jiān chén sān
◎奸臣三
huáng qián shàn wāng bó yàn qín guì
○黄潜善汪伯彦秦桧
huáng qián shàn zì mào hé shào wǔ rén
黄潜善，字茂和，邵武人。
zhuó jìn shì dì xuān hé chū wèi zuǒ sī láng
擢进士第，宣和初，为左司郎。
shǎn xī hé dōng de dà zhèn líng gǔ yì chù huī zōng mìng qián shàn chá fǎng shǎn xī yīn wǎng shì
陕西、河东地大震，陵谷易处，徽宗命潜善察访陕西，因往视。
qián shàn guī bù yǐ shí wén dàn yán zhèn ér yǐ
潜善归，不以实闻，但言震而已。
zhuó hù bù shì láng zuò shì zhé bó zhōu yǐ huī yóu gé dài zhì zhī hé jiān fǔ
擢户部侍郎，坐事谪亳州，以徽猷阁待制知河间府。
jìng kāng chū jīn rén rù gōng kāng wáng kāi dà yuán shuài fǔ xí qián shàn jiàng bīng rù yuán
靖康初，金人入攻，康王开大元帅府，檄潜善将兵入援。
zhāng bāng chāng tiě wèi qián shàn qū bái yú shuài fǔ wáng chéng zhì bài qián shàn wèi fù yuán shuài
张邦昌僣位，潜善趋白于帅府，王承制拜潜善为副元帅。
èr nián gāo zōng jí wèi bài zhōng shū shì láng
二年，高宗即位，拜中书侍郎。
shí shàng cóng rén wàng zhuó li gāng wèi yòu xiāng gāng jiāng zòu zhú qián shàn jí wāng bó yàn yòu chéng lǚ hǎo wèn zhǐ zhī
时上从人望，擢李纲为右相，纲将奏逐潜善及汪伯彦，右丞吕好问止之。
wèi jǐ qián shàn bài yòu pú yè jiān zhōng shū shì láng gāng suì ba
未几，潜善拜右仆射兼中书侍郎，纲遂罢。
yù shǐ zhāng suǒ yán qián shàn jiān xié kǒng hài xīn zhèng zuǒ qiān suǒ shàng shū láng xún zhé jiāng zhōu
御史张所言潜善奸邪，恐害新政，左迁所尚书郎，寻谪江州。
tài xué shēng chén dōng lùn li gāng bù kě qù qián shàn bó yàn bù kě rèn qián shàn huì
太学生陈东论李纲不可去，潜善、伯彦不可任，潜善恚。
huì ōu yáng chè shàng shū dǐ shí shì yǔ qīn gōng yè dì wèi qí yán bù shí qián shàn chéng jiàn qǐ shā chè bìng dōng zhū zhī shi yǔ bù shí jiē wèi zhī chuí tì dì huǐ yān
会欧阳澈上书诋时事，语侵宫掖，帝谓其言不实，潜善乘间启杀澈并东诛之，识与不识皆为之垂涕，帝悔焉。
míng nián jīn rén gōng shǎn xī jīng dōng shān dōng dào qǐ qián shàn bó yàn nì bù yǐ wén
明年，金人攻陕西，京东、山东盗起，潜善、伯彦匿不以闻。
zhāng yù fén zhēn zhōu jù xíng zài liù shí lǐ nèi shì shào chéng zhāng shū qián shàn bó yàn wù guó chéng zhāng zuò chú míng
张遇焚真州，距行在六十里，内侍邵成章疏潜善、伯彦误国，成章坐除名。
yù shǐ mǎ shēn yì yǐ hé qián shàn bó yàn dé zuì zhé jiān pú zhōu jiǔ shuì dào zú
御史马伸亦以劾潜善、伯彦得罪，谪监濮州酒税，道卒。
qián shàn jìn zuǒ pú yè jiān mén xià shì láng
潜善进左仆射兼门下侍郎。
yùn pú xiāng jì xiàn méi sù sì lǚ jǐng yòu chéng xǔ jǐng héng yǐ hù wèi dān ruò qǐng dì bì qí fēng qián shàn yǐ wéi bù zú lǜ lǜ tóng liè tīng fú tú kè qín shuō fǎ
郓、濮相继陷没，宿、泗屡警，右丞许景衡以扈卫单弱，请帝避其锋，潜善以为不足虑，率同列听浮屠克勤说法。
é sì zhōu zòu jīn rén qiě zhì dì dà jīng jué cè nán dù
俄泗州奏金人且至，帝大惊，决策南渡。
yù zhōu yǐ jiè qián shàn bó yàn fāng gòng shí táng lì dà hū yuē jià xíng yǐ
御舟已戒，潜善、伯彦方共食，堂吏大呼曰："驾行矣。
nǎi xiāng shì cāng huáng biān mǎ nán chí
"乃相视苍黄鞭马南驰。
dōu rén zhēng mén ér chū sǐ zhě xiāng zhěn jiè rén wú bù yuàn fèn
都人争门而出，死者相枕藉，人无不怨愤。
huì sī nóng qīng huáng è zhì jiāng shàng jūn shì wén qí xìng yǐ wéi qián shàn yě zhēng shù qí zuì huī rèn ér qián è fāng biàn qí fēi shì ér shǒu yǐ duàn yǐ
会司农卿黄锷至江上，军士闻其姓以为潜善也，争数其罪，挥刃而前，锷方辩其非是，而首已断矣。
dì dù guā zhōu xìng zhèn jiāng dí bīng yǐ niè qí hòu
帝渡瓜州，幸镇江，敌兵已蹑其后。
qián shàn bó yàn lián shū yán jiān nán zhī shí bù gǎn jù wén qiú tuì
潜善、伯彦联疏言艰难之时，不敢具文求退。
zhōng chéng zhāng chéng hé zhī nǎi ba qián shàn wèi guān wén diàn dà xué shì zhī jiāng níng fǔ luò zhí jū héng zhōu
中丞张澄劾之，乃罢潜善为观文殿大学士、知江宁府，落职居衡州。
zhèng jué yòu lùn qián shàn bó yàn jūn yú wù guó ér qián shàn zhī è jū duō wáng tíng xiù jì yǐ wéi yán zé zhì yīng zhōu
郑瑴又论潜善、伯彦均于误国，而潜善之恶居多，王庭秀继以为言，责置英州。
jiàn guān yuán zhí qǐ zhǎn zhī dū shì dì bù xǔ
谏官袁植乞斩之都市，帝不许。
xún zú yú méi zhōu
寻卒于梅州。
qián shàn wěi chí guó bǐng jí hài zhōng liáng
潜善猥持国柄，嫉害忠良。
li gāng jì zhú zhāng què zōng zé xǔ jǐng héng bèi xiāng jì biǎn sǐ xiàn jiàn yī yán suí xiàn qí huò zhōng wài wèi zhī qiè chǐ
李纲既逐，张悫、宗泽、许景衡辈相继贬死，宪谏一言，随陷其祸，中外为之切齿。
gāo zōng mò nián yǒu zhǐ qián shàn yú shēn xuē áng jiē fù guān lù hòu
高宗末年有旨，潜善、余深、薛昂皆复官录后。
jiàn guān lìng zhé yán shēn áng péng fù cài jīng qián shàn zhuān zì wù guó jīn jǐn fù sān rén ēn shù kǒng zhèng xíng shī píng zhōng yì jiě tǐ
谏官凌哲言深、昂朋附蔡京，潜善专恣误国，今尽复三人恩数，恐政刑失平，忠义解体。
zhào yǐ qián shàn cháng rèn fù yuán shuài tè fù yuán guān lù yī zi
皇上下诏认为黄潜善曾任副元帅，特别给以官复原职，录用一个儿子的待遇。
wāng bó yàn zì tíng jùn huī zhī qí mén rén
汪伯彦，字廷俊，徽之祁门人。
dēng jìn shì dì jī guān wèi yú bù láng guān
登进士第，积官为虞部郎官。
jìng kāng gǎi yuán zhào jiàn xiàn hé běi biān fáng shí cè zhí lóng tú gé zhī xiāng zhōu
靖康改元，召见，献河北边防十策，直龙图阁、知相州。
shì dōng jīn rén xiàn zhēn dìng zhào xǐ zhēn dìng shuài sī yú xiāng bǐ bó yàn lǐng zhī
是冬，金人陷真定，诏徙真定帅司于相，俾伯彦领之。
gāo zōng yǐ kāng wáng shǐ jīn zhì cí shí jīn qí chōng chì cháng yǒu jiǎ mǎ shù bǎi zhì chéng xià zōng jì wáng suǒ zài
高宗以康王使金至磁，时金骑充斥，尝有甲马数百至城下，踪迹王所在。
bó yàn jí yǐ bó shū qǐng wáng hái xiāng gōng fú tuó jiān bù bīng nì wáng yú hé shàng
伯彦亟以帛书请王还相，躬服橐鞬，部兵逆王于河上。
wáng láo zhī yuē tā rì jiàn shàng dāng shǒu yǐ jīng zhào jiàn gōng
王劳之曰："他日见上，当首以京兆荐公。
qí shòu zhī zì cǐ shǐ yǐ
"其受知自此始矣。
wèi jǐ wáng fèng là shū kāi tiān xià bīng mǎ dà yuán shuài fǔ yǐ bó yàn wèi fù jiāng
未几，王奉蜡书，开天下兵马大元帅府，以伯彦为副将。
wáng yǐn bīng dù hé móu suǒ xiàng yán rén rén shū bó yàn dú yuē fēi chū běi mén jì zǐ chéng bù kě
王引兵渡河，谋所向，言人人殊，伯彦独曰："非出北门济子城不可。
wáng xǐ yuē tíng jùn yán shì yě
"王喜曰："廷俊言是也。
jì jì yóu dà míng lì yùn jì dá yú nán jīng zòu wèi jí yīng diàn xiū zhuàn
"既济，由大名历郓、济达于南京，奏为集英殿修撰。
běi bīng báo jīng chéng qīn zōng zhào jīn rén jiàn yì tōng hé kāng wáng jiàng bīng wú de qīng dòng
北兵薄京城，钦宗诏：金人见议通和，康王将兵，毋得轻动。
bó yàn yǐ wéi rán
伯彦以为然。
zōng zé yuē nǚ zhēn kuáng jué shì yù kuǎn wǒ shī ěr
宗泽曰："女真狂谲，是欲款我师尔。
rú jí xìn zhī hòu huǐ hé jí hu
如即信之，后悔何及乎！
yi jí jìn bīng
宜亟进兵。
bó yàn děng nán zhī
"伯彦等难之。
jí chéng pò jīn rén bī èr dì běi xíng zhāng bāng chāng tiě lì wáng wén zhī tì qì
及城破，金人逼二帝北行，张邦昌僣立，王闻之涕泣。
míng nián chūn wáng chéng zhì chú bó yàn xiǎn mó gé dài zhì shēng yuán shuài jìn zhí xué shì
明年春，王承制除伯彦显谟阁待制，升元帅，进直学士。
gāo zōng jí wèi zhuó zhī shū mì yuàn shì
高宗即位，擢知枢密院事。
wèi jǐ bài yòu pú yè
未几，拜右仆射。
fāng gāo zōng chū zhèng tiān xià wàng zhì
方高宗初政，天下望治。
bó yàn qián shàn yú nián zài xiàng wèi zhuān quán zì zì bù néng yǒu suǒ jīng huà
伯彦、潜善逾年在相位，专权自恣，不能有所经画。
yù shǐ jiàn guān xià zhì wéi bù nèi shì jiē hé zòu zhī
御史谏官，下至韦布内侍，皆劾奏之。
ba bó yàn wèi guān wén diàn dà xué shì zhī hóng zhōu gǎi tí jǔ chóng fú gōng xún luò zhí jū yǒng zhōu
罢伯彦为观文殿大学士、知洪州，改提举崇福宫，寻落职居永州。
shào xīng chū fù zhí zhī chí zhōu jiāng dōng ān fǔ dà shǐ
绍兴初，复职，知池州、江东安抚大使。
yán zhě fú zhì nǎi zhào yǐ jiù zhí fèng cí xún zhī guǎng zhōu
言者弗置，乃诏以旧职奉祠，寻知广州。
sì nián dì zhuī zèng chén dōng ōu yáng chè
四年，帝追赠陈东、欧阳澈。
shè rén wáng jū zhèng lùn bó yàn qián shàn bù yǐ fù chǐ qián zhí
舍人王居正论伯彦、潜善不已，复褫前职。
qī nián dì wèi fǔ chén yuē yuán shuài jiù liáo wǎng wǎng lún xiè wéi wāng bó yàn shí tóng jiān nán
七年，帝谓辅臣曰："元帅旧僚，往往沦谢，惟汪伯彦实同艰难。
zhèn zhī gù rén suǒ cún wú jǐ yi yǔ qiān fù
朕之故人，所存无几，宜与牵复。
qín guì zhāng jùn yuē chén děng yǐ yì yuē jiāo ēn qǔ zhǐ gèng dé tiān bǐ míng qí jiù láo shù jī nèi wài fú xìn
"秦桧、张浚曰："臣等已议曰郊恩取旨，更得天笔明其旧劳，庶几内外孚信。
shǐ bó yàn zhī wèi dì yě shòu guǎn yú wáng shì guì cháng cóng zhī xué ér jùn yì bó yàn suǒ yǐn gù gòng zàn yān
"始伯彦之未第也，受馆于王氏，桧尝从之学，而浚亦伯彦所引，故共赞焉。
jiǔ nián zhī xuān zhōu guò quē dì wèi guì yuē bó yàn biàn lìng zhī guān zhù miǎn fēn yún
九年，知宣州，过阙，帝谓桧曰："伯彦便令之官，庶免纷纭。
yòu yuē bó yàn qián fān jiù liáo qù guó qī nián
"又曰："伯彦潜藩旧僚，去国七年。
hàn zhī gāo guāng bù wàng fēng pèi nán yáng gù jiù jiē rén qíng zhī cháng
汉之高、光不忘丰沛、南阳故旧，皆人情之常。
bó yàn shàng suǒ zhe zhōng xīng rì lì wǔ juǎn bài jiǎn jiào shǎo fù bǎo xìn jūn jié dù shǐ
"伯彦上所著《中兴日历》五卷，拜检校少傅、保信军节度使。
shí nián qǐng cí cóng zhī
十年，请祠，从之。
míng nián wǔ yuè zú zèng shǎo shī shì zhōng dìng
明年五月，卒，赠少师，谥忠定。
chū bó yàn jì qù xiāng zhōu jīn rén zhí qí zi jūn qì jiān chéng shì shǐ gē dì yǐ zhì xiāng zhōu shǒu chén zhào bù shì gù shǒu bù xià suì jū ér běi jiǔ zhī nǎi hái
初，伯彦既去相州，金人执其子军器监丞似，使割地以至相州，守臣赵不试固守不下，遂拘而北，久之乃还。
huò yún shì zhī de guī bó yàn shí shǐ rén shú zhī
或云似之得归，伯彦实使人赎之。
shì hòu gēng míng zhào sì
似后更名召嗣。
qín guì zì huì zhī jiāng níng rén
秦桧，字会之，江宁人。
dēng zhèng hé wǔ nián dì bǔ mì zhōu jiào shòu
登政和五年第，补密州教授。
jì zhōng cí xué jiān mào kē lì tài xué xué zhèng
继中词学兼茂科，历太学学正。
jìng kāng yuán nián jīn bīng gōng biàn jīng qiǎn shǐ qiú sān zhèn guì shàng bīng jī sì shì yī yán jīn rén yào qǐng wú yàn qǐ zhǐ xǔ yān shān yí lù
靖康元年，金兵攻汴京，遣使求三镇，桧上兵机四事：一言金人要请无厌，乞止许燕山一路；
èr yán jīn rén jū zhà shǒu yù bù kě huǎn
二言金人狙诈，守御不可缓；
sān qǐ jí bǎi guān xiáng yì zé qí dāng zhě zài zhī shì shū
三乞集百官详议，择其当者载之誓书；
sì qǐ guǎn jīn shǐ yú wài bù kě lìng rù mén jí yǐn shàng diàn
四乞馆金使于外，不可令入门及引上殿。
bù bào
不报。
chú zhí fāng yuán wài láng
除职方员外郎。
xún shǔ zhāng bāng chāng wèi gàn dāng gōng shì guì yán shì xíng zhuān wèi gē dì yǔ chén chū yì máo dùn shī chén běn xīn
寻属张邦昌为干当公事，桧言："是行专为割地，与臣初议矛盾，失臣本心。
sān shàng zhāng cí xǔ zhī
"三上章辞，许之。
shí yì gē sān zhèn yǐ mǐ bīng mìng guì jiè lǐ bù shì láng yǔ chéng yǔ wèi gē dì shǐ fèng sù wáng yǐ wǎng
时议割三镇以弭兵，命桧借礼部侍郎与程瑀为割地使，奉肃王以往。
jīn shī tuì guì yǔ zhì yàn ér hái
金师退，桧、瑀至燕而还。
yù shǐ zhōng chéng li huí hàn lín chéng zhǐ wú jiān gòng jiàn guì bài diàn zhōng shì yù shǐ qiān zuǒ sī jiàn
御史中丞李回、翰林承旨吴幵共荐桧，拜殿中侍御史，迁左司谏。
wáng yún li ruò shuǐ jiàn jīn èr qiú guī yán jīn jiān yù de de bù rán jìn bīng qǔ biàn jīng
王云、李若水见金二酋归，言金坚欲得地，不然，进兵取汴京。
shí yī yuè jí bǎi guān yì yú yán hé diàn fàn zōng yǐn děng qī shí rén qǐng yǔ zhī guì děng sān shí liù rén chí bù kě
十一月，集百官议于延和殿，范宗尹等七十人请与之，桧等三十六人持不可。
wèi jǐ chú yù shǐ zhōng chéng
未几，除御史中丞。
rùn shí yī yuè biàn jīng shī shǒu èr dì xìng jīn yíng
闰十一月，汴京失守，二帝幸金营。
èr nián èr yuè mò chóu wú jiān zì jīn yíng lái chuán jīn shuài mìng tuī lì yì xìng
二年二月，莫俦、吴幵自金营来，传金帅命推立异姓。
liú shǒu wáng shí yōng děng zhào bǎi guān jūn mín gòng yì lì zhāng bāng chāng jiē shī sè bù gǎn dá jiān chá yù shǐ mǎ shēn yán yú zhòng yuē wú cáo zhí wèi zhèng chén qǐ róng zuò shì bù tǔ yī cí
留守王时雍等召百官军民共议立张邦昌，皆失色不敢答，监察御史马伸言于众曰："吾曹职为争臣，岂容坐视不吐一辞？
dāng gòng rù yì zhuàng qǐ cún zhào shì
当共入议状，乞存赵氏。
shí guì wèi tái cháng wén shēn yán yǐ wéi rán jí jìn zhuàng yuē
"时桧为台长，闻伸言以为然，即进状曰：
guì hé guó hòu ēn shén kuì wú bào
桧荷国厚恩，甚愧无报。
jīn jīn rén yōng zhòng bīng lín yǐ bá zhī chéng cāo shēng shā zhī bǐng bì yù yì xìng guì jìn sǐ yǐ biàn fēi tè zhōng yú zhǔ yě qiě míng liǎng guó zhī lì hài ěr
今金人拥重兵，临已拔之城，操生杀之柄，必欲易姓，桧尽死以辨，非特忠于主也，且明两国之利害尔。
zhào shì zì zǔ zōng yǐ zhì sì jūn bǎi qī shí yú zài
赵氏自祖宗以至嗣君，百七十余载。
qǐng yuán jiān chén bài méng jié yuàn lín guó móu chén shī jì wù zhǔ sāng shī suì zhì shēng líng bèi huò jīng dū shī shǒu zhǔ shàng chū jiāo qiú hé jūn qián
顷缘奸臣败盟，结怨邻国，谋臣失计，误主丧师，遂致生灵被祸，京都失守，主上出郊，求和军前。
liǎng yuán shuài jì yǔn qí yì bù wén zhōng wài yǐ qiě kōng jié tǎng cáng zhuī qǔ fú yù suǒ yòng gē liǎng hé de gōng wéi chén zi jīn nǎi biàn yì qián yì rén chén ān rěn wèi sǐ bù lùn zāi
两元帅既允其议，布闻中外矣，且空竭帑藏，追取服御所用，割两河地，恭为臣子，今乃变易前议，人臣安忍畏死不论哉？
sòng yú zhōng guó hào lìng yī tǒng mián de wàn lǐ dé zé jiā yú bǎi xìng qián gǔ wèi yǒu
宋于中国，号令一统，绵地万里，德泽加于百姓，前古未有。
suī xīng wáng zhī mìng zài tiān yǒu shù yān kě yǐ yī chéng jué fèi lì zāi
虽兴亡之命在天有数，焉可以一城决废立哉？
xī xī hàn jué yú xīn shì guāng wǔ yǐ xìng
昔西汉绝于新室，光武以兴；
dōng hàn jué yú cáo shì liú bèi dì shǔ
东汉绝于曹氏，刘备帝蜀；
táng wèi zhū wēn cuàn duó li kè yòng yóu tuī qí shì xù ér jì zhī
唐为朱温篡夺，李克用犹推其世序而继之。
gài jī guǎng zé nán qīng gēn shēn zé nán bá
盖基广则难倾，根深则难拔。
zhāng bāng chāng zài shàng huáng shí fù huì quán xìng gòng wèi dù guó zhī zhèng
张邦昌在上皇时，附会权幸，共为蠹国之政。
shè jì qīng wēi shēng mín tú tàn gù fēi yī rén suǒ zhì yì bāng chāng wèi zhī yě
社稷倾危，生民涂炭，固非一人所致，亦邦昌为之也。
tiān xià fāng jí zhī rú chóu chóu ruò fù yǐ tǔ dì shǐ zhǔ rén mín sì fāng háo jié bì gòng qǐ ér zhū zhī zhōng bù zú wèi dà jīn píng hàn
天下方疾之如仇雠，若付以土地，使主人民，四方豪杰必共起而诛之，终不足为大金屏翰。
bì lì bāng chāng zé jīng shī zhī mín kě fú tiān xià zhī mín bù kě fú
必立邦昌，则京师之民可服，天下之民不可服；
jīng shī zhī zōng zǐ kě miè tiān xià zhī zōng zǐ bù kě miè
京师之宗子可灭，天下之宗子不可灭。
guì bù gù fǔ yuè zhī zhū yán liǎng cháo zhī lì hài yuàn fù sì jūn wèi yǐ ān sì fāng fēi tè dà sòng méng fú yì dà jīn wàn shì lì yě
桧不顾斧钺之诛，言两朝之利害，愿复嗣君位以安四方，非特大宋蒙福，亦大金万世利也。
jīn rén xún qǔ guì yì jūn qián
金人寻取桧诣军前。
sān yuè jīn rén lì bāng chāng wèi wěi chu
三月，金人立邦昌为伪楚。
bāng chāng wèi jīn shū qǐng hái sūn fu zhāng shū yè jí guì bù xǔ
邦昌遗金书请还孙傅、张叔夜及桧，不许。
chū èr dì běi qiān guì yǔ fu shū yè hé xī mù sī mǎ pǔ cóng zhì yān shān yòu xǐ hán zhōu
初，二帝北迁，桧与傅、叔夜、何｛卤木｝，司马朴从至燕山，又徙韩州。
shàng huáng wén kāng wáng jí wèi zuò shū yí zhān hǎn yǔ yuē hé yì bǐ guì rùn sè zhī
上皇闻康王即位，作书贻粘罕，与约和议，俾桧润色之。
guì yǐ hòu lù dá zhān hǎn
桧以厚赂达粘罕。
huì jīn zhǔ wú qǐ mǎi yǐ guì cì qí dì tà lǎn wèi rèn yòng tà lǎn gōng shān yáng jiàn yán sì nián shí yuè jiǎ chén guì yǔ qī wáng shì jí bì pú yī jiā zì jūn zhōng qǔ lián shuǐ jūn shuǐ zhài háng hǎi guī xíng zài
会金主吴乞买以桧赐其弟挞懒为任用，挞懒攻山阳，建炎四年十月甲辰，桧与妻王氏及婢仆一家，自军中取涟水军水砦航海归行在。
bǐng wǔ guì rù jiàn
丙午，桧入见。
dīng wèi bài lǐ bù shàng shū cì yǐ yín bó
丁未，拜礼部尚书，赐以银帛。
guì zhī guī yě zì yán shā jīn rén jiān jǐ zhě bēn zhōu ér lái
桧之归也，自言杀金人监己者奔舟而来。
cháo shì duō wèi guì yǔ xī mù fu pǔ tóng jū ér guì dú guī
朝士多谓桧与｛卤木｝、傅、朴同拘，而桧独归；
yòu zì yàn zhì chu èr qiān bā bǎi lǐ yú hé yuè hǎi qǐ wú jī hē zhī zhě ān dé shā jiān ér nán
又自燕至楚二千八百里，逾河越海，岂无讥诃之者，安得杀监而南？
jiù lìng cóng jūn tà lǎn jīn rén zòng zhī bì zhì qī shǔ ān dé yǔ wáng shì xié
就令从军挞懒，金人纵之，必质妻属，安得与王氏偕？
wéi zǎi xiàng fàn zōng yǐn tóng zhī shū mì yuàn li huí yǔ guì shàn jǐn pò qún yí lì jiàn qí zhōng
惟宰相范宗尹、同知枢密院李回与桧善，尽破群疑，力荐其忠。
wèi duì qián yī rì dì mìng xiān jiàn zǎi zhí
未对前一日，帝命先见宰执。
guì shǒu yán rú yù tiān xià wú shì nán zì nán běi zì běi jí shǒu zòu suǒ cǎo yǔ tà lǎn qiú hé shū
桧首言"如欲天下无事，南自南，北自北"，及首奏所草与挞懒求和书。
dì yuē guì pò zhōng guò rén zhèn de zhī xǐ ér bú mèi
帝曰："桧朴忠过人，朕得之喜而不寐。
gài wén èr dì mǔ hòu xiāo xī yòu dé yī jiā shì yě
盖闻二帝、母后消息，又得一佳士也。
zōng yǐn yù chù zhī jīng yán dì yuē qiě yǔ yī shì jiǎn shàng shū
"宗尹欲处之经筵，帝曰："且与一事简尚书。
gù yǒu lǐ bù zhī mìng
"故有礼部之命。
cóng xíng wáng ān dào féng yóu yì shuǐ zhài dīng bù yì jí cān yì guān bìng gǎi jīng zhì zhōu rén sūn jìng yì bǔ chéng xìn láng
从行王安道、冯由义、水砦丁不异及参议官并改京秩，舟人孙靖亦补承信郎。
shǐ cháo tíng suī shù qiǎn shǐ dàn qiě shǒu qiě hé ér zhuān yǔ jīn rén jiě chóu yì hé shí zì guì shǐ
始，朝廷虽数遣使，但且守且和，而专与金人解仇议和，实自桧始。
gài guì zài jīn tíng shǒu chàng hé yì gù tà lǎn zòng zhī shǐ guī yě
盖桧在金庭首唱和议，故挞懒纵之使归也。
shào xīng yuán nián èr yuè chú cān zhī zhèng shì
绍兴元年二月，除参知政事。
qī yuè zōng yǐn ba
七月，宗尹罢。
xiān shì fàn zōng yǐn jiàn yì tǎo lùn chóng níng dà guān yǐ lái làn shǎng guì lì zàn qí yì jiàn dì yì jiān fǎn yǐ cǐ jǐ zhī
先是，范宗尹建议讨论崇宁、大观以来滥赏，桧力赞其议，见帝意坚，反以此挤之。
zōng yǐn jì qù xiàng wèi jiǔ xū
宗尹既去，相位久虚。
guì yáng yán yuē wǒ yǒu èr cè kě sǒng dòng tiān xià
桧扬言曰："我有二策，可耸动天下。
huò wèn hé yǐ bù yán guì yuē jīn wú xiāng bù kě xíng yě
"或问何以不言，桧曰："今无相，不可行也。
bā yuè bài yòu pú yè tóng zhōng shū mén xià píng zhāng shì jiān zhī shū mì yuàn shì
"八月，拜右仆射、同中书门下平章事兼知枢密院事。
jiǔ yuè lǚ yí hào zài xiāng guì tóng bǐng zhèng móu duó qí bǐng fēng qí dǎng jiàn yán zhōu xuān wáng nèi xiū wai rǎng gù néng zhōng xīng jīn èr xiāng yí fēn rèn nèi wài
九月，吕颐浩再相，桧同秉政，谋夺其柄，风其党建言："周宣王内修外攘，故能中兴，今二相宜分任内外。
yí hào suì jiàn dū dū fǔ yú zhèn jiāng
"颐浩遂建都督府于镇江。
dì yuē yí hào zhuān zhì jūn lǚ guì zhuān lǐ shù wu rú zhǒng lǐ zhī fēn zhí kě yě
帝曰："颐浩专治军旅，桧专理庶务，如种、蠡之分职可也。
èr nián guì zòu zhì xiū zhèng jú zì wèi tí jǔ cān zhī zhèng shì dí rǔ wén tóng lǐng zhī
二年，桧奏置修政局，自为提举，参知政事翟汝文同领之。
wèi jǐ guì miàn hé rǔ wén shàn zhì táng lì rǔ wén qiú qù
未几，桧面劾汝文擅治堂吏，汝文求去；
jiàn guān fāng mèng qīng yī zài lùn zhī rǔ wén jìng ba
谏官方孟卿一再论之，汝文竟罢。
jiān chá yù shǐ liú yī zhǐ guì dǎng yě yán xuān wáng nèi xiū xiū qí suǒ wèi wài ràng zhī zhèng ér yǐ
监察御史刘一止，桧党也，言："宣王内修，修其所谓外攘之政而已。
jīn bù shū yù sòng guān lì chà chú tǔ mù yíng shàn jù fēi suǒ dāng jí zhě
今簿书狱讼、官吏差除、土木营缮俱非所当急者。
tún tián láng céng tǒng yì wèi guì yuē zǎi xiàng shì wú bù tǒng hé yǐ jú wèi
"屯田郎曾统亦谓桧曰："宰相事无不统，何以局为？
guì jiē bù tīng
"桧皆不听。
jì ér yǒu yì fèi jú yǐ yáo guì zhě yī zhǐ jí jiǎn tǎo guān lín dài pìn jiē shàng shū yán bù kě fèi
既而有议废局以摇桧者，一止及检讨官林待聘皆上疏言不可废。
qī yuè yī zhǐ chū tái chú qǐ jū láng gài zì pàn qí shuō shí zhě xiào zhī
七月，一止出台，除起居郎，盖自叛其说，识者笑之。
yí hào zì jiāng shàng hái móu zhú guì yǒu jiào yǐ yǐn zhū shèng fēi wéi zhù zhě
颐浩自江上还，谋逐桧，有教以引朱胜非为助者。
zhào yǐ shèng fēi tóng dū du
诏以胜非同都督。
jǐ shì zhōng hú ān guó yán shèng fēi bù kě yòng shèng fēi suì yǐ lǐ quán guān shǐ jiān shì dú
给事中胡安国言胜非不可用，胜非遂以醴泉观使兼侍读。
ān guó qiú qù guì sān shàng zhāng liú zhī bù bào
安国求去，桧三上章留之，不报。
yí hào xún yǐ huáng guī nián wèi diàn zhōng shì yù shǐ liú fěi wèi yòu sī jiàn gài jiāng zhú guì
颐浩寻以黄龟年为殿中侍御史，刘棐为右司谏，盖将逐桧。
yú shì jiāng jī wú biǎo chén chéng yǔ zhāng dào hú shì jiāng liú yī zhǐ lín dài pìn lóu zhào bìng luò zhí yǔ cí tái shěng yī kōng jiē guì dǎng yě
于是江跻、吴表臣、程瑀、张焘、胡世将、刘一止、林待聘、楼炤并落职予祠，台省一空，皆桧党也。
guì chū yù qīng yí hào yǐn yī shí míng xián rú ān guó dào yǔ bèi bù liè qīng yào
桧初欲倾颐浩，引一时名贤如安国、焘、瑀辈布列清要。
yí hào wèn qù guì zhī shù yú xí yì yì yuē mù wéi dǎng kě yě
颐浩问去桧之术于席益，益曰："目为党可也。
jīn dǎng kuí hú ān guó zài suǒ tà yi xiān qù zhī
今党魁胡安国在琐闼，宜先去之。
gài ān guó cháng wèn rén cái yú yóu cù cù yǐ guì wéi yán qiě bǐ zhī xún wén ruò
"盖安国尝问人材于游酢，酢以桧为言，且比之荀文若。
gù ān guó lì yán guì xián yú zhāng jùn zhū rén guì yì lì yǐn ān guó
故安国力言桧贤于张浚诸人，桧亦力引安国。
zhì shì ān guó děng qù guì yì xún qù
至是，安国等去，桧亦寻去。
guì zài xiāng wù guó ān guó yǐ sǐ yǐ
桧再相误国，安国已死矣。
huáng guī nián shǐ hé guì zhuān zhǔ hé yì jǔ zhǐ huī fù zhí dǎng zhuān quán jiàn bù kě zhǎng zhì bǐ guì wèi mǎng zhuō
黄龟年始劾桧专主和议，沮止恢复，植党专权，渐不可长，至比桧为莽、卓。
bā yuè guì ba nǎi wèi guān wén diàn xué shì tí jǔ jiāng zhōu tài píng guān
八月，桧罢，乃为观文殿学士、提举江州太平观。
qián yī rì shàng zhào zhí xué shì yuàn qì chóng lǐ rù duì shì yǐ guì suǒ chén èr cè yù yǐ hé běi rén hái jīn guó zhōng yuán rén hái liú yù
前一日，上召直学士院綦崈礼入对，示以桧所陈二策，欲以河北人还金国，中原人还刘豫。
dì yuē guì yán nán rén guī nán běi rén guī běi
帝曰："桧言'南人归南，北人归北'。
zhèn běi rén jiāng ān guī
朕北人，将安归？
guì yòu yán wèi xiāng shù yuè kě sǒng dòng tiān xià jīn wú wén
桧又言'为相数月，可耸动天下'，今无闻。
chóng lǐ jí yǐ shàng yì zài xùn cí bō gào zhōng wài rén shǐ zhī guì zhī jiān
"崈礼即以上意载训辞，播告中外，人始知桧之奸。
guī nián děng lùn guì bù yǐ zhào luò zhí bǎng cháo táng shì bù fù yòng
龟年等论桧不已，诏落职，榜朝堂，示不复用。
sān nián hán xiào zhòu děng shǐ hái jì jīn shǐ li yǒng shòu wáng yì xié lái qiú jǐn hái běi fú yǔ guì qián yì wěn hé
三年，韩肖胄等使还，洎金使李永寿、王翊偕来，求尽还北俘，与桧前议吻合。
shí zhě yì zhī guì yǔ jīn rén gòng móu guó jiā zhī rǔ wèi yǐ yě
识者益知桧与金人共谋，国家之辱未已也。
wǔ nián jīn zhǔ jì sǐ tà lǎn zhǔ yì zú chéng qí hé
五年，金主既死，挞懒主议，卒成其和。
èr yuè fù zī zhèng diàn xué shì réng jiù gōng cí
二月，复资政殿学士，仍旧宫祠。
liù yuè chú guān wén diàn xué shì zhī wēn zhōu
六月，除观文殿学士、知温州。
liù nián qī yuè gǎi zhī shào xīng fǔ
六年七月，改知绍兴府。
xún chú lǐ quán guān shǐ jiān shì dú chōng xíng gōng liú shǒu
寻除醴泉观使兼侍读，充行宫留守；
mèng yǔ tóng liú shǒu bìng quán fù shàng shū shū mì yuàn cān jué zhù shì
孟庾同留守，并权赴尚书、枢密院参决庶事。
shí yǐ xiáng zhào jiāng xíng xìng guì qǐ hù cóng bù xǔ
时已降诏将行幸，桧乞扈从，不许。
dì zhu bi píng jiāng zhào guì fù xíng zài yòng yòu xiāng zhāng jùn jiàn yě
帝驻跸平江，召桧赴行在，用右相张浚荐也。
shí èr yuè guì yǐ lǐ quán guān jiān shì dú fù jiǎng yán
十二月，桧以醴泉观兼侍读赴讲筵。
qī nián zhēng yuè hé xiǎn shǐ jīn hái de huī zōng jí níng dé hòu fù dì hào tòng fā sāng jí rì shòu guì shū mì shǐ ēn shù shì zǎi chén
绍兴七年正月，何藓出使金国返回，得到了徽宗及宁德后死讯。皇上痛哭，把死讯公布于众，当天命令秦桧为枢密使，恩宠和宰执一样。
sì yuè mìng wáng lún shǐ jīn guó yíng fèng zǐ gōng
四月，命王伦使金国迎奉梓宫。
jiǔ yuè jùn qiú qù dì wèn shuí kě dài qīng
九月，浚求去，帝问："谁可代卿？
jùn bú duì
"浚不对。
dì yuē qín guì hé rú
帝曰："秦桧何如？
jùn yuē yǔ zhī gòng shì shǐ zhī qí àn
"浚曰："与之共事，始知其暗。
dì yuē rán zé yòng zhào dǐng
"帝曰："然则用赵鼎。
dǐng yú shì fù xiāng
"鼎于是复相。
tái jiàn jiāo zhāng lùn jùn ān zhì lǐng biǎo
台谏交章论浚，安置岭表。
dǐng yuē tóng liè jiù jiě
鼎约同列救解。
yǔ zhāng shǒu miàn zòu gè shù qiān bǎi yán guì dú wú yī yǔ
与张守面奏，各数千百言，桧独无一语。
jùn suì zhé yǒng zhōu
浚遂谪永州。
shǐ jùn dǐng xiāng de shén jùn xiān dá lì yǐn dǐng
始，浚、鼎相得甚，浚先达，力引鼎。
cháng gòng lùn rén cái jùn jù tán guì shàn dǐng yuē cǐ rén dé zhì wú rén wú suǒ cuò zú yǐ
尝共论人才，浚剧谈桧善，鼎曰："此人得志，吾人无所措足矣！
jùn bù yǐ wéi rán gù yǐn guì gòng zhèng fāng zhī qí àn bù fù zài jiàn yě
"浚不以为然，故引桧，共政方知其暗，不复再荐也。
guì yīn cǐ hàn jùn fǎn wèi dǐng yuē shàng yù zhào gōng ér zhāng xiāng chí liú
桧因此憾浚，反谓鼎曰："上欲召公，而张相迟留。
gài nù dǐng shǐ jǐ jùn yě
"盖怒鼎使挤浚也。
guì zài shū fǔ wéi tīng dǐng dǐng sù è guì yóu shì fǎn shēn xìn zhī zú wèi suǒ qīng
桧在枢府惟听鼎，鼎素恶桧，由是反深信之，卒为所倾。
dǐng yǔ jùn wǎn yù yú mǐn yán jí cǐ shǐ zhī jiē wèi guì suǒ mài
鼎与浚晚遇于闽，言及此，始知皆为桧所卖。
shí yī yuè fèng shǐ zhū biàn yǐ shū bào zhān hǎn sǐ dì yuē jīn rén bào nüè bù wáng hé dài
十一月，奉使朱弁以书报粘罕死，帝曰："金人暴虐，不亡何待？
guì yuē bì xià dàn jī dé zhōng xīng gù yǒu shí
"桧曰："陛下但积德，中兴固有时。
dì yuē cǐ gù yǒu shí rán yì xū yǒu suǒ shī wéi rán hòu kě yǐ dé zhì
"帝曰："此固有时，然亦须有所施为，然后可以得志。
bā nián sān yuè bài yòu pú yè tóng zhōng shū mén xià píng zhāng shì jiān shū mì shǐ
八年三月，拜右仆射、同中书门下平章事兼枢密使。
lì bù shì láng yàn dūn fù yǒu yōu sè yuē jiān rén xiāng yǐ
吏部侍郎晏敦复有忧色，曰："奸人相矣。
wǔ yuè jīn qiǎn wū líng sī móu děng lái yì hé yǔ wáng lún xié zhì
"五月，金遣乌陵思谋等来议和，与王伦偕至。
sī móu jí xuān hé shǐ tōng hǎo hǎi shàng zhě
思谋即宣和始通好海上者。
yì yǐ lì bù shì láng wèi gāng guǎn bàn gāng cí yuē qǐng rèn yù shǐ cháng yán hé yì zhī fēi jīn bù kě zhuān duì
议以吏部侍郎魏矼馆伴，矼辞曰："顷任御史，尝言和议之非，今不可专对。
guì wèn gāng suǒ yǐ bù zhǔ hé gāng bèi yán dí qíng
"桧问矼所以不主和，矼备言敌情。
guì yuē gōng yǐ zhì liào dí guì yǐ chéng dài dí
桧曰："公以智料敌，桧以诚待敌。
gāng yuē dì kǒng dí bù yǐ chéng dài xiàng gōng ěr
"矼曰："第恐敌不以诚待相公尔。
guì nǎi gǎi mìng
"桧乃改命。
liù yuè sī móu děng rù jiàn
六月，思谋等入见。
dì qiǎo rán wèi zǎi xiàng yuē xiān dì zǐ gōng guǒ yǒu hái qī suī dài èr sān nián shàng shù jī
帝愀然谓宰相曰："先帝梓宫，果有还期，虽待二三年尚庶几。
wéi shì tài hòu chūn qiū gāo zhèn dàn xī sī niàn yù zǎo xiāng jiàn cǐ suǒ yǐ bù dàn qū jǐ jì hé yì zhī sù chéng yě
惟是太后春秋高，朕旦夕思念，欲早相见，此所以不惮屈己，冀和议之速成也。
guì yuē qū jǐ yì hé cǐ rén zhǔ zhī xiào yě
"桧曰："屈己议和，此人主之孝也。
jiàn zhǔ bēi qū huái fèn bù píng cǐ rén chén zhī zhōng yě
见主卑屈，怀愤不平，此人臣之忠也。
dì yuē suī rán yǒu bèi wú huàn shǐ hé yì kě chéng biān bèi yì bù kě chí
"帝曰："虽然，有备无患，使和议可成，边备亦不可弛。
shí yuè zǎi zhí rù jiàn guì dú liú shēn yán chén liáo wèi shǒu wěi duō chí liǎng duān cǐ bù zú yǔ duàn dà shì
十月，宰执入见，桧独留身，言："臣僚畏首尾，多持两端，此不足与断大事。
ruò bì xià jué yù jiǎng hé qǐ zhuān yǔ chén yì wù xǔ qún chén yù
若陛下决欲讲和，乞颛与臣议，勿许群臣预。
dì yuē zhèn dú wěi qīng
"帝曰："朕独委卿。
guì yuē chén yì kǒng wèi biàn wàng bì xià gèng sī sān rì róng chén bié zòu
"桧曰："臣亦恐未便，望陛下更思三日，容臣别奏。
yòu sān rì guì fù liú shēn zòu shì dì yì yù hé shén jiān guì yóu yǐ wéi wèi yě yuē chén kǒng bié yǒu wèi biàn yù wàng bì xià gèng sī sān rì róng chén bié zòu
"又三日，桧复留身奏事，帝意欲和甚坚，桧犹以为未也，曰："臣恐别有未便，欲望陛下更思三日，容臣别奏。
dì yuē rán
"帝曰："然。
yòu sān rì
"又三日。
guì fù liú shēn zòu shì rú chū zhī shàng yì què bù yí nǎi chū wén zì qǐ jué hé yì wù xǔ qún chén yù
桧复留身奏事如初，知上意确不移，乃出文字乞决和议，勿许群臣预。
dǐng lì qiú qù wèi yǐ shǎo fù chū zhī shào xīng fǔ
鼎力求去位，以少傅出知绍兴府。
chū dì wú zi
初，帝无子。
jiàn yán mò fàn zōng yǐn zào xī yǒu qǐng suì mìng zōng shì lìng kuàng zé yì zǔ hòu de bó cóng bó jiǔ rù gōng jiē yì zǔ qī shì sūn
建炎末，范宗尹造膝有请，遂命宗室令懬择艺祖后，得伯琮、伯玖入宫，皆艺祖七世孙。
bó cóng gǎi míng yuàn bó jiǔ gǎi míng qú
伯琮改名瑗，伯玖改名璩。
yuàn xiān jiàn jié fēng jiàn guó gōng
瑗先建节，封建国公。
dì yù dǐng zhuān rèn qí shì
帝谕鼎专任其事。
yòu qǐng jiàn zī shàn táng dǐng ba yán zhě gōng dǐng bì yǐ zī shàn wèi kǒu shí
又请建资善堂，鼎罢，言者攻鼎，必以资善为口实。
jí dǐng guì zài xiāng dì chū yù zhá chú qú jié dù shǐ fēng wú guó gōng
及鼎、桧再相，帝出御札，除璩节度使，封吴国公。
zhí zhèng jù yì shū mì fù shǐ wáng zhù jiàn zhī dà hū yuē bìng hòu pǐ dí cǐ bù kě xíng
执政聚议，枢密副使王庶见之，大呼曰："并后匹嫡，此不可行。
dǐng yǐ wèn guì bù dá
"鼎以问桧，不答。
guì gèng wèn dǐng dǐng yuē zì bǐng chén bà xiāng yì zhě zhuān yǐ cǐ jiè kǒu jīn dāng bì xián
桧更问鼎，鼎曰："自丙辰罢相，议者专以此借口，今当避嫌。
yuē tóng zòu miàn nà yù bǐ jí zhì dì qián guì wú yī yǔ
"约同奏面纳御笔，及至帝前，桧无一语。
dǐng yuē jīn jiàn guó zài shàng míng suī wèi zhèng tiān xià zhī rén zhī bì xià yǒu zi yǐ
鼎曰："今建国在上，名虽未正，天下之人知陛下有子矣。
jīn rì lǐ shù bù dé bù yì
今日礼数不得不异。
dì nǎi liú yù bǐ sì yì
"帝乃留御笔俟议。
míng rì guì liú shēn zòu shì
明日，桧留身奏事。
hòu shù rì cān zhī zhèng shì liú dà zhōng cān gào yì yǐ cǐ wéi yán
后数日，参知政事刘大中参告，亦以此为言。
gù dǐng yǔ dà zhōng jù ba
故鼎与大中俱罢。
míng nián qú zú shòu bǎo dà jūn jié dù shǐ fēng chóng guó gōng
明年，璩卒授保大军节度使，封崇国公。
gù dǐng rù cí quàn dì yuē chén qù hòu bì yǒu yǐ xiào dì zhī shuō xié zhì bì xià zhě
故鼎入辞，劝帝曰："臣去后，必有以孝弟之说胁制陛下者。
chū jiàn guì yī yī ér qù guì yì hàn zhī
"出见桧，一揖而去，桧亦憾之。
dǐng jì qù guì dú zhuān guó jué yì yì hé
鼎既去，桧独专国，决意议和。
zhōng cháo xián shì yǐ yì lùn bù hé xiāng jì ér qù
中朝贤士，以议论不合，相继而去。
yú shì zhōng shū shè rén lǚ běn zhōng lǐ bù shì láng zhāng jiǔ chéng jiē bù fù hè yì guì yù zhī shǐ yōu yóu wěi qū jiǔ chéng yuē wèi yǒu wang jǐ ér néng zhèng rén zhě
于是，中书舍人吕本中、礼部侍郎张九成皆不附和议，桧谕之使优游委曲，九成曰："未有枉己而能正人者。
guì shēn hàn zhī
"桧深憾之。
diàn zhōng shì yù shǐ zhāng jiè shàng shū qǐ liú zhào dǐng yòu chén shí sān shì lùn hé yì zhī fēi wǔ guì
殿中侍御史张戒上疏乞留赵鼎，又陈十三事论和议之非，忤桧。
wáng zhù yǔ guì yóu bù hé zì huái xi rù shū tíng shǐ zhōng yán hé yì fēi shì shū fán qī shàng qiě wèi guì yuē ér wàng dōng dōu yù cún zhào shì shí hé yí cǐ dí yá
王庶与桧尤不合，自淮西入枢庭，始终言和议非是，疏凡七上，且谓桧曰："而忘东都欲存赵氏时，何遗此敌邪？
guì fāng xié jīn rén zì zhòng yóu hèn shù yán gù chū zhī
"桧方挟金人自重，尤恨庶言，故出之。
shū mì yuàn biān xiū guān hú quán shàng shū yuàn zhǎn guì yǔ wáng lún yǐ xiè tiān xià
枢密院编修官胡铨上疏，愿斩桧与王伦以谢天下。
yú shì shàng xià xiōng xiōng
于是上下汹汹。
guì miù wéi jiě jiù zú xiè sòng quán biǎn zhāo zhōu
桧谬为解救，卒械送铨贬昭州。
chén gāng zhōng yǐ qǐ hè quán guì dà nù sòng gāng zhōng lì bù chà zhī gàn zhōu ān yuǎn xiàn
陈刚中以启贺铨，桧大怒，送刚中吏部，差知赣州安远县。
gàn yǒu shí èr yì ān yuǎn bīn lǐng de è zhàng shēn yàn yuē lóng nán ān yuǎn yī qù bù zhuǎn
赣有十二邑，安远滨岭，地恶瘴深，谚曰："龙南、安远，一去不转。
yán bì sǐ yě
"言必死也。
gāng zhōng guǒ sǐ
刚中果死。
xún yǐ quán shì jiè yù zhōng wài
寻以铨事戒谕中外。
jì ér jiào shū láng xǔ xīn shū mì yuàn biān xiū guān zhào yōng tóng rì shàng shū yóu zǔ quán yì lì pái hé yì
既而校书郎许忻、枢密院编修官赵雍同日上疏，犹祖铨意，力排和议。
yōng yòu yù zhèng nán běi xiōng dì zhī míng guì yì bù néng zuì
雍又欲正南北兄弟之名，桧亦不能罪。
céng kāi jiàn guì yán jīn rì dāng lùn cún wáng bù dàng lùn ān wēi
曾开见桧，言今日当论存亡，不当论安危。
guì hài è suì chū zhī
桧骇愕，遂出之。
sī xūn yuán wài láng zhū sōng guǎn zhí hú chéng zhāng kuò lìng jǐng xià cháng míng fàn rú guī tóng shàng yī shū yán jīn rén yǐ hé zhī yī zì dé zhì yú wǒ zhě shí yǒu èr nián
司勋员外郎朱松、馆职胡珵张扩、凌景夏、常明、范如圭同上一疏言："金人以和之一字得志于我者十有二年，
yǐ fù wǒ wáng shì
以覆我王室，
yǐ chí wǒ biān bèi
以弛我边备，
yǐ jié wǒ guó lì
以竭我国力，
yǐ xiè huǎn wǒ bù gòng dài tiān zhī chóu
以懈缓我不共戴天之仇，
yǐ jué wàng wǒ zhōng guó ōu yín sī hàn zhī chì zǐ
以绝望我中国讴吟思汉之赤子，
yǐ zhào yù jiāng nán wèi míng
以诏谕江南为名，
yào bì xià yǐ qǐ shǒu zhī lǐ
要陛下以稽首之礼。
zì gōng qīng dài fū zhì liù jūn wàn xìng mò bù è wàn fèn nù qǐ kěn tīng bì xià běi miàn wèi chóu dí zhī chén zāi
自公卿大夫至六军万姓，莫不扼腕愤怒，岂肯听陛下北面为仇敌之臣哉！
tiān xià jiāng yǒu zhàng dà yì wèn xiàng gōng zhī zuì zhě
天下将有仗大义，问相公之罪者。
hòu shù rì quán lì bù shàng shū zhāng dào lì bù shì láng yàn dūn fù wèi gāng hù bù shì láng li mí xùn liáng rǔ jiā jǐ shì zhōng lóu zhào zhōng shū shè rén sū fú gōng bù shì láng xiāo zhèn qǐ jū shè rén xuē huī yán tóng bān rù zòu jí yán qū jǐ zhī lǐ fēi shì
"后数日，权吏部尚书张焘、吏部侍郎晏敦复、魏矼、户部侍郎李弥逊、梁汝嘉、给事中楼炤、中书舍人苏符、工部侍郎萧振、起居舍人薛徽言同班入奏，极言屈己之礼非是。
xīn chú lǐ bù shì láng yǐn tūn dú shàng shū qiě yí shū qiè zé guì guì shǐ dà nù tūn yú shì gù cí xīn mìng bù bài
新除礼部侍郎尹焞独上疏，且移书切责桧，桧始大怒，焞于是固辞新命不拜。
fèng lǐ láng féng shí xíng zhào duì yán hé yì bù kě xìn zhì yǐn hàn gāo zǔ fēn gēng shì wéi yù
奉礼郎冯时行召对，言和议不可信，至引汉高祖分羹事为喻。
dì yuē zhèn bù rěn wén
帝曰："朕不忍闻。
pín cù ér qǐ
"颦蹙而起。
guì nǎi zhé shí xíng zhī wàn zhōu xún yì dǐ zuì
桧乃谪时行知万州，寻亦抵罪。
zhōng shū shè rén gōu lóng rú yuān kàng yán yú guì yuē xié shuō héng qǐ hú bù zé tái guān jī qù zhī
中书舍人勾龙如渊抗言于桧曰："邪说横起，胡不择台官击去之。
guì suì zòu rú yuān wèi yù shǐ zhōng chéng shǒu hé quán
"桧遂奏如渊为御史中丞，首劾铨。
jīn shǐ zhāng tōng gǔ xiāo zhé yǐ zhào yù jiāng nán wèi míng guì yóu kǒng wù lùn jiù jǐ yǔ zhé děng yì gǎi jiāng nán wèi sòng zhào yù wèi guó xìn
金使张通古、萧哲以诏谕江南为名，桧犹恐物论咎己，与哲等议，改江南为宋，诏谕为国信。
jīng huái xuān fǔ chǔ zhì shǐ hán shì zhōng fán sì shàng shū lì jiàn yǒu jīn yǐ liú yù xiāng dài zhī yǔ qiě yán bīng shì zhòng chǔ yuàn yǐ shēn dāng zhī bù xǔ
京、淮宣抚处置使韩世忠凡四上疏力谏，有"金以刘豫相待"之语，且言兵势重处，愿以身当之，不许。
zhé děng jì zhì sì zhōu yào suǒ guò zhōu xiàn yíng yǐ chén lǐ zhì lín ān rì yù dì dài yǐ kè lǐ shì zhōng yì fèn zài shū yán jīn yǐ zhào yù wèi míng àn zhì bì xià guī shùn zhī yì cǐ zhǔ rǔ chén sǐ zhī shí yuàn xiào sǐ zhàn yǐ jué shèng bài
哲等既至泗州，要所过州县迎以臣礼，至临安日，欲帝待以客礼，世忠益愤，再疏言："金以诏谕为名，暗致陛下归顺之义，此主辱臣死之时，愿效死战以决胜败。
ruò qí bù kè wěi qū cóng zhī wèi wǎn
若其不克，委曲从之未晚。
yì bù xǔ
"亦不许。
zhé děng jì rù jìng jiē bàn shǐ fàn tóng zài bài wèn jīn zhǔ qǐ jū jūn mín jiàn zhě wǎng wǎng liú tì
哲等既入境，接伴使范同再拜问金主起居，军民见者，往往流涕。
guò píng jiāng shǒu chén xiàng zi yīn bù bài qǐ zhì shì
过平江，守臣向子𬤇不拜，乞致仕。
zhé děng zhì huái ān yán xiān guī hé nán de qiě cè shàng wèi dì xú yì yú shì
哲等至淮安，言先归河南地，且册上为帝，徐议余事。
guì zhì shì yù shàng xíng qū jǐ zhī lǐ dì yuē zhèn sì shǒu tài zǔ tài zōng jī yè qǐ kě shòu jīn rén fēng cè
桧至是欲上行屈己之礼，帝曰："朕嗣守太祖、太宗基业，岂可受金人封册。
huì sān yá shuài yáng yí zhōng jiě qián hán shì liáng xiāng shuài jiàn guì yuē jūn mín xiōng xiōng ruò zhī hé
"会三衙帅杨沂中、解潜、韩世良相率见桧曰："军民汹汹，若之何？
tuì yòu bái zhī tái jiàn
"退，又白之台谏。
yú shì gōu lóng rú yuān li yì shù jiàn guì yì guó shū shì rú yuān wèi de qí shū nà zhī jìn zhōng zé lǐ bù xíng ér shì dìng
于是勾龙如渊、李谊数见桧议国书事，如渊谓得其书纳之禁中，则礼不行而事定。
jǐ shì zhōng lóu zhào yì jǔ liàng yīn sān nián bù yán shì yǐ gào guì yú shì dìng guì shè zhǒng zǎi shòu shū zhī yì
给事中楼炤亦举"谅阴三年不言"事以告桧，于是定桧摄冢宰受书之议。
dì yì qiè zé wáng lún lún yù jīn shǐ jīn shǐ yì jù ér cóng
帝亦切责王伦，伦谕金使，金使亦惧而从。
dì mìng guì jí guǎn zhōng jiàn zhé děng shòu qí shū
帝命桧即馆中见哲等受其书。
jīn shǐ yù bǎi guān bèi lǐ guì shǐ shěng lì cháo fú dǎo cóng yǐ shū nà jìn zhōng
金使欲百官备礼，桧使省吏朝服导从，以书纳禁中。
xiān yī rì zhào jīn shǐ lái jiāng jǐn gē hé nán shǎn xī gù dì yòu xǔ hái zǐ gōng jí mǔ xiōng qīn zú chū wú xū suǒ
先一日，诏金使来，将尽割河南、陕西故地，又许还梓宫及母兄亲族，初无需索。
yǐ cān zhī zhèng shì li guāng sù yǒu shí wàng bǐ yā hé yì bǎng yǐ zhèn fú yán
以参知政事李光素有时望，俾押和议榜以镇浮言。
yòu jiàng yù zhá cì sān dà jiàng
又降御札赐三大将。
jiǔ nián jīn rén guī hé nán shǎn xī gù dì yǐ wáng lún qiān shū shū mì yuàn shì chōng yíng fèng zǐ gōng fèng huán liǎng gōng jiāo gē dì jiè shǐ lán gōng zuǒ fù zhī
九年，金人归河南、陕西故地，以王伦签书枢密院事，充迎奉梓宫、奉还两宫、交割地界使，蓝公佐副之。
pàn dà zōng zhèng shì shì rén niǎo bīng bù shì láng zhāng dào cháo bā líng
判大宗正事士〈亻褭〉、兵部侍郎张焘朝八陵。
dì wèi zǎi zhí yuē hé nán xīn fù yi mìng shǒu chén zhuān fǔ yí mín quàn nóng sāng gè yīn qí de yǐ shí yīn qí rén yǐ shǒu bù kě yí dōng nán zhī cái xū nèi yǐ shì wài
帝谓宰执曰："河南新复，宜命守臣专抚遗民，劝农桑，各因其地以食，因其人以守，不可移东南之财，虚内以事外。
dì suī tīng guì hé ér shí yí jīn zhà wèi cháng chí bèi yě
"帝虽听桧和而实疑金诈，未尝弛备也。
shí zhāng jùn zài yǒng zhōu chí zòu lì yán yǐ shí jìn liú yù wèi jiè fù yí shū sūn jìn yǐ dì qín zhī huò fā chí ér dà
时张浚在永州，驰奏，力言以石晋、刘豫为戒，复遗书孙近，以"帝秦之祸，发迟而大"。
xú fǔ shǒu shàng ráo lián nán fu shuài guǎng dōng yuè fēi xuān fǔ huái xi jiē yīn hè biǎo yù fěng
徐俯守上饶，连南夫帅广东，岳飞宣抚淮西，皆因贺表寓讽。
fǔ yuē huò fú yǐ fú qíng wěi duō duān
俯曰："祸福倚伏，情伪多端。
nán fu yuē bù xìn yì xìn qí rán qǐ rán
"南夫曰："不信亦信，其然岂然？
suī yú shùn zhī shí èr zhōu jiē guī wáng huà
虽虞舜之十二州，皆归王化；
rán shāng wū zhī liù bǎi lǐ dāng niàn ěr qī
然商于之六百里，当念尔欺！
fēi yuē jiù zàn jí ér jiě dào xuán yóu zhī kě yě
"飞曰："救暂急而解倒悬，犹之可也；
yù cháng lǜ ér zūn zhōng guó qǐ qí rán hu
欲长虑而尊中国，岂其然乎？
tā rú mì shū shěng zhèng zì wāng yīng chén fán guāng yuǎn lǐ zhōu tuī guān hán sī chuān lín ān fǔ sī hù cān jūn máo shū qìng jiē yán jīn rén pǒ cè
"他如秘书省正字汪应辰、樊光远、澧州推官韩纟川、临安府司户参军毛叔庆，皆言金人叵测；
dí gōng láng zhāng xíng chéng xiàn xún ráo shū èr shí piān dà yì yán zì gǔ jiǎng hé wèi yǒu zhōng bù biàn zhě tiáo jù zhě jiē yù bèi zhī cè
迪功郎张行成献《询荛书》二十篇，大意言自古讲和，未有终不变者，条具者皆豫备之策。
guì xī jiā chù zé xún biǎn xún zhōu
桧悉加黜责，𬘓贬循州。
qī yuè wù shù shā qí lǐng sān xǐng shì zōng pán jí zuǒ fù yuán shuài tà lǎn jū wáng lún yú zhōng shān fǔ
七月，兀术杀其领三省事宗磐及左副元帅挞懒，拘王伦于中山府。
gài wù shù yǐ guī de wèi èr rén suǒ zhǔ jiāng yǒu tā móu yě
盖兀术以归地为二人所主，将有他谋也。
lún cháng mì zòu yú cháo guì bù zhī bèi dàn qù lún jìn
伦尝密奏于朝，桧不之备，但趣伦进。
shí hán shì zhōng yǒu chéng xiè yǎn jī zhī qǐng guì yán chūn qiū bù fá sàng yǔ dì yì hé suì yǐ
时韩世忠有乘懈掩击之请，桧言《春秋》不伐丧，与帝意合，遂已。
shí nián jīn rén guǒ bài méng fēn sì dào rù qīn
十年，金人果败盟，分四道入侵。
wù shù rù dōng jīng gé wáng xiù qǔ nán jīng li chéng qǔ xī jīng sā lí hē qū yǒng xīng jūn
兀术入东京，葛王褎取南京，李成取西京，撒离喝趋永兴军。
hé nán zhū jùn xiāng jì xiàn méi
河南诸郡相继陷没。
dì shǐ dà guài xià zhào zuì zhuàng wù shù
帝始大怪，下诏罪状兀术。
yù shǐ zhōng chéng wáng cì wēng zòu yuē qián rì guó shì chū wú zhǔ yì
御史中丞王次翁奏曰："前日国是，初无主议。
shì yǒu xiǎo biàn zé gèng yòng tā xiāng hòu lái zhě wèi bì xián ér pái chù yì dǎng fēn fēn lěi yuè bù néng dìng yuàn bì xià yǐ wéi zhì jiè
事有小变，则更用他相，后来者未必贤，而排黜异党，纷纷累月不能定，愿陛下以为至戒。
dì shēn rán zhī
"帝深然之。
guì lì pái qún yán shǐ zhōng yǐ hé yì zì rèn ér cì wēng wèi wú zhǔ yì zhě zhuān wèi guì de yě
桧力排群言，始终以和议自任，而次翁谓无主议者，专为桧地也。
yú shì guì wèi fù ān jù zhī fán shí bā nián gōng lùn bù néng hàn yáo yǐ
于是桧位复安，据之凡十八年，公论不能撼摇矣。
liù yuè guì zòu yuē dé wú cháng shī zhǔ shàn wèi shī
六月，桧奏曰："德无常师，主善为师。
chén zuó jiàn tà lǎn yǒu gē dì jiǎng hé zhī yì gù zàn bì xià qǔ hé nán gù jiāng
臣昨见挞懒有割地讲和之议，故赞陛下取河南故疆。
jīn wù shù qiāng qí shū tà lǎn lán gōng zuǒ guī hé yì yǐ biàn gù zàn bì xià dìng diào fá zhī jì
今兀术戕其叔挞懒，蓝公佐归，和议已变，故赞陛下定吊伐之计。
yuàn zhì jiāng shàng yù zhū shuài tóng lì zhāo tǎo
愿至江上谕诸帅同力招讨。
zú bù xíng
"卒不行。
rùn liù yuè biǎn zhào dǐng xīng huà jūn yǐ wáng cì wēng shòu guì zhǐ yán qí guī tú fù yòng yě
闰六月，贬赵鼎兴化军，以王次翁受桧旨，言其规图复用也。
yán zhě bù yǐ xún cuàn cháo zhōu
言者不已，寻窜潮州。
shí zhāng jùn kè bó zhōu wáng shèng kè hǎi zhōu yuè fēi kè yǎn chéng jǐ huò wù shù
时张俊克亳州，王胜克海州，岳飞克郾城，几获兀术。
zhāng jùn zhàn shèng yú cháng ān hán shì zhōng shèng yú jiā kǒu zhèn zhū jiāng suǒ xiàng jiē zòu jié ér guì lì zhǔ bān shī
张浚战胜于长安，韩世忠胜于泇口镇，诸将所向皆奏捷，而桧力主班师。
jiǔ yuè zhào fēi hái xíng zài yí zhōng hái zhèn jiāng guāng shì hái chí zhōu qí hái tài píng
九月，诏飞还行在，沂中还镇江，光世还池州，锜还太平。
fēi jūn wén zhào qí mí zhé luàn fēi kǒu qù bù néng hé
飞军闻诏，旗靡辙乱，飞口呿不能合。
yú shì huái níng cài zhèng fù wèi jīn rén yǒu
于是淮宁、蔡、郑复为金人有。
yǐ míng táng ēn fēng guì shēn guó gōng
以明堂恩封桧莘国公。
shí yī nián wù shù zài jǔ qǔ shòu chūn rù lú zhōu zhū jiāng shào lóng wáng dé guān shī gǔ děng lián zhàn jiē jié
十一年，兀术再举，取寿春，入庐州，诸将邵隆、王德、关师古等连战皆捷。
yáng yí zhōng zhàn zhí gāo yòu pò zhī
杨沂中战拓皋，又破之。
guì hū yù yí zhōng jí zhāng jùn jù bān shī
桧忽谕沂中及张俊遽班师。
hán shì zhōng wén zhī zhǐ háo zhōu bù jìn
韩世忠闻之，止濠州不进；
liú qí wén zhī qì shòu chūn ér guī
刘锜闻之，弃寿春而归。
zì shì bù fù chū bīng
自是不复出兵。
sì yuè guì yù jǐn shōu zhū jiàng bīng quán jǐ shì zhōng fàn tóng xiàn cè guì nà zhī
四月，桧欲尽收诸将兵权，给事中范同献策，桧纳之。
mì zòu zhào sān dà jiàng lùn gōng xíng shǎng hán shì zhōng zhāng jùn bìng wèi shū mì shǐ yuè fēi wèi fù shǐ yǐ xuān fǔ sī jūn lì shū mì yuàn
密奏召三大将论功行赏，韩世忠、张俊并为枢密使，岳飞为副使，以宣抚司军隶枢密院。
liù yuè bài zuǒ pú yè tóng zhōng shū mén xià píng zhāng shì jiān shū mì shǐ jìn fēng qìng guó gōng
六月，拜左仆射、同中书门下平章事兼枢密使，进封庆国公。
huī zōng shí lù chéng qiān shǎo bǎo jiā fēng jì guó gōng
《徽宗实录》成，迁少保，加封冀国公。
xiān shì mò jiāng hán shù shǐ jīn jū yú zhuō zhōu
先是，莫将、韩恕使金，拘于涿州。
zhì shì wù shù yǒu qiú hé yì zòng zhī guī
至是，兀术有求和意，纵之归。
guì fù zòu qiǎn liú guāng yuǎn cáo xūn shǐ jīn yòu yǐ wèi liáng chén wèi tōng wèn shǐ
桧复奏遣刘光远、曹勋使金，又以魏良臣为通问使。
wèi jǐ liáng chén xié jīn shǐ xiāo yì děng lái yì yǐ huái shuǐ wèi jiè qiú gē táng shān èr zhōu
未几，良臣偕金使萧毅等来，议以淮水为界，求割唐、邓二州。
xún qiǎn hé zhù bào pìn xǔ zhī
寻遣何铸报聘，许之。
shí yuè xìng yuè fēi zhī yù
十月，兴岳飞之狱。
guì shǐ jiàn guān mò qí xiè lùn qí zuì zhāng jùn yòu wū fēi jiù jiāng zhāng xiàn móu fǎn yú shì fēi jí zi yún jù sòng dà lǐ sì mìng yù shǐ zhōng chéng hé zhù dà lǐ qīng zhōu sān wèi jū zhī
桧使谏官万俟禼论其罪，张俊又诬飞旧将张宪谋反，于是飞及子云俱送大理寺，命御史中丞何铸、大理卿周三畏鞫之。
shí yī yuè biǎn li guāng téng zhōu fàn tóng ba cān zhī zhèng shì
十一月，贬李光藤州，范同罢参知政事。
tóng suī fù hè yì yǐ zì zòu shì guì jì zhī yě
同虽附和议，以自奏事，桧忌之也。
shí èr yuè shā yuè fēi
十二月，杀岳飞。
guì yǐ fēi lǚ yán hé yì shī jì qiě cháng zòu qǐng dìng guó běn jù yǔ guì dà yì bì yù shā zhī
桧以飞屡言和议失计，且尝奏请定国本，俱与桧大异，必欲杀之。
zhù sān wèi chū jū jiǔ bù fú
铸、三畏初鞫，久不伏；
xiè rù tái yù suì shàng
禼入台，狱遂上。
wū fēi cháng zì yán jǐ yǔ tài zǔ jiē sān shí suì jiàn jié wèi zhǐ chì shèng yú shòu zhào bù jiù huái xi zuì cì sǐ yù zhōng
诬飞尝自言"己与太祖皆三十岁建节"为指斥乘舆，受诏不救淮西罪，赐死狱中。
zi yún jí zhāng xiàn shā yú dū shì
子云及张宪杀于都市。
tiān xià yuān zhī wén zhě liú tì
天下冤之，闻者流涕。
fēi zhī sǐ zhāng jùn yǒu lì yān yǔ zài fēi zhuàn
飞之死，张俊有力焉，语在《飞传》。
shí èr nián hú quán zài biān guǎn xīn zhōu
十二年，胡铨再编管新州。
bā yuè huī zōng jí xiǎn sù yì jié èr zǐ gōng zhì xíng zài
八月，徽宗及显肃、懿节二梓宫至行在。
tài hòu hái cí níng gōng
太后还慈宁宫。
jiǔ yuè jiā tài shī jìn fēng wèi guó gōng
九月，加太师，进封魏国公。
shí yuè jìn fēng qín wèi liǎng guó gōng
十月，进封秦、魏两国公。
guì yǐ fēng liǎng guó yǔ cài jīng tóng guàn tóng qǐng gǎi fēng mǔ wèi qín wèi guó fū rén
桧以封两国与蔡京、童贯同，请改封母为秦、魏国夫人。
zi xī jǔ jìn shì guǎn kè hé pǔ fù nán shěng jiē wèi dì yī
子熺举进士，馆客何溥赴南省，皆为第一。
xī běn wáng huàn niè zǐ guì qī huàn mèi wú zi huàn qī guì ér dù guì zài jīn guó chū xī wèi guì hòu
熺本王唤孽子，桧妻唤妹，无子，唤妻贵而妒，桧在金国，出熺为桧后。
guì hái qí jiā yǐ xī jiàn guì xǐ shén
桧还，其家以熺见，桧喜甚。
guì xìng hé yì fù chéng yì jiù qián rì zhī yì jǐ zhě
桧幸和议复成，益咎前日之异己者。
xiān shì zhào dǐng biǎn cháo zhōu wáng zhù biǎn dào zhōu hú quán zài biǎn xīn zhōu
先是，赵鼎贬潮州，王庶贬道州，胡铨再贬新州。
zhì shì jiē yù shè yǒng bù jiǎn jǔ
至是，皆遇赦永不检举。
céng kāi li mí xùn bìng luò zhí
曾开、李弥逊并落职。
zhāng jùn běn zhù hé yì jū wèi suì yú wú qù yì guì fěng jiāng miǎo lùn ba zhī
张俊本助和议，居位岁余无去意，桧讽江邈论罢之。
shí sān nián hè ruì xuě hè xuě zì guì shǐ
十三年，贺瑞雪，贺雪自桧始。
hè rì shí bú jiàn shì hòu rì shí duō shū bú jiàn
贺日食不见，是后日食多书不见。
huì xīng cháng jiàn xuǎn rén kāng zhuō shàng shū yán huì xīng bù zú wèi guì dà xǐ tè gǎi jīng zhì
彗星常见，选人康倬上书言彗星不足畏，桧大喜，特改京秩。
chǔ zhōu zòu yán chéng xiàn hǎi qīng guì qǐng hè dì bù xǔ
楚州奏盐城县海清，桧请贺，帝不许。
zhī qián zhōu xuē bì yán mù nèi yǒu wén yuē tiān xià tài píng nián zhào fù shǐ guǎn
知虔州薛弼言木内有文曰"天下太平年"，诏付史馆。
yú shì xiū shì mí wén yǐ fěn shì zhì jù rú xiāng yǐn gēng jí zhī lèi jié jié bèi jǔ wèi gǒu ān yú háng zhī jì zì cǐ bù fù xún xìng jiāng shàng ér xiáng ruì zhī zòu rì wén yǐ
于是修饰弥文，以粉饰治具，如乡饮、耕籍之类节节备举，为苟安余杭之计，自此不复巡幸江上，而祥瑞之奏日闻矣。
hóng hào guī zì jīn guó míng jié dú zhe yǐ zhì jīn qiú shì niǎn yǔ zhí hàn yuàn bù yī yuè zhú qù
洪皓归自金国，名节独著，以致金酋室捻语，直翰苑不一月逐去。
shì niǎn zhě gé zhān hǎn zhī zuǒ yòu yě
室捻者，阁，粘罕之左右也。
chū zhān hǎn xíng jūn zhì huái shàng guì cháng wèi zhī cǎo xí wèi shì niǎn suǒ jiàn gù yīn hào guī jì shēng
初，粘罕行军至淮上，桧尝为之草檄，为室捻所见，故因皓归寄声。
guì yì shì dà fū mò yǒu zhī zhě wén hào yǔ shēn yǐ wéi hàn suì lìng li wén huì lùn zhī
桧意士大夫莫有知者，闻皓语，深以为憾，遂令李文会论之。
hú shùn zhì yǐ fēi xiào cháo zhèng xià yù sǐ zhāng jiǔ chéng yǐ gǔ chàng fú yán biǎn lěi jí sēng zōng gǎo biān pèi jiē yǐ yǔ wǔ guì yě
胡舜陟以非笑朝政下狱死，张九成以鼓唱浮言贬，累及僧宗杲，编配，皆以语忤桧也。
zhāng shào yì zuò yǔ guì yán jīn rén yǒu guī qīn zōng jí zhū wáng hòu fēi yì chì wèi wài cí
张邵亦坐与桧言金人有归钦宗及诸王后妃意，斥为外祠。
shí sì nián biǎn huáng guī nián yǐ qián cháng lùn guì yě
十四年，贬黄龟年，以前尝论桧也。
mǐn zhè dà shuǐ yòu wǔ dài fū bái è yǒu xiè lǐ guāi miù yǔ cì pèi wàn ān jūn
闽、浙大水，右武大夫白锷有"燮理乖谬"语，刺配万安军。
tài xué shēng zhāng bó lín cháng tí bì yuē fū chāi ěr wàng yuè wáng shā ér fù hu zhàng jǐ cì pèi jí yáng jūn
太学生张伯麟尝题壁曰"夫差，尔忘越王杀而父乎"，杖脊刺配吉阳军。
gù jiāng jiě qián bà guān xián jū xīn yǒng zōng zǒng róng wài jùn yì zuò bù fù hè yì qián cuàn nán ān sǐ yǒng zōng biān zhì zhào qìng sǐ
故将解潜罢官闲居，辛永宗总戎外郡，亦坐不附和议，潜窜南安死，永宗编置肇庆死。
zhào dǐng li guāng jiē zài cuàn guò hǎi
赵鼎、李光皆再窜过海。
hào zhī zuì yóu bái è yán yù guāng yǐ zài téng zhōu chàng hè yǒu fěng cì jí guì zhě wèi shǒu chén suǒ gào yě
皓之罪由白锷延誉，光以在藤州唱和有讽刺及桧者，为守臣所告也。
xiān shì yì jiàn guó gōng chū gé lì bù shàng shū wú biǎo chén lǐ bù shàng shū sū fú děng qī rén lùn lǐ yǔ guì yì yì yú shì biǎo chén děng yǐ tǎo lùn bù xiáng huái jiān fù dǐng jiē ba
先是，议建国公出阁，吏部尚书吴表臣、礼部尚书苏符等七人论礼与桧意异，于是表臣等以讨论不祥、怀奸附鼎皆罢。
shǐ guì wéi shàng yán zhào dǐng yù lì huáng tài zǐ shì dài bì xià zhōng wú zi yě yi sì qīn zǐ nǎi lì
始，桧为上言：赵鼎欲立皇太子，是待陛下终无子也，宜俟亲子乃立。
suì sǒu yù shǐ zhōng chéng zhān dà fāng yán dǐng xié móu mì jì shēn bù kě cè yǔ fàn chōng děng xián huái yì yì yǐ jiào wú wàng zhī fú
遂嗾御史中丞詹大方言鼎邪谋密计，深不可测，与范冲等咸怀异意，以徼无妄之福。
chōng cháng wèi zī shàn yì shàn gù dà fāng wū zhī
冲尝为资善翊善，故大方诬之。
qí hòu jiān chá yù shǐ wáng zī yán dì wèi yǒu sì yi cí gāo méi zhào zhù tán yú yuán qiū dōng jiē guì yì yě
其后监察御史王镃言帝未有嗣，宜祠高禖，诏筑坛于圜丘东，皆桧意也。
tāi zhōu céng dūn xiàn guì shī chēng shèng xiāng
台州曾惇献桧诗称"圣相"。
fán tóu xiàn zhě yǐ gāo kuí jì qì wèi bù zú bì yuē yuán shèng
凡投献者以皋、夔、稷、契为不足，必曰"元圣"。
guì qǐ jìn yě shǐ
桧乞禁野史。
yòu mìng zi xī yǐ mì shū shǎo jiān lǐng guó shǐ jìn jiàn yán yuán nián zhì shào xīng shí èr nián rì lì wǔ bǎi jiǔ shí juǎn
又命子熺以秘书少监、领国史，进建炎元年至绍兴十二年《日历》五百九十卷。
xī yīn tài hòu běi hái zì sòng guì gōng dé fán èr qiān yú yán shǐ zhù zuò láng wáng yáng yīng zhōu zhí gāo shàng zhī jiē qiān zhì
熺因太后北还，自颂桧功德凡二千余言，使著作郎王扬英、周执羔上之，皆迁秩。
zì guì zài xiāng fán qián bà xiāng yǐ lái zhào shū zhāng shū shāo jí guì zhě lǜ gēng yì fén qì rì lì shí zhèng wáng shī yǐ duō shì hòu jì lù jiē xī bǐ wú fù yǒu gōng shì fēi yǐ
自桧再相，凡前罢相以来诏书章疏稍及桧者，率更易焚弃，日历、时政亡失已多，是后记录皆熺笔，无复有公是非矣。
dōng shí yuè yòu zhèng yán hé ruò zhǐ chéng yí zhāng zài yí shū wèi zhuān mén qǔ xué lì jiā jìn jué rén wú gǎn yǐ wéi fēi
冬十月，右正言何若指程颐、张载遗书为专门曲学，力加禁绝，人无敢以为非。
shí wǔ nián xī chú hàn lín xué shì jiān shì dú
十五年，熺除翰林学士兼侍读。
sì yuè cì guì jiǎ dì mìng jiào fang lè dǎo zhī rù cì mín qián jīn mián yǒu chà
四月，赐桧甲第，命教坊乐导之入，赐缗钱金绵有差。
liù yuè dì xìng guì dì guì qī fù zǐ sūn jiē jiā ēn
六月，帝幸桧第，桧妻妇子孙皆加恩。
guì xiān jìn sī shǐ qī yuè yòu duì dì yán sī shǐ hài zhèng dào
桧先禁私史，七月，又对帝言私史害正道。
shí sī mǎ jí suì yán sù shuǐ jì wén fēi qí zēng zǔ guāng lùn zhù zhī shū qí hòu li guāng jiā yì jǔ guāng suǒ cáng shū wàn juàn fén zhī
时司马伋遂言《涑水记闻》非其曾祖光论著之书，其后李光家亦举光所藏书万卷焚之。
shí yuè dì qīn shū yī dé gé tiān biǎn qí gé
十月，帝亲书"一德格天"扁其阁。
shí liù nián zhēng yuè guì lì jiā miào
十六年正月，桧立家庙。
sān yuè cì jì qì jiàng xiàng cì jì qì zì guì shǐ
三月，赐祭器，将相赐祭器自桧始。
xiān shì dì yǐ huì xīng jiàn qiú yán
先是，帝以彗星见求言。
zhāng jùn shàng shū yán jīn shì shì rú yǎng dà jū yú tóu mù xīn fù zhī jiān bù jué bù zhǐ yuàn móu wèi yù bèi
张浚上疏，言："今事势如养大疽于头目心腹之间，不决不止，愿谋为豫备。
bù rán yì shí yǐ guó yǔ dí zhě fǎn guī zuì zhèng yì
不然，异时以国与敌者，反归罪正议。
guì jiǔ hàn jùn zhì shì dà nù jí luò jùn jié yuè biǎn lián zhōu xún yí yǒng zhōu
"桧久憾浚，至是大怒，即落浚节钺，贬连州，寻移永州。
shí qī nián gǎi fēng guì yì guó gōng
十七年，改封桧益国公。
wǔ yuè yí biǎn hóng hào yú yīng zhōu
五月，移贬洪皓于英州。
bā yuè zhào dǐng sǐ yú jí yáng jūn
八月，赵鼎死于吉阳军。
shì xià xiān yǒu zhào dǐng yù shè yǒng bù jiǎn jǔ zhī zhǐ yòu lìng yuè shēn cún wáng dǐng zhī zhī bù shí ér zú
是夏，先有赵鼎遇赦永不检举之旨，又令月申存亡，鼎知之，不食而卒。
zì dǐng zhī zhé mén rén gù lì jiē bèi luó zhī suī wén qí sǐ ér tàn xī zhě yì jiā yǐ zuì
自鼎之谪，门人故吏皆被罗织，虽闻其死而叹息者亦加以罪。
yòu cuàn lǚ yí hào zi zhí yú téng zhōu
又窜吕颐浩子摭于藤州。
shí èr yuè jìn shì shī è shàng zhōng xīng sòng xíng dū fù jí shào xīng yā shí piān yǒng miǎn wén jiě
十二月，进士施锷上《中兴颂》、《行都赋》及《绍兴雅》十篇，永免文解。
zì cǐ sòng yǒng dǎo yú yù duō
自此颂咏导谀愈多。
cì bǎi guān xǐ xuě yù yán yú guì dì
赐百官喜雪御筵于桧第。
shí bā nián xī chú zhī shū mì yuàn shì guì wèn hú níng yuē wài yì rú hé
十八年，熺除知枢密院事，桧问胡宁曰："外议如何？
níng yuē yǐ wéi gōng xiāng bì bù xí cài jīng zhī jī
"宁曰："以为公相必不袭蔡京之迹。
wǔ yuè li xiǎn zhōng shàng huī fù cè luò jūn zhí yǔ cí
"五月，李显忠上恢复策，落军职，与祠。
liù yuè dí gōng láng wáng tíng guī biān guǎn chén zhōu yǐ zuò shī sòng hú quán yě
六月，迪功郎王廷珪编管辰州，以作诗送胡铨也。
rùn bā yuè fú zhōu yán mín cǎi zhú shí wàn hú yǐ jì jī
闰八月，福州言民采竹实万斛以济饥。
shí yī yuè hú quán zì xīn zhōu yí biǎn jí yáng jūn yǐ zuò sòng bàng shàn yě
十一月，胡铨自新州移贬吉阳军，以作颂谤讪也。
shí jiǔ nián dì mìng huì guì xiàng zì wèi zàn
十九年，帝命绘桧像，自为赞。
shì suì hú guǎng jiāng xī jiàn kāng fǔ jiē yán gān lù jiàng zhū jùn zòu yù kōng
是岁，湖、广、江西、建康府皆言甘露降，诸郡奏狱空。
dì cháng yǔ guì yuē zì jīn yǒu zòu yù kōng zhě dāng lìng jiān sī yàn shí
帝尝语桧曰："自今有奏狱空者，当令监司验实。
guǒ wàng dàn jí àn zhì réng mìng yù shǐ tái chá zhī
果妄诞，即按治，仍命御史台察之。
gǒu bù chéng jiè zé zòu gān lù ruì zhī zhī lèi chóng xū shì dàn wú suǒ bù zhì
苟不惩戒，则奏甘露瑞芝之类，崇虚饰诞，无所不至。
dì suī juàn guì ér bù kě bì qī yě rú cǐ
"帝虽眷桧，而不可蔽欺也如此。
shí èr yuè jìn sī zuò yě shǐ xǔ rén gào
十二月，禁私作野史，许人告。
èr shí nián zhēng yuè guì qū cháo diàn sī xiǎo xiào shī quán cì guì bù zhōng zhé yú shì
二十年正月，桧趋朝，殿司小校施全刺桧不中，磔于市。
zì shì měi chū liè wǔ shí bīng chí zhǎng tǐng yǐ zì wèi
自是每出，列五十兵持长梃以自卫。
shì yuè cáo yǒng gào li guāng zǐ mèng jiān shěng jì guāng suǒ zuò sī shǐ yù chéng guāng cuàn yǐ jiǔ zhào yǒng bù jiǎn jǔ
是月，曹泳告李光子孟坚省记光所作私史，狱成，光窜已久，诏永不检举；
mèng jiān biān zhì xiá zhōu
孟坚编置峡州；
cháo shì lián zuò zhě bā rén jiē luò zhí biǎn zhì
朝士连坐者八人，皆落职贬秩；
hú yín cuàn xīn zhōu
胡寅窜新州。
yǒng yóu shì zhòu yòng
泳由是骤用。
wǔ yuè mì shū shǎo jiān tāng sī tuì zòu yǐ guì cún zhào shì běn mò fù shǐ guǎn
五月，秘书少监汤思退奏以桧存赵氏本末付史馆。
liù yuè xī jiā shǎo bǎo
六月，熺加少保。
zhèng wěi gào qí xiāng rén fú jiàn ān fǔ sī jī yi wú yuán měi zuò xià èr zǐ chuán zhǐ wén ying yě
郑炜告其乡人福建安抚司机宜吴元美作《夏二子传》，指蚊、蝇也；
jiā yǒu qián guāng tíng shāng yǐn táng yǐ tíng hào qián guāng yǒu xīn yú dǎng li táng míng shāng yǐn wú yì yú shì qín
家有潜光亭、商隐堂，以亭号潜光，有心于党李，堂名商隐，无意于事秦。
gù guì yóu è zhī
故桧尤恶之。
biān guǎn yòu dí gōng láng ān chéng bù yī wāng dà guī zhǎn yǒu yīn rén huì jùn jìn yì fù wèi liú yǔn zhōng qíng jìng shān sēng qīng yán jiē yǐ shàn bàng yě
编管右迪功郎安诚、布衣汪大圭，斩有荫人惠俊、进义副尉刘允中，黥径山僧清言，皆以讪谤也。
shí guì jí yù zhāo cān xǔ jiān yú èr sūn fú yè réng miǎn bài
时桧疾愈，朝参许肩舆，二孙扶掖，仍免拜。
èr shí yī nián cháo sàn láng wáng yáng yīng shàng shū jiàn xī wèi xiāng guì zòu yáng yīng zhī tài zhōu
二十一年，朝散郎王扬英上书荐熺为相，桧奏扬英知泰州。
èr shí èr nián yòu xīng wáng zhù èr zi zhī qí zhī xún yè sān xǐng yáng wěi yuán mǐn qiú sì dà yù jiē zuò bàng shàn
二十二年，又兴王庶二子之奇之荀、叶三省、杨炜、袁敏求四大狱，皆坐谤讪。
wěi yòu yǐ cháng dēng li guāng xiāo zhèn zhī mén yán shí shì yě
炜又以尝登李光、萧振之门，言时事也。
yú shì guāng yǒng bù jiǎn jǔ zhèn biǎn chí zhōu
于是光永不检举，振贬池州。
èr shí sān nián guì qǐng xià tái zhōu yú xiè jí jiā qǔ qì chóng lǐ suǒ shòu yù bǐ jiǎo jìn
二十三年，桧请下台州于谢伋家取綦崈礼所受御笔缴进。
guì chū bà xiāng shàng yǒu zé guì yǔ yù mǐn qí jī yān shì suì jìn shì huáng you lóng zuò bàng shàn qíng pèi lǐng nán
桧初罢相，上有责桧语，欲泯其迹焉，是岁，进士黄友龙坐谤讪，黥配岭南；
nèi shì péi yǒng zuò zhǐ chì biān guǎn qióng zhōu
内侍裴咏坐指斥，编管琼州。
èr shí sì nián èr yuè yáng jù yǐ dì wěi jiù lèi sǐ bīn zhōu jù biān guǎn yōng zhōu
二十四年二月，杨炬以弟炜旧累死宾州，炬编管邕州。
hé duì sòng qí shī mǎ shēn fā duān shàng jīn rén shū qǐ cún zhào shì wèi fēn guì gōng duì biān guǎn yīng zhōu
何兑讼其师马伸发端上金人书乞存赵氏，为分桧功，兑编管英州。
sān yuè guì sūn fū wén gé dài zhì xūn shì jìn shì jǔ shěng diàn shì jiē wèi dì yī guì cóng zǐ tūn yù yīn dǎng zhōu yín chén xìng jié jiē dēng shàng dì shì lùn wèi zhī bù píng
三月，桧孙敷文阁待制埙试进士举，省殿试皆为第一，桧从子焞、焴、姻党周夤，沈兴杰皆登上第，士论为之不平。
kǎo guān zé wèi shī xùn tāng sī tuì zhèng zhòng xióng chén xū zhōng dǒng dé yuán yě
考官则魏师逊、汤思退、郑仲熊、沈虚中、董德元也。
shī xùn děng chū zhī gòng jǔ jí yǔ rén yuē wú cáo kě yǐ fù guì yǐ
师逊等初知贡举，即语人曰："吾曹可以富贵矣。
jí tíng shì guì yòu zòu sī tuì wèi biān pái shī xùn wèi xiáng dìng
"及廷试，桧又奏思退为编排，师逊为详定。
xūn yǔ dì èr rén cáo guān cè jiē gōng zhuān mén zhī xué zhāng xiào xiáng cè zé zhǔ yī dé yuán lǎo qiě jí cún zhào shì
埙与第二人曹冠策皆攻专门之学，张孝祥策则主一德元老且及存赵事。
dì dú xūn cè jiē guì xī yǔ yú shì zhuó xiào xiáng wèi dì yī jiàng xūn dì sān
帝读埙策，皆桧、熺语，于是擢孝祥为第一，降埙第三。
wèi jǐ xūn xiū zhuàn shí lù yuàn zǎi xiàng zǐ sūn tóng lǐng shǐ zhí qián suǒ wú yě
未几，埙修撰实录院，宰相子孙同领史职，前所无也。
liù yuè yǐ wáng xún you qián zhī jiàn kāng cháng zuì guì zú dǎng xún you ān zhì téng zhōu
六月，以王循友前知建康尝罪桧族党，循友安置藤州。
bā yuè wáng yuè wèi li guāng qiú nèi xǐ yuè biān guǎn chén zhōu
八月，王趯为李光求内徙，趯编管辰州。
zhèng qǐ jiǎ zǐ zhǎn yǐ huì zhōng yǒu cháo xuè jiǎng hé zhī yǔ qǐ cuàn róng zhōu zi zhǎn cuàn dé qìng fǔ
郑玘、贾子展以会中有嘲谑讲和之语，玘窜容州，子展窜德庆府。
fāng chóu yǐ yǔ hú quán tōng shū biān zhì yǒng zhōu
方畴以与胡铨通书，编置永州。
shí èr yuè wèi ān xíng hóng xìng zǔ yǐ guǎng chuán chéng yǔ lún yǔ jiě ān xíng biān zhì qīn zhōu xìng zǔ biān zhì zhāo zhōu
十二月，魏安行、洪兴祖以广传程瑀《论语解》，安行编置钦州，兴祖编置昭州。
yòu cuàn chéng wěi yǐ qí màn shàng wú lǐ yě
又窜程纬，以其慢上无礼也。
dì cháng yù guì yuē jìn lún duì zhě duō yè gào bì miǎn
帝尝谕桧曰："近轮对者，多谒告避免。
bǎi guān lún duì zhèng yù wén suǒ wèi wén kě lìng jiǎn jǔ yuē shù
百官轮对，正欲闻所未闻，可令检举约束。
guì shàn zhèng yǐ lái píng sāi rén yán bì shàng ěr mù fán yī shí xiàn yán zhě fēi sòng guì gōng dé zé jié rén yǔ yán yǐ zhòng shāng shàn lèi
"桧擅政以来，屏塞人言，蔽上耳目，凡一时献言者，非诵桧功德，则讦人语言以中伤善类。
yù yǒu yán zhě kǒng chù jì huì wèi yán guó shì jǐn lùn xiāo jīn pù cuì qǐ jìn lù tāi guàn zi zhī lèi yǐ sè zé ér yǐ
欲有言者恐触忌讳，畏言国事，仅论销金铺翠、乞禁鹿胎冠子之类，以塞责而已。
gù dì jí zhī gài yì fáng guì zhī yōng bì yě
故帝及之，盖亦防桧之壅蔽也。
qú zhōu cháng yǒu dào qǐ guì qiǎn diàn qián sī jiàng guān xīn lì jiāng qiān rén bǔ zhī bù yǐ wén
衢州尝有盗起，桧遣殿前司将官辛立将千人捕之，不以闻。
jìn ān jùn wáng yīn rù shì yán zhī dì dà jīng wèn guì guì yuē bù zú shàng fán shèng lǜ gù bù gǎn wén dào píng jí zòu yǐ
晋安郡王因入侍言之，帝大惊，问桧，桧曰："不足上烦圣虑，故不敢闻，盗平即奏矣。
tuì ér qiú qí gù zhī jìn ān yán zhī suì zòu jìn ān jū xiù wáng sàng bù dàng gěi fèng yuè sǔn èr bǎi mín dì wèi chū nèi tǎng gěi zhī
"退而求其故，知晋安言之，遂奏晋安居秀王丧不当给俸，月损二百缗，帝为出内帑给之。
èr shí wǔ nián èr yuè yǐ shěn cháng qīng jiù yǔ li guāng qǐ jī hé yì yòu yǔ ruì yè gòng fù mǔ dān shī yǒu níng lìng hàn shè jì biàn zuò mǎng qián kūn zhī jù wèi lín rén suǒ gào zhǎng qīng biān zhì huà zhōu yè wǔ gāng jūn
二十五年二月，以沈长卿旧与李光启讥和议，又与芮烨共赋《牡丹诗》，有"宁令汉社稷，变作莽乾坤"之句，为邻人所告，长卿编置化州，烨武冈军。
jìng jiāng yǒu yì míng qín chéng zhī fǔ lǚ yuàn zhōng lǜ bīn liáo gòng fù qín chéng wáng qì shī yǐ mèi guì bù fù zhě liú ruì li xiè luō bó wén sān rén ér yǐ
静江有驿名秦城，知府吕愿中率宾僚共赋《秦城王气诗》以媚桧，不赋者刘芮、李燮、罗博文三人而已。
yuàn zhōng yóu cǐ de zhào
愿中由此得召。
yòu zhāng fú qǐng guì chéng jīn gēn chē yòu yǒu qǐ zhì yì guó guān shǔ jí yì jiǔ cì zhě guì wén zhī ān rán
又张扶请桧乘金根车，又有乞置益国官属及议九锡者，桧闻之安然。
shí yuè shēn jìn zhuān mén zhī xué
十月，申禁专门之学。
yǐ tài miào líng zhī huì wèi huá qí fán jùn guó suǒ zòu ruì mù jiā hé ruì guā shuāng lián xī huì zhī
以太庙灵芝绘为华旗，凡郡国所奏瑞木、嘉禾、瑞瓜、双莲悉绘之。
zhào lìng jīn guān guì jiā miào jì kǒu sòng jūn zǐ zhī zé wǔ shì ér zhǎn wèi wāng zhào xī suǒ gào
赵令衿观桧《家庙记》，口诵"君子之泽，五世而斩"，为汪召锡所告。
yù shǐ xú zhé yòu lùn zhào dǐng zi fén yǔ lìng jīn yǐn bié hòu jìn bì yǒu jiān móu zhào sòng dà lǐ jū lìng jīn nán wài zōng zhèng sī
御史徐嚞又论赵鼎子汾与令衿饮别厚赆，必有奸谋，诏送大理，拘令衿南外宗正司。
guì yú yī dé gé tiān gé shū zhào dǐng li guāng hú quán xìng míng bì yù shā zhī ér hòu yǐ
桧于一德格天阁书赵鼎、李光、胡铨姓名，必欲杀之而后已。
dǐng yǐ sǐ ér hàn zhī bù zhì suì yù nú lù fén
鼎已死而憾之不置，遂欲孥戮汾。
guì jì zhāng jùn yóu shén gù lìng jīn zhī yù zhāng zōng yuán zhī ba jiē bō jí jùn
桧忌张浚尤甚，故令衿之狱，张宗元之罢，皆波及浚。
jùn zài yǒng zhōu guì yòu shǐ qí sǐ dǎng zhāng bǐng zhī tán zhōu yǔ jùn chéng wāng zhào xī gòng sì chá zhī
浚在永州，桧又使其死党张柄知潭州，与郡丞汪召锡共伺察之。
zhì shì shǐ fén zì wū yǔ jùn jí li guāng hú yín móu dà nì fán yī shí xián shì wǔ shí sān rén jiē yǔ yān
至是，使汾自诬与浚及李光、胡寅谋大逆，凡一时贤士五十三人皆与焉。
yù chéng ér guì bìng bù néng shū
狱成，而桧病不能书。
shì yuè yǐ wèi dì xìng guì dì wèn jí guì wú yī yǔ wéi liú tì ér yǐ
是月乙未，帝幸桧第问疾，桧无一语，惟流涕而已。
xī zòu qǐng dài jū xiàng wèi zhě dì yuē cǐ shì qīng bù dàng yǔ
熺奏请代居相位者，帝曰："此事卿不当与。
dì suì mìng quán zhí xué shì yuàn chén xū zhōng cǎo guì fù zǐ zhì shì zhì
"帝遂命权直学士院沈虚中草桧父子致仕制。
xī yóu qiǎn qí zi xūn yǔ lín yī fēi zhèng rán yè jiàn tái jiàn xú xǐ zhāng fú móu zòu qǐng jǐ wèi xiāng
熺犹遣其子埙与林一飞、郑柟夜见台谏徐喜、张扶谋奏请己为相。
bǐng shēn zhào guì jiā fēng jiàn kāng jùn wáng xī jìn shǎo shī jiē zhì shì xūn kān bìng tí jǔ jiāng zhōu tài píng xīng guó gōng
丙申，诏桧加封建康郡王，熺进少师，皆致仕，埙、堪并提举江州太平兴国宫。
shì yè guì zú nián liù shí liù
是夜，桧卒，年六十六。
hòu zèng shēn wáng shì zhōng xiàn
后赠申王，谥忠献。
guì liǎng jù xiàng wèi zhě fán shí jiǔ nián jié zhì jūn fù bāo cáng huò xīn chàng hé wù guó wàng chóu yì lún
桧两据相位者，凡十九年，劫制君父，包藏祸心，倡和误国，忘仇斁伦。
yī shí zhōng chén liáng jiàng zhū chú lüè jìn
一时忠臣良将，诛锄略尽。
qí wán dùn wú chǐ zhě lǜ wèi guì yòng zhēng yǐ wū xiàn shàn lèi wèi gōng
其顽钝无耻者，率为桧用，争以诬陷善类为功。
qí jiǎo wū yě wú zuì kě zhuàng bù guò yuē bàng shàn yuē zhǐ chì yuē yuàn wàng yuē lì dǎng gū míng shén zé yuē yǒu wú jūn xīn
其矫诬也，无罪可状，不过曰谤讪，曰指斥，曰怨望，曰立党沽名，甚则曰有无君心。
fán lùn rén zhāng shū jiē guì zì cāo yǐ shòu yán zhě shi zhī zhě yuē cǐ lǎo qín bǐ yě
凡论人章疏，皆桧自操以授言者，识之者曰："此老秦笔也。
chá shì zhī zú bù mǎn jīng chéng xiǎo shè jī yì jí bǔ zhì zhōng yǐ shēn wén
"察事之卒，布满京城，小涉讥议，即捕治，中以深文。
yòu yīn jié nèi shì jí yī shī wáng jì xiān cì shàng dòng jìng
又阴结内侍及医师王继先，伺上动静。
jùn guó shì wéi shēn shěng wú yī zhì shàng qián zhě
郡国事惟申省，无一至上前者。
guì sǐ dì fāng yú rén yán zhī
桧死，帝方与人言之。
guì lì jiǔ rèn zhī shuō shì yān zhì shī zhí yǒu shí nián bù jiě zhě
桧立久任之说，士淹滞失职，有十年不解者。
fù jǐ zhě lì yǔ zhuó yòng
附己者立与擢用。
zì qí dú xiāng zhì sǐ zhī rì yì zhí zhèng èr shí bā rén jiē shì wú yī yù
自其独相，至死之日，易执政二十八人，皆世无一誉。
róu nìng yì zhì zhě
柔佞易制者，
rú sūn jìn hán xiào zhòu lóu zhào wáng cì wēng fàn tóng mò qí xiè chéng kè jùn li wén huì yáng yuàn li ruò gǔ hé ruò duàn fú wāng bó zhān dà fāng yú yáo bì wū jí zhāng xià sòng pǔ shǐ cái wèi shī xùn shī jù zhèng zhòng xióng zhī tú
如孙近、韩肖胄、楼炤、王次翁、范同、万俟禼、程克俊、李文会、杨愿、李若谷、何若、段拂、汪勃、詹大方、余尧弼、巫伋、章夏、宋朴、史才、魏师逊、施钜、郑仲熊之徒，
lǜ bá zhī rǒng sǎn
率拔之冗散，
jù jī zhèng dì
遽跻政地。
jì gòng zhèng zé gǒng mò ér yǐ
既共政，则拱默而已。
yòu duō zì yán guān tīng guì dàn jī zhé yǐ zhèng fǔ bào zhī yóu zhōng chéng jiàn yì ér shēng zhě fán shí yǒu èr rén rán fu rù jí chū huò yī yuè yuè huò bàn nián jí bà qù
又多自言官听桧弹击，辄以政府报之，由中丞、谏议而升者凡十有二人，然甫入即出，或一阅月，或半年即罢去。
wéi wáng cì wēng yuè sì nián yǐ jīn rén bài méng zhī chū chí bù yì xiāng zhī lùn guì dé zhī shēn yě
惟王次翁阅四年，以金人败盟之初持不易相之论，桧德之深也。
kāi mén shòu lù fù dí yú guó wài guó zhēn bǎo sǐ yóu jí mén
开门受赂，富敌于国，外国珍宝，死犹及门。
rén wèi xī zì guì bǐng zhèng wú rì bù duàn jiǔ jù zhì shū huà tè qí xì ěr
人谓熺自桧秉政无日不锻酒具，治书画，特其细尔。
guì yīn xiǎn rú yá jǐng shēn zǔ jìng pǒ cè
桧阴险如崖阱，深阻竟叵测。
tóng liè lùn shì shàng qián wèi cháng lì biàn dàn yǐ yī èr yǔ qīng jǐ zhī
同列论事上前，未尝力辨，但以一二语倾挤之。
li guāng cháng yǔ guì zhēng lùn yán pō qīn guì guì bù dá
李光尝与桧争论，言颇侵桧，桧不答。
jí guāng yán bì guì xú yuē li guāng wú rén chén lǐ
及光言毕，桧徐曰："李光无人臣礼。
dì shǐ nù zhī
"帝始怒之。
fán xiàn zhōng liáng lǜ yòng cǐ shù
凡陷忠良，率用此术。
wǎn nián cán rěn yóu shén shù xìng dà yù ér yòu xǐ yú nìng bù bì xíng jì
晚年残忍尤甚，数兴大狱，而又喜谀佞，不避形迹。
rán guì sǐ xī fèi qí dǎng zǔ shù yú shuō lì chí hé yì yǐ qiè jù xiàng wèi zhě shàng shù rén zhì xiào zōng shǐ dàng dí wú yú
虽然秦桧死，秦火喜废，但他的余党仍继承他的主张，力主和议，以此窃据相位者还有数人，至孝宗时才荡涤无余。
kāi xǐ èr nián sì yuè zhuī duó wáng jué gǎi shì miù chǒu
开禧二年四月，追夺王爵，改谥谬丑。
jiā dìng yuán nián shǐ mí yuǎn zòu fù wáng jué zèng shì
嘉定元年，史弥远奏复王爵、赠谥。