hú hóng hé dàn lín lì gāo wén hǔ chén zì qiáng zhèng bǐng jīng tāng xiè shēn fu xǔ jí zhī liáng rǔ jiā
胡纮何澹林栗高文虎陈自强郑丙京镗谢深甫许及之梁汝嘉
hú hóng zì yìng qī chù zhōu suì chāng rén
胡纮字应期，处州遂昌人。
chún xī zhōng jǔ jìn shì
淳熙中，举进士。
shào xī wǔ nián yǐ jīng tāng jiàn jiān dōu jìn zòu yuàn qiān sī nóng sì zhǔ bù mì shū láng
绍熙五年，以京镗荐，监都进奏院，迁司农寺主簿、秘书郎。
hán tuō zhòu yòng shì zhú zhū xī zhào rǔ yú yì yóu wèi kuài suì zhuó hóng jiān chá yù shǐ
韩侂胄用事，逐朱熹、赵汝愚，意犹未快，遂擢纮监察御史。
hóng wèi dá shí cháng yè zhū xī yú jiàn ān xī dài xué zǐ wéi tuō sù fàn yù hóng bù néng yì yě
纮未达时，尝谒朱熹于建安，熹待学子惟脱粟饭，遇纮不能异也。
hóng bú yuè yǔ rén yuē cǐ fēi rén qíng
纮不悦，语人曰："此非人情。
zhī jī zūn jiǔ shān zhōng wèi wèi fá yě
只鸡尊酒，山中未为乏也。
suì wáng qù
"遂亡去。
jí shì hé zhào rǔ yú qiě dǐ qí yǐn yòng zhū xī wèi wěi xué zuì shǒu
及是，劾赵汝愚，且诋其引用朱熹为伪学罪首。
rǔ yú suì zhé yǒng zhōu
汝愚遂谪永州。
rǔ yú chū dǐ zuì qù guó jìn shēn dài fū yǔ fu xué xiào zhī shì jiē fèn yì bù píng shū lùn shén zhòng
汝愚初抵罪去国，搢绅大夫与夫学校之士，皆愤悒不平，疏论甚众。
tuō zhòu huàn zhī yǐ rǔ yú zhī mén jí zhū xī zhī tú duō zhī míng shì bù biàn yú jǐ yù jǐn qù zhī wèi bù kě yī yī wū yǐ zuì zé shè wèi wěi xué zhī mù yǐ bìn zhī
侂胄患之，以汝愚之门及朱熹之徒多知名士，不便于己，欲尽去之，谓不可一一诬以罪，则设为伪学之目以摈之。
yòng hé dàn liú dé xiù wéi yán guān zhuān jī wěi xué rán wèi yǒu sòng yán gōng xī zhě
用何澹、刘德秀为言官，专击伪学，然未有诵言攻熹者。
dú gǎo cǎo shū jiāng shàng huì gǎi tài cháng shǎo qīng bù guǒ
独稿草疏将上，会改太常少卿，不果。
chén jì zǔ yǐ zhuī lùn chéng yí de wèi chá guān hóng suì yǐ gǎo shòu zhī
沈继祖以追论程颐得为察官，纮遂以藁授之。
jì zǔ lùn xī jiē hóng bǐ yě
继祖论熹，皆纮笔也。
níng zōng yǐ xiào zōng dí sūn xíng sān nián fú hóng yán zhǐ dāng fú qī
宁宗以孝宗嫡孙行三年服，纮言止当服期。
zhào shì cóng tái jiàn gěi shè jí yì shì fú yú shì xǐ hóng tài cháng shǎo qīng shǐ cǎo dìng qí lǐ
诏侍从、台谏、给舍集议释服，于是徙纮太常少卿，使草定其礼。
jì ér qīn xiǎng tài miào
既而亲飨太庙。
hóng jì jiě yán zé fù rù shū yún bǐ nián yǐ lái wěi xué chāng jué tú wèi bù guǐ dòng yáo shàng huáng dǐ wū shèng dé jī zhì dà luàn
纮既解言责，复入疏云："比年以来，伪学猖獗，图为不轨，动摇上皇，诋诬圣德，几至大乱。
lài èr sān dà chén tái jiàn chū sǐ lì ér pái zhī gù yuán è yǔn mìng qún yá píng jì
赖二三大臣、台谏出死力而排之，故元恶殒命，群邪屏迹。
zì yù bǐ yǒu jiù piān jiàn zhōng zhī shuō huò zhě wù rèn tiān yì jí yú fèng cheng chàng wèi tiáo tíng zhī yì qǔ qián rì wěi xué zhī jiān dǎng cì dì yòng zhī yǐ jì xìng qí tā rì bù xiāng bào fù
自御笔有'救偏建中'之说，或者误认天意，急于奉承，倡为调停之议，取前日伪学之奸党次第用之，以冀幸其他日不相报复。
wǎng zhě jiàn zhōng jìng guó zhī shì kě yǐ wèi jiè bì xià hé wèi wù yě
往者建中靖国之事，可以为戒，陛下何未悟也。
hàn huò guāng fèi chāng yì wáng hè yī rì ér zhū qún chén yī bǎi yú rén
汉霍光废昌邑王贺，一日而诛群臣一百余人；
táng wǔ wáng bù shā wǔ sān sī bù xuán zhǒng ér jiē bì yú sān sī zhī shǒu
唐五王不杀武三思，不旋踵而皆毙于三思之手。
jīn zòng wèi néng jǐn yòng gǔ fǎ yì yi qiě lìng tuì fú tián lǐ xún shěng qiān jiù
今纵未能尽用古法，亦宜且令退伏田里，循省愆咎。
é qiān hóng qǐ jū shè rén
"俄迁纮起居舍人。
zhào wěi xué zhī dǎng zǎi zhí quán zhù jìn nǐ yòng hóng yán yě
诏伪学之党，宰执权住进拟，用纮言也。
zì shì xué jìn yì jí
自是学禁益急。
jìn qǐ jū láng quán gōng bù shì láng yí lǐ bù yòu yí lì bù
进起居郎，权工部侍郎，移礼部，又移吏部。
zuò tóng zhī gòng jǔ kǎo hóng cí bù dàng ér ba
坐同知贡举、考宏词不当而罢。
wèi jǐ xué jìn jiàn chí hóng yì fèi qì zú yú jiā
未几，学禁渐弛，纮亦废弃，卒于家。
hé dàn zì zì rán chù zhōu lóng quán rén
何澹，字自然，处州龙泉人。
qián dào èr nián jìn shì lèi guān zhì guó zǐ sī yè qiān jì jiǔ chú bīng bù shì láng
乾道二年进士，累官至国子司业，迁祭酒，除兵部侍郎。
guāng zōng nèi chán bài yòu jiàn yì dài fū jiān shì jiǎng
光宗内禅，拜右谏议大夫兼侍讲。
dàn běn zhōu bì dà suǒ hòu shǐ wéi xué guān èr nián bù qiān liú zhèng zòu qiān zhī
澹本周必大所厚，始为学官，二年不迁，留正奏迁之。
dàn hàn bì dà jí zhǎng jiàn yuán jí hé bì dà bì dà suì cè miǎn
澹憾必大，及长谏垣，即劾必大，必大遂策免。
dàn cháng yǔ suǒ shàn liú guāng zǔ yán zhī guāng zǔ yuē zhōu chéng xiàng qǐ wú kě lùn dì qí mén duō jiā shì bù kě bìng jí qí suǒ jiàn zhě
澹尝与所善刘光祖言之，光祖曰："周丞相岂无可论，第其门多佳士，不可并及其所荐者。
dàn bù tīng
"澹不听。
shí jiāng tè lì qiáo xī zǎi yǐ chūn fāng jiù ēn pō yòng shì
时姜特立、谯熙载以春坊旧恩颇用事。
yī rì guāng zǔ guò dàn yīn yǔ dàn yuē céng lóng zhī shì bù kě zài
一日，光祖过澹，因语澹曰："曾、龙之事不可再。
dàn yuē de fēi jiāng qiáo zhī wèi hu
"澹曰："得非姜、谯之谓乎？
jì ér dàn yǐn guāng zǔ rù biàn zuò zé jiē jiāng qiáo zhī tú yě guāng zǔ shǐ wù dàn mán nuò
"既而澹引光祖入便坐，则皆姜、谯之徒也，光祖始悟澹谩诺。
míng nián dàn tóng zhī gòng jǔ guāng zǔ chú diàn zhōng shì yù shǐ shǒu shàng xué shù xié zhèng zhī zhāng
明年，澹同知贡举，光祖除殿中侍御史，首上学术邪正之章。
jí zòu míng guāng zǔ bèi zhǐ rù yuàn chāi hào yǔ dàn xí fu bī
及奏名，光祖被旨入院拆号，与澹席甫逼。
dàn yuē jìn rì fēng cǎi yī xīn
澹曰："近日风采一新。
guāng zǔ yuē fēi lì yì yě dàn cháng wèi dà jiàn yán zhě jīn rì yán zhī ěr
"光祖曰："非立异也，但尝为大谏言者，今日言之耳。
jì chū tóng yuàn wèi guāng zǔ yuē hé zì rán jiàn jūn suǒ shàng zhāng shù xī huǎng hū ěr dìng zhì wán tā kě zhī yě
"既出，同院谓光祖曰："何自然见君所上章，数夕恍惚，饵定志丸，他可知也。
jìn yù shǐ zhōng chéng
"进御史中丞。
dàn yǒu běn shēng jì mǔ sàng qǐ yǒu sī dìng suǒ fú lǐ sì yán dāng jiě guān dàn yǐn bù dǎi shì zhī wén qǐ xià gěi jiàn yì zhī
澹有本生继母丧，乞有司定所服，礼寺言当解官，澹引不逮事之文，乞下给、谏议之。
tài xué shēng qiáo zhé zhū yǒu chéng děng yí shū yú dàn wèi zú xià zì zhǎng tái jiàn cǐ gāng cháng zhī suǒ xì yě
太学生乔嚞、朱有成等移书于澹，谓："足下自长台谏，此纲常之所系也。
sì shí yú nián yǐ suǒ shēng jì mǔ shì zhī jí qí zhōng yě fǎn yǐ wéi shēng bù dǎi ér bù chí xīn sàng kě hu
四十余年以所生继母事之，及其终也，反以为生不逮而不持心丧可乎？
fèng cháng lǐ suǒ yóu chū gù yǐ tái jiàn gěi shè yì zhī shí zhě yǒu yǐ kuī zhī yǐ
奉常礼所由出，顾以台谏、给舍议之，识者有以窥之矣。
dàn nǎi qù
"澹乃去。
zhōng zhì chú huàn zhāng gé xué shì zhī quán zhōu yí míng zhōu
终制，除焕章阁学士、知泉州，移明州。
níng zōng jí wèi zhū xī péng guī nián yǐ lùn hán tuō zhòu jù chù dàn hái wèi zhōng chéng yuàn zhào rǔ yú bù yuán yǐn
宁宗即位，朱熹、彭龟年以论韩侂胄俱绌，澹还为中丞，怨赵汝愚不援引。
rǔ yú shí yǐ miǎn xiāng fù dǐ qí fèi huài shòu huáng liáng fǎ měi yì rǔ yú luò zhí bà cí
汝愚时已免相，复诋其废坏寿皇良法美意，汝愚落职罢祠。
yòu yán zhuān mén zhī xué liú ér wèi wěi
又言："专门之学，流而为伪。
yuàn fēng lì xué zhě zhuān shī kǒng mèng bù dé zì xiāng biāo bǎng
愿风厉学者，专师孔、孟，不得自相标榜。
chú tóng zhī shū mì yuàn shì cān zhī zhèng shì qiān zhī shū mì yuàn
"除同知枢密院事、参知政事，迁知枢密院。
wú xī huì tōng shí zǎi guī tú shuài shǔ wèi jí huì dàn hán tuō zhòu yǐ xǔ zhī dàn chí bù kě
吴曦贿通时宰，规图帅蜀，未及贿澹，韩侂胄已许之，澹持不可。
tuō zhòu nù yuē shǐ yǐ jūn kěn xiāng jiù chù wěi xué jí yǐn zhì cǐ jīn gù lì yì yé
侂胄怒曰："始以君肯相就，黜伪学，汲引至此，今顾立异耶？
yǐ zī zhèng diàn dà xué shì tí jǔ dòng xiāo gōng
"以资政殿大学士提举洞霄宫。
qǐ zhī fú zhōu
起知福州。
dàn jū wài cháng yàng yàng shī yì yǐ shū qí tuō zhòu yǒu yuē jī suī dōng yě xīn zài nán yuán
澹居外，常怏怏失意，以书祈侂胄，有曰："迹虽东冶，心在南园。
nán yuán tuō zhòu jiā pǔ yě
"南园，侂胄家圃也。
tuō zhòu lián zhī
侂胄怜之。
jìn guān wén diàn xué shì xún yí zhī lóng xīng fǔ
进观文殿学士，寻移知隆兴府。
hòu chú jiāng huái zhì zhì dà shǐ jiān zhī jiàn kāng fǔ yí shǐ hú běi jiān zhī jiāng líng
后除江、淮制置大使兼知建康府，移使湖北，兼知江陵。
fèng cí zú zèng shǎo shī
奉祠卒，赠少师。
dàn měi zī róng shàn tán lùn shào nián qǔ kē míng jí yú róng jìn ē fù quán jiān chì zhú shàn lèi zhǔ wěi dǎng zhī jìn xián shì wèi zhī yī kōng
澹美姿容，善谈论，少年取科名，急于荣进，阿附权奸，斥逐善类，主伪党之禁，贤士为之一空。
qí pà gēng huà xiōng dǎng jù zhú dàn yǐ zǎo tuì xìng miǎn yōu yóu sàn dì jǐ èr shí nián
其怕更化，凶党俱逐，澹以早退幸免，优游散地几二十年。
lín lì zì huáng zhōng fú zhōu fú qīng rén
林栗字黄中，福州福清人。
dēng shào xīng shí èr nián jìn shì dì diào chóng rén wèi jiào shòu nán ān jūn
登绍兴十二年进士第，调崇仁尉，教授南安军。
zǎi xiàng chén kāng bó jiàn wèi tài xué zhèng shǒu tài cháng bó shì
宰相陈康伯荐为太学正，守太常博士。
xiào zōng jí wèi qiān tún tián yuán wài láng huáng zǐ gōng wáng fǔ zhí jiǎng
孝宗即位，迁屯田员外郎、皇子恭王府直讲。
shí jīn rén qǐng hé yuē wèi shū zhí zhī guó qiě yǐ guī jiāng wèi qǐng
时金人请和，约为叔侄之国，且以归疆为请。
lì shàng fēng shì yán qián rì zhī hé chéng wèi fēi jì
栗上封事言："前日之和，诚为非计。
rán huī zōng zǐ gōng cí níng xíng diàn zài bǐ wéi shì ér qū yóu yǒu míng yān
然徽宗梓宫、慈宁行殿在彼，为是而屈，犹有名焉。
jīn rì zhī hé chén bù zhī qí shuō yě
今日之和，臣不知其说也。
zōng miào zhī chóu ér shì zhī yǐ dì zhí qí rěn shǐ zǔ zōng wén zhī hu
宗庙之仇，而事之以弟侄，其忍使祖宗闻之乎！
wú táng shān zé jīng xiāng yǒu chǐ hán zhī yōu
无唐、邓，则荆、襄有齿寒之忧；
wú sì hǎi zé huái dōng zhī bèi dá yú zhēn yáng hǎi dào zhī fáng biàn yú míng yuè yǐ
无泗、海，则淮东之备达于真、杨，海道之防遍于明、越矣。
yì zhě jiē yán hé róng zhī bì shǎo yǎng bīng zhī fèi duō bù zhī jiǎng hé zhī hòu cháo tíng néng bù yǎng bīng hu
议者皆言和戎之币少，养兵之费多，不知讲和之后，朝廷能不养兵乎？
jīn dōng nán mín lì bì xià zhī suǒ zhī yě cháo tíng ān dé ér bù jiào hu
今东南民力，陛下之所知也，朝廷安得而不较乎？
qiě fēi tú wú yì ér yǐ
且非徒无益而已。
yǔ zhī suì bì shì wèi zhī yǐ
与之岁币，是畏之矣。
sān jūn zhī qíng ān dé bù xiè chí
三军之情，安得不懈弛；
guī zhèng zhī xīn ān dé bù xié èr
归正之心，安得不携贰。
wèi jīn rì jì yi tíng shǐ wù qiǎn qiān yán qí qī
为今日计，宜停使勿遣，迁延其期。
bǐ zhì lái chūn bié wú dòng xī xú yú jìng shàng yí shū yù yǐ liǎng guó shì yán
比至来春，别无动息，徐于境上移书，谕以两国誓言。
bài zhī zì bǐ xìn bù yóu zhōng suī méng wú yì
败之自彼，信不由衷，虽盟无益。
zì jīn yi shǒu fèn jiè xiū xī shēng líng bù fán pìn shǐ zhī wǎng lái gè bǎo jiāng chǎng zhī wú shì yān yòng pí bì zhōu xiàn yǐ fèng quǎn yáng zhī shǐ hū
自今宜守分界，休息生灵，不烦聘使之往来，各保疆场之无事，焉用疲弊州县，以奉犬羊之使乎？
xiào zōng chéng chuàng shào xīng quán chén zhī bì gōng lǎn quán gāng bù yǐ zé rèn chén xià lì yán rén zhǔ lì quán dà chén shěn quán zhèng chén yì quán wáng hóu guì qī shàn náo quán zhě yě zuǒ yòu jìn xí shàn qiè quán zhě yě
孝宗惩创绍兴权臣之弊，躬揽权纲，不以责任臣下，栗言："人主莅权，大臣审权，争臣议权，王侯、贵戚善挠权者也，左右近习善窃权者也。
quán zài dà chén zé dà chén zhòng
权在大臣，则大臣重；
quán zài ěr chén zé ěr chén zhòng
权在迩臣，则迩臣重；
quán zài zhèng chén zé zhèng chén zhòng
权在争臣，则争臣重。
shì gù rén zhǔ cháng huàn quán zài chén xià bì yù shōu lǎn ér dú chí zhī rán wèi yǒu néng dú chí zhī zhě yě
是故人主常患权在臣下，必欲收揽而独持之，然未有能独持之者也。
bù shǐ dà chén chí zhī zé wáng hóu guì qī de ér chí zhī yǐ
不使大臣持之，则王侯、贵戚得而持之矣；
bù shǐ ěr chén shěn zhī zhèng chén yì zhī zé zuǒ yòu jìn xí de ér yì zhī yǐ
不使迩臣审之，争臣议之，则左右近习得而议之矣。
rén zhǔ gù wèi de qí quán ér zì zhí zhī qǐ bù wù zāi
人主顾谓得其权而自执之，岂不误哉。
shì gù míng zhǔ shǐ rén chí quán ér bù yǐ quán yǔ zhī shōu lǎn qí quán ér bù kěn dú chí zhī
是故明主使人持权而不以权与之，收揽其权而不肯独持之。
zhì yǒu yǐ lù wéi mǎ yǐ jī wèi luán zhī yǔ
"至有"以鹿为马、以鸡为鸾"之语。
fāng fèng duì shí dú zhì rén zhǔ cháng huàn quán zài chén xià bì yù shōu lǎn ér dú chí zhī xiào zōng chēng shàn lì xú yuē chén yì shàng zài xià wén
方奉对时，读至"人主常患权在臣下，必欲收揽而独持之"，孝宗称善，栗徐曰："臣意尚在下文。
zhí zhèng yǒu su yú xiào zōng yuē lín lì wèi chén děng zhǐ lù wéi mǎ chén shí bù yuàn yǔ zhī tóng cháo
"执政有诉于孝宗曰："林栗谓臣等指鹿为马，臣实不愿与之同朝。
nǎi chū zhī jiāng zhōu
"乃出知江州。
yǒu zhǐ shěng bìng jiāng zhōu tún zhù yī jūn lì zòu xīn sì jiǎ shēn jīn zài fàn liǎng huái lài jiāng zhōu yī jūn fēn bù fáng tuō gù shū qí huáng sān zhōu dú bù bèi kòu
有旨省并江州屯驻一军，栗奏："辛巳、甲申，金再犯两淮，赖江州一军分布防托，故舒、蕲、黄三州独不被寇。
běn zhōu shàng zhì è zhǔ qī bǎi lǐ xià zhì chí yáng wǔ bǎi lǐ
本州上至鄂渚七百里，下至池阳五百里；
píng shí tún shù chéng zhé wú yì wàn yī yǒu jǐng è zhǔ zhī shù shàng yuè jīng xiāng chí yáng zhī shī xià liú zēng bèi zhōng jiān qiān lǐ fān lí chéng wèi xū quē
平时屯戍，诚哲无益，万一有警，鄂渚之戍，上越荆、襄，池阳之师，下流增备，中间千里藩篱，诚为虚阙。
wú yǐ yī fū zhī yì ér fèi cháng jiāng qiān lǐ zhī fáng
无以一夫之议，而废长江千里之防。
yóu shì jūn dé wú dòng
"由是军得无动。
yǐ lì bù yuán wài láng zhào
以吏部员外郎召。
dōng zhì yǒu shì nán jiāo qián qī shí rì bǎi zhí shì tīng shì jiè
冬至，有事南郊，前期十日，百执事听誓戒；
huì fèi jié yǒu zhǐ shàng shòu bù yòng lè dài yàn jīn shǐ nǎi yǒu quán yòng lè zhī mìng
会废节，有旨上寿不用乐，迨宴金使，乃有权用乐之命。
lì yǐ wéi bù kě zhì shū zǎi xiàng bù tīng nǎi qǐ miǎn chōng jǔ cè guān yǐ zhuàng shēn cháo tíng yuē ruò tīng lè zé fèi zhāi fèi zhāi zé bù gǎn yǐ jì
栗以为不可，致书宰相，不听，乃乞免充举册官，以状申朝廷曰："若听乐则废斋，废斋则不敢以祭。
zǔ zōng èr bǎi nián shì tiān zhī lǐ jīn yīn yī jiè xíng rén ér fèi zhī
祖宗二百年事天之礼，今因一介行人而废之。
tiān zhī kě wèi guò yú wài yí yuǎn yǐ
天之可畏，过于外夷远矣。
bù tīng
"不听。
jiān huáng zǐ qìng wáng fǔ zhí jiǎng yǒu zhǐ lìng èr wáng fēi shí zhāo yán jiǎng dú guān xiāng yǔ yì lùn shí zhèng qī jìn guī yì
兼皇子庆王府直讲，有旨令二王非时招延讲读官，相与议论时政，期尽规益。
lì yǐ wéi bù kě shū yán hàn wǔ dì wèi lì tài zǐ kāi bó wàng yuàn zú bài tài zǐ
栗以为不可，疏言："汉武帝为戾太子开博望苑，卒败太子；
táng tài zōng wèi wèi wáng tài lì wén xué guǎn zú bài wèi wáng
唐太宗为魏王泰立文学馆，卒败魏王。
gǔ zhě jiào shì zǐ yǔ wú zǔ zōng zhī suǒ yǐ fǔ dǎo tài zǐ zhū wáng wéi yǐ jiǎng jīng dú shǐ wéi shì tā wú yù yān
古者教世子与吾祖宗之所以辅导太子、诸王，惟以讲经读史为事，他无预焉。
ruò shǐ yì lùn shí zhèng zé shì duì zǐ yì fù gǔ rén wèi zhī wú lǐ bù kě bù liú shèng yì
若使议论时政，则是对子议父，古人谓之无礼，不可不留圣意。
chú yòu sī yuán wài láng qiān tài cháng shǎo qīng
除右司员外郎，迁太常少卿。
tài miào xiá xiǎng zhī zhì shǐ zǔ dōng xiàng zhāo nán xiàng mù běi xiàng bié miào shén zhǔ fù yú zǔ gū zhī xià suí běn shì nán běi xiàng ér wú xī xiàng zhī wèi
太庙祫享之制，始祖东向，昭南向，穆北向，别庙神主祔于祖姑之下，随本室南北向而无西向之位。
shào xīng qián dào jiān yì jié ān mù èr hòu shēng fù yǒu sī shè wò xī xiàng
绍兴、乾道间，懿节、安穆二后升祔，有司设幄西向。
dǎi ān gōng huáng hòu xīn fù yǒu sī chéng qián shī qí xī xiàng zhī wèi jǐ yǔ xī zǔ xiāng duì
逮安恭皇后新祔，有司承前失，其西向之位，几与僖祖相对。
lì biàn zhèng zhī
栗辨正之。
chú zhí bǎo wén gé zhī hú zhōu
除直宝文阁、知湖州。
lì cháo cí yuē chén wén hàn rén jiǎ yì hào tōng dá guó tǐ qí suǒ shàng shū zhì yú tòng kū liú tì zhě kǎo qí zhǐ guī dà dǐ yǐ yī shēn yù tiān xià zhī shì
栗朝辞，曰："臣闻汉人贾谊号通达国体，其所上书至于痛哭流涕者，考其指归，大抵以一身谕天下之势。
qí yán yuē tiān xià zhī shì fāng bìng dà zhǒng
其言曰：'天下之势方病大瘇。
fēi tú zhǒng yě yòu kǔ jiǔ lì
非徒瘇也，又苦灸盭。
yòu lèi pì qiě bìng fèi
又类辟，且病痱。
chén měi jiàn shì dà fū hǎo lùn shí shì chén zhé jǔ yǐ wèn zhī jīn rì guó tǐ yú sì bǎi sì bìng zhī zhōng míng wéi hé bìng
'臣每见士大夫好论时事，臣辄举以问之：今日国体，于四百四病之中名为何病？
néng yán qí bìng zhě yóu wèi bì néng chù qí fāng bù néng yán qí bìng ér zhé chù qí fāng qí wù rén zhī sǐ bì yǐ
能言其病者犹未必能处其方，不能言其病而辄处其方，其误人之死，必矣。
wén chén zhī yán zhě bù fèn zé mò jiān yǒu fǎn yǐ jí chén jí duì zhī yuē jīn rì zhī bìng míng wéi fēng xū qí zhuàng bàn shēn bù suí shì yě
闻臣之言者不忿则默，间有反以诘臣，即对之曰：今日之病，名为风虚，其状半身不随是也。
fēng zhě zài wài xū zhě zài nèi zhēn qì nèi hào gù fēng xié zì wài ér chéng zhī hū zhōng yú rén yìng shí jiāng pū zé jìng kāng zhī biàn shì yě
风者在外，虚者在内，真气内耗，故风邪自外而乘之，忽中于人，应时僵仆，则靖康之变是也。
xìng ér yuán qì yóu cún gù pū ér fù qǐ zé jiàn yán zhī xìng shì yě
幸而元气犹存，故仆而复起，则建炎之兴是也。
rán yuán qì suī cún xié qì shàng shèng zì huái yǐ běi jiē wú gù rǎng ér hào lìng bù néng jí zhēng shuò bù néng jiā yǒu yì yú bàn shēn bù suí zhě hu
然元气虽存，邪气尚盛，自淮以北皆吾故壤，而号令不能及，正朔不能加，有异于半身不随者乎？
fēi dàn bàn shēn bù suí ér yǐ bàn shēn cún zhě lǐn lǐn hu wèi fēng xié zhī chéng ér bù néng yǐ zì ān yě
非但半身不随而已，半身存者，凛凛乎畏风邪之乘而不能以自安也。
jīn rì lùn zhě pì rú wěi rén zhī bù wàng qǐ xī bì xián zhì zhī shì rán hòu yǔ guó tóng qí yuàn zāi
今日论者，譬如痿人之不忘起，奚必贤智之士，然后与国同其愿哉？
ér shì dào yōng liú kǒu chuán ěr shòu gǒu yù cháng shì yǐ shòu qí fāng zé dàng yùn zhēn shí zá rán bìng jìn fēi tǐ xū zhī rén suǒ yí qīng shòu yě
而市道庸流，口传耳受，苟欲尝试以售其方，则荡熨针石，杂然并进，非体虚之人所宜轻受也。
wén zhī yī yuē zhòng fēng piān fèi nián wǔ shí yǐ xià ér qì shèng zhě yì zhì
闻之医曰：'中风偏废，年五十以下而气盛者易治。
gài zhēn qì yǔ xié qì xiāng dí zhēn qì shèng zé xié qì shuāi zhēn qì xíng zé xié qì qù
盖真气与邪气相敌，真气盛则邪气衰，真气行则邪气去。
rán zhēn qì bù chōng mǎn yú bàn cún zhī shēn zé wú yǐ jí piān fèi zhī tǐ
然真气不充满于半存之身，则无以及偏废之体。
gù yù qǐ cǐ jí zhě bì jìn qí shì yù jié qí sī lǜ ài qí qì xuè yǎng qí jīng shén shǐ bàn cún zhī shēn rì yǐ chōng shí zé yáng qì zhōu liú mài luò yi chàng jiāng bù jué shě zhàng ér xíng
故欲起此疾者，必禁其嗜欲，节其思虑，爱其气血，养其精神，使半存之身，日以充实，则阳气周流，脉络宜畅，将不觉舍杖而行。
ruò jí yú yù jí ér bù gù qí běn bǎi dú rù kǒu wǔ zàng shòu fēng fēng xié zhī shèng wèi kě zú qù ér zhēn qì zhī cún zhě rì yǐ hào wáng gù zhòng fēng zài zhì zhě duō bù néng jiù
若急于愈疾而不顾其本，百毒入口，五脏受风，风邪之盛未可卒去，而真气之存者日以耗亡，故中风再至者多不能救。
chén yú yǒu gǎn yú sī yán qiè wèi jiǎ yì fù shēng wèi bì xià yán wú yǐ yì cǐ
'臣愚有感于斯言，窃谓贾谊复生，为陛下言，无以易此。
zhī xīng huà jūn yòu yí nán jiàn chú kuí lù tí diǎn xíng yù gǎi zhī kuí zhōu jiā zhí fū wén gé
知兴化军，又移南剑，除夔路提点刑狱，改知夔州，加直敷文阁。
kuí shǔ jùn yuē shī zhōu qí jī mí jùn yuē sī zhōu
夔州有一属郡叫施州，羁糜郡叫思州。
shī mín tán rǔ yì zhě yǔ zhī sī zhōu tián rǔ bì jiāo wù huì rǔ bì zú rǔ yì shuài bīng èr qiān rén fá qí sàng
施民谭汝翼者，与知思州田汝弼交恶，会汝弼卒，汝翼帅兵二千人伐其丧。
rǔ bì zhī zǐ zǔ zhōu shēn rù bào fù bīng jiāo yú sān zhōu zhī jìng shī chù dà zhèn
汝弼之子祖周深入报复，兵交于三州之境，施、黜大震。
rǔ yì fù shàn jiǎ bīng liào dīng zhuàng yǐ zhòng bì jiè bīng zhū dòng ér qǐ shī yú shuài fǔ
汝翼复缮甲兵，料丁壮，以重币借兵诸洞，而乞师于帅府。
lì yuē rǔ yì shí zhào luàn zhě
栗曰："汝翼实召乱者。
yí xí bà bīng nǎi xuǎn shǔ lì wǎng shè bīng zhí yǐ jiàn shōu rǔ yì zhī quán
"移檄罢兵，乃选属吏往摄兵职，以渐收汝翼之权。
mìng bīng mǎ qián xiá àn yuè zhū zhōu mì xí zhì shī jiù shè zhōu shì
命兵马钤辖按阅诸州，密檄至施，就摄州事。
rǔ yì bù zhī jué yǐ nǎi huáng jù dùn rù chéng dū
汝翼不之觉，已乃皇遽遁入成都。
shì wén xiào zōng qīn zhá cì lì jí chéng dū zhì zhì shǐ chén xiàn yuē tián shì yóu shì jī mí zhōu jùn tán shì nǎi kuí lù háo zú yòu qiě shǒu wèi xìn duān shuài kǔn bù néng tán yā zòng qí zhì cǐ
事闻，孝宗亲札赐栗及成都制置使陈岘曰："田氏犹是羁縻州郡，谭氏乃夔路豪族，又且首为衅端，帅阃不能弹压，纵其至此。
rú shàng bù quān wèi miǎn jiā bīng chú qí yuán è
如尚不悛，未免加兵，除其元恶。
shí rǔ yì zài chéng dū wén zhī táo guī diào jí jiā dīng jí yì bā zhài yì jūn liè chén yú tuó hé qiáo yǔ guān jūn zhàn kuì rǔ yì dùn qù fú qí tú sì shí yǒu sān rén huò jiǎ kǎi qì zhàng sān wàn yī qiān
"时汝翼在成都，闻之逃归，调集家丁及役八砦义军，列陈于沱河桥与官军战，溃，汝翼遁去，俘其徒四十有三人，获甲铠器仗三万一千。
lì qǔ qí jù è zhě jiǔ rén zhū zhī
栗取其巨恶者九人诛之。
tián zǔ zhōu yóu shì jù yǔ qí mǔ rǎn shì móu xiàn qián jiāng tián yè jì qián jiǔ shí wàn mín yǐ shú zuì mán jiǎo suì ān
田祖周由是惧，与其母冉氏谋献黔江田业，计钱九十万缗以赎罪，蛮徼遂安。
jì ér rǔ yì rù dōu su lì shòu tián shì jīn zhào yǐ rǔ yì shǔ lì shěng zhá xià kuí zhōu
既而汝翼入都诉栗受田氏金，诏以汝翼属吏，省札下夔州。
lì qīn shū zòu zhuàng jiǎo hái bìng biàn qí shì
栗亲书奏状缴还，并辨其事。
shàng dà nù
上大怒。
huì jìn chén yǒu jiù jiě zhě xún zuò lì shēn wéi shuài chén shàn gé shàng mìng juān zhí bà guī
会近臣有救解者，寻坐栗身为帅臣，擅格上命，镌职罢归。
jì ér lǐ sì zhuī jiū shì bái dài rǔ yì sǐ yōu zhì shào xīng fǔ
既而理寺追究，事白，贷汝翼死，幽置绍兴府。
jū qǐng zhī zhào lì lèi gēng shì rèn qīng jiè yǒu wén fù zhí bǎo wén gé guǎng nán xi lù zhuǎn yùn pàn guān jiù gǎi tí diǎn xíng yù yòu gǎi zhī tán zhōu
居顷之，诏栗累更事任，清介有闻，复直宝文阁、广南西路转运判官，就改提点刑狱，又改知潭州。
chú mì gé xiū zhuàn jìn jí yīng diàn xiū zhuàn zhī lóng xīng fǔ
除秘阁修撰，进集英殿修撰、知隆兴府。
zhào duì biàn diàn zòu qǐ fǎng táng zhì zhì bǔ quē shí yí zuǒ yòu gè yī yuán bù yǐ jiū dàn wèi zé
召对便殿，奏乞仿唐制置补阙、拾遗左右各一员，不以纠弹为责。
cóng zhī
从之。
chú bīng bù shì láng
除兵部侍郎。
zhū xī yǐ jiāng xī tí xíng zhào wèi bīng bù láng guān xī jì rù guó mén wèi jiù zhí
朱熹以江西提刑召为兵部郎官，熹既入国门，未就职。
lì yǔ xī xiāng jiàn lùn yì yǔ xi míng bù hé
栗与熹相见，论《易》与《西铭》不合。
zhì shì lì qiǎn lì bù qù zhī xī yǐ jiǎo jí qǐng gào
至是，栗遣吏部趣之，熹以脚疾请告。
lì suì lùn xī běn wú xué shù tú qiè zhāng zài chéng yí zhī xù yú wèi fú dàn zōng zhǔ wèi zhī dào xué wàng zì tuī zūn
栗遂论："熹本无学术，徒窃张载、程颐之绪余，为浮诞宗主，谓之道学，妄自推尊。
suǒ zhì zhé xié mén shēng shí shù rén xí wèi chūn qiū zhàn guó zhī tài wàng xī kǒng mèng lì pìn zhī fēng shéng yǐ zhì shì zhī fǎ zé luàn rén zhī shǒu yě
所至辄携门生十数人，习为春秋、战国之态，妄希孔、孟历聘之风，绳以治世之法，则乱人之首也。
jīn cǎi qí xū míng bǐ zhī rù zòu jiāng zhì cháo liè yǐ cì shōu yòng
今采其虚名，俾之入奏，将置朝列，以次收用。
ér xī wén mìng zhī chū qiān yán dào tú yāo suǒ gāo jià mén shēng dié wèi yóu shuì zhèng fǔ xǔ yǐ fēng wén rán hòu rù mén
而熹闻命之初，迁延道途，邀索高价，门生迭为游说，政府许以风闻，然后入门。
jì jīng bì duì de zhǐ chú láng ér zhé huái bù mǎn ào nì lěi rì bù kěn gòng zhí shì qǐ zhāng zài chéng yí zhī xué jiào zhī rán yě
既经陛对，得旨除郎，而辄怀不满，傲睨累日，不肯供职，是岂张载、程颐之学教之然也？
yuán xī jì chú bīng bù láng guān zài chén hé yǒu tǒng shè ruò bù jǔ hé jué zuì wéi jūn
缘熹既除兵部郎官，在臣合有统摄，若不举劾，厥罪惟均。
wàng jiāng xī tíng bà gū lìng xún shěng yǐ wéi shì jūn wú lǐ zhě zhī jiè
望将熹停罢，姑令循省，以为事君无礼者之戒。
shàng wèi qí yán guò dāng ér dà chén wèi lì zhī qiáng mò gǎn shēn lùn
上谓其言过当，而大臣畏栗之强，莫敢深论。
tài cháng bó shì yè shì dú shàng fēng shì biàn zhī yuē kǎo lì zhī cí shǐ mò cān yàn wú yī shí zhě
太常博士叶适独上封事辩之曰："考栗之辞，始末参验，无一实者。
qí zhōng wèi zhī dào xué yī yǔ wú shí zuì shén
其中'谓之道学'一语，无实最甚。
gài zì xī xiǎo rén cán hài liáng shàn lǜ yǒu zhǐ míng huò yǐ wéi hǎo míng huò yǐ wéi lì yì huò yǐ wéi zhí dǎng
盖自昔小人残害良善，率有指名，或以为好名，或以为立异，或以为植党。
jìn hū chuàng wèi dào xué zhī mù zhèng bǐng chàng zhī chén gǔ hé zhī
近忽创为'道学'之目，郑丙唱之，陈贾和之。
jū yào lù zhě mì xiāng fù shòu jiàn shì dà fū yǒu shāo wu jié xiū cū néng cāo shǒu zhé yǐ dào xué zhī míng guī zhī dài rú chī cài shì mó yǐng jì fàn bài zhī lèi
居要路者密相付授，见士大夫有稍务洁修，粗能操守，辄以道学之名归之，殆如吃菜事魔、影迹犯败之类。
wǎng rì wáng huái biǎo lǐ tái jiàn yīn fèi zhèng rén gài yòng cǐ shù
往日王淮表里台谏，阴废正人，盖用此术。
lì wèi shì cóng wú yǐ dá bì xià zhī dé yì zhì lǜ ér gèng xí zhèng bǐng chén gǔ mì xiāng chuán shòu zhī shuō yǐ dào xué wèi dà zuì
栗为侍从，无以达陛下之德意志虑，而更袭郑丙、陈贾密相传授之说，以道学为大罪。
wén zhì yán yǔ zhú qù yī xī gù wèi shén hài dì kǒng zì cǐ yóu cí wú shí chán yán héng shēng shàn liáng shòu hài wú suǒ bù yǒu
文致言语，逐去一熹，固未甚害，第恐自此游辞无实，谗言横生，善良受害，无所不有！
yuàn bì xià zhèng jì gāng zhī suǒ zài jué qī wǎng yú jì xíng cuī yì bào héng yǐ fú shàn lèi fèn fā gāng duàn yǐ wèi gōng yán
愿陛下正纪纲之所在，绝欺罔于既形，摧抑暴横以扶善类，奋发刚断以慰公言。
yú shì shì yù shǐ hú jìn chén hé lì ba zhī chū zhī quán zhōu yòu gǎi míng zhōu
"于是侍御史胡晋臣劾栗，罢之，出知泉州，又改明州。
fèng cí yǐ zú shì jiǎn sù
奉祠以卒，谥简肃。
lì wéi rén qiáng jiè yǒu cái ér xìng juàn jí yù kuài qí sī fèn suì zhì gōng dǐ míng rú fèi jué shī jiào dài yǔ zhèng bǐng chén gǔ hé dàn liú dé xiù liú sān jié hú hóng bèi dǎng yá hài zhèng zhě tóng kē
栗为人强介有才，而性狷急，欲快其私忿，遂至攻诋名儒，废绝师教，殆与郑丙、陈贾、何澹、刘德秀、刘三杰、胡纮辈党邪害正者同科。
suī chóu xī lùn shì xióng biàn kě guān bù zú yǐ gài wǎn jié zhī miù yě
虽畴昔论事，雄辩可观，不足以盖晚节之谬也。
gāo wén hǔ zì bǐng rú sì míng rén lǐ bù shì láng kāng zhī cóng zǐ
高文虎，字炳如，四明人，礼部侍郎闶之从子。
dēng shào xīng gēng chén jìn shì dì diào píng jiāng fǔ wú xīng xiàn zhǔ bù
登绍兴庚辰进士第，调平江府吴兴县主簿。
céng jǐ shǒu guān zài wú wén hǔ cóng zhī yóu gù wén jiàn bó qià duō shí diǎn gù
曾几守官在吴，文虎从之游，故闻见博洽，多识典故。
chú guó zǐ zhèng qiān tài xué bó shì
除国子正，迁太学博士。
xiào zōng xìng liǎng xué jì jiǔ lín guāng cháo fǎng wén hǔ jù yí zhù wén hǔ ji guó cháo yǐ lái lín xìng gù shì shòu zhī
孝宗幸两学，祭酒林光朝访文虎具仪注，文虎辑国朝以来临幸故事授之。
jiān guó shǐ yuàn biān xiū guān yǔ xiū sì cháo guó shǐ
兼国史院编修官，与修《四朝国史》。
chū zhī jiàn chāng jūn zhuó jiāng zuò chéng jiān shí lù yuàn jiǎn tǎo guān xiū gāo zōng shí lù
出知建昌军，擢将作丞兼实录院检讨官，修《高宗实录》；
yòu jiān yù dié suǒ jiǎn tǎo guān xiū shén zōng yù dié
又兼玉牒所检讨官，修《神宗玉牒》。
zì xī níng yǐ lái shǐ shì xiáo zá rén wú suǒ qǔ xìn
自熙宁以来，史氏淆杂，人无所取信。
wén hǔ jǐn qǔ zhū mò běn kān zhèng miù wàng yī yī yán hé
文虎尽取朱墨本刊正缪妄，一一研核。
jì zòu yù yòu xiū huī zōng yù dié kǎo dìng xuān hé chóng guān yǐ lái yóu wéi xiáng shěn
既奏御，又修《徽宗玉牒》，考订宣和、崇、观以来尤为详审。
níng zōng jí wèi qiān jūn qì shǎo jiān jiān jiāng zuò jiān qiān guó zǐ sī yè jiān xué shì yuàn quán zhí qiān jì jiǔ zhōng shū shè rén jiān zhí xué shì yuàn jiān jì jiǔ shēng shí lù yuàn tóng xiū zhuàn tóng xiū guó shǐ
宁宗即位，迁军器少监兼将作监，迁国子司业兼学士院权直，迁祭酒、中书舍人，兼直学士院兼祭酒，升实录院同修撰、同修国史。
hán tuō zhòu yòng shì jì zhú zhào rǔ yú zhū xī yǐ qí mén duō zhī míng shì shè wěi xué zhī mù yǐ bìn zhī suì mìng wén hǔ cǎo zhào yuē xiàng zhě quán chén shàn cháo wěi yá péng fù xié sì jiān guǐ bāo cáng huò xīn
韩侂胄用事，既逐赵汝愚、朱熹，以其门多知名士，设伪学之目以摈之，遂命文虎草诏曰："向者权臣擅朝，伪邪朋附，协肆奸宄，包藏祸心。
lài tiān zhī líng zōng miào zhī fú zhèn huò chéng cí xùn yīng shòu nèi chán yīn móu huài sàn guó shì fù ān
赖天之灵，宗庙之福，朕获承慈训，膺受内禅，阴谋坏散，国势复安。
jiā yǔ shì dà fū lì jīng gēng shǐ fán yuē yín péng bǐ dé jǐ qí zì xīn ér lì zǎi zhēn cí fú dí jué huà
嘉与士大夫厉精更始，凡曰淫朋比德，几其自新，而历载臻兹，弗迪厥化。
dì jiāo hé méng kuī sì jiàn xì huǐ yù chuǎn wǔ liú yán jiān fā jiāng yǐ qīng guó shì ér huò zhòng xīn
缔交合盟，窥伺间隙，毁誉舛迕，流言间发，将以倾国是而惑众心。
shèn zhì qiè fù yú yuán yòu zhī zhòng xián ér bù sī shí lèi hū shào shèng zhī jiān dǎng
甚至窃附于元祐之众贤，而不思实类乎绍圣之奸党。
guó jiā bǐng dé kāng níng fú rǔ xiá tiǎn jīn wéi zì zuò fú jìng yì zhě jiàn yú liú sú zhī shī bù kě fù fǎn yú
国家秉德康宁，弗汝瑕殄，今惟自作弗靖，意者渐于流俗之失不可复反欤？
jiāng niǔ yú guó zhī kuān ēn ér fá yǒu fú jí yú
将狃于国之宽恩而罚有弗及欤？
hé qí wèi néng xǐ zhuó yǐ chēng zhèn yì yě
何其未能洗濯以称朕意也！
zhèn jì shēn zhào èr sān dà chén yǔ fu shì cóng yán yì zhī guān yì wéi chí zhèng lùn yǐ míng shì tiān xià yǐ yù gào suǒ dǐ yi gè gǎi shì huí tīng wú fù jiè yí sì zhī shuō yǐ huò luàn shì sú
朕既深诏二三大臣与夫侍从言议之官，益维持正论以明示天下矣，谕告所抵，宜各改视回听，毋复借疑似之说以惑乱世俗。
ruò qí suì fēi bù huǐ hù zhōng bù quān bāng yǒu cháng xíng bì fá wú shè
若其遂非不悔，怙终不悛，邦有常刑，必罚毋赦！
xī yè cí mìng jiù lǜ yǐ shù rén gòng yī cí wén hǔ yǐ wéi fēi suǒ yǐ chóng xùn jiè zàn rén cái yě nǎi rén rén gè wèi zhī
西掖词命，旧率以数人共一词，文虎以为非所以崇训戒、赞人才也，乃人人各为之。
qiān bīng bù shì láng jiān zhōng shū shè rén yòu jiān jì jiǔ bài hàn lín xué shì jiān shì dú shí lù yuàn xiū zhuàn xiū guó shǐ
迁兵部侍郎兼中书舍人，又兼祭酒，拜翰林学士兼侍读、实录院修撰，修国史。
chú huá wén gé xué shì zhī jiàn níng fǔ lì gài cí tí jǔ tài píng xīng guó gōng
除华文阁学士、知建宁府，力丐祠，提举太平兴国宫。
yǐ tái chén yán duó zhí zú
以台臣言夺职，卒。
wén hǔ yǐ bó qià zì fù yǔ hú hóng hé dǎng gòng gōng dào xué jiǔ sī xué xiào zhuān kùn è tiān xià shì fán yán xìng mìng dào dé zhě jiē chù yān
文虎以博洽自负，与胡纮合党，共攻道学，久司学校，专困遏天下士，凡言性命道德者皆绌焉。
chén zì qiáng zhě fú zhōu mǐn xiàn rén zì miǎn zhī
陈自强者，福州闽县人，字勉之。
dēng chún xī wǔ nián jìn shì dì
登淳熙五年进士第。
qìng yuán èr nián rù dōu dài quán
庆元二年，入都待铨。
zì yǐ cháng wèi hán tuō zhòu tóng zǐ shī yù jiàn zhī wú yǐ zì tōng shì jiù jū zhǔ rén chū rù tuō zhòu jiā wéi yán yú tuō zhòu
自以尝为韩侂胄童子师，欲见之，无以自通，适僦居主人出入侂胄家，为言于侂胄。
yī rì xiāng zì qiáng bǐ zhì zé cóng guān bì jí tuō zhòu shè rù yú táng xiàng zì qiáng zài bài cì zhào cóng guān tóng zuò
一日，乡自强，比至，则从官毕集，侂胄设褥于堂，向自强再拜，次召从官同坐。
tuō zhòu xú yuē chén xiān shēng lǎo rú gǔ mò kě niàn
侂胄徐曰："陈先生老儒，汩没可念。
míng rì cóng guān jiāo jiàn qí cái
"明日，从官交荐其才。
chú tài xué lù qiān bó shì shù yuè zhuǎn guó zǐ bó shì yòu qiān mì shū láng
除太学录，迁博士，数月转国子博士，又迁秘书郎。
rù guǎn bàn zǎi zhuó yòu zhèng yán jiàn yì dài fū yù shǐ zhōng chéng
入馆半载，擢右正言、谏议大夫、御史中丞。
rù tái wèi yú yuè suì dēng shū fǔ yóu xuǎn rén zhì liǎng dì cái sì nián
入台未逾月，遂登枢府，由选人至两地财四年。
jiā tài sān nián bài yòu chéng xiàng lì fēng qí wèi qín guó gōng
嘉泰三年，拜右丞相，历封祁、卫、秦国公。
hán tuō zhòu zhuān cháo quán bāo jū shèng xíng zì qiáng yóu tān bǐ
韩侂胄颛朝权，包苴盛行，自强尤贪鄙。
sì fāng zhì shū kuì bì tí qí jiān yún mǒu wù bìng xiàn
四方致书馈，必题其缄云："某物并献"；
fán shū tí wú bìng zì zé bù kāi
凡书题无"并"字，则不开。
zòng zǐ dì qīn qī guān tōng huò huì shì jìn gàn qǐng bì xié jià ér hòu yǔ
纵子弟亲戚关通货贿，仕进干请，必谐价而后予。
rì yā kōng míng cì zhá sòng tuō zhòu jiā xū yòng nǎi tián sān xǐng bù yǔ yě
日押空名刺札送侂胄家，须用乃填，三省不与也。
dū chéng huǒ zì qiáng suǒ zhù yī xī wèi wēi jìn
都城火，自强所贮，一夕为煨烬。
tuō zhòu shǒu yí zhī wàn mín zhí zhèng jí liè jùn wén zhī mò bù yǒu zhù
侂胄首遗之万缗，执政及列郡闻之，莫不有助。
bù shù yuè de liù shí wàn mín suì bèi suǒ shī zhī shù
不数月，得六十万缗，遂倍所失之数。
chuàng guó yòng sī zì wèi guó yòng shǐ yǐ fèi shì yín zhāng yán wèi tóng zhī guó yòng shì póu kè mín cái zhōu jùn sāo dòng
创国用司，自为国用使，以费士寅、张岩为同知国用事，掊克民财，州郡骚动。
fāng tuō zhòu yù wèi píng zhāng yóu wèi zhòng yì zì qiáng shǒu lǜ tóng liè yuán diǎn gù rù zòu
方侂胄欲为平章，犹畏众议，自强首率同列援典故入奏。
zhào yǐ tuō zhòu wèi píng zhāng jūn guó shì
诏以侂胄为平章军国事。
cháng yǔ rén yuē zì qiáng wéi yī sǐ yǐ bào shī wáng
常语人曰："自强惟一死以报师王。
měi chēng tuō zhòu wèi ēn wáng ēn fù ér hū táng lì shǐ dá zǔ wèi xiōng sū shī dàn wèi shū
"每称侂胄为恩王、恩父，而呼堂吏史达祖为兄、苏师旦为叔。
tuō zhòu jiāng yòng bīng qiǎn shǐ běi xíng shěn dí xū shí zì qiáng jiàn chén jǐng jùn yǐ wǎng
侂胄将用兵，遣使北行审敌虚实，自强荐陈景俊以往。
jīn rén yǒu bù yí bài hǎo zhī yǔ jǐng jùn guī zì qiáng jiè shǐ wù yán tuō zhòu nǎi jué huī fù zhī yì
金人有"不宜败好"之语，景俊归，自强戒使勿言，侂胄乃决恢复之议。
wú xī yǒu nì móu qiú guī shǔ hòu lù zì qiáng
吴曦有逆谋，求归蜀，厚赂自强。
zì qiáng yǔ tuō zhòu fēi xī bù zú yǐ zhèn kūn wéi
自强语侂胄："非曦不足以镇坤维。
nǎi zòng zhī guī xī zú shòu jīn rén mìng wèi shǔ wáng
"乃纵之归，曦卒受金人命为蜀王。
tuō zhòu jiān xiōng jiǔ dào guó bǐng zì qiáng shí wèi zhī biǎo lǐ
侂胄奸凶，久盗国柄，自强实为之表里。
jì kāi biān xì cháo yě xiōng xiōng sān qiǎn shǐ qǐng hé
既开边隙，朝野汹汹，三遣使请和。
jīn rén yù fù sòng shǒu yì yòng bīng zéi chén tuō zhòu huì fèn fù yù yòng bīng zhōng wài dà jù
金人欲缚送首议用兵贼臣，侂胄恚愤，复欲用兵，中外大惧。
shǐ mí yuǎn jiàn yì zhū tuō zhòu zhào yǐ zì qiáng ē fù chōng wèi bù xù guó shì ba yòu chéng xiàng
史弥远建议诛侂胄，诏以自强阿附充位，不恤国事，罢右丞相。
wèi jǐ zhào zhuī sān guān yǒng zhōu jū zhù yòu zé wǔ tài jūn jié dù fù shǐ sháo zhōu ān zhì
未几，诏追三官，永州居住，又责武泰军节度副使、韶州安置。
zhōng shū shè rén ní sī jiǎo zòu qǐ yuǎn cuàn jí qí jiā zhào cóng zhī
中书舍人倪思缴奏，乞远窜，籍其家，诏从之。
zài zé fù zhōu tuán liàn fù shǐ léi zhōu ān zhì
再责复州团练副使、雷州安置。
hòu sǐ yú guǎng zhōu
后死于广州。
zhèng bǐng zì shǎo róng fú zhōu cháng lè rén
郑丙，字少融，福州长乐人。
shào xīng shí wǔ nián jìn shì
绍兴十五年进士。
jī guān zhì lì bù shàng shū zhè dōng tí jǔ
积官至吏部尚书、浙东提举。
zhū xī xíng bù zhì tāi zhōu zòu tái shǒu táng zhòng you bù fǎ shì zǎi xiàng wáng huái bì zhī
朱熹行部至台州，奏台守唐仲友不法事，宰相王淮庇之。
xī zhāng shí shàng
熹章十上。
bǐng yǎ hòu zhòng you qiě yíng hé zǎi xiàng yì zòu jìn shì shì dà fū yǒu suǒ wèi dào xué zhě qī shì dào míng bù yí xìn yòng
丙雅厚仲友，且迎合宰相意，奏："近世士大夫有所谓'道学'者，欺世盗名，不宜信用。
gài zhǐ xī yě
"盖指熹也。
yú shì jiān chá yù shǐ chén gǔ zòu dào xué zhī tú jiǎ míng yǐ jì qí wěi qǐ bìn chì wù yòng
于是监察御史陈贾奏："道学之徒，假名以济其伪，乞摈斥勿用。
dào xué zhī mù bǐng chàng gǔ hé qí hòu wèi qìng yuán xué jìn shàn lèi bèi ě bǐng zuì wèi duō
"道学之目，丙倡贾和，其后为庆元学禁，善类被厄，丙罪为多。
cháng zhī quán zhōu wéi zhèng bào jí huò quàn zhī shàng kuān bǐng yuē wú jí wù yǒu sù qǐ yǐ wǎn jié yì suǒ shǒu zāi
尝知泉州，为政暴急，或劝之尚宽，丙曰："吾疾恶有素，岂以晚节易所守哉。
wén zhě shěn zhī
"闻者哂之。
bǐng guān zhōng duān míng diàn xué shì zú shì jiǎn sù
丙官终端明殿学士，卒，谥简肃。
jīng tāng zì zhòng yuǎn yù zhāng rén yě
京镗字仲远，豫章人也。
dēng shào xīng èr shí qī nián jìn shì dì
登绍兴二十七年进士第。
gōng mào liáng shuài jiāng xī jiàn zhī yuē zi miào kuò qì yě
龚茂良帅江西，见之曰："子庙廓器也。
jí mào liáng cān dà zhèng suì jiàn tāng rù cháo
"及茂良参大政，遂荐镗入朝。
xiào zōng zhào shì cóng jǔ liáng xiàn lìng wèi tái guān jǐ shì zhōng wáng xī lǚ yuē jīng tāng zǎo dēng rú jí liǎng shì lìng yǒu shēng
孝宗诏侍从举良县令为台官，给事中王希吕曰："京镗蚤登儒级，两试令，有声。
bì xià qiú zhí fǎ guān tāng qí rén yě
陛下求执法官，镗其人也。
shàng yǐn jiàn tāng wèn zhèng shì dé shī
"上引见镗，问政事得失。
shí shàng chū tǒng wàn jī ruì zhì huī fù qún chén jìn shuō duō yíng hé tiān zǐ yì yǐ wéi dà gōng kě dàn mù zhì
时上初统万机，锐志恢复，群臣进说，多迎合天子意，以为大功可旦暮致。
tāng dú yán tiān xià shì wèi yǒu zhòu rú yì zhě yi shū xú yǐ tú zhī
镗独言"天下事未有骤如意者，宜舒徐以图之。
shàng shàn qí yán
"上善其言。
tāng yú shì jí lùn jīn rì mín pín bīng jiāo shì qì tuí mǐ yán shén qiē zhì
镗于是极论今日民贫兵骄，士气颓靡，言甚切至。
shàng shuō zhuó wèi jiān chá yù shǐ lèi qiān yòu sī láng guān
上说，擢为监察御史，累迁右司郎官。
jīn qiǎn hè shēng chén shǐ lái shàng jū gāo zōng sàng bù yù yǐn jiàn tāng wèi bīn zuǒ yǐ zhǐ jù zhī
金遣贺生辰使来，上居高宗丧，不欲引见，镗为傧佐，以旨拒之。
shǐ zhě qǐng shǎo liú què xià tāng yuē xìn shǐ zhī lái yǐ dàn jié yě
使者请少留阙下，镗曰："信使之来，以诞节也。
dàn jié lǐ bì yù liú hé míng hu
诞节礼毕，欲留何名乎？
shǐ xíng shàng jiā qí chèn zhí
"使行，上嘉其称职。
zhuǎn zhōng shū mén xià shěng jiǎn zhèng zhū fáng gōng shì
转中书门下省检正诸房公事。
jīn rén qiǎn shǐ lái diào tāng wèi bào xiè shǐ
金人遣使来吊，镗为报谢使。
jīn rén gù shì nán shǐ zhì biàn jīng zé cì yàn
金人故事，南使至汴京则赐宴。
tāng qǐng miǎn yàn jiāo láo shǐ kāng yuán bì děng bù cóng tāng wèi bì bù miǎn yàn zé qǐng chè lè yí zhī shū yuē tāng wén lín sàng zhě chōng bù xiāng lǐ bìn zhě bù xiàng gē
镗请免宴，郊劳使康元弼等不从，镗谓必不免宴，则请彻乐，遗之书曰："镗闻邻丧者舂不相，里殡者不巷歌。
jīn tāng xián mìng ér lái yī běi cháo zhī huì diào shì hè shì xiè
今镗衔命而来，繄北朝之惠吊，是荷是谢。
běi cháo qín qí yuǎn ér mǐn qí láo qiǎn jiāo láo zhī shǐ chǎn shì yàn zhī yí dé mò hòu yān wài chén shòu cì gǎn bù zhòng bài
北朝勤其远而悯其劳，遣郊劳之使，蒇式宴之仪，德莫厚焉，外臣受赐，敢不重拜。
ruò yuē ér bì tīng lè shì yú shèng jīng wèi bèi lǐ yú chén jié wèi bèi yì qǐ wéi yí běn cháo zhī xiū yì qǐ zhāo běi cháo zhī yì zāi
若曰而必听乐，是于圣经为悖理，于臣节为悖义，岂惟贻本朝之羞，亦岂昭北朝之懿哉？
xiāng chí shén jiǔ
"相持甚久。
tāng jí guǎn xiāng lǐ zhě qù jiù xí tāng yuē ruò bù chè lè bù gǎn jí xí
镗即馆，相礼者趣就席，镗曰："若不彻乐，不敢即席。
jīn rén pò zhī tāng fú wèi dòng xú yuē wú tóu kě qǔ lè bù kě wén yě
"金人迫之，镗弗为动，徐曰："吾头可取，乐不可闻也。
nǎi shuài qí shǔ chū guǎn mén jiá shì lòu rèn xiàng tāng tāng huà tuì zhī
"乃帅其属出馆门，甲士露刃向镗，镗叱退之。
jīn rén zhī tāng bù kě duó chí bái qí zhǔ zhǔ tàn yuē nán cháo zhí chén yě
金人知镗不可夺，驰白其主，主叹曰："南朝直臣也。
tè mìng miǎn lè
"特命免乐。
zì shì héng qù lè ér hòu yàn tāng
自是恒去乐而后宴镗。
xiào zōng wén zhī xǐ wèi fǔ chén yuē shì dà fū píng jū shú bù yǐ jié yì zì xǔ yǒu néng lín wēi bù biàn rú tāng zhě hu
孝宗闻之喜，谓辅臣曰："士大夫平居孰不以节义自许，有能临危不变如镗者乎？
shǐ hái rù jiàn shàng láo zhī yuē qīng néng zhí lǐ wèi guó jiā zēng qì zhèn jiāng hé yǐ shǎng qīng
使还，入见，上劳之曰："卿能执礼为国家增气，朕将何以赏卿？
tāng dùn shǒu yuē běi rén wèi bì xià wēi dé fēi wèi chén yě
"镗顿首曰："北人畏陛下威德，非畏臣也。
zhèng shǐ chén sǐ yú běi tíng yì chén zǐ zhī cháng fēn ěr gǎn yán shǎng hu
正使臣死于北庭，亦臣子之常分耳，敢言赏乎！
gù shì shǐ hái dāng zēng zhì
"故事，使还当增秩。
yòu xiāng zhōu bì dà yán yú shàng yuē zēng zhì cháng diǎn ěr jīng tāng qí jié jīn zhī máo suí yě wéi bì xià niàn zhī
右相周必大言于上曰："增秩常典尔，京镗奇节，今之毛遂也，惟陛下念之。
nǎi mìng tāng quán gōng bù shì láng
"乃命镗权工部侍郎。
sì chuān quē shuài yǐ tāng wèi ān fǔ zhì zhì shǐ jiān zhī chéng dū fǔ
四川阙帅，以镗为安抚制置使兼知成都府。
tāng dào guān shǒu ba zhēng liǎn chí lì yǐ yǔ mín
镗到官，首罢征敛，弛利以予民。
lú zhōu zú shā tài shǒu tāng qín ér zhǎn zhī shǔ yǐ dà zhì
泸州卒杀太守，镗擒而斩之，蜀以大治。
zhào wèi xíng bù shàng shū
召为刑部尚书。
níng zōng jí wèi shén jiàn zūn lǐ yóu zhèng fǔ lèi qiān wèi zuǒ chéng xiàng
宁宗即位，甚见尊礼，由政府累迁为左丞相。
dàng shì shí hán tuō zhòu quán shì zhèn tiān xià qí qīn xìng zhě yóu jìn cóng bù yī èr suì zhì zǎi fǔ
当是时，韩侂胄权势震天下，其亲幸者由禁从不一二岁至宰辅；
ér bù fù tuō zhòu zhě wǎng wǎng chén zhì bù ǒu
而不附侂胄者，往往沉滞不偶。
tāng jì dé wèi yī biàn qí sù shǒu yú guó shì mán wú suǒ kě fǒu dàn fèng xíng tuō zhòu fēng zhǐ ér yǐ
镗既得位，一变其素守，于国事谩无所可否，但奉行侂胄风旨而已。
yòu jiàn yǐn liú dé xiù pái jī shàn lèi yú shì yǒu wěi xué zhī jìn
又荐引刘德秀排击善类，于是有伪学之禁。
hòu huàn zhě wáng dé qiān chú jié dù shǐ tāng nǎi qǐng liè qí má shàng yuē chú dé qiān yī rén ér zhǐ kě hu
后宦者王德谦除节度使，镗乃请裂其麻，上曰："除德谦一人而止可乎？
tāng yuē cǐ mén bù kě qǐ
"镗曰："此门不可启。
jié yuè bù yǐ bì jí sān gū
节钺不已，必及三孤；
sān gū bù yǐ bì jí sān gōng
三孤不已，必及三公。
yuàn bì xià yǐ zhēn zōng bù yú liú chéng guī wéi fǎ yǐ dà guān xuān zhèng jiān tóng guàn děng mào jié yuè wèi jiè
愿陛下以真宗不予刘承规为法，以大观、宣、政间童贯等冒节钺为戒。
shàng yú shì zhé dé qiān ér chù cí chén wú zōng dàn huò yuē yì tuō zhòu yì yě
"上于是谪德谦而黜词臣吴宗旦，或曰，亦侂胄意也。
jū wú hé yǐ nián lǎo qǐng miǎn xiāng hōng zèng tài bǎo shì wén zhōng
居无何，以年老请免相，薨，赠太保，谥文忠。
hòu yǐ jiān chá yù shǐ ní qiān lǐ yán gǎi shì zhuāng dìng
后以监察御史倪千里言，改谥庄定。
xiè shēn fu zì zi sù tāi zhōu lín hǎi rén
谢深甫，字子肃，台州临海人。
shǎo yǐng wù kè zhì wéi xué jī shù nián bú mèi xī zé zhì píng shuǐ jiā zú yú shàng yǐ jǐng kùn dài
少颖悟，刻志为学，积数年不寐，夕则置瓶水加足于上，以警困怠。
fù jǐng zhī shi wèi yuǎn qì lín zhōng yǔ qí qī yuē shì r dāng dà wú mén shàn xùn dí zhī
父景之识为远器，临终语其妻曰："是儿当大吾门，善训迪之。
mǔ gōng kǔ shǒu zhì dū shēn fu lì xué
"母攻苦守志，督深甫力学。
zhōng qián dào èr nián jìn shì dì diào shèng xiàn wèi
中乾道二年进士第，调嵊县尉。
suì jī yǒu sǐ dào páng zhě yī yù kū sù yuē wú r yě
岁饥，有死道旁者，一妪哭诉曰："吾儿也。
yòng yú mǒu jiā zāo lüè ér bì
佣于某家，遭掠而毙。
shēn fu yí yān xú lián de yù zi tā suǒ zhào yù chū shì zhī yù jīng fú yuē mǒu yǔ mǒu yǒu xì lù wǒ shǐ wū gào ěr
"深甫疑焉，徐廉得妪子他所，召妪出示之，妪惊伏曰："某与某有隙，赂我使诬告耳。
yuè shuài fāng zī qián duān lǐ jiē jiàn shēn fu yǒu láng miào cái diào kūn shān chéng wèi zhè cáo kǎo guān yī shí shì wàng jiē zài xuǎn zhòng
越帅方滋、钱端礼皆荐深甫有廊庙才，调昆山丞，为浙曹考官，一时士望皆在选中。
sī yè zhèng bó xióng yuē wén shì shì bù fá qiú jù yǎn rú shēn fu zhě shí xiān
司业郑伯熊曰："文士世不乏，求具眼如深甫者实鲜。
shēn fu yuē wén zhāng yǒu qì gǔ rú tài shān qiáo yuè kě wàng ér zhī yǐ shì de zhī
"深甫曰："文章有气骨，如泰山乔岳，可望而知，以是得之。
zhī chù zhōu qīng tián xiàn
知处州青田县。
shì yù shǐ gé bì jiān chá yù shǐ yán shī lǔ lǐ bù shì láng wáng lìn jiāo jiàn zhī
侍御史葛邲、监察御史颜师鲁、礼部侍郎王蔺交荐之。
xiào zōng zhào jiàn shēn fu yán jīn rì rén cái xiāo zhōng chǐ wài zhě duō wàng dàn jiáo jié gū jī zhě duō xuàn yù
孝宗召见，深甫言："今日人才，枵中侈外者多妄诞，矫讦沽激者多眩鬻。
jī áng zhě jí yú pī lù rán huò lín yú hǎo kuā
激昂者急于披露，然或邻于好夸；
gāng jiè zhě guǒ yú zhí lì ér huò lín yú tài ruì
刚介者果于植立，而或邻于太锐；
jìng tuì jiǎn mò zhě guǎ yǒu suǒ hé huò lín yú lì yì
静退简默者寡有所合，或邻于立异。
gù yán wèi jí chou ér yǐ jǔ yǔ shì wèi jí chéng ér yǐ cuò yì
故言未及酬而已龃龉，事未及成而已挫抑。
yú shì qù shí xùn lì zhī rén zhuān wù shēn móu xí wèi ruǎn shú wèi bì shù shǒu yīn xún gǒu qiě nián chú suì qiān yì zhì tōng xiǎn yī yǒu huǎn jí mò kān yǐ zhàng
于是趣时徇利之人，专务身谋，习为软熟，畏避束手，因循苟且，年除岁迁，亦至通显，一有缓急，莫堪倚仗。
chén yuàn rèn shǐ zhī jì bì chá qí shí jì xī qí shí zé hán yǎng zhī yǐ xù qí cái zhèn zuò zhī yǐ lì qí qì zāi péi fēng zhí wù shǐ jǔ shāng
臣愿任使之际，必察其实，既悉其实，则涵养之以蓄其才，振作之以厉其气，栽培封殖，勿使沮伤。
shàng jiā nà
"上嘉纳。
wèn dāng shì rén cái duì yuē jiàn shì dà chén zhí yě
问当世人才，对曰："荐士，大臣职也。
xiǎo chén lái zì yuǎn fāng bù zú yǐ fèng míng zhào
小臣来自远方，不足以奉明诏。
shàng hàn zhī yù zǎi chén yuē xiè shēn fu zòu duì yōng róng yǒu gǔ rén fēng
"上颔之，谕宰臣曰："谢深甫奏对雍容，有古人风。
chú jí tián lìng qiān dà lǐ chéng
"除籍田令，迁大理丞。
jiāng dōng dà hàn zhuó wèi tí jǔ cháng píng jiǎng xíng jiù huāng tiáo mù suǒ quán huó yī bǎi liù shí yú wàn rén
江东大旱，擢为提举常平，讲行救荒条目，所全活一百六十余万人。
guāng zōng jí wèi yǐ zuǒ cáo láng guān jiè lǐ bù shàng shū wèi hè jīn guó shēng chén shǐ
光宗即位，以左曹郎官借礼部尚书为贺金国生辰使。
shào xī gǎi yuán chú yòu zhèng yán qiān qǐ jū láng jiān quán jǐ shì zhōng
绍熙改元，除右正言，迁起居郎兼权给事中。
zhī gé mén shì hán tuō zhòu pò gé zhuǎn yáo jùn cì shǐ shēn fu fēng hái nèi jiàng yún rén zhǔ yǐ jué lù mó lì tiān xià zhī rén cái gù kě zhòng ér bù kě qīng
知阁门事韩侂胄破格转遥郡刺史，深甫封还内降云："人主以爵禄磨厉天下之人才，固可重而不可轻；
yǐ fǎ lìng dī fáng tiān xià zhī jiǎo xìng yóu kě shǒu ér bù kě yì
以法令堤防天下之侥幸，尤可守而不可易。
jīn tuō zhòu mò yuè wǔ guān ér zhuǎn yáo jùn jiǎo xìng yī qǐ pān yuán zhǒng zhì jiāng hé yǐ jù zhī
今侂胄蓦越五官而转遥郡，侥幸一启，攀援踵至，将何以拒之？
qǐng ba qí mìng
请罢其命。
jìn shì shù gǔ yìng zhào yán shì yǔ shè dǐ jié sòng ruì zhōu tīng dú
进士俞古应诏言事，语涉诋讦，送瑞州听读。
shēn fu wèi yǐ tiān biàn qiú yán wèi wén jīng shǎng ér fǎn zuì zhī zé shì míng qiú ér shí jù yě
深甫谓："以天变求言，未闻旌赏而反罪之，则是名求而实拒也。
shù gǔ bù zú yǐ dào suǒ xī zhě cháo tíng shì tǐ ěr yòu sī jiàn shān rì lùn jìn xí zuǒ qiān shēn fu qǐng hái rì wèi bù kě yǐ jìn xí gù biàn yì jiàn guān wèi qīng cháo lèi
俞古不足以道，所惜者朝廷事体耳"右司谏邓驲论近习，左迁，深甫请还驲，谓："不可以近习故变易谏官，为清朝累。
èr nián zhī lín ān fǔ
二年，知临安府。
sān nián chú gōng bù shì láng
三年，除工部侍郎。
rù xiè guāng zōng miàn yù yuē jīng yǐn kuān zé fèi fǎ měng zé lì mín dú qīng wéi zhèng de kuān měng zhī zhōng
入谢，光宗面谕曰："京尹宽则废法，猛则厉民，独卿为政得宽猛之中。
jìn jiān lì bù shì láng jiān xiáng dìng chì lìng guān
"进兼吏部侍郎，兼详定敕令官。
sì nián jiān jǐ shì zhōng
四年，兼给事中。
chén yuán jiǔ yǐ zuì chì hū yǔ nèi cí shēn fu gù zhí bù kě
陈源久以罪斥，忽予内祠，深甫固执不可。
jiāng tè lì fù zhào yòng shēn fu lì zhēng tè lì jìng bù dé rù
姜特立复诏用，深甫力争，特立竟不得入。
zhāng zi rén chú jié dù shǐ shēn fu shū shí yī shàng mìng suì qǐn
张子仁除节度使，深甫疏十一上，命遂寝。
měi jìn tíng yàn sī zuǒ yòu yǒu xī ēn zé zhě shàng bì yuē kǒng xiè jǐ shì yǒu bù kě ěr
每禁庭燕私，左右有希恩泽者，上必曰："恐谢给事有不可耳。
níng zōng jí wèi chú huàn zhāng gé dài zhì zhī jiàn kāng fǔ gǎi yù shǐ zhōng chéng jiān shì dú
宁宗即位，除焕章阁待制、知建康府，改御史中丞兼侍读。
shàng yán bǐ nián yǐ lái jì gāng bù lì
上言："比年以来，纪纲不立。
tái jiàn yǒu suǒ lùn jī bù yǔ bèi lùn tóng ba zé fǎn chú yǐ wài rèn
台谏有所论击，不与被论同罢，则反除以外任；
gěi shě yǒu suǒ jiǎo bó bù mìng cì guān shū xíng zé fǎn qiān yǐ tā guān
给、舍有所缴驳，不命次官书行，则反迁以他官；
jiān sī yǒu suǒ àn chá bù liǎng zhì zhī wù wèn zé bèi àn zhě fǎn de měi chú
监司有所按察，不两置之勿问，则被按者反得美除。
yǐ bēn jìng dé zhì zhě bù fù zhī yǒu lián chǐ
以奔竞得志者，不复知有廉耻；
yǐ qǐng shǔ huò lì zhě bù fù zhī yǒu yí xiàn
以请属获利者，不复知有彝宪。
tān mò zòng héng mò gǎn shuí hé
贪墨纵横，莫敢谁何；
zuì è bào lù wú suǒ jì dàn
罪恶暴露，无所忌惮。
huī huài jì gāng mò cǐ wéi shèn
隳坏纪纲，莫此为甚。
qǐng fēng lì zài wèi gé xīn yì lǜ yǐ sù cháo zhe
请风厉在位，革心易虑，以肃朝著。
lǐ guān yì tiāo xī zǔ shì jiǎng zhū xī yǐ wéi bù kě
"礼官议祧僖祖，侍讲朱熹以为不可。
shēn fu yán zōng miào zhòng shì wèi yi jù gé
深甫言："宗庙重事，未宜遽革。
zhū xī kǎo dìng yǒu jù yi cóng xī yì
朱熹考订有据，宜从熹议。
qìng yuán yuán nián chú duān míng diàn xué shì qiān shū shū mì yuàn shì qiān cān zhī zhèng shì zài qiān zhī shū mì yuàn shì jiān cān zhī zhèng shì
庆元元年，除端明殿学士、签书枢密院事，迁参知政事，再迁知枢密院事兼参知政事。
nèi shì wáng dé qiān jiàn jié shēn fu sān shū lì chén bù kě dǎo dà guān fù zhé dé qiān jìng chì
内侍王德谦建节，深甫三疏力陈不可蹈大观覆辙，德谦竟斥。
jìn jīn zǐ guāng lù dài fu bài yòu chéng xiàng fēng shēn guó gōng jìn qí guó gōng
进金紫光禄大夫，拜右丞相，封申国公，进岐国公。
guāng zōng shān líng wèi zǒng hù shǐ
光宗山陵，为总护使。
hái bài shǎo bǎo lì cí gǎi fēng lǔ guó gōng
还，拜少保，力辞，改封鲁国公。
jiā tài yuán nián lèi shū qǐ bì wèi níng zōng yuē qīng néng wéi zhèn shǒu fǎ dù xī míng qì bù kě yǐ yán qù
嘉泰元年，累疏乞避位，宁宗曰："卿能为朕守法度，惜名器，不可以言去。
zhào zuò cì chá yù bǐ shū shuō mìng zhōng piān jí jīn bì yǐ cì zhī
"召坐赐茶，御笔书《说命》中篇及金币以赐之。
yǒu yú jiā zhě shàng shū qǐ zhǎn zhū xī jué wěi xué qiě zhǐ cài yuán dìng wèi wěi dǎng
有余嘉者，上书乞斩朱熹，绝伪学，且指蔡元定为伪党。
shēn fu zhì qí shū yǔ tóng liè yuē zhū yuán huì cài jì tōng bù guò zì xiāng yǔ jiǎng míng qí xué ěr guǒ yǒu hé zuì hu
深甫掷其书，语同列曰："朱元晦、蔡季通不过自相与讲明其学耳，果有何罪乎？
yú zhé jī shī chén nǎi gǎn kuáng wàng rú cǐ dāng xiāng yǔ zòu zhī xíng qiǎn yǐ lì qí yú
余哲虮虱臣，乃敢狂妄如此，当相与奏知行遣，以厉其余。
jīn shǐ rù jiàn bù rú shì níng zōng qǐ rù jìn zhōng shēn fu duān lì bù dòng mìng jīn shǐ sì yú diàn yú dì zài yù diàn nǎi yǐn shǐ zhě jìn shū qì rú jiù yí
金使入见不如式，宁宗起入禁中，深甫端立不动，命金使俟于殿隅，帝再御殿，乃引使者进书，迄如旧仪。
bài shǎo bǎo
拜少保。
qǐ hái gǔ shòu lǐ quán guān shǐ
乞骸骨，授醴泉观使。
míng nián bài shǎo fù zhì shì
明年，拜少傅，致仕。
yǒu xīng yǔn yú jū dì suì hōng
有星陨于居第，遂薨。
hòu sūn nǚ wéi lǐ zōng hòu zhuī fēng xìn wáng yì fēng wèi lǔ shì huì zhèng
后孙女为理宗后，追封信王，易封卫、鲁，谥惠正。
xǔ jí zhī zì shēn fu wēn zhōu yǒng jiā rén
许及之，字深甫，温州永嘉人。
lóng xīng yuán nián dì jìn shì zhī yuán zhōu fēn yí xiàn
隆兴元年第进士，知袁州分宜县。
yǐ bù shǐ zhě jiàn chú zhū jūn shěn jì qiān zōng zhèng bù
以部使者荐，除诸军审计，迁宗正簿。
qián dào yuán nián lín lì qǐng zēng zhì jiàn yuán nǎi xiào táng zhì zhì shí yí bǔ quē yǐ jí zhī wèi shí yí bān xù zài jiān chá yù shǐ zhī shàng
乾道元年，林栗请增置谏员，乃效唐制置拾遗、补阙，以及之为拾遗，班序在监察御史之上。
gāo zōng bēng jí zhī yán huáng dì jì gōng sān nián zhī sàng qún chén nán cóng chún jí dāng cháng fú hēi dài
高宗崩，及之言："皇帝既躬三年之丧，群臣难从纯吉，当常服黑带。
wáng huái dāng guó jiǔ jí zhī zòu bì xià jí wèi èr shí qī nián ér qún chén wèi néng rú shèng yì zhě yǐ gǒu qiě wèi ān róng yǐ gū xī wèi rén shù yǐ bù kěn rèn shì wèi jiǎn zhòng yǐ bù gǎn rèn yuàn wèi lǎo chéng
"王淮当国久，及之奏："陛下即位二十七年，而群臣未能如圣意者，以苟且为安荣，以姑息为仁恕，以不肯任事为简重，以不敢任怨为老成。
gǎn yán zhě zhǐ wèi qīng xuān xiān chǐ zhě wèi zhī pǔ shí
敢言者指为轻儇，鲜耻者谓之朴实。
bì xià de ruò rén ér xiāng zhī hé bǔ yú zhì zāi
陛下得若人而相之，何补于治哉！
huái jìng bà zhí yǔ cí
"淮竟罢职予祠。
guāng zōng shòu shàn chú jūn qì jiān qiān tài cháng shǎo qīng yǐ yán zhě ba
光宗受禅，除军器监，迁太常少卿，以言者罢。
shào xī yuán nián chú huái nán yùn pàn jiān huái dōng tí xíng yǐ tiě qián làn è bù zhí biǎn zhì zhī lú zhōu
绍熙元年，除淮南运判兼淮东提刑，以铁钱滥恶不职，贬秩，知庐州。
zhào chú dà lǐ shǎo qīng
召除大理少卿。
níng zōng jí wèi chú lì bù shàng shū jiān jǐ shì zhōng
宁宗即位，除吏部尚书兼给事中。
jí zhī zǎo yǔ xuē shū shì tóng zhuó yí bǔ jiē wéi dāng shí suǒ yǔ
及之早与薛叔似同擢遗、补，皆为当时所予。
dǎng shì jì qǐ shàn lèi yī kōng shū shì lèi chì zhú ér jí zhī zhōu shì tuō zhòu wú suǒ bù zhì
党事既起，善类一空，叔似累斥逐，而及之诌事侂胄，无所不至。
cháng zhí tuō zhòu shēng rì cháo xíng shàng shòu bì jí jí zhī hòu zhì yān rén yǎn guān jù zhī jí zhī fǔ lǚ yǐ rù
尝值侂胄生日，朝行上寿毕集，及之后至，阉人掩关拒之，及之俯偻以入。
wèi shàng shū èr nián bù qiān jiàn tuō zhòu liú tì xù qí zhī yù zhī yì jí shuāi chí zhī zhuàng bù jué xī qū
为尚书，二年不迁，见侂胄流涕，序其知遇之意及衰迟之状，不觉膝屈。
tuō zhòu cè rán lián zhī yuē shàng shū cái wàng jiǎn zài shàng xīn xíng qiě jìn bài yǐ
侂胄恻然怜之曰："尚书才望，简在上心，行且进拜矣。
jū wáng hé tóng zhī shū mì yuàn shì
"居亡何，同知枢密院事。
dāng shí yǒu yóu dòu shàng shū qū xī zhí zhèng zhī yǔ chuán yǐ wéi xiào
当时有"由窦尚书、屈膝执政"之语，传以为笑。
jiā tài èr nián bài cān zhī zhèng shì jìn zhī shū mì yuàn shì jiān cān zhèng
嘉泰二年，拜参知政事，进知枢密院事兼参政。
bīng duān kāi tuō zhòu yù lìng jí zhī shǒu jīn líng jí zhī cí
兵端开，侂胄欲令及之守金陵，及之辞。
tuō zhòu zhū zhōng chéng léi xiào yǒu zòu jí zhī shí zàn tuō zhòu kāi biān jí shǒu jīn líng shǐ guǐ jì miǎn xíng
侂胄诛，中丞雷孝友奏及之实赞侂胄开边，及守金陵，始诡计免行。
jiàng liǎng guān quán zhōu jū zhù
降两官，泉州居住。
jiā dìng èr nián zú
嘉定二年，卒。
liáng rǔ jiā zì zhòng mó chù zhōu lí shuǐ rén
梁汝嘉，字仲谟，处州丽水人。
yǐ wài zǔ tài zǎi hé zhí zhōng rèn rù guān diào zhōng shān fǔ sī yì cáo shì
以外祖太宰何执中任入官，调中山府司议曹事。
jiàn yán chū zhī cháng zhōu wǔ jìn xiàn
建炎初，知常州武进县。
shǒu jiàn qí zhì zhuàng zhuó tōng pàn zhōu shì jiā zhí mì gé lì guān zhì zhuǎn yùn fù shǐ
守荐其治状，擢通判州事，加直秘阁，历官至转运副使。
lín ān quē shǒu huǒ dào lǚ zuò mìng rǔ jiā shè shì
临安阙守，火盗屡作，命汝嘉摄事。
rǔ jiā xiū huǒ zhèng yán xún jiǎo dào fā zhé de huǒ zāi yì xi
汝嘉修火政，严巡徼，盗发辄得，火灾亦息。
suì mìng wéi zhēn jiā zhí lóng tú gé
遂命为真，加直龙图阁。
yǐ chèn zhí zhuó huī yóu gé dài zhì shì hù bù shì láng jiān zhī lín ān fǔ
以称职，擢徽猷阁待制，试户部侍郎兼知临安府。
lèi qiān hù bù shì láng jìn quán shàng shū jiān jiāng huái jīng guǎng jīng zhì shǐ
累迁户部侍郎，进权尚书兼江、淮、荆、广经制使。
rǔ jiā sù shàn qín guì diàn zhōng shì yù shǐ zhōu kuí jiāng àn zhī
汝嘉素善秦桧，殿中侍御史周葵将按之。
rǔ jiā wén dài zhōng shū shè rén lín dài pìn yuē fù duān jiāng lùn jūn
汝嘉闻，绐中书舍人林待聘曰："副端将论君。
dài pìn jí gào guì xǐ kuí qǐ jū láng
"待聘亟告桧，徙葵起居郎。
kuí rù hòu shěng chū shū shì dài pìn yuē liáng zhòng mó hé qí xìng yě
葵入后省，出疏示待聘曰："梁仲谟何其幸也。
dài pìn shǐ zhī wèi rǔ jiā suǒ mài shì dà fū yǐ shì báo rǔ jiā
"待聘始知为汝嘉所卖，士大夫以是薄汝嘉。
rǔ jiā qiú qù yǐ bǎo wén gé zhí xué shì tí jǔ tài píng guān
汝嘉求去，以宝文阁直学士提举太平观。
wèi jǐ shēng xué shì zhī míng zhōu jiān zhè xi yán hǎi zhì zhì shǐ gèng wēn xuān dǐng sān jùn fù fèng cí yǐ guī
未几，升学士、知明州，兼浙西沿海制置使，更温、宣、鼎三郡，复奉祠以归。
shào xīng èr shí sān nián zú
绍兴二十三年，卒。
rǔ jiā cháng yú lì zhì zài lín ān fēng jì yóu zhe
汝嘉长于吏治，在临安风绩尤著。
lùn yuē jūn zǐ zhī lùn rén yì xiān guān qí dà zhě ér yǐ yǐ
论曰：君子之论人，亦先观其大者而已矣。
zhōng xiào rén zhī dà jié yě hú hóng dǎo qí jūn yǐ duǎn sàng bù dé wèi zhī zhōng
忠孝，人之大节也，胡纮导其君以短丧，不得谓之忠；
hé dàn yí suǒ shēng jì mǔ zhī fú shì lùn fēn yún ér hòu qù bù kě yǐ wèi xiào
何澹疑所生继母之服，士论纷纭而后去，不可以为孝。
bǐ yú qí dà zhě qiě rěn wèi zhī zé qí xié bǐ quán jiān wū gòu shàn lèi yì hé dàn ér bù wéi hu
彼于其大者且忍为之，则其协比权奸，诬构善类，亦何惮而不为乎？
xiè shēn fu chū chù jiù shǐ mǐn qí jī ruò wú kě yì wèi zhě
谢深甫出处，旧史泯其迹，若无可议为者。
rán qìng yuán zhī chū hán tuō zhòu shè wěi xué zhī jìn wǎng luó shàn lèi ér yī kōng zhī shēn fu bǐng zhèng shì yǔ zhī tóng shí wěi yuē bù zhī bù kě yě
然庆元之初，韩侂胄设伪学之禁，网罗善类而一空之，深甫秉政，适与之同时，诿曰不知，不可也。
kuàng yú yī hé chén fu liáng zài hé zhào rǔ yú xíng yú shēn fu zhī zhāng yǒu bù kě yǎn zhě hu
况于一劾陈傅良，再劾赵汝愚，形于深甫之章，有不可揜者乎？
chén zì qiáng zhèng bǐng xǔ jí zhī bèi hú mèi gǒu hé yǐ qiè guì chǒng sī yì bù zú lùn yǐ
陈自强、郑丙、许及之辈，狐媚苟合，以窃贵宠，斯亦不足论已。
ruò lín lì zhī yǒu zhì cái shàn lùn shì gāo wén hǔ zhī zì fù gāi qià jīng tāng zhī zhàng yì bǐng lǐ zhì xìn yú dí guó yì qǐ wú zú chēng zhě
若林栗之有治才，善论事，高文虎之自负该洽，京镗之仗义秉礼，志信于敌国，抑岂无足称者。
rán lì yǐ sī fèn dǐ míng rú bù wéi qīng yì suǒ yǔ ér wén hǔ cǎo wěi xué zhī zhào yǐ shì wèi fēi yǐ zhèng wèi yá biàn luàn bái hēi yǐ qī dāng shì qí rén kě zhī yě
然栗以私忿诋名儒，不为清议所与，而文虎草伪学之诏，以是为非，以正为邪，变乱白黑，以欺当世，其人可知也。
tāng mù nián de zhèng péng jiān qǔ róng jì kuì qí chū fú yǐ kuàng wěi xué zhī mù shí zhě yǐ wéi tāng shí fā zhī hu
镗暮年得政，朋奸取容，既愧其初服矣，况伪学之目，识者以为镗实发之乎？
shì jūn zǐ lì shēn xíng shì yī shī qí zhèng liú ér bù zhī fǎn suì wèi qiān gǔ zhī zuì rén kě bù jù zāi
士君子立身行事，一失其正，流而不知返，遂为千古之罪人，可不惧哉！
kě bù jù zāi
可不惧哉！