宋史 · 脱脱 · Chapter 423 of 496

列传·卷一百八十二

PinyinModern Translation
Size

wú yǒng xú fàn li sháo wáng mài shǐ mí gǒng chén xūn zi méng zhào yǔ zhú jì li dà tóng huáng quē yáng dà yì

吴泳徐范李韶王迈史弥巩陈埙(子蒙) 赵与{竹忌} 李大同黄(缺) 杨大异

wú yǒng zì shū yǒng tóng chuān rén

吴泳,字叔永,潼川人。

jiā dìng èr nián jìn shì lì guān wèi jūn qì shǎo jiān xíng tài fǔ sì chéng xíng jiào shū láng shēng mì shū chéng jiān quán sī fēng láng guān jiān shū mì yuàn biān xiū guān shēng zhù zuò láng shí zàn jiān quán zhí shè rén yuàn

嘉定二年进士,历官为军器少监,行太府寺丞,行校书郎,升秘书丞兼权司封郎官,兼枢密院编修官,升著作郎,时暂兼权直舍人院。

lún duì yán yuàn bì xià yǎng xīn yǐ qīng míng yuē jǐ yǐ gōng jiǎn jìn dé yǐ gāng yì fā qiáng wú yǐ zhǐ jiǔ wéi shàn yán wú yǐ bì yù jí zhuàng shì wú yǐ mí màn zhī sè fá tiān xìng

轮对,言:"愿陛下养心,以清明约己,以恭俭进德,以刚毅发强,毋以旨酒违善言,毋以嬖御嫉壮士,毋以靡曼之色伐天性。

dù jiàn fáng wēi chéng yuán zhèng běn shǐ jūn shēn zhī suǒ zì lì zhě xiān yǒu qí de

杜渐防微,澄源正本,使君身之所自立者先有其地。

fu rán hòu yí suǒ liú zhī cōng míng yǐ jīng shì wu

夫然后移所留之聪明以经世务,

yí suǒ shě zhī jīng shén yǐ qiáng guó zhèng

移所舍之精神以强国政,

yí suǒ yòng zhī xīn lì yǐ xù ba mín

移所用之心力以恤罢民,

yí suǒ dāng shěng zhī fú fèi yǐ kào biān shàng jiǔ shù zhī shì

移所当省之浮费以犒边上久戍之士,

zé bù wéi kě yǐ xiāo mǐ zāi biàn

则不惟可以消弭灾变,

rǎng chú jiān xiōng

攘除奸凶,

tiǎn miè kòu zéi

殄灭寇贼,

suī yǐ shì jiàn jiǔ ān cháng zhì zhī cè kě yě

虽以是建久安长治之策可也。

tā rì rù duì yòu yán sòng wǎng zhé zhī yí yán jìn móu guó zhī shàng cè shí bù guò yuē nèi xiū zhèng shì ér yǐ

他日入对,又言:"诵往哲之遗言,进谋国之上策,实不过曰内修政事而已。

rán suǒ wèi nèi xiū zhě fēi dàn chē mǎ qì xiè zhī wèi yě

然所谓内修者,非但车马器械之谓也。

gǔn zhí zhī quē suǒ dāng xiū yě

衮职之阙,所当修也;

guān shī zhī kuàng suǒ dāng xiū yě

官师之旷,所当修也;

chū lìng zhī suǒ fú qīng suǒ dāng xiū yě

出令之所弗清,所当修也;

běn bīng zhī de fú yán suǒ dāng xiū yě

本兵之地弗严,所当修也;

zhí yán gǎn jiàn zhī wèi de qí zhí suǒ dāng xiū yě

直言敢谏之未得其职,所当修也;

zhé chōng yù wǔ zhī fú kān qí rèn suǒ dāng xiū yě

折冲御侮之弗堪其任,所当修也。

bì xià tuì xiū yú qí shàng bǎi guān yǒu sī jiāo xiū yú qí xià cháo tíng jì zhèng rén xīn jì fù rán hòu shēn jǐng guó rén jīng tǎo jūn shí hé nèi xiū wai rǎng wèi yī shì shén zhōu chì xiàn jiē zài wú zhǐ gù zhōng yǐ

陛下退修于其上,百官有司交修于其下,朝廷既正,人心既附,然后申警国人,精讨军实,合内修外攘为一事,神州赤县,皆在吾指顾中矣。

huǒ zāi yìng zhào shàng fēng yuē jīng chéng zhī zāi jīng chéng zhī suǒ jiàn yě

火灾,应诏上封曰:"京城之灾,京城之所见也。

sì fāng yǒu bài bì xià yì de ér jiàn zhī hu

四方有败,陛下亦得而见之乎?

fu cǎn mò cǎn yú bīng yě ér lián nián bù jí zé shèn yú huǒ yǐ

夫惨莫惨于兵也,而连年不戢,则甚于火矣。

kù mò kù yú lì yě ér pín suì héng zhēng zé měng yú huǒ yǐ

酷莫酷于吏也,而频岁横征,则猛于火矣。

mǐn zhī mín kùn yú dào zhè zhī mín kùn yú shuǐ shǔ zhī mín kùn yú bīng

闽之民困于盗,浙之民困于水,蜀之民困于兵。

héng liǎn zhī yuán jì bù chéng yú shàng bāo jū zhī gēn yòu bù jué yú xià

横敛之原既不澄于上,包苴之根又不绝于下。

pì bǐ huài mù jí yòng wú zhī ér nèi hé zhī xíng jiàn yǐ

譬彼坏木,疾用无枝,而内涸之形见矣。

qiān mì shū shǎo jiān jiān quán zhōng shū shè rén xún qiān qǐ jū shè rén jiān quán lì bù shì láng jiān zhí xué shì yuàn

迁秘书少监,兼权中书舍人,寻迁起居舍人兼权吏部侍郎,兼直学士院。

shū yán shì zhī shi zhì tǐ ér yōu shí jǐ zhě yǐ wéi tiān yùn jiāng biàn yǐ shì dào jiāng jiàng yǐ guó lùn jiāng gèng yǐ zhèng rén jiāng yǐn qù ér jiù rén jiāng dēng yòng yǐ

疏言:"世之识治体而忧时几者,以为天运将变矣,世道将降矣,国论将更矣,正人将引去而旧人将登用矣。

zhí chí chū yì fēng zhí zhèng lùn zī fēi dǐ zhù qīng tuí zhī shí hu

执持初意,封植正论,兹非砥柱倾颓之时乎?

ruò shǐ lián tōng mǐn huì zhě zhuān zhì cái fù

若使廉通敏慧者专治财赋,

shū shèn xiǎo chàng zhě zhuān yù jūn lǚ

淑慎晓畅者专御军旅,

míng qīng jìng jǐn zhě zhuān diǎn xíng yù

明清敬谨者专典刑狱,

jīng shù tōng míng shǐ dào xùn diǎn

经术通明使道训典,

wén yǎ lì zé shǐ zuò xùn cí

文雅丽则使作训辞,

bǐng jié jiān lì shǐ bèi fēng xiàn

秉节坚厉使备风宪,

fèng fǎ xún lǐ shǐ jū mù shǒu

奉法循理使居牧守,

gāng zhí yǒu shǒu zhě bù tīng qí yǐn qù

刚直有守者不听其引去,

tián tuì wú jìng zhě bù tīng qí lǐ jū

恬退无竞者不听其里居,

gōng míng kāng kǎi zhě bù yì zhī yǐ cí tíng

功名慷慨者不佚之以祠庭,

yán lùn kǎi shuǎng zhě bù zhì zhī yú wài fú

言论闿爽者不置之于外服,

suí cái qì shǐ

随才器使,

gè jǐn qí fēn

各尽其分,

zé duǎn cháng xiǎo dà

则短长小大,

ān yǒu bù shì yòng zhě zāi

安有不适用者哉!

yòu yán jǐn zhèng tǐ zhèng dào kuí lì chén jié zōng jūn wù sì shì

"又言谨政体、正道揆、厉臣节、综军务四事。

quán xíng bù shàng shū jiān xiū yù dié yǐ bǎo zhāng gé zhí xué shì zhī níng guó fǔ tí jǔ tài píng xīng guó gōng jìn bǎo zhāng gé xué shì chà zhī wēn zhōu

权刑部尚书兼修玉牒,以宝章阁直学士知宁国府,提举太平兴国宫,进宝章阁学士,差知温州。

fù guān dào jiān wén wēn zhōu jī zhì chù zhōu qǐ juān zū kē jiàng jiù è zhě sì wàn bā qiān yǒu qí fàng xià shuì yī shí èr wàn yǒu qí qiū miáo èr wàn bā qiān yǒu qí bìng zhě fù yǔ zhī yào

赴官,道间闻温州饥,至处州,乞蠲租科降,救饿者四万八千有奇,放夏税一十二万有奇,秋苗二万八千有奇,病者复与之药。

shì wén cì yī dài ān mǎ

事闻,赐衣带鞍马。

gǎi zhī quán zhōu yǐ yán ba

改知泉州,以言罢。

suǒ zhe yǒu hè lín jí

所著有《鹤林集》。

xú fàn zì yí fù fú zhōu hòu guān rén

徐范,字彝父,福州候官人。

shǎo gū kè kǔ shòu tú yǐ yǎng mǔ

少孤,刻苦授徒以养母。

yǔ xiōng tóng jǔ yú xiāng rù tài xué wèi cháng yǐ jí yán jù sè xiān rén

与兄同举于乡,入太学,未尝以疾言遽色先人。

chéng xiàng zhào rǔ yú qù wèi jì jiǔ li xiáng bó shì yáng jiǎn lùn jiù zhī jù bèi chì zhú

丞相赵汝愚去位,祭酒李祥、博士杨简论救之,俱被斥逐。

tóng shě shēng yì kòu hūn shàng shū shū yǐ jù yǒu mǐn shì yì shǔ míng hū yè chuán hán tuō zhòu jiāng zhì yán zhě zhòng pì mǐn shì bù qǐng xuē míng fàn zhī you yì quàn zhǐ zhī

同舍生议叩阍上书,书已具,有闽士亦署名,忽夜传韩侂胄将置言者重辟,闽士怖,请削名,范之友亦劝止之。

fàn kǎi rán yuē yè yǐ shū míng yǐ shàng hé biàn

范慨然曰:"业已书名矣,尚何变?

shū zòu tuō zhòu guǒ dà nù wèi qí shàn yáo guó shì gè sòng wǔ bǎi lǐ biān guǎn

"书奏,侂胄果大怒,谓其扇摇国是,各送五百里编管。

fàn zhé lín hǎi yǔ xiōng guī tóng wǎng jìn gù shí yú nián

范谪临海,与兄归同往,禁锢十余年。

dēng jiā dìng yuán nián jìn shì dì

登嘉定元年进士第。

shòu qīng jiāng xiàn wèi pì jiāng huái zhì zhì sī zhǔn bèi chāi qiǎn

授清江县尉,辟江、淮制置司准备差遣。

shǔ biān shì fēn jiū yíng zhài zǐ dì mù lì jūn jí zhě wèi jí niè xiōng xiōng xiāng jīng

属边事纷纠,营砦子弟募隶军籍者未及涅,汹汹相惊。

yī xī bǐng zhú zhāo cì qiān yú rén yǒng yuè zhēng fèn

一夕,秉烛招刺千余人,踊跃争奋。

chà zhǔ guǎn hù bù jià gé gǎi tài xué lù qiān guó zi jiān zhǔ bù

差主管户部架阁,改太学录,迁国子监主簿。

rù duì yán shí píng bù jí zhī wù wú yòng zhī guān yóu dāng tòng jiā cái jié shěn duō shì zhī qiū suǒ guì quán wàn mín zhī mìng shū yī shí zhī jí dú nài hé zuò shì qí wú jiù ér yǐ xū wén zì bì zāi

入对,言:"时平,不急之务、无用之官,犹当痛加裁节,矧多事之秋,所贵全万民之命,纾一时之急,独奈何坐视其无救而以虚文自蔽哉!

yuàn chéng jì wǎng zhī shī fèi wú yòng zhī wén yī yì yǎng mín yǐ péi guó běn

愿惩既往之失,废无用之文,一意养民,以培国本。

gài wài tiān chà tōng pàn zé zhōu

丐外,添差通判泽州。

hú xiāng dà hàn zhèn jiù duō suǒ bì yì

湖湘大旱,振救多所裨益。

zhī shào wǔ jūn

知邵武军,

xún zhào fù xíng zài

寻召赴行在,

yán gōng lì bù ruò dào dé

言:"功利不若道德,

xíng fá bù ruò ēn hòu

刑罚不若恩厚,

zá bó bù ruò chún wáng

杂伯不若纯王,

yì duān bù ruò rú shù

异端不若儒术,

yú nìng bù ruò zhí jiàn

谀佞不若直谏,

pián bì bù ruò zhèng rén

便嬖不若正人,

shē chǐ bù ruò shī shū

奢侈不若诗书,

pán yóu bù ruò jié jiǎn

盘游不若节俭,

wán hǎo bù ruò xiāo yī gàn shí

玩好不若宵衣旰食,

qióng dú bù ruò yǎn bīng xī mín

穷黩不若偃兵息民。

shì fēi liǎng lì míng bái yì jiàn

是非两立,明白易见。

jī wēi zhī jì dà tǐ suǒ guān

几微之际,大体所关。

jī xí bù yí zhì dào chuǎn yǐ

积习不移,治道舛矣。

qiān guó zi jiān chéng xǐ tài cháng chéng quán dōu guān láng guān gǎi mì shū chéng zhù zuò láng qǐ jū láng jiān guó shǐ biān xiū shí lù jiǎn tǎo

"迁国子监丞,徙太常丞,权都官郎官,改秘书丞、著作郎、起居郎、兼国史编修、实录检讨。

yǐ cháo fèng dài fū zhì shì

以朝奉大夫致仕。

zú zèng cháo qǐng dài fū jí yīng diàn xiū zhuàn

卒,赠朝请大夫、集英殿修撰。

li sháo zì yuán shàn mí xùn zhī zēng sūn yě

李韶,字元善,弥逊之曾孙也。

fù wén ráo wèi tāi zhōu sī lǐ cān jūn měi wèi rén yuē wú sī niè duō yīn dé hòu yǒu xīng zhě

父文饶,为台州司理参军,每谓人曰:"吾司臬多阴德,后有兴者。

sháo wǔ suì néng fù méi huā

"韶五岁,能赋梅花。

jiā dìng sì nián yǔ qí xiōng níng tóng jǔ jìn shì

嘉定四年,与其兄宁同举进士。

diào nán xióng zhōu jiào shòu

调南雄州教授。

xiào wén guǎng zhōu shí yǒu dāng guó zhī qīn gù sī bào suǒ yè sháo què zhī

校文广州,时有当国之亲故私报所业,韶却之。

diào qìng yuán

调庆元。

chéng xiàng shǐ mí yuǎn jiàn shì chōng xué zhí sháo bù yǔ

丞相史弥远荐士充学职,韶不与。

yuán xiè qiú xué gōng shè pǔ yì qí jū yì bù yǔ xiè yǐ cǐ gèng jìng sháo

袁燮求学宫射圃益其居,亦不与,燮以此更敬韶。

yǐ lián qín jiàn qiān zhǔ guǎn sān xǐng jià gé wén zì qiān tài xué zhèng gǎi tài xué bó shì

以廉勤荐,迁主管三省架阁文字,迁太学正,改太学博士。

shàng fēng shì jiàn jì wáng hóng yù qiě yǐ shū xiǎo mí yuǎn yán shén kěn dào

上封事谏济王竑狱,且以书晓弥远,言甚恳到。

yòu jiù tài xué shēng níng shì wǔ xué guān

又救太学生宁式,迕学官。

gài wài tiān chà tōng pàn quán zhōu

丐外,添差通判泉州。

jùn shǒu yóu jiǔ gōng sù qīng yán dú yì gù sháo

郡守游九功素清严,独异顾韶。

gǎi zhī dào zhōu

改知道州。

qì zhōu dūn yí gù jū lù qí zǐ sūn yú xué gōng qiě zhōu qí jiā

葺周惇颐故居,录其子孙于学宫,且周其家。

shào dìng sì nián xíng dū zāi sháo yìng zhào yán shì

绍定四年,行都灾,韶应诏言事。

tí jǔ fú jiàn shì bó

提举福建市舶。

huì xīng biàn yòu yìng zhào yán shì

会星变,又应诏言事。

rù wèi guó zi jiān chéng gǎi zhī quán zhōu jiān shì bó

入为国子监丞,改知泉州兼市舶。

duān píng yuán nián zhào

端平元年,召。

míng nián zhuǎn tài fǔ sì chéng qiān dū guān láng guān qiān shàng zuǒ láng guān

明年,转太府寺丞,迁都官郎官,迁尚左郎官。

wèi jǐ bài yòu zhèng yán

未几,拜右正言。

zòu qǐ yǐ guó shì biān fáng èr shì zhuān wěi chéng xiàng zhèng qīng zhī qiáo xíng jiǎn gè rèn zé

奏乞以国事、边防二事专委丞相郑清之、乔行简各任责。

lùn tài bīng jié cái jí xiāng shǔ biān fáng

论汰兵、节财及襄、蜀边防。

yòu lùn shǐ sōng zhī wáng suì hé zhàn yì yì qì wú chéng gōng qǐng chū suì yú yào fān yì sōng zhī yú biān miàn shǐ gè jǐn qí cái

又论史嵩之、王遂和战异议,迄无成功,请出遂于要藩,易嵩之于边面,使各尽其才。

shǐ zhái zhī jiāng shǒu yuán zhōu sháo lǜ tóng liè yī zài hé zhī

史宅之将守袁州,韶率同列一再劾之。

jù bù bào

俱不报。

qǐ jiě yán zhí bài diàn zhōng shì yù shǐ cí bù yǔn

乞解言职,拜殿中侍御史,辞,不允。

zòu yuē qǐng tóng chén jū yán zhí zhě sì rén wèi yú yuè xú qīng sōu qù wèi sān yuè dù fàn wú chāng yì miǎn dú chén shàng jiù liè

奏曰:"顷同臣居言职者四人,未逾月徐清叟去,未三月杜范、吴昌裔免,独臣尚就列。

qīng sōu zuó yán sān jiàn chén jì qí shuō li zōng miǎn yòu jì zhī bì xià chū bù jiā nù ér qīng sōu jìng qù yóu yuē qīng sōu chàng zhī yě

清叟昨言'三渐',臣继其说,李宗勉又继之,陛下初不加怒,而清叟竟去,犹曰清叟倡之也。

jīn chén yǔ fàn chāng yì yán wèi cháng bù xiāng biǎo lǐ èr chén chū tái chén dú liú qǐ chén yán bù jiā qiè yú èr chén yá

今臣与范、昌裔言,未尝不相表里,二臣出台,臣独留,岂臣言不加切于二臣邪?

yì xiān qù èr chén yǐ jǐng chén shǐ zhī zé ér hòu yán yá

抑先去二臣以警臣,使知择而后言邪?

qīng sōu suǒ yán sān jiàn chén yóu yǐ wéi wèi shén qiè

清叟所言'三渐',臣犹以为未甚切。

jīn guó bǐng yǒu líng yí zhī jiàn shì qì yǒu wěi mǐ zhī jiàn zhǔ shì yǒu gū lì zhī jiàn zōng shè yǒu diàn wēi zhī jiàn shàng xià tōu ān yǐ rén yán wèi huì cǐ yì bù gǎi qí huò qǐ zhí sān jiàn ér yǐ

今国柄有陵夷之渐,士气有委靡之渐,主势有孤立之渐,宗社有阽危之渐,上下偷安,以人言为讳,此意不改,其祸岂直三渐而已。

shí wèi le wēng ba dū yǔ cí sháo sòng yuē le wēng kè zhì wèn xué jǐ sì shí nián zhōng yán dǎng lùn zài zài guó shǐ qù jiù chū chù jù yǒu běn mò

时魏了翁罢督予祠,韶讼曰:"了翁刻志问学,几四十年,忠言谠论,载在国史,去就出处,具有本末。

duān píng shōu zhào lùn shì yì qiè

端平收召,论事益切。

qù nián dū fǔ zhī qiǎn tǐ tǒng bù yī shí zhě nì zhī qí wú gōng

去年督府之遣,体统不一,识者逆知其无功。

le wēng pò yú jūn mìng mǐn miǎn qū chí wèi yǒu dà quē xiāng zhōu biàn chū zhǒu yè wèi kě yǐ wéi le wēng zuì

了翁迫于君命,黾勉驱驰,未有大阙,襄州变出肘腋,未可以为了翁罪。

shū tíng zhī zhào wèi jǐ gǎi zhèn gǎi zhèn wèi jiǔ yǒu zhǐ yǔ cí

枢庭之召,未几改镇,改镇未久,有旨予祠。

bù zhī guó jiā sì shí nián lái shōu shí rén cái yè rán yǒu chēng rú le wēng zhě jǐ rén

不知国家四十年来收拾人才,烨然有称如了翁者几人?

yuàn jí zhào hái chǔ yǐ tái fǔ

愿亟召还,处以台辅。

yòu hé zòu chén xún yì xíng yú fǔ fū cū tōng wén mò sǎo chú jiàn lì qiè nòng wēi quán qǐ yǔ xún yì wài cí

"又劾奏陈洵益刑余腐夫,粗通文墨,扫除贱隶,窃弄威权,乞予洵益外祠。

hé nǚ guān wú zhī gǔ zài gōng yè zhāo quán nà huì yi chū zhī jìn tíng

劾女冠吴知古在宫掖招权纳贿,宜出之禁庭。

dì nù sháo hái hù diàn bì qǐ guī

帝怒,韶还笏殿陛乞归。

huì sì míng táng léi diàn miǎn èr xiāng sháo quán gōng bù shì láng zhèng yán qiān qǐ jū shè rén

会祀明堂,雷电,免二相,韶权工部侍郎、正言,迁起居舍人。

fù shū xún yì zhī gǔ bù bào

复疏洵益、知古,不报。

cí xīn mìng bù xǔ

辞新命,不许。

yìng zhào shàng fēng shì jǐ shù qiān yán

应诏上封事,几数千言。

dì yù zuǒ yòu yuē li sháo zhēn yǒu ài zhèn yōu guó zhī xīn

帝谕左右曰:"李韶真有爱朕忧国之心。

fán sān cí bù huò yǐ shēng sǐ qí āi qǐ qù

"凡三辞不获,以生死祈哀乞去。

dì cù é wèi sháo yuē qū wèi zhèn liú

帝蹙额谓韶曰:"曲为朕留。

tuì fù lèi shū qǐ bǔ wài yǐ jí yīng diàn xiū zhuàn zhī zhāng zhōu hào chēng lián píng

"退,复累疏乞补外,以集英殿修撰知漳州,号称廉平。

cháo tíng fēn qiǎn bù shǐ zhě zhū lù chēng tí guān chǔ sháo shū jí yán qí bì

朝廷分遣部使者诸路称提官楮,韶疏极言其敝。

jiā xī èr nián zhào

嘉熙二年,召。

míng nián shàng shū qǐ qǐn zhào mìng yún

明年,上疏乞寝召命云:

duān píng yǐ lái tiān xià zhī huàn mò dà yú dí bīng suì zhì hé bù kě zhàn bù néng chǔ quàn rì qīng mín shēng liú lí wù jià yǒng guì suì zhì shì wú kě wèi

端平以来,天下之患,莫大于敌兵岁至,和不可,战不能,楮券日轻,民生流离,物价踊贵,遂至事无可为。

chén qiè lùn yǐ wéi bì zì shàng shǐ jiǔ zhòng fěi yī è shí wò xīn cháng dǎn shǐ shàng xià gǎi lǜ yì tīng rán hòu kě tú

臣窃论以为必自上始,九重菲衣恶食,卧薪尝胆,使上下改虑易听,然后可图。

jīn èr huàn yì shēn suī yù xiào zhōng tā mò yǒu yǐ wèi shuō

今二患益深,虽欲效忠,他莫有以为说。

cǐ qí bù gǎn jìn zhě yī

此其不敢进者一。

shǐ zhái zhī gù xiāng zi yǔ jùn wài yì jiē wèi bān yuán zhī tú jiāng zì shì fù yòng gù cháng lùn liè zhì zài

史宅之,故相子,予郡,外议皆谓扳援之徒将自是复用,故尝论列至再。

jīn shèng duàn hè rán yòng shè yóu jǐ rén cái yī biàn yǐ

今圣断赫然,用舍由己,人才一变矣。

huán shì qián rì zài tíng zhī chén liú luò bìn qì chén suī yù tān jìn wèi zhī suǒ yǐ chù qí shēn

环视前日在廷之臣,流落摈弃,臣虽欲贪进,未知所以处其身。

cǐ qí bù gǎn jìn zhě èr

此其不敢进者二。

shǐ chén wèi láng shǔ shòu bīng fāng jí miào táng yǐ qiǎn xiǎo shǐ zhì tè qǐ sōng zhī yú jiā ér yán zhě gōng jī bù yǐ

始臣为郎,蜀受兵方亟,庙堂已遣小使至,特起嵩之于家,而言者攻击不已。

chén wàng lùn yǐ wéi jiǎng hé gù fēi cè ér shǒu bīng yì qǐ néng wú zuì

臣妄论以为讲和固非策,而首兵亦岂能无罪。

gù jū yán lù shǒu qǐ chū gāo lùn zhě fù yǐ bīng shì shǐ shāo zhī dí qíng zhě cháng shì qí shuō yú kǔn wài

故居言路,首乞出高论者付以兵事,使稍知敌情者尝试其说于阃外。

bù zhī shì shì tuī yí suì jìng bà fèi ér kuǎn dí wú gōng zhě bái má yáng tíng yǐ

不知事势推移,遂竟罢废,而款敌无功者,白麻扬廷矣。

huò zhě jiāng yì chén qián rì yǒu suǒ fù huì

或者将议臣前日有所附会。

cǐ chén zhòng bù gǎn jìn zhě sān

此臣重不敢进者三。

yòu chén zuó dàn nèi shì nǚ guān bù xíng tuì wéi shèng zhǔ gāo míng bì bù róng qí gàn zhèng

又臣昨弹内侍女冠,不行,退惟圣主高明,必不容其干政。

rán wèi jǐ shǒu xiàng qù wèi chén yì chū tái chuán wén qí rén wèi chén shòu miào táng fēng zhǐ gù jué yì gài wài

然未几首相去位,臣亦出台,传闻其人谓臣受庙堂风旨,故决意丐外。

jīn chén yán qì bù xíng gǒu tān jūn mìng qiè kǒng huò zhě jī chén xiàng hé suǒ wén ér qù jīn hé suǒ jiàn ér lái

今臣言迄不行,苟贪君命,窃恐或者讥臣向何所闻而去,今何所见而来。

cǐ chén zhòng bù gǎn jìn zhě sì

此臣重不敢进者四。

sì nián zhào qù fù quē cí qiān hù bù shì láng zài cí bù xǔ

四年,诏趣赴阙,辞,迁户部侍郎,再辞,不许。

wǔ nián gǎi lǐ bù shì láng cí zhào bù yǔn lìng suǒ zài zhōu jūn hù qiǎn zhì quē

五年,改礼部侍郎,辞,诏不允,令所在州军护遣至阙。

sōng zhī qiǎn rén wèi zhào yuē wú yán jì dǐ gōng ǎo guó běn

嵩之遣人谓诏曰:"毋言济邸、宫媪、国本。

sháo bù dá

"韶不答。

shàng shū yuē chén shēng zhǎng chún xī chū yóu jí jiàn dù jiāng shèng shí mín shēng fù lè lì zhì xiū jǔ

上疏曰:"臣生长淳熙初,犹及见度江盛时民生富乐,吏治修举。

shì biàn shǎo yì zhèng guī sī mén shào dìng zhī mò yuán qì suǒ yǐ

事变少异,政归私门,绍定之末,元气索矣。

duān píng gēng huà bì xià chū yì qǐ bù shén měi

端平更化,陛下初意岂不甚美。

guó shì rì huài qí rén huò ba huò sǐ mò yǒu wéi bì xià rèn qí zé zhě

国事日坏,其人或罢或死,莫有为陛下任其责者。

kǎo lùn zhì shì tiān xià shì qǐ fēi bì xià suǒ dāng zì rèn ér lì wèi hu

考论至是,天下事岂非陛下所当自任而力为乎?

zuǒ shì zài shǐ mò yán lǔ gōng shì cóng qí shī jì shì shì xiū qí qín

《左氏》载史墨言:'鲁公世从其失,季氏世修其勤。

gài yán suǒ yóu lái zhě jiàn yǐ

'盖言所由来者渐矣。

bì xià lín yù rì jiǔ yi shēn sī shú niàn wēi fú zì jǐ shuí de ér dào zhī zāi

陛下临御日久,宜深思熟念,威福自己,谁得而盗之哉?

shě cǐ bù wéi yōu yōu wán qī nǎi jǐ yú zuǒ shì suǒ wèi shì cóng qí shī zhě

舍此不为,悠悠玩凄,乃几于《左氏》所谓'世从其失者。

gài yǐ shì qīng fēng sōng zhī yě

'"盖以世卿风嵩之也。

shū chū sōng zhī bú yuè yuē zhì chūn qiū rén xià yǔ dú dàng shì shí dù fàn yì zài liè èr rén lián zhí zhōng wài chēng wéi li dù

疏出,嵩之不悦,曰:"治《春秋》人下语毒"当是时,杜范亦在列,二人廉直,中外称为"李、杜"。

jiān shì jiǎng lèi cí jiān guó shǐ biān xiū shí lù jiǎn tǎo cí qiān lì bù shì láng jiān zhōng shū shè rén sān cí bù xǔ

兼侍讲,累辞,兼国史编修、实录检讨,辞,迁吏部侍郎兼中书舍人,三辞,不许。

chún yòu èr nián shū yán dào kuí zhī de ài shàn lèi bù shèng yú ài jué lù wèi gōng yì bù shèng yú wèi quán shì

淳祐二年,疏言:"道揆之地,爱善类不胜于爱爵禄,畏公议不胜于畏权势。

bì xià yǐ fù xīn jì zhī dà chén dà chén yǐ fù xīn jì zhī yī èr dōu sī kǒng bù néng zhōu tiān xià zhī lǜ

陛下以腹心寄之大臣,大臣以腹心寄之一二都司,恐不能周天下之虑。

gù yǐ zhī yòng rén zé néng yòng qí suǒ zhī qǐ néng yòng qí suǒ bù zhī

故以之用人,则能用其所知,岂能用其所不知;

yǐ zhī shǒu fǎ zé néng shǒu qí suǒ bù yǔ bì bù néng shǒu yú qí suǒ yù yǔ

以之守法,则能守其所不与,必不能守于其所欲与。

yòu jí jì wáng guó běn gōng ǎo

"又及济王、国本、宫媪。

sān shàng shū qǐ guī yǐ bǎo zhāng gé zhí xué shì zhī quán zhōu cí qǐ bì cí bù xǔ

三上疏乞归,以宝章阁直学士知泉州,辞,乞畀祠,不许。

jì guī sān cí réng jiù zhí tí jǔ hóng qìng gōng

既归,三辞,仍旧职提举鸿庆宫。

chún yòu wǔ nián sháo bèi zhào zài cí zhào běn zhōu tōng pàn quàn miǎn fù quē

淳祐五年,韶被召,再辞,诏本州通判劝勉赴阙。

qiān lǐ bù shì láng sān cí qiān quán lǐ bù shàng shū fù sān cí bù xǔ

迁礼部侍郎,三辞,迁权礼部尚书,复三辞,不许。

rù jiàn shū yuē bì xià gǎi bì zhèng quán bìng jìn shí wàng tiān xià shú bù yán jǐng yǐ jì dà zhì

入见,疏曰:"陛下改畀正权,并进时望,天下孰不延颈以觊大治。

chén qiè kuī zhī kǒng yóu qián rì yě

臣窃窥之,恐犹前日也。

jūn zǐ xiǎo rén lún lèi bù tóng

君子小人,伦类不同。

wéi bù jì jìn gōng bù jí xiǎo lì rán hòu jūn zǐ yǒu yǐ zì xiàn

惟不计近功,不急小利,然后君子有以自见;

bù è wén guò bù huì jìn yán rán hòu xiǎo rén wú yǐ zì tuō

不恶闻过,不讳尽言,然后小人无以自托。

bù rán zhì luàn ān wēi fǎn fù shǒu ěr

不然,治乱安危,反复手尔。

yòu yuē bì xià suǒ móu zhě pín fēi jìn xí suǒ xìn zhě guì qī jìn qīn

又曰:"陛下所谋者嫔妃近习,所信者贵戚近亲。

àn zhèng hé lìng zhū guó qī mìng fù ruò nǚ guān ní bù yīn dà lǐ děng zhé qiú rù nèi zhě xǔ tái jiàn jué chá tán zòu

按《政和令》:'诸国戚、命妇若女冠、尼,不因大礼等辄求入内者,许台谏觉察弹奏。

qǐ shēn yán jìn tíng zhī jí yǐ jué tiān xià zhī bàng

'乞申严禁廷之籍,以绝天下之谤。

shì chén guì qī qiān lián bìng jìn hé shì rén yǐ bù guǎng yě

世臣贵戚,牵联并进,何示人以不广也。

jiè yuē yǐ cái xuǎn tā shí wàn yī yǒu fēi cái zhě yuán shì yǐ qiú jìn jiāng hé yǐ yì zhī yé

借曰以才选,他时万一有非才者援是以求进,将何以抑之耶!

yòu yuē jīn tǔ dì rì cù zhě wèi fǎn rén mín sàng bài zhě wèi fù bīng cái zhǐ yǒu cǐ shù dàn dàn ér lǐ zhī bù guò zhuī bāo zhōu xiàn juān xuē lǐ lǘ

又曰:"今土地日蹙者未反,人民丧败者未复,兵财止有此数,旦旦而理之,不过椎剥州县,朘削里闾。

jiù shǐ hán bái fù shēng sāng kǒng jì chū néng wéi bì xià qiáng bīng lǐ cái hé bǔ zhì luàn ān wēi zhī shù tú shǐ guó jiā fù bù wěi zhī míng

就使韩、白复生,桑、孔继出,能为陛下强兵理财,何补治乱安危之数,徒使国家负不韪之名。

kuàng yì lùn fēn rán xián zhě bù guò gǒu róng ér qù bù xiào zhě fǎn yīn shì yǐ méi qí shēn zhōng yán zhì jì zhī bù xíng qiǎn gōng mò lì zhī shì jì cǐ jūn zi xiǎo rén jìn tuì jī kuò suǒ xì hé bù sī zhī shén yě

况议论纷然,贤者不过苟容而去,不肖者反因是以媒其身,忠言至计之不行,浅功末利之是计,此君子小人进退机括所系,何不思之甚也!

yòu yuē wén zhī dào lù dé yīn měi xià kūn chóng cǎo mù xián bèi rùn zé ēn dú bù jí yú yī kū zì

又曰:"闻之道路,德音每下,昆虫草木咸被润泽,恩独不及于一枯胔。

wēi duàn chū zì gōng qīng dài fū mò gǎn hòu xiān lìng dú bù xíng yú yī lǎo ǎo

威断出,自公卿大夫莫敢后先,令独不行于一老媪。

xiǎo dà zhī chén jī láo shòu jué jiē dé yǐ yán yú shì ér guó chǔ jūn fù shè jì suǒ lài yǐ líng zhǎng dú bù zǎo jì ér yù dìng

小大之臣积劳受爵,皆得以延于世,而国储君副,社稷所赖以灵长,独不蚤计而豫定。

yòu shū qǐ hái bù xǔ

"又疏乞还,不许。

jiān shì dú sān cí bù xǔ

兼侍读,三辞,不许。

yòu sān shū qǐ guī

又三疏乞归。

shí yóu shì yǐ rén wàng yòng rán yǒu qiān zhì zhī zhě sháo zòu yún rén zhǔ zhí lùn yī xiāng ér yǐ fēi qí rén bù yǐ qīng shòu

时游似以人望用,然有牵制之者,韶奏云:"人主职论一相而已,非其人不以轻授。

shǐ ér shòu zhī rú bù dé yǐ jì nǎi yí zhī fǎn shǐ bù dé yǒu suǒ wèi shì qǐ zhuān rèn zé chéng zhī tǐ zāi

始而授之,如不得已,既乃疑之,反使不得有所为,是岂专任责成之体哉!

suǒ yán zhī shì bù bì tīng suǒ yòng zhī rén bù bì cóng yí wèi yōu jǔ ér quán qù zhī yǐ

所言之事不必听,所用之人不必从,疑畏忧沮,而权去之矣。

zhuó hàn lín xué shì jiān zhī zhì gào jiān shì dú bù bài zhào bù xǔ yòu sān cí bù xǔ

"擢翰林学士兼知制诰、兼侍读,不拜,诏不许,又三辞,不许。

sōng zhī fú chú yǒu xiāng yòng zhī yì diàn zhōng shì yù shǐ zhāng yǎn zhèng yán lǐ áng yīng jiān chá yù shǐ huáng shī yōng lùn liè sōng zhī shén jùn zhào luò zhí yǔ cí

嵩之服除,有乡用之意,殿中侍御史章琰、正言李昂英、监察御史黄师雍论列嵩之甚峻,诏落职予祠。

sháo tóng cóng guān kàng shū yuē chén děng jǐn àn chūn qiū huán gōng wǔ nián shū cài rén wèi rén chén rén cóng wáng fá zhèng

韶同从官抗疏曰:"臣等谨按《春秋》桓公五年书:'蔡人、卫人、陈人从王伐郑。

chūn qiū zhī chū wú jūn wú qīn zhě mò shén yú zhèng zhuāng

'春秋之初,无君无亲者莫甚于郑庄。

èr bǎi sì shí èr nián zhī jīng wèi yǒu yún wáng fá guó zhě ér shū wáng shū fá yǐ jiàn zhèng zhī wú wáng ér tiān wáng suǒ dāng shēng zuì yǐ zhì tǎo

二百四十二年之经,未有云'王伐国'者,而书'王'书'伐',以见郑之无王,而天王所当声罪以致讨。

wèi yǒu shū zhū hóu cóng wáng yǐ fá zhě ér shū sān guó cóng wáng fá zhèng yòu jiàn zhū hóu mò cóng wáng yǐ fá zuì ér sān guó zhī wēi zhě dú zhì bù zú shēn tiān wáng zhī yì chū bù wén yǐ qí cháng wèi wáng qīng shì ér báo qí fá

未有书诸侯从王以伐者,而书三国从王伐郑,又见诸侯莫从王以伐罪,而三国之微者独至,不足伸天王之义,初不闻以其尝为王卿士而薄其伐。

jīn bì xià bù néng zhèng jiān chén zhī zuì qí guò bù zhuān zài shàng gài dà chén bǎi zhí shì bù néng fǔ tiān zǐ yǐ tǎo yǒu zuì jiē chūn qiū suǒ bù shè

今陛下不能正奸臣之罪,其过不专在上,盖大臣百执事不能辅天子以讨有罪,皆《春秋》所不赦。

qǐ duàn yǐ chūn qiū zhī yì jí cì cái chǔ

乞断以《春秋》之义,亟赐裁处。

zhào sōng zhī lè lìng zhì shì

"诏嵩之勒令致仕。

jì ér sōng zhī jìn guān wén diàn dà xué shì sháo shàng shū zhēng zhī shén lì

既而嵩之进观文殿大学士,韶上疏争之甚力。

wèi jǐ yǎn áng yīng tā yǒu suǒ lùn liè bìng ba yán zhí

未几,琰、昂英他有所论列,并罢言职。

sháo fù shàng shū liú zhī

韶复上疏留之。

qī nián sháo shí shàng shū gài qù yǐ duān míng diàn xué shì tí jǔ yù lóng gōng

七年,韶十上疏丐去,以端明殿学士提举玉隆宫。

shí zhí xué shì yuàn yīng rén yáo zhōng shū shè rén zhào rǔ téng bài shū liú sháo nèi cí wèi bào

时直学士院应亻繇、中书舍人赵汝腾拜疏留韶内祠,未报。

sháo bì cí shū shén kǎi qiē qí lüè yuē bǐ cǐ xiāng shì mò xíng qí zhì ér

韶陛辞,疏甚剀切,其略曰:"彼此相视,莫行其志,而

tuán cái shù zhèng pǐn liàng rén wù xiāng yǔ yùn yú míng míng zhī zhōng zhě bù dé bù tā yǒu rén yān

剸裁庶政,品量人物,相与运于冥冥之中者,不得不他有人焉。

shì zhōng shū zhī shǒu kě shù ér tái jiàn zhī kǒu kě qián cháo tíng zhī shì suǒ dāng lì wèi bù kě méi jǔ jiē mò yǒu rèn qí zé zhě shén fēi suǒ yǐ shì sì fāng yī tǐ tǒng

是中书之手可束,而台谏之口可钤,朝廷之事所当力为,不可枚举,皆莫有任其责者,甚非所以示四方、一体统。

gǎi tí jǔ wàn shòu guān jiān shì dú jí chū guó mén lì cí dào cì sān qú zhào qù shòu mìng zài cí réng fèng cí yù lóng

"改提举万寿观兼侍读,即出国门,力辞,道次三衢,诏趣受命,再辞,仍奉祠玉隆。

bā nián bèi zhào cí bù xǔ

八年,被召,辞,不许。

zài cí réng jiù zhí fèng cí wàn shòu jiān shì dú lìng shǒu chén yǐ lǐ qù xíng

再辞,仍旧职奉祠万寿兼侍读,令守臣以礼趣行。

yòu cí bù xǔ

又辞,不许。

jiǔ nián réng fèng cí yù lóng

九年,仍奉祠玉隆。

shí yī nián cí mǎn zài rèn

十一年,祠满再任。

zú nián qī shí wǔ

卒,年七十五。

sháo zhōng hòu chún shí píng cuì jiǎn dàn bù ruò yú shēng sè huò lì mò zuò yī shì mén wú zá bīn yún

韶忠厚纯实,平粹简淡,不溺于声色货利,默坐一室,门无杂宾云。

wáng mài zì guàn zhī xīng huà jūn xiān yóu rén

王迈字贯之,兴化军仙游人。

jiā dìng shí nián jìn shì wèi tán zhōu guān chá tuī guān

嘉定十年进士,为潭州观察推官。

dīng nèi jiān diào zhè xī ān fǔ sī gàn guān

丁内艰,调浙西安抚司干官。

kǎo tíng shì xiáng dìng guān wáng yuán chūn yù sī suǒ qīn zhì gāo dì mài xiǎn zhì qí miào yuán chūn nù sǒu jiàn guān li zhī xiào wū mài zài diàn lú yǔ shēng gāo miǎn guān

考廷试,详定官王元春欲私所亲置高第,迈显擿其缪,元春怒,嗾谏官李知孝诬迈在殿庐语声高,免官。

diào nán wài mù zōng yuàn jiào shòu

调南外睦宗院教授。

zhēn dé xiù fāng shǒu fú zhōu mài jié zhōng yǐ bì jùn zhèng

真德秀方守福州,迈竭忠以裨郡政。

fù dōu táng shěn chá chéng xiàng zhèng qīng zhī yuē xué guān zhǎng gù bù zú měi wú guàn zhī

赴都堂审察,丞相郑清之曰:"学官掌故,不足凂吾贯之。

é zhào shì xué shì yuàn cè yǐ chǔ bì mài yuán jù gǔ jīn kǎo jiū běn mò wèi guó pín chǔ duō bì shǐ yú bīng

"俄召试学士院,策以楮币,迈援据古今,考究本末,谓:"国贫楮多,弊始于兵。

qián chún chū xíng chǔ bì zhǐ èr qiān wàn shí nán běi fāng xiū xī yě

干、淳初行楮币,止二千万,时南北方休息也。

kāi xǐ bīng xìng zēng zhì yī yì sì qiān wàn yǐ

开禧兵兴,增至一亿四千万矣。

shào dìng yǒu shì shān dōng zēng zhì èr yì jiǔ qiān wàn yǐ

绍定有事山东,增至二亿九千万矣。

yì zhě tú huàn chǔ qióng ér fú chéng bīng huò gū yǐ jīn zhī chǐ jí xiào zhī jiā dìng zēng zhì èr shí bā wàn bā qiān yǒu qí

议者徒患楮穷,而弗惩兵祸,姑以今之尺籍校之,嘉定增至二十八万八千有奇。

yòng guǎ móu zhī rén shì zhí tū zhī shuō néng fā ér bù néng shōu néng qǔ ér bù néng shǒu

用寡谋之人,试直突之说,能发而不能收,能取而不能守。

jīn wú tā cè hé jūn shí zhì biān xìn jiù chǔ bì dì yī yì yě

今无他策,核军实,窒边衅,救楮币第一义也。

yòu yán xiū nèi sī yíng shàn guǎng nèi tǎng xuān suǒ duō hòu shī zī huáng làn yǔ pín yù ruò cǐ wèi cháng cái zǔn tú wén yǒu kuò tián què yán zhī yì zhě

"又言:"修内司营缮广,内帑宣索多,厚施缁黄,滥予嫔御,若此未尝裁撙,徒闻有括田、榷盐之议者。

xiàng shǐ èr shì kě xíng gù xiāng xíng zhī jiǔ yǐ

向使二事可行,故相行之久矣。

gēng huà yī shǐ nài hé qǔ qián rì suǒ bù xiè xíng zhě ér xíng zhī hu

更化伊始,奈何取前日所不屑行者而行之乎?

yòu yīn chǔ yǐ jí shí shì yán jūn zǐ zhī lèi suī jìn ér qí dào wèi xíng

"又因楮以及时事,言:"君子之类虽进,而其道未行;

xiǎo rén zhī jī suī píng ér qí xīn wèi fú

小人之迹虽屏,而其心未服。

zhēn dé xiù bìng wēi wén mài suǒ duì shàn zhī

"真德秀病危,闻迈所对,善之。

dì zài xiāng qiáo xíng jiǎn huò chuán shǐ sōng zhī fù yòng mài shàng fēng shì yuē tiān xià zhī xiāng bù yǔ tiān xià gòng móu zhī shì bì míng míng zhī zhōng yǒu wéi zhī de zhě

帝再相乔行简,或传史嵩之复用,迈上封事曰:"天下之相,不与天下共谋之,是必冥冥之中有为之地者。

qiě jiù xiāng jiān xiān kè bó tiān xià suǒ zhī fù yòng zé jūn zǐ kōng yú yī wǎng yǐ

且旧相奸𪫺刻薄,天下所知,复用,则君子空于一网矣。

yòu yán wú zhī gǔ chén xún yì náo zhèng

"又言吴知古、陈洵益挠政。

lún duì yán jūn bù kě qī tiān chén bù kě qī jūn hòu quán chén ér báo tóng qì wèi qī tiān zhī zhe

轮对,言:"君不可欺天,臣不可欺君,厚权臣而薄同气,为欺天之著。

mài yóu shū yuǎn jiàn dì kōng yì wú yǐn dì wèi gǎi róng

"迈由疏远见帝,空臆无隐,帝为改容。

yán zhě hé mài lùn biān shì guò shí wèi le wēng shì jīng yán wèi dì yán xī qí qù gǎi tōng pàn zhāng zhōu

言者劾迈论边事过实,魏了翁侍经筵,为帝言惜其去,改通判漳州。

yīn sì léi yǔ mài yìng zhào yán tiān yǔ níng kǎo zhī nù jiǔ yǐ

禋祀雷雨,迈应诏言:"天与宁考之怒久矣。

qū niè zhì jí yāo yě fá xìng chū qiū yú xún kuàng bù shì shì dào lù yōu yí cǐ tiān yǔ níng kǎo zhī suǒ yǐ nù yě

曲糵致疾,妖冶伐性,初秋逾旬,旷不视事,道路忧疑,此天与宁考之所以怒也。

yǐn cì fù jué yōu xī zūn chǒng gāng lún fǎ yì shàng xíng xià xiào jīng zú wài bīng kuáng bèi dié qǐ cǐ tiān yǔ níng kǎo zhī suǒ yǐ nù yě

隐、刺覆绝,攸、熹尊宠,纲沦法斁,上行下效,京卒外兵,狂悖迭起,此天与宁考之所以怒也。

bì xià bú shì zhī sī fāng yòng hàn zāi yì miǎn sān gōng gù shì huán gù zài tíng mò zhī suǒ fù

陛下不是之思,方用汉灾异免三公故事,环顾在廷,莫知所付。

yáo xiāng cuī yǔ zhī chén kǒng yǔ zhī bù zhì zhèng bǐng tā yǒu suǒ shǔ cǐ shì dào pǐ tài jūn zǐ xiǎo rén jìn tuì zhī jī yě

遥相崔与之,臣恐与之不至,政柄他有所属,此世道否泰,君子小人进退之机也。

yú shì tái guān li dà tóng yán mài jiāo jié dé xiù le wēng jí hóng zī kuí yǐ shōu xū yù xuē yī zhì miǎn

"于是台官李大同言迈交结德秀、了翁及洪咨夔以收虚誉,削一秩免。

jiǎng xiàn hé mài qián shū wàng lùn lún jì qǐng zuò yǐ fēi suǒ yi yán zhī zuì xuē èr zhì

蒋岘劾迈前疏妄论伦纪,请坐以非所宜言之罪,削二秩。

jiǔ zhī fù tōng pàn gàn zhōu gǎi fú zhōu jiàn kāng fǔ xìn zhōu jiē bù xíng

久之,复通判赣州,改福州、建康府、信州,皆不行。

chún yòu gǎi yuán tōng pàn jí zhōu

淳祐改元,通判吉州。

yòu zhèng yán jiāng wàn lǐ xiù shū tà qián yuē mài zhī cái kě xī bù jí zhào jiāng yǒu lǎo bù jí zhī tàn

右正言江万里袖疏榻前曰:"迈之才可惜,不即召,将有老不及之叹。

dì yǐ wéi rán

"帝以为然。

yǒu ní zhī zhě suì zhǐ

有尼之者,遂止。

zhī shào wǔ jūn

知邵武军。

zài jùn zhào yǐ kàng hàn qiú yán mài yì zòu qī shì ér yǐ chè lóng xiáng gōng lì jì wáng hòu wèi xiān

在郡,诏以亢旱求言,迈驿奏七事,而以彻龙翔宫、立济王后为先。

shí zhèng qīng zhī zài xiāng yǐ zuǒ sī láng guān zhào lì cí

时郑清之再相,以左司郎官召,力辞。

yǐ zhí mì gé tí diǎn guǎng dōng xíng yù yì cí gǎi shì yòu láng guān jiàn guān jiāo bǐng yán lùn ba

以直秘阁提点广东刑狱,亦辞,改侍右郎官,谏官焦炳炎论罢。

yǔ cí zú zèng sī nóng shǎo qīng

予祠,卒,赠司农少卿。

mài yǐ xué wèn cí zhāng fā shēn yóu liàn shì wù

迈以学问词章发身,尤练世务。

yì fú jiè tán rén yuē cǐ jūn bù kě fàn

易祓戒潭人曰:"此君不可犯。

duó shì jiā mào zhàn tián shù bǎi mǔ yǐ huán mín

"夺势家冒占田数百亩以还民。

li zōng miǎn cháng lùn mài rán mài píng jìn shì zǎi fǔ zhì zōng miǎn bì yuē xián xiàng

李宗勉尝论迈,然迈评近世宰辅,至宗勉,必曰"贤相"。

xú qīng sōu yǔ mài yǒu wéi yán mài wǎn yìng zhào wèi qīng sōu yǒu rén wàng kě yòng

徐清叟与迈有违言,迈晚应诏,谓清叟有人望可用。

shì fú qí gōng yún

世服其公云。

shǐ mí gǒng zì nán shū mí yuǎn cóng dì yě

史弥巩,字南叔,弥远从弟也。

hào xué qiáng jì

好学强记。

shào xī sì nián rù tài xué shēng shàng shě

绍熙四年,入太学,升上舍。

shí mí yuǎn bǐng guó jì lǐ bù huò shì yān yì shí zài

时弥远柄国,寄理不获试,淹抑十载。

jiā dìng shí nián shǐ dēng jìn shì dì

嘉定十年,始登进士第。

shí li zhí tǔ kāi è kǔn zhī mí gǒng chí lùn bù ē pì zī mù fǔ shì

时李{直土}开鄂阃,知弥巩持论不阿,辟咨幕府事。

shòu chāng shù zú shī lǜ yù jǐn zhū qí luàn zhě nǎi qǐng zhū chàng zhě yī rén jūn xīn gǎn fú

寿昌戍卒失律,欲尽诛其乱者,乃请诛倡者一人,军心感服。

gǎi zhī lì shuǐ xiàn shǒu yán xiáng xù zhī jiào

改知溧水县,首严庠序之教。

duān píng chū rù jiān dōu jìn zòu yuàn

端平初,入监都进奏院。

zhuǎn duì yǒu jūn zǐ xiǎo rén cái bù cái zhī zòu hù shǔ bǎo jiāng zhī zòu

转对,有君子小人才不才之奏,护蜀保江之奏。

jiā xī yuán nián dū chéng huǒ mí gǒng yìng zhào shàng shū wèi xiū xǐng zhī wèi zhì zhě yǒu wǔ

嘉熙元年,都城火,弥巩应诏上书,谓修省之未至者有五。

yòu yuē tiān lún zhī biàn shì shú wú zhī

又曰:"天伦之变,世孰无之。

bì xià yǒu ài zhī xīn yì měi fā jiàn

陛下友爱之心亦每发见。

hóng zī kuí suǒ yǐ méng bì xià shū zhī zhě wèi zhá chuān zhī biàn fēi jì dǐ zhī běn xīn jì dǐ zhī sǐ fēi bì xià zhī běn xīn qí yán shēn yǒu yǐ qì shèng xīn ěr shěn yǐ xiān dì zhī zǐ bì xià zhī xiōng nǎi shǐ bù néng ān qí tǐ pò yú dì xià qǐ bù gàn hé qì zhào zāi yì hu

洪咨夔所以蒙陛下殊知者,谓霅川之变非济邸之本心,济邸之死非陛下之本心,其言深有以契圣心耳,矧以先帝之子,陛下之兄,乃使不能安其体魄于地下,岂不干和气,召灾异乎?

méng bì bǎ wò liáng yǒu yǐ yě

蒙蔽把握,良有以也。

chū tí diǎn jiāng dōng xíng yù

出提点江东刑狱。

suì dà hàn ráo xìn nán kāng sān jùn dà qīn wèi zhèn huāng zài de rén bǐ lí hù wèi wǔ jiǎ yǐ yǐ děng dì tiào bǐng wèi zì jǐ dīng dí ér wù jì quán huó wèi kǒu yī bǎi yī shí sì wàn yǒu qí

岁大旱,饶、信、南康三郡大侵,谓振荒在得人,俾厘户为五,甲乙以等第粜,丙为自给,丁籴而戊济,全活为口一百一十四万有奇。

huī zhī xiū níng yǒu huái mín sān shí yú bèi cāo gē jié rén cái dài bǔ fǎ cáo yǐ bù shāng rén lùn zuì

徽之休宁有淮民三十余辈,操戈劫人财,逮捕,法曹以不伤人论罪。

mí gǒng yuē chí bīng wèi dào dài zhī shì zī dào yě

弥巩曰:"持兵为盗,贷之,是滋盗也。

tuī qíng zhòng zhě lù shù rén yī dào yǐ níng

"推情重者僇数人,一道以宁。

ráo zhōu bīng jí yì shù gòng yì bù jì qǐng tài rǒng bīng

饶州兵籍溢数,供亿不继,请汰冗兵。

lìng xià yíng mén dà zào

令下,营门大噪。

nǎi hū zhū xiào wèi yuē tài bù dàng xǔ zì chén gǎn huā zhě zhǎn

乃呼诸校谓曰:"汰不当,许自陈,敢哗者斩。

xián kòu tóu qǐng zuì zhū yíng tiè rán bǐng gěi yì dà shěng

"咸叩头请罪,诸营帖然,禀给亦大省。

zhào wèi sī fēng láng zhōng yǐ xiōng zi sōng zhī rù xiàng yǐn xián gài cí suì yǐ zhí huá wén gé zhī wù zhōu

召为司封郎中,以兄子嵩之入相,引嫌丐祠,遂以直华文阁知婺州。

shí nián yǐ qī shí gài cí tí jǔ chóng xǐ guān

时年已七十,丐祠,提举崇禧观。

lǐ jū jué kǒu bù dào shí shì

里居绝口不道时事。

zú nián bā shí

卒,年八十。

zhēn dé xiù cháng yuē shǐ nán shū bù dēng zōng gǔn zhī mén zhě sān shí nián wèi shì zé wèi qí jì lǐ yǐ shì zé wèi qí pái bìn jiào rán bù wū yǒu rú cǐ

真德秀尝曰:史南叔不登宗衮之门者三十年,未仕则为其寄理,已仕则为其排摈,皭然不污有如此。

wǔ zǐ zhǎng kěn zhī zhōng xíng bù láng guān néng zhī yǒu zhī zhòu zhī jù jìn shì

五子,长肯之,终刑部郎官,能之、有之、胄之俱进士。

kěn zhī zǐ méng qīng xián chún yuán nián jìn shì diào jiāng yīn jūn jiào shòu zǎo shòu yè sè chuān yáng kè wéi xué yān bó zhù shū lì yán yī yǐ zhū xī wéi fǎ

肯之子蒙卿,咸淳元年进士,调江阴军教授,蚤受业色川阳恪,为学淹博,著书立言,一以朱熹为法。

chén xūn zì hé zhòng qìng yuán fǔ yín rén

陈埙,字和仲,庆元府鄞人。

dà fù shū píng yǔ tóng jùn lóu yào yǒu shàn sǐ yào kū zhī

大父叔平与同郡楼钥友善,死,钥哭之。

xūn cái sì suì chū yī rú chéng rén

埙才四岁,出揖如成人。

yào zhǐ pán zhōng yín xìng shǐ shǔ duì xūn yīng shēng yuē jīn táo

钥指盘中银杏使属对,埙应声曰:"金桃。

wèn hé suǒ jù

"问何所据?

duì yǐ dù shī yīng wǔ zhuó jīn táo

对以杜诗"鹦鹉啄金桃。

yào sǒng rán yuē wáng yǒu bù sǐ yǐ

"钥竦然曰:"亡友不死矣。

zhǎng shòu zhōu guān yú liú zhe qǐng kè shù qiān bǎi yán zhé jiù

"长受《周官》于刘著,顷刻数千百言辄就。

shì jiāng dōng zhuǎn yùn sī dì yī shì lǐ bù fù wèi dì yī

试江东转运司第一,试礼部复为第一。

jiā dìng shí nián dēng jìn shì dì

嘉定十年,登进士第。

diào huáng zhōu jiào shòu

调黄州教授。

sàng fù huǐ jí kǎo gǔ lǐ zhì shí jì yí zhì jì qì xíng zhī

丧父毁瘠,考古礼制时祭、仪制、祭器行之。

hū tàn yuē sú xué bù zú xué

忽叹曰:"俗学不足学。

nǎi shī shì yáng jiǎn gōng kǔ shí dàn zhòu yè bù dài

"乃师事杨简,攻苦食淡,昼夜不怠。

miǎn sàng shǐ mí yuǎn dāng guó wèi zhī yuē shěng yuán kuí shù qiān rén zhuàng yuán kuí bǎi rén ér ēn shù yú děng hé lìng shěng yuán chū shòu táng chú jiào shòu dāng zì jūn shǐ

免丧,史弥远当国,谓之曰:"省元魁数千人,状元魁百人,而恩数逾等,盍令省元初授堂除教授,当自君始。

xūn xiè yuē miào táng zhī yì shén shèng jǔ zì xūn shǐ dé wú xián hū

"埙谢曰:"庙堂之议甚盛,举自埙始,得无嫌乎?

jìng bù zhù chù zhōu jiào shòu yǐ qù shì lùn gāo zhī

"径部注处州教授以去,士论高之。

lǐ zōng jí wèi zhào qiú yán xūn shàng fēng shì yuē shàng yǒu yōu wēi zhī xīn xià yǒu ān tài zhī xiàng shì dào zhī suǒ yóu lóng

理宗即位,诏求言,埙上封事曰:"上有忧危之心,下有安泰之象,世道之所由隆。

shàng yǒu ān tài zhī xīn xià yǒu yōu wēi zhī xiàng shì dào zhī suǒ yóu wū

上有安泰之心,下有忧危之象,世道之所由污。

gù wèi tiān xià ér yōu zé lè suí zhī

故为天下而忧,则乐随之。

yǐ tiān xià wéi lè zé yōu suí zhī

以天下为乐,则忧随之。

yǒu tiān xià zhě zài hu shàn shěn yōu lè zhī jī ér yǐ

有天下者,在乎善审忧乐之机而已。

jīn rì zhī bì mò dà yú rén xīn zhī bù hé jì gāng zhī bù zhèn fēng sú zhī bù chún guó bì rén tōu ér bù kě jiù

今日之敝,莫大于人心之不合,纪纲之不振,风俗之不淳,国敝人偷而不可救。

yuàn bì xià yǎng zhī yǐ zhèng lì zhī yǐ shí lì zhī yǐ míng duàn zhī yǐ wǔ

愿陛下养之以正,励之以实,莅之以明,断之以武。

ér xūn zhí shēng shǐ zhe yú tiān xià

"而埙直声始著于天下。

yǔ jùn shǒu gāo shì sūn bù hé qù guī fèng qí mǔ

与郡守高似孙不合,去,归奉其母。

zhào wèi tài xué lù yú nián shǐ zhì

召为太学录,逾年始至。

zhuǎn duì yán tiān dào wú qīn mín xīn nán bǎo

转对,言:"天道无亲,民心难保。

rì yuè yú mài shì huì mò liú

日月逾迈,事会莫留。

shǐ zhī ruì jiǔ zé dài

始之锐,久则怠。

shǐ zhī míng jiǔ zé hūn

始之明,久则昏。

chuí gǒng yǎng chéng shèng xīn yě bù kě yīn yǐ fù yǒu wèi zhī zhì

垂拱仰成,盛心也,不可因以负有为之志。

zūn yǎng shí huì zhì dé yě bù kě yīn yǐ shī chéng shí zhī jī

遵养时晦,至德也,不可因以失乘时之机。

shàng jiā nà zhī

"上嘉纳之。

qiān tài xué bó shì zhǔ zōng zhèng sì bù

迁太学博士,主宗正寺簿。

dū chéng huǒ xūn bù wǎng yù dié suǒ jǐn cáng yù dié yú shí shì

都城火,埙步往玉牒所,尽藏玉牒于石室。

zhào qiān guān bù shòu

诏迁官,不受。

yìng zhào yán yīng shàng tiān fēi cháng zhī nù zhě dāng yǒu fēi cháng zhī jǔ dòng lì chén zhì zāi zhī yóu

应诏言应上天非常之怒者,当有非常之举动,历陈致灾之由。

yòu yǒu wú qián wāng tài hēng shàng mí yuǎn shū qǐ zhèng féng shí wáng hǔ bù jìn lì jiù huǒ zhī zuì jí xíng zhī lín ān fǔ lín jiè liǎng zhè zhuǎn yùn shǐ zhào rǔ dàn zhī fá

又有吴潜、汪泰亨上弥远书,乞正冯榯、王虎不尽力救火之罪,及行知临安府林介、两浙转运使赵汝惮之罚。

rén jiē zhuàng zhī

人皆壮之。

qiān tài cháng bó shì dú wèi yuán xiè yì shì yú jiē gé bǐ yīn tàn yuē yōu lì suī bǎi shì bù gǎi shì yǒu měi è qǐ yú mù bǐ zāi

迁太常博士,独为袁燮议谥,余皆阁笔,因叹曰:"幽、厉虽百世不改,谥有美恶,岂谀墓比哉?

huì zhū duān cháng zi qǐ shì xūn yuē duān cháng jū tái jiàn zé zhú shàn lèi wèi fān mù zé wu kè bāo yi de è shì yǐ jiè hòu lái

"会朱端常子乞谥,埙曰:"端常居台谏则逐善类,为藩牧则务刻剥,宜得恶谥,以戒后来。

nǎi shì yuē róng yuàn

"乃谥曰荣愿。

yì chū zǎi xiàng ér xià jiē sù rán gǎi róng

议出,宰相而下皆肃然改容。

kǎo gōng láng chén qí fù yì hé huàn zhě chén xún yì yù gǎi xūn zhōng bù dá

考功郎陈耆覆议,合宦者陈洵益欲改,埙终不答。

li quán zài chǔ zhōu yǒu yì zhì xūn yǐ shū gào mí yuǎn tòng jiā jǐng huǐ yǐ huí qún xīn

李全在楚州有异志,埙以书告弥远:"痛加警悔,以回群心。

zǎo zhèng diǎn xíng yǐ sù quán gāng

蚤正典刑,以肃权纲。

dà míng chù zhì yǐ chì zhèng tǐ

大明黜陟,以饬政体。

bù nà

"不纳。

wèi jǐ gǔ guì fēi rù nèi xūn yòu yán qǐ qù jūn cè zhī gǔ mèi yǐ zhèng zhǔ dé

未几,贾贵妃入内,埙又言:"乞去君侧之蛊媚,以正主德;

cóng tiān xià zhī gōng lùn yǐ xīn shù zhèng

从天下之公论,以新庶政。

mí yuǎn zhào xūn wèn zhī yuē wú shēng dài hǎo míng yá

"弥远召埙问之曰:"吾甥殆好名邪?

xūn yuē hǎo míng mèng zǐ suǒ bù qǔ yě

"埙曰:"好名,孟子所不取也。

fu qiú shì yú sān dài zhī shàng wéi kǒng qí hǎo míng

夫求士于三代之上,惟恐其好名;

qiú shì yú sān dài zhī xià wéi kǒng qí bù hǎo míng ěr

求士于三代之下,惟恐其不好名耳。

lì gài qù tiān chà tōng pàn jiā xīng fǔ

"力丐去,添差通判嘉兴府。

mí yuǎn zú zhào wèi shū mì yuàn biān xiū guān

弥远卒,召为枢密院编修官。

rù duì shǒu yán tiān xià zhī ān wēi zài zǎi xiàng

入对,首言:"天下之安危在宰相。

nán dù yǐ lái lǚ shī jī huì

南渡以来,屡失机会。

qín guì sǐ suǒ rèn bù guò mò qí xiè chén gāi ěr

秦桧死,所任不过万俟禼、沈该耳。

tuō zhòu sǐ suǒ rèn shǐ mí yuǎn ěr

侂胄死,所任史弥远耳。

cǐ jīn rì suǒ dāng jǐn yě

此今日所当谨也。

cì yán nèi tíng dāng yán huàn guān zhī jìn wài tíng dāng yán tái jiàn zhī xuǎn

"次言:"内廷当严宦官之禁,外廷当严台谏之选。

yú shì xún yì yīn zhōng zhī jiān chá yù shǐ wáng dìng hé xūn chū zhī cháng zhōu gǎi qú zhōu

"于是洵益阴中之,监察御史王定劾埙,出知常州,改衢州。

kòu bǔ rì fā jì kēng zūn jiāng shān xiàn ér dōng

寇卜日发漈坑,遵江山县而东。

xūn huò dié zhě jí qiǎn rén zhì niú jiǔ yù zhī yuē rǔ bù wéi liáng mín ér wèi jié dào bù shì lěi sì ér nòng jiá bīng jīn xiǎng rǔ niú jiǔ jì rǔ gǎi yè fǒu zé shā wú shè

埙获谍者,即遣人致牛酒谕之曰:"汝不为良民而为劫盗,不事耒耜而弄甲兵,今享汝牛酒,冀汝改业,否则杀无赦。

yú shì zì shǒu zhě rì yǐ bǎi shù xiàn qì xiè zhě zhòng chou zhī suì yǐ kuì sàn

"于是自首者日以百数,献器械者重酬之,遂以溃散。

gǎi tí diǎn dōu dà kēng yě xǐ fú jiàn zhuǎn yùn pàn guān

改提点都大坑冶,徙福建转运判官。

shì yù shǐ jiǎng xiàn cháng yǔ lùn zhōng yōng bù hé yòu hé zhī

侍御史蒋岘常与论《中庸》,不合,又劾之。

zhǔ guǎn chóng dào guàn

主管崇道观。

yú nián qiān zhè xi tí diǎn xíng yù

逾年,迁浙西提点刑狱。

suì hàn dào qǐ bǔ zhǎn zhī dào jù xǐ qù

岁旱,盗起,捕斩之,盗惧徙去。

ān jí zhōu shù gāi yǔ chéng xiàng li zōng miǎn lián yīn shì shì dú huò xūn qīn àn lín zhī

安吉州俞垓与丞相李宗勉连姻,恃势黩货,埙亲按临之。

gōng shǒu dài fú yǐ huò pān bǐng gōng wèi fù wèi zōng miǎn yǐ zhī wèi fù xīn dào héng tān hài xūn zhì fú wén fēng ér qù

弓手戴福以获潘丙功为副尉,宗勉倚之为腹心,盗横贪害,埙至,福闻风而去。

yí shū zōng miǎn yuē xūn zhì fú suǒ yǐ bào chéng xiàng yě

贻书宗勉曰:"埙治福,所以报丞相也。

chuán jiān shí zǒu chéng xiàng xián fǔ bì bù yí yǒu cǐ

传间实走丞相,贤辅弼不宜有此。

zōng miǎn dá shū yuē fú zuì è guàn yíng fēi jūn bù néng zhì

"宗勉答书曰:"福罪恶贯盈,非君不能治。

zōng miǎn suī bù cái bù gǎn bì jiān xiōng

宗勉虽不才,不敢庇奸凶。

wéi jūn liú yì

惟君留意。

jí huò fú yù zhāng zhòng jiē yù shā zhī xūn yuē ruò shì zé xíng làn yǐ

"及获福豫章,众皆欲杀之,埙曰:"若是则刑滥矣。

nǎi jiā mò xùn yú shì qiú zhī yuán tǔ

"乃加墨徇于市,囚之圜土。

yǐ lì bù shì láng zhào jí wèi guó zǐ sī yè zhū shēng xián xiāng qìng yǐ wéi de shī

以吏部侍郎召,及为国子司业,诸生咸相庆,以为得师。

wèi jǐ jiān yù dié jiǎn tǎo guó shǐ biān xiū shí lù xiū zhuàn nǎi cí jiān shǐ guǎn

未几,兼玉牒检讨、国史编修、实录修撰,乃辞兼史馆。

lì chén jìng tǔ zhī cù mín shēng zhī jiān guó jì zhī kuì jì wú jīng lǐ tú huí zhī sù wéi yǒu gǎn dòng zhuǎn yí zhī cè bì yǒu wéi zhī běn zhě běn zhě hé

历陈境土之蹙,民生之艰,国计之匮,"既无经理图回之素,惟有感动转移之策,必有为之本者,本者何?

fù cǐ xīn zhī miào ěr

复此心之妙耳"。

yòu yán lǚ tài ān ér yì lè zhě yǒu xí ān zhì wēi zhī lǐ

又言:"履泰安而逸乐者,有习安致危之理。

yīn jiān wēi ér kè jù zhě yǒu lǜ wēi tú ān zhī jī

因艰危而克惧者,有虑危图安之机。

míng yòng shè yǐ zhèn jì gāng gōng jié jiǎn yǐ tài rǒng làn píng jiān wàng yǐ lì jiàng shì yì guì jìn yǐ kuān tiào jié xiāng shè yǐ fáng qiè fā chù zēng chuàng yǐ péi gēn běn

明用舍以振纪纲,躬节俭以汰冗滥,屏奸妄以厉将士,抑贵近以宽粜,结乡社以防窃发,黜增创以培根本。

jīn rèn yòng hùn yáo xūn yóu tóng qì suì shǐ xián zhě chǐ yǔ tóng qún

今任用混殽,薰莸同器,遂使贤者耻与同群。

jiàn yì dài fū jīn yuān jiàn zhī nù

"谏议大夫金渊见之,怒。

xūn qǐ bǔ wài bù xǔ yòu cí miǎn hé dí zhuǎn guān shǎng yì bù xǔ

埙乞补外,不许,又辞免和籴转官赏,亦不许。

zhī wēn zhōu wèi shàng yǐ yán ba

知温州,未上,以言罢。

xūn jiā jū shí zì yú yú quán shí sì fāng xué zhě zhǒng zhì

埙家居,时自娱于泉石,四方学者踵至。

qīng cái jí yì míng bái dòng dá yī yán zhī chū zhōng shēn kě fù

轻财急义,明白洞达,一言之出,终身可复。

hū wò jí jiè qí zi chōu jià shàng shū zhàn zhī de lǚ zǔ qiān wén jí qí mù zhì yuē zǔ qiān shēng yú dīng sì suì méi yú xīn chǒu suì

忽卧疾,戒其子抽架上书占之,得《吕祖谦文集》,其《墓志》曰:"祖谦生于丁巳岁,没于辛丑岁。

xūn yuē yì zāi

"埙曰:"异哉!

wǒ shēng yú qìng yuán dīng sì jīn suì zài xīn chǒu yú shì yī jiǎ yǐ

我生于庆元丁巳,今岁在辛丑,于是一甲矣。

wú sǐ yǐ fu

吾死矣夫!

zi méng nián shí bā shàng shū wàn yán lùn guó shì

子蒙,年十八,上书万言论国事。

wú zǐ liáng qí zhī qī yǐ nǚ

吴子良奇之,妻以女。

wèi tài fǔ sì zhǔ bù

为太府寺主簿。

rù duì jí yán jiǎ sì dào wèi xiāng shí guó zhèng quē shī wén duō bù lù

入对,极言贾似道为相时国政阙失,文多不录。

wèi huái dōng zǒng lǐng shì dào wū yǐ tān wū biǎn jiàn chāng jūn bù lù qí jiā wéi qīng zhān ěr

为淮东总领,似道诬以贪污,贬建昌军簿,录其家,惟青毡耳。

dé yòu chū lǐ bù shì láng li jué qǐ fàng biàn yǐ xíng bù shì láng zhào bù fù zú

德祐初,礼部侍郎李珏乞放便,以刑部侍郎召,不赴,卒。

zhào yǔ zhú jì zì dé yuān tài zǔ shí shì sūn

赵与{竹忌},字德渊,太祖十世孙。

jū hú zhōu

居湖州。

jiā dìng shí sān nián jìn shì

嘉定十三年进士。

lì guān chà zhǔ guǎn guān gào yuàn qiān jiāng zuò jiān zhǔ bù chà zhī jiā xīng fǔ qiān zhī dà zōng zhèng jiān quán shū mì yuàn jiǎn xiáng zhū fáng wén zì xún wèi dōu guān láng guān jiā zhí bǎo zhāng gé liǎng zhè zhuǎn yùn pàn guān

历官差主管官告院,迁将作监主簿,差知嘉兴府,迁知大宗正兼权枢密院检详诸房文字,寻为都官郎官,加直宝章阁、两浙转运判官。

jìn huàn zhāng gé zhī qìng yuán fǔ zhǔ guǎn yán hǎi zhì zhì sī gōng shì bài sī nóng shǎo qīng réng jiān zhī qìng yuán fǔ jiān yán hǎi zhì zhì fù shǐ

进焕章阁、知庆元府,主管沿海制置司公事,拜司农少卿,仍兼知庆元府兼沿海制置副使。

qiān zhè xi tí diǎn xíng yù

迁浙西提点刑狱,

shòu zhōng shū mén xià shěng jiǎn zhèng zhū fáng gōng shì

授中书门下省检正诸房公事,

bài sī nóng qīng jiān zhī lín ān fǔ

拜司农卿兼知临安府,

zhǔ guǎn zhè xī ān fǔ sī gōng shì

主管浙西安抚司公事,

quán xíng bù shì láng jiān xiáng dìng chì lìng guān

权刑部侍郎兼详定敕令官,

quán bīng bù shì láng

权兵部侍郎,

qiān hù bù shì láng

迁户部侍郎,

quán hù bù shàng shū

权户部尚书,

shí zàn jiān lì bù shàng shū

时暂兼吏部尚书,

xún wéi zhēn

寻为真,

jiān hù bù shàng shū

兼户部尚书,

shí zàn jiān zhè xi tí jǔ cháng píng

时暂兼浙西提举常平,

jiā duān míng diàn xué shì tí lǐng hù bù cái yòng

加端明殿学士、提领户部财用,

jiē yī jiù jiān zhī lín ān fǔ

皆依旧兼知临安府。

yǔ zhí zhèng ēn zé jiā zī zhèng diàn dà xué shì

与执政恩泽,加资政殿大学士。

yǐ guān wén diàn xué shì zhī shào xīng fǔ zhè dōng ān fǔ shǐ

以观文殿学士知绍兴府、浙东安抚使;

zhī píng jiāng fǔ jiān huái zhè fā yùn shǐ shí zàn jiān quán zhè xi tí diǎn xíng yù

知平江府兼淮、浙发运使,时暂兼权浙西提点刑狱;

shòu yán jiāng zhì zhì shǐ zhī jiàn kāng fǔ jiāng dōng ān fǔ shǐ mǎ bù jūn dōu zǒng guǎn jiān xíng gōng liú shǒu jié zhì hé zhōu wú wéi jūn ān qìng fǔ sān jùn tún tián shǐ

授沿江制置使,知建康府、江东安抚使、马步军都总管兼行宫留守,节制和州、无为军、安庆府三郡屯田使;

shí zàn jiān quán yáng zhōu liǎng huái ān fǔ zhì zhì shǐ gǎi jiān zhī yáng zhōu xún jiān zhī zhèn jiāng fǔ jiān huái dōng zǒng lǐng tí jǔ dòng xiāo gōng

时暂兼权扬州、两淮安抚制置使,改兼知扬州,寻兼知镇江府,兼淮东总领,提举洞霄宫;

fù wèi huái zhè fā yùn shǐ chà zhī píng jiāng fǔ tè zhuǎn liǎng guān zhì shì

复为淮、浙发运使,差知平江府,特转两官致仕。

jǐng dìng yuán nián bā yuè zú tè zèng shǎo shī

景定元年八月,卒,特赠少师。

yǔ zhú jì suǒ zhì jí yú cái lì jǐ yú jù liǎn zhī chén yǐ

与{竹忌}所至急于财利,几于聚敛之臣矣。

li dà tóng zì cóng zhòng wù zhōu dōng yáng rén

李大同,字从仲,婺州东阳人。

jiā dìng shí liù nián jìn shì

嘉定十六年进士。

lì guān wèi mì shū chéng jiān chóng zhèng diàn shuō shū bài yòu zhèng yán jiān shì jiǎng

历官为秘书丞兼崇政殿说书,拜右正言兼侍讲。

shū yán zhào jì fēn yě nǎi yǒu yíng huò fàn tián xīng zhī biàn zé wǒ shī zhī chū qǐ wú dàng cháng lǜ ér què gù zhě

疏言:"赵、冀分野,乃有荧惑犯填星之变,则我师之出,岂无当长虑而却顾者。

gù chén yuàn bì xià wù yǐ xīng wén wèi xiǎo yì ér huò jiā hū

故臣愿陛下勿以星文为小异而或加忽。

yī huà yī yǔ yī zhèng yī shì bì qiú yǒu yǐ gé tiān xīn ér mǐ zāi biàn

一话一语,一政一事,必求有以格天心而弭灾变。

zhì yú jìn bīng gōng tǎo yóu qiè jǐn zhòng

至于进兵攻讨,尤切谨重。

qiān tài cháng shǎo qīng jiān guó shǐ biān xiū shí lù jiǎn tǎo

"迁太常少卿兼国史编修、实录检讨,

jiān shì jiǎng

兼侍讲,

jiān quán shì lì xiū zhù guān

兼权侍立修注官,

qiān qǐ jū láng

迁起居郎,

bài diàn zhōng shì yù shǐ

拜殿中侍御史,

quán xíng bù shì láng jiān tóng xiū guó shǐ shí lù yuàn tóng xiū zhuàn

权刑部侍郎兼同修国史、实录院同修撰,

xuǎn lì bù shì láng

选吏部侍郎,

jìn gōng bù shàng shū

进工部尚书,

yǐ bǎo mó gé zhí xué shì zhī píng jiāng fǔ

以宝谟阁直学士知平江府,

tí jǔ jiāng zhōu tài píng xīng guó gōng

提举江州太平兴国宫。

qǐ zhì shì bù xǔ hòu zú yú jiā

乞致仕,不许,后卒于家。

huáng quē zì zi gēng lóng xīng fēn níng rén

黄(缺),字子耕,隆兴分宁人。

cháng cóng guō yōng zhū xī xué xī shēn qī zhī ér quē yì yǐ dào zì rèn fǎn fù lùn biàn bì wú suǒ yí rán hòu zhǐ

尝从郭雍、朱熹学,熹深期之,而(缺)亦以道自任,反复论辨,必无所疑然后止。

jǔ tài xué jìn shì wèi ruì chāng zhǔ bù jiān wén sī yuàn zhī lú yáng xiàn wǔ xī liáo guǎng hàn quē wèi shī yù zhī liáo gǎn yuè yǒu gōng shì mò gǎn wéi

举太学进士,为瑞昌主簿,监文思院,知卢阳县,五溪獠犷悍,(缺)为诗谕之,獠感悦,有公事莫敢违。

tōng pàn chù zhōu jīng zǒng zhì yǒu é wú qián sú hào diàn zuì gāng quē huì shí nián zhōng chéng fù zhuó qǔ zhī gé miǎn bū fù qián é jūn děng dú yǐ zuì wén

通判处州,经、总制有额无钱,俗号殿最纲,(缺)会十年中成赋酌取之,阁免逋负,钱额钧等,独以最闻。

zhǔ guǎn guān gào yuàn dà lǐ sì bù jūn qì jiān chéng suì yú sān qiān quē nǎi bù lè

主管官告院、大理寺簿、军器监丞,岁余三迁,(缺)乃不乐。

jiān xíng xī hú kǎi rán yuē wǒ xī zài nán běi shān yī shuǐ yī shí wú bù zì tí pǐn jīn wú fù qíng wèi hé yá

间行西湖,慨然曰:"我昔在南、北山,一水一石,无不自题品,今无复情味,何邪?

gài wài zhī tāi zhōu

丐外,知台州。

xiè liáng zuǒ zǐ sūn jū tái zhě jì bō yuè liú luò quē qiú zhī mín jiān shōu ér jiào zhī

谢良佐子孙居台者既播越流落,(缺)求之民间,收而教之。

qín kǔ sù yè xiān quàn hòu jìn sòng dié xiāo suō jùn chēng píng zhì

勤苦夙夜,先劝后禁,讼牒销缩,郡称平治。

wèi jì tiào cāng wèi dǐ dàng kù zàng mín zhī qī jì bào lù zhě wèi guān qiān wǔ bǎi zhì yǎng jì yuàn yòu chuàng ān jì fāng yǐ jū bìng qiú jiē zì yǒu zǐ běn qián shǐ bù fèi

为济粜仓,为抵当库,葬民之栖寄暴露者为棺千五百,置养济院,又创安济坊以居病囚,皆自有子本钱,使不废。

gù yè shì wèi quē tiáo mù jiàn zhì yōu mín rú jiā

故叶适谓(缺)条目建置,忧民如家。

qiān yuán zhōu kū cóng dì āi shén de jí zú

迁袁州,哭从弟哀甚,得疾卒。

suǒ zhe yǒu fù zhāi jí

所著有《复斋集》。

yáng dà yì zì tóng bó táng tiān píng jié dù shǐ hàn gōng zhī hòu shí shì zǔ xiáng bì dì lǐ líng yīn jiā yān

杨大异,字同伯,唐天平节度使汉公之后,十世祖祥避地醴陵,因家焉。

xiáng shì qīn xiào qīn wáng āi huǐ qì jǐn jì yǐ xuè lú mù zhōng shēn yǒu bái zhī bái wū bái tù zhī ruì

祥事亲孝,亲亡哀毁,泣尽继以血,庐墓终身,有白芝、白乌、白兔之瑞。

shì wén yú cháo bāo fēng zhì xiào gōng cì míng mù zhí mù dào yǐ jīng qí xiào

事闻于朝,褒封至孝公,赐名木植墓道,以旌其孝。

dà yì cóng hú hóng shòu chūn qiū dà yì

大异从胡宏受《春秋》大义。

dēng jiā dìng shí sān nián jìn shì dì

登嘉定十三年进士第。

shòu héng yáng zhǔ bù yǒu huì zhèng

授衡阳主簿,有惠政。

jīng lóng quán wèi shè yì lìng

经龙泉尉,摄邑令。

shì suì jī tí xíng sī qiǎn lì hé dí mǐ èr wàn dàn yú yì mǐ jià dùn zēng mín fá shí dà yì jí yǐ tí xíng sī suǒ dí zhě rú jià fā tiào mín shén dé zhī

适岁饥,提刑司遣吏和籴米二万石于邑,米价顿增,民乏食,大异即以提刑司所籴者如价发粜,民甚德之。

tí xíng zhào yǔ zhú jì dà nù jùn qí zuì fú de zuò yǐ fāng mìng yí ān yuǎn wèi

提刑赵与{竹忌}大怒,捃其罪弗得,坐以方命,移安远尉。

yì yǒu tóng kòu rǎo mín guān bīng zhì tǎo jī nián fú huò xí dà yì wǎng zhì zhī

邑有峒寇扰民,官兵致讨,积年弗获,檄大异往治之。

dà yì yǐ yī pū fù gào shēn zì suí jiān yú rù zéi tóng chuán hū wèi zhì zéi lòu rèn chéng liè yǐ dài xú yù yǐ huò fú jiē fú dì kòu tóu yuàn gǎi guò zì xīn

大异以一仆负告身自随,肩舆入贼峒,传呼尉至,贼露刃成列以待,徐谕以祸福,皆伏地叩头,愿改过自新。

liú gào shēn wèi zhì xié qí qú kuí shù bèi chū jiàng

留告身为质,偕其渠魁数辈出降。

yǐ shǎng qiān jí zhōu hù cáo gǎi guǎng xī jīng gàn fù yǐ mǐ dào shǎng chú sì chuān zhì zhì sī cān yì guān

以赏迁吉州户曹,改广西经干,复以弭盗赏,除四川制置司参议官。

běi bīng rù chéng dū dà yì cóng zhì zhì shǐ dīng fǔ xiàng zhàn bīng bài shēn bèi shù chuàng sǐ hé mén jiē yù nàn

北兵入成都,大异从制置使丁黼巷战,兵败,身被数创死,阖门皆遇难。

jié dàn qí bù qǔ qiè wǎng yì zhī dà yì fù sū fù yǐ táo huò miǎn

诘旦,其部曲窃往瘗之,大异复苏,负以逃,获免。

jìn cháo fèng láng zǎi shí mén xiàn jiù chú tōng pàn lì yáng shè zhōu shì jiē yǒu huì zhèng

进朝奉郎,宰石门县,就除通判溧阳,摄州事,皆有惠政。

qù guān zhī rì lǎo ruò pān hào liú zhī dà yì yì fú qián qù

去官之日,老弱攀号留之,大异易服潜去。

zhuó zhī dēng wén gǔ yuàn qiān dà lǐ sì chéng píng fǎn yuān yù zhě qī

擢知登闻鼓院,迁大理寺丞,平反冤狱者七。

zhào duì jí yán shí zhèng dé shī wǔ zǎi xiàng yì chū zhī lǐ zhōu

召对,极言时政得失,迕宰相意,出知澧州。

lǐ zōng yuē shì sì chuān sǐ jié gēng shēng zhě yáng dà yì yé

理宗曰:"是四川死节更生者杨大异耶?

lùn shì kǎi qiē yǒu yòng zhī cái yě

论事剀切,有用之材也。

hé jù chū zhī

何遽出之?

duì yuē shì rén yóu cháng yú zhì mín

"对曰:"是人尤长于治民。

mìng yǔ jié jiān yǔ shì jìn zhí mì gé tí diǎn guǎng dōng xíng yù jiān yǔ shì

"命予节兼庾事,进直秘阁、提点广东刑狱兼庾事。

shí cháng píng sī bū fù shān jī xiè xì zhuī suǒ jiān dù bǎi chū

时常平司逋负山积,械系追索,奸蠹百出。

dà yì yǔ zhī yuē xī zòng qiǎn zhī fù zhě rú qī bì shū lì wú suǒ róng qí jiān

大异与之约,悉纵遣之,负者如期毕输,吏无所容其奸。

fǎng zhāng jiǔ líng qǔ jiāng gù zhái jiàn xiāng jiāng shū yuàn yǐ sì jiǔ líng

访张九龄曲江故宅,建相江书院,以祀九龄。

gǎi tí diǎn guǎng xī xíng yù jiān cáo yǔ èr sī suǒ zhì jiān lì bǐng xī kòu dào jué jì

改提点广西刑狱兼漕、庾二司,所至奸吏屏息,寇盗绝迹。

fán kě yǐ wèi mín xīng lì chú hài zhě bì zòu xíng zhī

凡可以为民兴利除害者,必奏行之。

fù jiàn xuān chéng shū yuàn sì zhāng shì lǚ zǔ qiān

复建宣成书院祀张栻、吕祖谦。

guǎng hǎi fú yuán shù qiān lǐ dào bù shí yí bào zhèng wèi zuì

广海幅员数千里,道不拾遗,报政为最。

wèi liù shí jí gài zhì shì bù yǔn zhāng sì shàng chú mì gé xiū zhuàn tài zhōng dài fū tí jǔ chóng xǐ guān lǐ líng xiàn kāi guó nán shí yì sān bǎi hù cì zǐ jīn yú dài

未六十即丐致仕,不允,章四上,除秘阁修撰、太中大夫,提举崇禧观、醴陵县开国男,食邑三百户,赐紫金鱼袋。

guī lǐ dì yǔ jū mín wú yì xué zhě cóng zhī jiǎng yì zhūn zhūn xiāng yǔ fā míng jīng zhǐ tiáo xī lǐ xué

归里第,与居民无异,学者从之,讲肄谆谆,相与发明经旨,条析理学。

shí cí lù zhě èr shí sì nián zú nián bā shí èr

食祠禄者二十四年,卒,年八十二。

zi tíng lín

子霆、霖。

tíng zài zhōng yì chuán

霆在《忠义传》。

lùn yuē zhèng lùn zhī zài tiān xià wèi cháng wáng yě

论曰:正论之在天下,未尝亡也。

xú fàn zhī yú hán tuō zhòu wú yǒng li sháo wáng mài zhī yú shǐ shì jiē néng wú suǒ huí náo zhèng sè zhí yán

徐范之于韩侂胄,吴泳、李韶、王迈之于史氏,皆能无所回挠,正色直言。

zhì yú shǐ mí gǒng zé mí yuǎn zhī dì chén xūn qí shēng yě bù yǐ sī qīn ér fèi tiān xià zhī gōng lùn

至于史弥巩则弥远之弟,陈埙其甥也,不以私亲而废天下之公论。

yì mèng zǐ suǒ wèi guǎ zhù zhī zhì zhě yú

抑孟子所谓"寡助之至"者欤?

zhào yǔ zhú jì yáng lì zuì jiǔ gān wéi jù liǎn zhī chén

赵与{竹忌}扬历最久,甘为聚敛之臣。

li dà tóng yǐ xiāng rén qiáo xíng jiǎn wèi xiāng jiàn qǐ zhī

李大同以乡人乔行简为相,荐起之。

huáng quē chū shì yǐ xù mín zūn xián wèi jí kě wèi zhī běn

黄(缺)出仕,以恤民尊贤为急,可谓知本。

dà yì jié yì rú cǐ yi qí shàn zhèng zhī zhù chēng yú shì yě

大异节义如此,宜其善政之著称于世也。

✦ You read 列传·卷一百八十二

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.