jiān chén sì
◎奸臣四
mò qí xiè hán tuō zhòu dīng dà quán jiǎ sì dào
○万俟禼韩侂胄丁大全贾似道
mò qí xiè zì yuán zhōng kāi fēng yáng wǔ xiàn rén
万俟禼字元忠，开封阳武县人。
dēng zhèng hé èr nián shàng shě dì
登政和二年上舍第。
tiáo xiàng zhōu yǐng chāng fǔ jiào shòu lì tài xué lù shū mì yuàn biān xiū guān shàng shū bǐ bù yuán wài láng
调相州、颍昌府教授，历太学录、枢密院编修官、尚书比部员外郎。
shào xīng chū dào cáo chéng lüè jīng hú jiān xiè shí bì luàn yuán xiāng shuài chén chéng chāng yù yǐ biàn yi xí xiè quán yuán zhōu shì
绍兴初，盗曹成掠荆湖间，禼时避乱沅、湘，帅臣程昌寓以便宜檄禼权沅州事。
chéng yǎn zhì chéng xià xiè zhào tǔ háo jí dīng zhuàng yǐ shǒu chéng shí jǐn nǎi tuì
成奄至城下，禼召土豪、集丁壮以守，成食尽乃退。
chú hú běi zhuǎn yùn pàn guān gǎi tí diǎn hú běi xíng yù
除湖北转运判官，改提点湖北刑狱。
yuè fēi xuān fǔ jīng hú yù xiè bù yǐ lǐ xiè hàn zhī
岳飞宣抚荆湖，遇禼不以礼，禼憾之。
xiè rù jìn diào hú nán zhuǎn yùn pàn guān bì cí xī qín guì yì zèn fēi yú cháo
禼入觐，调湖南转运判官，陛辞，希秦桧意，谮飞于朝。
liú wèi jiān chá yù shǐ zhuó yòu zhèng yán
留为监察御史，擢右正言。
shí guì móu shōu zhū jiàng bīng quán xiè lì zhù zhī yán zhū dà jiàng qǐ xíng wu zhī lì bù zhī yì wèi sǐ bù wèi fǎ gāo guān dà zhí zǐ nǚ yù bó yǐ jí qí yù hé shì yǐ dòu liú zhī fá bài wáng zhī zhū bù yòng mìng zhī lù shǐ zhī suǒ jù
时桧谋收诸将兵权，禼力助之，言诸大将起行伍，知利不知义，畏死不畏法，高官大职，子女玉帛，已极其欲，盍示以逗遛之罚，败亡之诛，不用命之戮，使知所惧。
zhāng jùn guī zì chǔ zhōu yǔ guì hé móu jǐ fēi lìng xiè hé fēi duì jiàng zuǒ yán shān yáng bù kě shǒu
张俊归自楚州，与桧合谋挤飞，令禼劾飞对将佐言山阳不可守。
mìng zhòng chéng hé zhù zhì fēi yù zhù míng qí wú gū
命中丞何铸治飞狱，铸明其无辜。
guì nù yǐ xiè dài zhì suì wū fēi yǔ qí zi yún zhì shū zhāng xiàn lìng xū shēn jǐng bào yǐ dòng cháo tíng jí lìng xiàn cuò zhì shǐ hái fēi jūn
桧怒，以禼代治，遂诬飞与其子云致书张宪令虚申警报以动朝廷，及令宪措置使还飞军；
yù bù chéng yòu wū yǐ huái xi dòu liú zhī shì
狱不成，又诬以淮西逗遛之事。
fēi fù zǐ yǔ xiàn jù sǐ tiān xià yuān zhī
飞父子与宪俱死，天下冤之。
dà lǐ qīng xuē rén fǔ sì chéng li ruò pǔ hé yàn yóu yán fēi wú zuì xiè hé zhī
大理卿薛仁辅、寺丞李若朴、何彦猷言飞无罪，禼劾之；
zhī zōng zhèng sì shì rén niǎo qǐng yǐ bǎi kǒu bǎo fēi xiè yòu hé zhī shì rén niǎo cuàn sǐ jiàn zhōu
知宗正寺士〈亻褭〉请以百口保飞，禼又劾之，士〈亻褭〉窜死建州。
liú hóng dào yǔ fēi yǒu jiù xiè hé qí zú gōng mèi fēi
刘洪道与飞有旧，禼劾其足恭媚飞。
wén fēi ba yi fǔ zhǐ zhǎng liú tì
闻飞罢宜抚，抵掌流涕。
yú shì hóng dào dǐ zuì zhōng shēn bù fù
于是洪道抵罪，终身不复。
cān zhèng fàn tóng wèi guì suǒ yǐn huò zì zòu shì guì jì zhī xiè hé ba zài lùn tóng zuì zhé jū yún zhōu
参政范同为桧所引，或自奏事，桧忌之，禼劾罢，再论同罪，谪居筠州。
yòu wèi guì hé li guāng gǔ chàng sūn jìn péng bǐ èr rén jiē bèi cuàn zhé
又为桧劾李光鼓倡，孙近朋比，二人皆被窜谪。
hé yì chéng xiè qǐng zhào hù bù kuài jì yòng bīng zhī shí yǔ tōng hé zhī hòu suǒ fèi gè jǐ hé ruò jiǎn yú qián rì qǐ yǐ xiàn cái bié zhù yù qián jī shǎng kù bù xǔ tā yòng xù jī shāo shí kě bèi huǎn jí
和议成，禼请诏户部会计用兵之时与通和之后所费各几何，若减于前日，乞以羡财别贮御前激赏库，不许他用，蓄积稍实，可备缓急。
zǐ gōng hái yǐ xiè wèi cuán gōng àn xíng shǐ nèi shì shěng fù dōu zhī sòng táng qīng fù zhī xiè qǐng yǔ táng qīng tóng bān shàng diàn zòu shì qí wú chǐ rú cǐ
梓宫还，以禼为𪴙宫按行使，内侍省副都知宋唐卿副之，禼请与唐卿同班上殿奏事，其无耻如此。
zhāng jùn yù jū cháng shā xiè wàng hé jùn bǔ zhái yú zhì zhì nǐ wǔ fèng lóu
张浚寓居长沙，禼妄劾浚卜宅逾制，至拟五凤楼。
huì wú bǐng xìn zì cháng shā hái cháo zòu jùn zhái bù guò zhòng rén cháng chǎn kě bàn jùn nǎi de miǎn
会吴秉信自长沙还朝，奏浚宅不过众人，常产可办，浚乃得免。
chú cān zhī zhèng shì chōng jīn guó bào xiè shǐ
除参知政事，充金国报谢使。
shǐ hái guì jiǎ jīn rén yù jǐ shù qiān yán zhǔ xiè yǐ wén xiè nán zhī
使还，桧假金人誉己数千言，嘱禼以闻，禼难之。
tā rì zòu shì tuì guì zuò diàn lú zhōng pī shàng zhǐ zhé chú suǒ hòu zhě guān lì qián zhǐ wěi jìn xiè yuē bù wén shèng yǔ
他日奏事退，桧坐殿庐中批上旨，辄除所厚者官，吏钤纸尾进，禼曰："不闻圣语。
què bù shì
"却不视。
guì dà nù zì shì bù jiāo yī yǔ
桧大怒，自是不交一语。
yán guān li wén huì zhān dà fāng jiāo zhāng hé xiè xiè suì qiú qù
言官李文会、詹大方交章劾禼，禼遂求去。
dì mìng chū shǒu guì yù nù
帝命出守，桧愈怒。
jǐ shì zhōng yáng yuàn fēng hái cí tóu suì bà qù xún zhé jū guī zhōu
给事中杨愿封还词头，遂罢去，寻谪居归州。
yù shè liàng yí yuán zhōu
遇赦，量移沅州。
èr shí wǔ nián zhào hái chú cān zhī zhèng shì xún bài shàng shū yòu pú yè tóng zhōng shū mén xià píng zhāng shì
二十五年，召还，除参知政事，寻拜尚书右仆射、同中书门下平章事。
zuǎn cì tài hòu huí luán shì shí shàng zhī
纂次太后回銮事实，上之。
zhāng jùn yǐ xiè yǔ chén gāi jū xiàng wèi bù yàn tiān xià wàng shàng shū yán qí zhuān yù shòu mìng yú jīn
张浚以禼与沈该居相位不厌天下望，上书言其专欲受命于金。
xiè jiàn shū dà nù yǐ wéi jīn rén wèi yǒu xìn ér jùn suǒ zòu nǎi ruò huò zài nián suì jiān jùn zuò cuàn zhé
禼见书大怒，以为金人未有衅，而浚所奏乃若祸在年岁间，浚坐窜谪。
xiè tí jǔ kān xiū gòng jǔ chì lìng gé shì wǔ shí juǎn kàn xiáng fǎ yì sì bǎi bā shí qī juǎn shū jìn shòu jīn zǐ guāng lù dài fu zhì shì
万俟禼提举刊修《贡举敕令格式》五十卷、《看详法意》四百八十七卷，书成后献上，他被授予金紫光禄大夫，退休。
zú nián qī shí wǔ shì zhōng jìng
卒，年七十五，谥忠靖。
xiè shǐ fù guì wéi yán guān suǒ yán duō chū guì yì
禼始附桧，为言官，所言多出桧意；
jí dēng zhèng fǔ bù néng shòu qián zhì suì wǔ guì qù
及登政府，不能受钳制，遂忤桧去。
guì sǐ dì qīn zhèng jiāng fǎn guì suǒ wéi shǒu zhào xiè hái
桧死，帝亲政，将反桧所为，首召禼还。
xiè zhǔ hé gù wèi wú yì yú guì shì lùn yì báo zhī
禼主和固位，无异于桧，士论益薄之。
hán tuō zhòu zì jié fu wèi zhōng xiàn wáng qí zēng sūn yě
韩侂胄字节夫，魏忠献王琦曾孙也。
fù chéng qǔ gāo zōng xiàn shèng cí liè huáng hòu nǚ dì shì zhì bǎo níng jūn chéng xuān shǐ
父诚，娶高宗宪圣慈烈皇后女弟，仕至宝宁军承宣使。
tuō zhòu yǐ fù rèn rù guān lì gé mén zhī hòu xuān zàn shè rén dài yù qì xiè
侂胄以父任入官，历阁门祗候、宣赞舍人、带御器械。
chún xī mò yǐ rǔ zhōu fáng yù shǐ zhī gé mén shì
淳熙末，以汝州防御使知阁门事。
xiào zōng bēng guāng zōng yǐ jí bù néng zhí sàng zhōng wài xiōng xiōng zhào rǔ yú yì dìng cè lì huáng zǐ jiā wáng
孝宗崩，光宗以疾不能执丧，中外汹汹，赵汝愚议定策立皇子嘉王。
shí xiàn shèng tài hòu jū cí fú gōng ér tuō zhòu yā shàn cí fú nèi shì zhāng zōng yǐn rǔ yú nǎi shǐ tuō zhòu jiè zōng yǐn yǐ qí yì mì qǐ tài hòu
时宪圣太后居慈福宫，而侂胄雅善慈福内侍张宗尹，汝愚乃使侂胄介宗尹以其议密启太后。
tuō zhòu liǎng zhì gōng mén bù huò mìng páng huáng yù tuì yù zhòng huá gōng tí jǔ guān lǐ wèn gù rù bái xiàn shèng yán shén kěn qiè xiàn shèng kě qí yì
侂胄两至宫门，不获命，彷徨欲退，遇重华宫提举关礼问故，入白宪圣，言甚恳切，宪圣可其议。
lǐ yǐ gào tuō zhòu tuō zhòu chí bái rǔ yú
礼以告侂胄，侂胄驰白汝愚。
rì yǐ xiàng xī rǔ yú jí mìng diàn shuài guō gǎo yǐ suǒ bù bīng yè fēn wèi nán běi nèi
日已向夕，汝愚亟命殿帅郭杲以所部兵夜分卫南北内。
yì rì xiàn shèng tài hòu jí sàng cì chuí lián zǎi chén chuán zhǐ mìng jiā wáng jí huáng dì wèi
翌日，宪圣太后即丧次垂帘，宰臣传旨，命嘉王即皇帝位。
níng zōng jì lì tuō zhòu yù tuī dìng cè ēn rǔ yú yuē wú zōng chén yě rǔ wài qī yě hé kě yǐ yán gōng
宁宗既立，侂胄欲推定策恩，汝愚曰："吾宗臣也，汝外戚也，何可以言功？
wéi zhǎo yá zhī chén zé dāng tuī shǎng
惟爪牙之臣，则当推赏。
nǎi jiā guō gǎo jié yuè ér tuō zhòu dàn qiān yí zhōu guān chá shǐ jiān shū mì dōu chéng zhǐ
"乃加郭杲节钺，而侂胄但迁宜州观察使兼枢密都承旨。
tuō zhòu shǐ jué wàng rán yǐ chuán dǎo zhào zhǐ jìn jiàn qīn xìng shí shí chéng jiàn qiè nòng wēi fú
侂胄始觖望，然以传导诏旨，浸见亲幸，时时乘间窃弄威福。
zhū xī bái rǔ yú dāng yòng hòu shǎng chou qí láo ér shū yuǎn zhī rǔ yú bù yǐ wéi yì
朱熹白汝愚当用厚赏酬其劳而疏远之，汝愚不以为意。
yòu zhèng yán huáng dù yù hé tuō zhòu móu xiè chì qù
右正言黄度欲劾侂胄，谋泄，斥去。
zhū xī zòu qí jiān tuō zhòu nù shǐ yōu rén é guān kuò xiù xiàng dà rú xì yú shàng qián xī suì qù
朱熹奏其奸，侂胄怒，使优人峨冠阔袖象大儒，戏于上前，熹遂去。
péng guī nián qǐng liú xī ér zhú tuō zhòu
彭龟年请留熹而逐侂胄。
wèi jǐ guī nián yǔ jùn
未几，龟年与郡；
tuō zhòu jìn bǎo níng jūn chéng xuān shǐ tí jǔ yòu shén guān
侂胄进保宁军承宣使，提举佑神观。
zì shì zhòu yì yòng shì ér yǐ yì shǎng gù yuàn rǔ yú rì shēn
自是，胄益用事，而以抑赏故，怨汝愚日深。
zhá chuān liú bì zhě nǎng yǔ tuō zhòu tóng zhī gé mén shì pō yǐ zhī shū zì fù
霅川刘弼者，曩与侂胄同知阁门事，颇以知书自负。
fāng yì nèi chán shí rǔ yú dú yǔ tuō zhòu jì yì bì fú de yù wén nèi huái bù píng zhì shì wèi tuō zhòu yuē zhào xiāng yù zhuān dà gōng jūn qǐ wéi bù dé jié dù jiāng kǒng bù miǎn lǐng hǎi zhī xíng yǐ
方议内禅时，汝愚独与侂胄计议，弼弗得与闻，内怀不平，至是，谓侂胄曰："赵相欲专大功，君岂惟不得节度，将恐不免岭海之行矣。
tuō zhòu è rán yīn wèn jì bì yuē wéi yǒu yòng tái jiàn ěr
"侂胄愕然，因问计，弼曰："惟有用台谏尔。
tuō zhòu wèn ruò hé ér kě
"侂胄问："若何而可？
bì yuē yù bǐ pī chū shì yě
"弼曰："御笔批出是也。
tuō zhòu wù jí yǐ nèi pī chú suǒ zhī liú dé xiù wèi jiān chá yù shǐ yáng dà fǎ wèi diàn zhōng shì yù shǐ
"侂胄悟，即以内批除所知刘德秀为监察御史，杨大法为殿中侍御史；
ba wú liè jiān chá yù shǐ ér yòng liú sān jié dài zhī
罢吴猎监察御史，而用刘三杰代之。
yú shì yán lù jiē tuō zhòu zhī dǎng rǔ yú zhī jī shǐ wēi
于是言官都是韩侂胄的党羽，赵汝愚的地位开始危机。
tuō zhòu yù zhú rǔ yú ér nán qí míng móu yú jīng tāng tāng yuē bǐ zōng xìng wū yǐ móu wēi shè jì kě yě
侂胄欲逐汝愚而难其名，谋于京镗，镗曰："彼宗姓，诬以谋危社稷可也。
qìng yuán yuán nián tuō zhòu yǐn li mù wèi yòu zhèng yán
"庆元元年，侂胄引李沐为右正言。
mù cháng yǒu qiú yú rǔ yú bù huò jí zòu rǔ yú yǐ tóng xìng jū xiàng wèi jiāng bù lì yú shè jì
沐尝有求于汝愚不获，即奏汝愚以同姓居相位，将不利于社稷。
rǔ yú bà xiāng
汝愚罢相。
shǐ tuō zhòu zhī jiàn rǔ yú xú yì shí jiàn zhī rǔ yú jì chì suì bìng zhú yì
始，侂胄之见汝愚，徐谊实荐之，汝愚既斥，遂并逐谊。
zhū xī péng guī nián huáng dù li xiáng yáng jiǎn lǚ zǔ jiǎn děng yǐ gōng tuō zhòu dé zuì tài xué shēng yáng hóng zhōng zhāng quē xú fàn jiǎng fu lín zhòng lín zhōu duān cháo děng yòu yǐ shàng shū lùn tuō zhòu biān zhì cháo shì yǐ yán tuō zhòu zāo zé zhě shù shí rén
朱熹、彭龟年、黄度、李祥、杨简、吕祖俭等以攻侂胄得罪，太学生杨宏中、张（缺）、徐范、蒋傅、林仲麟、周端朝等又以上书论侂胄编置，朝士以言侂胄遭责者数十人。
yǐ ér tuō zhòu bài bǎo níng jūn jié dù shǐ tí jǔ yòu shén guān
已而侂胄拜保宁军节度使、提举佑神观。
yòu shè wěi xué zhī mù yǐ wǎng kuò rǔ yú zhū xī mén xià zhī míng zhī shì
又设伪学之目，以网括汝愚、朱熹门下知名之士。
yòng hé dàn hú hóng wéi yán guān
用何澹、胡纮为言官。
dàn yán wěi xué yi jiā fēng lì huò zhǐ rǔ yú wèi wěi xué zuì shǒu
澹言伪学宜加风厉，或指汝愚为伪学罪首。
hóng tiáo zòu rǔ yú yǒu shí bù xùn qiě jí xú yì
纮条奏汝愚有十不逊，且及徐谊。
rǔ yú zhé yǒng zhōu yì zhé nán ān jūn
汝愚谪永州，谊谪南安军。
lǜ tā rì rǔ yú fù yòng mì yù héng shǒu qián móu tú zhī rǔ yú dǐ héng bào hōng
虑他日汝愚复用，密谕衡守钱鍪图之，汝愚抵衡暴薨。
liú zhèng jiù zài dōu táng zhòng rǔ tuō zhòu zhì shì liú dé xiù lùn zhèng yǐn yòng wěi dǎng zhèng zuò bà chì
留正旧在都堂众辱侂胄，至是，刘德秀论正引用伪党，正坐罢斥。
lì bù shàng shū yè zhù yào shì láng ní sī liè shū lùn wěi xué sī bù cóng tuō zhòu nǎi zhuó zhù zhí zhèng ér miǎn sī guān
吏部尚书叶翥要侍郎倪思列疏论伪学，思不从，侂胄乃擢翥执政而免思官。
tuō zhòu jiā kāi fǔ yí tóng sān sī
侂胄加开府仪同三司。
shí tái jiàn yíng hé tuō zhòu yì yǐ gōng wěi xué wéi yán rán dàn qīng yì bù yù xiǎn chì xī
时台谏迎合侂胄意，以攻伪学为言，然惮清议，不欲显斥熹。
tuō zhòu yì wèi kuài yǐ chén gǔ cháng gōng xī zhào chú gǔ bīng bù shì láng
侂胄意未快，以陈贾尝攻熹，召除贾兵部侍郎。
wèi zhì jí chú chén jì zǔ tái chá
未至，亟除沈继祖台察。
jì zǔ wū xī shí zuì luò zhí bà cí
继祖诬熹十罪，落职罢祠。
sān nián liú sān jié rù duì yán qián rì wěi dǎng jīn biàn ér wèi nì dǎng
三年，刘三杰入对，言前日伪党，今变而为逆党。
tuō zhòu dà xǐ jí rì chú sān jié wèi yòu zhèng yán ér zuò wěi xué nì dǎng dé zuì zhě wǔ shí yǒu jiǔ rén
侂胄大喜，即日除三杰为右正言，而坐伪学逆党得罪者五十有九人。
wáng yǎn xiàn yán lìng shěng bù jí jì wěi xué xìng míng yáo yù qǐng xiáng zhào yán wěi xué zhī jìn èr rén jiē de qiān guān
王沇献言令省部籍记伪学姓名，姚愈请降诏严伪学之禁，二人皆得迁官。
shī kāng nián chén dǎng shān you lóng lín cǎi jiē yǐ gōng wěi xué jiǔ jū yán lù ér zhāng fǔ zhāng yán chéng sōng lǜ yóu cǐ bǐng zhèng
施康年、陈谠、邓友龙、林采皆以攻伪学久居言路，而张釜、张岩、程松率由此秉政。
sì nián tuō zhòu bài shǎo fù fēng yù guó gōng
四年，侂胄拜少傅，封豫国公。
yǒu cài liǎn zhě cháng dé zuì rǔ yú zhí ér qíng zhī
有蔡琏者尝得罪，汝愚执而黥之。
wǔ nián tuō zhòu shǐ liǎn gào rǔ yú dìng cè shí yǒu yì móu jù qí bīn kè suǒ yán qī shí zhǐ
五年，侂胄使琏告汝愚定策时有异谋，具其宾客所言七十纸。
tuō zhòu yù dǎi péng guī nián céng sān pìn xú yì chén yǒu kāi xià dà lǐ jū zhī fàn zhòng yì lì zhēng nǎi zhǐ
侂胄欲逮彭龟年、曾三聘、徐谊、沈有开下大理鞫之，范仲艺力争乃止。
qí nián qiān shǎo shī fēng píng yuán jùn wáng
其年迁少师，封平原郡王。
liù nián jìn tài fù
六年，进太傅。
wù zhōu bù yī lǚ zǔ tài shàng shū yán dào xué bù kě jìn qǐng zhū tuō zhòu yǐ zhōu bì dà wèi xiāng
婺州布衣吕祖泰上书言道学不可禁，请诛侂胄，以周必大为相。
tuō zhòu dà nù jué zhàng liú qīn zhōu
侂胄大怒，决杖流钦州。
yán zhě xī tuō zhòu yì hé bì dà shǒu zhí wěi dǎng
言者希侂胄意，劾必大首植伪党。
jiàng wèi shǎo bǎo
降为少保。
yī shí shàn lèi xī lí dǎng huò suī běn tuō zhòu yì ér móu shí shǐ jīng tāng
一时善类悉罹党祸，虽本侂胄意，而谋实始京镗。
dǎi tāng sǐ tuō zhòu yì shāo yàn qián shì zhāng xiào bó yǐ wéi bù chí dǎng jìn hòu kǒng bù miǎn bào fù zhī huò
逮镗死，侂胄亦稍厌前事，张孝伯以为不弛党禁，后恐不免报复之祸。
tuō zhòu yǐ wéi rán zhuī fù rǔ yú zhū xī zhí míng liú zhèng zhōu bì dà yì fù zhì hái zhèng xú yì děng jiē xiān hòu fù guān
侂胄以为然，追复汝愚、朱熹职名，留正、周必大亦复秩还政，徐谊等皆先后复官。
wěi dǎng zhī jìn jìn jiě
伪党之禁浸解。
sān nián bài tài shī
三年，拜太师。
jiān huì mín jú xià yǔn zhōng shàng shū qǐng tuō zhòu píng zhāng guó zhèng tuō zhòu miào wèi cí xiè qǐ zhì qí shì zhào bù xǔ yǔn zhōng fàng bà
监惠民局夏允中上书，请侂胄平章国政，侂胄缪为辞谢，乞致其仕，诏不许，允中放罢。
shí tuō zhòu yǐ shì lì gǔ shì dà fū zhī xīn xuē shū shì xīn qì jí chén qiān jiē qǐ fèi xiǎn yòng dāng shí gù yǒu kùn yú jiǔ chì sǔn wǎn jié yǐ guī róng jìn zhě yǐ
时侂胄以势利蛊士大夫之心，薛叔似、辛弃疾、陈谦皆起废显用，当时固有困于久斥，损晚节以规荣进者矣。
ruò chén zì qiáng zé yǐ tuō zhòu tóng zǐ shī zì xuǎn rén bù shù nián zhì wèi zǎi xiàng ér sū shī dàn zhōu yún yòu tuō zhòu sī yì yě yì jiē yù wén guó zhèng chāo qǔ xiǎn shì
若陈自强则以侂胄童子师，自选人不数年致位宰相，而苏师旦、周筠又侂胄厮役也，亦皆预闻国政，超取显仕。
qún xiǎo ē fù shì yàn xūn zhuó
群小阿附，势焰熏灼。
tuō zhòu fán suǒ yù wèi zǎi zhí tì xī bù gǎn wèi yì zì qiáng zhì yìn kōng míng chì zhá shòu zhī wéi suǒ yù yòng sān xǐng bù yù zhī yě
侂胄凡所欲为，宰执惕息不敢为异，自强至印空名敕札授之，惟所欲用，三省不预知也。
yán lù è sāi měi yuè jǔ lùn èr sān cháng shì ér yǐ wèi zhī yuè kè
言路厄塞，每月举论二三常事而已，谓之月课。
huò quàn tuō zhòu lì gài shì gōng míng yǐ zì gù zhě yú shì huī fù zhī yì xìng
或劝侂胄立盖世功名以自固者，于是恢复之议兴。
yǐ diàn qián dōu zhǐ huī shǐ wú xī wèi xìng zhōu dū tǒng shí zhě duō yán xī bù kě zhǔ xī shī bì pàn tuō zhòu bù xǐng
以殿前都指挥使吴曦为兴州都统，识者多言曦不可，主西师必叛，侂胄不省。
ān fēng shǒu lì zhòng fāng yán huái běi liú mín yuàn guī fù huì xīn qì jí rù jiàn yán dí guó bì luàn bì wáng yuàn shǔ yuán lǎo dà chén yù wèi yìng biàn jì zhèng tǐng shān you lóng děng yòu fù hè qí yán
安丰守厉仲方言淮北流民愿归附，会辛弃疾入见，言敌国必乱必亡，愿属元老大臣预为应变计，郑挺、邓友龙等又附和其言。
kāi xǐ gǎi yuán jìn shì máo zì zhī tíng duì yán dāng chéng jī yǐ dìng zhōng yuán tuō zhòu dà yuè
开禧改元，进士毛自知廷对，言当乘机以定中原，侂胄大悦。
zhào zhōng wài zhū jiāng mì wéi xíng jūn zhī jì
诏中外诸将密为行军之计。
xiān shì yáng fǔ fu bó chéng yán bīng bù kě dòng dǐ zuì
先是，杨辅、傅伯成言兵不可动，抵罪。
zhì shì wǔ xué shēng huá yuè kòu hūn qǐ zhǎn tuō zhòu sū shī dàn zhōu yún yǐ xiè tiān xià jiàn yì dài fū li dà yì yì lùn zhǐ kāi biān
至是，武学生华岳叩阍乞斩侂胄、苏师旦、周筠以谢天下，谏议大夫李大异亦论止开边。
yuè xià dà lǐ hé zuì biān zhì dà yì chì qù
岳下大理劾罪编置，大异斥去。
chén zì qiáng yuán gù shì qǐ mìng tuō zhòu jiān lǐng píng zhāng tái jiàn shān you lóng děng jì yǐ wéi qǐng tuō zhòu chú píng zhāng jūn guó shì
陈自强援故事乞命侂胄兼领平章，台谏邓友龙等继以为请，侂胄除平章军国事。
xiāo kuǐ li bì shí zài tài cháng lùn dìng diǎn lǐ sān rì yī zhāo yīn zhì dōu táng xù bān chéng xiàng zhī shàng sān xǐng yìn bìng nà qí dì
萧逵、李壁时在太常，论定典礼，三日一朝，因至都堂，序班丞相之上，三省印并纳其第。
tuō zhòu nì sū shī dàn wèi fù xīn chú shī dàn ān yuǎn jūn jié dù shǐ
侂胄昵苏师旦为腹心，除师旦安远军节度使。
zì zhì jī sù fáng yú sī dì shèn zhě jiǎ zuò yù bǐ shēng chù jiàng shuài shì guān jī yào wèi cháng zòu bǐng rén mò gǎn yán
自置机速房于私第，甚者假作御笔，升黜将帅，事关机要，未尝奏禀，人莫敢言。
èr nián yǐ xuē shū shì wèi jīng hú xuān yù shǐ
二年，以薛叔似为京湖宣谕使；
shān you lóng wèi liǎng huái xuān yù shǐ
邓友龙为两淮宣谕使；
chéng sōng wèi sì chuān xuān fǔ shǐ wú xī fù zhī
程松为四川宣抚使，吴曦副之。
xú bāng xiàn zì chǔ zhōu zhào jiàn yǐ mǐ bīng wéi yán wǔ tuō zhòu yì xuē èr zhì
徐邦宪自处州召见，以弭兵为言，忤侂胄意，削二秩。
yú shì zuǒ sī jiàn yì bō dà lǐ shǎo qīng chén jǐng jùn tài xué bó shì qián tíng yù jiē qǐ ér yán huī fù zhī jì yǐ
于是左司谏易袚、大理少卿陈景俊、太学博士钱廷玉皆起而言恢复之计矣。
zhào tuō zhòu rì yī zhāo
诏侂胄日一朝。
you lóng shū shì bìng shēng xuān fǔ shǐ
友龙、叔似并升宣抚使。
wú xī jiān shǎn xī hé dōng zhāo fǔ shǐ huáng fǔ bīn fù zhī
吴曦兼陕西、河东招抚使，皇甫斌副之。
shí zhèn jiāng wǔ fēng jūn tǒng zhì chén xiào qìng fù sì zhōu jí hóng xiàn jiāng zhōu tǒng zhì xǔ jìn fù xīn xī xiàn guāng zhōu sūn chéng fù bāo xìn xiàn
时镇江武锋军统制陈孝庆复泗州及虹县，江州统制许进复新息县，光州孙成复褒信县。
jié shū wén tuō zhòu nǎi yì jiàng zhào qù zhū jiāng jìn bīng
捷书闻，侂胄乃议降诏趣诸将进兵。
wèi jǐ huáng fǔ bīn bīng bài yú táng zhōu
未几，皇甫斌兵败于唐州；
qín shì fǔ zhì chéng gù jūn kuì
秦世辅至城固军溃；
guō zhuō li rǔ yì bài yú sù zhōu dí zhuī wéi zhuō zhuō zhí tǒng zhì tián jùn mài yǐ yí dí nǎi huò miǎn
郭倬、李汝翼败于宿州，敌追围倬，倬执统制田俊迈以遗敌，乃获免。
shì wén shān you lóng ba yǐ yuè qiū chóng dài wéi xuān fǔ shǐ
事闻，邓友龙罢，以岳丘崈代为宣抚使。
tuō zhòu jì sàng shī shǐ jué wèi shī dàn suǒ wù
侂胄既丧师，始觉为师旦所误。
tuō zhòu zhāo li bì yǐn jiǔ jiǔ hān yǔ jí shī dàn bì wēi zhāi qí guò tuō zhòu yǐ wéi rán
侂胄招李壁饮酒，酒酣，语及师旦，壁微摘其过侂胄以为然。
bì nǎi xī shǔ qí zuì zàn tuō zhòu chì qù zhī
壁乃悉数其罪，赞侂胄斥去之。
yì rì shī dàn zhé sháo zhōu zhǎn guō zhuō yú jīng kǒu liú li rǔ yì wáng dà jié li shuǎng yú lǐng nán
翌日，师旦谪韶州，斩郭倬于京口，流李汝翼、王大节、李爽于岭南。
yǐ ér jīn rén dù huái gōng lú hé zhēn yáng qǔ ān fēng háo yòu gōng xiāng yáng zhì zǎo yáng nǎi yǐ qiū chóng qiān shū shū mì yuàn shì dū shì jiāng huái jūn mǎ
已而金人渡淮，攻庐、和、真、扬，取安丰、濠，又攻襄阳，至枣阳，乃以丘崈佥书枢密院事，督视江、淮军马。
tuō zhòu shū jiā cái èr shí wàn yǐ zhù jūn ér yù qiū chóng mù rén chí shū bì fù dí yíng wèi yòng bīng nǎi sū shī dàn shān you lóng huáng fǔ bīn suǒ wéi fēi cháo tíng yì
侂胄输家财二十万以助军，而谕丘崈募人持书币赴敌营，谓用兵乃苏师旦、邓友龙、皇甫斌所为，非朝廷意。
jīn rén dá shū cí shén jù qiě duō suǒ yào suǒ wèi tuō zhòu wú yì yòng bīng shī dàn děng ān dé zhuān
金人答书辞甚倨，且多所要索，谓侂胄无意用兵，师旦等安得专。
chóng yòu qiǎn shū xǔ hái huái běi liú mín jí jīn nián suì bì jīn rén nǎi yǒu xǔ yì
崈又遣书许还淮北流民及今年岁币，金人乃有许意。
huì zhāo fǔ shǐ guō ní yǔ jīn rén zhàn bài yú liù hé
会招抚使郭倪与金人战，败于六合；
jīn rén gōng shǔ wú xī pàn shòu jīn mìng chēng shǔ wáng
金人攻蜀，吴曦叛，受金命称蜀王。
chóng qǐ yí shū dí yíng shēn qián yì qiě wèi jīn rén zhǐ tài shī píng zhāng wéi shǒu móu yi miǎn xì xián
崈乞移书敌营伸前议，且谓金人指太师平章为首谋，宜免系衔。
tuō zhòu fèn chóng zuò ba
侂胄忿，崈坐罢。
xī fǎn zhuàng wén jǔ cháo zhèn hài
曦反状闻，举朝震骇。
tuō zhòu jí yí xī shū xǔ yǐ máo tǔ zhī fēng shū wèi dá ér ān nèi yáng jù yuán yǐ lǜ yì shì zhū xī yǐ
侂胄亟遗曦书，许以茅土之封，书未达而安内、杨巨源已率义士诛曦矣。
tuō zhòu lián qiǎn fāng xìn rú shǐ běi qǐng hé yǐ lín gǒng chén wèi tōng xiè shǐ
侂胄连遣方信孺使北请和，以林拱辰为通谢使。
jīn rén yù zé zhèng lóng yǐ qián lǐ lù yǐ qīn jiāng wèi jiè qiě suǒ kào jūn yín fán shù qiān wàn ér fù sòng shǒu yì yòng bīng zhī chén
金人欲责正隆以前礼赂，以侵疆为界，且索犒军银凡数千万，而缚送首议用兵之臣。
xìn rú guī bái shì cháo táng bù gǎn chì yán tuō zhòu qióng qí shuō nǎi wēi jí zhī
信孺归，白事朝堂，不敢斥言，侂胄穷其说，乃微及之。
tuō zhòu dà nù hé yì suì chuò
侂胄大怒，和议遂辍。
qǐ xīn qì jí wèi shū mì dōu chéng zhǐ
起辛弃疾为枢密都承旨。
huì qì jí sǐ nǎi yǐ diàn qián fù dōu zhǐ huī shǐ zhào chún wèi jiāng huái zhì zhì shǐ fù ruì yì yòng bīng
会弃疾死，乃以殿前副都指挥使赵淳为江、淮制置使，复锐意用兵。
zì bīng xìng yǐ lái shǔ kǒu hàn huái zhī mín sǐ yú bīng gē zhě bù kě shèng jì gōng sī zhī lì dà qū ér tuō zhòu yì yóu wèi yǐ zhōng wài yōu jù
自兵兴以来，蜀口、汉、淮之民死于兵戈者，不可胜计，公私之力大屈，而侂胄意犹未已，中外忧惧。
lǐ bù shì láng shǐ mí yuǎn shí jiān zī shàn táng yì shàn móu zhū tuō zhòu yì shén mì huáng zǐ róng wáng rù zòu yáng huáng hòu yì cóng zhōng lì qǐng nǎi de mì zhǐ
礼部侍郎史弥远，时兼资善堂翊善，谋诛侂胄，议甚秘，皇子荣王入奏，杨皇后亦从中力请，乃得密旨。
mí yuǎn yǐ gào cān zhī zhèng shì qián xiàng zǔ li bì
弥远以告参知政事钱象祖、李壁。
yù bǐ yún hán tuō zhòu jiǔ rèn guó bǐng qīng qǐ bīng duān shǐ nán běi shēng líng wang lí xiōng hài kě ba píng zhāng jūn guó shì yǔ zài wài gōng guàn
御笔云："韩侂胄久任国柄，轻启兵端，使南北生灵枉罹凶害，可罢平章军国事，与在外宫观。
chén zì qiáng ē fù chōng wèi bù xù guó shì kě ba yòu chéng xiàng
陈自强阿附充位，不恤国事，可罢右丞相。
rì xià chū guó mén
日下出国门。
réng lìng quán zhǔ guǎn diàn qián sī gōng shì xià zhèn yǐ bīng sān bǎi fáng hù
"仍令权主管殿前司公事夏震以兵三百防护。
xiàng zǔ yù zòu shěn bì wèi shì liú kǒng xiè bù kě
象祖欲奏审，壁谓事留恐泄，不可。
yì rì tuō zhòu rù cháo zhèn hē zhǐ yú tú yōng zhì yù jīn yuán cè jí shā zhī
翌日，侂胄入朝，震呵止于途，拥至玉津园侧殛杀之。
xiān yī rì zhōu yún wèi tuō zhòu shì jiāng bù shàn tuō zhòu yǔ zì qiáng móu yòng lín xíng kě wèi jiàn yì dài fū jǐn jī móu tuō zhòu zhě
先一日，周筠谓侂胄，事将不善，侂胄与自强谋用林行可为谏议大夫，尽击谋侂胄者。
shì rì xíng kě fāng qǐng duì zì qiáng zuò dài lòu yuàn yǔ tóng liè yuē jīn rì dà pō shàng diàn
是日，行可方请对，自强坐待漏院，语同列曰："今日大坡上殿。
é tuō zhòu xiān qū zhì xiàng zǔ sè biàn
"俄侂胄先驱至，象祖色变。
xún bào tuō zhòu yǐ yā chū xiàng zǔ nǎi rù zòu
寻报侂胄已押出，象祖乃入奏。
yǒu zhào zhǎn sū shī dàn yú guǎng dōng
有诏斩苏师旦于广东。
jiā dìng yuán nián jīn rén qiú hán tuō zhòu shǒu nǎi mìng lín ān fǔ zhuó tuō zhòu guān qǔ qí shǒu yí zhī
嘉定元年，金人求函侂胄首，乃命临安府斫侂胄棺，取其首遗之。
tuō zhòu yòng shì shí sì nián wēi xíng gōng shěng quán zhèn yù nèi
侂胄用事十四年，威行宫省，权震寓内。
cháng záo shān wèi yuán xià kàn zōng miào
尝凿山为园，下瞰宗庙。
chū rù gōng wéi wú dù
出入宫闱无度。
xiào zōng chóu xī sī zhèng zhī suǒ yǎn rán jū zhī lǎo gōng rén jiàn zhī wǎng wǎng chuí tì
孝宗畴昔思政之所，偃然居之，老宫人见之往往垂涕。
yán yù cǎo zhì yán qí de shèng zhī qīng
颜棫草制，言其得圣之清。
yì bō zhuàn dá zhào yǐ yuán shèng bāo zhī
易袚撰答诏，以元圣褒之。
sì fāng tóu shū xiàn sòng zhě wèi yī huò dàn shì bù zú yǐ shì qí xūn yǒu chēng wéi wǒ wáng zhě
四方投书献颂者，谓伊、霍、旦、奭不足以似其勋，有称为"我王"者。
yú zhé qǐng jiā jiǔ cì zhào shī yì niàn qǐ zhì píng yuán jùn wáng fǔ guān shǔ
余嚞请加九锡，赵师｛睪卄｝乞置平原郡王府官属。
tuō zhòu jiē dāng zhī bù cí
侂胄皆当之不辞。
suǒ bì qiè zhāng tán wáng chén jiē fēng jùn guó fū rén hào sì fū rén měi nèi yàn yǔ fēi pín zá zuò shì shì jiāo jù yè tíng jiē è zhī
所嬖妾张、谭、王、陈皆封郡国夫人，号"四夫人"，每内宴，与妃嫔杂坐，恃势骄倨，掖庭皆恶之；
qí xià shòu fēng zhě yóu zhòng
其下，受封者尤众。
zhì shì lùn sì fū rén zuì huò zhàng huò tú yú shù shí rén zòng qiǎn zhī
至是，论四夫人罪，或杖或徒，余数十人纵遣之。
yǒu sī jí qí jiā duō shèng yú fú yù zhī shì qí tiě wěn jí yǐ
有司籍其家，多乘舆服御之饰，其僣紊极矣。
shǐ tuō zhòu yǐ dǎo dá zhōng wài zhī yán suì jiàn chǒng rèn
始，侂胄以导达中外之言，遂见宠任。
zhū xī péng guī nián jì yǐ lùn tuō zhòu qù guì qī wú jū yǔ rén yuē dì chū wú gù liú tuō zhòu yì shǐ yǒu yī rén jì yán zhī qù zhī yì ěr
朱熹、彭龟年既以论侂胄去，贵戚吴琚语人曰："帝初无固留侂胄意，使有一人继言之，去之易尔。
ér yī shí tái jiàn jí zhí zhèng dà chén duō qí dǎng yǔ gù rěn qí è yǐ dǐ dà lù
而一时台谏及执政大臣多其党与，故稔其恶以底大僇。
kāi xǐ yòng bīng dì yì fú shàn yě
开禧用兵，帝意弗善也。
tuō zhòu sǐ níng zōng yù dà chén yuē huī fù qǐ fēi měi shì dàn bù liàng lì ěr
侂胄死，宁宗谕大臣曰："恢复岂非美事，但不量力尔。
tuō zhòu qǔ xiàn shèng wú huáng hòu zhí nǚ wú zi qǔ lǔ yi yi zi wèi hòu míng gōng shān jì zhū tuō zhòu xuē jí liú shā mén dǎo yún
侂胄娶宪圣吴皇后侄女，无子，取鲁〈宜宜〉子为后，名工彡，既诛侂胄，削籍流沙门岛云。
dīng dà quán zì zi wàn zhèn jiāng rén
丁大全字子万，镇江人。
miàn lán sè
面蓝色。
jiā xī èr nián jǔ jìn shì diào xiāo shān wèi
嘉熙二年举进士，调萧山尉。
shàng yè shuài kǔn ān fǔ shǐ shǐ yán zhī sì zhòng bīn tuì dú liú dà quán kuǎn qǔ shèn zhì qī yǐ tā rì bì dà yòng
上谒帅阃，安抚使史岩之俟众宾退，独留大全，款曲甚至，期以他日必大用。
dà quán wèi qī lǐ bì xù yín yuán yǐ qǔ chǒng wèi
大全为戚里婢婿，寅缘以取宠位。
shì nèi shì lú yǔn shēng dǒng sòng chén
事内侍卢允升、董宋臣。
lèi guān wèi dà lǐ sī zhí tiān chà tōng pàn ráo zhōu
累官为大理司直、添差通判饶州。
rù wèi tài fǔ sì bù diào shàng shū chá yán suǒ jiǎn yuè jiāng zhōu fēn sī fù jiān shū mì yuàn biān xiū guān
入为太府寺簿，调尚书茶盐所检阅江州分司，复兼枢密院编修官。
bài yòu zhèng yán jiān shì jiǎng cí
拜右正言兼侍讲，辞。
gǎi yòu sī jiàn bài diàn zhōng shì yù shǐ
改右司谏，拜殿中侍御史。
shēng shì yù shǐ jiān shì dú
升侍御史兼侍读。
hé zòu chéng xiàng dǒng huái zhāng wèi xià dà quán yè bàn diào yú bīng bǎi yú rén lòu rèn wéi huái dì yǐ tái dié qū pò zhī chū dài lìng yú huái zhì dà lǐ sì yù yǐ cǐ kǒng zhī
劾奏丞相董槐，章未下，大全夜半调隅兵百余人，露刃围槐第，以台牒驱迫之出，绐令舆槐至大理寺，欲以此恐之。
xū yú chū běi guān qì huái jiào hū ér sàn
须臾，出北关，弃槐，嘂呼而散。
huái xú bù rù jiē dài sì bà xiāng zhī mìng xià yǐ
槐徐步入接待寺，罢相之命下矣。
zì shì zhì qì jiāo ào dào lù yǐ mù
自是志气骄傲，道路以目。
xún wèi yòu jiàn yì dài fū jìn duān míng diàn xué shì qiān shū shū mì yuàn shì fēng dān yáng jùn hòu jìn tóng zhī shū mì yuàn shì jiān quán cān zhī zhèng shì
寻为右谏议大夫，进端明殿学士、佥书枢密院事，封丹阳郡侯，进同知枢密院事兼权参知政事。
bǎo yòu liù nián bài cān zhī zhèng shì
宝祐六年，拜参知政事。
sì yuè bài yòu chéng xiàng jiān shū mì shǐ jìn fēng gōng
四月，拜右丞相兼枢密使，进封公。
chū dà quán yǐ yuán jiè wèi jiǔ jiāng zhì zhì fù shǐ jiè tān qiě kè dǎi xì yú hú tǔ háo dū cù shū qián shén jí
初，大全以袁玠为九江制置副使，玠贪且刻，逮系渔湖土豪，督促输钱甚急。
tǔ háo nù jǐn yǐ yú zhōu jì běi lái zhī bīng
土豪怒，尽以鱼舟济北来之兵。
tài xué shēng chén zōng liú fǔ huáng yōng céng wéi chén yi zhōng lín zé zǔ děng liù rén fú què shàng shū sòng dà quán
太学生陈宗、刘黼、黄镛、曾唯、陈宜中、林则祖等六人，伏阙上书讼大全。
tái chén wēng yīng bì wú yǎn wèi dà quán yīng quǎn qián zhì xué xiào biǎn zhú zōng děng
台臣翁应弼、吴衍为大全鹰犬，钤制学校，贬逐宗等。
kāi qìng yuán nián jiǔ yuè bà xiāng yǐ guān wén diàn dà xué shì pàn zhèn jiāng fǔ
开庆元年九月，罢相，以观文殿大学士判镇江府。
zhōng shū shè rén hóng qín jiǎo yán dà quán guǐ yù zhī zī chuān yú zhī xíng yǐn yòng xiōng è xiàn hài zhōng liáng è sāi yán lù zhuó luàn cháo gāng
中书舍人洪芹缴言："大全鬼蜮之资，穿窬之行，引用凶恶，陷害忠良，遏塞言路，浊乱朝纲。
qǐ zhuī guān yuǎn cuàn yǐ shēn guó fǎ yǐ xiè tiān xià
乞追官远窜，以伸国法，以谢天下。
shì yù shǐ chén yán yòu zhèng yán cáo yǒng nián xiāng jì lùn ba
"侍御史沈炎、右正言曹永年相继论罢。
jiān chá yù shǐ zhū pí sūn fù lùn dà quán jiān huí xiǎn jiǎo hěn dú tān cán jiǎ bì xià zhī xíng wēi yǐ qián tiān xià zhī kǒu xié bì xià zhī jué lù yǐ lóng tiān xià zhī cái
监察御史朱貔孙复论："大全奸回险狡，狠毒贪残，假陛下之刑威以箝天下之口，挟陛下之爵禄以笼天下之财。
jiān chá yù shǐ ráo hǔ chén yòu lùn dà quán sì zuì jué yán lù huài rén cái jié mín lì wù biān fáng
"监察御史饶虎臣又论大全四罪：绝言路，坏人才，竭民力，误边防。
zài xuē qí guān
再削其官。
jǐng dìng yuán nián zhào shǒu zhōng fèng dài fū zhì shì
景定元年，诏守中奉大夫致仕。
chén liáo yán qǐ yuǎn cuàn shǐ bù shī xíng
臣僚言"乞远窜使不失刑。
zhào sòng nán kāng jūn jū zhù
"诏送南康军居住。
tái chén fù yǐ wéi yán zhuī sān guān yí sòng nán ān jūn jū zhù
台臣复以为言，追三官，移送南安军居住。
míng nián jiān chá yù shǐ liú yìng lóng qǐng jiā cuàn zhuī xuē liǎng guān yí cuàn guì zhōu tuán liàn shǐ
明年，监察御史刘应龙请加窜，追削两官，移窜贵州团练使。
yǔ zhōu shǒu yóu wēng míng shī sè bēi jiǔ jiān wēng míng su dà quán yīn zào gōng shǐ jiāng tōng mán wéi bù guǐ
与州守游翁明失色杯酒间，翁明诉大全阴造弓矢，将通蛮为不轨。
zhū sì sūn yǐ wén yú cháo
朱禩孙以闻于朝。
yòu míng nián yí zhì xīn zhōu
又明年，移置新州。
tài cháng shǎo qīng jiān quán zhí shè rén yuàn liú zhèn sūn jiǎo zòu qǐ yí xǐ hǎi dǎo
太常少卿兼权直舍人院刘震孙缴奏乞移徙海岛。
sì nián zhēng yuè jiàng guān bì qiān hù sòng zhōu guò téng zhōu jǐ zhī yú shuǐ ér sǐ
四年正月，将官毕迁护送，舟过藤州，挤之于水而死。
dà quán zhī huái xi zǒng lǐng zhèng yǔ fù jiǎ wú mén shǐ yù jié quē yǔ bù cóng
大全知淮西，总领郑羽富甲吴门，始欲结（缺），羽不从。
suì lìng tái chén zhuō mèng qīng dàn zhī jí qí jiā
遂令台臣卓梦卿弹之，籍其家。
wèi zi shòu wēng pìn fù jiàn qí yàn zì qǔ wèi shì suǒ chǒu
为子寿翁聘妇，见其艳，自取，为世所丑。
jiǎ sì dào zì shī xiàn tāi zhōu rén zhì zhì shǐ shè zhī zǐ yě
贾似道字师宪，台州人，制置使涉之子也。
shǎo luò tuò wèi yóu bó bù shì cāo xíng
少落魄，为游博，不事操行。
yǐ fù yīn bǔ jiā xīng sī cāng
以父荫补嘉兴司仓。
huì qí zǐ rù gōng yǒu chǒng yú lǐ zōng wèi guì fēi suì zhào fù tíng duì fēi yú nèi zhōng fèng tāng yào yǐ gěi zhī
会其姊入宫，有宠于理宗，为贵妃，遂诏赴廷对，妃于内中奉汤药以给之。
zhuó tài cháng chéng jūn qì jiān
擢太常丞、军器监。
yì shì chǒng bù jiǎn rì zòng yóu zhū jì jiā zhì yè jí yàn yóu hú shàng bù fǎn
益恃宠不检，日纵游诸妓家，至夜即燕游湖上不反。
lǐ zōng cháng yè píng gāo wàng xī hú zhōng dēng huǒ yì cháng shí yǔ zuǒ yòu yuē cǐ bì shì dào yě
理宗尝夜凭高，望西湖中灯火异常时，语左右曰："此必似道也。
míng rì xún zhī guǒ rán shǐ jīng yǐn shǐ yán zhī jiè chì zhī
"明日询之果然，使京尹史岩之戒敕之。
yán zhī yuē shì dào suī yǒu shào nián qì xí rán qí cái kě dà yòng yě
岩之曰："似道虽有少年气习，然其材可大用也。
xún chū zhī lǐ zhōu
"寻出知澧州。
chún yòu yuán nián gǎi hú guǎng zǒng lǐng
淳祐元年，改湖广总领。
sān nián jiā hù bù shì láng
三年，加户部侍郎。
wǔ nián yǐ bǎo zhāng gé zhí xué shì wèi yán jiāng zhì zhì fù shǐ zhī jiāng zhōu jiān jiāng xī lù ān fǔ shǐ
五年，以宝章阁直学士为沿江制置副使、知江州兼江西路安抚使。
yī suì zhōng zài qiān jīng hú zhì zhì shǐ jiān zhī jiāng líng fǔ diào dù shǎng fá dé yǐ biàn yí shī xíng
一岁中，再迁京湖制置使兼知江陵府，调度赏罚，得以便宜施行。
jiǔ nián jiā bǎo wén gé xué shì jīng hú ān fǔ zhì zhì dà shǐ
九年，加宝文阁学士、京湖安抚制置大使。
shí nián yǐ duān míng diàn xué shì yí zhèn liǎng huái nián shǐ sān shí yú
十年，以端明殿学士移镇两淮，年始三十余。
bǎo yòu èr nián jiā tóng zhī shū mì yuàn shì lín hǎi jùn kāi guó gōng wēi quán rì shèng
宝祐二年，加同知枢密院事、临海郡开国公，威权日盛。
tái jiàn cháng lùn qí èr bù jiàng jí yì rán qiú qù
台谏尝论其二部将，即毅然求去。
sūn zi xiù xīn chú huái dōng zǒng lǐng wài rén hū chuán shì dào yǐ mì zòu bù kě yǐ chéng xiàng dǒng huái jù liú shēn qǐng zhī dì yǐ wéi wú yǒu huái zhōng bù gǎn qiǎn zi xiù yǐ shì dào suǒ shàn lù hè dài zhī qí jiàn dàn yǐ rú cǐ
孙子秀新除淮东总领，外人忽传似道已密奏不可矣，丞相董槐惧，留身请之，帝以为无有，槐终不敢遣子秀，以似道所善陆壑代之，其见惮已如此。
sì nián jiā cān zhī zhèng shì
四年，加参知政事。
wǔ nián jiā zhī shū mì yuàn shì
五年，加知枢密院事。
liù nián gǎi liǎng huái xuān fǔ dà shǐ
六年，改两淮宣抚大使。
zì duān píng chū mèng gǒng shuài shī huì dà yuán bīng gòng miè jīn yuē yǐ chén cài wèi jiè
自端平初，孟珙帅师会大元兵共灭金，约以陈、蔡为界。
shī wèi hái ér yòng zhào fàn móu fā bīng jù xiáo hán jué hé jīn qǔ zhōng yuán de dà yuán bīng jī bài zhī fàn jǐn yǐ shù qiān rén dùn guī
师未还而用赵范谋，发兵据殽、函，绝河津，取中原地，大元兵击败之，范仅以数千人遁归。
zhuī bīng zhì wèn yuē hé wéi ér bài méng yě
追兵至，问曰："何为而败盟也？
suì zòng gōng huái hàn zì shì bīng duān dà qǐ
"遂纵攻淮、汉，自是兵端大启。
kāi qìng chū xiàn zōng huáng dì zì jiāng zhēng shǔ shì zǔ huáng dì shí yǐ huáng dì gōng è zhōu yuán shuài wū liáng hā yóu yún nán rù jiāo zhǐ zì yōng zhōu rǒu guǎng xī pò hú nán chuán xí shù sòng bèi méng zhī zuì
开庆初，宪宗皇帝自将征蜀，世祖皇帝时以皇弟攻鄂州，元帅兀良哈由云南入交阯，自邕州蹂广西，破湖南，传檄数宋背盟之罪。
lǐ zōng dà jù nǎi yǐ zhào kuí jūn xìn zhōu yù guǎng bīng
理宗大惧，乃以赵葵军信州，御广兵；
yǐ shì dào jūn hàn yáng yuán è jí jūn zhōng bài yòu chéng xiàng
以似道军汉阳，援鄂，即军中拜右丞相。
shí yuè è dōng nán zōu pò sòng rén zài zhù zài pò zhī lài gāo dá lǜ zhū jiāng lì zhàn
十月，鄂东南陬破，宋人再筑，再破之，赖高达率诸将力战。
shì dào shí zì hàn yáng rù dū shī
似道时自汉阳入督师。
shí yī yuè gōng chéng jí chéng zhōng sǐ shāng zhě zhì wàn sān qiān rén
十一月，攻城急，城中死伤者至万三千人。
shì dào nǎi mì qiǎn sòng jīng yì jūn zhōng qǐng chēng chén shū suì bì bù cóng
似道乃密遣宋京诣军中请称臣，输岁币，不从。
huì xiàn zōng huáng dì yàn jià yú diào yú shān hé zhōu shǒu wáng jiān shǐ yuán sī cōng chuō jí liú zǒu bào è shì dào zài qiǎn jīng yì suì bì suì xǔ zhī
会宪宗皇帝晏驾于钓鱼山，合州守王坚使阮思聪踔急流走报鄂，似道再遣京议岁币，遂许之。
dà yuán bīng bá zhài ér běi liú zhāng jié yán wàng yǐ piān shī hou hú nán bīng
大元兵拔砦而北，留张杰、阎旺以偏师候湖南兵。
míng nián zhēng yuè bīng zhì jié zuò fú liáng xīn shēng jī jì shī běi guī
明年正月，兵至，杰作浮梁新生矶，济师北归。
shì dào yòng liú zhěng jì gōng duàn fú liáng shā diàn bīng bǎi qī shí suì shàng biǎo yǐ sù qīng wén
贾似道用刘整的计谋，攻断浮桥，杀死元的后军一百七十人，就上表说元军已被肃清。
dì yǐ qí yǒu zài zào gōng yǐ shǎo fù yòu chéng xiàng zhào rù cháo bǎi guān jiāo láo rú wén yàn bó gù shì
帝以其有再造功，以少傅、右丞相召入朝，百官郊劳如文彦博故事。
chū shì dào zài hàn yáng shí chéng xiàng wú qián yòng jiān chá yù shǐ ráo yīng zi yán yí zhī huáng zhōu ér fēn cáo shì xióng děng bīng yǐ shǔ jiāng kǔn
初，似道在汉阳，时丞相吴潜用监察御史饶应子言，移之黄州，而分曹世雄等兵以属江阃。
huáng suī xià liú shí bīng chōng
黄州虽是长江下游，实际也是军事重镇。
shì dào yǐ wéi qián yù shā jǐ xián zhī
似道以为潜欲杀己，衔之。
qiě wén qián shì jí shí měi shì xiān fā hòu zòu
且闻潜事急时，每事先发后奏；
dì yù lì róng wáng zǐ mèng qǐ wèi tài zǐ qián yòu bù kě
帝欲立荣王子孟启为太子，潜又不可。
dì yǐ jī nù qián shì dào suì chén jiàn chǔ zhī cè lìng chén yán hé qián cuò zhì wú fāng zhì quán héng yǒng guì jiē pò dà chēng zhǐ
帝已积怒潜，似道遂陈建储之策，令沈炎劾潜措置无方，致全、衡、永、桂皆破，大称旨。
nǎi yì lì mèng qǐ biǎn qián xún zhōu jǐn zhú qí dǎng rén
乃议立孟启，贬潜循州，尽逐其党人。
gāo dá zài wéi zhōng shì qí wǔ yǒng shū yì shì dào měi jiàn qí dū zhàn jí xì zhī yuē wēi jīn zhě hé néng wéi zāi
高达在围中，恃其武勇，殊易似道，每见其督战，即戏之曰："巍巾者何能为哉！
měi zhàn bì xū láo shǐ chū fǒu jí shǐ bīng shì huā yú qí mén
"每战，必须劳始出，否即使兵士哗于其门。
lǚ wén dé chǎn shì dào jí shǐ rén ā yuē xuān fǔ zài hé gǎn ěr yá
吕文德谄似道，即使人呵曰："宣抚在，何敢尔邪！
cáo shì xióng xiàng shì bì zài jūn zhōng shì jiē bù guān bái shì dào gù shì dào jiē hèn zhī
"曹世雄、向士璧在军中，事皆不关白似道，故似道皆恨之。
yǐ hé zhū bīng fèi shì xióng shì bì jiē zuò qīn dào guān qián biǎn yuǎn zhōu
以核诸兵费，世雄、士璧皆坐侵盗官钱贬远州。
měi yán yú dì yù zhū dá dì zhī qí yǒu gōng bù cóng
每言于帝欲诛达，帝知其有功，不从。
xún lùn gōng yǐ wén dé wèi dì yī ér dá jū qí cì
寻论功，以文德为第一，而达居其次。
míng nián dà yuán shì zǔ huáng dì dēng jí qiǎn hàn lín shì dú xué shì guó xìn shǐ hǎo jīng děng chí shū shēn hǎo xī bīng qiě zhēng suì bì
明年，大元世祖皇帝登极，遣翰林侍读学士、国信使郝经等持书申好息兵，且征岁币。
shì dào fāng shǐ liáo yíng zhōng bèi zhuàn fú huá biān chēng sòng è gōng tōng guó jiē bù zhī suǒ wèi hé yě
似道方使廖莹中辈撰《福华编》称颂鄂功，通国皆不知所谓和也。
shì dào nǎi mì lìng huái dōng zhì zhì sī jū jīng děng yú zhēn zhōu zhōng yǒng jūn yíng
似道乃密令淮东制置司拘经等于真州忠勇军营。
shí lǐ zōng zài wèi jiǔ nèi shì dǒng sòng chén lú yǔn shēng wèi zhī jù liǎn yǐ mèi zhī
时理宗在位久，内侍董宋臣、卢允升为之聚敛以媚之。
yǐn jiàn bēn jìng zhī shì jiāo tōng huì lù zhì zhū tōng xiǎn
引荐奔竞之士，交通贿赂，置诸通显。
yòu yòng wài qī zǐ dì wèi jiān sī jùn shǒu
又用外戚子弟为监司、郡守。
zuò fú róng gé xiāng lán tíng gōng zhōng jìn chàng yōu kuǐ lěi yǐ fèng dì wèi yóu yàn
作芙蓉阁、香兰亭宫中，进倡优傀儡，以奉帝为游燕。
qiè nòng quán bǐng
窃弄权柄。
tái chén yǒu yán zhī zhě dì xuān yù qù zhī wèi zhī jié tiē
台臣有言之者，帝宣谕去之，谓之"节贴"。
shì dào rù zhú lú dǒng suǒ jiàn lín guāng shì děng xī ba zhī lēi wài qī bù dé wèi jiān sī jùn shǒu zǐ dì mén kè liǎn jì bù gǎn gàn cháo zhèng
似道入，逐卢、董所荐林光世等，悉罢之，勒外戚不得为监司、郡守，子弟门客敛迹，不敢干朝政。
yóu shì quán qīng zhōng wai jìn yòng qún xiǎo
由是权倾中外，进用群小。
qǔ xiān cháo jiù fǎ shuài yì fēn gēng zēng lì bù qī sī fǎ
取先朝旧法，率意纷更，增吏部七司法。
mǎi gōng tián yǐ ba hé dí zhè xi tián mǔ yǒu zhí qiān mín zhě shì dào jūn yǐ sì shí mín mǎi zhī
买公田以罢和籴，浙西田亩有直千缗者，似道均以四十缗买之。
shù shāo duō yǔ yín juàn
数稍多，予银绢；
yòu duō yǔ dù dié gào shēn
又多，予度牒告身。
lì yòu zì wèi cāo qiè zhè zhōng dà rǎo
吏又恣为操切，浙中大扰。
yǒu fèng xíng bù zhì zhě tí lǐng liú liáng guì hé zhī
有奉行不至者，提领刘良贵劾之。
yǒu sī zhēng xiāng yíng hé wu yǐ mǎi tián duō wèi gōng jiē miào yǐ qī bā dòu wèi shí
有司争相迎合，务以买田多为功，皆缪以七八斗为石。
qí hòu tián shǎo yǔ qiāo jí kuī zū yǔ diàn rén fù zū ér táo zhě lǜ qǔ cháng tián zhǔ
其后，田少与硗瘠、亏租与佃人负租而逃者，率取偿田主。
liù jùn zhī mín pò jiā zhě duō
六郡之民，破家者多。
bāo huī zhī píng jiāng dū mǎi tián
包恢知平江，督买田。
zhì yǐ ròu xíng cóng shì
至以肉刑从事。
fù yǐ chǔ jiàn zuò yín guān yǐ yī zhǔn shí bā jiè huì zhī sān zì zhì qí yìn wén rú gǔ zì zhuàng xíng zhī shí qī jiè fèi bù yòng
复以楮贱作银关，以一准十八界会之三，自制其印文如"贾"字状行之，十七界废不用。
yín guān xíng wù jià yì yǒng chǔ yì jiàn
银关行，物价益踊，楮益贱。
qiū qī yuè huì chū liǔ guāng zhú tiān zhǎng shù shí zhàng zì sì gēng jiàn dōng fāng rì gāo shǐ miè
秋七月，彗出柳，光烛天，长数十丈，自四更见东方，日高始灭。
tái jiàn bù wéi jiē shàng shū yán cǐ gōng tián bù biàn mín jiān chóu yuàn suǒ zhì
台谏、布韦皆上书，言此公田不便，民间愁怨所致。
shì dào shàng shū lì biàn zhī qiě qǐ bà zhèng
似道上书力辩之，且乞罢政。
dì miǎn liú zhī yuē
帝勉留之曰；
gōng tián bù kě xíng qīng jiàn yì zhī shǐ zhèn yǐ jū zhī yǐ
"公田不可行，卿建议之始，朕已沮之矣。
jīn gōng sī jiān yù yī suì jūn xiǎng jiē yǎng yú cǐ
今公私兼裕，一岁军饷，皆仰于此。
shǐ yīn rén yán ér ba zhī suī zú yǐ kuài yī shí zhī yì rú guó jì hé
使因人言而罢之，虽足以快一时之议，如国计何！
yǒu tài xué shēng xiāo guī yè li děng shàng shū yán shì dào zhuān zhèng
"有太学生萧规、叶李等上书，言似道专政。
mìng jīng yǐn liú liáng guì jùn zhí yǐ zuì xī qíng pèi zhī
命京尹刘良贵捃摭以罪，悉黥配之。
hòu yòu xíng tuī pái fǎ
后又行推排法。
jiāng nán zhī de chǐ cùn jiē yǒu shuì ér mín lì bì yǐ
江南之地，尺寸皆有税，而民力弊矣。
lǐ zōng bēng dù zōng yòu qí suǒ lì měi cháo bì dá bài chēng zhī yuē shī chén ér bù míng cháo chén jiē chēng wéi zhōu gōng
理宗崩，度宗又其所立，每朝必答拜，称之曰"师臣"而不名，朝臣皆称为"周公"。
fu zàng lǐ zōng jí qì guān qù shǐ lǚ wén dé bào běi bīng gōng xià tuó jí cháo zhōng dà hài dì yǔ tài hòu shǒu wèi zhào qǐ zhī
甫葬理宗，即弃官去，使吕文德报北兵攻下沱急，朝中大骇，帝与太后手为诏起之。
shì dào zhì yù yǐ jīng yán bài tài shī yǐ diǎn gù xū jiàn jié shòu zhèn dōng jūn jié dù shǐ shì dào nù yuē jié dù shǐ cū rén zhī jí zhì ěr
似道至，欲以经筵拜太师，以典故须建节，授镇东军节度使，似道怒曰："节度使粗人之极致尔！
suì mìng chū jié dōu rén jù guān
"遂命出节，都人聚观。
jié yǐ chū fù yuē shí rì bù lì
节已出，复曰："时日不利。
jí mìng fǎn zhī
"亟命返之。
sòng zhì jié chū yǒu chè guān huài wū wú dào jié lǐ yǐ shì bù qū
宋制：节出，有撤关坏屋，无倒节理，以示不屈。
zhì shì rén jiē hài tàn
至是，人皆骇叹。
rán xià tuó zhī bào shí wú bīng yě
然下沱之报实无兵也。
sān nián yòu qǐ guī yǎng
三年，又乞归养。
dà chén shì cóng chuán zhǐ liú zhī zhě rì sì wǔ zhì zhōng shǐ jiā cì lài zhě rì shí shù zhì yè jí jiāo wò dì wài yǐ shǒu zhī
大臣、侍从传旨留之者日四五至，中使加赐赉者日十数至，夜即交卧第外以守之。
chú tài shī píng zhāng jūn guó zhòng shì yī yuè sān fù jīng yán sān rì yī zhāo fù zhōng shū táng zhì shì
除太师、平章军国重事，一月三赴经筵，三日一朝，赴中书堂治事。
cì dì gé lǐng shǐ yíng yǎng qí zhōng
赐第葛岭，使迎养其中。
lì bào wén shū jiù dì shǔ dà xiǎo cháo zhèng yī qiè jué yú guǎn kè liáo yíng zhōng táng lì wēng yìng lóng zǎi zhí chōng wèi shǔ zhǐ wěi ér yǐ
吏抱文书就第署，大小朝政，一切决于馆客廖莹中、堂吏翁应龙，宰执充位署纸尾而已。
shì dào suī shēn jū fán tái jiàn tán hé zhū sī jiàn pì jí jīng yǐn jī cáo yī qiè shì bù guān bái bù gǎn xíng li fèi wén tiān xiáng chén wén lóng lù dá dù yuān zhāng zhòng wēi xiè zhāng bèi xiǎo wǔ yì zhé chì zhòng zé bǐng qì zhī zhōng shēn bù lù
似道虽深居，凡台谏弹劾、诸司荐辟及京尹、畿漕一切事，不关白不敢行，李芾、文天祥、陈文龙、陆达、杜渊、张仲微、谢章辈，小忤意辄斥，重则屏弃之，终身不录。
yī shí zhèng rén duān shì wèi shì dào pò huài dài jìn
一时正人端士，为似道破坏殆尽。
lì zhēng nà lù qiú měi zhí qí qiú wèi shuài kǔn jiān sī jùn shǒu zhě gòng xiàn bù kě shèng jì
吏争纳赂求美职，其求为帅阃、监司、郡守者，贡献不可胜计。
zhào jìn bèi zhēng xiàn bǎo yù chén yì zhì yǐ xiōng shì shì dào zhī yù gōng chén zhèn mín yǐ qiú jìn yī shí tān fēng dà sì
赵溍辈争献宝玉，陈奕至以兄事似道之玉工陈振民以求进，一时贪风大肆。
wǔ nián fù chēng jí qiú qù
五年，复称疾求去。
dì qì tì liú zhī bù cóng
帝泣涕留之，不从。
lìng liù rì yī zhāo yī yuè liǎng fù jīng yán
令六日一朝，一月两赴经筵。
liù nián mìng rù cháo bù bài
六年，命入朝不拜。
cháo tuì dì bì qǐ bì xí mù sòng zhī chū diàn tíng shǐ zuò
朝退，帝必起避席，目送之出殿廷始坐。
jì yòu lìng shí rì yī rù cháo
继又令十日一入朝。
shí xiāng yáng wéi yǐ jí shì dào rì zuò gé lǐng qǐ lóu gé tíng xiè qǔ gōng rén chāng ní yǒu měi sè zhě wèi qiè rì yín lè qí zhōng
时襄阳围已急，似道日坐葛岭，起楼阁亭榭，取宫人娼尼有美色者为妾，日淫乐其中。
wéi gù bó tú rì zhì zòng bó rén wú gǎn kuī qí dì zhě
惟故博徒日至纵博，人无敢窥其第者。
qí qiè yǒu xiōng lái lì fǔ mén ruò jiāng rù zhě shì dào jiàn zhī fù tóu huǒ zhōng
他的妾的哥哥来，站在府门像是要进的样子，贾似道看见后，就绑着他投入火中。
cháng yǔ qún qiè jù de dòu xī shuài suǒ xiá kè rù xì zhī yuē cǐ jūn guó zhòng shì yá
尝与群妾踞地斗蟋蟀，所狎客入，戏之曰："此军国重事邪？
kù shì bǎo wán jiàn duō bǎo gé rì yī dēng wán
"酷嗜宝玩，建多宝阁，日一登玩。
wén yú jiè yǒu yù dài qiú zhī yǐ xùn zàng yǐ fā qí zhǒng qǔ zhī
闻余玠有玉带，求之，已徇葬矣，发其冢取之。
rén yǒu wù qiú bù yú zhé dé zuì
人有物，求不予，辄得罪。
zì shì huò lěi yuè bù cháo dì rú jǐng líng gōng yì bù cóng jià
自是，或累月不朝，帝如景灵宫亦不从驾。
bā nián míng táng lǐ chéng sì jǐng líng gōng
八年，明堂礼成，祀景灵宫。
tiān dà yǔ shì dào qī dì yǔ zhǐ shēng lù
天大雨，似道期帝雨止升辂。
hú guì pín zhī fù xiǎn zǔ wèi dài yù qì xiè qǐng rú kāi xǐ gù shì què lù chéng xiāo yáo niǎn hái gōng dì yuē píng zhāng yún yún xiǎn zǔ dài yuē píng zhāng yǐ yǔn chéng xiāo yáo niǎn yǐ
胡贵嫔之父显祖为带御器械，请如开禧故事，却辂，乘逍遥辇还宫，帝曰平章云云，显祖绐曰："平章已允乘逍遥辇矣。
dì suì guī
"帝遂归。
shì dào dà nù yuē chén wèi dà lǐ shǐ bì xià jǔ dòng bù dé yù wén qǐ bà zhèng
似道大怒曰："臣为大礼使，陛下举动不得预闻，乞罢政。
jí rì chū jiā huì mén dì liú zhī bù dé nǎi ba xiǎn zǔ tì qì chū guì pín wèi ní shǐ hái
"即日出嘉会门，帝留之不得，乃罢显祖，涕泣出贵嫔为尼，始还。
shì dào jì zhuān zì rì shén wèi rén yì jǐ wu yǐ quán shù jià yù bù ài guān jué láo lóng yī shí míng shì yòu jiā tài xué cān qián kuān kē chǎng ēn lì yǐ xiǎo lì dàn zhī
似道既专恣日甚，畏人议己，务以权术驾驭，不爱官爵，牢笼一时名士，又加太学餐钱，宽科场恩例，以小利啖之。
yóu shì yán lù duàn jué wēi fú sì xíng
由是言路断绝，威福肆行。
zì wéi xiāng yáng yǐ lái měi shàng shū qǐng xíng biān ér yīn shǐ tái jiàn shàng zhāng liú jǐ
自围襄阳以来，每上书请行边，而阴使台谏上章留己。
lǚ wén huàn yǐ jí gào shì dào fù shēn qǐng zhī shì xià gōng qīng zá yì
吕文焕以急告，似道复申请之，事下公卿杂议。
jiān chá yù shǐ chén jiān děng yǐ wéi shī chén chū gù xiāng wèi bì néng jí huái gù huái wèi bì néng jí xiāng bù ruò jū zhōng yǐ yùn tiān xià wèi de
监察御史陈坚等以为师臣出，顾襄未必能及淮，顾淮未必能及襄，不若居中以运天下为得。
nǎi jiù zhōng shū zhì jī sù fáng yǐ diào biān shì
乃就中书置机速房以调边事。
shí wù yì duō yán gāo dá kě yuán xiāng yáng zhě jiān chá yù shǐ li wàng lǜ cháo shì rù yán yú shì dào
时物议多言高达可援襄阳者，监察御史李旺率朝士入言于似道。
shì dào yuē wú yòng dá rú lǚ shì hé
似道曰："吾用达，如吕氏何？
wàng děng chū tàn yuē lǚ shì ān zé zhào shì wēi yǐ
"旺等出，叹曰："吕氏安则赵氏危矣。
wén huàn zài xiāng wén dá qiě rù yuán yì bù lè yǐ yǔ qí kè
"文焕在襄，闻达且入援，亦不乐，以语其客。
kè yuē yì ěr jīn zhāo tíng yǐ xiāng yáng jí gù qiǎn dá yuán zhī wú yǐ jié wén zé dá bì bù chéng qiǎn yǐ
客曰："易耳，今朝廷以襄阳急，故遣达援之，吾以捷闻，则达必不成遣矣。
wén huàn dà yǐ wéi rán
"文焕大以为然。
shí xiāng bīng chū huò shào qí shù rén jí miào yǐ dà jié zòu rán bù zhī cháo zhōng shí wú yuán xiāng shì yě
时襄兵出，获哨骑数人，即缪以大捷奏，然不知朝中实无援襄事也。
xiāng yáng jiàng shì dào yuē chén shǐ lǚ qǐng xíng biān xiān dì jiē bù zhī xǔ xiàng shǐ zǎo tīng chén chū dāng bù zhì cǐ ěr
襄阳降，似道曰："臣始屡请行边，先帝皆不之许，向使早听臣出，当不至此尔。
shí yuè qí mǔ hú shì hōng zhào yǐ tiān zǐ lǔ bù zàng zhī qǐ fén nǐ shān líng bǎi guān fèng xiāng shì lì dà yǔ zhōng zhōng rì wú gǎn yì wèi
十月，其母胡氏薨，诏以天子卤簿葬之，起坟拟山陵，百官奉襄事，立大雨中，终日无敢易位。
xún qǐ fù rù cháo
寻起复入朝。
dù zōng bēng
度宗崩。
dà bīng pò è tài xué zhū shēng yì qún yán fēi shī chén qīn chū bù kě
大兵破鄂，太学诸生亦群言非师臣亲出不可。
shì dào bù dé yǐ shǐ kāi dū du fǔ lín ān rán dàn liú zhěng bù xíng
似道不得已，始开都督府临安，然惮刘整，不行。
míng nián zhēng yuè zhěng sǐ shì dào xīn rán yuē wú dé tiān zhù yě
明年正月，整死，似道欣然曰："吾得天助也。
nǎi shàng biǎo chū shī chōu zhū lù jīng bīng yǐ xíng jīn bó zī zhòng zhī zhōu zhú lú xiāng xián bǎi yú lǐ
"乃上表出师，抽诸路精兵以行，金帛辎重之舟，舳胪相衔百余里。
zhì ān jí shì dào suǒ chéng zhōu jiāo yàn zhōng liú shī yǒng yǐ qiān rén rù shuǐ yè zhī bù néng dòng nǎi yì tā zhōu ér qù
至安吉，似道所乘舟胶堰中，刘师勇以千人入水曳之不能动，乃易他舟而去。
zhì wú hú qiǎn hái jūn zhōng suǒ fú céng ān fǔ yǐ lì zǐ huáng gān yí chéng xiàng bó yán bǐ sòng jīng rú jūn zhōng qǐng shū suì bì chēng chén rú kāi qìng yuē bù cóng
至芜湖，遣还军中所俘曾安抚，以荔子、黄甘遗丞相伯颜，俾宋京如军中，请输岁币称臣如开庆约，不从。
xià guì zì hé féi yǐ shī lái huì xiù zhōng chū biān shū shì shì dào yuē sòng lì sān bǎi èr shí nián
夏贵自合肥以师来会，袖中出编书示似道曰："宋历三百二十年。
shì dào fǔ shǒu ér yǐ
"似道俯首而已。
shí yī jūn qī wàn yú rén jǐn shǔ sūn hǔ chén jūn dīng jiā zhōu
时一军七万余人，尽属孙虎臣，军丁家洲。
shì dào yǔ xià guì yǐ shǎo jūn jūn lǔ gǎng
似道与夏贵以少军军鲁港。
èr yuè gēng shēn yè hǔ chén yǐ shī lì bào shì dào cāng huáng chū hū yuē hǔ chén bài yǐ
二月庚申夜，虎臣以失利报，似道仓皇出，呼曰："虎臣败矣！
mìng zhào guì yǔ jì shì
"命召贵与计事。
qǐng zhī hǔ chén zhì fǔ yīng ér qì yuē wú bīng wú yī rén yòng mìng yě
顷之，虎臣至，抚膺而泣曰："吾兵无一人用命也。
guì wēi xiào yuē wú cháng xuè zhàn dāng zhī yǐ
"贵微笑曰："吾尝血战当之矣。
shì dào yuē jì jiāng ān chū
"似道曰："计将安出？
guì yuē zhū jūn yǐ dǎn luò wú hé yǐ zhàn
"贵曰："诸军已胆落，吾何以战？
gōng wéi rù yáng zhōu zhāo kuì bīng yíng jià hǎi shàng wú tè yǐ sǐ shǒu huái xi ěr
公惟入扬州，招溃兵，迎驾海上，吾特以死守淮西尔。
suì jiě zhōu qù
"遂解舟去。
shì dào yì yǔ hǔ chén yǐ dān gě bēn yáng zhōu
似道亦与虎臣以单舸奔扬州。
míng rì bài bīng bì jiāng ér xià shì dào shǐ rén dēng àn yáng qí zhāo zhī jiē bù zhì yǒu wéi è yǔ màn mà zhī zhě
明日，败兵蔽江而下，似道使人登岸扬旗招之，皆不至，有为恶语慢骂之者。
nǎi xí liè jùn rú hǎi shàng yíng jià shàng shū qǐng qiān dū liè jùn shǒu yú shì jiē dùn suì rù yáng zhōu
乃檄列郡如海上迎驾，上书请迁都，列郡守于是皆遁，遂入扬州。
chén yi zhōng qǐng zhū shì dào xiè tài hòu yuē shì dào qín láo sān cháo ān rěn yǐ yī zhāo zhī zuì shī dài dà chén zhī lǐ
陈宜中请诛似道，谢太后曰："似道勤劳三朝，安忍以一朝之罪，失待大臣之礼。
zhǐ ba píng zhāng dū du yǔ cí guān
"止罢平章、都督，予祠官。
sān yuè chú shì dào zhū bù xù mín zhī zhèng fàng hái zhū cuàn zhé rén fù wú qián xiàng shì bì děng guān zhū qí mù guān wēng yìng lóng liáo yíng zhōng wáng tíng jiē zì shā
三月，除似道诸不恤民之政，放还诸窜谪人，复吴潜、向士璧等官，诛其幕官翁应龙，廖莹中、王庭皆自杀。
pān wén qīng jì kě chén jiān xú qīng sūn jiē shì dào yīng quǎn zhì shì jiāo zhāng hé zhī
潘文卿、季可、陈坚、徐卿孙皆似道鹰犬，至是交章劾之。
sì yuè gāo sī de qǐ zhū shì dào bù cóng
四月，高斯得乞诛似道，不从。
ér shì dào yì zì shàng biǎo qǐ bǎo quán nǎi mìng xuē sān guān rán shàng jū yáng bù guī
而似道亦自上表乞保全，乃命削三官，然尚居扬不归。
wǔ yuè wáng yuè lùn shì dào jì bù sǐ zhōng yòu bù sǐ xiào tài huáng tài hòu nǎi zhào shì dào guī zhōng sàng
五月，王爚论似道既不死忠，又不死孝，太皇太后乃诏似道归终丧。
qī yuè huáng yōng wáng yīng lín qǐng yí shì dào lín zhōu bù cóng
七月，黄镛、王应麟请移似道邻州，不从。
wáng yuè rù jiàn tài hòu yuē běn cháo quán chén rěn huò wèi yǒu rú shì dào zhī liè zhě
王爚入见太后曰："本朝权臣稔祸，未有如似道之烈者。
jìn shēn cǎo máo bù zhī jǐ shū bì xià jiē yì ér bù xíng fēi wéi fù rén yán yú bù xù hé yǐ xiè tiān xià
缙绅草茅不知几疏，陛下皆抑而不行，非惟付人言于不恤，何以谢天下！
shǐ xǐ shì dào wù zhōu
"始徙似道婺州。
wù rén wén shì dào jiāng zhì lǜ zhòng wèi lù bù zhú zhī
婺人闻似道将至，率众为露布逐之。
jiān chá yù shǐ sūn róng sōu děng jiē yǐ wéi fá qīng yán zhī bù yǐ
监察御史孙嵘叟等皆以为罚轻，言之不已。
yòu xǐ jiàn níng fǔ
又徙建宁府。
wēng hé zòu yán jiàn níng nǎi míng rú zhū xī gù lǐ suī sān chǐ tóng zǐ cū zhī xiàng fāng wén shì dào lái ǒu è kuàng jiàn qí rén
翁合奏言："建宁乃名儒朱熹故里，虽三尺童子粗知向方，闻似道来呕恶，况见其人！
shí guó zǐ sī yè fāng yīng fā quán zhí shè rén yuàn fēng hái lù huáng qǐ cuàn shì dào guǎng nán
"时国子司业方应发权直舍人院，封还录黄，乞窜似道广南；
zhōng shū shè rén wáng yīng lín jǐ shì zhōng huáng yōng yì yán zhī jiē bù cóng
中书舍人王应麟、给事中黄镛亦言之，皆不从。
shì yù shǐ chén wén lóng qǐ fǔ cóng zhòng yán chén jǐng xíng xú zhí fāng sūn róng sōu jí jiān chá yù shǐ shù zhè bìng shàng shū yú shì shǐ zhé shì dào wèi gāo zhōu tuán liàn shǐ xún zhōu ān zhì jí qí jiā
侍御史陈文龙乞俯从众言，陈景行、徐直方、孙嵘叟及监察御史俞浙并上疏，于是始谪似道为高州团练使、循州安置，籍其家。
fú wáng yǔ ruì sù hèn shì dào mù yǒu néng shā shì dào zhě shǐ sòng zhī biǎn suǒ yǒu xiàn wèi zhèng hǔ chén xīn rán qǐng xíng
福王与芮素恨似道，募有能杀似道者使送之贬所，有县尉郑虎臣欣然请行。
shì dào héng shí shì qiè shàng shù shí rén hǔ chén xī píng qù duó qí bǎo yù chè jiào gài xíng qiū rì zhōng lìng yú jiào fū chàng háng zhōu gē xuè zhī měi míng chì shì dào rǔ zhī bèi zhì
似道行时，侍妾尚数十人，虎臣悉屏去，夺其宝玉，彻轿盖，?行秋日中，令舁轿夫唱杭州歌谑之，每名斥似道，辱之备至。
shì dào zhì gǔ sì zhōng bì yǒu wú qián nán xíng suǒ tí zì hǔ chén hū shì dào yuē gǔ tuán liàn wú chéng xiàng hé yǐ zhì cǐ
似道至古寺中，壁有吴潜南行所题字，虎臣呼似道曰："贾团练，吴丞相何以至此？
shì dào cán bù néng duì
"似道惭不能对。
róng sōu yīng lín zòu shì dào jiā chù shèng yú fú yù wù yǒu fǎn zhuàng qǐ zhǎn zhī
嵘叟、应麟奏似道家畜乘舆服御物，有反状，乞斩之。
zhào qiǎn jū wèn wèi zhì
诏遣鞫问，未至。
bā yuè shì dào zhì zhāng zhōu mù mián ān hǔ chén lǚ fěng zhī zì shā bù tīng yuē tài huáng xǔ wǒ bù sǐ yǒu zhào jí sǐ
八月，似道至漳州木绵庵，虎臣屡讽之自杀，不听，曰："太皇许我不死，有诏即死。
hǔ chén yuē wú wèi tiān xià shā shì dào suī sǐ hé hàn
"虎臣曰："吾为天下杀似道，虽死何憾？
lā shā zhī
"拉杀之。