fàn rú guī wú biǎo chén wáng jū zhèng yàn dūn fù huáng guī nián chéng yǔ zhāng chǎn hóng nǐ zhào kuǐ
范如圭吴表臣王居正晏敦复黄龟年程瑀张阐洪拟赵逵
fàn rú guī zì bó dá jiàn zhōu jiàn yáng rén
范如圭，字伯达，建州建阳人。
shǎo cóng jiù shì hú ān guó shòu chūn qiū
少从舅氏胡安国受《春秋》。
dēng jìn shì dì shòu zuǒ cóng shì láng wǔ ān jūn jié dù tuī guān
登进士第，授左从事郎、武安军节度推官。
shǐ zhì shuài jiāng zhǎn rén rú guī bái qí wù shuài wèi yǐ shǔ bù yì yě
始至，帅将斩人，如圭白其误，帅为已署不易也。
rú guī zhèng sè yuē jié xià nài hé zhòng yì yī zì ér qīng shù rén zhī mìng
如圭正色曰："节下奈何重易一字而轻数人之命？
shuài jué rán cóng zhī
"帅矍然从之。
zì shì fǔ zhōng shì wú dà xiǎo xī yǐ zī yān
自是府中事无大小悉以咨焉。
jū shù yuè yǐ yōu qù
居数月，以忧去。
pì jiāng dōng ān fǔ sī shū xiě jī yí wén zì
辟江东安抚司书写机宜文字。
jìn chén jiāo jiàn zhào shì mì shū shěng zhèng zì qiān jiào shū láng jiān shǐ guǎn jiào kān
近臣交荐，召试秘书省正字，迁校书郎兼史馆校勘。
qín guì lì jiàn hé yì jīn shǐ lái wú suǒ yú guǎn jiāng xū mì shū shěng yǐ chù zhī
秦桧力建和议，金使来，无所于馆，将虚秘书省以处之。
rú guī jí jiàn zǎi xiàng zhào dǐng yuē mì fǔ mó xùn suǒ cáng kě shǐ chóu dí jū zhī hu
如圭亟见宰相赵鼎曰："秘府，谟训所藏，可使仇敌居之乎？
dǐng sǒng rán wèi gǎi guǎn
"鼎竦然为改馆。
jì ér jīn shǐ zhì bèi ào yì duō bù kě cóng zhōng wài fèn yù
既而金使至悖傲，议多不可从，中外愤郁。
rú guī yǔ tóng shěng shí yú rén hé yì bìng shū zhēng zhī jì jù cǎo hài jù yǐn què zhě zhòng
如圭与同省十余人合议，并疏争之，既具草，骇遽引却者众。
rú guī dú yǐ shū zé guì yǐ qǔ xué bèi shī wàng chóu rǔ guó zhī zuì qiě yuē gōng bù sàng xīn bìng kuáng nài hé wèi cǐ bì yí chòu wàn shì yǐ
如圭独以书责桧以曲学倍师、忘仇辱国之罪，且曰："公不丧心病狂，奈何为此，必遗臭万世矣！
guì nù
"桧怒。
cǎo zòu yǔ shǐ guān liù rén shàng zhī
草奏与史官六人上之。
jīn guī hé nán de guì fāng zì yǐ wéi gōng
金归河南地，桧方自以为功。
rú guī lún duì yán liǎng jīng zhī bǎn tú jì rù zé jiǔ miào bā líng zhān wàng zhǐ chǐ jīn zhāo xiū zhī shǐ wèi qiǎn hé yǐ wèi shén líng cuì mín zhì hu
如圭轮对，言："两京之版图既入，则九庙、八陵瞻望咫尺，今朝修之使未遣，何以慰神灵、萃民志乎？
dì xuàn rán yuē fēi qīng bù wén cǐ yán
"帝泫然曰："非卿不闻此言。
jí rì mìng zōng shì shì rén niǎo jí zhāng dào yǐ xíng
"即日命宗室士〈亻褭〉及张焘以行。
guì yǐ bù xiān bái jǐ yì nù
桧以不先白己，益怒。
rú guī yè gào qù fèng jiù guī zàng gù xiāng jì biǎn chà zhǔ guǎn tāi zhōu chóng dào guàn
如圭谒告去，奉柩归葬故乡，既窆，差主管台州崇道观。
dù mén shí yú suì qǐ tōng pàn shào zhōu yòu tōng pàn jīng nán fǔ
杜门十余岁，起通判邵州，又通判荆南府。
jīng nán jiù hù kǒu shù shí wàn kòu luàn hòu wú fù rén jì shí juān kǒu qián yǐ ān jí zhī bǎi wèi hái yī èr yě
荆南旧户口数十万，寇乱后无复人迹，时蠲口钱以安集之，百未还一二也。
yì zhě xī guì yì jù wèi liú yōng jìn fù ér zēng zhī jī bū èr shí yú wàn mín tā fù yì shù shí wàn bǎn cáo rì xià shū zé cháng shén jí
议者希桧意，遽谓流庸浸复而增之，积逋二十余万缗，他负亦数十万，版曹日下书责偿甚急。
zhào guī bái shuài xī zòu juān zhī
召圭白帅，悉奏蠲之。
guì sǐ bèi zhǐ rù duì yán wèi zhì yǐ zhī rén wèi xiān zhī rén yǐ qīng xīn guǎ yù wèi běn
桧死，被旨入对，言："为治以知人为先，知人以清心寡欲为本。
yǔ shén qiè
"语甚切。
yòu lùn dōng nán bù jǔ zi zhī sú shāng jué rén lǐ qǐng jǔ hàn tāi yǎng lìng yǐ quán huó zhī yì yì gōu jiàn shēng jù bào wú zhī yì yě
又论："东南不举子之俗，伤绝人理，请举汉《胎养令》以全活之，抑亦勾践生聚报吴之意也。
dì shàn qí yán
"帝善其言。
yòu zòu jīn tún tián zhī fǎ suì zhī suǒ huò guān jǐn zhēng zhī
又奏："今屯田之法，岁之所获，官尽征之。
ér tián zú cì yī lǐn shí rú gù shǐ lì sè zhě jué yíng yú zhī wàng duò nóng zhě wú jī è zhī yōu tān xiǎo lì shī dà jì móu jìn xiào fáng yuǎn tú gù jiǔ wú chéng gōng
而田卒赐衣廪食如故，使力穑者绝赢余之望，惰农者无饥饿之忧，贪小利，失大计，谋近效，妨远图，故久无成功。
yi jí jīng huái kuàng tǔ huà wèi qiū jǐng fǎng gǔ zhù fǎ bié wèi kē tiáo lìng zhèng yì fǎ zé nóng lì xiū ér wǔ bèi chì yǐ
宜籍荆、淮旷土，画为丘井，仿古助法，别为科条，令政役法，则农利修而武备饬矣。
yǐ zhí mì gé tí jǔ jiāng xī cháng píng chá jiān yí lì zhōu lù tí diǎn xíng yù yǐ bìng qǐng cí
以直秘阁提举江西常平茶监移利州路提点刑狱，以病请祠。
shí zōng fān bìng jiàn chǔ wèi wèi dìng dào lù qiè yǒu yì yán
时宗藩并建，储位未定，道路窃有异言。
rú guī zài yuǎn wài dú shēn yōu zhī duó zhì hé jiā yòu jiān míng chén zòu zhāng fán sān shí liù piān hé wéi yī shū náng fēng yǐ xiàn qǐng shēn kǎo qún yán yǎng shī chéng xiàn duàn yǐ zhì gōng wù yí
如圭在远外，独深忧之，掇至和、嘉佑间名臣奏章凡三十六篇，合为一书，囊封以献，请深考群言，仰师成宪，断以至公勿疑。
huò yǐ yuè zhí wēi zhī rú guī yuē yǐ cǐ huò zuì xī hàn
或以越职危之，如圭曰："以此获罪，奚憾！
dì gǎn wù wèi fǔ chén yuē rú guī kě wèi zhōng yǐ
"帝感悟，谓辅臣曰："如圭可谓忠矣。
jí rì xià zhào yǐ pǔ ān jùn wáng wèi huáng zǐ jìn fēng jiàn wáng
"即日下诏以普安郡王为皇子，进封建王。
fù qǐ rú guī zhī quán zhōu
复起如圭知泉州。
nán wài zōng guān jì zhì jùn zhōng xié shì wèi bào zhàn yì jìn bīng yǐ bǎi shù rú guī yǐ fǎ yì zhèng zhī zōng guān dà jū hèn mì wèi jìn rùn yǐ qù rú guī suì yǐ zhōng zhǐ ba lǐng cí rú gù
南外宗官寄治郡中，挟势为暴，占役禁兵以百数，如圭以法义正之，宗官大沮恨，密为浸润以去如圭，遂以中旨罢，领祠如故。
jiù shè shào wǔ yǐ jū shì dà fū gāo zhī xué zhě duō cóng zhī zhì yí
僦舍邵武以居，士大夫高之，学者多从之质疑。
zú nián wǔ shí jiǔ
终年五十九岁。
rú guī zhōng xiào chéng shí de zhī yú tiān
如圭忠孝诚实，得之于天。
qí xué gēn yú jīng shù bù wéi wú yòng zhī wén
其学根于经术，不为无用之文。
suǒ cǎo jù tún tián zhī mù shù qiān yán wèi jí shàng zhāng jùn shì shī rì zòu xià qí jiā qǔ zhī jùn ba yì bù guǒ xíng
所草具屯田之目数千言，未及上，张浚视师日，奏下其家取之，浚罢，亦不果行。
yǒu jí shí juǎn jiē shū shū yì lùn zhī yǔ cáng yú jiā
有集十卷，皆书疏议论之语，藏于家。
zi niàn zǔ niàn dé niàn cí
子念祖、念德、念兹。
wú biǎo chén zì zhèng zhòng yǒng jiā rén
吴表臣，字正仲，永嘉人。
dēng dà guān sān nián jìn shì dì zhuó tōng zhōu sī lǐ
登大观三年进士第，擢通州司理。
chén guàn zhé jū jùn zhōng yī jiàn ér qì zhī
陈瓘谪居郡中，一见而器之。
shèng zhāng zhě zhū miǎn dǎng yě cháng shì bì yǒu wǔ chén qiáng qǔ zhī zhāng wū yǐ zuì xì yù
盛章者，朱勔党也，尝市婢，有武臣强取之，章诬以罪，系狱。
biǎo chén fāng jū zhī jùn jiāng yuē zhī yǒu shèng dài zhì hu
表臣方鞫之，郡将曰："知有盛待制乎？
biǎo chén yáng ruò bù zhī zhě zú zhí qí shì
"表臣佯若不知者，卒直其事。
lèi guān jiān chá yù shǐ qiān yòu zhèng yán
累官监察御史，迁右正言。
gāo zōng zhào tái jiàn tiáo chén dà lì hài biǎo chén qǐng cuò zhì shàng liú yǐ zhāng xíng shì ān jí huái diàn yǐ lì fān bì zé mín bīng yǐ shǒu xiǎn zǔ jí hǎi bó yǐ bèi bù yú
高宗诏台谏条陈大利害，表臣请措置上流以张形势，安辑淮甸以立藩蔽，择民兵以守险阻，集海舶以备不虞。
qí cè duō jiàn yòng
其策多见用。
dì fāng xiāng rú shù biǎo chén qǐ xuǎn jiǎng guān yǐ bì shèng dé qiě yú gǔ jīn chéng bài mín wù qíng wěi biān fáng lì hài xiáng shú jiǎng jiū
帝方乡儒术，表臣乞选讲官以裨圣德，且于古今成败、民物情伪，边防利害，详熟讲究。
yóu shì zhào kāi jīng yán
由是诏开经筵。
ěr chén yǒu qǐng yòng cài jīng wáng fǔ zhī dǎng zhě shì yù shǐ chén yǔ qiú qǐ míng zhǐ qí rén xiǎn xíng chù zé zhí zhèng bú yuè duó qí yán zhí
迩臣有请用蔡京、王黼之党者，侍御史沈与求乞明指其人，显行黜责，执政不悦，夺其言职。
biǎo chén zhēng yuē tái jiàn wèi tiān zǐ ěr mù suǒ yǐ fáng yōng bì dù jiān xié ruò jiù qí qiē zhí ér chù zhī hòu shuí gǎn yán fēi guó jiā fú yě
表臣争曰："台谏为天子耳目，所以防壅蔽、杜奸邪，若咎其切直而黜之，后谁敢言，非国家福也。
qǐng hái yǔ qiú yǐ kāi yán lù
请还与求以开言路。
shí fáng qiū yì xuǎn shǒu biān zhě huàn fá cái
时防秋，议选守边者，患乏才。
biǎo chén yuē táng xiāo fù yán yú dé zōng chén shǎo yóu rèn jiān jiàng xiàng shǒu bài chén jié wéi gāo mù fǔ xià liáo dú jiàn zhōng yì yǐ gāo dài shǎo yóu zhèn huái nán
表臣曰："唐萧复言于德宗，陈少游任兼将相，首败臣节，韦皋幕府下僚，独建忠义，以皋代少游镇淮南。
shàn è zhe míng zé tiān xià zhī nì shùn zhī lǐ chū bù yǐ gāo míng jiàn guān bēi wèi yí
善恶著明，则天下知逆顺之理，初不以皋名贱官卑为疑。
jīn qǔ zhōng yì bù qū yǒu yǐ shì zhī yàn zhě bù cì ér yòng qǐ tè kě yǐ quàn hàn yù fāng lüè yì kān yǐ zhàng
今取忠义不屈有已试之验者，不次而用，岂特可以劝，捍御方略，亦堪倚仗。
yú shì chén mǐn děng shí shù rén jìn yǐ lù yòng
"于是陈敏等十数人浸以录用。
jiǔ zhī yǐ bìng qǐng bǔ wài yǐ zhí mì gé zhī xìn zhōu
久之，以病请补外，以直秘阁知信州。
shào xīng yuán nián zhào wèi sī xūn láng zhōng qiān zuǒ sī
绍兴元年，召为司勋郎中，迁左司。
zhào bǎi guān chén yù guó qiáng bīng zhī cè
诏百官陈裕国强兵之策，
biǎo chén tiáo shí shì yǐ xiàn
表臣条十事以献，
yuē juān shuì yì yǐ kěn xián tián
曰：蠲税役以垦闲田，
tài nuò zú yǐ shěng bīng fèi
汰懦卒以省兵费，
ba tiān chà yǐ chéng rǒng yuán
罢添差以澄冗员，
tíng dù dié yǐ fán shēng chǐ
停度牒以蕃生齿，
jū diàn zū yǐ fáng qián méi
拘佃租以防干没，
wěi jì chén yǐ zhì bāng yòng
委计臣以制邦用，
jiǎng yǒu gōng yǐ lì jiàng shuài
奖有功以厉将帅，
zhāo gōng shǒu yǐ cún jiù jí
招弓手以存旧籍，
yán hé mǎi yǐ jué bì xìng
严和买以绝弊幸，
jiǎn fǎ lìng yǐ xi chuāng yí
简法令以息疮痍。
zǎi xiàng nǐ biǎo chén wèi jiǎn zhèng dì yuē zhèn jiāng zì yòng zhī
宰相拟表臣为检正，帝曰："朕将自用之。
suì chú zuǒ sī jiàn
"遂除左司谏。
jǐ shì zhōng hú ān guó yǐ lùn shì bù hé ba biǎo chén shàng shū liú zhī
给事中胡安国以论事不合罢，表臣上疏留之。
qián zǎi xiàng zhū shèng fēi tóng dū du jiāng huái jūn mǎ biǎo chén lì yán dū du bù kě ba
前宰相朱胜非同都督江、淮军马，表臣力言都督不可罢。
chú shì dú yòu lèi shū zhēng zhī bù tīng suì ba
除侍读，又累疏争之，不听，遂罢。
biǎo chén sòng lì bù
表臣送吏部。
shòu tāi zhōu huáng yán chéng xún chú tí diǎn zhè xi xíng yù zhào wèi mì shū shǎo jiān tóng xiū zhé zōng shí lù
授台州黄岩丞，寻除提点浙西刑狱，召为秘书少监，同修《哲宗实录》。
dì rú jiàn kāng zhào biǎo chén jiān liú sī cān yì guān chú zhōng shū shè rén jǐ shì zhōng bīng bù shì láng
帝如建康，诏表臣兼留司参议官，除中书舍人、给事中、兵部侍郎。
jiàn chóng èr guó gōng jiù wài fù jiān yì shàn
建、崇二国公就外傅，兼翊善。
dì yuē èr guó gōng sòng xí shén jìn qīng lì yě
帝曰："二国公诵习甚进，卿力也。
xǐ lǐ bù shì láng qiān lì bù shàng shū jiān hàn lín xué shì
"徙礼部侍郎，迁吏部尚书兼翰林学士。
shí qín guì yù shǐ shǐ jīn yì dì jiè zhǐ zhèng shì táng yuē guī lái kě zuò cǐ
时秦桧欲使使金议地界，指政事堂曰："归来可坐此。
biǎo chén bù dá
"表臣不答。
yòu yǐ yì dà lǐ wǔ yì bà qù
又以议大礼忤意，罢去。
é qǐ zhī wù zhōu
俄起知婺州。
huì dà shuǐ fā cháng píng mǐ zhèn dài zhī rán hòu yǐ wén jùn rén dé zhī
会大水，发常平米振贷之，然后以闻，郡人德之。
kè zuì chú fū wén gé dài zhì
课最，除敷文阁待制。
sān suì qǐng cí jìn zhí xué shì tí jǔ jiāng zhōu tài píng xīng guó gōng
三岁请祠，进直学士，提举江州太平兴国宫。
jiā jū shù nián zú nián liù shí qī
家居数年，卒，年六十七。
biǎo chén wǎn hào chén rán jū shì zì fèng wú yì bù yī shí xiāng lùn tuī qí qīng yuē
表臣晚号湛然居士，自奉无异布衣时，乡论推其清约。
wáng jū zhèng zì gāng zhōng yáng zhōu rén
王居正，字刚中，扬州人。
shǎo shì xué gōng wén cí
少嗜学，工文辞。
rù tài xué shí xí xīn jīng zì shuō zhě zhǔ sī zhé zhì gāo xuǎn jū zhèng yǔ rén yuē qióng dá zì yǒu shí xīn zhī shì fēi kě gǎi yá
入太学，时习《新经》、《字说》者，主司辄置高选，居正语人曰："穷达自有时，心之是非，可改邪？
liú luò shí yú nián sī yè huáng qí de qí wén yuē wáng zuǒ cái yě
"流落十余年，司业黄齐得其文，曰："王佐才也。
jí tóng zhī gòng jǔ yù zhuó wéi shǒu yǐ fēng duō shì tā kǎo guān chí zhī zhì cì xuǎn
"及同知贡举，欲擢为首，以风多士，他考官持之，置次选。
diào ráo zhōu ān rén chéng jīng zhōu jiào shòu jiē bù fù
调饶州安仁丞、荆州教授，皆不赴。
dà míng zhèn jiāng liǎng shuài jiāo pì jiào shòu fǔ xué yì bù jiù
大名、镇江两帅交辟教授府学，亦不就。
fàn zōng yǐn jiàn yú cháo zhào zhì wèi zōng yǐn yuē shí wēi rú cǐ gōng bù jí suǒ xué bá yuán yuán tú tàn zhōng shàng shuí dài
范宗尹荐于朝，召至，谓宗尹曰："时危如此，公不极所学，拔元元涂炭中，尚谁待？
jū zhèng bì kòu yáng xiàn shān jiān miǎn chū jiàn gōng yī dào cǐ yì ěr
居正避寇阳羡山间，勉出见公，一道此意尔。
zōng yǐn kuì xiè
"宗尹愧谢。
rù duì zòu xī rén yǒu yún jūn yǐ wéi nán yì jiāng zhì yǐ
入对，奏："昔人有云：'君以为难，易将至矣。
jīn rì zhī shì cháo tíng jiē yuē nán zé dāng yǒu yì wèi zhī lǐ
'今日之事，朝廷皆曰难，则当有易为之理。
rán guó shì rì ruò dí qì rì jiāo hé yá
然国势日弱，敌气日骄，何邪？
gài xī rén yú nán zhě miǎn qiǎng wèi zhī jīn yǐ wéi nán bù fù yǒu suǒ wèi yǐ sì tiān yì zì huí qiáng dí zì bì yě
盖昔人于难者勉强为之，今以为难，不复有所为，以俟天意自回，强敌自毙也。
xuān hé mò yǐ wéi nán zhě shí wǔ liù zhì jìng kāng yǔ xuān hé shú nán
宣和末，以为难者十五六，至靖康与宣和孰难？
jìng kāng mò yǐ wéi nán zhě shí bā jiǔ zhì jiàn yán yǔ jìng kāng shú nán
靖康末，以为难者十八九，至建炎与靖康孰难？
yóu cǐ ér yán jīn rì suī nán yú qián rì ān zhī tā rì bù nán yú jīn rì
由此而言，今日虽难于前日，安知他日不难于今日？
gài xuān hé yǐ wéi nán gù yǒu jìng kāng zhī huò
盖宣和以为难，故有靖康之祸；
jìng kāng yǐ wéi nán gù yǒu jīn rì zhī yōu
靖康以为难，故有今日之忧。
jīn ér yì yún chén yǒu suǒ bù rěn wén
今而亦云，臣有所不忍闻。
gāo zōng jiā zhī yù zōng yǐn yuē rú wáng jū zhèng rén cái suì yuè jiān dé yī rén yì xìng yǐ
"高宗嘉之，谕宗尹曰："如王居正人才，岁月间得一人亦幸矣。
chú tài cháng bó shì qiān lǐ bù yuán wài láng
除太常博士，迁礼部员外郎。
jiàn yì hé jì tiān dì yú míng táng qǐng fèng tài zǔ tài zōng pèi zōng yǐn shì zhī yì suì dìng tiān dì fù hé jì
建议合祭天地于明堂，请奉太祖、太宗配，宗尹是之，议遂定，天地复合祭。
shì yù shǐ chén yǔ qiú hé zōng yǐn yīn jí jū zhèng zōng yǐn qù jū zhèng qǐ bǔ wài bù xǔ
侍御史沈与求劾宗尹，因及居正，宗尹去，居正乞补外，不许。
fǔ zhōu shǒu gāo wèi yán gān lù jiàng yú zhōu zhī xiáng fú guān wèi tú yǐ xiàn
抚州守高卫言甘露降于州之祥符观，为图以献。
jū zhèng lùn jīn rì kǒng fēi tiān jiàng xiáng ruì zhī shí què qí tú
居正论今日恐非天降祥瑞之时，却其图。
shì tài cháng shǎo qīng jiān xiū zhèng jú cān yì qiān qǐ jū láng
试太常少卿兼修政局参议，迁起居郎。
dì fāng xiāng guī jiàn jū zhèng cì qián shì tīng nà shì wéi jí jiàn shí wǔ juǎn yǐ guǎng dì yì
帝方乡规谏，居正次前世听纳事为《集谏》十五卷，以广帝意。
zhào yǐ shí wu fǎng qún chén jū zhèng xiàn shū cù qiān yán lùn shěng fèi yóu qiè yuē sòng xìng bǎi qī shí sān nián yǐ suǒ xíng duō mí wén zhī shì
诏以时务访群臣，居正献疏数千言，论省费尤切，曰："宋兴百七十三年矣，所行多弥文之事。
jīn bì xià suǒ zhì yuē xíng zài yú yī rì èr rì shǎo zhù bì zhī qǐng yù jǐn wèi xiàng zhě bǎi qī shí sān nián zhī shì fēi suǒ wèi zhī biàn yě
今陛下所至曰行在，于一日二日少驻跸之顷，欲尽为向者百七十三年之事，非所谓知变也。
fū bù zhī suí shí yǐ shěng shì ér nǎi suí shì yǐ shěng fèi gù jīn rì lì yǒu jiǎn bàn zhī shuō jiū qí shí wèi shǐ bù zhòng fèi
夫不知随时以省事，而乃随事以省费，故今日例有减半之说，究其实未始不重费。
yuàn zhào dà chén jì bǎi shì zhī shí ér lùn dìng zhī gǒu fēi yù kòu bèi dí rèn xián shǐ néng zhèn xù bǎi xìng yī qiè gū zhì zé fèi shěng ér guó yù
愿诏大臣计百事之实而论定之，苟非御寇备敌，任贤使能，振恤百姓，一切姑置，则费省而国裕。
jū zhèng sù yǔ qín guì shàn guì wèi zhí zhèng yǔ jū zhèng lùn tiān xià shì shén ruì jì xiāng suǒ yán jiē bù chou
居正素与秦桧善，桧为执政，与居正论天下事甚锐，既相，所言皆不酬。
jū zhèng jí qí guǐ jiàn dì yán yuē qín guì cháng yǔ chén zhōng guó rén wéi dāng zhe yī dàn fàn gòng tú zhōng xīng
居正疾其诡，见帝言曰："秦桧尝语臣：'中国人惟当着衣啖饭，共图中兴。
chén xīn fú qí yán
'臣心服其言。
yòu zì wèi shǐ guì wèi xiāng shù yuè bì sǒng dòng tiān xià
又自谓'使桧为相数月，必耸动天下。
jīn wèi xiāng shī shè zhǐ shì yuàn bì xià yǐ chén suǒ wén wèn guì
'今为相施设止是，愿陛下以臣所闻问桧。
guì xián zhī chū jū zhèng zhī wù zhōu
"桧衔之，出居正知婺州。
zhōu gòng luō jiù zhì suì wàn pǐ chóng níng hòu zēng wǔ bèi jiàn yán zhōng jiǎn wèi èr wàn
州贡罗，旧制岁万匹，崇宁后增五倍，建炎中减为二万。
zhì shì zhǔ jì zhě qǐng fù chóng níng zhī shù jū zhèng lì yán yú cháo hù bù dū qù yù jùn jū zhèng zhì xí bù xíng yǔ qí shǔ yuē wú yuàn shēn zuò bù yǐ lèi zhū jūn
至是，主计者请复崇宁之数，居正力言于朝，户部督趣愈峻，居正置檄不行，语其属曰："吾愿身坐，不以累诸君。
hū lì wéi wén shū fù zhī yuē jí yǒu qiǎn yǐ cǐ zì jiě
"呼吏为文书付之曰："即有谴，以此自解。
fù shǒu shū wǔ bù kě yǐ wén
"复手疏"五不可"以闻。
zhào rú jiàn yán zhōng shù
诏如建炎中数。
cáo sī shì yù tàn xū hú táo wén bó gē sè zhě jū zhèng yuē mín yǐ tàn zì yè zhě lǜ jū shān gǔ ān zhī suǒ wèi hú táo wén bó gē sè yé
漕司市御炭，须胡桃文、鹁鸽色者，居正曰："民以炭自业者，率居山谷，安知所谓胡桃文、鹁鸽色耶？
rù cháo yǐ wén zhào zhǐ zhī
"入朝以闻，诏止之。
zhào wèi tài cháng shǎo qīng qiān qǐ jū shè rén jiān quán zhōng shū shè rén shǐ guǎn xiū zhuàn
召为太常少卿，迁起居舍人兼权中书舍人、史馆修撰。
dì yù qiān zhào lìng quē dà zhōng dài fū jū zhèng zòu guān fēi shì cóng bù kě zhuǎn cǐ zǔ zōng fǎ ruò lìng quē yǐ shù guān de qiān zé zōng shì wèi chéng xuān zhě bù xuán zhǒng qiú wèi jié dù hé yǐ què zhī
帝欲迁赵令（缺）大中大夫，居正奏："官非侍从不可转，此祖宗法，若令（缺）以庶官得迁，则宗室为承宣者，不旋踵求为节度，何以却之？
suì qǐn qí mìng
"遂寝其命。
shàng shū rén chén dōng ōu yáng chè yǐ zèng guān jū zhèng qǐ zhòng biǎn huáng qián shàn wāng bó yàn yǐ zhāng èr zi shā shēn chéng rén zhī měi
上书人陈东、欧阳澈已赠官，居正乞重贬黄潜善、汪伯彦，以彰二子杀身成仁之美。
dà jiàng zhāng jùn qiǎn zú zhì péng zé zú gù xiàn lì hù jùn shì qīn rǔ lìng lìng guō yàn gōng xiè zhī jùn su yú cháo dì wèi ba yàn gōng
大将张俊遣卒至彭泽，卒故县吏，怙俊势侵辱令，令郭彦恭械之，俊诉于朝，帝为罢彦恭。
jū zhèng yán yàn gōng bù wèi qiáng yù wú kě zuì
居正言："彦恭不畏强御，无可罪。
jùn yòu qǐ miǎn yáo yì jū zhèng yán bīng xìng yǐ lái shì dà fū jí xūn qī jiā fù yì yǔ biān hù jūn gài yù guì jiàn shàng xià gòng jì guó shì yǐ kuān mín lì jùn fǎn bù néng tǐ cǐ hu
"俊又乞免徭役，居正言："兵兴以来，士大夫及勋戚家赋役与编户均，盖欲贵贱上下，共济国事，以宽民力，俊反不能体此乎？
hé zhōu qǐng juān jìn fèng dà lǐ juàn jū zhèng yán dà lǐ jìn fèng nǎi chén zǐ xiǎng shàng zhī chéng chū fēi cháo tíng qǔ yú bǎi xìng zhī wù ruò chá mín lì wú suǒ cóng chū bù néng yù jiàng zhǐ juān zhī zhì shǐ zhōu xiàn zì chén yǐ wèi fēi shì qǐ sù rú suǒ qǐng
"和州请蠲进奉大礼绢，居正言："大礼进奉，乃臣子享上之诚，初非朝廷取于百姓之物，若察民力无所从出，不能预降旨蠲之，至使州县自陈，已为非是，乞速如所请。
chú mù yǒu zì zhōng chū zhě jū zhèng zòu jìn xí qǐng tuō jìn nǐ bù zì cháo tíng suǒ xì fēi qīng
"除目有自中出者，居正奏："近习请托，进拟不自朝廷，所系非轻。
yīn lù huáng yòu zhào shū yǐ jìn
"因录皇佑诏书以进。
dì jiē jiā nà
帝皆嘉纳。
jiān quán zhí xué shì yuàn yòu chú bīng bù shì láng
兼权直学士院，又除兵部侍郎。
rù duì yǐ suǒ lùn wáng ān shí fù zǐ zhī yán bù hé yú dào zhě póu de sì shí èr piān míng yuē biàn xué shàng zhī
入对，以所论王安石父子之言不合于道者，裒得四十二篇，名曰《辨学》，上之。
yòu yuē bì xià è ān shí zhī xué cháng yú shèng xīn zhuó jiàn qí bì ān zài
又曰："陛下恶安石之学，尝于圣心灼见，其弊安在？
dì yuē ān shí zhī xué zá yǐ bó dào yù xiào shāng yāng fù guó qiáng bīng jīn rì zhī huò rén tú zhī cài jīng wáng fǔ zhī zuì ér bù zhī shēng yú ān shí
"帝曰："安石之学，杂以伯道，欲效商鞅富国强兵，今日之祸，人徒知蔡京、王黼之罪，而不知生于安石。
jū zhèng yuē ān shí dé zuì wàn shì zhě bù zhǐ cǐ
"居正曰："安石得罪万世者不止此。
yīn chén ān shí shì jīng wú fù wú jūn zhě
"因陈安石释经无父无君者。
dì zuò sè yuē shì qǐ bù hài míng jiào yá
帝作色曰："是岂不害名教邪？
mèng zǐ suǒ wèi xié shuō zhèng wèi shì yǐ
孟子所谓邪说，正谓是矣。
jū zhèng tuì xù dì yǔ xì yú biàn xué shǒu
"居正退，序帝语系于《辨学》首。
chū zhī ráo zhōu xún gǎi jí zhōu
出知饶州，寻改吉州。
shì yù shǐ xiè zǔ xìn hé jū zhèng xiōng bào guǐ zhà qīng xiàn dà chén bà guān bǐng jū kuò cāng sān zài
侍御史谢祖信劾居正凶暴诡诈，倾陷大臣，罢官，屏居括苍三载。
qí dì jià bù láng jū xiū rù duì dì yuē qīng xiōng jīn ān zài
其弟驾部郎居修入对，帝曰："卿兄今安在？
xíng dà yòng yǐ
行大用矣。
zhōng shū shè rén liú dà zhōng shì dì lùn zhì gào dì yuē wáng jū zhèng jí de cí chén tǐ
"中书舍人刘大中侍帝，论制诰，帝曰："王居正极得词臣体。
shì yù shǐ xiāo zhèn lùn shǒu lìng xián fǒu dì jǔ jū zhèng shǒu wù miǎn gòng luō yù tàn shì yuē shǒu chén ài bǎi xìng jiē rú cǐ zhèn fù hé yōu
"侍御史萧振论守令贤否，帝举居正守婺免贡罗、御炭事，曰："守臣爱百姓皆如此，朕复何忧。
qǐ zhī wēn zhōu
起知温州。
shì shí guì zhuān guó jū zhèng zì zhī bù wéi suǒ róng yǐ mù jí qǐng cí dù mén yán bù jí shí shì kè zhì tán lùn jīng shǐ ér yǐ
是时桧专国，居正自知不为所容，以目疾请祠，杜门，言不及时事，客至谈论经、史而已。
guì zhōng jì zhī fēng zhōng chéng hé zhù hé jū zhèng wèi zhào dǐng jí yǐn qī shì dào míng duó zhí fèng cí fán shí nián
桧终忌之，风中丞何铸劾居正为赵鼎汲引，欺世盗名，夺职奉祠，凡十年。
guì sǐ fù gù zhí
桧死，复故职。
shào xīng èr shí yī nián zú nián liù shí wǔ
绍兴二十一年卒，年六十五。
jū zhèng yí guān fēng wěi shēng yīn hóng chàng
居正仪观丰伟，声音洪畅。
fèng lù bān xiōng dì zōng zú wú liú zhě
奉禄班兄弟宗族，无留者。
jiāo sì ēn yǐ rèn qí dì jū hòu jí zú jì zǐ yóu bù yī
郊祀恩以任其弟居厚，及卒，季子犹布衣。
qí xué gēn jù liù jīng yáng shí qì zhī chū suǒ zhe sān jīng yì biàn shì jū zhèng yuē wú jǔ qí duān zi chéng wú zhì
其学根据《六经》，杨时器之，出所著《三经义辨》示居正曰："吾举其端，子成吾志。
jū zhèng gǎn lì shǒu wěi shí zài wèi shū biàn xué shí sān juǎn shī biàn xué èr shí juǎn zhōu lǐ biàn xué wǔ juǎn biàn xué wài jí yī juàn
"居正感厉，首尾十载为《书辨学》十三卷，《诗辨学》二十卷，《周礼辨学》五卷，《辨学外集》一卷。
jū zhèng jì jìn qí shū qī juǎn ér yáng shí sān jīng yì biàn yì liè mì fǔ èr shū jì xíng tiān xià suì bù fù yán wáng shì xué
居正既进其书七卷，而杨时《三经义辨》亦列秘府，二书既行，天下遂不复言王氏学。
yàn dūn fù zì jǐng chū chéng xiàng shū zhī zēng sūn
晏敦复字景初，丞相殊之曾孙。
shǎo xué yú chéng yí yí qí zhī
少学于程颐，颐奇之。
dì jìn shì wèi yù shǐ tái jiǎn fǎ guān
第进士，为御史台检法官。
shào xīng chū dà chén jiàn zhào shì guǎn zhí bù jiù
绍兴初，大臣荐，召试馆职，不就。
tè mìng cí bù láng guān qiān lì bù yǐ shǒu fǎ wǔ lǚ yí hào chū zhī guì xī xiàn
特命祠部郎官，迁吏部，以守法忤吕颐浩，出知贵溪县。
huì yǒu wéi dūn fù zhí qí shì zhě gǎi tōng pàn lín jiāng jūn zhào wèi lì bù láng guān zuǒ sī jiàn quán jǐ shì zhōng wèi zhōng shū mén xià shěng jiǎn zhèng zhū fáng gōng shì
会有为敦复直其事者，改通判临江军，召为吏部郎官、左司谏、权给事中，为中书门下省检正诸房公事。
huái xi xuān fǔ shǐ liú guāng shì qǐng yǐ huái dōng sī tián yì huái xi tián dì xǔ zhī
淮西宣抚使刘光世请以淮东私田易淮西田，帝许之。
dūn fù yán guāng shì shuài yī dào wèi wén wèi cháo tíng cuò zhì háo fà nǎi xiān yì sī mǔ
敦复言："光世帅一道，未闻为朝廷措置毫发，乃先易私亩。
bǐ zhě yuè fēi shǔ guān yǐ sī shì gàn cháo tíng fēi qǐng jiā zuì zhōng wài chēng měi wèi yǒu gǔ xián jiāng fēng
比者岳飞属官以私事干朝廷，飞请加罪，中外称美，谓有古贤将风。
guāng shì zì chǔ bì bù zài fēi xià qǐ yǐ chén yán shì guāng shì qiě lìng jīng lǐ huái nán shōu fǔ bǎi xìng yǐ wéi dìng dū jiàn kāng jì zhōng xīng yǒu qī hé huàn sī jì zhī wèi biàn
光世自处必不在飞下，乞以臣言示光世，且令经理淮南，收抚百姓，以为定都建康计，中兴有期，何患私计之未便。
quán lì bù shì láng jiān xiáng dìng yī sī chì lìng
"权吏部侍郎兼详定一司敕令。
dù jiāng hòu zhù shì cǎo chuàng fán sì xuǎn gé fǎ duō suǒ cái dìng
渡江后，庶事草创，凡四选格法多所裁定。
dūn fù sù gāng yán jū lì bù qǐng yè bù xíng quán zōng píng yǔn chú jǐ shì zhōng
敦复素刚严，居吏部，请谒不行，铨综平允，除给事中。
dōng zhì jié zhǐ xià lǐ bù qǔ dù dié sì bǎi chōng cì yǔ
冬至节，旨下礼部，取度牒四百充赐予。
dūn fù zòu bīng xìng fèi guǎng fán kě zhù yòng dù zhě yóu dāng xī shěn liǎng gōng zài yuǎn bì xià dāng cǐ lìng jié yù fèng yī shāng wèi wàn suì shòu bù kě de yǒu sī nǎi yù jǔ píng shí lì xíng qìng cì hu
敦复奏："兵兴费广，凡可助用度者尤当惜，矧两宫在远，陛下当此令节，欲奉一觞为万岁寿不可得，有司乃欲举平时例行庆赐乎？
suì qǐn
"于是此事作罢。
yǒu zú shī xuān tiē dé zhōng zhǐ gěi jù tài yī wú qiú de zhǐ miǎn shì dūn fù zòu yī zú zhī wēi nǎi zhì shàng dú shèng cōng yī guān miǎn shì jiē huài chéng fǎ
有卒失宣帖，得中旨给据，太医吴球得旨免试，敦复奏："一卒之微，乃至上渎圣聪，医官免试，皆坏成法。
zì chóng níng dà guān yǐ lái jiān rén qī wǎng lín shì qǔ zhǐ wèi zhī àn yíng zhǐ huī jì gāng bài huài xùn zhì wēi luàn zhèng dǎo qián bì bù kě zhǎng yě
自崇宁、大观以来，奸人欺罔，临事取旨，谓之'暗嬴指挥'，纪纲败坏，驯致危乱，正蹈前弊，不可长也。
wāng bó yàn zi zhào sì chú jiāng xī jiān sī dūn fù lùn bó yàn jiān yōng wù guó qí zi sù wú cái wàng nán rèn chéng qīng
"汪伯彦子召嗣除江西监司，敦复论："伯彦奸庸误国，其子素无才望，难任澄清。
gǎi zhī yuán zhōu
"改知袁州。
yòu zòu zhào sì jì bù kě wèi jiān sī yì bù kě wèi shǒu chén
又奏："召嗣既不可为监司，亦不可为守臣。
jū yòu shěng liǎng yuè lùn bó fán èr shí sì shì yì zhě dàn zhī
"居右省两月，论驳凡二十四事，议者惮之。
fù wèi lì bù shì láng
复为吏部侍郎。
huì xīng jiàn zhào qiú zhí yán
彗星见，诏求直言。
dūn fù zòu xī kāng chéng yǐ xián shì cáng nì sì mín qiān yè shàng xià xiāng xùn lián chǐ dào xiāo huǐ yù luàn zhēn zhí yán bù wén wèi shēn kě wèi
敦复奏："昔康澄以'贤士藏匿，四民迁业，上下相徇，廉耻道消，毁誉乱真，直言不闻'为深可畏。
chén cháng jí qí yán kǎo yǐ rán zhī shì duō běn yú zuǒ yòu jìn xí jí jiān xié yǐ qiǎo nìng zhuǎn yí rén zhǔ zhī yì
臣尝即其言考已然之事，多本于左右近习及奸邪以巧佞转移人主之意。
qí è zhí chǒu zhèng zé néng shǐ xián shì cáng nì
其恶直丑正，则能使贤士藏匿；
qí zào wéi shì duān zé néng shǐ sì mín qiān yè
其造为事端，则能使四民迁业；
qí wěi qū mí féng zé néng shǐ shàng xià xiāng xùn
其委曲弥缝，则能使上下相徇；
qí jiǎ chǒng qiè quán huáng gǔ liú sú zé néng shǐ lián chǐ dào xiāo
其假宠窃权，簧鼓流俗，则能使廉耻道消；
qí wū rén gōng zuì zé néng shǐ huǐ yù luàn zhēn
其诬人功罪，则能使毁誉乱真；
qí yōng bì cōng míng zé néng shǐ zhí yán bù wén
其壅蔽聪明，则能使直言不闻。
chén yuàn fáng wēi dù jiàn yǐ zhù yìng tiān zhī shí
臣愿防微杜渐，以助应天之实。
yòu lùn bǐ lái bǎi sī bù kěn rèn zé suǒ xiè jiē qǔ jué cháo shěng shì yǒu bù dàng shàng fán tiān tīng zhě lì duō qǔ zhǐ
"又论："比来百司不肯任责，琐屑皆取决朝省，事有不当，上烦天听者，例多取旨。
yóu shì zǎi zhí suǒ zhì fán zá bù jiǎn yǒu sī tiān zǐ tīng lǎn měi jí xì wù fēi suǒ yǐ wéi zhèng
由是宰执所治烦杂，不减有司，天子听览，每及细务，非所以为政。
yuàn xiáng qí dà lüè qí xì
愿详其大，略其细。
bā nián jīn qiǎn shǐ lái yào yǐ nán xíng zhī lǐ zhào shì cóng tái jiàn tiáo zòu suǒ yí
八年，金遣使来要以难行之礼，诏侍从，台谏条奏所宜。
dūn fù yán jīn liǎng qiǎn shǐ zhí xǔ jiǎng hé fēi wèi wǒ ér rán ān zhī qí fēi yòu wǒ yě
敦复言："金两遣使，直许讲和，非畏我而然，安知其非诱我也。
qiě wèi zhī qū jǐ zé yī shì jì qū bì yǐ tā shì lái qū wǒ
且谓之屈己，则一事既屈，必以他事来屈我。
jīn suǒ qiǎn shǐ yǐ zhào yù wèi míng tǎng yù bì xià yì fú bài shòu yòu yù fēn tíng kàng lǐ hái kě cóng hu
今所遣使以诏谕为名，傥欲陛下易服拜受，又欲分廷抗礼，还可从乎？
gǒu cóng qí yī èr zé cǐ hòu kě yǐ hào lìng wǒ xiǎo yǒu wéi yì jí chéng xìn duān shè jì cún wáng jiē zài qí zhǎng wò yǐ
苟从其一二，则此后可以号令我，小有违异，即成衅端，社稷存亡，皆在其掌握矣。
shí qín guì fāng lì zàn qū jǐ zhī shuō wài yì qún qǐ jì suī dìng ér wèi gǎn xíng
"时秦桧方力赞屈己之说，外议群起，计虽定而未敢行。
gōu lóng rú yuān shuō guì yi zé rén wèi tái guān shǐ jī qù yì lùn zé shì suì yǐ
勾龙如渊说桧，宜择人为台官，使击去异论，则事遂矣。
yú shì rú yuān shī tíng chén mò jiāng jiē jù yào dì rén jiē hài è
于是如渊、施廷臣、莫将皆据要地，人皆骇愕。
dūn fù tóng shàng shū zhāng dào shàng shū yán qián rì rú yuān yǐ fù huì hé yì dé zhōng chéng jīn shī tíng chén yòu yǐ cǐ jī héng tà zhòng lùn fèi téng fāng qiě qiè chǐ mò jiāng yòu yǐ cǐ zhuó yòu shǐ
敦复同尚书张焘上疏言："前日如渊以附会和议得中丞，今施廷臣又以此跻横榻，众论沸腾，方且切齿，莫将又以此擢右史。
fu rú yuān tíng chén yōng rén dàn zhī guān wàng jiāng zé jiān rén yě bì xià nài hé yǔ cǐ bèi duàn guó lùn hu
夫如渊、廷臣庸人，但知观望，将则奸人也，陛下奈何与此辈断国论乎？
qǐ jiā chì zhú dù qún wǎng mén lì wèi zì zhì zì qiáng zhī cè
乞加斥逐，杜群枉门，力为自治自强之策。
jì yòu yǔ dào děng tóng bān rù duì zhēng zhī
"既又与焘等同班入对，争之。
guì shǐ suǒ qīn yù dūn fù yuē gōng néng qǔ cóng liǎng dì dàn xī kě zhì
桧使所亲谕敦复曰："公能曲从，两地旦夕可至。
dūn fù yuē wú zhōng bù wéi shēn jì wù guó jiā kuàng wú jiāng guì zhī xìng dào lǎo yù là qǐng wù yán
"敦复曰："吾终不为身计误国家，况吾姜桂之性，到老愈辣，请勿言。
guì zú bù néng qū
"桧卒不能屈。
hú quán zhé zhāo zhōu lín ān qiǎn rén xiè sòng biǎn suǒ
胡铨谪昭州，临安遣人械送贬所。
dūn fù wǎng jiàn shǒu chén zhāng chéng yuē quán lùn zǎi xiàng tiān xià gòng zhī zǔ zōng shí yǐ yán shì bèi zhé wèi kāi fēng zhě bì bù rú shì
敦复往见守臣张澄曰："铨论宰相，天下共知，祖宗时以言事被谪，为开封者必不如是。
chéng kuì xiè wèi zhuī huán
"澄愧谢，为追还。
shǐ guì bài xiàng zhì xià cháo shì xiāng hè dūn fù dú yǒu yōu sè yuē jiān rén xiāng yǐ
始桧拜相，制下，朝士相贺，敦复独有忧色曰："奸人相矣。
zhāng zhì yuǎn wèi gāng wén zhī jiē yǐ qí yán wèi guò
"张致远、魏矼闻之，皆以其言为过。
zhì shì cuàn quán dūn fù wèi rén yuē qǐng yán qín zhī jiān zhū jūn bù yǐ wéi rán jīn fāng zhuān guó biàn gǎn ěr tā rì hé suǒ bù zhì yé
至是窜铨，敦复谓人曰："顷言秦之奸，诸君不以为然，今方专国便敢尔，他日何所不至耶？
quán lì bù shàng shū jiān jiāng huái děng lù jīng zhì shǐ
权吏部尚书兼江、淮等路经制使。
gù shì shì cóng guò zǎi xiàng gé jì tuì zǎi xiàng bì sòng shù bù
故事，侍从过宰相阁，既退，宰相必送数步。
dūn fù jiàn guì wèi cháng sòng měi yuē rén bì zì wǔ ér hòu rén wǔ zhī
敦复见桧未尝送，每曰："人必自侮而后人侮之。
xún qǐng wài yǐ bǎo wén gé zhí xué shì zhī qú zhōu tí jǔ bó zhōu míng dào gōng
"寻请外，以宝文阁直学士知衢州，提举亳州明道宫。
xián jū shù nián zú nián qī shí yī
闲居数年卒，年七十一。
dūn fù jìng mò rú bù néng yán lì cháo lùn shì wú suǒ bì
敦复静默如不能言，立朝论事无所避。
dì cháng wèi zhī yuē qīng gěng qiào gǎn yán kě wèi wú tiǎn ěr zǔ yǐ
帝尝谓之曰："卿鲠峭敢言，可谓无忝尔祖矣。
huáng guī nián zì dé shào fú zhōu yǒng fú rén
黄龟年，字德邵，福州永福人。
dēng chóng níng wǔ nián jìn shì dì diào míng zhōu sī lǐ cān jūn lèi guān hé běi xi lù tí jǔ xué shì
登崇宁五年进士第，调洺州司理参军，累官河北西路提举学士。
lǚ yí hào jiàn ér qí zhī rù wèi tài cháng bó shì
吕颐浩见而奇之，入为太常博士。
jìng kāng yuán nián chú lì bù yuán wài láng bài jiān chá yù shǐ xún chú shàng shū zuǒ sī yuán wài láng zhōng shū mén xià jiǎn zhèng fáng gōng shì chōng xiū zhèng jú jiǎn tǎo guān
靖康元年，除吏部员外郎，拜监察御史，寻除尚书左司员外郎、中书门下检正房公事，充修政局检讨官。
qǐ lìng jiǎn zhèng guān chá tōng jìn sī dì cóng qí qǐng
乞令检正官察通进司，帝从其请。
shí yí hào zài xiāng zhí dǎng qīng qín guì yǐn zhū shèng fēi fèng jīng cí jiān shì dú kǒng zhōng shū shè rén hú ān guó chí lù huáng bù xià tè mìng guī nián shū xíng yì zhě jī qí qīn guān
时颐浩再相，植党倾秦桧，引朱胜非奉京祠兼侍读，恐中书舍人胡安国持录黄不下，特命龟年书行，议者讥其侵官。
qiān diàn zhōng shì yù shǐ
迁殿中侍御史。
huì biān bào wáng lún lái guī guī nián hé guì zhuān zhǔ hé yì jǔ zhǐ huī fù zhí dǎng zhuān quán jiàn bù kě zhǎng
会边报王伦来归，龟年劾桧专主和议，沮止恢复，植党专权，渐不可长。
nǎi shàng shū yuē chén wén yī yán ér jǐn shì jūn zhī dào yuē zhōng zuì mò dà yú qī jūn
乃上书曰："臣闻一言而尽事君之道曰忠，罪莫大于欺君；
yī yán ér jǐn fǔ zhèng zhī dào yuē gōng zuì mò dà yú sī jǐ
一言而尽辅政之道曰公，罪莫大于私己。
chén rén zhě bèi gōng ér xùn sī zé xíng shǎng tiě làn
臣人者背公而徇私，则刑赏僣滥。
lǜ rén zhǔ zhī zhào qí jiān zé hé dǎng dì jiāo xiāng yǔ bǐ zhōu yíng huò zhǔ tīng
虑人主之照其奸，则合党缔交，相与比周，荧惑主听。
gù fù xià wǎng shàng zhī dǎng shèng ér wēi fú zhī bǐng xià yí huò yǒu bù kě shèng yán zhě
故附下罔上之党盛，而威福之柄下移，祸有不可胜言者。
fú jiàn qín guì hái zì jīn guó bì xià zhòu rèn bù yī nián ér chāo zhì zǎi fǔ nǎi bù gù guó jiā dào wēi fú zài jǐ yù yǒng sāi yán lù
伏见秦桧还自金国，陛下骤任，不一年而超至宰辅，乃不顾国家，盗威福在己，欲永塞言路。
shū shàng guì ba bìng hé guì dǎng wáng rì huàn wáng bǐng wáng shǒu dào jiē ba zhī
"书上，桧罢，并劾桧党王〈日奂〉、王昞、王守道，皆罢之。
guì nǎi shòu guān wén diàn dà xué shì tí jǔ jiāng zhōu tài píng guān guān rú gù
桧乃授观文殿大学士、提举江州太平观，官如故。
guī nián yòu zòu bǐ lùn guì xùn sī qī jūn hé zhèng diǎn xíng tóu zhū yì tǔ yǐ yù chī mèi
龟年又奏："比论桧徇私欺君，合正典刑，投诸裔土，以御魑魅。
jīn nǎi rèn biàn jū zhù suī bì xià qǔ quán dà chén zhī lǐ qín guì jiān zhuàng bào lù fù chǒng yǐ rú xué zuì shàng zhí míng bǐ yōu yóu lín guǎn tīng qí zì rú
今乃任便居住，虽陛下曲全大臣之礼，秦桧奸状暴露，复宠以儒学最上职名，俾优游琳馆，听其自如。
lǜ duàn qún dào bì fēn shǒu cóng wèi zhī cóng zhě jiē yǐ fú zhū dú zhì qú kuí kě hu
律断群盗，必分首从，为之从者皆已伏诛，独置渠魁可乎？
yòu yuē chén wén ēn mò lóng yú fù zǐ yì mò zhòng yú jūn chén
"又曰："臣闻恩莫隆于父子，义莫重于君臣。
bú yì zé hòu qí jūn bù rén zé yí qí qīn
不义则后其君，不仁则遗其亲。
jūn qīn jì rán zé hé jì dàn ér bù wéi
君亲既然，则何忌惮而不为。
guì hòu mào shēn qíng jiǎo yán wěi xíng jìn pò jūn chén zhī shì yáng wèi miàn cóng
桧厚貌深情，矫言伪行，进迫君臣之势，阳为面从；
tuì shì péng bǐ zhī jiān yīn móu jǔ gé
退恃朋比之奸，阴谋沮格。
shàng bù wèi bì xià zhōng bù wèi dà chén xià bù wèi tiān xià zhī yì wú jì dàn rú cǐ
上不畏陛下，中不畏大臣，下不畏天下之议，无忌惮如此。
qī jūn sī jǐ yǒu yī jí kě chù kuàng guì zhī qī yǔ sī xiǎn zhù zhě wèi duō hu
欺君私己，有一即可黜，况桧之欺与私显著者为多乎？
zhāng fán sān shàng suì chǐ guì zhí
"章凡三上，遂褫桧职。
fù shàng zhāng yuē guì xíng guǐ ér yán jué wài suō ér zhòng xié yǐ qiǎo zhà qǔ xiàng wèi jiān huí qiè guó bǐng shōu zhào xiǎn nìng pán jié dǎng yǔ
复上章曰："桧行诡而言谲，外缩而中邪，以巧诈取相位，奸回窃国柄，收召险佞，蟠结党与。
bì xià yǐ zhì lín ér biàn zhī zǎo yǐ gāng jué ér qù zhī sù gù duān rén zhèng shì jǔ shǒu xiāng qìng gài yǐ gōng tiān xià zhī tóng wù ěr
陛下以智临而辨之早，以刚决而去之速，故端人正士，举手相庆，盖以公天下之同恶耳。
chén yuàn bì xià fā míng zhào yǐ guì qián tè yǐn è bào bái yú tiān xià shǐ zhī bì xià shù yì xiàng wèi zhēn bù dé yǐ yě
臣愿陛下发明诏，以桧潜慝隐恶暴白于天下，使知陛下数易相位真不得已也；
yòu suǒ yǐ pò wéi chén jiān dǎn zhù péng bǐ zhī fēng bù fù zuò yǐ
又所以破为臣奸胆，庶朋比之风不复作矣。
chú tài cháng shǎo qīng lèi qiān qǐ jū shè rén zhōng shū shè rén jiān jǐ shì zhōng
"除太常少卿，累迁起居舍人、中书舍人兼给事中。
shì yù shǐ cháng tóng yán guī nián yīn jié dà chén zhì shēn yào dì yòu jiāo jié zhū jiāng qù cāo bù zhèng bà guī
侍御史常同言龟年阴结大臣，致身要地，又交结诸将，趣操不正，罢归。
sī jiàn zhān dà fāng xī guì yì hé guī nián fù lì fěi rén jìn shēn bù chǐ luò zhí běn guàn jū zhù
司谏詹大方希桧意劾龟年附丽匪人，搢绅不齿，落职，本贯居住。
zú liù shí sān
卒，六十三。
guī nián wēi shí yǒng fú bù li cháo jīng qí zhī xǔ qī yǐ nǚ
龟年微时，永福簿李朝旌奇之，许妻以女。
guī nián jì dēng dì ér cháo jīng yǐ sǐ jiā pín shén
龟年既登第，而朝旌已死，家贫甚。
huò quàn guī nián bié qǔ guī nián zhèng sè yuē wú xǔ yǐ nuò sǐ ér fù zhī hé yǐ zì lì
或劝龟年别娶，龟年正色曰："吾许以诺，死而负之，何以自立。
suì qǔ zhī
"遂娶之。
rèn zǐ ēn xiān zòu qí dì zhī zǐ rén jiē yì zhī
任子恩，先奏其弟之子，人皆义之。
zi héng shì zhì hú nán tí jǔ
子衡，仕至湖南提举。
chéng yǔ zì bó yǔ ráo zhōu fú liáng rén
程瑀，字伯宇，饶州浮梁人。
qí gū zāng shì fù yǎng yǔ wèi zi gū méi shǐ fù běn xìng
其姑臧氏妇，养瑀为子，姑没，始复本姓。
shǎo yǒu shēng tài xué shì wèi dì yī lèi guān zhì jiào shū láng
少有声太学，试为第一，累官至校书郎。
wèi zāng shì fù mǔ fú fú què chú bīng bù yuán wài láng
为臧氏父母服，服阕，除兵部员外郎。
shì gāo lí shǐ huí chōng sòng bàn shǐ
适高丽使回，充送伴使。
xiān shì shǐ zhě wǎng fǎn jiāng zhè jiān diào wǎn zhōu fu shén rǎo yǒu zhào jìn zhǐ
先是，使者往返江、浙间，调挽舟夫甚扰，有诏禁止。
tí jǔ rén xiāng wáng xún huà bié chì yù fēng nì shuǐ sè xǔ diào fu
提举人舡王珣画别敕，遇风逆水涩许调夫。
yǔ dù huái jiàn mín dīng wǎn zhōu rú gù suì hé xún xún fǎn zòu yǔ wéi yù bǐ
瑀渡淮，见民丁挽舟如故，遂劾珣，珣反奏瑀违御笔。
zhào mìng huái nán tí jǔ pān liáng guì hé shí liáng guì zòu xún yán fēi shì
诏命淮南提举潘良贵核实，良贵奏珣言非是。
jīn rén rù qīn qiú kě shǐ zhě yǔ qǐng wǎng
金人入侵，求可使者，瑀请往。
wèi xíng huì qīn zōng jí wèi yì gē sān zhèn mìng yǔ wǎng hé dōng qín guì wǎng hé zhōng
未行，会钦宗即位，议割三镇，命瑀往河东，秦桧往河中。
yǔ zòu chén yuàn fèng shǐ bù yuàn gē dì
瑀奏："臣愿奉使，不愿割地。
bù bào
"不报。
zhì zhōng shān zhū jiāng yǐ de mì yù chéng shǒu bù xià
至中山，诸将已得密谕，城守不下。
yǔ yǔ jīn shǐ wáng ruì jù zhì yān shān
瑀与金使王汭俱至燕山。
hái
还，
chú zuǒ zhèng yán
除左正言，
jí yán gǔ gōng dà chén mò kěn yǐ shēn rèn tiān xià shì
即言股肱大臣莫肯以身任天下事，
qiě lùn yù mù zǔ zōng ér yù zhuī wú shù
且论："欲慕祖宗而遹追无术，
yù chì yǎn huàn ér chǒng rèn yì jiān
欲斥奄宦而宠任益坚，
yù chú jiān è ér báo shì diǎn xíng
欲锄奸恶而薄示典刑，
yù tài làn miào ér gǒu róng jiǎo xìng
欲汰滥缪而苟容侥幸，
jiān tīng ér bù néng xíng qí yán
兼听而不能行其言，
wěi rèn ér bù néng zé qí xiào
委任而不能责其效，
gǒu qiě zhī xí fù chéng
苟且之习复成，
dǎng yǔ zhī sī jìn guǎng
党与之私浸广，
zuì shí bìng zhī dà zhě
最时病之大者。
dì yuē zhèn fēi bù zhī cǐ lǜ yǒu wèi jǐn jué yì xíng zhī yǒu shī ěr
"帝曰："朕非不知此，虑有未尽，决意行之有失耳。
yǔ yuē shì gù dāng shú lǜ rán yōu róu bù duàn shí huī shì gōng
"瑀曰："事固当熟虑，然优柔不断，实隳事功。
dì wèn li gāng xuān fǔ liǎng lù wài yì wèi hé
"帝问："李纲宣抚两路，外议谓何？
yǔ yuē qiān lùn gù yǐ wéi yi
"瑀曰："佥论固以为宜。
rán gāng qián yǔ dà chén yì lùn bù hé xū lài shèng míng zhào chá qí xīn rèn zhī wú yí kě yě
然纲前与大臣议论不合，须赖圣明照察其心，任之无疑可也。
jīn qiú wò lí bù zhān hǎn zhēng gōng gù wò lí bù yù hé zhān hǎn yù zhàn cháo tíng qiǎn rén jī là shū yuē yú dǔ jiē wèi zhān hǎn suǒ de
金酋斡离不、粘罕争功，故斡离不欲和，粘罕欲战，朝廷遣人赍蜡书约余睹，皆为粘罕所得。
yǔ yīn yán jīn bīng wéi wǒ zhòng zhèn shù yuè bù néng jiě qǐ néng chū sài gòng móu rén zhī guó
瑀因言："金兵围我重镇，数月不能解，岂能出塞共谋人之国。
mò ruò qiǎn shǐ yì hé rán jǐn chì biān bèi xú guān qí biàn
莫若遣使议和，然谨饬边备，徐观其变。
shǐ wèi xíng
"使未行。
yǔ fù yán xú chù rén yōng sú wú mǐn hūn nuò táng kè qīng xiǎn zhèng shì suǒ yǐ bù zhèn
瑀复言："徐处仁庸俗，吴敏昏懦，唐恪倾险，政事所以不振。
qǐng jǐn chù miǎn bié xuǎn yīng xián gòng tú dà jì
请尽黜免，别选英贤，共图大计。
dì jiā nà zhī
"帝嘉纳之。
shí yù shǐ li guāng yán xīng biàn dì yí yǐ wèn yǔ duì yán bì xià wú wèn yǒu wú dì zhèng shì xiū dé zé biàn yì kě xiāo
时御史李光言星变，帝疑以问瑀，对言："陛下毋问有无，第正事修德，则变异可消。
yǔ cháng lùn cài jīng zuì dì yīn yán wú mǐn bì jīng yòu yí guāng dǎng jīng wèi yǔ yuē xū qīng zuò wén zì lái
"瑀尝论蔡京罪，帝因言吴敏庇京，又疑光党京，谓瑀曰："须卿作文字来。
yǔ cí
"瑀辞。
gǎi tún tián láng guān zhé tiān jiān zhāng zhōu jiān shuì
改屯田郎官，谪添监漳州监税。
gāo zōng jí wèi zhào wèi sī fēng yuán wài láng qiān guāng lù shǎo qīng guó zǐ sī yè
高宗即位，召为司封员外郎，迁光禄少卿、国子司业。
qǐng cí zhǔ guǎn bó zhōu míng dào gōng
请祠，主管亳州明道宫。
xún zhào fù xíng zài shū shí shì yǐ xiàn
寻召赴行在，疏十事以献。
chú zhí mì gé tí diǎn jiāng dōng xíng yù zhào wèi tài cháng shǎo qīng qiān jǐ shì zhōng jiān shì jiǎng
除直秘阁、提点江东刑狱，召为太常少卿，迁给事中兼侍讲。
jiàn xiū zhèng jú qí mù yuē shěng fèi yù guó qiáng bīng xī mín
建修政局，其目曰省费裕国、强兵息民。
yǔ tiáo shàng shí sì shì jiē qiè shí wù
瑀条上十四事，皆切时务。
shí sān yá dān ruò wǔ jūn duō chū yú dào yǔ yán li pěng cuī zēng bèi gè jiāng qí tú zhāng jùn wáng wáng xiè běn wú bīng jī jīn lǚ yí hào chū zhēng jí pěng zēng bèi biàn kě shǐ lì róng háng
时三衙单弱，五军多出于盗，瑀言："李捧、崔增辈各将其徒，张俊、王〈王燮〉本无兵机，今吕颐浩出征，即捧、增辈便可使隶戎行。
dì yīn yán yí hào shú yú jūn shì zài wài zǒng zhū jiāng guì zài cháo tíng shù jī nèi wài xiāng yìng rán guì chéng shí dàn tài zhí ěr
"帝因言："颐浩熟于军事，在外总诸将，桧在朝廷，庶几内外相应，然桧诚实，但太执耳。
yǔ yuē rú qiú jī jǐng néng shùn zhǐ zhě jí bù nán de dàn bù chéng shí zé zhōng bù kě yǐ
"瑀曰："如求机警能顺旨者，极不难得，但不诚实，则终不可倚。
dì rán zhī
"帝然之。
quán bāng yàn chú qiān shū shū mì yuàn yǔ yán bāng yàn wǔ zuì shū sān shàng bù bào
权邦彦除签书枢密院，瑀言邦彦五罪，疏三上，不报。
qiú ba chú bīng bù shì láng bù bài yǐ fū wén gé dài zhì zhī xìn zhōu
求罢，除兵部侍郎，不拜，以敷文阁待制知信州。
dài yù shǐ jiāng gōng jī zuǒ sī jiàn fāng gōng mèng qīng yán yǔ bù kě qù fù yǐ wéi jǐ shì zhōng
待御史江公跻、左司谏方公孟卿言瑀不可去，复以为给事中。
jiǔ zhī fù mìng zhī xìn zhōu
久之，复命知信州。
hú ān guó liú yī zhǐ yán yǔ zhōng xìn kě yǐ bèi xiàn nà zhèng zhí kě yǐ sī fēng xiàn bù yí qù
胡安国、刘一止言："瑀忠信可以备献纳，正直可以司风宪，不宜去。
suì fù liú
"遂复留。
yí hào jiàn xí yì jì dé zhǐ yǐ yù pī shì hòu shěng guān
颐浩荐席益，既得旨，以御批示后省官。
yǔ yuē yì wéi rén gōng qǐ bù zhī hé bì yòng
瑀曰："益为人公岂不知，何必用？
yí hào yuē jǐ shì bú jiàn yù pī yé
"颐浩曰："给事不见御批耶？
yǔ yuē yǐ jiàn yǐ
"瑀曰："已见矣。
gōng bù néng zhí zòu nǎi xiān shì yǔ bèi yù shǐ bù gǎn lùn bó yé
公不能执奏，乃先示瑀辈，欲使不敢论驳耶？
rán yì zhī lái fēi gōng fú yě
然益之来，非公福也。
yí hào nǎn rán jí hé yì
"颐浩赧然，即劾益。
wèi jǐ yǐ yán zhě ba tí jǔ bó zhōu míng dào gōng xún fù huī yóu gé dài zhì zhī fǔ zhōu wú hé tí jǔ jiāng zhōu tài píng xīng guó gōng
未几，以言者罢，提举亳州明道宫，寻复徽猷阁待制、知抚州，无何，提举江州太平兴国宫。
jū fù mǔ sàng fú chú zhī yán zhōu xǐ xuān zhōu fù fèng cí
居父母丧，服除，知严州，徙宣州，复奉祠。
é zhào fù xíng zài chú bīng bù shì láng jiān shì dú
俄召赴行在，除兵部侍郎兼侍读。
yīn lùn dèng yǔ cháng yán xīng shuāi zài dé hòu báo chū bù lùn dà xiǎo
因论："邓禹尝言'兴衰在德厚薄，初不论大小'。
guāng wǔ bù shù nián dìng dà yè yǔ yán rú hé fú qì
光武不数年定大业，禹言如合符契。
jīn yīng jùn mǎn cháo qǐ wú wéi bì xià huà zhì jì zhě yuàn lì zhì ér yǐ
今英俊满朝，岂无为陛下画至计者，愿厉志而已。
xún qiān yì shàn
"寻迁翊善。
lùn jīn rén rù qīn wèi cháng yī dà nǜ yǒu qīng wǒ xīn qǐ kě bǎo qí bù bèi méng
论："金人入侵，未尝一大衄，有轻我心，岂可保其不背盟。
yi shěng fèi yì mò cháng fù wài yī háo bù qǔ yú mín mín rì yì hòu bīng rì yì qiáng shǐ jīn rén bù gǎn kuī wèi cháng jì
宜省费抑末，常赋外一毫不取于民，民日益厚，兵日益强，使金人不敢窥为长计。
dì yuē qiě zuò shí nián
"帝曰："且作十年。
yǔ zài bài yuē shí nián zhī shuō yuàn bì xià zǎo yè wú wàng
"瑀再拜曰："十年之说，愿陛下早夜毋忘。
chú bīng bù shàng shū
"除兵部尚书。
guì jì zhǔ hé yǔ yì lùn bù zhuān yǐ hé wéi shì guì jì zhī gǎi lóng tú gé xué shì zhī xìn zhōu
桧既主和，瑀议论不专以和为是，桧忌之，改龙图阁学士、知信州。
huì dà shuǐ guì jiàn yǔ zòu dú wèi tóng liè yuē yáo zhī hóng shuǐ bù zhì rú shì
会大水，桧见瑀奏牍，谓同列曰："尧之洪水，不至如是。
yǔ suì chēng jí tí jǔ jiāng zhōu tài píng xīng guó gōng
"瑀遂称疾，提举江州太平兴国宫。
zuò tōng shū li guāng jiàng cháo yì dài fū zú nián liù shí liù
坐通书李光，降朝议大夫，卒，年六十六。
yǔ zài cháo wú guǐ suí cháng wèi lún yǔ shuō zhì yì bù shè sù yán kǒng zǐ bù yù yīn zhōng rén
瑀在朝无诡随，尝为《论语说》，至"弋不射宿"，言孔子不欲阴中人。
zhì zhōu gōng wèi lǔ gōng zé yuē kě wèi liú tì
至"周公谓鲁公"，则曰可为流涕。
hóng xìng zǔ xù shù qí yì guì yǐ wéi jī jǐ zhú xìng zǔ
洪兴祖序述其意，桧以为讥己，逐兴祖。
wèi ān xíng qǐn bǎn jīng xi cáo sī yì duó ān xíng guān jí qí jiā huǐ bǎn
魏安行锓版京西漕司，亦夺安行官，籍其家，毁版。
guì sǐ yǔ zǐ sūn nǎi miǎn gù yún
桧死，瑀子孙乃免锢云。
yǒu zòu yì liù juǎn
有奏议六卷。
zhāng chǎn zì dà yóu yǒng jiā rén
张阐字大猷，永嘉人。
yòu lì xué bó shè jīng shǐ shàn zhǔ wén
幼力学，博涉经史，善属文。
jiāng mìng míng mèng shén rén dà shū chǎn zì yuē yǐ shì míng ěr
将命名，梦神人大书"阐"字曰："以是名尔。
fù yì zhī lì miǎn qí wéi xué
"父异之，力勉其为学。
wèi guàn yóu shě xuǎn gòng jīng shī
未冠，由舍选贡京师。
dēng xuān hé liù nián jìn shì dì diào yán zhōu bīng cáo yuàn jiān zhì yòu yù
登宣和六年进士第，调严州兵曹掾兼治右狱。
shí fāng xī zuò luàn chǎn chàng shǒu yù jì
时方腊作乱，阐倡守御计。
yǒu yì shì qǐng shēn dū zhàn jì zhàn shāo què zhōu jiāng nù fù chǎn zhì jiāng shā zhī chǎn lì zhēng yuē shì shì yǐ yì qǐng zhàn guān jūn què shì bù dé dú qián fēi shǒu bēn zhě shā zhī hé zuì
有义士请身督战，既战，稍却，州将怒，付阐治，将杀之，阐力争曰："是士以义请战，官军却，势不得独前，非首奔者，杀之何罪？
zhōu jiāng yì jiě shì de miǎn
"州将意解，士得免。
li huí shuài jiāng xī xí yì shuài hú nán jiē pì zhì mù xià
李回帅江西，席益帅湖南，皆辟置幕下。
qún dào jù dòng tíng guān jūn duō xī běi rén bù xián shuǐ zhàn
群盗据洞庭，官军多西北人，不闲水战。
chǎn jiàn cè zào zhàn jiàn yǐ dà jiàn wèi yíng xiǎo jiàn chū zhàn chéng shuǐ hé zhí dǎo zéi cháo zéi shì yǐ shuāi
阐建策造战舰，以大舰为营，小舰出战，乘水涸直捣贼巢，贼势以衰。
zhū sī jiāo jiàn gǎi zhì lì bù yǐ wēi wén jū zhī chǎn fú biàn qiú yuè cí guī
诸司交荐，改秩，吏部以微文沮之，阐弗辩，求岳祠归。
lì è tái èr zhōu jiào shòu
历鄂、台二州教授。
shào xīng shí nián zhào shì cóng gè jǔ suǒ zhī jǐ shì zhōng lín dài pìn yǐ chǎn wén zhào duì
绍兴十年，诏侍从各举所知，给事中林待聘以阐闻，召对。
shí jīn rén yì hé guī guān zhōng de
时金人议和，归关中地。
chǎn shǒu yán guān zhōng bì zhēng zhī dì gǔ hào tiān fǔ yuàn gù shǒu yǐ bì bā shǔ tú zhōng yuán
阐首言："关中必争之地，古号天府，愿固守以蔽巴蜀，图中原。
cì yán jiān sī jùn shǒu jiàn jǔ zhī bì
"次言监司、郡守荐举之弊。
yòu qǐ yán jìn è dí yǐ jì jiāng zhè shuǐ huàn
又乞严禁遏籴，以济江、浙水患。
zhào shì guǎn zhí chú mì shū shěng zhèng zì qiān jiào shū láng jiān wú yì wáng fǔ jiào shòu
召试馆职，除秘书省正字，迁校书郎兼吴、益王府教授。
shí zhū jiāng shì gōng yāo jué shǎng yǒu guò zé gū xī yòu bīng bù yú wài jìn wèi dān guǎ chǎn shàng shū jí lùn zhī
时诸将恃功邀爵赏，有过则姑息，又兵布于外，禁卫单寡，阐上疏极论之。
hòu shāo jìn tuì zhū jiāng bì dāng qí shí qiě zhào zhū dào bīng yǐ yì jìn lǚ jiē rú chǎn yán
后稍进退诸将必当其实，且召诸道兵以益禁旅，皆如阐言。
shí sān nián qiān mì shū láng jiān guó shǐ yuàn jiǎn tǎo guān
十三年，迁秘书郎兼国史院检讨官。
qín guì měi jiàn tái jiàn bì xiān yù yǐ jǐ yì cháng wèi chǎn yuē mì shū jiǔ cì yù yǐ tái zhōng xiāng chǔ hé rú
秦桧每荐台谏，必先谕以己意，尝谓阐曰："秘书久次，欲以台中相处何如？
chǎn xiè yuē chéng xiàng jiàn zhī de lǎo sǐ mì shū xìng yǐ
"阐谢曰："丞相见知，得老死秘书幸矣！
guì mò rán jìng ba zhǔ guǎn tāi zhōu chóng dào guàn lì quán qú èr zhōu tōng pàn
"桧默然，竟罢，主管台州崇道观，历泉、衢二州通判。
èr shí wǔ nián dōng dì gōng lǎn wàn jī qǐ chǎn tí jǔ liǎng zhè lù shì bó rù wèi yù shǐ tái jiǎn fǎ guān shēng lì bù yuán wài láng
二十五年冬，帝躬揽万机，起阐提举两浙路市舶，入为御史台检法官，升吏部员外郎。
xiào zōng zài wáng dǐ dì miào xuǎn gōng liáo wèi zhuāng zhòng lǎo chéng wú yú chǎn zhě gǎi mìng cí bù jiān jiàn wáng fǔ zàn dú
孝宗在王邸，帝妙选宫僚，谓"庄重老成无逾阐者"，改命祠部兼建王府赞读。
sān shí yī nián chūn dà yǔ wú mài miáo jīng zhè dào qǐ zhào shì cóng tái jiàn tiáo chén mǐ zāi yù dào zhī shù
三十一年春，大雨，无麦苗，荆、浙盗起，诏侍从、台谏条陈弭灾、御盗之术。
chǎn shàng shū yuē hé yì yǐ lái suì yǒu pìn bì mín bù kān mìng chén yuàn bì xià wú yǐ jīn rén kùn zhōng guó kě hu
阐上疏曰："和议以来，岁有聘币，民不堪命，臣愿陛下毋以金人困中国可乎？
guī zhèng rén shí yǒu qiǎn hái zhī mìng yuàn shēng wén dào lù chén yuàn bì xià wú shǐ jīn rén dé yǐ gān xīn kě hu
归正人时有遣还之命，怨声闻道路，臣愿陛下毋使金人得以甘心可乎？
zhōu xiàn lì zhí bēi de yuǎn yú duó zhī huò bèi yú biān jí chén yuàn bì xià yán zàng lì zhī zhū kě hu
州县吏职卑地远，渔夺之祸被于编籍，臣愿陛下严脏吏之诛可乎？
juān zū zhī lìng yǐ shè fù zhēng kuān dà zhī zé lì wèi xū wén chén yuàn bì xià shēn zhào lìng zhī jìn kě hu
蠲租之令，已赦复征，宽大之泽例为虚文，臣愿陛下申诏令之禁可乎？
shì shù zhě néng cì dì xíng zhī zé zú yǐ dòng tiān dì zhào hé qì zāi yì dào zéi bù zú lǜ yě
是数者能次第行之，则足以动天地，召和气，灾异、盗贼不足虑也。
yòu yán jīn zhǔ liàng jiāng rù qīn yi shǒu yào hài fáng hǎi dào sān biān bù kě wú liáng jiāng dū shì bù kě wú dà shuài
"又言："金主亮将入侵，宜守要害，防海道，三边不可无良将，督视不可无大帅。
shū zòu dì jiā nà miàn yù yuē qīng suǒ yán shēn zhōng shí bìng dàn qiǎn rén běi guī yǐ zài yuē shū zhèn bù rěn yū yě
"疏奏，帝嘉纳，面谕曰："卿所言深中时病，但遣人北归，已载约书，朕不忍渝也。
qiān jiāng zuò jiān jìn zōng zhèng shǎo qīng
"迁将作监，进宗正少卿。
sān shí èr nián xiào zōng jí wèi chǎn quán gōng bù shì láng jiān shì jiǎng rù xiè yán zhū jiāng yǐ bài wèi jié mào shòu jué zhì zhōu xiāng jìn jūn yīn qín pèi gǔ zào xī hòu shǎng bù kě bù zhèng qí zuì
三十二年，孝宗即位，阐权工部侍郎兼侍讲，入谢，言："诸将以败为捷，冒受爵秩，州厢禁军因覃霈鼓噪，希厚赏，不可不正其罪。
shí xī wèi shī xíng
"时悉为施行。
jīn zhǔ liàng sǐ gé wáng bāo fù qiú hé zài yì qiǎn shǐ
金主亮死，葛王褒复求和，再议遣使。
chǎn yán yi yán qiǎn shǐ zhī mìng zhèng dí guó zhī lǐ bǐ huò bù cóng zé yǒu zhàn ěr
阐言："宜严遣使之命，正敌国之礼，彼或不从，则有战尔。
rú shì zé zhōng guó zhī wēi kě yǐ fù zhèn
如是，则中国之威可以复振。
dì yuē shǐ zhě bào pìn gù shì yě jiù yuē bù cóng zhèn zhì dìng yǐ
"帝曰："使者报聘，故事也，旧约不从，朕志定矣。
shì dōng gěi zhá shì cóng tái jiàn tiáo jù shí wù chǎn shàng shí shì jiē biāo fāng qiè
"是冬，给札侍从、台谏条具时务，阐上十事皆{髟方}切。
dāng shí yìng zhào shù shí rén wéi chǎn yǔ guó zǐ sī yè wáng shí péng zhǐ chén shí shì chì quán xìng wú suǒ huí yǐn
当时应诏数十人，惟阐与国子司业王十朋指陈时事，斥权幸，无所回隐。
míng rì zhào liǎng rén duì nèi diàn dì dà jiā chēng shǎng cì jiǔ jí yù shū
明日，召两人对内殿，帝大加称赏，赐酒及御书。
shí jìn tài shàng huáng dì tài shàng huáng hòu cè bǎo gōng bù lì jìn guān chǎn cí
时进太上皇帝、太上皇后册宝，工部例进官，阐辞。
huò yuē gōng zhuàn yī jiē zé zé kě yǐ jí zǐ sūn nài bǎo cí
或曰："公转一阶，则泽可以及子孙，奈保辞？
chǎn xiào yuē bǎo cè fēi wú gōng yě wú néng wéi zǐ sūn mào wú gōng shǎng hu
"阐笑曰："宝册非吾功也，吾能为子孙冒无功赏乎？
lóng xīng yuán nián zhēn bài gōng bù shì láng
隆兴元年，真拜工部侍郎。
chǎn zòu chén qù dōng qǐ shǒu yù liǎng huái bì xià wèi chūn shǒu xíng zhī xià qiū dāng bì jīn qí shí yǐ
阐奏："臣去冬乞守御两淮，陛下谓春首行之，夏秋当毕，今其时矣。
dì yuē jiāng huái shì jǐn fù zhāng jùn zhèn yǐ jùn wèi cháng chéng
"帝曰："江、淮事尽付张浚，朕倚浚为长城。
huì dū fǔ qǐng shòu xiāo qí jiàng zhào wèn chǎn chǎn qǐng shòu qí jiàng
"会督府请受萧琦降，诏问阐，阐请受其降。
é bào wáng shī shōu fù líng bì xiàn chǎn lǜ dà jiàng li xiǎn zhōng shào hóng yuān shēn rù wú yuán zòu qǐng yì bīng diàn hòu
俄报王师收复灵壁县，阐虑大将李显忠、邵宏渊深入无援，奏请益兵殿后。
yǐ ér wáng shī guǒ shī lì zhòng lùn guī zuì yú zhàn
已而王师果失利，众论归罪于战。
chǎn yuē bì xià chū shī shòu xiáng shì yě
阐曰："陛下出师受降是也。
zhū jiāng wéi jié dù qiě wú yuán ér bài dāng jiáo qián shī ān kě jù jū ruì qì
诸将违节度且无援而败，当矫前失，安可遽沮锐气。
dì zhuàng qí yán yì chū yù qián qì jiǎ fù zhū jūn shǒu zhào láo jùn jūn shēng fù zhèn
"帝壮其言，益出御前器甲付诸军，手诏劳浚，军声复振。
shí shù yì tái jiàn chǎn lì yán zhī qǐng zēng guǎng jiàn yuán
时数易台谏，阐力言之，请增广谏员。
dì yuē tái jiàn hǎo míng rú mǒu rén dàn yù de zhí shēng ér qù
帝曰："台谏好名，如某人但欲得直声而去。
chǎn yuē táng dé zōng yí jiāng gōng fǔ wèi mài zhí lù zhì qiē jiàn yuàn bì xià shēn yǐ wéi jiàn
"阐曰："唐德宗疑姜公辅为卖直，陆贽切谏，愿陛下深以为鉴。
dì zài sān jiā jiǎng
"帝再三嘉奖。
jīn rén qiú hé dì yǔ chǎn yì chǎn yuē bǐ yù hé wèi wǒ yé
金人求和，帝与阐议，阐曰："彼欲和，畏我耶？
ài wǒ yé
爱我耶？
zhí kuǎn wǒ ěr
直款我耳。
lì chén liù hài bù kě xǔ
"力陈六害不可许。
dì yuē zhèn yì yì rán gū suí yí yīng zhī
帝曰："朕意亦然，姑随宜应之。
dì jì mài zhí zhī yǔ wèi hú quán yì jí cǐ
"帝记"卖直"之语，谓："胡铨亦及此。
zhèn fēi jù jiàn zhě biàn shì fēi ěr
朕非拒谏者，辨是非耳。
chǎn yuē shèng dù dāng rú tiān nài hé yǔ chén xià zhēng míng
"阐曰："圣度当如天，奈何与臣下争名。
dì yuē qīng yán shì yě
"帝曰："卿言是也。
qǐng zhī chú gōng bù shàng shū jiān shì dú
"顷之，除工部尚书兼侍读。
jīn fù yuán shuài hé shí liè zhì níng yǐ shū yù tōng hǎo suǒ qǐng sān shì guó shū suì bì zhī yì yǐ dìng wéi gē táng shān hǎi sì wèi jué jiāng qiǎn wáng zhī wàng lóng dà yuān tōng wèn ér zhòng yán fēn fēn bù yǐ
金国副元帅纥石烈志宁写信到南宋表示愿与南宋友好相处，所要求的三件事，其中国书、岁币二件已议定，只有割让唐、邓、海、泗四州土地一事仍未解决，朝廷准备派遣王之望、龙大渊作为使者前往商议，朝野上下议论纷纷。
chǎn wèi bù yǔ sì zhōu nǎi kě tōng hé yì lùn xiān dìng nǎi kě qiǎn shǐ jīn bǐ wèi kè wǒ wéi zhǔ wǒ yǐ rén yì fǔ tiān xià bǐ yǐ cán kù nüè wú mín guān jīn shì yǐ shuāi hé bì xiān shì yǐ ruò
阐谓："不与四州乃可通和，议论先定乃可遣使，今彼为客，我为主，我以仁义抚天下，彼以残酷虐吾民，观金势已衰，何必先示以弱。
cháo lùn wěi zhī
"朝论韪之。
dì yòng zhēn zōng gù shì mìng jīng yán guān èr yuán dì sù xué shì yuàn yǐ bèi gù wèn chǎn rù duì yóu shù
帝用真宗故事，命经筵官二员递宿学士院，以备顾问，阐入对尤数。
lǚ yǐn jí qǐ hái gǔ dì bù rěn qí qù
屡引疾乞骸骨，帝不忍其去。
èr nián chǎn qǐng yì lì nǎi chú xiǎn mó zhí xué shì tí jǔ tài píng xīng guó gōng
二年，阐请益力，乃除显谟直学士、提举太平兴国宫。
bì cí dì wèn suǒ yù yán chǎn zòu xǔ hé zé wàng zǔ zōng zhī chóu qì sì zhōu zé shī zhōng yuán zhī xīn qiǎn guī zhèng rén zé shāng zhōng yì zhī qì
陛辞，帝问所欲言，阐奏："许和则忘祖宗之仇，弃四州则失中原之心，遣归正人则伤忠义之气。
wéi bì xià wú wàng lǎo chén píng xī zhī yán
惟陛下毋忘老臣平昔之言。
qí zhǐ shí shì yóu zhūn qiē dì juàn yì dǔ
"其指时事尤谆切，帝眷益笃。
yù yǐ qiū liáng fù zhào jiā cì jīn xī dài tè xǔ pèi yú
谕以秋凉复召，加赐金犀带，特许佩鱼。
jū jiā yú yuè zú nián qī shí sì
居家逾月卒，年七十四。
tè zèng duān míng diàn xué shì
特赠端明殿学士。
zhū xī cháng yán qín guì xié dí yào jūn lì zhǔ hé yì qún yán bó bó bù píng
朱熹尝言："秦桧挟敌要君，力主和议，群言勃勃不平。
guì jì cuī shé zhōng chén yì shì zhī qì suì shǐ shì dà fū huái ān chéng xí
桧既摧折忠臣义士之气，遂使士大夫怀安成习。
zhì guǐ wèi hé yì zé zhī qí fēi zhě xiān yǐ
至癸未和议，则知其非者鲜矣。
cháo lùn jiān yǒu jiàn bái lǜ zá yán lì hài qí yán jīn rén shì chóu bù kě hé zhě wéi hú yòu shǐ quán zhāng shàng shū chǎn ěr
朝论间有建白，率杂言利害，其言金人世仇不可和者，惟胡右史铨、张尚书阐耳。
zǐ shū chūn
"子叔椿。
hóng nǐ zì chéng jì yī zì yì sǒu zhèn jiāng dān yáng rén
洪拟，字成季，一字逸叟，镇江丹阳人。
běn hóng xìng qí xiān yǒu míng qiú zhě cháng wèi zhōng shū lìng bì nán táng huì gǎi jīn xìng
本弘姓，其先有名璆者，尝为中书令，避南唐讳，改今姓。
hòu fù bì xuān zǔ miào huì
后复避宣祖庙讳。
suì yīn zhī
遂因之。
nǐ dēng jìn shì jiǎ kē
拟登进士甲科。
chóng níng zhōng wèi guó zi bó shì chū tí jǔ lì zhōu lù xué shì xún gǎi fú jiàn lù
崇宁中为国子博士，出提举利州路学事，寻改福建路。
zuò qiǎn tōng pàn yùn zhōu fù tí jǔ jīng xī běi lù xué shì lì hú nán hé běi dōng lù
坐谴，通判郓州，复提举京西北路学事，历湖南、河北东路。
xuān hé zhōng wèi jiān chá yù shǐ qiān diàn zhōng jìn shì yù shǐ
宣和中，为监察御史，迁殿中，进侍御史。
shí wáng fǔ cài jīng gèng yòng shì nǐ zhōng lì wú suǒ fù huì
时王黼、蔡京更用事，拟中立无所附会。
diàn zhōng shì yù shǐ xǔ jǐng héng ba nǐ yì zuò sòng lì bù zhī guì yáng jūn gǎi hǎi zhōu
殿中侍御史许景衡罢，拟亦坐送吏部，知桂阳军，改海州。
shí shān dōng dào qǐ lǚ gōng chéng nǐ lǜ bīng mín jiān shǒu
时山东盗起，屡攻城，拟率兵民坚守。
jiàn yán jiān jū mǔ yōu yǐ mì shū shǎo jiān zhào bù qǐ
建炎间，居母忧，以秘书少监召，不起。
zhōng sàng wèi qǐ jū láng zhōng shū shè rén yán bīng xìng lěi nián kuì xiǎng xī chū yú mín wú wū ér zé wū shuì wú dīng ér zé dīng shuì bù shí zhī xū wú míng zhī liǎn dài wú xū rì suǒ yǐ qù ér wèi dào
终丧，为起居郎、中书舍人，言："兵兴累年，馈饷悉出于民，无屋而责屋税，无丁而责丁税，不时之须，无名之敛，殆无虚日，所以去而为盗。
jīn guān zhōng zhī dào bù kě jí yi qiú suǒ yǐ mǐ zhī jiāng xī zhī dào bù kě huǎn yi qiú suǒ yǐ miè zhī
今关中之盗不可急，宜求所以弭之，江西之盗不可缓，宜求所以灭之。
fu fēng cái zhě zhèng shì zhī běn ér jié yòng zhě yòu fēng cái zhī běn yě
夫丰财者政事之本，而节用者又丰财之本也。
gāo zōng rú yuè zhí zhèng yì yí bì ráo xìn jiān nǐ shàng shū lì zhēng wèi shě sì tōng wǔ dá ér qū piān fāng xià yì bù zú yǐ shì xíng shì gù shǒu yù
"高宗如越，执政议移跸饶、信间，拟上疏力争，谓"舍四通五达而趋偏方下邑，不足以示形势、固守御。
qiān jǐ shì zhōng lì bù shàng shū yán zhě yǐ nǐ wèi cháng lì zhōu xiàn yǐ lóng tú gé dài zhì zhī wēn zhōu
迁给事中、吏部尚书，言者以拟未尝历州县，以龙图阁待制知温州。
xuān fǔ shǐ mèng yǔ zǒng shī tǎo mǐn kòu guò jùn nǐ cù shǐ fù yuán
宣抚使孟庾总师讨闽寇，过郡，拟趣使赴援。
yǔ nù mìng nǐ kào shī
庾怒，命拟犒师。
nǐ jiè fēng chūn qián yòng zhī yǐ nǎi zì hé
拟借封椿钱用之，已乃自劾。
zéi píng jiā zhì yī děng zhào wèi lǐ bù shàng shū qiān lì bù
贼平，加秩一等，召为礼部尚书，迁吏部。
dù jiāng hòu fǎ wú jiàn jí lì suí shì lì wén hào wèi shěng jì chū rù zì rú
渡江后，法无见籍，吏随事立文，号为"省记"，出入自如。
zhì shì xiū qī sī chì lìng mìng nǐ zǒng zhī yǐ jiù fǎ jí xù jiàng zhǐ huī xiáng dìng chéng shū shàng zhī
至是修《七司敕令》，命拟总之，以旧法及续降指挥详定成书，上之。
jīn rén zài gōng huái zhào rì lún shì cóng fù dōu táng gěi zhá wèn yǐ gōng shǒu zhī cè
金人再攻淮，诏日轮侍从赴都堂，给札问以攻守之策。
nǐ yán guó shì qiáng zé zhàn jiàng shì yǒng zé zhàn cái yòng zú zé zhàn wǒ wéi zhǔ bǐ wèi kè zé zhàn
拟言："国势强则战，将士勇则战，财用足则战，我为主、彼为客则战。
bì xià yí bì dōng nán qián nián xìng huì jī jīn nián xìng lín ān xīng wáng zhī jū wèi yǒu dìng yì fēi rú gāo zǔ zài guān zhōng guāng wǔ zài hé nèi yě
陛下移跸东南，前年幸会稽，今年幸临安，兴王之居，未有定议非如高祖在关中、光武在河内也。
yǐ guó shì lùn zhī kě yán shǒu wèi kě yán zhàn
以国势论之，可言守，未可言战。
nǐ wèi shí xiāng gū yì zhàn yǐ shì wǔ shí bù néng zhàn yě
"拟谓时相姑议战以示武，实不能战也。
shào xīng sān nián yǐ tiān hàn dì zhèn zhào qún chén yán shì nǐ zòu yuē fǎ xíng gōng zé rén lè ér qì hé
绍兴三年，以天旱地震诏群臣言事，拟奏曰："法行公，则人乐而气和；
xíng zhī piān zé rén yuàn ér qì guāi
行之偏，则人怨而气乖。
shì yǐ xiǎo shì lùn zhī bǐ zhě jiān sī shǒu chén xiàn xiàn yú zé chù zhī xuān fǔ sī xiàn zé shòu zhī shì xíng fǎ zhǐ jí shū yuǎn yě
试以小事论之：比者监司、守臣献羡余则黜之，宣抚司献则受之，是行法止及疏远也。
yǒu zì shù liáo wèi shì cóng zhě wò jiā shì zhí wèi cháng rù xiè suì de měi zhí ér qù ruò gǔ yuàn guān yí jí fèi cháo yè zé chì bà zhī shì xíng fǎ zhǐ jí rǒng jiàn yě
有自庶僚为侍从者，卧家视职，未尝入谢，遂得美职而去，若鼓院官移疾废朝谒，则斥罢之，是行法止及冗贱也。
què gū lì fǎ shén yán fàn zhě jí jiā cái chōng shǎng dà guān shì chén lián yíng liè zhàng gōng xíng gū mài zé bù gǎn wèn shì xíng fǎ zhǐ jí gū ruò yě
榷酤立法甚严，犯者籍家财充赏，大官势臣连营列障，公行酤卖则不敢问，是行法止及孤弱也。
xiǎo shì rú cǐ tuī ér jí zhī zé yuàn duō ér hé qì shāng yǐ
小事如此，推而极之，则怨多而和气伤矣。
xún yǐ yán zhě ba wèi huī yóu gé zhí xué shì tí jǔ jiāng zhōu tài píng guān
"寻以言者罢为徽猷阁直学士、提举江州太平观。
shǐ nǐ xiōng zi jià bù láng guān xìng zǔ yǔ nǐ shàng fēng shì qīn zài wèi zhě gù fù zǐ jù ba
始，拟兄子驾部郎官兴祖与拟上封事侵在位者，故父子俱罢。
qǐ zhī wēn zhōu tí jǔ bó zhōu míng dào gōng
起知温州，提举亳州明道宫。
zú nián qī shí wǔ shì wén xiàn
卒，年七十五，谥文宪。
chū nǐ zì hǎi zhōu hái jū zhèn jiāng
初，拟自海州还居镇江。
zhào wàn pàn bīng bī jùn shǒu chén zhào zi sōng zhàn bài dùn qù
赵万叛兵逼郡，守臣赵子崧战败，遁去。
nǐ xié mǔ chū bì yù zéi zhì yù bīng zhī nǐ yuē sǐ wú suǒ bì yuàn wù jīng lǎo mǔ
拟挟母出避，遇贼至，欲兵之，拟曰："死无所避，愿勿惊老母。
zéi shě zhī
"贼舍之。
tā zéi yòu zhì lín yǐ rèn nǐ zhǐ qí mǔ yuē cǐ wú mǔ yě xìng wù bù zhī
他贼又至，临以刃，拟指其母曰："此吾母也，幸勿怖之。
zéi yòu shě qù
"贼又舍去。
yǒu jìng zhì xiān shēng jí jí zhù dù fǔ shī èr shí juǎn
有《净智先生集》及《注杜甫诗》二十卷。
zhào kuǐ zì zhuāng shū qí xiān qín rén bā shì zǔ chù róng xǐ shǔ jiā yú zī zhōu
赵逵，字庄叔，其先秦人，八世祖处荣徙蜀，家于资州。
kuǐ dú shū shù xíng jù xià yóu hǎo jù gǔ shū kǎo lì dài xīng shuāi zhì luàn zhī jī yǔ dāng dài míng rén jù gōng chū chù dà jié gēn qióng dǐ jiū shàng yǒu qí rén
逵读书数行俱下，尤好聚古书，考历代兴衰治乱之迹，与当代名人钜公出处大节，根穷底究，尚友其人。
shào xīng èr shí nián lèi shěng zòu míng míng nián duì cè lùn jūn chén fù zǐ zhī qíng shén qiè zhuó dì yī
绍兴二十年，类省奏名，明年对策，论君臣父子之情甚切，擢第一。
shí qín guì yì yǒu suǒ shǔ ér kuǐ duì dú dāng dì yì guì bú yuè
时秦桧意有所属，而逵对独当帝意，桧不悦。
jí ba zhī jǔ wáng rì yán shòu kuǐ zuǒ chéng shì láng qiān shū jiàn nán dōng chuān
即罢知举王〈日严〉，授逵左承事郎、签书剑南东川。
dì cháng wèn guì zhào kuǐ ān zài
帝尝问桧，赵逵安在？
guì yǐ shí duì
桧以实对。
jiǔ zhī dì yòu wèn chú jiào shū láng
久之，帝又问，除校书郎。
kuǐ dān chē fù quē zhēng shuì zhě xī guì yì sōu xíng tuó jiē shū jí cái shù jīn ér yǐ
逵单车赴阙，征税者希桧意，搜行橐皆书籍，才数金而已。
jì jiù zhí wèi cháng sī yè guì yì yù hèn
既就职，未尝私谒，桧意愈恨。
kuǐ gēng yù zhì zhī cǎo shī yǒu huáng xīn wèi gǎn yàn ān tú zhī jù guì jiàn zhī nù yuē kuǐ yóu yǐ wéi wèi tài píng yé
逵赓御制《芝草诗》，有"皇心未敢宴安图"之句，桧见之怒曰："逵犹以为未太平耶？
yòu wèi kuǐ yuē guǎn zhōng lù báo néng yǐ jiā lái hu
"又谓逵曰："馆中禄薄，能以家来乎？
kuǐ yuē qīn lǎo bù néng shè xiǎn yuǎn
"逵曰："亲老不能涉险远。
guì xú yuē dāng yǐ bǎi jīn wèi zhù
"桧徐曰："当以百金为助。
kuǐ wěi wěi ér yǐ
"逵唯唯而已。
yòu qiǎn suǒ qīn shēn qián yán fěng kuǐ wǎng xiè kuǐ bù dá guì zī nù yù jǐ zhī wèi jí ér sǐ
又遣所亲申前言，讽逵往谢，逵不答，桧滋怒，欲挤之，未及而死。
dì lín kū guì hái jí qiān kuǐ zhù zuò zuǒ láng jiān quán lǐ bù yuán wài láng
帝临哭桧还，即迁逵著作佐郎兼权礼部员外郎。
dì rú jǐng líng gōng mì shěng qǐ jū wéi kuǐ yī rén
高宗来到景灵官，秘书省起居只有赵逵一人。
dì lǚ mù kuǐ jí rì mìng yǐn jiàn shàng diàn dì yíng wèi yuē qīng zhī zhī hu
帝屡目逵，即日命引见上殿，帝迎谓曰："卿知之乎？
shǐ zhōng jiē zhèn zì zhuó
始终皆朕自擢。
zì qīng dēng dì hòu wèi dà chén jǔ gé jiǔ bú jiàn qīng
自卿登第后，为大臣沮格，久不见卿。
qín guì rì jiàn shì wèi cháng yī yǔ jí qīng yǐ cǐ zhī qīng bù fù quán guì zhēn tiān zi mén shēng yě
秦桧日荐士，未尝一语及卿，以此知卿不附权贵，真天子门生也。
zhào chōng pǔ ān jùn wáng fǔ jiào shòu
"诏充普安郡王府教授。
kuǐ zòu yán lù jiǔ bù tōng qǐ guǎng cì kāi nà wù yǐ wēi jiàn wéi jiān shù jī yǎng chéng gǎn yán zhī qì
逵奏："言路久不通，乞广赐开纳，勿以微贱为间，庶几养成敢言之气。
dì jiā nà zhī
"帝嘉纳之。
pǔ ān fǔ quàn jiǎng zhì lì tài zǐ shì wáng yuē yú sī shí yě zhǎn jiāng chōng zì guī yú wǔ dì hé rú
普安府劝讲至戾太子事，王曰："于斯时也，斩江充自归于武帝，何如？
kuǐ yuē cǐ fēi chén zǐ suǒ néng
"逵曰："此非臣子所能。
wáng yì gài yǒu suǒ zài yě
"王意盖有所在也。
èr shí liù nián qiān zhù zuò láng xún chú qǐ jū láng
二十六年，迁著作郎，寻除起居郎。
rù xiè dì yòu yuē qín guì yán yán bù fù zhě wéi qīng yī rén
入谢，帝又曰："秦桧炎炎，不附者惟卿一人。
kuǐ yuē chén bù néng xiào gǔ rén kàng shé quán jiān dàn bù yǔ zhī tóng ěr rán suǒ yǐ shì zǎi xiàng lǐ yì bù gǎn quē
"逵曰："臣不能效古人抗折权奸，但不与之同尔，然所以事宰相礼亦不敢阙。
yòu yuē shòu bì xià jué lù ér bēn zǒu quán mén chén bù wéi bù gǎn yì qiě bù rěn
"又曰："受陛下爵禄而奔走权门，臣不惟不敢，亦且不忍。
míng nián tóng zhī gòng jǔ jǐn gōng kǎo yuè yǐ gé jiù bì suì de wáng shí péng yán ān zhōng
"明年同知贡举，尽公考阅，以革旧弊，遂得王十朋、阎安中。
shǐ kuǐ wèi chū gòng wéi jiǎng càn chú hù bù shì láng jǐ shì zhōng xīn cì yīng yǐ càn jiāo jié xī jìn hái zhī
始，逵未出贡闱，蒋璨除户部侍郎，给事中辛次膺以璨交结希进，还之。
dì nù ba cì yīng fù kuǐ shū dú kuǐ bù kě càn yǐ cǐ chū zhī sū zhōu cì yīng réng de cì duì kuǐ jiān jǐ shì zhōng
帝怒，罢次膺，付逵书读，逵不可，璨以此出知苏州，次膺仍得次对，逵兼给事中。
wèi jǐ chú zhōng shū shè rén dēng dì liù nián ér dāng wài zhì nán dù hòu suǒ wèi yǒu yě
未几，除中书舍人，登第六年而当外制，南渡后所未有也。
dì yǔ wáng lún yuē zhào kuǐ chún zhèng kě yòng zhèn yú shǔ shì wèi jiàn qí bǐ
帝语王纶曰："赵逵纯正可用，朕于蜀士未见其比。
zhèn suǒ yǐ fu èr suì lìng zhì cǐ bào qí bù fù quán guì yě
朕所以甫二岁令至此，报其不附权贵也。
xiān shì kuǐ cháng jiàn dù shēn lǎo táng wén ruò sūn dào fu jiē shǔ míng shì zhì shì fèng zhào jǔ shì yòu yǐ féng fāng liú yí fèng li shí tán cì yún yìng zhào zǎi zhí yǐ wén
先是，逵尝荐杜莘老、唐文若、孙道夫皆蜀名士，至是奉诏举士，又以冯方、刘仪凤、李石、郯次云应诏，宰执以闻。
dì yuē shǔ rén dào yuǎn qí jiān wén xué xíng yì yǒu yòng zhě bù yīn lùn jiàn wú yóu dé zhī
帝曰："蜀人道远，其间文学行义有用者，不因论荐无由得知。
qián cǐ shǔ zhōng huàn yóu zhě duō gé jué bù dé yī zhì cháo tíng shén kě xī yě
前此蜀中宦游者多隔绝，不得一至朝廷，甚可惜也。
zì guì zhuān quán shēn yì shǔ shì gù dì yǔ jí zhī
"自桧颛权，深抑蜀士，故帝语及之。
kuǐ yǐ jí qiú wài dì mìng guó yī wáng jì xiān shì jí bù kě wèi yǐ
逵以疾求外，帝命国医王继先视疾，不可为矣。
zú nián sì shí yī
卒年四十一。
dì wèi zhī wěn lèi tàn xī
帝为之抆泪叹息。
kuǐ cháng zì wèi sī mǎ wēn gōng bù jìn fēi sè bù qǔ fēi cái wú suī bù xiào shù jī mù zhī
逵尝自谓："司马温公不近非色，不取非财，吾虽不肖，庶几慕之。
fāng guì quán shèng shí wǔ guì zhě gù fēi zhǐ kuǐ yī rén ér dì jí chēng kuǐ bù fù lì yòu wèi kuǐ wén zhāng shì sū shì gù chēng wèi xiǎo dōng pō wèi jí yòng ér kuǐ sǐ xī qí lùn jiàn bù chuán yú shì
方桧权盛时，忤桧者固非止逵一人，而帝亟称逵不附丽，又谓逵文章似苏轼，故称为"小东坡"，未及用而逵死，惜其论建不传于世。
yǒu qī yún jí sān shí juǎn
有《栖云集》三十卷。
lùn yuē rú guī shī yú ān guó jū zhèng shī yú yáng shí dūn fù shī yú chéng yí biǎo chén jiāo yú chén guàn qí shī yǒu yuān yuán yǒu zì lái yǐ
论曰：如圭师于安国，居正师于杨时，敦复师于程颐，表臣交于陈瓘，其师友渊源有自来矣。
gù qí yì lùn dǎng zhí gāng yán gěng qiào bù huò yì shuō bù wèi qiáng yù dà lüè xiāng sì
故其议论谠直，刚严鲠峭，不惑异说，不畏强御，大略相似。
ruò fú jū zhèng biàn wáng shì sān jīng zhī miào guī nián shǒu hé qín guì zhǔ hé zhī fēi chéng yǔ lì pái cài jīng zhī dǎng yóu wéi yǒu gōng yú míng jiào
若夫居正辨王氏《三经》之缪，龟年首劾秦桧主和之非，程瑀力排蔡京之党，尤为有功于名教。
zhāng chǎn lùn shì wú bì hóng nǐ pǔ shí duān liàng zhào kuǐ chún zhèng shàn wén jiē yī shí zhī liáng wèi guì suǒ jì ér bù náo zhě
张阐论事无避，洪拟朴实端亮，赵逵纯正善文，皆一时之良，为桧所忌而不挠者。
yǔ yuē suì hán rán hòu zhī sōng bǎi zhī hòu diāo
语曰："岁寒然后知松柏之后凋。
xìn zāi
"信哉！