翰林侍读学士出知郓州。

xǐ dìng zhōu

徙定州。

chū rù jùn yán xīn fǎ zhī hài qiě yuē chén shǐ yǐ yì dù qí bù kě ěr jì wèi jùn nǎi qīn jiàn zhī

初入郡,言新法之害,且曰:"臣始以意度其不可耳,既为郡,乃亲见之。

suì hàn qiú yán yòu shū zòu xīn fǎ hài mín zhě bì xià jì zhī zhī yǐ dàn xià yī shǒu zhào yīng xī níng sān nián yǐ lái suǒ xíng yǒu bù biàn zhě xī ba zhī zé mín xīn yuè ér tiān yì jiě yǐ

"岁旱求言,又疏奏:"新法害民者,陛下既知之矣,但下一手诏,应熙宁三年以来所行有不便者,悉罢之,则民心悦而天意解矣。

jiē bù tīng

"皆不听。

lì qīng zhōu yìng tiān fǔ qí shān èr zhōu

历青州、应天府、齐、邓二州。

huì fù dǎng li féng wèi nì huò yīn yǐ jǐ zhī chù wèi chí zhōu wèi xíng gǎi ān zhōu

会妇党李逢为逆,或因以挤之,黜为池州,未行,改安州。

liú luò qiě shí suì yóu yǐ qián guò biǎn jū yún zhōu

流落且十岁,犹以前过贬居筠州。

huò yǐ wéi fù yǒu hòu mìng yuán fā tán xiào zì ruò yuē tiān zhī wú zhí shàng zhī wú zhōng wú hé yōu zāi

或以为复有后命,元发谈笑自若,曰:"天知吾直,上知吾忠,吾何忧哉。

suì shàng zhāng zì sòng yǒu yuē lè yáng wú gōng bàng shū mǎn qiè

"遂上章自讼,有曰:"乐羊无功,谤书满箧;

jí mò hé zuì huǐ yán rì wén

即墨何罪,毁言日闻。

shén zōng lǎn zhī cè rán jí yǐ wéi hú zhōu

"神宗览之恻然,即以为湖州。

zhé zōng dēng wèi xǐ sū yáng èr zhōu chú lóng tú gé zhí xué shì fù zhī yùn zhōu

哲宗登位,徙苏、扬二州,除龙图阁直学士,复知郓州。

xué shēng shí bù gěi mín yǒu zhēng gōng tián èr shí nián bù jué zhě yuán fā yuē xué wú shí ér yǐ liáng tián bǎo wán mín hu

学生食不给,民有争公田二十年不决者,元发曰:"学无食而以良田饱顽民乎?

nǎi qǐng yǐ wéi xué tián suì jué qí sòng

"乃请以为学田,遂绝其讼。

shí huái nán jīng dōng jī yuán fā lǜ liú mín qiě zhì jiāng zhēng wèi lì yì

时淮南、京东饥,元发虑流民且至,将蒸为疠疫。

xiān dù chéng wài fèi yíng dì zhào yù fù shì shǐ chū lì wèi xí wū yī xī chéng èr qiān wǔ bǎi jiān jǐng zào qì yòng jiē jù

先度城外废营地,召谕富室,使出力为席屋,一夕成二千五百间,井灶器用皆具。

mín zhì rú guī suǒ quán huó wǔ wàn

民至如归,所全活五万。

xǐ zhēn dìng yòu xǐ tài yuán

徙真定,又徙太原。

yuán fā zhì biān lǐn rán wēi xíng xī běi hào chēng míng shuài

元发治边凛然,威行西北,号称名帅。

hé dōng shí èr jiāng qí bā yǐ bèi xī biān fēn bàn fān xiū

河东十二将,其八以备西边,分半番休。

yuán fā zhì zhī bā yuè biān jù lái gào qǐng bā jiāng jiē fáng qiū

元发至之八月,边遽来告,请八将皆防秋。

yuán fā yuē xià ruò bìng bīng fàn wǒ suī bā jiāng bù dí

元发曰:"夏若并兵犯我,虽八将不敌;

ruò qí bù lái sì jiāng zú yǐ

若其不来,四将足矣。

zú qiǎn gēng xiū

"卒遣更休。

fáng qiū jiāng jù kòu gé zhēng zhī

防秋将惧,扣阁争之。

yuán fà zhǐ qí jǐng yuē wú yǐ shě cǐ yǐ tóu kě zhǎn bīng bù kě chū

元发指其颈曰:"吾已舍此矣,头可斩,兵不可出。

shì suì sāi shàng wú fēng chén jǐng zhào yǐ sì zhài cì xià rén jiā lú zài hé dōng yuán fā qǐng xiān huà jìng ér hòu qì qiě yuē qǔ chéng yì qì chéng nán

"是岁,塞上无风尘警,诏以四砦赐夏人,葭芦在河东,元发请先画境而后弃,且曰:"取城易,弃城难。

mìng bù jiàng zǐ hǔ lǐng bīng hù biān xià bù gǎn jìn

"命部将訾虎领兵护边,夏不敢近。

xià jì dé zhài yòu yù yǐ suí dé chéng wèi shuō huà jìng chū èr shí lǐ wài

夏既得砦,又欲以绥德城为说,画境出二十里外。

yuán fā yuē shì yī jǔ ér shī bǎi lǐ bì bù kě

元发曰:"是一举而失百里,必不可。

jiǔ shàng zhāng zhēng zhī

"九上章争之。

yǐ lǎo lì qiú huái nán nǎi wèi lóng tú gé xué shì fù zhī yáng zhōu wèi zhì ér zú nián qī shí yī zèng zuǒ yín qīng guāng lù dài fu shì yuē zhāng mǐn

以老力求淮南,乃为龙图阁学士,复知扬州,未至而卒,年七十一,赠左银青光禄大夫,谥曰章敏。

li shī zhōng zì chéng zhī chu qiū rén

李师中,字诚之,楚丘人。

nián shí wǔ shàng fēng shì yán shí zhèng

年十五,上封事言时政。

fù wěi wèi jīng yuán dōu jiān xià rén shí yú wàn fàn zhèn róng wěi shuài bīng chū zhàn ér shuài sī suǒ qiǎn bié jiāng guō zhì gāo dòu liú bù jìn zhū jiāng yǐ zhòng guǎ bù dí bù gǎn fù chū wěi zuò zé jiàng

父纬为泾原都监,夏人十余万犯镇戎,纬帅兵出战,而帅司所遣别将郭志高逗遛不进,诸将以众寡不敌,不敢复出,纬坐责降。

shī zhōng yì zǎi xiàng biàn fù wú zuì shí lǚ yí jiǎn wèi xiāng jié wèn bù qū yí jiǎn nù yǐ wéi fēi bù yī suǒ yí yán

师中诣宰相辩父无罪,时吕夷简为相,诘问不屈,夷简怒,以为非布衣所宜言。

duì yuē shī zhōng suǒ yán fù shì yě

对曰:"师中所言,父事也。

yóu shì zhī míng

"由是知名。

jǔ jìn shì fū yán páng jí pì zhī luò chuān xiàn

举进士,鄜延庞籍辟知洛川县。

mín yǒu zuì fáng qí nóng shí zhě bì qiǎn guī lìng nóng xì zì yì lì

民有罪,妨其农时者必遣归,令农隙自诣吏。

lìng dāng xià zhě bǎng yú mín huò zhào fù lǎo yù zhī

令当下者榜于民,或召父老谕之。

zū shuì jiē xiān qī ér jí

租税皆先期而集。

mín fù guān chá zhí shí wàn mín zhuī xì shén zhòng shī zhōng wèi tuō zhì gù yǔ zhī yuē gōng qián wú bù cháng zhī lǐ kuān yǔ rǔ qī kě hu

民负官茶直十万缗,追系甚众,师中为脱桎梏,语之曰:"公钱无不偿之理,宽与汝期,可乎?

jiē gǎn qì tīng mìng

"皆感泣听命。

nǎi lìng xiāng zhì yī kuì jí qí míng xǔ rì shū suǒ fù yī qián yǐ shàng zhé tóu zhī

乃令乡置一匮,籍其名,许日输所负,一钱以上辄投之。

shū bù ér qù

书簿而去。

bǐ zhōng suì bū zhě jìn zú

比终岁,逋者尽足。

guān yí zhū jùn sù yú biān yǐ ér fǎn zhī shèng dōng dà xuě láo qiě fèi zhì jiàn shòu yǔ jiān bìng jiā

官移诸郡粟于边,已而反之,盛冬大雪,劳且费,至贱售予兼并家。

shī zhōng lìng guò xiàn yuàn shū zhě tīng gōng zuò yǔ mén zhí qì yǐ xū shù rì de wàn hú

师中令过县愿输者听,躬坐庾门,执契以须,数日,得万斛。

shǐ xià qí fǎ yú tā xiàn

使下其法于他县。

cháng chū xiāng tíng jiàn róng rén zá gēng jiē bīng xīng shí rù zhōng guó rén jiè qí lì wǎng wǎng jié wèi hūn yīn jiǔ ér bù guī

尝出乡亭,见戎人杂耕,皆兵兴时入中国,人藉其力,往往结为婚姻,久而不归。

shī zhōng yán ruò bèi bù kě zá chǔ yán zhī jīng lüè shǐ bìng suǒ páng jùn zhě xǐ zhū jué sāi

师中言若辈不可杂处,言之经略使,并索旁郡者,徙诸绝塞。

páng jí wèi shū mì fù shǐ jiàn qí cái

庞籍为枢密副使,荐其才。

zhào duì zhuǎn tài zǐ zhōng yǔn zhī fū zhèng xiàn quán zhǔ guǎn jīng lüè sī wén zì

召对,转太子中允、知敷政县,权主管经略司文字。

xià rén yǐ suì cì huǎn yí biān yuē yuàn wù yú suì mù

夏人以岁赐缓,移边曰:"愿勿逾岁暮。

zhào lì bào xǔ shī zhōng gēng dié yuē rú gù shì

"诏吏报许,师中更牒曰:"如故事。

shū mì yuàn hé wèi shàn gǎi zhì shū shī zhōng yuē suǒ gǎi zhě jùn dié ěr fēi zhì yě

"枢密院劾为擅改制书,师中曰:"所改者郡牒耳,非制也。

cháo tíng shì zhī báo qí guò

"朝廷是之,薄其过。

tí diǎn guǎng xī xíng yù

提点广西刑狱。

guì zhōu líng qú gù tōng cáo suì jiǔ shí zhì zhōu zhì shī zhōng jí fén shí záo ér tōng zhī

桂州灵渠故通漕,岁久石窒舟滞,师中即焚石,凿而通之。

yōng guǎn yǒu mǎ jūn wǔ bǎi mǎ bù néng xià duō sǐ

邕管有马军五百,马不能夏,多死。

shī zhōng wèi de jiē xiǎn zǔ wú suǒ shì qí zòu ba zhī

师中谓地皆险阻,无所事骑,奏罢之。

shì rén bǔ shè guān quán shòu wú fǎ quán zài lì

士人补摄官,铨授无法,权在吏。

xī jì qí míng shǐ dài chú yú jiā

悉记其名,使待除于家。

chū yōng zhōu xiāo zhù yí zhōu zhāng shī zhèng móu qǐ biān xìn zhù yù yǐ suǒ guǎn mán dòng qiú háo wǎng tǎo jiāo zhǐ yún bù yòng cháo tíng bīng shí

初,邕州萧注、宜州张师正谋启边衅,注欲以所管蛮峒酋豪往讨交阯,云不用朝廷兵食。

zhào xià jīng lüè shǐ xiāo gù zhuǎn yùn shǐ sòng xián èr rén wéi zhù suǒ ěr hé cí chēng biàn ér shī zhōng zhì zhào yǐ zhù zòu fù zhī

诏下经略使萧固、转运使宋咸,二人为注所饵,合词称便,而师中至,诏以注奏付之。

shī zhōng yāo zhù lái nán zhī yuē jūn yǐ qiú háo fá jiāo zhǐ néng bǎo bì shèng hu

师中邀注来,难之曰:"君以酋豪伐交阯,能保必胜乎?

yuē bù néng

"曰:"不能。

shī zhōng yuē jì bù néng bǎo bì shèng tuō yǒu bài nǜ nài hé

"师中曰:"既不能保必胜,脱有败衄,奈何?

zhù zhī bù kě suì bà yì

"注知不可,遂罢议。

huì mán yáo shēn shào tài rù zhuī wáng zhě hài xún jiǎn sòng shì yáo zhù yòu zhāng huáng wèi hài zòu rén zōng wèi zhī gàn shí

会蛮徭申绍泰入追亡者,害巡检宋士尧,注又张皇为骇奏,仁宗为之旰食。

shī zhōng yán wú zú yōu yīn hé zhù yāo gōng shēng shì póu liǎn shī zhòng xīn zú zhì jiāng lǜ bài fù àn fǎ dāng zhǎn

师中言无足忧,因劾注邀功生事,掊敛失众心,卒致将率败覆,按法当斩。

yú shì zhù zé tài zhōu ān zhì bìng àn gù xián jiē zuò biǎn

于是注责泰州安置,并按固、咸,皆坐贬。

shī zhōng shè shuài shì

师中摄帅事。

jiāo zhǐ yào bīng yú biān shēng yán jiāng rù kòu

交阯耀兵于边,声言将入寇。

shī zhōng fāng yàn kè yǐn jiǔ zì ruò cǎo liù bǎng jiē jìng shàng pī yǐ qí qíng de bù gǎn dòng jí rì gòng fāng wù

师中方宴客,饮酒自若,草六榜揭境上,披以其情得,不敢动,即日贡方物。

shào tài jù wěi cháo xué dùn qù

绍泰惧,委巢穴遁去。

nóng zhì gāo zi zōng dàn bǎo huǒ tóng zhòng wú suǒ shǔ qián jiāng guī tǎo yǐ xìng shǎng suì gù shǒu

侬智高子宗旦保火峒,众无所属,前将规讨以幸赏,遂固守。

shī zhōng xí yù huò fú lì lǜ qí zú yǐ de jiàng

师中檄谕祸福,立率其族以地降。

biān rén huà qí dé duō huà xiàng lì cí yǐ shì chēng wéi guì zhōu li dài fū bù gǎn míng

边人化其德,多画象立祠以事,称为桂州李大夫,不敢名。

hái zhī jì yǎn èr zhōu

还,知济、兖二州。

jǐ shuǐ yīn sāi jiǔ shī zhōng fǎng gù dào zì yǎn chéng xī nán qǐ záo zhī gōng wèi bàn ér qù

济水堙塞久,师中访故道,自兖城西南启凿之,功未半而去。

qiān zhí shǐ guǎn zhī fèng xiáng fǔ

迁直史馆、知凤翔府。

zhǒng è qǔ suí zhōu shī zhōng yán xī xià fāng rù gòng pàn zhuàng wèi míng kǒng bǐ dé yǐ jiè kǒu tú qǐ qí xìn duān yě

种谔取绥州,师中言:"西夏方入贡,叛状未明,恐彼得以借口,徒启其衅端也。

fū yán lù chān zhī xī xià zhù bīng suí yín zhōu xí zhū lù dāng qiān zhì shī zhōng shū lùn qiān zhì zhī hài

"鄜延路觇知西夏驻兵绥、银州,檄诸路当牵制,师中疏论牵制之害。

shí zhū jiāng jiē qǐng xíng shī zhōng yuē bù chū bīng zuì dú zài shuài fēi zhū jiāng yōu yě

时诸将皆请行,师中曰:"不出兵,罪独在帅,非诸将忧也。

jì ér cǐ jǔ zú ba

"既而此举卒罢。

xī níng chū bài tiān zhāng gé dài zhì hé dōng dōu zhuǎn yùn shǐ

熙宁初,拜天章阁待制、河东都转运使。

xī rén rù kòu yǐ shī zhōng zhī qín zhōu

西人入寇,以师中知秦州。

zhào cì yǐ bān chāo chuán shī zhōng yì yǐ chí zhòng zǒng dà tǐ zì chǔ

诏赐以《班超传》,师中亦以持重总大体自处。

qián cǐ duō zhūn zhòng bīng yú jìng kòu zhì zé zhàn yīng qí ruì fēng ér nèi wú yǐ è qí rù

前此多屯重兵于境,寇至则战,婴其锐锋,而内无以遏其入。

shī zhōng jiǎn shàn shǒu zhě liè sāi shàng ér shǐ shàn zhàn zhě zhōng jū lìng zhū chéng yuē jí kòu zhì jiān bì gù shǒu

师中简善守者列塞上,而使善战者中居,令诸城曰:"即寇至,坚壁固守;

xū qí qù chū zhàn shì wěi xí zhī

须其去,出战士尾袭之。

yuē shù jì shú cháng yǐ qǔ shèng

"约束既熟,常以取胜。

wáng sháo zhù wèi jīng shàng xià liǎng chéng tún bīng yǐ xié wǔ shèng jūn fǔ nà táo hé zhū bù

王韶筑渭、泾上下两城,屯兵以胁武胜军,抚纳洮、河诸部。

xià shī zhōng yì suì yán jīn xiū zhù bì guǎng fā bīng dà zhāng shēng shì jí lìng fán bù nà tǔ zhāo gōng jiàn shǒu kǒng xī fān jí táo hé wǔ shèng jūn bù zú shēng yí

下师中议,遂言:"今修筑必广发兵,大张声势,及令蕃部纳土,招弓箭手,恐西蕃及洮、河、武胜军部族生疑。

jīn bù ruò xiān zhāo fǔ qīng táng wǔ shèng jí táo hé zhū zú zé xī fān zú bì qǐ xiū chéng zhài yīn qí suǒ yù liàng fā bīng zhù chéng bǎo yǐ shì duàn jué xià rén chāo lüè zhī huàn bù rén bì guī xīn

今不若先招抚青唐、武胜及洮、河诸族,则西蕃族必乞修城砦,因其所欲,量发兵筑城堡,以示断绝夏人钞略之患,部人必归心。

táng yú xī yù měi de dì zé jiàn wèi zhōu qí hòu jiē xiàn shī yǐ qīng shuǐ wèi jiè

唐于西域,每得地则建为州,其后皆陷失,以清水为界。

dà dǐ gēn běn zhī jì wèi shí fù xīn zhī huàn wèi chú ér qín yuǎn lüè shí tǔ de zhě wèi yǒu bù rú cǐ zhě

大抵根本之计未实,腹心之患未除,而勤远略、食土地者,未有不如此者。

zhào shī zhōng ba shuài shì

"诏师中罢帅事。

sháo yòu qǐng zhì shì yì mù rén gēng yuán biān kuàng tǔ shī zhōng zòu zǔ qí móu

韶又请置市易,募人耕缘边旷土,师中奏阻其谋。

wáng ān shí fāng zhǔ sháo zuò yǐ zòu bào fǎn fù zuì xuē zhí zhī shū zhōu

王安石方主韶,坐以奏报反复罪,削职知舒州。

xǐ hóng dēng qí fù dài zhì zhī yíng zhōu

徙洪、登、齐,复待制、知瀛州。

yòu qǐ zhào sī mǎ guāng sū shì děng zhì zuǒ yòu

又乞召司马光、苏轼等置左右。

shī zhōng yán shí zhèng dé shī yòu zì chēng jiàn yuē tiān shēng wēi chén gài wèi shèng shì yǒu chén rú cǐ bì xià qí shě zhū

师中言时政得失,又自称荐曰:"天生微臣,盖为圣世,有臣如此,陛下其舍诸。

lǚ huì qīng yì pū qí yǔ yǐ wéi wǎng shàng suì biǎn hé zhōu tuán liàn fù shǐ ān zhì

"吕惠卿易攵其语,以为罔上,遂贬和州团练副使安置。

hái yòu sī láng zhōng zú nián liù shí liù

还右司郎中,卒,年六十六。

shī zhōng shǐ shì zhōu xiàn dǐ zhuàng bào bāo zhěng cān zhī zhèng shì huò yún cháo tíng zì cǐ duō shì yǐ

师中始仕州县,邸状报包拯参知政事,或云朝廷自此多事矣。

shī zhōng yuē bāo gōng hé néng wéi jīn yín xiàn wáng ān shí zhě yǎn duō bái shén shì wáng dūn tā rì luàn tiān xià bì sī rén yě

师中曰:"包公何能为,今鄞县王安石者,眼多白,甚似王敦,他日乱天下,必斯人也。

hòu èr shí nián yán nǎi xìn

"后二十年,言乃信。

qí zhì shàng shén gāo měi jìn jiàn duō chén tiān rén zhī jì jūn chén dà jié qǐng yǐ jìn xián tuì bù xiào wèi zǎi xiàng kǎo kè fǎ

其志尚甚高,每进见,多陈天人之际、君臣大节,请以进贤退不肖为宰相考课法。

zài guān bù guì wēi fá wu yǐ xìn fú rén zhì míng ér shù

在官不贵威罚,务以信服人,至明而恕。

qù zhī rì mín yōng dào zhē qì mǎ bù dé xíng

去之日,民拥道遮泣,马不得行。

dù yǎn fàn zhòng yān fù bì jiē jiàn qí yǒu wáng zuǒ cái

杜衍、范仲淹、富弼皆荐其有王佐才。

rán hǎo wèi dà yán yǐ gù bù róng yú shí ér lǚ chù qì wèi cháng shǎo shuāi

然好为大言,以故不容于时而屡黜,气未尝少衰。

lù shēn zì jiè fū yú háng rén

陆诜,字介夫,余杭人。

jìn shì qǐ jiā qiān shū běi jīng pàn guān

进士起家,签书北京判官。

bèi zhōu luàn jǐ shì bù fá xìng

贝州乱,给事不乏兴;

zéi píng yòu tiáo zhì qí yù wú làn zhě

贼平,又条治其狱,无滥者。

jiā jí xián xiào lǐ tōng pàn qín zhōu

加集贤校理、通判秦州。

fàn xiáng chéng gǔ wèi shēn zhǔ kuì xiǎng jù yán fēi zhōng guó suǒ shì ér láo shī tún shù qiě shēng shì

范祥城古渭,诜主馈饷,具言:"非中国所恃,而劳师屯戍,且生事。

jì ér zhū qiāng guǒ nù zhēng sāi xià dà rǎo jīng èr suì nǎi dìng

"既而诸羌果怒争,塞下大扰,经二岁乃定。

pàn tài cháng lǐ yuàn lì bù nán cáo tí xiá kāi fēng xiàn zhèn

判太常礼院、吏部南曹,提黠开封县镇。

xián píng lóng qí jūn jiē gù qún dào láo lǐn bù shí de ōu lì gěi guān hái yíng bù zì ān dà xiào chái yuán shān shǐ luàn

咸平龙骑军皆故群盗,牢廪不时得,殴莅给官,还营不自安,大校柴元煽使乱。

zhào shēn wǎng shì xǔ yuán yǐ bù sǐ mìng qǔ shǐ huò zhě zì shú zhòng jiē tiè rán

诏诜往视,许元以不死,命取始祸者自赎,众皆帖然。

tí diǎn shǎn xī xíng yù

提点陕西刑狱。

shí zhù qián fǎ huài yì zhě yù biàn dà qián dāng yī shēn yán mín jiān sù zhòng xiǎo tóng qián ér jiàn dà tiě qián tā rì yǐ yī dāng sān yóu qīng zhī jīn jiǎn lìng jūn zhí dà qián bì fèi

时铸钱法坏,议者欲变大钱当一,诜言:"民间素重小铜钱而贱大铁钱,他日以一当三犹轻之,今减令均直,大钱必废。

qǐng yǐ yī dāng èr zé gōng sī suǒ sǔn wáng jǐ ér shāng gǔ kě yǐ tōng xíng

请以一当二,则公私所损亡几,而商贾可以通行;

jiān dào zhù zhě jì qí zhí wú yíng jiāng bì zì zhǐ

兼盗铸者计其直无赢,将必自止。

cóng zhī

朝廷采纳了他的建议。

xǐ hú nán běi zhuǎn yùn shǐ zhí jí yīng yuàn jìn jí xián diàn xiū zhuàn zhī guì zhōu

徙湖南、北转运使,直集英院,进集贤殿修撰、知桂州。

zòu yán yōng qù guì shí bā yì yì shí jīng lüè shǐ wèi cháng xíng chì wǔ bèi chén yuàn dé yī wǎng shǐ qún mán zhī shěng dà jiàng hào lìng yīn yǐ shēng zhèn nán jiāo

奏言:"邕去桂十八驿,异时经略使未尝行饬武备,臣愿得一往,使群蛮知省大将号令,因以声震南交。

zhào kě

"诏可。

zì nóng yáo dìng hòu jiāo rén jìn jiāo shǒu shuài cháng gū xī

自侬徭定后,交人浸骄,守帅常姑息。

shēn zhì bù qí shǐ zhě lí shùn zōng lái yǎn jiǎn rú gù tài

诜至部,其使者黎顺宗来,偃蹇如故态。

shēn chù qí lǐ zhào wèn zhé yù dǎo yǐ suǒ dāng wèi shè fú ér qù

诜绌其礼,召问折谕,导以所当为,慑伏而去。

shēn suì zhì yōng zhōu jí zuǒ yòu jiāng sì shí wǔ tóng shǒu yì huī xià yuè jiǎn gōng dīng wǔ wàn bǔ zhì jiāng lì gèng zhù yìn gěi zhī jūn shēng yì zhāng

诜遂至邕州,集左、右江四十五峒首诣麾下,阅简工丁五万,补置将吏,更铸印给之,军声益张。

jiāo rén zī yì gōng qiǎn shǐ rù gòng

交人滋益恭,遣使入贡。

zhào wèi tiān zhāng gé dài zhì zhī jiàn yuàn mìng zhāng tián dài zhī yīng zōng jiè yǐ wú de gǎi shēn fǎ

召为天章阁待制、知谏院,命张田代之,英宗戒以毋得改诜法。

dào chú zhī yán zhōu qù rù jìn dì láo zhī yuē qīng zài lǐng wài shī shè wú bù dāng zhě

道除知延州,趣入觐,帝劳之曰:"卿在岭外,施设无不当者。

fū yán zuì dāng dí yào jīn jiāng hé xiān

鄜延最当敌要,今将何先?

duì yuē biān shì nán yǐ yú dù wèi shěn bì xià yù ān jìng yá jiāng wēi zhī yě

"对曰:"边事难以隃度,未审陛下欲安静邪,将威之也?

dì yuē dà dǐ biān chuí dāng ān jìng

"帝曰:"大抵边陲当安静。

zuó wáng sù wèi zhèn yán wéi cháo tíng yǔ shuài chén yì rú cǐ

昨王素为朕言,惟朝廷与帅臣意如此;

zhì rú zhū jiāng wú bù tān gōng shēng shì zhě

至如诸将,无不贪功生事者。

qīng wèi hé rú

卿谓何如?

shēn yuē sù yán shì yě

"诜曰:"素言是也。

liàng zuò kòu qìng zhōu yǐ bài hái shēng yán yì fā rén qí qiě chū màn cí fù gōng wéi dà shùn chéng

"谅祚寇庆州,以败还,声言益发人骑,且出嫚辞,复攻围大顺城。

shēn wèi yóu jī xí zhì rán bù shāo jiā zhé qiào zé guó wēi bù lì

诜谓由积习致然,不稍加折诮,则国威不立。

nǎi liú zhǐ qǐng shí fú shǐ zhě jí suì cì ér yí yòu zhōu wèn gù

乃留止请时服使者及岁赐,而移宥州问故。

dì xǐ yuē gù zhī shēn néng bàn cǐ

帝喜曰:"固知诜能办此。

liàng zuò wén zhī dà jū pán xuán bù gǎn rù nǎi bào yán biān lì shàn xīng bīng jīn zhū zhī yǐ

"谅祚闻之大沮,盘旋不敢入,乃报言:"边吏擅兴兵,今诛之矣。

cháo tíng qiǎn hé cì gōng chí zhào shū yù gào shēn yǐ wéi wèi kě

"朝廷遣何次公持诏书谕告,诜以为未可。

míng nián yòu qǐ liú cì dōng fú jí dà xíng yí liú èr shǐ ér zì yǐ shuài dié gào zhī gù

明年,又乞留赐冬服及大行遗留二使,而自以帅牒告之故。

liàng zuò shǐ yīn shēn xiè zuì gòng gòng zhí

谅祚始因诜谢罪,共贡职。

yín zhōu jiān jūn wéi míng shān yǔ qí guó xì kòu qīng jiàn chéng zhǔ zhǒng è qiú nèi fù è yǐ zhuàng wén suì yù yīn qǔ hé nán de

银州监军嵬名山与其国隙,扣青涧城主种谔求内附,谔以状闻,遂欲因取河南地。

shēn yuē shù wàn zhī zhòng nà tǔ róng kě shòu ruò dàn yǐ zhòng lái qíng wěi wèi kě zhī qiě ān suǒ zhì zhī

诜曰:"数万之众纳土容可受,若但以众来,情伪未可知,且安所置之。

jiè è wú wàng dòng

"戒谔毋妄动。

è chí zhī lì zhào shēn zhào è wèn zhuàng yǔ zhuǎn yùn shǐ xuē xiàng yì fǔ nà

谔持之力,诏诜召谔问状,与转运使薛向议抚纳。

shēn xiàng yán míng shān chéng néng jù héng shān yǐ hàn dí wǒ yǐ cì shǐ shì fēng zhī shǐ zì wèi shǒu gù wèi zhōng guó zhī lì

诜、向言:"名山诚能据横山以捍敌,我以刺史世封之,使自为守,故为中国之利。

jīn wú yì wǒ ér qīng qǐ xi xìn fēi jì yě

今无益我而轻启西舋,非计也。

nǎi gòng huà sān cè lìng mù fǔ zhāng mù zhī rù zòu ér mù zhī yīn shòu xiàng zhǐ guǐ yán bì kě chéng

"乃共画三策,令幕府张穆之入奏,而穆之阴受向指,诡言必可成。

shén zōng yì shēn bù xié lì xǐ zhī qín fèng

神宗意诜不协力,徙知秦凤。

è suì fā bīng qǔ suí zhōu shēn yù lǐ è bù bǐng jié zhì zhī zhuàng wèi jí ér xǐ

谔遂发兵取绥州,诜欲理谔不禀节制之状,未及而徙。

shēn chí jiàn dì qǐng qì suí zhōu ér shàng è zuì dì yù bù yì ba zhī jìn zhōu

诜驰见帝,请弃绥州而上谔罪,帝愈不怿,罢知晋州。

jì è dǐ zuì xiàng mù zhī jiē zuò biǎn yǐ shēn zhī zhēn dìng gǎi lóng tú gé xué shì zhī chéng dū

既谔抵罪,向、穆之皆坐贬,以诜知真定,改龙图阁学士、知成都。

qīng miáo fǎ chū shēn yán shǔ xiá dāo gēng huǒ zhòng mín cháng bù zú

青苗法出,诜言:"蜀峡刀耕火种,民常不足。

jīn shěng shuì kē shé yǐ zhòng qí mín qīng chǐ bù wéi chǔ jī tuō suì jiǎn bù néng cháng bū shì xiàn zhī sǐ dì yuàn ba sì lù shǐ zhě

今省税科折已重,其民轻侈不为储积,脱岁俭不能偿逋,适陷之死地,愿罢四路使者。

zhào dú zhì chéng dū fǔ yí lù

"诏独置成都府一路。

xī níng sān nián zú nián wǔ shí jiǔ

熙宁三年,卒,年五十九。

zi shī mǐn

子师闵。

shī mǐn yǐ fù rèn wèi guān

师闵以父任为官。

xī níng mò li jì tí jǔ chéng dū lù chá chǎng pì gàn dāng gōng shì

熙宁末,李稷提举成都路茶场,辟干当公事;

bù sān nián tí jǔ běn lù cháng píng suì jū jì zhí

不三年,提举本路常平,遂居稷职。

zài shǔ chá é sān shí wàn jì jì zēng ér wǔ zhī shī mǐn yòu yǎn wèi bǎi wàn

在蜀茶额三十万,稷既增而五之,师闵又衍为百万。

jì sǐ shī mǐn sòng qí qián gōng qǐ cì zhī tǔ tián

稷死,师闵讼其前功,乞赐之土田。

zhào cì jì shí qǐng jìn shī mǐn dōu dà tí jǔ chéng dū yǒng xīng lù què chá wèi shì zhuǎn yùn shǐ

诏赐稷十顷,进师闵都大提举成都、永兴路榷茶,位视转运使。

yòu jiān mǎi mǎ jiān mù shì quán zhèn chuān jiàn qǐng wú bù suì zhì suǒ xíng zhí shì tā sī mò yù wén

又兼买马、监牧,事权震川,建请无不遂志,所行职事,他司莫预闻。

chá huò jì bèi yú qín shǔ yòu yù yán jīng chu liǎng hé shén zōng bù xǔ

茶祸既被于秦、蜀,又欲延荆、楚、两河,神宗不许。

yuán yòu chū yòng yù shǐ zhōng chéng liú zhì yán qiǎn huáng lián rù shǔ fǎng chá

元祐初,用御史中丞刘挚言,遣黄廉入蜀访察。

yòu sī jiàn sū zhé lùn qí liù hài wèi li jì yǐn shī mǐn gòng shì zēng é zhì chǎng yǐ jīn yín huò jū mín jiān wù shé bó jiàn qǔ ér guì chū zhī qí hài guò yú shì yì

右司谏苏辙论其六害,谓:"李稷引师闵共事,增额置场,以金银货拘民间物折博,贱取而贵出之,其害过于市易。

zì fǎ shǐ xíng zhì jīn sì biàn lì yì shēn mín yì kùn

自法始行,至今四变,利益深,民益困。

lì fǎ zhī nüè wèi yǒu shén yú cǐ zhě

立法之虐,未有甚于此者。

lián zòu zhì rú zhé suǒ chén

"廉奏至,如辙所陈。

nǎi biǎn shī mǐn zhǔ guǎn dōng yuè miào

乃贬师闵主管东岳庙。

jiǔ zhī qǐ zhī qí zhōu

久之,起知蕲州。

huì fù zhì cháng píng guān li qīng chén zài zhōng shū jí yǐ shī mǐn shǐ hé běi

会复置常平官,李清臣在中书,即以师闵使河北。

xún jiā zhí mì gé fù lǐng qín shǔ chá shì yú shì yī qiè rú chū

寻加直秘阁,复领秦、蜀茶事,于是一切如初。

yòu shǐ yuàn shǔ yì què zòu quàn mǎ shì ān shòu hán zhōng yàn yì pō yì dú céng bù yǐ wéi rán yuē dàn xíng zhī yī nián ér yǐ jiào gāng mǎ lì hài jí kě jiàn yǐ

又使掾属诣阙奏券马事,安寿、韩忠彦议颇异,独曾布以为然,曰:"但行之一年,而以较纲马,利害即可见矣。

shī mǐn suì xiáng lìng fán hàn shāng rén yuàn chí mǎ shòu quàn zhě wū hū qín liǎng lù yìn yàn jià gěi zhī ér qǐng zhí yú tài pú ruò cǐ quàn shèng xíng zé mǎi mǎ chǎng kě ba

"师闵遂详令蕃汉商人愿持马受券者,于熙、秦两路印验价给之,而请直于太仆,若此券盛行,则买马场可罢。

jì yòng qí cè míng nián tài pú huì gāng mǎ zhī jí sǐ zhě zhì shén èr ér quàn mǎ suǒ sǔn cái bǎi fēn yī

既用其策,明年,太仆会纲马之籍,死者至什二,而券马所损才百分一。

zhào jiǎng zhī cì yǐ jīn bó

诏奖之,赐以金帛。

gǎi shǎn xī zhuǎn yùn shǐ jiā jí xián diàn xiū zhuàn zhī qín zhōu

改陕西转运使,加集贤殿修撰、知秦州。

zhū dào fāng jìn zhù bèi jué shǎng shī mǐn zài qín wú suǒ shì yàng yàng bù shì

诸道方进筑被爵赏,师闵在秦无所事,怏怏不释。

céng bù yì shǐ dū běn bù bīng fù xī hé gòng gōng shī mǐn chéng mìng yǒng yuè jí bīng sì wàn yǐ dài

曾布议使督本部兵赴熙河共攻,师闵承命踊跃,集兵四万以待。

ér zhāng dūn yīn fěng xī shuài zhōng chuán xiān chū sài chì shī mǐn tīng chuán jié zhì zhù qiǎn jǐng yòu zhù qié luō jiē bù chéng ér hái

而章惇阴讽熙帅钟传先出塞,敕师闵听传节制,筑浅井,又筑癿罗,皆不成而还。

chuán gèng xí huì bīng yú zhēn zhēn ěr guān wèi zhì fù què

传更檄会兵于〈真真〉耳关,未至复却。

qín fèng zhī shī zài chū zài fǎn láo qiě bì yán zhě qǐ jiā zé bù tīng

秦凤之师再出再返,劳且弊,言者乞加责,不听。

xuán jìn bǎo wén gé dài zhì zhào wèi hù bù shì láng

旋进宝文阁待制,召为户部侍郎。

wèi jí bài zuò qín zhōu zhà zēng shǒu lǔ shì luò zhí zhī yín

未及拜,坐秦州诈增首虏事,落职知鄞。

wèi jǐ hái zhī

未几,还之。

lì hé nán yǒng xīng jūn yán ān fǔ zú

历河南、永兴军、延安府,卒。

zhào xiè zì gōng cái qióng zhōu yī zhèng rén

赵禼,字公才,邛州依政人。

dì jìn shì wèi fén zhōu sī fǎ cān jūn

第进士,为汾州司法参军。

guō kuǐ xuān fǔ shǎn xī pì zhǎng jī yí wén zì

郭逵宣抚陕西,辟掌机宜文字。

zhǒng è shàn nà suí zhōu xiáng rén shù wàn cháo tíng yǐ qí shēng shì yì zhū è fǎn gù de guī xiáng rén yǐ jiě chóu shì bīng

种谔擅纳绥州降人数万,朝廷以其生事,议诛谔,反故地归降人,以解仇释兵。

xiè shàng shū yuē è wú míng xīng jǔ sǐ yǒu yú zé

禼上疏曰:"谔无名兴举,死有余责。

ruò jiāng gǎi ér hái zhī bǐ néng tīng shùn ér wáng jué yuē zhī xīn hu

若将改而还之,彼能听顺而亡绝约之心乎?

bù ruò yù yǐ bǐ zhòng è piǎo tóu sǐ zhōng guó biān chén suī shàn nà shí wú suǒ lì tè yǐ wǎng nián fú wǒ sū lì jǐng xún bèi ěr

不若谕以彼众饿莩,投死中国,边臣虽擅纳,实无所利,特以往年俘我苏立、景询辈尔。

kě qiǎn xún děng lái yǔ xiáng rén jiāo guī gè zūn jì lǜ ér jiāng chǎng níng yǐ

可遣询等来,与降人交归,各遵纪律,而疆场宁矣。

rú qí bì ér bù qiǎn zé wǒ liú héng shān zhī zhòng wèi wèi shī yě

如其蔽而不遣,则我留横山之众,未为失也。

yòu xǐ kuǐ shuài fū yán wèi kuǐ yí shū zhí zhèng qǐng cún suí zhōu yǐ zhāng bīng shì xiān guī dù dà lǐ hé chuān jiàn pù zhài huà jià sè zhī de sān shí lǐ yǐ chù jiàng zhě

又徙逵帅鄜延,为逵移书执政,请存绥州以张兵势,先规度大理河川,建堡砦,画稼穑之地三十里,以处降者。

ruò qì suí bù shǒu zé wú yǐ ān xīn fù zhī zhòng

若弃绥不守,则无以安新附之众。

yuán zhǒng shì héng zhāo fán bīng bù dí zhūn qīng jiàn chéng gù shì

援种世衡招蕃兵部敌屯青涧城故事。

cháo tíng cóng zhī huó xiáng rén shù wàn wèi dōng lù hàn bì

朝廷从之,活降人数万,为东路捍蔽。

xī níng chū xià rén yòu shā zhī bǎo ān jūn yáng dìng děng jì ér yǐ li chóng guì hán dào xǐ lái xiàn qiě qǐng hé

熙宁初,夏人诱杀知保安军杨定等,既而以李崇贵、韩道喜来献,且请和。

cháo tíng yù guān qí rèn shì zhī qiú juān suì cì yǐ wéi fèng gěi yīn shǐ nà sài mén ān yuǎn èr zhài ér hái suí zhōu

朝廷欲官其任事之酋,镌岁赐以为俸给,因使纳塞门、安远二砦而还绥州。

xiè yán suí shí xíng shì zhī de yi zēng guǎng biān zhàng nǎi wú qióng zhī lì

禼言:"绥实形势之地,宜增广边障,乃无穷之利。

ruò cún suí yǐ guān qí biàn jì zhī de yě

若存绥以观其变,计之得也。

shén zōng zhào wèn zhuàng duì yuē suí zhī cún wáng jiē bù miǎn yòng bīng

"神宗召问状,对曰:"绥之存亡,皆不免用兵。

jiàng èr wàn rén rù wú gān pí xìn xì yǐ shēn bù kě wáng bèi

降二万人入吾肝脾,舋隙已深,不可亡备。

shén zōng rán zhī

"神宗然之。

chú jí xián xiào lǐ

除集贤校理。

xià rén fàn huán qìng hòu fù lái hè zhèng

夏人犯环庆,后复来贺正。

xiè qǐng biān lì lí qí xīn fù yīn yǐ zhāo héng shān zhī zhòng cǐ bù zhàn ér qū rén bīng yě

禼请边吏离其心腹,因以招横山之众,此不战而屈人兵也。

qiān tí diǎn shǎn xī xíng yù

迁提点陕西刑狱。

hán jiàng xuān fǔ shǎn xī hé dōng bīng xi tǎo xiè wèi jiàng yán dà bīng guò shān jiè jiē shā qì fá shàn shuǐ cǎo yòu wáng xiǎn ài kě yǐ kòng è jīn qiè wēi zhī

韩绛宣抚陕西,河东兵西讨,禼为绛言:"大兵过山界,皆砂碛,乏善水草,又亡险隘可以控扼,今切危之。

ruò chéng bīng wēi zhāo yòu shān jiè rén hù chù zhī shēng dì dāng xiān jīng huà shān jiè kòng è zhī de rán hòu zhāo xiáng

若乘兵威招诱山界人户,处之生地,当先经画山界控扼之地,然后招降;

bù ěr láo shī yuǎn gōng wèi jiàn qí lì

不尔,劳师远攻,未见其利。

jiàng yù qǔ héng shān nà zhǒng è zhī cè suì chéng luō wù yǐ xiè quán xuān fǔ pàn guān

"绛欲取横山,纳种谔之策,遂城啰兀,以禼权宣抚判官。

è qù hé dōng bīng huì yín chuān guī yǐ hòu qī zhǎn jiāng

谔趣河东兵会银川,规以后期斩将。

xiè bái jiàng lìng è zì wǎng zhōng lù yíng dōng bīng

禼白绛,令谔自往中路迎东兵。

è jù wéi jié zhì nǎi bù gǎn chěng

谔惧违节制,乃不敢逞。

jiā zhí lóng tú gé zhī yán zhōu

加直龙图阁、知延州。

xià rén lǚ yù kuǎn sāi měi yǐ xū shēng yáo biān

夏人屡欲款塞,每以虚声摇边。

zhào wèn fāng lüè xiè shěn jì xíng shì wèi pò dí zhī cè yǐ xiàn

诏问方略,禼审计形势,为破敌之策以献。

qiǎn pí jiàng qū zhēn lǚ zhēn yǐ bīng qiān rén fēn xún dōng xī lù

遣裨将曲珍、吕真以兵千人分巡东西路。

xià rén fāng yǐ sì wàn zhòng zì jiàn dào yù qǔ suí dào yù zhēn huáng hài jí zhàn zhēn jì zhì xià zhòng bài zǒu

夏人方以四万众自间道欲取绥,道遇珍,皇骇亟战,真继至,夏众败走。

xià zì shī suí yì wèi néng yǐ

夏自失绥,意未能已。

xiè chuāi zhī qí qíng zòu yán xià shǐ qǐng hé bì yù huà suí jiè yuàn tīng běn lù jīng lüè sī fēn huà

禼揣知其情,奏言:"夏使请和,必欲画绥界,愿听本路经略司分画;

suì cì zé sì tōng hé zhī rì fù yān

岁赐,则俟通和之日复焉。

míng nián suì yòng xiè cè yǐ suí wèi suí dé chéng

"明年,遂用禼策,以绥为绥德城。

chū fū yán de jiē huāng jí zhàn tián zhě bù chū zū fù yǐ wèi fān bì

初,鄜延地皆荒瘠,占田者不出租赋,倚为藩蔽。

bǎo yuán yòng bīng hòu diāo hào dài jìn qí kuàng tǔ wèi zhū qiú suǒ yǒu

宝元用兵后,凋耗殆尽,其旷土为诸酋所有。

xiè yīn zhāo wèn yuē wǎng shí rǔ zú hù ruò gān jīn jiē ān zài

禼因招问曰:"往时汝族户若干,今皆安在?

duì dà bīng zhī hòu sǐ wáng liú sàn qí suǒ cún zhǐ cǐ

"对:"大兵之后,死亡流散,其所存止此。

xiè yuē qí de cún hu

"禼曰:"其地存乎?

qiú wú yǐ duì

"酋无以对。

xiè yuē tīng rǔ zì mù dīng jiā shǐ zhàn tián chōng bīng ruò hé

禼曰:"听汝自募丁,家使占田充兵,若何?

wú suǒ de zhě rén ěr tián zé wú bù wèn yě

吾所得者人尔,田则吾不问也。

zhū qiú jiē gǎn fú guī mù xī bǔ wáng jí

"诸酋皆感服归募,悉补亡籍。

yòu jiǎn kuò jìng nèi gōng sī xián tián de qī qiān wǔ bǎi yú qǐng mù qí bīng wàn qī qiān

又检括境内公私闲田,得七千五百余顷,募骑兵万七千。

xiè yǐ yì shí fán bīng tí kōng bù màn bù kě kǎo yīn yì niè qí shǒu

禼以异时蕃兵提空簿,漫不可考,因议涅其手。

shǔ suì jī lìng fán bīng yuàn cì shǒu zhě dài cháng píng gǔ yī hú yú shì rén rén yuàn cì yīn xùn liàn yǐ shí jīng ruì guò yú zhèng bīng

属岁饥,令蕃兵愿刺手者,贷常平谷一斛,于是人人愿刺,因训练以时,精锐过于正兵。

shén zōng wén ér jiā zhī zhuó tiān zhāng gé dài zhì

神宗闻而嘉之,擢天章阁待制。

jiāo zhǐ pàn zhào wèi ān nán xíng yíng jīng lüè zhāo tǎo shǐ zǒng jiǔ jiāng jūn tǎo zhī yǐ zhōng guān li xiàn wèi èr

交阯叛,诏为安南行营经略、招讨使,总九将军讨之,以中官李宪为贰。

xiè yǔ yì bù hé qǐng ba xiàn

禼与议不合,请罢宪。

shén zōng wèn kě dài zhě xiè yǐ guō kuǐ lǎo biān shì yuàn wèi bì zàn yú shì yǐ kuǐ wèi xuān fǔ shǐ xiè fù zhī

神宗问可代者,禼以郭逵老边事,愿为裨赞,于是以逵为宣抚使,禼副之。

kuǐ zhì zhé yǔ xiè yì xiè yù chéng bīng xíng wèi dòng xiān fǔ jí liǎng jiāng dòng dīng zé zhuàng yǒng dàn yǐ lì shǐ zhāo lái xié èr huī qí fù xīn rán hòu yǐ dà bīng jì zhī kuǐ bù tīng

逵至,辄与禼异:禼欲乘兵形未动,先抚辑两江峒丁,择壮勇啖以利,使招徕携贰,隳其腹心,然后以大兵继之,逵不听;

xiè yòu yù shǐ rén jī chì bǎng rù zéi zhòng zhāo nà yòu bù tīng

禼又欲使人赍敕榜入贼中招纳,又不听。

suì lìng yàn dá xiān bèi guǎng yuán fù huán yǒng píng

遂令燕达先被广源,复还永平。

xiè yǐ wéi guǎng yuán jiàn dào jù jiāo zhōu shí èr yì qù lì yǎn jī chū qí bù yì chuān tú bìng jìn sān lù zhì tǎo shì bì fēn kuì gù zhēng bù néng de

禼以为广源间道距交州十二驿,趣利掩击,出其不意,川途并进,三路致讨,势必分溃,固争不能得。

zéi chéng huǎn suì jù jiāng liè zhàn jiàn shù bǎi sōu guān jūn bù néng jì

贼乘缓遂据江列战舰数百艘,官军不能济。

xiè fēn qiǎn jiāng lì fá mù zhì gōng jù jī shí rú yǔ qí jiàn bèi jī jiē fèi

禼分遣将吏伐木治攻具,机石如雨,其舰被击皆废。

xú yǐ ba zú zhì zéi shè fú jī zhī zhǎn shǒu shù qiān jí guó qí qú qiú suì jiē jiàng

徐以罢卒致贼,设伏击之,斩首数千级,馘其渠酋,遂皆降。

kuǐ zuò yú wán kòu nǎi yí jí xiān hái

逵怍于玩寇,乃移疾先还。

kuǐ jì zuò biǎn xiè yì yǐ bù jí píng zéi jiàng wèi zhí lóng tú gé zhī guì zhōu

逵既坐贬,禼亦以不即平贼,降为直龙图阁、知桂州。

hòu fù tiān zhāng gé dài zhì quán sān sī shǐ

后复天章阁待制、权三司使。

shí xī shī dà jǔ wǔ lù bìng jìn yǐ xiè wèi hé dōng zhuǎn yùn shǐ lǐng jiàng zú fù fū yán xiǎng zhǒng è jūn

时西师大举,五路并进,以禼为河东转运使,领降卒赴鄜延饷种谔军。

è dǐ zuì xiè yòu zuò kuì wǎn bù gěi chù zhī xiāng zhōu

谔抵罪,禼又坐餽挽不给,黜知相州。

jì ér juān zhí zhī huái yáng jūn jū shù yuè jǐn fù gù zhí

既而镌职知淮阳军,居数月,尽复故职。

zhī qìng zhōu

知庆州。

qiāng kǒu yí míng chāng guǐ chēng sòng bì jiāng rù kòu xiè zhī fán zhǔ bái xìn kě shǐ xìn shì yǐ zuì xì yù

羌〈口移〉名昌诡称送币,将入寇,禼知蕃主白信可使,信适以罪系狱。

pò xiè chū zhī gào yǐ qí gù yuē qī rì shǐ wǎng guǒ fù qǔ yǐ guī

破械出之,告以其故,约期日使往,果缚取以归。

míng nián xià rén yù xí qǔ xīn lěi dà zhì gōng xiè

明年,夏人欲袭取新垒,大治攻械。

xiè jù shàng náo xià jì

禼具上挠夏计。

jí xià qīn lán zhōu xiè qiǎn qū zhēn jiàng bīng zhí dǐ yán wéi fú guó qiān qū zī chù wǔ qiān

及夏侵兰州,禼遣曲珍将兵直抵盐韦,俘馘千,驱孳畜五千。

qí qiú yì jué wéi míng sù bīng yú hè lán yuán shí chū gōng biān xiè qiǎn jiàng li zhào fu fán guān guī rén gè jiàng bīng sān qiān zuǒ yòu fēn jī gěng duān yàn bīng sì qiān chí hè lán yuán jiè duān yàn yuē hè lán xiǎn yào guò lǐng zé shā qì yě

其酋栧厥嵬名宿兵于贺兰原,时出攻边,禼遣将李照甫、蕃官归仁各将兵三千左右分击,耿端彦兵四千趍贺兰原,戒端彦曰:"贺兰险要,过岭,则砂碛也。

shǐ dí rù píng xià wú yáo pò zhī

使敌入平夏,无繇破之。

yòu xuǎn sān fán guān gè qīng bīng wǔ bǎi qǔ jiàn dào chū dí zhài hòu yāo qí guī lù

"又选三蕃官各轻兵五百,取间道出敌砦后,邀其归路。

duān yàn yǔ zhàn hè luó píng dí bài guǒ chí píng xià

端彦与战贺罗平,敌败,果趍平夏。

qiān bīng fú fā dí hài kuì zhǎn guó shén zhòng shēng qín wéi míng zhǎn shǒu lǐng liù huò zhàn mǎ qī bǎi niú yáng lǎo yòu sān wàn yú

千兵伏发,敌骇溃,斩馘甚众,生擒嵬名,斩首领六,获战马七百,牛羊、老幼三万余。

qiān lóng tú gé zhí xué shì fù shuài yán ān

迁龙图阁直学士,复帅延安。

yuán yòu chū liáng yǐ mái shù rǎo biān xiè zhī xià jiāng rù qīn xí xi lù jiāng liú ān li yí yuē xià jí fàn sāi mén rǔ jìng yǐ qīng bīng dǎo qí fù xīn

元祐初,梁乙埋数扰边,禼知夏将入侵,檄西路将刘安、李仪曰:"夏即犯塞门,汝径以轻兵捣其腹心。

hòu guǒ lái fàn ān děng xí hóng zhōu fú zhǎn shén zhòng xià suì rù gòng

"后果来犯,安等袭洪州,俘斩甚众,夏遂入贡。

jì ér yǐ zhòng bīng yā jìng zhū jiāng jí qǐng yì shù bīng wèi bèi xiè xú yù zhī yuē dì jǐn chì hòu zhěng gē jiǎ wú wéi kòu xiān shù bīng bù kě yì yě

既而以重兵压境,诸将亟请益戍兵为备,禼徐谕之曰:"第谨斥堠、整戈甲,无为寇先,戍兵不可益也。

yīn qiǎn rén jí xià xià bīng suì qù

"因遣人诘夏,夏兵遂去。

qiān shū mì zhí xué shì

迁枢密直学士。

yǐ mái zhōng bù quān

乙埋终不悛。

shǐ jiān yǐ shàn yì wèn yǐ mái hé kǔ yǔ hàn wèi chóu

使间以善意问乙埋:"何苦与汉为仇。

bì yù kòu dì shù lái kǒng rǔ suǒ de bù néng cháng suǒ wáng hóng zhōu shì yě

必欲寇,第数来,恐汝所得不能偿所亡,洪州是也。

néng gǎi zhī wú shàn yù rǔ

能改之,吾善遇汝。

yí zhī zhàn páo jǐn cǎi zì shì yǐ mái bù fù kuī sāi

"遗之战袍、锦彩,自是乙埋不复窥塞。

xiè nǎi zòng jiān guó zhōng yí ér shā zhī

禼乃纵间,国中疑而杀之。

wǔ nián bài duān míng diàn xué shì qiān tài zhōng dài fū

五年,拜端明殿学士,迁太中大夫。

xià qiǎn shǐ yǐ dì jiè wèi qǐng cháo tíng xǔ hái jiā lú mǐ zhī fú tú ān jiāng sì zhài yǐ xiè lǐng fēn huà zhī yì

夏遣使以地界为请,朝廷许还葭芦、米脂、浮屠、安疆四砦,以禼领分画之议。

xià jì dé sì zhài yóu wèi yǒu gōng shùn yì wèi jǐ fù fàn jīng yuán

夏既得四砦,犹未有恭顺意,未几复犯泾原。

huì xiè zú nián liù shí wǔ zèng yòu guāng lù dài fu

会禼卒、年六十五,赠右光禄大夫。

shào shèng sì nián yǐ xiè yǔ yuán yòu qì dì yì xì qí míng yú dǎng jí

绍圣四年,以禼与元祐弃地议,系其名于党籍。

sūn lù zì zhèng fu kāi fēng rén

孙路字正甫,开封人。

jìn shì jí dì

进士及第。

yuán fēng zhōng wèi sī nóng chéng

元丰中,为司农丞。

shān rùn fu jiàn wèi yù shǐ zhào duì qí yán bù hé xīn zhèng shén zōng yǔ fǔ chén yǐ wéi bù kě yòng xià qiān zhǔ bù

邓润甫荐为御史,召对,其言不合新政,神宗语辅臣以为不可用,下迁主簿。

lù yāng yāng bù shì qiú tōng pàn hé zhōu xǐ lán zhōu

路鞅鞅不释,求通判河州,徙兰州。

xià rén rù kòu lùn hàn yù gōng jìn wǔ jiē chú shǎn xī zhuǎn yùn pàn guān

夏人入寇,论捍御功,进五阶,除陕西转运判官。

yuán yòu chū wèi lì bù lǐ bù yuán wài láng shì jiǎng xú wáng fǔ

元祐初,为吏部、礼部员外郎,侍讲徐王府。

sī mǎ guāng jiāng qì hé huáng xíng shù wèi guāng yuē cǐ fēi xì shì dāng fǎng zhī biān rén sūn lù zài bǐ sì nián qí xíng zhǐ zú xìn kě wèn yě

司马光将弃河、湟,邢恕谓光曰:"此非细事,当访之边人,孙路在彼四年,其行止足信,可问也。

guāng jí zhào wèn lù xié yú dì tú shì guāng yuē zì tōng yuǎn zhì xī zhōu cái tōng yī jìng xī zhī běi yǐ jiē xià jìng jīn zì běi guān pì tǔ bǎi bā shí lǐ bīn dà hé chéng lán zhōu rán hòu kě yǐ hàn bì

"光亟召问,路挟舆地图示光曰:"自通远至熙州才通一径,熙之北已接夏境,今自北关辟土百八十里,濒大河,城兰州,然后可以捍蔽。

ruò juān yǐ yǔ dí yī dào wēi yǐ

若捐以予敌,一道危矣。

guāng fān rán yuē lài yǐ fǎng jūn bù rán jǐ wù guó shì

"光幡然曰:"赖以访君,不然几误国事。

yì suì zhǐ

"议遂止。

qiān yòu sī láng zhōng yǐ zhí lóng tú gé zhī qìng zhōu

迁右司郎中,以直龙图阁知庆州。

zhāng dūn bǐng guó fù yì qǔ qì dì

章惇柄国,复议取弃地。

shí zhū dào xiāng shì wèi jìn lù shēng yán xiū jiù lěi zài qì jiǎ lóu xī dùn dà shùn chéng xià yè bàn chí ān jiāng chí míng jù zhī liù rì ér chéng wán

时诸道相视未进,路声言修旧垒,载器甲楼卤,顿大顺城下,夜半趍安疆,迟明据之,六日而城完。

jiā bǎo wén gé dài zhì suì zhù xīng píng héng shān

加宝文阁待制,遂筑兴平、横山。

jìn lóng tú gé zhí xué shì xǐ zhī xī zhōu

进龙图阁直学士,徙知熙州。

jīng yuán chéng xī ān zhào chū shī qiān zhì qí shì

泾原城西安,诏出师牵制其势。

lù jí jiāng zhòng lín huì zhōu suì jiàn qǔ qīng táng zhī cè

路即将众临会州,遂建取青唐之策。

dà jiàng wáng mǐn wáng shàn dǎo miǎo chuān shàn xiān zhì xià zhī

大将王愍、王赡捣邈川,赡先至,下之。

mǐn yǔ zhēng gōng lù yòu mǐn zhuān shǔ yǐ bīng

愍与争功,路右愍,颛属以兵;

shàn yǒu qǐng zhé fú yīng

赡有请,辄弗应。

shàn sù zhū cháo zhào bài lù bīng bù shàng shū yǐ lóng tú gé xué shì zhī chéng dū

赡诉诸朝,召拜路兵部尚书,以龙图阁学士知成都。

wèi xíng zuò tā shì xuē zhí zhī xīng guó jūn

未行,坐他事削职,知兴国军。

huī zōng lì lì tài yuán hé nán yǒng xīng jūn hé zhōng fǔ zú

徽宗立,历太原、河南、永兴军、河中府,卒。

yóu shī xióng zì jǐng shū jīng zhào wǔ gōng rén

游师雄,字景叔,京兆武功人。

xué yú zhāng zài dì jìn shì

学于张载,第进士。

wèi yí zhōu sī hù cān jūn qiān dé shùn jūn pàn guān

为仪州司户参军,迁德顺军判官。

fū yán jiāng liú guǎn yǔ zhǔ shuài yì zhàn shǒu cè yù zì yán ān rù ān dìng hēi shuǐ shī xióng yǐ de báo zéi jìng jù yǒu fú qǐng yóu tā dào

鄜延将刘琯与主帅议战守策,欲自延安入安定、黑水,师雄以地薄贼境,惧有伏,请由他道。

jì ér dié zhě yán xià fú jīng qí yú hēi shuǐ bàng guǎn xiè yuē wēi jūn yán wú bù fǎn yǐ

既而谍者言夏伏精骑于黑水傍,琯谢曰:"微君言,吾不返矣。

zhào xiè shuài yán ān pì wèi shǔ

赵禼帅延安,辟为属。

shí xià rén rǎo biān shù bīng zài bié pù lóng ān yǐ běi zhū chéng bīng lì xián ruò xiè huàn zhī

时夏人扰边,戍兵在别堡,龙安以北诸城兵力咸弱,禼患之。

shī xióng qǐng fā yì yǒng yǐ shǒu duō jù shí chéng shàng dài qí zhì

师雄请发义勇以守,多聚石城上,待其至。

xià rén zhī yǒu bèi bù gǎn rù dàn xí huāng duī sān quán ér hái

夏人知有备,不敢入,但袭荒堆、三泉而还。

suì jī xíng zhū lěi zhèn dài jì kǒu fù liáng rén wú bì wáng

岁饥,行诸垒振贷,计口赋粮,人无殍亡。

yùn shí yíng jiǎ shēn gōu shàn chéng biān bèi yì gù

运石莹甲,深沟缮城,边备益固。

yuán yòu chū wèi zōng zhèng sì zhǔ bù

元祐初,为宗正寺主簿。

zhí zhèng jiāng qì sì zhài fǎng yú shī xióng

执政将弃四砦,访于师雄。

shī xióng yuē cǐ xiān dì suǒ lì yǐ kòng zhì xià rén zhě yě ruò hé qì zhī bù wéi shì zhōng guó zhī qiè jiāng qǐ dí rén wú yàn zhī qiú

师雄曰:"此先帝所立,以控制夏人者也,若何弃之,不惟示中国之怯,将起敌人无厌之求。

tǎng lú róng jīng ào shì yǐ wéi qǐng yì jiāng yǔ zhī hu

傥泸、戎、荆、奥视以为请,亦将与之乎?

wàn yī yàn rén qiǎn yī chéng zhī shǐ lái qiú guān nán shí xiàn wèi zhī nài hé

万一燕人遣一乘之使,来求关南十县,为之奈何?

bù tīng

"不听。

yīn zhe fēn jiāng lù

因著《分疆录》。

qiān jūn qì jiān chéng

迁军器监丞。

tǔ bō kòu biān qí qiú guǐ zhāng qīng yi jié chéng jiàn xié shǔ qiāng gòu xià rén wéi luàn móu fēn jù xī hé

吐蕃寇边,其酋鬼章青宜结乘间胁属羌构夏人为乱,谋分据熙河。

cháo tíng zé kě shǐ zhě yǔ biān chén cuò zhì zhào shī xióng xíng tīng biàn yi cóng shì

朝廷择可使者与边臣措置,诏师雄行,听便宜从事。

jì zhì dié zhī xià rén jù bīng tiān dū shān qián fēng zhūn tōng yuǎn jìng

既至,谍知夏人聚兵天都山,前锋屯通远境。

tǔ bō jiāng gōng hé zhōu shī xióng yù xiān fā yǐ zhì zhī qǐng yú shuài liú shùn qīng

吐蕃将攻河州,师雄欲先发以制之,请于帅刘舜卿。

shùn qīng yuē bǐ zhòng wǒ guǎ nài hé

舜卿曰:"彼众我寡,奈何?

shī xióng yuē zài móu bù zài zhòng

"师雄曰:"在谋不在众。

tuō shì bù jì gān shòu shǒu lù

脱事不济,甘受首戮。

yì sān rì nǎi dìng suì fēn bīng wèi èr yáo sì jiāng ér zuǒ zhǒng yì jiāng ér yòu

"议三日乃定,遂分兵为二,姚兕将而左,种谊将而右。

sì pò liù bū zōng chéng zhǎn shǒu qiān wǔ bǎi jí gōng jiǎng zhū chéng duàn huáng hé fēi liáng qīng táng shí wàn zhòng bù dé dù

兕破六逋宗城,斩首千五百级,攻讲朱城,断黄河飞梁,青唐十万众不得度。

yì pò táo zhōu qín guǐ zhāng jí dà shǒu lǐng jiǔ rén zhǎn shǒu qiān qī bǎi jí

谊破洮州,擒鬼章及大首领九人,斩首千七百级。

jié shū wén bǎi liáo biǎo hè qiǎn shǐ gào yǒng yù líng

捷书闻,百僚表贺,遣使告永裕陵。

jiāng hòu cháng shī xióng yán zhě yóu yǐ wéi yāo gōng shēng shì zhǐ qiān yī guān wèi shǎn xī zhuǎn yùn pàn guān tí diǎn qín fèng lù xíng yù

将厚尝师雄,言者犹以为邀功生事,止迁一官,为陕西转运判官、提点秦凤路刑狱。

xià rén qīn jīng yuán fù rù xī hé shī xióng yán lán zhōu jù zéi yī shè tōng yuǎn bù bǎi lǐ fēi yǒu chóng shān fù lǐng zhī zǔ

夏人侵泾原,复入熙河,师雄言:"兰州距贼一舍,通远不百里,非有重山复岭之阻。

yí yú dìng xī tōng wèi zhī jiān jiàn ān zhē nà mí jié zhū sān zhà jí hù gēng qī bǎo yǐ gù fān lí cǐ wú qióng zhī lì yě

宜于定西、通渭之间建安遮、纳迷、结珠三栅,及护耕七堡,以固藩篱,此无穷之利也。

zhào fù fàn yù jiē rú chū yì

"诏付范育,皆如初议。

rù bài cí bù yuán wài láng jiā jí xián xiào lǐ wèi shǎn xī zhuǎn yùn shǐ

入拜祠部员外郎,加集贤校理,为陕西转运使。

nèi dì yí sù yú biān mín yǐ niǎn jiù wèi bìng

内地移粟于边,民以辇僦为病。

shī xióng yán wǎng zhě biān tǔ bù gēng yǎng jǐ yú nèi jīn jī sù yǐ duō jūn shí zì zú yi lìng nèi dì liàng zhuǎn shū zhì zhī zhí yǐ miǎn dà fèi

师雄言:"往者边土不耕,仰给于内,今积粟已多,军食自足,宜令内地量转输致之直,以免大费。

bào kě

"报可。

zhào yì què zhé zōng láo zhī yuē táo zhōu zhī yì kě wèi jùn gōng dàn hèn shǎng tài báo ěr

召诣阙,哲宗劳之曰:"洮州之役,可谓隽功,但恨赏太薄耳。

duì yuē jiē shàng bǐng miào suàn chén hé lì zhī yǒu yān

"对曰:"皆上禀庙算,臣何力之有焉。

wéi dāng shí jiàng shì xūn láo wèi lù cǐ wèi qiàn yě

唯当时将士勋劳未录,此为欠也。

yīn chén qí běn mò

"因陈其本末。

bài wèi wèi shǎo qīng

拜卫尉少卿。

zhé zōng shù fǎng biān fáng lì bìng shī xióng jù qìng lì yǐ lái biān chén shī zhì zhī zāng pǐ cháo tíng móu yì zhī dé shī jí fāng jīn yù dí zhī yào fán liù shí shì míng yuē shào shèng ān biān cè shàng zhī

哲宗数访边防利病,师雄具庆历以来边臣施置之臧否,朝廷谋议之得失,及方今御敌之要,凡六十事,名曰《绍圣安边策》,上之。

chū zhī bīn zhōu gǎi hé zhōng fǔ jìn zhí lóng tú gé zhī qín zhōu wèi zhì zhào shè xī zhōu

出知邠州,改河中府,进直龙图阁、知秦州,未至,诏摄熙州。

yǐ xià rén rǎo biān zhào shǐ zhě yǔ xī shuài qín shuài gòng móu zhī

以夏人扰边,诏使者与熙帅、秦帅共谋之。

shǐ zhě ruì yú tǎo jī shī xióng wèi jìn zhù chéng lěi yǐ zì bì xí juǎn zhī shī wèi yìng shēn rù yě

使者锐于讨击,师雄谓:"进筑城垒以自蔽,席卷之师未应深入也。

shàng zhāng zhēng zhī bù bào

"上章争之,不报。

jì ér shǐ zhě zhī gōng qǔ zhī nán zú yòng shī xióng cè

既而使者知攻取之难,卒用师雄策。

zì fù táo zhōu zhī hòu yú tián dà shí wù lín miǎo lí zhū guó jiē jù xī qiǎn shǐ rù gòng

自复洮州之后,于阗、大食、物林、邈黎诸国皆惧,悉遣使入贡。

cháo tíng lìng xī hé xiàn qí èr suì yī jìn

朝廷令熙河限其二岁一进。

shī xióng yuē rú cǐ fēi suǒ yǐ lái yuǎn rén yě

师雄曰:"如此,非所以来远人也。

wèi jǐ hái qín xǐ zhī shǎn zhōu

"未几还秦,徙知陕州。

zú nián liù shí

卒,年六十。

shī xióng kāng kǎi háo mài yǒu zhì shì gōng yì zhě yǐ yòng bù jìn qí cái wèi hèn

师雄慷慨豪迈,有志事功,议者以用不尽其材为恨。

mù yǎn zì chāng shū hé nèi rén xǐ hé zhōng

穆衍,字昌叔,河内人,徙河中。

dì jìn shì diào huá chí lìng

第进士,调华池令。

mín niú wèi chóu jiā duàn shé ér bù zhī hé rén sòng yú xiàn yǎn mìng shā zhī

民牛为仇家断舌而不知何人,讼于县,衍命杀之。

míng rì chóu yǐ sī shā gào yǎn yuē duàn niú shé zhě nǎi rǔ yé

明日,仇以私杀告,衍曰:"断牛舌者乃汝耶?

xùn zhī jù fú

"讯之具服。

hòu zhī chún huà yào zhī shǔ xiàn

后知淳化,耀之属县。

yǎn cóng hán jiàng xuān fǔ shǎn xī yù qìng zú kuì luàn yǎn niàn mǔ zài yào jí yè guī xìn sù zǒu qī yì

衍从韩绛宣抚陕西,遇庆卒溃乱,衍念母在耀,亟谒归,信宿走七驿。

bǐ zhì qìng zú cháng shù huá chí zhī yǎn míng bù gǎn jìn

比至,庆卒尝戍华池,知衍名,不敢近。

shí zhū jùn bǔ zéi bīng liáng bèi wú yǐ gěi suì shàn fā cháng píng cāng qiě jù dé zuì

时诸郡捕贼兵粮糒无以给,遂擅发常平仓,且惧得罪。

yǎn yuē jī zhī bù xù zé wú qiū jiāng wèi qìng zú yǐ

衍曰:"饥之不恤,则吾丘将为庆卒矣。

yǎn kǎo kè wèi yí lù zuì

"衍考课为一路最。

yuán fēng zhōng zhǒng è xī zhēng cān qí jūn shì

元丰中,种谔西征,参其军事。

è dì shǎng yǐ sǐ shì wéi xià

谔第赏,以死事为下。

yǎn yuē cǐ fēi suǒ yǐ quàn zhōng yě

衍曰:"此非所以劝忠也。

lì zhēng zhī

"力争之。

è hái rù sāi zhào wǎng líng wǔ yuán wèi qìng liǎng jūn

谔还入塞,诏往灵武援渭、庆两军。

jiāng xíng yǎn yuē wú bīng duò guī wèi jí jiě jiǎ ān néng fàn bù cè yú qiān lǐ wài zāi

将行,衍曰:"吾兵惰,归未及解甲,安能犯不测于千里外哉?

è nǎi zhǐ

"谔乃止。

tóng mù wèi zuì yáng xiè yǎn yuē shī bù zài jǔ jūn zhī lì yě

同幕畏罪,阳谢衍曰:"师不再举,君之力也。

yǎn shi qí yì yuē quán wàn zhòng zhī mìng yǐ yī shēn sè zé yǎn wú hàn yān

"衍识其意,曰:"全万众之命,以一身塞责,衍无憾焉。

yuán yòu chū dà chén yì qì xī lán yǎn yǔ sūn lù lùn jiāng shì yǐ wéi lán qì zé xī wēi xī qì zé guān zhōng zhèn

元祐初,大臣议弃熙、兰,衍与孙路论疆事,以为"兰弃则熙危,熙弃则关中震。

táng zì shī hé huáng xī biān yī yǒu bù shùn zé jǐng jí jīng dū

唐自失河、湟,西边一有不顺,则警及京都。

jīn èr bǎi yú nián fēi xiān dì yīng wǔ shú néng kè fù

今二百余年,非先帝英武,孰能克复。

ruò yī dàn wěi zhī kǒng hòu huàn yì qián huǐ jiāng wú jí yǐ

若一旦委之,恐后患益前,悔将无及矣"。

yì suì zhǐ

议遂止。

gǎi shǎn xī zhuǎn yùn pàn guān jīn bù hù bù yuán wài láng

改陕西转运判官,金部、户部员外郎。

xī hé fēn huà wèi jué zhào yǎn shì zhī

熙河分画未决,诏衍视之。

hái yán zhì gū shèng rú jù liǎng chuān měi tián shí bǐ wǒ bì zhēng zhī dì zì xī guān shī lì suì fèi bù shǒu

还言:"质孤、胜如据两川美田,实彼我必争之地,自西关失利,遂废不守。

qǐng jiè èr lěi zhī jiān chéng li nuò píng yǐ kòng yào hài jí tā chéng bǎo jiē qǐ tíng zhàng yǐ tōng jīng yuán

请界二垒之间,城李诺平以控要害,及他城堡皆起亭障,以通泾原。

míng nián suì chéng li nuò míng yuē dìng yuǎn

"明年,遂城李诺,名曰定远。

sān qiān zuǒ sī láng zhōng

三迁左司郎中。

shào shèng chū yǐ zhí mì gé wèi shǎn xī zhuǎn yùn shǐ jiā zhí lóng tú gé zhī qìng zhōu xǐ yán ān yòu xǐ qín zhōu wèi xíng ér zú

绍圣初,以直秘阁为陕西转运使,加直龙图阁、知庆州,徙延安,又徙秦州,未行而卒。

nián liù shí sān

年六十三。

chì hé zhōng guān pǐ qí zàng hòu zhuī lù bù qì lán zhōu yì guān qí yī zi

敕河中官庀其葬,后追录不弃兰州议,官其一子。

lùn yuē zì xī níng zhì yú shào shèng sì fāng zhī shì duō yǐ

论曰:自熙宁至于绍圣,四方之事多矣。

xià rén zhà fú zhà pàn qí de huò yǔ huò duó miào táng zhī shàng lùn mǐ yǒu dìng xiāng wéi duǎn cháng yuán fā shī zhōng bèi qī rén yī shí móu mó gài kě kǎo yě

夏人乍服乍叛,其地或予或夺,庙堂之上,论靡有定,相为短长,元发、师中辈七人,一时谋谟,盖可考也。

yuán fā lùn jūn zǐ xiǎo rén yán jiǎn ér jǐn zú dòng rén zhǔ ér shén zōng huò ān shí zhī yán jìng fú zhī wù

元发论君子小人,言简而尽,足动人主,而神宗惑安石之言,竟弗之悟。

shī zhōng yù shi ān shí yú yín lìng yǐ wéi mù xiào wáng dūn jiāng luàn tiān xià gài yòu xiān yú lǚ huì yǐ

师中豫识安石于鄞令,以为目肖王敦,将乱天下,盖又先于吕诲矣。

shēn néng zhèn fǔ xī xià yòu néng jìng jiāo zhǐ zhī nán chéng yǒu yù biān zhī cái

诜能镇抚西夏,又能靖交阯之难,诚有御边之才;

qí zi shī mǐn wéi shí lóng lì wú zú qǔ zhě

其子师闵为时笼利,无足取者。

zhào xiè niǔ yú xī chuí zhī shèng qǔ bài nán yì hòu huò wéi míng zhù zú zì shú

赵禼狃于西陲之胜,取败南裔,后获嵬名,庶足自赎。

cháo chén yì qì hé huáng sūn lù yǐ yī yán zhǐ zhī shǐ sī mǎ guāng zì huǐ jǐ yú wù guó

朝臣议弃河、湟,孙路以一言止之,使司马光自悔几于误国;

jí qǔ qīng táng xià miǎo chuān kě yàn qí néng rán yòu wáng mǐn ér kùn wáng shàn fēi dà jiàng zhī qì yě

及取青唐,下邈川,可验其能,然右王愍而困王赡,非大将之器也。

yóu shī xióng zhī qín guǐ zhāng fù táo zhōu yǐ zhì zhū guó rù gòng xiào zhī zhū jiāng qí gōng dú wèi jùn wěi

游师雄之禽鬼章,复洮州,以致诸国入贡,校之诸将,其功独为隽伟。

yǎn wéi zhèng de mín xīn jì qù ér luàn bīng bù rěn jīng qí mǔ dé zhī zú yǐ gǎn rén yǒu rú shì fu

衍为政得民心,既去而乱兵不忍惊其母,德之足以感人,有如是夫。

✦ You read 列传·卷九十一

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.