yuè fēi zi yún
岳飞（子云）
yuè fēi zì péng jǔ xiāng zhōu tāng yīn rén
岳飞，字鹏举，相州汤阴人。
shì lì nóng
世力农。
fù hé néng jié shí yǐ jì jī zhě
父和，能节食以济饥者。
yǒu gēng qīn qí de gē ér yǔ zhī
有耕侵其地，割而与之；
shì qí cái zhě bù zé cháng
贳其财者不责偿。
fēi shēng shí yǒu dà qín ruò gǔ fēi míng shì shàng yīn yǐ wéi míng
飞生时，有大禽若鹄，飞鸣室上，因以为名。
wèi mí yuè hé jué nèi huáng shuǐ bào zhì mǔ yáo bào fēi zuò wèng zhōng chōng tāo jí àn de miǎn rén yì zhī
未弥月，河决内黄，水暴至，母姚抱飞坐瓮中，冲涛及岸得免，人异之。
shǎo fù qì jié shěn hòu guǎ yán jiā pín lì xué yóu hǎo zuǒ shì chūn qiū sūn wú bīng fǎ
少负气节，沈厚寡言，家贫力学，尤好《左氏春秋》、孙吴兵法。
shēng yǒu shén lì wèi guàn wǎn gōng sān bǎi jīn nǔ bā dàn xué shè yú zhōu tóng jǐn qí shù néng zuǒ yòu shè
生有神力，未冠，挽弓三百斤，弩八石，学射于周同，尽其术，能左右射。
tóng sǐ shuò wàng shè jì yú qí zhǒng
同死，朔望设祭于其冢。
fù yì zhī yuē rǔ wéi shí yòng qí xùn guó sǐ yì hu
父义之，曰："汝为时用，其徇国死义乎！
xuān hé sì nián zhēn dìng xuān fǔ liú gé mù gǎn zhàn shì fēi yìng mù
宣和四年，真定宣抚刘韐募敢战士，飞应募。
xiāng yǒu jù zéi táo jùn gǔ jìn hé fēi qǐng bǎi qí miè zhī
相有剧贼陶俊、贾进和，飞请百骑灭之。
qiǎn zú wěi wèi shāng rù zéi jìng zéi lüè yǐ chōng bù wǔ
遣卒伪为商入贼境，贼掠以充部伍。
fēi qiǎn bǎi rén fú shān xià zì lǐng shù shí qí bī zéi lěi
飞遣百人伏山下，自领数十骑逼贼垒。
zéi chū zhàn fēi yáng běi zéi lái zhuī zhī fú bīng qǐ xiān suǒ qiǎn zú qín jùn jí jìn hé yǐ guī
贼出战，飞阳北，贼来追之，伏兵起，先所遣卒擒俊及进和以归。
kāng wáng zhì xiāng fēi yīn liú hào jiàn mìng zhāo zéi jí qiàn qiàn yǐ zhòng sān bǎi bā shí rén jiàng
康王至相，飞因刘浩见，命招贼吉倩，倩以众三百八十人降。
bǔ chéng xìn láng
补承信郎。
yǐ tiě qí sān bǎi wǎng li gù dù cháng dí bài zhī
以铁骑三百往李固渡尝敌，败之。
cóng hào jiě dōng jīng wéi yǔ dí xiāng chí yú huá nán lǐng bǎi qí xí bīng hé shàng
从浩解东京围，与敌相持于滑南，领百骑习兵河上。
dí cù zhì fēi huī qí tú yuē dí suī zhòng wèi zhī wú xū shí dāng jí qí wèi dìng jī zhī
敌猝至，飞麾其徒曰："敌虽众，未知吾虚实，当及其未定击之。
nǎi dú chí yíng dí
"乃独驰迎敌。
yǒu xiāo jiāng wǔ dāo ér qián fēi zhǎn zhī dí dà bài
有枭将舞刀而前，飞斩之，敌大败。
qiān bǐng yì láng lì liú shǒu zōng zé
迁秉义郎，隶留守宗泽。
zhàn kāi dé cáo zhōu jiē yǒu gōng zé dà qí zhī yuē ěr yǒng zhì cái yì gǔ liáng jiàng bù néng guò rán hǎo yě zhàn fēi wàn quán jì
战开德、曹州皆有功，泽大奇之，曰："尔勇智才艺，古良将不能过，然好野战，非万全计。
yīn shòu yǐ zhèn tú
"因授以阵图。
fēi yuē zhèn ér hòu zhàn bīng fǎ zhī cháng yùn yòng zhī miào cún hū yī xīn
飞曰："阵而后战，兵法之常，运用之妙，存乎一心。
zé shì qí yán
"泽是其言。
kāng wáng jí wèi fēi shàng shū shù qiān yán dà lüè wèi bì xià yǐ dēng dà bǎo shè jì yǒu zhǔ yǐ zú fá dí zhī móu ér qín wáng zhī shī rì jí bǐ fāng wèi wú sù ruò yí chéng qí dài jī zhī
康王即位，飞上书数千言，大略谓："陛下已登大宝，社稷有主，已足伐敌之谋，而勤王之师日集，彼方谓吾素弱，宜乘其怠击之。
huáng qián shàn wāng bó yàn bèi bù néng chéng shèng yì huī fù fèng chē jià rì yì nán kǒng bù zú xì zhōng yuán zhī wàng
黄潜善、汪伯彦辈不能承圣意恢复，奉车驾日益南，恐不足系中原之望。
chén yuàn bì xià chéng dí xué wèi gù qīn lǜ liù jūn běi dù zé jiàng shì zuò qì zhōng yuán kě fù
臣愿陛下乘敌穴未固，亲率六军北渡，则将士作气，中原可复。
shū wén yǐ yuè zhí duó guān guī
"书闻，以越职夺官归。
yì hé běi zhāo tǎo shǐ zhāng suǒ suǒ dài yǐ guó shì jiè bǔ xiū wǔ láng chōng zhōng jūn tǒng lǐng
诣河北招讨使张所，所待以国士，借补修武郎，充中军统领。
suǒ wèn yuē rǔ néng dí jǐ hé
所问曰："汝能敌几何？
fēi yuē yǒng bù zú shì yòng bīng zài xiān dìng móu luán zhī yè chái yǐ bài jīng mò áo cǎi qiáo yǐ zhì jiǎo jiē móu dìng yě
"飞曰："勇不足恃，用兵在先定谋，栾枝曳柴以败荆，莫敖采樵以致绞，皆谋定也。
suǒ jué rán yuē jūn dài fēi xíng wu zhōng rén
"所矍然曰："君殆非行伍中人。
fēi yīn shuō zhī yuē guó jiā dōu biàn shì hé běi yǐ wéi gù
"飞因说之曰："国家都汴，恃河北以为固。
gǒu féng jù yào chōng zhì liè zhòng zhèn yī chéng shòu wéi zé zhū chéng huò náo huò jiù jīn rén bù néng kuī hé nán ér jīng shī gēn běn zhī de gù yǐ
苟冯据要冲，峙列重镇，一城受围，则诸城或挠或救，金人不能窥河南，而京师根本之地固矣。
zhāo fǔ chéng néng tí bīng yā jìng fēi wéi mìng shì cóng
招抚诚能提兵压境，飞唯命是从。
suǒ dà xǐ jiè bǔ wǔ jīng láng
"所大喜，借补武经郎。
mìng cóng wáng yàn dù hé zhì xīn xiāng jīn bīng shèng yàn bù gǎn jìn
命从王彦渡河，至新乡，金兵盛，彦不敢进。
fēi dú yǐn suǒ bù áo zhàn duó qí dào ér wǔ zhū jūn zhēng fèn suì bá xīn xiāng
飞独引所部鏖战，夺其纛而舞，诸军争奋，遂拔新乡。
yì rì zhàn hóu zhào chuān shēn bèi shí yú chuàng shì jiē sǐ zhàn yòu bài zhī
翌日，战侯兆川，身被十余创，士皆死战，又败之。
yè zhūn shí mén shān xià huò chuán jīn bīng fù zhì yī jūn jiē jīng fēi jiān wò bù dòng jīn bīng zú bù lái
夜屯石门山下，或传金兵复至，一军皆惊，飞坚卧不动，金兵卒不来。
shí jǐn zǒu yàn bì qǐ liáng yàn bù xǔ
食尽，走彦壁乞粮，彦不许。
fēi yǐn bīng yì běi zhàn yú tài háng shān qín jīn jiāng tuò bá yé wū
飞引兵益北，战于太行山，擒金将拓跋耶乌。
jū shù rì fù yù dí fēi dān qí chí zhàng bā tiě qiāng cì shā hēi fēng dài wáng dí zhòng bài zǒu
居数日，复遇敌，飞单骑持丈八铁枪，刺杀黑风大王，敌众败走。
fēi zì zhī yǔ yàn yǒu xì fù guī zōng zé wèi liú shǒu sī tǒng zhì
飞自知与彦有隙，复归宗泽，为留守司统制。
zé zú dù chōng dài zhī fēi jū gù zhí
泽卒，杜充代之，飞居故职。
èr nián zhàn zuò chéng yòu zhàn hēi lóng tán jiē dà jié
二年，战胙城，又战黑龙潭，皆大捷。
cóng lǘ qíng bǎo hù líng qǐn dà zhàn sì shuǐ guān shè yì jīn jiāng dà pò qí zhòng
从闾勍保护陵寝，大战汜水关，射殪金将，大破其众。
zhù jūn zhú lú dù yǔ dí xiāng chí xuǎn jīng ruì sān bǎi fú qián shān xià lìng gè yǐ xīn chú jiāo fù liǎng shù yè bàn ruò sì duān ér jǔ zhī
驻军竹芦渡，与敌相持，选精锐三百伏前山下，令各以薪刍交缚两束，夜半，𦶟四端而举之。
jīn rén yí yuán bīng zhì jīng kuì
金人疑援兵至，惊溃。
sān nián zéi wáng shàn cáo chéng kǒng yàn zhōu děng hé zhòng wǔ shí wàn báo nán xūn mén
三年，贼王善、曹成、孔彦舟等合众五十万，薄南薰门。
fēi suǒ bù jǐn bā bǎi zhòng jù bù dí fēi yuē wú wèi zhū jūn pò zhī
飞所部仅八百，众惧不敌，飞曰："吾为诸君破之。
zuǒ xié gōng yòu yùn máo héng chōng qí zhèn zéi luàn dà bài zhī
"左挟弓，右运矛，横冲其阵，贼乱，大败之。
yòu qín zéi dù shū wǔ sūn hǎi yú dōng míng
又擒贼杜叔五、孙海于东明。
jiè bǔ yīng zhōu cì shǐ
借补英州刺史。
wáng shàn wéi chén zhōu fēi zhàn yú qīng hé qín qí jiāng sūn shèng sūn qīng shòu zhēn cì shǐ
王善围陈州，飞战于清河，擒其将孙胜、孙清，授真刺史。
dù chōng jiāng hái jiàn kāng fēi yuē zhōng yuán de chǐ cùn bù kě qì jīn yī jǔ zú cǐ dì fēi wǒ yǒu tā rì yù fù qǔ zhī fēi shù shí wàn zhòng bù kě
杜充将还建康，飞曰："中原地尺寸不可弃，今一举足，此地非我有，他日欲复取之，非数十万众不可。
chōng bù tīng suì yǔ jù guī
"充不听，遂与俱归。
shī cì tiě lù bù yù zéi zhāng yòng zhì liù hé yù li chéng yǔ zhàn jiē bài zhī
师次铁路步，遇贼张用，至六合遇李成，与战，皆败之。
chéng qiǎn qīng jì jié xiàn chén kào jūn yín bó fēi jìn bīng yǎn jī zhī chéng bēn jiāng xī
成遣轻骑劫宪臣犒军银帛，飞进兵掩击之，成奔江西。
shí mìng chōng shǒu jiàn kāng jīn rén yǔ chéng hé kòu wū jiāng chōng bì mén bù chū
时命充守建康，金人与成合寇乌江，充闭门不出。
fēi qì jiàn qǐng shì shī chōng jìng bù chū
飞泣谏请视师，充竟不出。
jīn rén suì yóu mǎ jiā dù dù jiāng chōng qiǎn fēi děng yíng zhàn wáng wáng xiè xiān dùn zhū jiāng jiē kuì dú fēi lì zhàn
金人遂由马家渡渡江，充遣飞等迎战，王〈王燮〉先遁，诸将皆溃，独飞力战。
huì chōng yǐ xiáng jīn zhū jiāng duō xíng piāo lüè wéi fēi jūn qiū háo wú suǒ fàn
会充已降金，诸将多行剽掠，惟飞军秋毫无所犯。
wù shù qū háng zhōu fēi yāo jī zhì guǎng dé jìng zhōng liù zhàn jiē jié qín qí jiāng wáng quán fú qiān jūn shǒu lǐng sì shí yú
兀术趋杭州，飞要击至广德境中，六战皆捷，擒其将王权，俘签军首领四十余。
chá qí kě yòng zhě jié yǐ ēn qiǎn hái lìng yè zhuó yíng zòng huǒ fēi chéng luàn zòng jī dà bài zhī
察其可用者，结以恩遣还，令夜斫营纵火，飞乘乱纵击，大败之。
zhù jūn zhōng cūn jūn wú xiàn liáng jiàng shì rěn jī bù gǎn rǎo mín
驻军钟村，军无见粮，将士忍饥，不敢扰民。
jīn suǒ jí bīng xiāng wèi yuē cǐ yuè yé ye jūn
金所籍兵相谓曰："此岳爷爷军。
zhēng lái jiàng fù
"争来降附。
sì nián wù shù gōng cháng zhōu yí xīng lìng yíng fēi yí tún yān
四年，兀术攻常州，宜兴令迎飞移屯焉。
dào guō jí wén fēi lái dùn rù hú fēi qiǎn wáng guì fu qìng zhuī pò zhī yòu qiǎn biàn shì mǎ gāo lín jù jǐn jiàng qí zhòng
盗郭吉闻飞来，遁入湖，飞遣王贵、傅庆追破之，又遣辩士马皋、林聚尽降其众。
yǒu zhāng wēi wǔ zhě bù cóng fēi dān qí rù qí yíng zhǎn zhī
有张威武者不从，飞单骑入其营，斩之。
bì dì zhě lài yǐ miǎn tú fēi xiàng cí zhī
避地者赖以免，图飞像祠之。
jīn rén zài gōng cháng zhōu fēi sì zhàn jiē jié
金人再攻常州，飞四战皆捷；
wěi xí yú zhèn jiāng dōng yòu jié
尾袭于镇江东，又捷；
zhàn yú qīng shuǐ tíng yòu dà jié héng shī shí wǔ lǐ
战于清水亭，又大捷，横尸十五里。
wù shù qū jiàn kāng fēi shè fú niú tóu shān dài zhī
兀军趋向建康，岳飞在牛头山下预设埋伏等待敌人。
yè lìng bǎi rén hēi yī hùn jīn yíng zhōng rǎo zhī jīn bīng jīng zì xiāng gōng jī
夜，令百人黑衣混金营中扰之，金兵惊，自相攻击。
wù shù cì lóng wān fēi yǐ qí sān bǎi bù bīng èr qiān chí zhì xīn chéng dà pò zhī
兀术次龙湾，飞以骑三百、步兵二千驰至新城，大破之。
wù shù bēn huái xi suì fù jiàn kāng
兀术奔淮西，遂复建康。
fēi zòu jiàn kāng wèi yào hài zhī dì yi xuǎn bīng gù shǒu réng yì bīng shǒu huái gǒng hù fù xīn
飞奏："建康为要害之地，宜选兵固守，仍益兵守淮，拱护腹心。
dì jiā nà
"帝嘉纳。
wù shù guī fēi yāo jī yú jìng ān bài zhī
兀术归，飞邀击于静安，败之。
zhào tǎo qi fāng fēi yǐ sān qiān rén yíng yú kǔ lǐng
诏讨戚方，飞以三千人营于苦岭。
fāng dùn é yì bīng lái fēi zì lǐng bīng qiān rén zhàn shù shí hé jiē jié
方遁，俄益兵来，飞自领兵千人，战数十合，皆捷。
huì zhāng jùn bīng zhì fāng suì jiàng
会张俊兵至，方遂降。
fàn zōng yǐn yán zhāng jùn zì zhè xi lái shèng chēng fēi kě yòng qiān tōng tài zhèn fǔ shǐ jiān zhī tài zhōu
范宗尹言张俊自浙西来，盛称飞可用，迁通、泰镇抚使兼知泰州。
fēi cí qǐ huái nán dōng lù yī zhòng nán rèn shǐ shōu fù běn lù zhōu jùn chéng jī jiàn jìn shǐ shān dōng hé běi hé dōng jīng jī děng lù cì dì ér fù
飞辞，乞淮南东路一重难任使，收复本路州郡，乘机渐进，使山东、河北、河东、京畿等路次第而复。
huì jīn gōng chu jí zhào zhāng jùn yuán zhī
会金攻楚急，诏张俊援之。
jùn cí nǎi qiǎn fēi xíng ér mìng liú guāng shì chū bīng yuán fēi
俊辞，乃遣飞行，而命刘光世出兵援飞。
fēi zhūn sān dūn wèi chu yuán xún dǐ chéng zhōu sān zhàn sān jié shā gāo tài bǎo fú qiú zhǎng qī shí yú rén
飞屯三墩为楚援，寻抵承州，三战三捷，杀高太保，俘酋长七十余人。
guāng shì děng jiē bù gǎn qián fēi shī gū lì guǎ chu suì xiàn
光世等皆不敢前，飞师孤力寡，楚遂陷。
zhào fēi hái shǒu tōng tài yǒu zhǐ kě shǒu jí shǒu rú bù kě dàn yǐ shā zhōu bǎo hù bǎi xìng sì biàn yǎn jī
诏飞还守通、泰，有旨可守即守，如不可，但以沙洲保护百姓，伺便掩击。
fēi yǐ tài wú xiǎn kě shì tuì bǎo chái xū zhàn yú nán bà qiáo jīn dà bài
飞以泰无险可恃，退保柴墟，战于南霸桥，金大败。
dù bǎi xìng yú shā shàng fēi yǐ jīng qí èr bǎi diàn jīn bīng bù gǎn jìn
渡百姓于沙上，飞以精骑二百殿，金兵不敢近。
fēi yǐ tài zhōu shī shǒu dài zuì
飞以泰州失守待罪。
shào xīng yuán nián zhāng jùn qǐng fēi tóng tǎo li chéng
绍兴元年，张俊请飞同讨李成。
shí chéng jiāng mǎ jìn fàn hóng zhōu lián yíng xī shān
时成将马进犯洪州，连营西山。
fēi yuē zéi tān ér bù lǜ hòu ruò yǐ qí bīng zì shàng liú jué shēng mǐ dù chū qí bù yì pò zhī bì yǐ
飞曰："贼贪而不虑后，若以骑兵自上流绝生米渡，出其不意，破之必矣。
fēi qǐng zì wèi xiān fēng jùn dà xǐ
"飞请自为先锋，俊大喜。
fēi zhòng kǎi yuè mǎ qián chū zéi yòu tū qí zhèn suǒ bù cóng zhī
飞重铠跃马，潜出贼右，突其阵，所部从之。
jìn dà bài zǒu yún zhōu
进大败，走筠州。
fēi dǐ chéng dōng zéi chū chéng bù zhèn shí wǔ lǐ fēi shè fú yǐ hóng luó wèi zhì shàng cì yuè zì xuǎn qí èr bǎi suí zhì ér qián
飞抵城东，贼出城，布阵十五里，飞设伏，以红罗为帜，上刺"岳"字，选骑二百随帜而前。
zéi yì qí shǎo báo zhī fú fā zéi bài zǒu
贼易其少，薄之，伏发，贼败走。
fēi shǐ rén hū yuē bù cóng zéi zhě zuò wú bù rǔ shā
飞使人呼曰："不从贼者坐，吾不汝杀。
zuò ér jiàng zhě bā wàn yú rén
"坐而降者八万余人。
jìn yǐ yú zú bēn chéng yú nán kāng
进以余卒奔成于南康。
fēi yè yǐn bīng zhì zhū jiā shān yòu zhǎn qí jiāng zhào wàn
飞夜引兵至朱家山，又斩其将赵万。
chéng wén jìn bài zì yǐn bīng shí yú wàn lái
成闻进败，自引兵十余万来。
fēi yǔ yù yú lóu zi zhuāng dà pò chéng jūn zhuī zhǎn jìn
飞与遇于楼子庄，大破成军，追斩进。
chéng zǒu qí zhōu jiàng wěi qí
成走蕲州，降伪齐。
zhāng yòng kòu jiāng xī yòng yì xiāng rén fēi yǐ shū yù zhī yuē wú yǔ rǔ tóng lǐ nán xūn mén tiě lù bù zhī zhàn jiē rǔ suǒ xī
张用寇江西，用亦相人，飞以书谕之曰："吾与汝同里，南薰门、铁路步之战，皆汝所悉。
jīn wú zài cǐ yù zhàn zé chū bù zhàn zé jiàng
今吾在此，欲战则出，不战则降。
yòng de shū yuē guǒ wú fù yě
"用得书曰："果吾父也。
suì jiàng
"遂降。
jiāng huái píng jùn zòu fēi gōng dì yī jiā shén wǔ yòu jūn fù tǒng zhì liú hóng zhōu tán yā dào zéi shòu qīn wèi dài fū jiàn zhōu guān chá shǐ
江、淮平，俊奏飞功第一，加神武右军副统制，留洪州，弹压盗贼，授亲卫大夫、建州观察使。
jiàn kòu fàn rǔ wèi xiàn shào wǔ jiāng xī ān fǔ li huí xí fēi fēn bīng bǎo jiàn chāng jūn jí fǔ zhōu fēi qiǎn rén yǐ yuè zì zhì zhí chéng mén zéi wàng jiàn xiāng jiè wù fàn
建寇范汝为陷邵武，江西安抚李回檄飞分兵保建昌军及抚州，飞遣人以"岳"字帜植城门，贼望见，相戒勿犯。
zéi dǎng yáo dá ráo qīng bī jiàn chāng fēi qiǎn wáng wàn xú qìng tǎo qín zhī
贼党姚达、饶青逼建昌，飞遣王万、徐庆讨擒之。
shēng shén wǔ fù jūn dōu tǒng zhì
升神武副军都统制。
èr nián zéi cáo chéng yōng zhòng shí yú wàn yóu jiāng xī lì hú xiāng jù dào hè èr zhōu
二年，贼曹成拥众十余万，由江西历湖湘，据道、贺二州。
mìng fēi quán zhī tán zhōu jiān quán jīng hú dōng lù ān fǔ dōu zǒng guǎn fù jīn zì pái huáng qí zhāo chéng
命飞权知潭州，兼权荆湖东路安抚都总管，付金字牌、黄旗招成。
chéng wén fēi jiàng zhì jīng yuē yuè jiā jūn lái yǐ
成闻飞将至，惊曰："岳家军来矣。
jí fēn dào ér dùn
"即分道而遁。
fēi zhì chá líng fèng zhào zhāo zhī chéng bù cóng
飞至茶陵，奉诏招之，成不从。
fēi zòu bǐ nián duō mìng zhāo ān gù dào lì qiáng zé sì bào lì qū zé jiù zhāo gǒu bù lüè jiā jiǎo chú fēng qǐ zhī zhòng wèi kě jù tiǎn
飞奏："比年多命招安，故盗力强则肆暴，力屈则就招，苟不略加剿除，蜂起之众未可遽殄。
xǔ zhī
"许之。
fēi rù hè zhōu jìng de chéng dié zhě fù zhī zhàng xià
飞入贺州境，得成谍者，缚之帐下。
fēi chū zhàng diào bīng shí lì yuē liáng jǐn yǐ nài hé
飞出帐调兵食，吏曰："粮尽矣，奈何？
fēi yáng yuē gū fǎn chá líng
"飞阳曰："姑反茶陵。
yǐ ér gù dié ruò shī yì zhuàng dùn zú ér rù yīn lìng yì zhī
"已而顾谍若失意状，顿足而入，阴令逸之。
dié guī gào chéng chéng dà xǐ qī yì rì lái zhuī
谍归告成，成大喜，期翌日来追。
fēi mìng shì rù shí qián qū rào lǐng wèi míng yǐ zhì tài píng chǎng pò qí zhài
飞命士蓐食，潜趋绕岭，未明，已至太平场，破其砦。
chéng jù xiǎn jù fēi fēi huī bīng yǎn jī zéi dà kuì
成据险拒飞，飞麾兵掩击，贼大溃。
chéng zǒu jù běi cáng lǐng shàng wú guān qiǎn jiàng yíng zhàn fēi bù zhèn ér gǔ shì zhēng fèn duó èr ài jù zhī
成走据北藏岭、上梧关，遣将迎战，飞不阵而鼓，士争奋，夺二隘据之。
chéng yòu zì guì lǐng zhì zhài zhì běi cáng lǐng lián kòng ài dào qīn yǐ zhòng shí yú wàn shǒu péng tóu lǐng
成又自桂岭置砦至北藏岭，连控隘道，亲以众十余万守蓬头岭。
fēi bù cái bā qiān yī gǔ dēng lǐng pò qí zhòng chéng bēn lián zhōu
飞部才八千，一鼓登岭，破其众，成奔连州。
fēi wèi zhāng xiàn děng yuē chéng dǎng sàn qù zhuī ér shā zhī zé xié cóng zhě kě mǐn zòng zhī zé fù jù wèi dào
飞谓张宪等曰："成党散去，追而杀之，则胁从者可悯，纵之则复聚为盗。
jīn qiǎn ruò děng zhū qí qiú ér fǔ qí zhòng shèn wù wàng shā lèi zhǔ shàng bǎo mín zhī rén
今遣若等诛其酋而抚其众，慎勿妄杀，累主上保民之仁。
yú shì xiàn zì hè lián xú qìng zì shào dào wáng guì zì chēn guì zhāo xiáng zhě èr wàn yǔ fēi huì lián zhōu
"于是宪自贺、连，徐庆自邵、道，王贵自郴、桂，招降者二万，与飞会连州。
jìn bīng zhuī chéng chéng zǒu xuān fǔ sī jiàng
进兵追成，成走宣抚司降。
shí yǐ shèng xià xíng shī zhàng de fǔ xún yǒu fāng shì wú yī rén sǐ lì zhě lǐng biǎo píng
时以盛夏行师瘴地，抚循有方，士无一人死疠者，岭表平。
shòu wǔ ān jūn chéng xuān shǐ zhūn jiāng zhōu
授武安军承宣使，屯江州。
fu rù jìng ān fǔ li huí xí fēi bǔ jù zéi mǎ you hǎo tōng liú zhōng li tōng li zōng liàng zhāng shì jiē píng zhī
甫入境，安抚李回檄飞捕剧贼马友、郝通、刘忠、李通、李宗亮、张式，皆平之。
sān nián chūn zhào fù xíng zài
三年春，召赴行在。
jiāng xī xuān yù liú dà zhōng zòu fēi bīng yǒu jì lǜ rén shì yǐ ān jīn fù xíng zài kǒng dào fù qǐ
江西宣谕刘大中奏："飞兵有纪律，人恃以安，今赴行在，恐盗复起。
bù guǒ xíng
"不果行。
shí qián jí dào lián bīng kòu lüě xún méi guǎng huì yīng sháo nán xióng nán ān jiàn chāng tīng shào wǔ zhū jùn dì nǎi zhuān mìng fēi píng zhī
时虔、吉盗连兵寇掠循、梅、广、惠、英、韶、南雄、南安、建昌、汀、邵武诸郡，帝乃专命飞平之。
fēi zhì qián zhōu gù shí dòng zéi péng you xī zhòng zhì yú dōu yíng zhàn yuè mǎ chí tū fēi huī bīng jí mǎ shàng qín zhī yú qiú tuì bǎo gù shí dòng
飞至虔州，固石洞贼彭友悉众至雩都迎战，跃马驰突，飞麾兵即马上擒之，余酋退保固石洞。
dòng gāo jùn huán shuǐ zhǐ yī jìng kě rù
洞高峻环水，止一径可入。
fēi liè qí shān xià lìng jiē chí mǎn lí míng qiǎn sǐ shì jí chí dēng shān zéi zhòng luàn qì shān ér xià qí bīng wéi zhī
飞列骑山下，令皆持满，黎明，遣死士疾驰登山，贼众乱，弃山而下，骑兵围之。
zéi hū gài mìng fēi lìng wù shā shòu qí jiàng
贼呼丐命，飞令勿杀，受其降。
shòu xú qìng děng fāng lüè bǔ zhū jùn yú zéi jiē pò jiàng zhī
授徐庆等方略，捕诸郡余贼，皆破降之。
chū yǐ lóng yòu zhèn jīng zhī gù mì zhǐ lìng fēi tú qián chéng
初，以隆祐震惊之故，密旨令飞屠虔城。
fēi qǐng zhū shǒu è ér shè xié cóng bù xǔ
飞请诛首恶而赦胁从，不许；
qǐng zhì sān sì dì nǎi qǔ shè
请至三四，帝乃曲赦。
rén gǎn qí dé huì xiàng cí zhī
人感其德，绘像祠之。
yú kòu gāo jù zhāng chéng fàn yuán zhōu fēi qiǎn wáng guì píng zhī
余寇高聚、张成犯袁州，飞遣王贵平之。
qiū rù jiàn dì shǒu shū jīng zhōng yuè fēi zì zhì qí yǐ cì zhī
秋，入见，帝手书"精忠岳飞"字，制旗以赐之。
shòu zhèn nán jūn chéng xuān shǐ jiāng nán xi lù yán jiāng zhì zhì shǐ yòu gǎi shén wǔ hòu jūn dū tǒng zhì réng zhì zhì shǐ li shān wú quán wú xī li héng niú gāo jiē lì yān
授镇南军承宣使、江南西路沿江制置使，又改神武后军都统制，仍制置使，李山、吴全、吴锡、李横、牛皋皆隶焉。
wěi qí qiǎn li chéng xié jīn rén rù qīn pò xiāng yáng táng shān suí yǐng zhū zhōu jí xìn yáng jūn hú kòu yáng me yì yǔ wěi qí tōng yù shùn liú ér xià li chéng yòu yù zì jiāng xī lù xíng qū liǎng zhè yǔ mǒ huì
伪齐遣李成挟金人入侵，破襄阳、唐、邓、随、郢诸州及信阳军，湖寇杨么亦与伪齐通，欲顺流而下，李成又欲自江西陆行，趋两浙与么会。
dì mìng fēi wèi zhī bèi
帝命飞为之备。
sì nián chú jiān jīng nán è yuè zhōu zhì zhì shǐ
四年，除兼荆南、鄂岳州制置使。
fēi zòu xiāng yáng děng liù jùn wèi huī fù zhōng yuán jī běn jīn dāng xiān qǔ liù jùn yǐ chú xīn lǚ zhī bìng
飞奏："襄阳等六郡为恢复中原基本，今当先取六郡，以除心膂之病。
li chéng yuǎn dùn rán hòu jiā bīng hú xiāng yǐ tiǎn qún dào
李成远遁，然后加兵湖湘，以殄群盗。
dì yǐ yù zhào dǐng dǐng yuē zhī shàng liú lì hài wú rú fēi zhě
"帝以谕赵鼎，鼎曰："知上流利害，无如飞者。
suì shòu huáng fù zhōu hàn yáng jūn dé ān fǔ zhì zhì shǐ
"遂授黄复州、汉阳军、德安府制置使。
fēi dù jiāng zhōng liú gù mù shǔ yuē fēi bù qín zéi bù shè cǐ jiāng
飞渡江中流，顾幕属曰："飞不擒贼，不涉此江。
dǐ yǐng zhōu chéng xià wěi jiāng jīng chāo hào wàn rén dí chéng chéng jù fēi
"抵郢州城下，伪将京超号"万人敌"，乘城拒飞。
fēi gǔ zhòng ér dēng chāo tóu yá sǐ fù yǐng zhōu qiǎn zhāng xiàn xú qìng fù suí zhōu
飞鼓众而登，超投崖死，复郢州，遣张宪、徐庆复随州。
fēi qù xiāng yáng li chéng yíng zhàn zuǒ lín xiāng jiāng fēi xiào yuē bù bīng lì xiǎn zǔ qí bīng lì píng kuàng
飞趣襄阳，李成迎战，左临襄江，飞笑曰："步兵利险阻，骑兵利平旷。
chéng zuǒ liè qí jiāng àn yòu liè bù píng dì suī zhòng shí wàn hé néng wéi
成左列骑江岸，右列步平地，虽众十万何能为。
jǔ biān zhǐ wáng guì yuē ěr yǐ cháng qiāng bù zú jī qí qí bīng
"举鞭指王贵曰："尔以长枪步卒击其骑兵。
zhǐ niú gāo yuē ěr yǐ qí bīng jī qí bù zú
"指牛皋曰："尔以骑兵击其步卒。
hé zhàn mǎ yīng qiāng ér bì hòu qí jiē yōng rù jiāng bù zú sǐ zhě wú shù chéng yè dùn fù xiāng yáng
"合战，马应枪而毙，后骑皆拥入江，步卒死者无数，成夜遁，复襄阳。
liú yù yì chéng bīng tún xīn yě fēi yǔ wáng wàn jiā jī zhī lián pò qí zhòng
刘豫益成兵屯新野，飞与王万夹击之，连破其众。
fēi zòu jīn zéi suǒ ài wéi zǐ nǚ jīn bó zhì yǐ jiāo duò
飞奏："金贼所爱惟子女金帛，志已骄惰；
liú yù tiě wěi rén xīn zhōng bù wàng sòng
刘豫僣伪，人心终不忘宋。
rú yǐ jīng bīng èr shí wàn zhí dǎo zhōng yuán huī fù gù jiāng chéng yì wéi lì
如以精兵二十万，直捣中原，恢复故疆，诚易为力。
xiāng yáng suí yǐng de jiē gāo yú gǒu xíng yíng tián qí lì wèi hòu
襄阳、随、郢地皆膏腴，苟行营田，其利为厚。
chén hou liáng zú jí guò jiāng běi jiǎo lù dí bīng
臣候粮足，即过江北剿戮敌兵。
shí fāng zhòng shēn rù zhī jǔ ér yíng tián zhī yì zì shì xìng yǐ
"时方重深入之举，而营田之议自是兴矣。
jìn bīng dèng zhōu chéng yǔ jīn jiāng liú hé bèi qín liè zhài jù fēi
进兵邓州，成与金将刘合孛堇列砦拒飞。
fēi qiǎn wáng guì zhāng xiàn yǎn jī zéi zhòng dà kuì liú hé bèi qín jǐn yǐ shēn miǎn
飞遣王贵、张宪掩击，贼众大溃，刘合孛堇仅以身免。
zéi dǎng gāo zhòng tuì bǎo shān chéng fēi yǐn bīng yī gǔ bá zhī qín gāo zhòng fù dèng zhōu
贼党高仲退保邓城，飞引兵一鼓拔之，擒高仲，复邓州。
dì wén zhī xǐ yuē zhèn sù wén yuè fēi xíng jūn yǒu jì lǜ wèi zhī néng pò dí rú cǐ
帝闻之，喜曰："朕素闻岳飞行军有纪律，未知能破敌如此。
yòu fù táng zhōu xìn yáng jūn
"又复唐州、信阳军。
xiāng hàn píng fēi cí zhì zhì shǐ qǐ wěi zhòng chén jīng huà jīng xiāng bù xǔ
襄汉平，飞辞制置使，乞委重臣经画荆襄，不许。
zhào dǐng zòu hú běi è yuè zuì wéi shàng liú yào hài qǐ lìng fēi zhūn è yuè bù wéi jiāng xī jiè qí shēng shì hú guǎng jiāng zhè yì huò ān tuǒ
赵鼎奏："湖北鄂、岳最为上流要害，乞令飞屯鄂、岳，不惟江西藉其声势，湖、广、江、浙亦获安妥。
nǎi yǐ suí yǐng táng shān xìn yáng bìng wèi xiāng yáng fǔ lù lì fēi fēi yí tún è shòu qīng yuǎn jūn jié dù shǐ hú běi lù jīng xiāng tán zhōu zhì zhì shǐ fēng wǔ chāng xiàn kāi guó zi
"乃以随、郢、唐、邓、信阳并为襄阳府路隶飞，飞移屯鄂，授清远军节度使、湖北路、荆、襄、潭州制置使，封武昌县开国子。
wù shù liú yù hé bīng wéi lú zhōu dì shǒu zhá mìng fēi jiě wéi tí bīng qū lú wěi qí yǐ qū jiǎ qí wǔ qiān bī chéng
兀术、刘豫合兵围庐州，帝手札命飞解围，提兵趋庐，伪齐已驱甲骑五千逼城。
fēi zhāng yuè zì qí yǔ jīng zhōng qí jīn bīng yī zhàn ér kuì lú zhōu píng
飞张"岳"字旗与"精忠"旗，金兵一战而溃，庐州平。
fēi zòu xiāng yáng děng liù jùn rén hù quē niú liáng qǐ liàng gěi guān qián miǎn guān sī bū fù zhōu xiàn guān yǐ zhāo jí liú wáng wèi diàn zuì
飞奏："襄阳等六郡人户阙牛、粮，乞量给官钱，免官私逋负，州县官以招集流亡为殿最。
wǔ nián rù jìn fēng mǔ guó fū rén
五年，入觐，封母国夫人；
shòu fēi zhèn níng chóng xìn jūn jié dù shǐ hú běi lù jīng xiāng tán zhōu zhì zhì shǐ jìn fēng wǔ chāng jùn kāi guó hóu
授飞镇宁、崇信军节度使，湖北路、荆襄潭州制置使，进封武昌郡开国侯；
yòu chú jīng hú nán běi xiāng yáng lù zhì zhì shǐ shén wǔ hòu jūn dū tǒng zhì mìng zhāo bǔ yáng me
又除荆湖南北、襄阳路制置使，神武后军都统制，命招捕杨么。
fēi suǒ bù jiē xī běi rén bù xí shuǐ zhàn fēi yuē bīng hé cháng gù yòng zhī hé rú ěr
飞所部皆西北人，不习水战，飞曰："兵何常，顾用之何如耳。
xiān qiǎn shǐ zhāo yù zhī
"先遣使招谕之。
zéi dǎng huáng zuǒ yuē yuè jié shǐ hào lìng rú shān ruò yǔ zhī dí wàn wú shēng lǐ bù rú wǎng jiàng
贼党黄佐曰："岳节使号令如山，若与之敌，万无生理，不如往降。
jié shǐ chéng xìn bì shàn yù wǒ
节使诚信，必善遇我。
suì jiàng
"遂降。
fēi biǎo shòu zuǒ wǔ yì dài fū dān qí àn qí bù fǔ zuǒ bèi yuē zi zhī nì shùn zhě
飞表授佐武义大夫，单骑按其部，拊佐背曰："子知逆顺者。
guǒ néng lì gōng fēng hóu qǐ zú dào
果能立功，封侯岂足道？
yù fù qiǎn zi zhì hú zhōng shì qí kě chéng zhě qín zhī kě quàn zhě zhāo zhī rú hé
欲复遣子至湖中，视其可乘者擒之，可劝者招之，如何？
zuǒ gǎn qì shì yǐ sǐ bào
"佐感泣，誓以死报。
shí zhāng jùn yǐ dū du jūn shì zhì tán cān zhèng xí yì yǔ jùn yǔ yí fēi wán kòu yù yǐ wén
时张浚以都督军事至潭，参政席益与浚语，疑飞玩寇，欲以闻。
jùn yuē yuè hóu zhōng xiào rén yě bīng yǒu shēn jī hú kě yì yán
浚曰："岳侯，忠孝人也，兵有深机，胡可易言？
yì cán ér zhǐ
"益惭而止。
huáng zuǒ xí zhōu lún zhài shā lún qín qí tǒng zhì chén guì děng
黄佐袭周伦砦，杀伦，擒其统制陈贵等。
fēi shàng qí gōng qiān wǔ jīng dài fū
飞上其功，迁武经大夫。
tǒng zhì rèn shì ān bù bǐng wáng wáng xiè lìng jūn yǐ cǐ wú gōng
统制任士安不禀王〈王燮〉令，军以此无功。
fēi biān shì ān shǐ ěr zéi yuē sān rì zéi bù píng zhǎn rǔ
飞鞭士安使饵贼，曰："三日贼不平，斩汝。
shì ān xuān yán yuè tài wèi bīng èr shí wàn zhì yǐ
"士安宣言："岳太尉兵二十万至矣。
zéi jiàn zhǐ shì ān jūn bìng lì gōng zhī
"贼见止士安军，并力攻之。
fēi shè fú shì ān zhàn jí fú sì qǐ jī zéi zéi zǒu
飞设伏，士安战急，伏四起击贼，贼走。
huì zhào jùn hái fáng qiū fēi xiù xiǎo tú shì jùn jùn yù sì lái nián yì zhī
会召浚还防秋，飞袖小图示浚，浚欲俟来年议之。
fēi yuē yǐ yǒu dìng huà dū du néng shǎo liú bù bā rì kě pò zéi
飞曰："已有定画，都督能少留，不八日可破贼。
jùn yuē hé yán zhī yì
"浚曰："何言之易？
fēi yuē wáng sì xiāng yǐ wáng shī gōng shuǐ kòu zé nán fēi yǐ shuǐ kòu gōng shuǐ kòu zé yì
"飞曰："王四厢以王师攻水寇则难，飞以水寇攻水寇则易。
shuǐ zhàn wǒ duǎn bǐ zhǎng yǐ suǒ duǎn gōng suǒ cháng suǒ yǐ nán
水战我短彼长，以所短攻所长，所以难。
ruò yīn dí jiàng yòng dí bīng duó qí shǒu zú zhī zhù lí qí fù xīn zhī tuō shǐ gū lì ér hòu yǐ wáng shī chéng zhī bā rì zhī nèi dāng fú zhū qiú
若因敌将用敌兵，夺其手足之助，离其腹心之托，使孤立，而后以王师乘之，八日之内，当俘诸酋。
jùn xǔ zhī
"浚许之。
fēi suì rú dǐng zhōu
飞遂如鼎州。
huáng zuǒ zhāo yáng qīn lái jiàng fēi xǐ yuē yáng qīn xiāo hàn jì jiàng zéi fù xīn kuì yǐ
黄佐招杨钦来降，飞喜曰："杨钦骁悍，既降，贼腹心溃矣。
biǎo shòu qīn wǔ yì dài fū lǐ yù shén hòu nǎi fù qiǎn guī hú zhōng
"表授钦武义大夫，礼遇甚厚，乃复遣归湖中。
liǎng rì qīn shuō yú duān liú shēn děng jiàng fēi guǐ mà qīn yuē zéi bù jìn jiàng hé lái yě
两日，钦说余端、刘诜等降，飞诡骂钦曰："贼不尽降，何来也？
zhàng zhī fù lìng rù hú
"杖之，复令入湖。
shì yè yǎn zéi yíng jiàng qí zhòng shù wàn
是夜，掩贼营，降其众数万。
me fù gù bù fú fāng fú zhōu hú zhōng yǐ lún jī shuǐ qí xíng rú fēi páng zhì zhuàng gān guān zhōu yíng zhī zhé suì
么负固不服，方浮舟湖中，以轮激水，其行如飞，旁置撞竿，官舟迎之辄碎。
fēi fá jūn shān mù wèi jù fá sāi zhū gǎng shui yì yòu yǐ fǔ mù luàn cǎo fú shàng liú ér xià zé shuǐ qiǎn chù qiǎn shàn mà zhě tiāo zhī qiě xíng qiě mà
飞伐君山木为巨筏，塞诸港〈氵义〉，又以腐木乱草浮上流而下，择水浅处，遣善骂者挑之，且行且骂。
zéi nù lái zhuī zé cǎo mù yōng jī zhōu lún ài bù xíng
贼怒来追，则草木壅积，舟轮碍不行。
fēi jí qiǎn bīng jī zhī zéi bēn gǎng zhōng wèi fá suǒ jù
飞亟遣兵击之，贼奔港中，为筏所拒。
guān jūn chéng fá zhāng niú gé yǐ bì shǐ shí jǔ jù mù zhuàng qí zhōu jǐn huài
官军乘筏，张牛革以蔽矢石，举巨木撞其舟，尽坏。
me tóu shuǐ niú gāo qín zhǎn zhī
么投水，牛皋擒斩之。
fēi rù zéi lěi yú qiú jīng yuē hé shén yě
飞入贼垒，余酋惊曰："何神也！
jù jiàng
"俱降。
fēi qīn xíng zhū zhài wèi fǔ zhī zòng lǎo ruò guī tián jí shào zhuàng wèi jūn guǒ bā rì ér zéi píng
飞亲行诸砦慰抚之，纵老弱归田，籍少壮为军，果八日而贼平。
jùn tàn yuē yuè hóu shén suàn yě
浚叹曰："岳侯神算也。
chū zéi shì qí xiǎn yuē yù fàn wǒ zhě chú shì fēi lái
"初，贼恃其险曰："欲犯我者，除是飞来。
zhì shì rén yǐ qí yán wèi chèn
"至是，人以其言为谶。
huò zéi zhōu qiān yú è zhǔ shuǐ jūn wèi yán jiāng zhī guān
获贼舟千余，鄂渚水军为沿江之冠。
zhào jiān qí huáng zhì zhì shǐ fēi yǐ mù jí qǐ cí jūn shì bù xǔ jiā jiǎn jiào shǎo bǎo jìn fēng gōng
诏兼蕲、黄制置使，飞以目疾乞辞军事，不许，加检校少保，进封公。
hái jūn è zhōu chú jīng hú nán běi xiāng yáng lù zhāo tǎo shǐ
还军鄂州，除荆湖南北、襄阳路招讨使。
liù nián tài háng shān zhōng yì shè liáng xìng děng bǎi yú rén mù fēi yì lǜ zhòng lái guī
六年，太行山忠义社梁兴等百余人，慕飞义率众来归。
fēi rù jìn miàn chén xiāng yáng zì shōu fù hòu wèi zhì jiān sī zhōu xiàn wú yǐ àn chá
飞入觐，面陈："襄阳自收复后，未置监司，州县无以按察。
dì cóng zhī yǐ li ruò xū wèi jīng xī nán lù tí jǔ jiān zhuǎn yùn tí xíng yòu lìng hú běi xiāng yáng fǔ lù zì zhī zhōu tōng pàn yǐ xià xián fǒu xǔ fēi de zì chù zhì
"帝从之，以李若虚为京西南路提举兼转运、提刑，又令湖北、襄阳府路自知州、通判以下贤否，许飞得自黜陟。
zhāng jùn zhì jiāng shàng huì zhū dà shuài dú chēng fēi yǔ hán shì zhōng kě yǐ dà shì mìng fēi zhūn xiāng yáng yǐ kuī zhōng yuán yuē cǐ jūn sù zhì yě
张浚至江上会诸大帅，独称飞与韩世忠可倚大事，命飞屯襄阳，以窥中原，曰："此君素志也。
fēi yí jūn jīng xi gǎi wǔ shèng dìng guó jūn jié dù shǐ chú xuān fǔ fù shǐ zhì sī xiāng yáng
"飞移军京西，改武胜、定国军节度使，除宣抚副使，置司襄阳。
mìng wǎng wǔ chāng diào jūn
命往武昌调军。
jū mǔ yōu jiàng zhì qǐ fù fēi fú chèn hái lú shān lián biǎo qǐ zhōng sàng bù xǔ lèi zhào qù qǐ nǎi jiù jūn
居母忧，降制起复，飞扶榇还庐山，连表乞终丧，不许，累诏趣起，乃就军。
yòu mìng xuān fǔ hé dōng jié zhì hé běi lù
又命宣抚河东，节制河北路。
shǒu qiǎn wáng guì děng gōng guó zhōu xià zhī huò liáng shí wǔ wàn dàn jiàng qí zhòng shù wàn
首遣王贵等攻虢州，下之，获粮十五万石，降其众数万。
zhāng jùn yuē fēi cuò huà shén dà lìng yǐ zhì yī luò zé tài xíng yí dài shān zhài bì yǒu yīng zhě
张浚曰："飞措画甚大，令已至伊、洛，则太行一带山砦，必有应者。
fēi qiǎn yáng zài xīng jìn bīng zhì zhǎng shuǐ xiàn zài zhàn jiē jié zhōng yuán xiǎng yìng
"飞遣杨再兴进兵至长水县，再战皆捷，中原响应。
yòu qiǎn rén fén cài zhōu liáng
又遣人焚蔡州粮。
jiǔ yuè liú yù qiǎn zi lín zhí ní fēn dào kòu huái xi liú guāng shì yù shě lú zhōu zhāng jùn yù qì xū yí tóng zòu zhào fēi yǐ bīng dōng xià yù shǐ fēi dāng qí fēng ér jǐ de tuì bǎo
九月，刘豫遣子麟、侄猊分道寇淮西，刘光世欲舍庐州，张俊欲弃盱眙，同奏召飞以兵东下，欲使飞当其锋，而己得退保。
zhāng jùn wèi yuè fēi yī dòng zé xiāng hàn hé suǒ zhì
张浚谓："岳飞一动，则襄汉何所制？
lì jū qí yì
"力沮其议。
dì lǜ jùn guāng shì bù zú rèn mìng fēi dōng xià
帝虑俊、光世不足任，命飞东下。
fēi zì pò cáo chéng píng yáng me fán liù nián jiē shèng xià xíng shī zhì mù jí zhì shì shén
飞自破曹成、平杨么，凡六年，皆盛夏行师，致目疾，至是，甚；
wén zhào jí rì qǐ xíng wèi zhì lín bài
闻诏即日启行，未至，麟败。
fēi zòu zhì dì yǔ zhào dǐng yuē liú lín bài běi bù zú xǐ zhū jiāng zhī zūn cháo tíng wèi kě xǐ
飞奏至，帝语赵鼎曰："刘麟败北不足喜，诸将知尊朝廷为可喜。
suì cì zhá yán dí bīng yǐ qù huái qīng bù xū jìn fā qí huò xiāng shān chén cài yǒu jī kě chéng cóng cháng cuò zhì
"遂赐札，言："敌兵已去淮，卿不须进发，其或襄、邓、陈、蔡有机可乘，从长措置。
fēi nǎi hái jūn
"飞乃还军。
shí wěi qí tún bīng kuī táng zhōu fēi qiǎn wáng guì dǒng xiān děng gōng pò zhī fén qí yíng
时伪齐屯兵窥唐州，飞遣王贵、董先等攻破之，焚其营。
zòu tú cài yǐ qǔ zhōng yuán bù xǔ
奏图蔡以取中原，不许。
fēi zhào guì děng hái
飞召贵等还。
qī nián rù jiàn dì cóng róng wèn yuē qīng de liáng mǎ fǒu
七年，入见，帝从容问曰："卿得良马否？
fēi yuē chén yǒu èr mǎ rì dàn chú dòu shù dòu yǐn quán yī hú rán fēi jīng jié zé bù shòu
"飞曰："臣有二马，日啖刍豆数斗，饮泉一斛，然非精洁则不受。
jiè ér chí chū bù shèn jí bǐ xíng bǎi lǐ shǐ fèn xùn zì wǔ zhì yǒu yóu kě èr bǎi lǐ
介而驰，初不甚疾，比行百里始奋迅，自午至酉，犹可二百里。
chǐ ān jiǎ ér bù xī bù hàn ruò wú shì rán
褫鞍甲而不息不汗，若无事然。
cǐ qí shòu dà ér bù gǒu qǔ lì yù ér bù qiú chěng zhì yuǎn zhī cái yě
此其受大而不苟取，力裕而不求逞，致远之材也。
bù xìng xiāng jì yǐ sǐ
不幸相继以死。
jīn suǒ chéng zhě rì bù guò shù shēng ér mò bù zé sù yǐn bù zé quán lǎn pèi wèi ān yǒng yǒng jí qū fu bǎi lǐ lì jié hàn chuǎn dài yù bì rán
今所乘者，日不过数升，而秣不择粟，饮不择泉，揽辔未安，踊踊疾驱，甫百里，力竭汗喘，殆欲毙然。
cǐ qí guǎ qǔ yì yíng hǎo chěng yì qióng nú dùn zhī cái yě
此其寡取易盈，好逞易穷，驽钝之材也。
dì chēng shàn yuē qīng jīn yì lùn jí jìn
"帝称善，曰："卿今议论极进。
bài tài wèi jì chú xuān fǔ shǐ jiān yíng tián dà shǐ
"拜太尉，继除宣抚使兼营田大使。
cóng xìng jiàn kāng yǐ wáng dé lì qióng bīng lì fēi zhào yù dé děng yuē tīng fēi hào lìng rú zhèn qīn xíng
从幸建康，以王德、郦琼兵隶飞，诏谕德等曰："听飞号令，如朕亲行。
fēi shù jiàn dì lùn huī fù zhī lüè
飞数见帝，论恢复之略。
yòu shǒu shū yán jīn rén suǒ yǐ lì liú yù yú hé nán gài yù tú dú zhōng yuán yǐ zhōng guó gōng zhōng guó zhān hǎn yīn de xiū bīng guān xìn
又手疏言："金人所以立刘豫于河南，盖欲荼毒中原，以中国攻中国，粘罕因得休兵观衅。
chén yù bì xià jiǎ chén yuè rì biàn zé tí bīng qū jīng luò jù hé yáng shǎn fǔ tóng guān yǐ hào zhào wǔ lù pàn jiāng
臣欲陛下假臣月日，便则提兵趋京、洛，据河阳、陕府、潼关，以号召五路叛将。
pàn jiāng jì hái qiǎn wáng shī qián jìn bǐ bì qì biàn ér zǒu hé běi jīng jī shǎn yòu kě yǐ jǐn fù
叛将既还，遣王师前进，彼必弃汴而走河北，京畿、陕右可以尽复。
rán hòu fēn bīng jùn huá jīng lüè liǎng hé rú cǐ zé liú yù chéng qín jīn rén kě miè shè jì cháng jiǔ zhī jì shí zài cǐ jǔ
然后分兵浚、滑，经略两河，如此则刘豫成擒，金人可灭，社稷长久之计，实在此举。
dì dá yuē yǒu chén rú cǐ gù fù hé yōu jìn zhǐ zhī jī zhèn bù zhōng zhì
"帝答曰："有臣如此，顾复何忧，进止之机，朕不中制。
yòu zhào zhì qǐn gé mìng zhī yuē zhōng xīng zhī shì yī yǐ wěi qīng
"又召至寝阁命之曰："中兴之事，一以委卿。
mìng jié zhì guāng zhōu
"命节制光州。
fēi fāng tú dà jǔ huì qín guì zhǔ hé suì bù yǐ dé qióng bīng lì fēi
飞方图大举，会秦桧主和，遂不以德、琼兵隶飞。
zhào yì dū du fǔ yǔ zhāng jùn yì shì jùn wèi fēi yuē wáng dé huái xi jūn suǒ fú jùn yù yǐ wèi dū tǒng ér mìng lǚ zhǐ yǐ dū fǔ cān móu lǐng zhī rú hé
诏诣都督府与张浚议事，浚谓飞曰："王德淮西军所服，浚欲以为都统，而命吕祉以督府参谋领之，如何？
fēi yuē dé yǔ qióng sù bù xiāng xià yī dàn yà zhī zài shàng zé bì zhēng
"飞曰："德与琼素不相下，一旦揠之在上，则必争。
lǚ shàng shū bù xí jūn lǚ kǒng bù zú fú zhòng
吕尚书不习军旅，恐不足服众。
jùn yuē zhāng xuān fǔ rú hé
"浚曰："张宣抚如何？
fēi yuē bào ér guǎ móu yóu qióng suǒ bù fú
"飞曰："暴而寡谋，尤琼所不服。
jùn yuē rán zé yáng yí zhōng ěr
"浚曰："然则杨沂中尔？
fēi yuē yí zhōng shì dé děng ěr qǐ néng yù cǐ jūn
"飞曰："沂中视德等尔，岂能驭此军？
jùn fú rán yuē jùn gù zhī fēi tài wèi bù kě
"浚艴然曰："浚固知非太尉不可。
fēi yuē dū du yǐ zhèng wèn fēi bù gǎn bù jìn qí yú qǐ yǐ de bīng wèi niàn yé
"飞曰："都督以正问飞，不敢不尽其愚，岂以得兵为念耶？
jí rì shàng zhāng qǐ jiě bīng bǐng zhōng sàng fú yǐ zhāng xiàn shè jūn shì bù guī lú mǔ mù cè
"即日上章乞解兵柄，终丧服，以张宪摄军事，步归，庐母墓侧。
jùn nù zòu yǐ zhāng zōng yuán wèi xuān fǔ pàn guān jiān qí jūn
浚怒，奏以张宗元为宣抚判官，监其军。
dì lèi zhào qù fēi hái zhí fēi lì cí zhào mù shǔ zào lú yǐ sǐ qǐng fán liù rì fēi qū cháo dài zuì dì wèi qiǎn zhī
帝累诏趣飞还职，飞力辞，诏幕属造庐以死请，凡六日，飞趋朝待罪，帝尉遣之。
zōng yuán hái yán jiāng hé shì ruì rén huái zhōng xiào jiē fēi xùn yǎng suǒ zhì
宗元还言："将和士锐，人怀忠孝，皆飞训养所致。
dì dà yuè
"帝大悦。
fēi zòu bǐ zhě qǐn gé zhī mìng xián wèi shèng duàn yǐ jiān hé zhì jīn shàng wèi jué
飞奏："比者寝阁之命，咸谓圣断已坚，何至今尚未决？
chén yuàn tí bīng jìn tǎo shùn tiān dào gù rén xīn yǐ qū zhí wèi lǎo zhuàng yǐ nì shùn wèi qiáng ruò wàn quán zhī xiào kě bì
臣愿提兵进讨，顺天道，固人心，以曲直为老壮，以逆顺为强弱，万全之效可必。
yòu zòu qián táng pì zài hǎi yú fēi yòng wǔ de
"又奏："钱塘僻在海隅，非用武地。
yuàn bì xià jiàn dū shàng yóu yòng hàn guāng wǔ gù shì qīn lǜ liù jūn wǎng lái dū zhàn
愿陛下建都上游，用汉光武故事，亲率六军，往来督战。
zhù jiàng shì zhī shèng yì suǒ xiàng rén rén yòng mìng
庶将士知圣意所向，人人用命。
wèi bào ér lì qióng pàn jùn shǐ huǐ
"未报而郦琼叛，浚始悔。
fēi fù zòu yuàn jìn tún huái diàn sì biàn jī qióng qī yú pò miè
飞复奏："愿进屯淮甸，伺便击琼，期于破灭。
bù xǔ zhào zhù shī jiāng zhōu wèi huái zhè yuán
"不许，诏驻师江州为淮、浙援。
fēi zhī liú yù jié zhān hǎn ér wù shù è liú yù kě yǐ jiān ér dòng
飞知刘豫结粘罕，而兀术恶刘豫，可以间而动。
huì jūn zhōng de wù shù dié zhě fēi yáng zé zhī yuē rǔ fēi wú jūn zhōng rén zhāng bīn yé
会军中得兀术谍者，飞阳责之曰："汝非吾军中人张斌耶？
wú xiàng qiǎn rǔ zhì qí yuē yòu zhì sì tài zǐ rǔ wǎng bù fù lái
吾向遣汝至齐，约诱至四太子，汝往不复来。
wú jì qiǎn rén wèn qí yǐ xǔ wǒ jīn dōng yǐ huì hé kòu jiāng wèi míng zhì sì tài zǐ yú qīng hé
吾继遣人问，齐已许我，今冬以会合寇江为名，致四太子于清河。
rǔ suǒ chí shū jìng bù zhì hé bèi wǒ yé
汝所持书竟不至，何背我耶？
dié jì huǎn sǐ jí guǐ fú
"谍冀缓死，即诡服。
nǎi zuò là shū yán yǔ liú yù tóng móu zhū wù shù shì yīn wèi dié yuē wú jīn dài rǔ
乃作蜡书，言与刘豫同谋诛兀术事，因谓谍曰："吾今贷汝。
fù qiǎn zhì qí wèn jǔ bīng qī kuī gǔ nà shū jiè wù xiè
"复遣至齐，问举兵期，刲股纳书，戒勿泄。
dié guī yǐ shū shì wù shù wù shù dà jīng chí bái qí zhǔ suì fèi yù
谍归，以书示兀术，兀术大惊，驰白其主，遂废豫。
fēi zòu yí chéng fèi yù zhī jì dǎo qí bù bèi cháng qū yǐ qǔ zhōng yuán
飞奏："宜乘废豫之际，捣其不备，长驱以取中原。
bù bào
"不报。
bā nián hái jūn è zhōu
八年，还军鄂州。
wáng zhù shì shī jiāng huái fēi yǔ zhù shū jīn suì ruò bù jǔ bīng dāng nà jié qǐng xián
王庶视师江、淮，飞与庶书："今岁若不举兵，当纳节请闲。
zhù shén zhuàng zhī
"庶甚壮之。
qiū zhào fù xíng zài mìng yì zī shàn táng jiàn huáng tài zǐ
秋，召赴行在，命诣资善堂见皇太子。
fēi tuì ér xǐ yuē shè jì dé rén yǐ zhōng xīng jī yè qí zài shì hu
飞退而喜曰："社稷得人矣，中兴基业，其在是乎？
huì jīn qiǎn shǐ jiāng guī hé nán de fēi yán jīn rén bù kě xìn hé hǎo bù kě shì xiāng chén móu guó bù zāng kǒng yí hòu shì jī guì xián zhī
"会金遣使将归河南地，飞言："金人不可信，和好不可恃，相臣谋国不臧，恐贻后世讥"桧衔之。
jiǔ nián yǐ fù hé nán dà shè
九年，以复河南，大赦。
fēi biǎo xiè yù hé yì bù biàn zhī yì yǒu tuò shǒu yàn yún fù chóu bào guó zhī yǔ
飞表谢，寓和议不便之意，有"唾手燕云，复仇报国"之语。
shòu kāi fǔ yí tóng sān sī fēi lì cí wèi jīn rì zhī shì kě wēi ér bù kě ān
授开府仪同三司，飞力辞，谓："今日之事，可危而不可安；
kě yōu ér bù kě hè
可忧而不可贺；
kě xùn bīng chì shì jǐn bèi bù yú ér bù kě lùn gōng xíng shǎng qǔ xiào dí rén
可训兵饬士，谨备不虞，而不可论功行赏，取笑敌人。
sān zhào bù shòu dì wēn yán jiǎng yù nǎi shòu
"三诏不受，帝温言奖谕，乃受。
huì qiǎn shì rén niǎo yè zhū líng fēi qǐng yǐ qīng jì cóng sǎ sào shí yù guān xìn yǐ fá móu
会遣士〈亻褭〉谒诸陵，飞请以轻骑从洒埽，实欲观衅以伐谋。
yòu zòu jīn rén wú shì qǐng hé cǐ bì yǒu zhǒu yè zhī yú míng yǐ de guī wǒ shí jì zhī yě
又奏："金人无事请和，此必有肘腋之虞，名以地归我，实寄之也。
guì bái dì zhǐ qí xíng
"桧白帝止其行。
shí nián jīn rén gōng gǒng bó liú qí gào jí mìng fēi chí yuán fēi qiǎn zhāng xiàn yáo zhèng fù zhī
十年，金人攻拱、亳，刘锜告急，命飞驰援，飞遣张宪、姚政赴之。
dì cì zhá yuē shè shī zhī fāng yī yǐ wěi qīng zhèn bù yáo dù
帝赐札曰："设施之方，一以委卿，朕不遥度。
fēi nǎi qiǎn wáng guì niú gāo dǒng xiān yáng zài xīng mèng bāng jié li bǎo děng fēn bù jīng lüè xī jīng rǔ zhèng yǐng chāng chén cáo guāng cài zhū jùn
"飞乃遣王贵、牛皋、董先、杨再兴、孟邦杰、李宝等，分布经略西京、汝、郑、颍昌、陈、曹、光、蔡诸郡；
yòu mìng liáng xìng dù hé jiū hé zhōng yì shè qǔ hé dōng běi zhōu xiàn
又命梁兴渡河，纠合忠义社，取河东、北州县。
yòu qiǎn bīng dōng yuán liú qí xi yuán guō hào zì yǐ qí jūn zhǎng qū yǐ hǎn zhōng yuán
又遣兵东援刘锜，西援郭浩，自以其军长驱以阚中原。
jiāng fā mì zòu yán xiān zhèng guó běn yǐ ān rén xīn rán hòu bù cháng jué jū yǐ shì wú wàng fù chóu zhī yì
将发，密奏言："先正国本以安人心，然后不常厥居，以示无忘复仇之意。
dì de zòu dà bāo qí zhōng shòu shǎo bǎo hé nán fǔ lù shǎn xī hé dōng běi lù zhāo tǎo shǐ xún gǎi hé nán běi zhū lù zhāo tǎo shǐ
"帝得奏，大褒其忠，授少保，河南府路、陕西、河东北路招讨使，寻改河南、北诸路招讨使。
wèi jǐ suǒ qiǎn zhū jiàng xiàng jì zòu jié
未几，所遣诸将相继奏捷。
dà jūn zài yǐng chāng zhū jiāng fēn dào chū zhàn fēi zì yǐ qīng jì zhù yǎn chéng bīng shì shén ruì
大军在颍昌，诸将分道出战，飞自以轻骑驻郾城，兵势甚锐。
wù shù dà jù huì lóng hǔ dài wáng yì yǐ wéi zhū shuài yì yǔ dú fēi bù kě dāng yù yòu zhì qí shī bìng lì yī zhàn
兀术大惧，会龙虎大王议，以为诸帅易与，独飞不可当，欲诱致其师，并力一战。
zhōng wài wén zhī dà jù zhào fēi shěn chǔ zì gù
中外闻之，大惧，诏飞审处自固。
fēi yuē jīn rén jì qióng yǐ
飞曰："金人伎穷矣。
nǎi rì chū tiǎo zhàn qiě mà zhī
"乃日出挑战，且骂之。
wù shù nù hé lóng hǔ dài wáng gài tiān dài wáng yǔ hán cháng zhī bīng bī yǎn chéng
兀术怒，合龙虎大王、盖天大王与韩常之兵逼郾城。
fēi qiǎn zi yún lǐng qí bīng zhí guàn qí zhèn jiè zhī yuē bù shèng xiān zhǎn rǔ
飞遣子云领骑兵直贯其阵，戒之曰："不胜，先斩汝！
áo zhàn shù shí hé zéi shī bù yě
"鏖战数十合，贼尸布野。
chū wù shù yǒu jìn jūn jiē zhòng kǎi guàn yǐ wéi suǒ sān rén wéi lián hào guǎi zǐ mǎ guān jūn bù néng dāng
初，兀术有劲军，皆重铠，贯以韦索，三人为联，号"拐子马"，官军不能当。
shì yì yě yǐ wàn wǔ qiān jì lái fēi jiè bù zú yǐ má zhá dāo rù zhèn wù yǎng shì dì zhuó mǎ zú
是役也，以万五千骑来，飞戒步卒以麻札刀入阵，勿仰视，第斫马足。
guǎi zǐ mǎ xiāng lián yī mǎ pū èr mǎ bù néng xíng guān jūn fèn jī suì dà bài zhī
拐子马相连，一马仆，二马不能行，官军奋击，遂大败之。
wù shù dà tòng yuē zì hǎi shàng qǐ bīng jiē yǐ cǐ shèng jīn yǐ yǐ
兀术大恸曰："自海上起兵，皆以此胜，今已矣！
wù shù yì bīng lái bù jiàng wáng gāng yǐ wǔ shí qí chān dí yù zhī fèn zhǎn qí jiāng
"兀术益兵来，部将王刚以五十骑觇敌，遇之，奋斩其将。
fēi shí chū shì zhàn dì wàng jiàn huáng chén bì tiān zì yǐ sì shí qí tū zhàn bài zhī
飞时出视战地，望见黄尘蔽天，自以四十骑突战，败之。
fāng yǎn chéng zài jié fēi wèi yún yuē zéi lǚ bài bì hái gōng yǐng chāng rǔ yi sù yuán wáng guì
方郾城再捷，飞谓云曰："贼屡败，必还攻颍昌，汝宜速援王贵。
jì ér wù shù guǒ zhì guì jiāng yóu yì yún jiāng bèi wéi zhàn yú chéng xi
"既而兀术果至，贵将游奕、云将背嵬战于城西。
yún yǐ qí bīng bā bǎi tǐng qián jué zhàn bù jūn zhāng zuǒ yòu yì jì zhī shā wù shù xù xià jīn wú fù tǒng jūn zhān hǎn suǒ bèi qín wù shù dùn qù
云以骑兵八百挺前决战，步军张左右翼继之，杀兀术婿夏金吾、副统军粘罕索孛堇，兀术遁去。
liáng xìng huì tài xíng zhōng yì jí liǎng hé háo jié děng lèi zhàn jiē jié zhōng yuán dà zhèn
梁兴会太行忠义及两河豪杰等，累战皆捷，中原大震。
fēi zòu xìng děng guò hé rén xīn yuàn guī cháo tíng
飞奏："兴等过河，人心愿归朝廷。
jīn bīng lèi bài wù shù děng jiē lìng lǎo shào běi qù zhèng zhōng xìng zhī jī
金兵累败，兀术等皆令老少北去，正中兴之机。
fēi jìn jūn zhū xiān zhèn jù biàn jīng sì shí wǔ lǐ yǔ wù shù duì lěi ér zhèn qiǎn xiāo jiàng yǐ bèi wéi qí wǔ bǎi fèn jī dà pò zhī wù shù dùn hái biàn jīng
"飞进军朱仙镇，距汴京四十五里，与兀术对垒而阵，遣骁将以背嵬骑五百奋击，大破之，兀术遁还汴京。
fēi xí líng tái lìng xíng shì zhū líng qì zhì zhī
飞檄陵台令行视诸陵，葺治之。
xiān shì shào xīng wǔ nián fēi qiǎn liáng xìng děng bù dé yì zhāo jié liǎng hé háo jié shān zhài wéi quán sūn móu děng liǎn bīng gù bǎo yǐ dài wáng shī li tōng hú qīng li bǎo li xìng zhāng ēn sūn qí děng jǔ zhòng lái guī
先是，绍兴五年，飞遣梁兴等布德意，招结两河豪杰，山砦韦铨、孙谋等敛兵固堡，以待王师，李通、胡清、李宝、李兴、张恩、孙琪等举众来归。
jīn rén dòng xī shān chuān xiǎn yào yī shí jiē de qí shí
金人动息，山川险要，一时皆得其实。
jǐn cí xiāng kāi dé zé lù jìn jiàng fén xí zhī jìng jiē qī rì xīng bīng yǔ guān jūn huì
尽磁、相、开德、泽、潞、晋、绛、汾、隰之境，皆期日兴兵，与官军会。
qí suǒ jiē qí yǐ yuè wèi hào fù lǎo bǎi xìng zhēng wǎn chē qiān niú zài qiǔ liáng yǐ kuì yì jūn dǐng pén fén xiāng yíng hòu zhě chōng mǎn dào lù
其所揭旗以"岳"为号，父老百姓争挽车牵牛，载糗粮以馈义军，顶盆焚香迎候者，充满道路。
zì yàn yǐ nán jīn hào lìng bù xíng wù shù yù qiān jūn yǐ kàng fēi hé běi wú yī rén cóng zhě
自燕以南，金号令不行，兀术欲签军以抗飞，河北无一人从者。
nǎi tàn yuē zì wǒ qǐ běi fāng yǐ lái wèi yǒu rú jīn rì zhī cuò nǜ
乃叹曰："自我起北方以来，未有如今日之挫衄。
jīn shuài wū líng sī móu sù hào jié xiá yì bù néng zhì qí xià dàn yù zhī yuē wú qīng dòng sì yuè jiā jūn lái jí jiàng
"金帅乌陵思谋素号桀黠，亦不能制其下，但谕之曰："毋轻动，俟岳家军来即降。
jīn tǒng zhì wáng zhèn tǒng lǐng cuī qìng jiàng guān li jì cuī hǔ huá wàng děng jiē lǜ suǒ bù jiàng yǐ zhì jìn wèi lóng hǔ dài wáng xià qì chá qiān hù gāo yǒng zhī shǔ jiē mì shòu fēi qí bǎng zì běi fāng lái jiàng
"金统制王镇、统领崔庆、将官李觊崔虎华旺等皆率所部降，以至禁卫龙虎大王下忔查千户高勇之属，皆密受飞旗榜，自北方来降。
jīn jiāng jūn hán cháng yù yǐ wǔ wàn zhòng nèi fù
金将军韩常欲以五万众内附。
fēi dà xǐ yǔ qí xià yuē zhí dǐ huáng lóng fǔ yǔ zhū jūn tòng yǐn ěr
飞大喜，语其下曰："直抵黄龙府，与诸君痛饮尔！
fāng zhǐ rì dù hé ér guì yù huà huái yǐ běi qì zhī fēng tái chén qǐng bān shī
方指日渡河，而桧欲画淮以北弃之，风台臣请班师。
fēi zòu jīn rén ruì qì jǔ sàng jǐn qì zī zhòng jí zǒu dù hé háo jié xiàng fēng shì zú yòng mìng shí bù zài lái jī nán qīng shī
飞奏："金人锐气沮丧，尽弃辎重，疾走渡河，豪杰向风，士卒用命，时不再来，机难轻失。
guì zhī fēi zhì ruì bù kě huí nǎi xiān qǐng zhāng jùn yáng yí zhōng děng guī ér hòu yán fēi gū jūn bù kě jiǔ liú qǐ lìng bān shī
"桧知飞志锐不可回，乃先请张俊、杨沂中等归，而后言飞孤军不可久留，乞令班师。
yī rì fèng shí èr jīn zì pái fēi fèn wǎn qì xià dōng xiàng zài bài yuē shí nián zhī lì fèi yú yī dàn
一日奉十二金字牌，飞愤惋泣下，东向再拜曰："十年之力，废于一旦。
fēi bān shī mín zhē mǎ tòng kū su yuē wǒ děng dài xiāng pén yùn liáng cǎo yǐ yíng guān jūn jīn rén xī zhī zhī
"飞班师，民遮马恸哭，诉曰："我等戴香盆、运粮草以迎官军，金人悉知之。
xiàng gōng qù wǒ bèi wú jiào lèi yǐ
相公去，我辈无噍类矣。
fēi yì bēi qì qǔ zhào shì zhī yuē wú bù dé shàn liú
"飞亦悲泣，取诏示之曰："吾不得擅留。
kū shēng zhèn yě fēi liú wǔ rì yǐ dài qí xǐ cóng ér nán zhě rú shì jí zòu yǐ hàn shàng liù jùn xián tián chù zhī
"哭声震野，飞留五日以待其徙，从而南者如市，亟奏以汉上六郡闲田处之。
fāng wù shù qì biàn qù yǒu shū shēng kòu mǎ yuē tài zǐ wú zǒu yuè shǎo bǎo qiě tuì yǐ
方兀术弃汴去，有书生叩马曰："太子毋走，岳少保且退矣。
wù shù yuē yuè shǎo bǎo yǐ wǔ bǎi qí pò wú shí wàn jīng chéng rì yè wàng qí lái hé wèi kě shǒu
"兀术曰："岳少保以五百骑破吾十万，京城日夜望其来，何谓可守？
shēng yuē zì gǔ wèi yǒu quán chén zài nèi ér dà jiàng néng lì gōng yú wài zhě yuè shǎo bǎo qiě bù miǎn kuàng yù chéng gōng hu
"生曰："自古未有权臣在内，而大将能立功于外者，岳少保且不免，况欲成功乎？
wù shù wù suì liú
"兀术悟，遂留。
fēi jì guī suǒ de zhōu xiàn xuán fù shī zhī
飞既归，所得州县，旋复失之。
fēi lì qǐng jiě bīng bǐng bù xǔ zì lú rù jìn dì wèn zhī fēi bài xiè ér yǐ
飞力请解兵柄，不许，自庐入觐，帝问之，飞拜谢而已。
shí yī nián dié bào jīn fēn dào dù huái fēi qǐng hé zhū shuài zhī bīng pò dí
十一年，谍报金分道渡淮，飞请合诸帅之兵破敌。
wù shù hán cháng yǔ lóng hǔ dài wáng jí qū zhì lú dì qù fēi yìng yuán fán shí qī zhá
兀术、韩常与龙虎大王疾驱至庐，帝趣飞应援，凡十七札。
fēi cè jīn rén jǔ guó nán lái cháo xué bì xū ruò cháng qū jīng luò yǐ dǎo zhī bǐ bì bèn mìng kě zuò ér bì
飞策金人举国南来，巢穴必虚，若长驱京、洛以捣之，彼必奔命，可坐而敝。
shí fēi fāng kǔ hán sou lì jí ér xíng
时飞方苦寒嗽，力疾而行。
yòu kǒng dì jí yú tuì dí nǎi zòu chén rú dǎo xū shì bì de lì ruò yǐ wéi dí fāng zài jìn wèi xiá yuǎn tú yù qǐ qīn zhì qí huáng yǐ yì gōng què
又恐帝急于退敌，乃奏："臣如捣虚，势必得利，若以为敌方在近，未暇远图，欲乞亲至蕲、黄，以议攻却。
dì de zòu dà xǐ cì zhá yuē qīng kǔ hán jí nǎi wèi zhèn xíng guó ěr wàng shēn shuí rú qīng zhě
"帝得奏大喜，赐札曰："卿苦寒疾，乃为朕行，国尔忘身，谁如卿者？
shī zhì lú zhōu jīn bīng wàng fēng ér dùn
"师至庐州，金兵望风而遁。
fēi hái bīng yú shū yǐ sì mìng dì yòu cì zhá yǐ fēi xiǎo xīn gōng jǐn bù zhuān jìn tuì wèi dé tǐ
飞还兵于舒以俟命，帝又赐札，以飞小心恭谨、不专进退为得体。
wù shù pò háo zhōu zhāng jùn zhù jūn huáng lián zhèn bù gǎn jìn
兀术破濠州，张俊驻军黄连镇，不敢进；
yáng yí zhōng yù fú ér bài dì mìng fēi jiù zhī
杨沂中遇伏而败，帝命飞救之。
jīn rén wén fēi zhì yòu dùn
金人闻飞至，又遁。
shí hé yì jì jué guì huàn fēi yì jǐ nǎi mì zòu zhào sān dà jiàng lùn gōng xíng shǎng
时和议既决，桧患飞异己，乃密奏召三大将论功行赏。
hán shì zhōng zhāng jùn yǐ zhì fēi dú hòu guì yòu yòng cān zhèng wáng cì wēng jì sì zhī liù qī rì
韩世忠、张俊已至，飞独后，桧又用参政王次翁计，俟之六七日。
jì zhì shòu shū mì fù shǐ wèi cān zhī zhèng shì shàng fēi gù qǐng hái bīng bǐng
既至，授枢密副使，位参知政事上，飞固请还兵柄。
wǔ yuè zhào tóng jùn wǎng chǔ zhōu cuò zhì biān fáng zǒng hán shì zhōng jūn hái zhù zhèn jiāng
五月，诏同俊往楚州措置边防，总韩世忠军还驻镇江。
chū fēi zài zhū jiāng zhōng nián zuì shǎo yǐ liè xiào bá qǐ lèi lì xiǎn gōng shì zhōng jùn bù néng píng fēi qū jǐ xià zhī mù zhōng qīng ruì jiào fēi wù kǔ jiàng yì
初，飞在诸将中年最少，以列校拔起，累立显功，世忠、俊不能平，飞屈己下之，幕中轻锐教飞勿苦降意。
jīn rén gōng huái xi jùn fēn dì yě jùn shǐ bù gǎn xíng shī zú wú gōng
金人攻淮西，俊分地也，俊始不敢行，师卒无功。
fēi wén mìng jí xíng suì jiě lú zhōu wéi dì shòu fēi liǎng zhèn jié jùn yì chǐ
飞闻命即行，遂解庐州围，帝授飞两镇节，俊益耻。
yáng me píng fēi xiàn jùn shì zhōng lóu chuán gè yī bīng xiè bì bèi shì zhōng dà yuè jùn fǎn jì zhī
杨么平，飞献俊、世忠楼船各一，兵械毕备，世忠大悦，俊反忌之。
huái xi zhī yì jùn yǐ qián tú liáng fá xù fēi fēi bù wéi zhǐ dì cì zhá bāo yù yǒu yuē zhuǎn xiǎng jiān zǔ qīng bù fù gù
淮西之役，俊以前途粮乏訹飞，飞不为止，帝赐札褒谕，有曰："转饷艰阻，卿不复顾。
jùn yí fēi lòu yán hái cháo fǎn chàng yán fēi dòu liú bù jìn yǐ fá xiǎng wèi cí
"俊疑飞漏言，还朝，反倡言飞逗遛不进，以乏饷为辞。
zhì shì shì zhōng jūn jùn zhī shì zhōng wǔ guì yù yǔ fēi fēn qí bèi wéi jūn fēi yì bù kěn jùn dà bú yuè
至视世忠军，俊知世忠忤桧，欲与飞分其背嵬军，飞议不肯，俊大不悦。
jí tóng háng chǔ zhōu chéng jùn yù xiū chéng wèi bèi fēi yuē dāng lù lì yǐ tú huī fù qǐ kě wèi tuì bǎo jì
及同行楚州城，俊欲修城为备，飞曰："当戮力以图恢复，岂可为退保计？
jùn biàn sè
"俊变色。
huì shì zhōng jūn lì jǐng zhe yǔ zǒng lǐng hú fǎng yán èr shū mì ruò fēn shì zhōng jūn kǒng zhì shēng shì
会世忠军吏景著与总领胡纺言："二枢密若分世忠军，恐至生事。
fǎng shàng zhī cháo guì bǔ zhe xià dà lǐ sì jiāng yǐ shàn yáo wū shì zhōng
"纺上之朝，桧捕著下大理寺，将以扇摇诬世忠。
fēi chí shū gào yǐ guì yì shì zhōng jiàn dì zì míng
飞驰书告以桧意，世忠见帝自明。
jùn yú shì dà hàn fēi suì chàng yán fēi yì qì shān yáng qiě mì yǐ fēi bào shì zhōng shì gào guì guì dà nù
张俊因此极其憎恨岳飞，于是散布谣言说岳飞倡议放弃山阳，并且秘密地把岳飞给韩世忠写信这件事告诉秦桧，秦桧极为恼怒。
chū guì zhú zhào dǐng fēi měi duì kè tàn xī yòu yǐ huī fù wéi jǐ rèn bù kěn fù hè yì
初，桧逐赵鼎，飞每对客叹息，又以恢复为己任，不肯附和议。
dú guì zòu zhì dé wú cháng shī zhǔ shàn wèi shī zhī yǔ è qí qī wǎng huì yuē jūn chén dà lún gēn yú tiān xìng dà chén ér rěn miàn màn qí zhǔ yé
读桧奏，至"德无常师，主善为师"之语，恶其欺罔，恚曰："君臣大伦，根于天性，大臣而忍面谩其主耶！
wù shù yí guì shū yuē rǔ zhāo xī yǐ hé qǐng ér yuè fēi fāng wèi hé běi tú bì shā fēi shǐ kě hé
"兀术遗桧书曰："汝朝夕以和请，而岳飞方为河北图，必杀飞，始可和。
guì yì yǐ fēi bù sǐ zhōng gěng hé yì jǐ bì jí huò gù lì móu shā zhī
"桧亦以飞不死，终梗和议，己必及祸，故力谋杀之。
yǐ jiàn yì dài fū mò qí xiè yǔ fēi yǒu yuàn fēng xiè hé fēi yòu fēng zhōng chéng hé zhù shì yù shǐ luō rǔ jí jiāo zhāng dàn lùn dà shuài wèi jīn chūn jīn rén gōng huái xi fēi lüè zhì shū qí ér bù jìn bǐ yǔ jùn àn bīng huái shàng yòu yù qì shān yáng ér bù shǒu
以谏议大夫万俟禼与飞有怨，风禼劾飞，又风中丞何铸、侍御史罗汝楫交章弹论，大率谓："今春金人攻淮西，飞略至舒、蕲而不进，比与俊按兵淮上，又欲弃山阳而不守。
fēi lèi zhāng qǐng ba shū bǐng xún hái liǎng zhèn jié chōng wàn shòu guān shǐ fèng cháo qǐng
"飞累章请罢枢柄，寻还两镇节，充万寿观使、奉朝请。
guì zhì wèi shēn yě yòu yù zhāng jùn lìng jié wáng guì yòu wáng jùn wū gào zhāng xiàn móu hái fēi bīng
秦桧的意图还没有得到满足，又指示张俊下令逼迫王贵，引诱王俊诬告张宪策划迫使朝廷把兵权交还岳飞。
guì qiǎn shǐ bǔ fēi fù zǐ zhèng zhāng xiàn shì shǐ zhě zhì fēi xiào yuē huáng tiān hòu tǔ kě biǎo cǐ xīn
桧遣使捕飞父子证张宪事，使者至，飞笑曰："皇天后土，可表此心。
chū mìng hé zhù jū zhī fēi liè cháng yǐ bèi shì zhù yǒu jìn zhōng bào guó sì dà zì shēn rù fū lǐ
"初命何铸鞠之，飞裂裳以背示铸，有"尽忠报国"四大字，深入肤理。
jì ér yuè shí wú zuǒ yàn zhù míng qí wú gū
既而阅实无左验，铸明其无辜。
gǎi mìng mò qí xiè
改命万俟禼。
xiè wū fēi yǔ xiàn shū lìng xū shēn tàn bào yǐ dòng cháo tíng yún yǔ xiàn shū lìng cuò zhì shǐ fēi hái jūn
禼诬：飞与宪书，令虚申探报以动朝廷，云与宪书，令措置使飞还军；
qiě yán qí shū yǐ fén
且言其书已焚。
fēi zuò xì liǎng yuè wú kě zhèng zhě
飞坐系两月，无可证者。
huò jiào xiè yǐ tái zhāng suǒ zhǐ huái xi shì wéi yán xiè xǐ bái guì bù lù fēi jiā qǔ dāng shí yù zhá cáng zhī yǐ miè jì
或教禼以台章所指淮西事为言，禼喜白桧，簿录飞家，取当时御札藏之以灭迹。
yòu bī sūn gé děng zhèng fēi shòu zhào dòu liú mìng píng shì yuán guī nián qǔ xíng jūn shí rì zá dìng zhī fù huì qí yù
又逼孙革等证飞受诏逗遛，命评事元龟年取行军时日杂定之，傅会其狱。
suì mù yù bù chéng guì shǒu shū xiǎo zhǐ fù yù jí bào fēi sǐ shí nián sān shí jiǔ
岁暮，狱不成，桧手书小纸付狱，即报飞死，时年三十九。
yún qì shì
云弃市。
jí jiā zī xǐ jiā lǐng nán
籍家赀，徙家岭南。
mù shǔ yú péng děng cóng zuò zhě liù rén
幕属于鹏等从坐者六人。
chū fēi zài yù dà lǐ sì chéng li ruò pǔ hé yàn yóu dà lǐ qīng xuē rén fǔ bìng yán fēi wú zuì xiè jù hé qù
初，飞在狱，大理寺丞李若朴何彦猷、大理卿薛仁辅并言飞无罪，禼俱劾去。
zōng zhèng qīng shì rén niǎo qǐng yǐ bǎi kǒu bǎo fēi xiè yì hé zhī cuàn sǐ jiàn zhōu
宗正卿士〈亻褭〉请以百口保飞，禼亦劾之，窜死建州。
bù yī liú yǔn shēng shàng shū sòng fēi yuān xià jí sì yǐ sǐ
布衣刘允升上书讼飞冤，下棘寺以死。
fán fu chéng qí yù zhě jiē qiān zhuǎn yǒu chà
凡傅成其狱者，皆迁转有差。
yù zhī jiāng shàng yě hán shì zhōng bù píng yì guì jí qí shí guì yuē fēi zǐ yún yǔ zhāng xiàn shū suī bù míng qí shì tǐ mò xū yǒu
狱之将上也，韩世忠不平，诣桧诘其实，桧曰："飞子云与张宪书虽不明，其事体莫须有。
shì zhōng yuē mò xū yǒu sān zì hé yǐ fú tiān xià
"世忠曰："'莫须有'三字，何以服天下？
shí hóng hào zài jīn guó zhōng là shū chí zòu yǐ wéi jīn rén suǒ wèi fú zhě wéi fēi zhì yǐ fù hū zhī zhū qiú wén qí sǐ zhuó jiǔ xiāng hè
"时洪皓在金国中，蜡书驰奏，以为金人所畏服者惟飞，至以父呼之，诸酋闻其死，酌酒相贺。
fēi zhì xiào mǔ liú hé běi qiǎn rén qiú fǎng yíng guī
飞至孝，母留河北，遣人求访，迎归。
mǔ yǒu gù jí yào ěr bì qīn
母有痼疾，药饵必亲。
mǔ zú shuǐ jiāng bù rù kǒu zhě sān rì
母卒，水浆不入口者三日。
jiā wú jī shì
家无姬侍。
wú jiè sù fú fēi yuàn yǔ jiāo huān shì míng shū yí zhī
吴玠素服飞，愿与交欢，饰名姝遗之。
fēi yuē zhǔ shàng xiāo gàn qǐ dà jiàng ān lè shí
飞曰："主上宵旰，岂大将安乐时？
què bù shòu jiè yì jìng fú
"却不受，玠益敬服。
shǎo háo yǐn dì jiè zhī yuē qīng yì shí dào hé shuò nǎi kě yǐn
少豪饮，帝戒之曰："卿异时到河朔，乃可饮。
suì jué bù yǐn
"遂绝不饮。
dì chū wèi fēi yíng dì fēi cí yuē dí wèi miè hé yǐ jiā wèi
帝初为飞营第，飞辞曰："敌未灭，何以家为？
huò wèn tiān xià hé shí tài píng fēi yuē wén chén bù ài qián wǔ chén bù xī sǐ tiān xià tài píng yǐ
"或问天下何时太平，飞曰："文臣不爱钱，武臣不惜死，天下太平矣。
shī měi xiū shè kè jiàng shì zhù pō tiào háo jiē zhòng kǎi xí zhī
师每休舍，课将士注坡跳壕，皆重铠习之。
zi yún cháng xí zhù pō mǎ zhì nù ér biān zhī
子云尝习注坡，马踬，怒而鞭之。
zú yǒu qǔ mín má yī lǚ yǐ shù chú zhě lì zhǎn yǐ xùn
卒有取民麻一缕以束刍者，立斩以徇。
zú yè sù mín kāi mén yuàn nà wú gǎn rù zhě
卒夜宿，民开门愿纳，无敢入者。
jūn hào dòng sǐ bù chāi wū è sǐ bù lǔ lüě
军号"冻死不拆屋，饿死不卤掠。
zú yǒu jí gōng wèi diào yào
"卒有疾，躬为调药；
zhū jiāng yuǎn shù qiǎn qī wèn láo qí jiā
诸将远戍，遣妻问劳其家；
sǐ shì zhě kū zhī ér yù qí gū huò yǐ zi hūn qí nǚ
死事者哭之而育其孤，或以子婚其女。
fán yǒu bān kào jūn gěi jūn lì qiū háo bù sī
凡有颁犒，均给军吏，秋毫不私。
shàn yǐ shǎo jī zhòng
善以少击众。
yù yǒu suǒ jǔ jǐn zhào zhū tǒng zhì yǔ móu móu dìng ér hòu zhàn gù yǒu shèng wú bài
欲有所举，尽召诸统制与谋，谋定而后战，故有胜无败。
cù yù dí bù dòng gù dí wèi zhī yǔ yuē hàn shān yì hàn yuè jiā jūn nán
猝遇敌不动，故敌为之语曰："撼山易，撼岳家军难。
zhāng jùn cháng wèn yòng bīng zhī shù yuē rén zhì xìn yǒng yán què yī bù kě
"张俊尝问用兵之术，曰："仁、智、信、勇、严，阙一不可。
diào jūn shí bì cù é yuē dōng nán mín lì hào bì jí yǐ
"调军食，必蹙额曰："东南民力，耗敝极矣。
jīng hú píng mù mín yíng tián yòu wèi tún tián suì shěng cáo yùn zhī bàn
"荆湖平，募民营田，又为屯田，岁省漕运之半。
dì shǒu shū cáo cāo zhū gě liàng yáng hù sān shì cì zhī
帝手书曹操、诸葛亮、羊祜三事赐之。
fēi bá qí hòu dú zhǐ cāo wèi jiān zéi ér bǐ zhī yóu guì suǒ è yě
飞跋其后，独指操为奸贼而鄙之，尤桧所恶也。
zhāng suǒ sǐ fēi gǎn jiù ēn jū qí zi zōng běn zòu yǐ guān
张所死，飞感旧恩，鞠其子宗本，奏以官。
li bǎo zì chu lái guī hán shì zhōng liú zhī bǎo tòng kū yuàn guī fēi shì zhōng yǐ shū lái shěn fēi fù yuē jūn wèi guó jiā hé fēn bǐ cǐ
李宝自楚来归，韩世忠留之，宝痛哭愿归飞，世忠以书来谂，飞复曰："均为国家，何分彼此？
shì zhōng tàn fú
"世忠叹服。
xiāng yáng zhī yì zhào guāng shì wèi yuán liù jùn jì fù guāng shì shǐ zhì fēi zòu xiān shǎng guāng shì jūn
襄阳之役，诏光世为援，六郡既复，光世始至，飞奏先赏光世军。
hǎo xián lǐ shì lǎn jīng shǐ yǎ gē tóu hú xún xún rú shū shēng
好贤礼士，览经史，雅歌投壶，恂恂如书生。
měi cí guān bì yuē jiàng shì xiào lì fēi hé gōng zhī yǒu
每辞官，必曰："将士效力，飞何功之有？
rán zhōng fèn jī liè yì lùn chí zhèng bù cuò yú rén zú yǐ cǐ de huò
"然忠愤激烈，议论持正，不挫于人，卒以此得祸。
guì sǐ yì fù fēi guān
桧死，议复飞官。
mò qí xiè wèi jīn fāng yuàn hé yī dàn lù gù jiāng yí tiān xià xīn bù kě
万俟禼谓金方愿和，一旦录故将，疑天下心，不可。
jí shào xīng mò jīn yì chāng jué tài xué shēng chéng hóng tú shàng shū sòng fēi yuān zhào fēi jiā zì biàn
及绍兴末，金益猖獗，太学生程宏图上书讼飞冤，诏飞家自便。
chū guì è yuè zhōu tóng fēi xìng gǎi wéi chún zhōu zhì shì réng jiù
初，桧恶岳州同飞姓，改为纯州，至是仍旧。
zhōng chéng wāng chè xuān fǔ jīng xiāng gù bù qǔ hé cí sòng zhī kū shēng léi zhèn
中丞汪澈宣抚荆、襄，故部曲合辞讼之，哭声雷震。
xiào zōng zhào fù fēi guān yǐ lǐ gǎi zàng cì qián bǎi wàn qiú qí hòu xī guān zhī
孝宗诏复飞官，以礼改葬，赐钱百万，求其后悉官之。
jiàn miào yú è hào zhōng liè
建庙于鄂，号忠烈。
chún xī liù nián shì wǔ mù
淳熙六年，谥武穆。
jiā dìng sì nián zhuī fēng è wáng
嘉定四年，追封鄂王。
wǔ zǐ yún léi lín zhèn tíng
五子：云、雷、霖、震、霆。
yún fēi yǎng zǐ
云，飞养子。
nián shí èr cóng zhāng xiàn zhàn duō de qí lì jūn zhōng hū yuē yíng guān rén
年十二，从张宪战，多得其力，军中呼曰"赢官人"。
fēi zhēng fá wèi cháng bù yǔ shù lì qí gōng fēi zhé yǐn zhī
飞征伐，未尝不与，数立奇功，飞辄隐之。
měi zhàn yǐ shǒu wò liǎng tiě chuí zhòng bā shí jīn xiān zhū jūn dēng chéng
每战，以手握两铁椎，重八十斤，先诸军登城。
gōng xià suí zhōu yòu gōng pò dèng zhōu xiāng hàn píng gōng zài dì yī fēi bù yán
攻下随州，又攻破邓州，襄汉平，功在第一，飞不言。
yú nián quán cáo biàn zhī shǐ qiān wǔ yì láng yáng me píng gōng yì dì yī yòu bù shàng
逾年，铨曹辩之，始迁武翼郎、杨么平，功亦第一，又不上。
zhāng jùn lián de qí shí yuē yuè hóu bì chǒng róng lián zé lián yǐ wèi de wèi gōng yě
张浚廉得其实，曰："岳侯避宠荣，廉则廉矣，未得为公也。
zòu qǐ tuī yì shù fēi lì cí bù shòu
"奏乞推异数，飞力辞不受。
cháng yǐ tè zhǐ qiān sān zī fēi cí yuē shì zú mào shǐ shí lì qí gōng shǐ shēng yī jí nán yún jù liè chóng zī hé yǐ fú zhòng
尝以特旨迁三资，飞辞曰："士卒冒矢石立奇功，始升一级，男云遽躐崇资，何以服众？
lèi biǎo bù shòu
"累表不受。
yǐng chāng dà zhàn wú lǜ shí shù chū rù háng zhèn tǐ bèi bǎi yú chuàng jiǎ cháng wèi chì
颍昌大战，无虑十数，出入行阵，体被百余创，甲裳为赤。
yǐ gōng qiān zhōng zhōu fáng yù shǐ fēi yòu cí
以功迁忠州防御使，飞又辞；
mìng dài yù qì xiè fēi yòu lì cí zhī
命带御器械，飞又力辞之。
zhōng zuǒ wǔ dài fū tí jǔ lǐ quán guān
终左武大夫、提举醴泉观。
sǐ nián èr shí sān
死年二十三。
xiào zōng chū yǔ fēi tóng fù yuán guān yǐ lǐ fù zàng zèng ān yuǎn jūn chéng xuān shǐ
孝宗初，与飞同复元官，以礼祔葬，赠安远军承宣使。
léi zhōng xun láng gé mén zhī hòu zèng wǔ lüè láng
雷，忠训郎、阁门祗候，赠武略郎。
lín cháo sàn dài fū fū wén gé dài zhì zèng tài zhōng dài fū
霖，朝散大夫、敷文阁待制，赠太中大夫。
chū fēi xià yù guì lìng qīn dǎng wáng huì sōu qí jiā de yù zhá shù qiè shù zhī zuǒ cáng nán kù lín qǐng yú xiào zōng hái zhī
初，飞下狱，桧令亲党王会搜其家，得御札数箧，束之左藏南库，霖请于孝宗，还之。
lín zi kē yǐ huái xi shí wǔ yù zhá biàn yàn huì cì fán chū shī yìng yuán zhī xiān hòu jiē kě kǎo
霖子珂，以淮西十五御札辩验汇次，凡出师应援之先后皆可考。
jiā dìng jiān wèi yù tiān biàn wū jí wǔ juǎn tiān dìng lù èr juǎn shàng zhī
嘉定间，为《吁天辩诬集》五卷、《天定录》二卷上之。
zhèn cháo fèng dài fū tí jǔ jiāng nán dōng lù chá yán gōng shì
震，朝奉大夫、提举江南东路茶盐公事。
tíng xiū wǔ láng gé mén zhī hòu
霆，修武郎、阁门祗候。
lùn yuē xī hàn ér xià ruò hán péng jiàng guàn zhī wèi jiāng dài bù fá rén qiú qí wén wǔ quán qì rén zhì bìng shī rú sòng yuè fēi zhě yī dài qǐ duō jiàn zāi
论曰：西汉而下，若韩、彭、绛、灌之为将，代不乏人，求其文武全器、仁智并施如宋岳飞者，一代岂多见哉。
shǐ chēng guān yún cháng tōng chūn qiū zuǒ shì xué rán wèi cháng jiàn qí wén zhāng
史称关云长通《春秋左氏》学，然未尝见其文章。
fēi běi fá jūn zhì biàn liáng zhī zhū xiān zhèn yǒu zhào bān shī fēi zì wèi biǎo dá zhào zhōng yì zhī yán liú chū fèi fǔ zhēn yǒu zhū gě kǒng míng zhī fēng ér zú sǐ yú qín guì zhī shǒu
飞北伐，军至汴梁之朱仙镇，有诏班师，飞自为表答诏，忠义之言，流出肺腑，真有诸葛孔明之风，而卒死于秦桧之手。
gài fēi yǔ guì shì bù liǎng lì shǐ fēi dé zhì zé jīn chóu kě fù sòng chǐ kě xuě
盖飞与桧势不两立，使飞得志，则金仇可复，宋耻可雪；
guì dé zhì zé fēi yǒu sǐ ér yǐ
桧得志，则飞有死而已。
xī liú sòng shā tán dào jì dào jì xià yù chēn mù yuē zì huài rǔ wàn lǐ cháng chéng
昔刘宋杀檀道济，道济下狱，嗔目曰："自坏汝万里长城！
gāo zōng rěn zì qì qí zhōng yuán gù rěn shā fēi wū hū yuān zāi
"高宗忍自弃其中原，故忍杀飞，呜呼冤哉！
wū hū yuān zāi
呜呼冤哉！