lǜ lì jiǔ
◎律历九
huáng yòu hún yí
○皇祐浑仪
yáo chì xī hé zhì héng xiāo yǐ kǎo chá xīng dù qí jī héng yòng yù yù qí zào shī bù biàn yùn dòng yǒu cháng jiān jiǔ ér bù néng fèi yě
尧敕羲和制横箫以考察星度，其机衡用玉，欲其燥湿不变，运动有常，坚久而不能废也。
zhì yú hòu shì zhù tóng wèi yuán yí yǐ fǎ tiān tǐ
至于后世，铸铜为圆仪，以法天体。
zì luò xià hóng zào tài chū lì yòng hún yí jí dōng hàn xiào hé dì shí tài shǐ wéi yǒu chì dào yí suì shí cè hòu pō yǒu jìn tuì
自洛下闳造《太初历》，用浑仪，及东汉孝和帝时，太史惟有赤道仪，岁时测候，颇有进退。
dì yǐ wèn diǎn xīng dài zhào yáo chóng děng jiē yuē xīng tú yǒu guī fǎ rì yuè shí cóng huáng dào jīn wú qí qì shì yǐ shī zhī
帝以问典星待诏姚崇等，皆曰："星图有规法，日月实从黄道，今无其器，是以失之。
zhì yǒng yuán shí wǔ nián gǔ kuǐ shǐ shè huáng dào yí
"至永元十五年，贾逵始设黄道仪。
huán dì yán xī qī nián zhāng héng gēng zhì zhī yǐ sì fēn wèi dù
桓帝延熹七年，张衡更制之，以四分为度。
qí hòu lù jī wáng fán kǒng tǐng hú lán liáng lìng zàn li chún fēng bìng cháng zhì zuò
其后，陆绩、王蕃、孔挺、斛兰、梁令瓒、李淳风并尝制作。
wǔ dài luàn wáng yí fǎ dàng rán yǐ
五代乱亡，遗法荡然矣。
zhēn zōng xiáng fú chū hán xiǎn fú zuò hún yí dàn yóu yí shuāng huán jiā wàng tǒng xuán zhuǎn ér huáng chì dào xiāng gù bù dòng
真宗祥符初，韩显符作浑仪，但游仪双环夹望筒旋转，而黄、赤道相固不动。
huáng yòu chū yòu mìng rì guān shū yì jiǎn yú yuān zhōu cóng děng cān yòng chún fēng lìng zàn zhī zhì gǎi zhù huáng dào hún yí yòu wèi lòu kè guī biǎo zhào hàn lín xué shì qián míng yì xiáng qí fǎ nèi shì mài yǔn yán zǒng qí gōng
皇祐初，又命日官舒易简、于渊、周琮等参用淳风、令瓒之制，改铸黄道浑仪，又为漏刻、圭表，诏翰林学士钱明逸详其法，内侍麦允言总其工。
jì chéng zhì hún yí yú hàn lín tiān wén yuàn zhī hòu tái lòu kè yú wén dé diàn zhī zhōng gǔ lóu guī biǎo yú sī tiān jiàn
既成，置浑仪于翰林天文院之候台，漏刻于文德殿之钟鼓楼，圭表于司天监。
dì wèi zhì hún yí zǒng yào shí juǎn lùn qián dài dé shī yǐ ér liú zhōng bù chū
帝为制《浑仪总要》十卷，论前代得失，已而留中不出。
jīn jù huáng dào yóu yí zhī fǎ zhe yú cǐ yān
今具黄道游仪之法，著于此焉。
dì yī zhòng míng liù hé yí
第一重，名六合仪。
yáng jīng shuāng huán wài wéi èr zhàng sān chǐ èr cùn bā fēn zhí jìng qī chǐ qī cùn liù fēn kuò liù cùn hòu liù fēn
阳经双环：外围二丈三尺二寸八分，直径七尺七寸六分，阔六寸，厚六分。
nán běi bìng lì liǎng miàn gè liè zhōu tiān sān bǎi liù shí wǔ dù shǎo qiáng běi jí chū dì sān shí wǔ dù shǎo qiáng
南北并立，两面各列周天三百六十五度少强，北极出地三十五度少强。
yīn wěi dān huán wài wéi jìng kuò yǔ yáng jīng shuāng huán děng wài hòu èr cùn wǔ fēn nèi hòu yī cùn jiǔ fēn
阴纬单环：外围、径、阔与阳经双环等，外厚二寸五分，内厚一寸九分。
shàng liè shí gàn shí èr zhī bā fēng fāng wèi yǐ zhèng dì xíng
上列十干、十二支、八封方位，以正地形。
shàng yǒu chí yán huán liú zhuǎn yǐ dìng píng zhǔn
上有池沿环流转，以定平准。
tiān cháng dān huán wài wéi èr zhàng sì cùn liù fēn zhí jìng liù chǐ bā cùn èr fēn kuò hòu yī cùn èr fēn
天常单环：外围二丈四寸六分，直径六尺八寸二分，阔、厚一寸二分。
shàng liè shí gàn shí èr zhī sì wéi shí kè zhī shù yǐ cè chén kè yǔ yáng jīng yīn wěi huán xiāng gù rú luǎn zhī ké mù rán
上列十干、十二支、四维时刻之数，以测辰刻，与阳经、阴纬环相固，如卵之壳幕然。
dì èr zhòng míng sān chén yí
第二重，名三辰仪。
xuán jī shuāng huán wài wéi yī zhàng jiǔ chǐ wǔ cùn liù fēn zhí jìng liù chǐ wǔ cùn èr fēn kuò yī cùn sì fēn hòu yī cùn
璇玑双环：外围一丈九尺五寸六分，直径六尺五寸二分，阔一寸四分，厚一寸。
liǎng miàn gè jūn zhōu tiān sān bǎi liù shí wǔ dù shǎo qiáng zuò èr shū duì liǎng jí
两面各均周天三百六十五度少强，作二枢对两极。
chì dào dān huán wài wéi yī zhàng jiǔ chǐ liù cùn bā fēn zhí jìng liù chǐ wǔ cùn liù fēn kuò yī cùn yī fēn hòu liù fēn
赤道单环：外围一丈九尺六寸八分，直径六尺五寸六分，阔一寸一分，厚六分。
shàng liè èr shí bā xiù jù dù zhōu tiān sān bǎi liù shí wǔ dù shǎo qiáng fù yú xuán jī zhī shàng
上列二十八宿距度、周天三百六十五度少强，附于璇玑之上。
huáng dào dān huán wài wéi yī zhàng jiǔ chǐ èr fēn zhí jìng liù chǐ sān cùn sì fēn kuò yī cùn èr fēn hòu yī cùn
黄道单环：外围一丈九尺二分，直径六尺三寸四分，阔一寸二分，厚一寸。
shàng liè zhōu tiān sān bǎi liù shí wǔ dù shǎo qiáng jūn fēn èr shí sì qì qī shí èr hòu liù shí sì guà sān bǎi liù shí cè
上列周天三百六十五度少强，均分二十四气、七十二候、六十四卦、三百六十策。
chū rù chì dào èr shí sì dù yǔ chì dào xiāng jiāo měi suì tuì chà yī fēn yǒu yú
出入赤道二十四度，与赤道相交，每岁退差一分有余。
bái dào dān huán wài wéi yī zhàng bā chǐ liù cùn sān fēn zhí jìng liù chǐ èr cùn yī fēn kuò yī cùn yī fēn hòu wǔ fēn
白道单环：外围一丈八尺六寸三分，直径六尺二寸一分，阔一寸一分，厚五分。
shàng liè jiāo dù zhì yú huáng dào huán zhōng rù huáng dào liù dù měi yī jiāo zhōng tuì xíng huáng dào yí dù bàn ruò jiē xuán zhuǎn yú liù hé zhī nèi
上列交度，置于黄道环中，入黄道六度，每一交终，退行黄道一度半弱，皆旋转于六合之内。
dì sān zhòng míng sì yóu yí
第三重，名四游仪。
xuán shū shuāng huán wài wéi yī zhàng bā chǐ èr cùn yī fēn zhí jìng liù chǐ qī fēn kuò èr cùn hòu qī fēn
璇枢双环：外围一丈八尺二寸一分，直径六尺七分，阔二寸，厚七分。
liǎng miàn gè liè zhōu tiān sān bǎi liù shí wǔ dù shǎo qiáng xié zhí jù yǐ duì shū zhóu dōng xī yùn zhuàn yú sān chén yí nèi yǐ gé xīng dù
两面各列周天三百六十五度少强，挟直距以对枢轴，东西运转于三辰仪内，以格星度。
héng xiāo wàng tǒng zhǎng wǔ chǐ qī cùn wài fāng nèi yuán zhōng tōng wàng kǒng zhí jìng liù fēn zhōu yú rì lún zài xuán shū zhí jù zhī zhōng shǐ nán běi yóu yǎng yǐ kuī chén xiù wú suǒ bù zhì
横箫望筒：长五尺七寸，外方内圆，中通望孔，直径六分，周于日轮，在璇枢直距之中，使南北游仰，以窥辰宿，无所不至。
shí zì shuǐ píng cáo zhǎng jiǔ chǐ sì cùn bā fēn shǒu kuò yī chǐ èr cùn qī fēn shēn kuò jiǔ cùn èr fēn gāo qī chǐ
十字水平槽：长九尺四寸八分，首阔一尺二寸七分，身阔九寸二分、高七尺。
shuǐ cáo yī cùn shēn bā fēn sì zhù gè zhǎng liù chǐ qī cùn bā fēn zhí yú shuǐ cáo zhī mò yǐ fǔ tiān tǐ jiē yǐ tóng wèi zhī
水槽一寸，深八分，四柱各长六尺七寸八分，植于水槽之末，以辅天体，皆以铜为之。
nǎi gé qī yào yuǎn jìn yíng suō yǐ zhī zhòu yè cháng duǎn zhī xiào
乃格七曜远近盈缩，以知昼夜长短之效。
qí suǒ cè èr shí bā shè jù dù zhe yú hòu
其所测二十八舍距度，著于后；
qí zhōu tiān xīng rù sù qù jí suǒ zhǔ jí xiōng zé jù zài tiān wén zhì
其周天星入宿去极所主吉凶，则具在《天文志》。
jiǎo shí èr dù
角十二度，
gāng jiǔ dù
亢九度，
dǐ shí liù dù
氐十六度，
fáng wǔ dù
房五度，
xīn sì dù
心四度，
wěi shí jiǔ dù
尾十九度，
jī shí dù
箕十度，
dòu èr shí wǔ dù
斗二十五度，
niú qī dù
牛七度，
nǚ shí yī dù
女十一度，
xū shí dù
虚十度，
wēi shí liù dù
危十六度，
shì shí qī dù
室十七度，
bì jiǔ dù
壁九度，
kuí shí liù dù
奎十六度，
lóu shí èr dù
娄十二度，
wèi shí wǔ dù
胃十五度，
mǎo shí yī dù
昴十一度，
bì shí bā dù
毕十八度，
zī yí dù
觜一度，
cān shí dù
参十度，
jǐng sān shí sì dù
井三十四度，
guǐ èr dù
鬼二度，
liǔ shí sì dù
柳十四度，
xīng qī dù
星七度，
zhāng shí bā dù
张十八度，
yì shí bā dù
翼十八度，
zhěn shí qī dù
轸十七度。
huáng yòu lòu kè
皇祐漏刻
zì huáng dì guān lòu shuǐ zhì qì qǔ zé sān dài yīn yǐ mìng guān zé qiè hú shì qí zhí yě
自黄帝观漏水，制器取则，三代因以命官，则挈壶氏其职也。
hòu zhī zuò zhě huò xià lòu huò fú lòu huò lún lòu huò quán héng zhì zuò bù yī
后之作者，或下漏，或浮漏，或轮漏，或权衡，制作不一。
sòng jiù yǒu kè lòu jí yǐ shuǐ wèi quán héng zhì wén dé diàn zhī dōng wǔ
宋旧有刻漏及以水为权衡，置文德殿之东庑。
jǐng yòu sān nián zài jiā kǎo dìng ér shuǐ yǒu chí jí yòng yǒu sī zhī qǐng zēng píng shuǐ hú yī kě wū èr zhòu yè jiàn èr shí yī
景祐三年，再加考定，而水有迟疾，用有司之请，增平水壶一、渴乌二、昼夜箭二十一。
rán cháng yǐ sì shí rì chū chuán mǎo zhèng yī kè yòu měi shí zhèng yǐ chuán yī kè zhì bā kè yǐ chuán cì shí jí èr shí chū mò xiāng qīn dài bàn
然常以四时日出传卯正一刻，又每时正已传一刻，至八刻已传次时，即二时初末相侵殆半。
huáng yòu chū zhào shū yì jiǎn yú yuān zhōu cóng gēng zào qí fǎ yòng píng shuǐ zhòng hú jūn diào shuǐ shì shǐ wú chí jí
皇祐初，诏舒易简、于渊、周琮更造，其法用平水重壶均调水势，使无迟疾。
fēn bǎi kè yú zhòu yè
分百刻于昼夜；
dōng zhì zhòu lòu sì shí kè yè lòu liù shí kè
冬至昼漏四十刻，夜漏六十刻；
xià zhì zhòu lòu liù shí kè yè lòu sì shí kè
夏至昼漏六十刻，夜漏四十刻；
chūn qiū èr fēn zhòu yè gè wǔ shí kè
春秋二分昼夜各五十刻。
rì wèi chū qián èr kè bàn wèi xiǎo rì méi hòu èr kè bàn wèi hūn jiǎn yè wǔ kè yǐ yì zhòu lòu wèi zhī hūn dàn lòu kè
日未出前二刻半为晓，日没后二刻半为昏，减夜五刻以益昼漏，谓之昏旦漏刻。
jiē suí qì zēng sǔn yān
皆随气增损焉。
dōng zhì xià zhì zhī jiān zhòu yè cháng duǎn fán chà èr shí kè měi chà yī kè bié wèi yī jiàn dōng zhì hù qǐ qí shǒu fán yǒu sì shí yī jiàn
冬至、夏至之间，昼夜长短凡差二十刻，每差一刻，别为一箭，冬至互起其首，凡有四十一箭。
zhòu yǒu cháo yǒu yù yǒu zhōng yǒu bū yǒu xī yè yǒu jiǎ yǐ bǐng dīng wù hūn dàn yǒu xīng zhōng měi jiàn gè yì qí shù
昼有朝、有禺、有中、有晡、有夕，夜有甲、乙、丙、丁、戊，昏旦有星中，每箭各异其数。
fán huáng dào shēng jiàng chà èr dù sì shí fēn zé suí lì zēng jiǎn gǎi jiàn
凡黄道升降差二度四十分，则随历增减改箭。
měi shí chū xíng yī kè zhì sì kè liù fēn zhī yī wéi shí zhèng zhōng bā kè liù fēn zhī èr zé jiāo cì shí
每时初行一刻至四刻六分之一为时正，终八刻六分之二则交次时。
jīn liè èr shí sì qì zhòu yè rì chū rù chén kè hūn xiǎo zhōng xīng yǐ bèi cān hé
今列二十四气、昼夜日出入辰刻、昏晓中星，以备参合。
huáng yòu guī biǎo
皇祐圭表
guān tiān dì yīn yáng zhī tǐ yǐ zhèng wèi biàn fāng dìng shí kǎo rùn mò jìn hū guī biǎo
观天地阴阳之体，以正位辨方、定时考闰，莫近乎圭表。
sòng hé chéng tiān shǐ lì biǎo hòu rì jǐng shí nián jiān zhī dōng zhì bǐ jiù yòng jǐng chū lì cháng hòu tiān sān rì
宋何承天始立表候日景，十年间，知冬至比旧用《景初历》常后天三日。
yòu táng yī xíng zào dà yǎn lì yòng guī biǎo cè zhī jiù lì qì jié cháng hòu tiān yī rì
又唐一行造《大衍历》，用圭表测知旧历气节常后天一日。
jīn sī tiān jiàn guī biǎo nǎi shí jìn shí tiān wén cān móu zhào yán yì suǒ jiàn biǎo jì qī qīng guī yì diàn xiàn qí yú tiān dù wú suǒ qǔ zhèng
今司天监圭表乃石晋时天文参谋赵延乂所建，表既欹倾，圭亦垫陷，其于天度无所取正。
huáng yòu chū
皇祐初，
zhào zhōu cóng yú yuān shū yì jiǎn gǎi zhì zhī
诏周琮、于渊、舒易简改制之，
nǎi kǎo gǔ fǎ
乃考古法，
lì bā chǐ tóng biǎo
立八尺铜表，
hòu èr cùn
厚二寸，
bó sì cùn
博四寸，
xià lián shí guī yī zhàng sān chǐ
下连石圭一丈三尺，
yǐ jǐn dōng zhì jǐng zhǎng zhī shù
以尽冬至景长之数，
miàn yǒu shuāng shuǐ gōu wèi píng zhǔn
面有双水沟为平准，
yú gōu shuāng kè chǐ cùn fēn shù
于沟双刻尺寸分数，
yòu kè èr shí sì qì yuè tái guǐ jǐng suǒ de chǐ cùn
又刻二十四气岳台晷景所得尺寸，
zhì yú sī tiān jiàn
置于司天监。
hou zhī sān nián zhī qì jié bǐ jiù lì hòu tiān bàn rì
候之三年，知气节比旧历后天半日。
yīn ér chéng shū sān juǎn mìng yuē yuè tái guǐ jǐng xīn shū lùn qián dài cè hòu shì fēi bù suàn zhī fǎ pō xiáng
因而成书三卷，命曰《岳台晷景新书》论前代测候是非、步算之法颇详。
jì shàng zòu zhào hàn lín xué shì fàn zhèn wèi xù yǐ shi
既上奏，诏翰林学士范镇为序以识。
cóng yǐ wèi èr shí sì qì suǒ de chǐ cùn bǐ xiǎn dé qīn tiān lì wáng pǔ suàn wèi mì
琮以谓二十四气所得尺寸，比显德《钦天历》王朴算为密。
jīn zài qì zhī yíng suō bèi cǎi yòng yān
今载气之盈缩，备采用焉。
xiǎo xuě huáng yòu yuán nián jǐ chǒu shí yuè shí jiǔ rì wù yín
小雪，皇祐元年己丑十月十九日戊寅
xīn biǎo cè jǐng zhǎng yī zhàng yī chǐ sān cùn wǔ fēn wáng pǔ suàn jǐng zhǎng yī zhàng yī chǐ sān cùn jiǔ fēn xīn fǎ suàn jǐng zhǎng yī zhàng yī chǐ sān cùn sì fēn xiǎo fēn sì shí bā
新表测景长一丈一尺三寸五分，王朴算景长一丈一尺三寸九分，新法算景长一丈一尺三寸四分（小分四十八）。
èr nián gēng yín shí yuè èr shí jiǔ rì guǐ wèi yún yīn bù cè
二年庚寅十月二十九日癸未（云阴不测。
sān nián xīn mǎo shí yuè shí rì wù zǐ
三年辛卯十月十日戊子
xīn biǎo cè jǐng zhǎng yī zhàng yī chǐ sān cùn wáng pǔ suàn jǐng zhǎng yī zhàng yī chǐ sì cùn qī fēn xīn fǎ suàn jǐng zhǎng yī zhàng yī chǐ èr cùn jiǔ fēn xiǎo fēn jiǔ shí bā
新表测景长一丈一尺三寸，王朴算景长一丈一尺四寸七分，新法算景长一丈一尺二寸九分（小分九十八）。
dà xuě yuán nián jǐ chǒu shí yī yuè sì rì guǐ sì
大雪，元年己丑十一月四日癸巳。
yún yīn bù cè
云阴不测。
èr nián gēng yín shí yī yuè shí wǔ rì wù xū
二年庚寅十一月十五日戊戌
xīn biǎo cè jǐng zhǎng yī zhàng èr chǐ sì cùn wǔ fēn bàn wáng pǔ suàn jǐng zhǎng yī zhàng èr chǐ sì cùn wǔ fēn xīn fǎ suàn jǐng zhǎng yī zhàng èr chǐ sì cùn sì fēn xiǎo fēn èr shí wǔ
新表测景长一丈二尺四寸五分半，王朴算景长一丈二尺四寸五分，新法算景长一丈二尺四寸四分（小分二十五）。
dōng zhì yuán nián jǐ chǒu shí yī yuè shí jiǔ rì wù shēn
冬至，元年己丑十一月十九日戊申
xīn biǎo cè jǐng zhǎng yī zhàng èr chǐ bā cùn wǔ fēn wáng pǔ suàn jǐng zhǎng yī zhàng èr chǐ bā cùn liù fēn xīn fǎ suàn jǐng zhǎng yī zhàng èr chǐ bā cùn wǔ fēn
新表测景长一丈二尺八寸五分，王朴算景长一丈二尺八寸六分，新法算景长一丈二尺八寸五分。
èr nián gēng yín shí yī yuè sān shí rì guǐ chǒu
二年庚寅十一月三十日癸丑
xīn biǎo cè jǐng zhǎng yī zhàng èr chǐ bā cùn sì fēn wáng pǔ suàn jǐng zhǎng yī zhàng èr chǐ bā cùn liù fēn xīn fǎ suàn jǐng zhǎng yī zhàng èr chǐ bā cùn wǔ fēn
新表测景长一丈二尺八寸四分，王朴算景长一丈二尺八寸六分，新法算景长一丈二尺八寸五分。
sān nián xīn mǎo shí yī yuè shí èr rì jǐ wèi yún yīn bù cè
三年辛卯十一月十二日己未（云阴不测）。
xiǎo hán yuán nián jǐ chǒu shí èr yuè sì rì guǐ hài
小寒，元年己丑十二月四日癸亥
xīn biǎo cè jǐng zhǎng yī zhàng èr chǐ sì cùn wáng pǔ suàn jǐng zhǎng yī zhàng èr chǐ sì cùn bā fēn xīn fǎ suàn jǐng zhǎng yī zhàng èr chǐ sì cùn xiǎo fēn shí wǔ
新表测景长一丈二尺四寸，王朴算景长一丈二尺四寸八分，新法算景长一丈二尺四寸（小分十五）。
èr nián gēng yín rùn shí yī yuè shí wǔ rì wù chén yún yīn bù cè
二年庚寅闰十一月十五日戊辰（云阴不测）。
sān nián xīn mǎo shí yī yuè èr shí qī rì jiǎ xū
三年辛卯十一月二十七日甲戌
xīn biǎo cè jǐng zhǎng yī zhàng èr chǐ sān cùn qī fēn wáng pǔ suàn jǐng zhǎng yī zhàng èr chǐ sì cùn bā fēn xiǎo fēn èr shí liù
新表测景长一丈二尺三寸七分，王朴算景长一丈二尺四寸八分（小分二十六）。
dà hán yuán nián jǐ chǒu shí èr yuè shí jiǔ rì wù yín yún yīn bù cè
大寒，元年己丑十二月十九日戊寅（云阴不测）。
èr nián gēng yín shí èr yuè yī rì jiǎ shēn
二年庚寅十二月一日甲申
xīn biǎo cè jǐng zhǎng yī zhàng yī chǐ yī cùn qī fēn wáng pǔ suàn jǐng zhǎng yī zhàng yī chǐ sì cùn sì fēn xīn fǎ suàn jǐng zhǎng yī zhàng yī chǐ yī cùn bā fēn xiǎo fēn sì shí
新表测景长一丈一尺一寸七分，王朴算景长一丈一尺四寸四分，新法算景长一丈一尺一寸八分（小分四十）。
sān nián xīn mǎo shí èr yuè shí èr rì jǐ chǒu yún yīn bù cè
三年辛卯十二月十二日己丑（云阴不测）。
lì chūn èr nián gēng yín zhèng yuè liù rì jiǎ wǔ yún yīn bù cè
立春，二年庚寅正月六日甲午（云阴不测）。
sān nián xīn mǎo shí èr yuè shí liù rì jǐ hài yún yīn bù cè
三年辛卯十二月十六日己亥（云阴不测）。
sì nián rén chén shí èr yuè èr shí qī rì jiǎ chén
四年壬辰十二月二十七日甲辰
xīn biǎo cè jǐng zhǎng jiǔ chǐ liù cùn qī fēn bàn wáng pǔ suàn jǐng zhǎng yī zhàng yī cùn wǔ fēn xīn fǎ suàn jǐng zhǎng yī zhàng liù cùn bā fēn xiǎo fēn qī
新表测景长九尺六寸七分半，王朴算景长一丈一寸五分，新法算景长一丈六寸八分（小分七）
yǔ shuǐ èr nián gēng yín zhèng yuè èr shí yī rì jǐ yǒu yún yīn bù cè
雨水，二年庚寅正月二十一日己酉（云阴不测）
sān nián xīn mǎo zhēng yuè èr rì jiǎ yín
三年辛卯正月二日甲寅
xīn biǎo cè jǐng zhǎng bā chǐ yī cùn bàn fēn wáng pǔ suàn jǐng zhǎng bā chǐ wǔ cùn xīn fǎ suàn jǐng zhǎng bā chǐ jiǔ cùn xiǎo fēn qī shí liù
新表测景长八尺一寸半分，王朴算景长八尺五寸，新法算景长八尺九寸（小分七十六）
sì nián rén chén zhēng yuè shí èr rì jǐ wèi
四年壬辰正月十二日己未
xīn biǎo cè jǐng zhǎng bā chǐ yī cùn èr fēn bàn wáng pǔ suàn jǐng zhǎng bā chǐ liù cùn yī fēn xīn fǎ suàn jǐng zhǎng bā chǐ yī cùn èr fēn xiǎo fēn yī shí bā
新表测景长八尺一寸二分半，王朴算景长八尺六寸一分，新法算景长八尺一寸二分（小分一十八）。
jīng zhé èr nián gēng yín èr yuè qī rì jiǎ zǐ
惊蛰，二年庚寅二月七日甲子
xīn biǎo cè jǐng zhǎng liù chǐ liù cùn sān fēn wáng pǔ suàn jǐng zhǎng liù chǐ bā cùn wǔ fēn xīn fǎ suàn jǐng zhǎng liù chǐ liù cùn sān fēn xiǎo fēn sān shí jiǔ
新表测景长六尺六寸三分，王朴算景长六尺八寸五分，新法算景长六尺六寸三分（小分三十九）。
sān nián xīn mǎo zhēng yuè shí qī rì jǐ sì
三年辛卯正月十七日己巳
xīn biǎo cè jǐng zhǎng liù chǐ liù cùn wǔ fēn wáng pǔ suàn jǐng zhǎng liù chǐ bā cùn wǔ fēn xīn fǎ suàn jǐng zhǎng liù chǐ liù cùn wǔ fēn xiǎo fēn liù shí bā
新表测景长六尺六寸五分，王朴算景长六尺八寸五分，新法算景长六尺六寸五分（小分六十八）
sì nián rén chén zhēng yuè èr shí bā rì yǐ hài yún yīn bù cè
四年壬辰正月二十八日乙亥（云阴不测）
chūn fēn èr nián gēng yín èr yuè èr shí sān rì jǐ mǎo
春分，二年庚寅二月二十三日己卯
xīn biǎo cè jǐng zhǎng wǔ chǐ sān cùn wǔ fēn wáng pǔ suàn jǐng zhǎng wǔ chǐ èr cùn qī fēn xīn fǎ suàn jǐng zhǎng wǔ chǐ sān cùn sì fēn xiǎo fēn qī shí qī
新表测景长五尺三寸五分，王朴算景长五尺二寸七分，新法算景长五尺三寸四分（小分七十七）
sān nián xīn mǎo èr yuè sì rì yǐ yǒu yún yīn bù cè
三年辛卯二月四日乙酉（云阴不测）
sì nián rén chén èr yuè shí sì rì gēng yín
四年壬辰二月十四日庚寅
xīn biǎo cè jǐng zhǎng wǔ chǐ sān cùn yī fēn wǔ pǔ suàn jǐng zhǎng wǔ chǐ èr cùn qī fēn xīn fǎ suàn jǐng zhǎng wǔ chǐ sān cùn xiǎo fēn qī shí èr
新表测景长五尺三寸一分，五朴算景长五尺二寸七分，新法算景长五尺三寸（小分七十二）。
qīng míng èr nián gēng yín sān yuè bā rì yǐ wèi
清明，二年庚寅三月八日乙未
xīn biǎo cè jǐng zhǎng sì chǐ èr cùn wáng pǔ suàn jǐng cháng sān chǐ bā cùn jiǔ fēn xīn fǎ suàn jǐng zhǎng sì chǐ yī cùn bā fēn xiǎo fēn liù shí yī
新表测景长四尺二寸，王朴算景长三尺八寸九分，新法算景长四尺一寸八分（小分六十一）。
sān nián xīn mǎo èr yuè shí jiǔ rì gēng zǐ yún yīn bù cè
三年辛卯二月十九日庚子（云阴不测）。
sì nián rén chén èr yuè èr shí jiǔ rì yǐ sì
四年壬辰二月二十九日乙巳
xīn biǎo cè jǐng zhǎng sì chǐ èr cùn èr fēn wáng pǔ suàn jǐng cháng sān chǐ jiǔ cùn liù fēn xīn fǎ suàn jǐng zhǎng sì chǐ èr cùn yī fēn xiǎo fēn bā shí wǔ
新表测景长四尺二寸二分，王朴算景长三尺九寸六分，新法算景长四尺二寸一分（小分八十五）。
gǔ yǔ èr nián gēng yín sān yuè èr shí sān rì gēng xū yún yīn bù cè
谷雨，二年庚寅三月二十三日庚戌（云阴不测）
sān nián xīn mǎo sān yuè sì rì yǐ mǎo
三年辛卯三月四日乙卯
xīn biǎo cè jǐng cháng sān chǐ sān cùn wáng pǔ suàn jǐng zhǎng èr chǐ jiǔ cùn liù fēn xīn fǎ suàn jǐng cháng sān chǐ èr cùn jiǔ fēn xiǎo fēn bā shí liù
新表测景长三尺三寸，王朴算景长二尺九寸六分，新法算景长三尺二寸九分（小分八十六）。
sì nián rén chén sān yuè shí wǔ rì gēng shēn
四年壬辰三月十五日庚申
xīn biǎo cè jǐng cháng sān chǐ sān cùn yī fēn bàn wáng pǔ suàn jǐng cháng sān chǐ yī cùn xīn fǎ suàn jǐng cháng sān chǐ sān cùn yī fēn xiǎo fēn yī shí liù
新表测景长三尺三寸一分半，王朴算景长三尺一寸，新法算景长三尺三寸一分（小分一十六）。
lì xià èr nián gēng yín sì yuè jiǔ rì yǐ chǒu
立夏，二年庚寅四月九日乙丑
xīn biǎo cè jǐng zhǎng èr chǐ wǔ cùn qī fēn wáng pǔ suàn jǐng zhǎng èr chǐ sān cùn xīn fǎ suàn jǐng zhǎng èr chǐ wǔ cùn liù fēn xiǎo fēn èr shí bā
新表测景长二尺五寸七分，王朴算景长二尺三寸，新法算景长二尺五寸六分（小分二十八）。
sān nián xīn mǎo sān yuè shí jiǔ rì gēng wǔ
三年辛卯三月十九日庚午
xīn biǎo cè jǐng zhǎng èr chǐ wǔ cùn qī fēn bàn wáng pǔ suàn jǐng zhǎng èr chǐ sān cùn xīn fǎ suàn jǐng zhǎng èr chǐ wǔ cùn qī fēn xiǎo fēn sì shí èr
新表测景长二尺五寸七分半，王朴算景长二尺三寸，新法算景长二尺五寸七分（小分四十二）。
sì nián rén chén sān yuè sān shí rì yǐ hài
四年壬辰三月三十日乙亥
xīn biǎo cè jǐng zhǎng èr chǐ wǔ cùn bā fēn bàn wáng pǔ suàn jǐng zhǎng èr chǐ sān cùn sì fēn xīn fǎ suàn jǐng zhǎng èr chǐ wǔ cùn bā fēn xiǎo fēn sì shí sì
新表测景长二尺五寸八分半，王朴算景长二尺三寸四分，新法算景长二尺五寸八分（小分四十四）。
xiǎo mǎn èr nián gēng yín sì yuè èr shí sì rì gēng chén
小满，二年庚寅四月二十四日庚辰
xīn biǎo cè jǐng zhǎng èr chǐ sān fēn wáng pǔ suàn jǐng zhǎng yī chǐ bā cùn liù fēn xīn fǎ suàn jǐng zhǎng èr chǐ sān fēn xiǎo fēn wǔ shí yī
新表测景长二尺三分，王朴算景长一尺八寸六分，新法算景长二尺三分（小分五十一）。
sān nián xīn mǎo sì yuè wǔ rì yǐ yǒu
三年辛卯四月五日乙酉
xīn biǎo cè jǐng zhǎng èr chǐ sān fēn bàn wáng pǔ suàn jǐng zhǎng yī chǐ bā cùn liù fēn xīn fǎ suàn jǐng zhǎng èr chǐ sān fēn xiǎo fēn wǔ shí yī
新表测景长二尺三分半，王朴算景长一尺八寸六分，新法算景长二尺三分（小分五十一）。
sì nián rén chén sì yuè shí liù rì xīn mǎo yún yīn bù cè
四年壬辰四月十六日辛卯（云阴不测）。
máng zhòng èr nián gēng yín wǔ yuè jiǔ rì yǐ wèi
芒种，二年庚寅五月九日乙未
xīn biǎo cè jǐng zhǎng yī chǐ liù cùn jiǔ fēn wáng pǔ suàn jǐng zhǎng yī chǐ liù cùn xīn fǎ suàn jǐng zhǎng yī chǐ liù cùn bàn fēn xiǎo fēn jiǔ shí qī
新表测景长一尺六寸九分，王朴算景长一尺六寸，新法算景长一尺六寸半分（小分九十七）。
sān nián xīn mǎo sì yuè èr shí yī rì xīn chǒu
三年辛卯四月二十一日辛丑
xīn biǎo cè jǐng zhǎng yī chǐ liù cùn qī fēn wáng pǔ suàn jǐng zhǎng yī chǐ wǔ cùn jiǔ fēn xīn fǎ suàn jǐng zhǎng yī chǐ liù cùn qī fēn xiǎo fēn bā shí sì
新表测景长一尺六寸七分，王朴算景长一尺五寸九分，新法算景长一尺六寸七分（小分八十四）。
sì nián rén chén wǔ yuè èr rì bǐng wǔ
四年壬辰五月二日丙午
xīn biǎo cè jǐng zhǎng yī chǐ liù cùn bā fēn bàn wáng pǔ suàn jǐng zhǎng yī chǐ liù cùn xīn fǎ suàn jǐng zhǎng yī chǐ liù cùn bā fēn xiǎo fēn èr shí
新表测景长一尺六寸八分半，王朴算景长一尺六寸，新法算景长一尺六寸八分（小分二十）。
xià zhì èr nián gēng yín wǔ yuè èr shí wǔ rì xīn hài
夏至，二年庚寅五月二十五日辛亥
xīn biǎo cè jǐng zhǎng yī chǐ wǔ cùn qī fēn bàn wáng pǔ suàn jǐng zhǎng yī chǐ wǔ cùn yī fēn xīn fǎ suàn jǐng zhǎng yī chǐ wǔ cùn qī fēn
新表测景长一尺五寸七分半，王朴算景长一尺五寸一分，新法算景长一尺五寸七分。
sān nián xīn mǎo wǔ yuè qī rì bǐng chén yún yīn bù cè
三年辛卯五月七日丙辰（云阴不测）。
sì nián rén chén wǔ yuè shí qī rì xīn yǒu
四年壬辰五月十七日辛酉
xīn biǎo cè jǐng zhǎng yī chǐ wǔ cùn qī fēn wáng pǔ suàn jǐng zhǎng yī chǐ wǔ cùn yī fēn xīn fǎ suàn jǐng zhǎng yī chǐ wǔ cùn qī fēn
新表测景长一尺五寸七分，王朴算景长一尺五寸一分，新法算景长一尺五寸七分。
xiǎo shǔ èr nián gēng yín liù yuè shí yī rì bǐng yín yún yīn bù cè
小暑，二年庚寅六月十一日丙寅（云阴不测）
sān nián xīn mǎo wǔ yuè èr shí èr rì xīn wèi
三年辛卯五月二十二日辛未
xīn biǎo cè jǐng zhǎng yī chǐ liù cùn jiǔ fēn bàn wáng pǔ suàn jǐng zhǎng yī chǐ liù cùn xīn fǎ suàn jǐng zhǎng yī chǐ liù cùn jiǔ fēn xiǎo fēn qī shí wǔ
新表测景长一尺六寸九分半，王朴算景长一尺六寸，新法算景长一尺六寸九分（小分七十五）。
sì nián rén chén liù yuè sān rì bǐng zǐ yún yīn bù cè
四年壬辰六月三日丙子（云阴不测）。
dà shǔ èr nián gēng yín liù yuè èr shí liù rì xīn sì
大暑，二年庚寅六月二十六日辛巳
xīn biǎo cè jǐng zhǎng èr chǐ sì cùn wáng pǔ suàn jǐng zhǎng yī chǐ bā cùn wǔ fēn xīn fǎ suàn jǐng zhǎng èr chǐ sì fēn xiǎo fēn jiǔ shí qī
新表测景长二尺四寸，王朴算景长一尺八寸五分，新法算景长二尺四分（小分九十七）。
sān nián xīn mǎo liù yuè qī rì bǐng xū
三年辛卯六月七日丙戌。
xīn biǎo cè jǐng zhǎng èr chǐ èr fēn tài wáng pǔ suàn jǐng zhǎng yī chǐ bā cùn wǔ fēn xīn fǎ suàn jǐng zhǎng èr chǐ sì fēn xiǎo fēn èr shí sì
新表测景长二尺二分太，王朴算景长一尺八寸五分，新法算景长二尺四分（小分二十四）。
sì nián rén chén liù yuè shí jiǔ rì rén chén
四年壬辰六月十九日壬辰
xīn biǎo cè jǐng zhǎng èr chǐ wǔ fēn wáng pǔ suàn jǐng zhǎng yī chǐ bā cùn qī fēn xīn fǎ suàn jǐng zhǎng èr chǐ liù fēn xiǎo fēn wǔ shí sān
新表测景长二尺五分，王朴算景长一尺八寸七分，新法算景长二尺六分（小分五十三）。
lì qiū èr nián gēng yín qī yuè shí yī rì bǐng shēn
立秋，二年庚寅七月十一日丙申
xīn biǎo cè jǐng zhǎng èr chǐ wǔ cùn jiǔ fēn wáng pǔ suàn jǐng zhǎng èr chǐ èr cùn jiǔ fēn xīn fǎ suàn jǐng zhǎng èr chǐ wǔ cùn jiǔ fēn xiǎo fēn wǔ shí yī
新表测景长二尺五寸九分，王朴算景长二尺二寸九分，新法算景长二尺五寸九分（小分五十一）。
sān nián xīn mǎo liù yuè èr shí sān rì rén yín
三年辛卯六月二十三日壬寅
xīn biǎo cè jǐng zhǎng èr chǐ liù cùn yī fēn bàn wáng pǔ suàn jǐng zhǎng èr chǐ sān cùn sān fēn xīn fǎ suàn jǐng zhǎng èr chǐ liù cùn èr fēn xiǎo fēn qī shí sān
新表测景长二尺六寸一分半，王朴算景长二尺三寸三分，新法算景长二尺六寸二分（小分七十三）。
chǔ shǔ èr nián gēng yín qī yuè èr shí qī rì rén zǐ yún yīn bù cè
处暑，二年庚寅七月二十七日壬子（云阴不测）。
sān nián xīn mǎo qī yuè jiǔ rì dīng sì
三年辛卯七月九日丁巳
xīn biǎo cè jǐng cháng sān chǐ sān cùn liù fēn wáng pǔ suàn jǐng cháng sān chǐ xīn fǎ suàn jǐng cháng sān chǐ sān cùn liù fēn xiǎo fēn liù shí wǔ
新表测景长三尺三寸六分，王朴算景长三尺，新法算景长三尺三寸六分（小分六十五）。
sì nián rén chén qī yuè shí jiǔ rì rén xū yún yīn bù cè
四年壬辰七月十九日壬戌（云阴不测）。
bái lù èr nián gēng yín bā yuè shí sān rì dīng mǎo yún yīn bù cè
白露，二年庚寅八月十三日丁卯（云阴不测）
sān nián xīn mǎo qī yuè èr shí sì rì rén shēn yún yīn bù cè
三年辛卯七月二十四日壬申（云阴不测）
sì nián rén chén bā yuè wǔ rì dīng chǒu yún yīn bù cè
四年壬辰八月五日丁丑（云阴不测）
qiū fēn èr nián gēng yín bā yuè èr shí bā rì rén wǔ yún yīn bù cè
秋分，二年庚寅八月二十八日壬午（云阴不测）
sān nián xīn mǎo bā yuè jiǔ rì dīng hài
三年辛卯八月九日丁亥
xīn biǎo cè jǐng zhǎng wǔ chǐ sān cùn bā fēn wáng pǔ suàn jǐng zhǎng wǔ chǐ èr cùn yī fēn xīn fǎ suàn jǐng zhǎng wǔ chǐ sān cùn bā fēn xiǎo fēn liù shí jiǔ
新表测景长五尺三寸八分，王朴算景长五尺二寸一分，新法算景长五尺三寸八分（小分六十九）。
sì nián rén chén bā yuè èr shí rì rén chén yún yīn bù cè
四年壬辰八月二十日壬辰（云阴不测）
hán lù èr nián gēng yín jiǔ yuè shí sān rì dīng yǒu yún yīn bù cè
寒露，二年庚寅九月十三日丁酉（云阴不测）
sān nián xīn mǎo jiǔ yuè èr shí sì rì rén yín
三年辛卯九月二十四日壬寅
xīn biǎo cè jǐng zhǎng liù chǐ liù cùn qī fēn wáng pǔ suàn jǐng zhǎng liù chǐ bā fēn xīn fǎ suàn jǐng zhǎng liù chǐ liù cùn qī fēn xiǎo fēn bā shí bā
新表测景长六尺六寸七分，王朴算景长六尺八分，新法算景长六尺六寸七分（小分八十八）。
sì nián rén chén jiǔ yuè liù rì wù shēn
四年壬辰九月六日戊申
xīn biǎo cè jǐng zhǎng liù chǐ qī cùn sān fēn bàn wáng pǔ suàn jǐng zhǎng liù chǐ jiǔ cùn yī fēn xīn fǎ suàn jǐng zhǎng liù chǐ qī cùn sì fēn xiǎo fēn bā shí sì
新表测景长六尺七寸三分半，王朴算景长六尺九寸一分，新法算景长六尺七寸四分（小分八十四）。
shuāng jiàng èr nián gēng yín jiǔ yuè èr shí bā rì rén zǐ
霜降，二年庚寅九月二十八日壬子
xīn biǎo cè jǐng zhǎng bā chǐ yī cùn liù fēn wáng pǔ suàn jǐng zhǎng bā chǐ sì cùn wǔ fēn xīn fǎ suàn jǐng zhǎng bā chǐ yī cùn sì fēn xiǎo fēn qī shí
新表测景长八尺一寸六分，王朴算景长八尺四寸五分，新法算景长八尺一寸四分（小分七十）。
sān nián xīn mǎo jiǔ yuè shí rì wù wǔ yún yīn bù cè
三年辛卯九月十日戊午（云阴不测）
sì nián rén chén jiǔ yuè èr shí yī rì guǐ hài
四年壬辰九月二十一日癸亥
xīn biǎo cè jǐng zhǎng bā chǐ èr cùn wáng pǔ suàn jǐng zhǎng bā chǐ wǔ cùn liù fēn xīn fǎ suàn jǐng zhǎng bā chǐ yī cùn jiǔ fēn xiǎo fēn liù shí liù
新表测景长八尺二寸，王朴算景长八尺五寸六分，新法算景长八尺一寸九分（小分六十六）。
lì dōng èr nián gēng yín shí yuè shí sì rì wù chén
立冬，二年庚寅十月十四日戊辰
xīn biǎo cè jǐng zhǎng jiǔ chǐ bā cùn bàn fēn wáng pǔ suàn jǐng zhǎng yī zhàng yī cùn xīn fǎ suàn jǐng zhǎng jiǔ chǐ bā cùn yī fēn xiǎo fēn èr shí wǔ
新表测景长九尺八寸半分，王朴算景长一丈一寸，新法算景长九尺八寸一分（小分二十五）。
sān nián xīn mǎo jiǔ yuè èr shí wǔ rì guǐ yǒu
三年辛卯九月二十五日癸酉
xīn biǎo cè jǐng zhǎng jiǔ chǐ qī cùn jiǔ fēn wáng pǔ suàn jǐng zhǎng yī zhàng yī cùn xīn fǎ suàn jǐng zhǎng jiǔ chǐ qī cùn bā fēn xiǎo fēn liù shí sān
新表测景长九尺七寸九分，王朴算景长一丈一寸，新法算景长九尺七寸八分（小分六十三）。
sì nián rén chén shí yuè liù rì wù yín
四年壬辰十月六日戊寅
xīn biǎo cè jǐng zhǎng jiǔ chǐ qī cùn liù fēn wáng pǔ suàn jǐng zhǎng yī zhàng yī cùn xīn fǎ suàn jǐng zhǎng jiǔ chǐ qī cùn liù fēn xiǎo fēn yī shí
新表测景长九尺七寸六分，王朴算景长一丈一寸，新法算景长九尺七寸六分（小分一十）。
cè jǐng zhèng jiā shí zǎo wǎn
测景正加时早晚
hòu hàn xī píng sān nián sì fēn lì zhì lì dōng zhōng jǐng zhǎng yī zhàng lì chūn zhōng jǐng zhǎng jiǔ chǐ liù cùn
后汉熹平三年，《四分历》志立冬中景长一丈，立春中景长九尺六寸。
xún dōng zhì nán jí rì guǐ zuì zhǎng èr qì qù zhì rì shù jì tóng zé zhōng jǐng yīng děng ér qián zhǎng hòu duǎn dùn chà sì cùn
寻冬至南极，日晷最长，二气去至日数既同，则中景应等，而前长后短，顿差四寸。
cǐ lì jǐng dōng zhì hòu tiān zhī yàn yě
此历景冬至后天之验也。
èr qì zhōng jǐng rì chà jiǔ fēn bàn ruò jìn tuì jūn diào lüè wú yíng suō yǐ lǜ jì zhī èr qì gè tuì èr rì shí èr kè zé guǐ jǐng zhī shù lì dōng gèng duǎn lì chūn gèng zhǎng bìng chà èr cùn èr qì zhōng jǐng jù zhǎng jiǔ chǐ bā cùn yǐ jí lì dōng lì chūn zhī zhèng rì yě
二气中景日差九分半弱，进退均调，略无盈缩，以率计之，二气各退二日十二刻，则晷景之数，立冬更短，立春更长，并差二寸，二气中景俱长九尺八寸矣，即立冬、立春之正日也。
yǐ cǐ tuī zhī lì zhì dōng zhì hòu tiān yì èr rì shí èr kè yě
以此推之，历置冬至后天亦二日十二刻也。
xī píng sān nián shí lì dīng chǒu dōng zhì jiā shí zhèng zài rì zhōng
熹平三年，时历丁丑冬至，加时正在日中。
yǐ èr rì shí èr kè jiǎn zhī dìng yǐ yǐ hài dōng zhì jiā shí zài yè bàn hòu èr shí bā kè
以二日十二刻减之，定以乙亥冬至，加时在夜半后二十八刻。
sòng zhì dà míng wǔ nián shí yuè shí rì jǐng yī zhàng qī cùn qī fēn bàn
《宋志》大明五年十月十日，景一丈七寸七分半；
shí yī yuè èr shí wǔ rì jǐng yī zhàng bā cùn yī fēn tài
十一月二十五日，景一丈八寸一分太。
èr shí liù rì yī zhàng qī cùn wǔ fēn qiáng
二十六日，一丈七寸五分强。
zhé qǔ qí zhōng zé zhōng tiān dōng zhì yīng zài shí yī yuè sān rì qiú qí zǎo wǎn
折取其中，则中天冬至应在十一月三日求其早晚。
lìng hòu èr rì jǐng xiāng jiǎn zé yī rì chà lǜ yě bèi zhī wéi fǎ
令后二日景相减，则一日差率也，倍之为法。
qián èr rì jiǎn yǐ bǎi kè chéng zhī wèi shí
前二日减，以百刻乘之，为实。
yǐ fǎ chú shí de dōng zhì jiā shí zài yè bàn hòu sān shí yī kè zài yuán jiā lì hòu yī rì tiān shù zhī zhèng yě
以法除实，得冬至加时在夜半后三十一刻，在《元嘉历》后一日，天数之正也。
liàng jiǎn mí nián zé jiā jiǎn jūn tóng
量检弥年，则加减均同。
yì suì xiāng kè zé yuǎn jìn yīng lǜ
异岁相课，则远近应率。
guān èr jiā zhī shuō lüè ér wèi tōng
观二家之说，略而未通。
xī píng nǎi yào qǔ qí zhōng ér shī yú zhì qián zhì hòu zhī yú
熹平乃要取其中，而失于至前、至后之余。
dà míng zé zuǒ yòu lǜ ér shī yú wèi shí wéi fǎ zhī shù
大明则左右率，而失于为实、为法之数。
ruò fú jiào jǐng dìng qì lì jiā zuì wéi jí wù
若夫较景、定气，历家最为急务。
guān gǔ jiào yàn zhǐ yǐ dōng zhì qián hòu shù rì zhī jiān yǐ dìng jiā shí zǎo wǎn
观古较验，止以冬至前后数日之间，以定加时早晚。
qiě jǐng zhī chà xíng dāng èr zhì qián hòu jìn tuì zài wēi máng zhī jiān
且景之差行，当二至前后，进退在微芒之间。
yòu rì yǒu biàn xíng yíng suō shāo yì ruò yǐ wéi zhǔn zé jiā shí xiāng bèi
又日有变行，盈缩稍异，若以为准，则加时相背。
yòu jìn hàn lì shù duō yǐ qián hòu suǒ cè guǐ yào qǔ qí zhōng cǐ yì chà guò bàn rì
又晋、汉历术，多以前后所测晷要取其中，此亦差过半日。
jīn bǐ suì jiào yàn zài lì dōng lì chūn jǐng yí guò cùn ruò jiào qǔ jiā shí zé yi yǐ qí xiāng jìn zhě tōng jì bàn zhī wèi jù zhì fàn rì
今比岁较验，在立冬、立春景移过寸，若较取加时，则宜以其相近者通计，半之为距至泛日；
nǎi yǐ qí guǐ shù xiāng jiǎn yú zhě yǐ fǎ chéng zhī mǎn qí rì guǐ chà ér yī wèi kè
乃以其晷数相减，余者以法乘之，满其日晷差而一，为刻；
nǎi yǐ chà kè qiú dōng zhì shì qí qián guǐ duō zé wèi jiǎn shǎo zé wèi jiā qiú xià zhì fǎn zhī
乃以差刻（求冬至，视其前晷，多则为减，少则为加，求夏至返之。
jiā jiǎn jù zhì fàn rì wèi dìng rì
）加减距至泛日，为定日；
réng jiā bàn rì zhī kè mìng cóng qián jù rì chén suàn wài jí èr zhì jiā shí rì chén jí kè fēn
仍加半日之刻，命从前距日辰，算外，即二至加时日辰及刻分。
rú cǐ tuī qiú zé èr zhì jiā shí zǎo wǎn kě yàn yǐ
如此推求，则二至加时早晚可验矣。
huáng yòu yuè tái guǐ jǐng fǎ
皇祐岳台晷景法
àn dà yǎn zài rì jí chóng tiān dìng chà zhī lǜ suī hào tōng mì rán wèi néng jǐn shàng xià jiāo yìng zhī lǐ zé guǐ dù wú yóu hé qì
按《大衍》载日及《崇天》定差之率，虽号通密，然未能尽上下交应之理，则晷度无由合契。
jīn lì xīn fǎ shǐ shàng fú yíng suō zhī xíng xià cān jù gǔ zhī shù suǒ suàn chǐ cùn yǔ tiān cè yàn wú yǒu xiān hòu
今立新法，使上符盈缩之行，下参句股之数，所算尺寸与天测验，无有先后。
qí shù yuē jì èr zhì hòu rì shù nǎi jiǎn qù èr zhì yuē yú réng jiā bàn rì zhī fēn jí suǒ qiú rì wǔ zhōng jī shù ér zhì zhī yǐ qiú jìn tuì chà fēn qiú jìn tuì chà fēn zhě zhì zhōng jī zhī shù rú yī xiàng jiǔ shí yī rì sān shí èr fēn yǐ xià wèi zài qián
其术曰：计二至后日数，乃减去二至约余，仍加半日之分，即所求日午中积数，而置之以求进退差分，（求进退差分者，置中积之数，如一象九十一日三十二分以下为在前；
rú yī xiàng yǐ shàng fǎn jiǎn èr zhì xiàn yī bǎi bā shí èr rì liù shí yī fēn yú wèi zài hòu
如一象以上，返减二至限一百八十二日六十一分，余为在后。
zhì qián hòu dù yú shàng liè èr bǎi yú xià yǐ shàng jiǎn xià yú yǐ xià chéng shàng mǎn sì qiān yī bǎi sān shí wǔ chú zhī wèi fēn bù mǎn tuì chú wèi xiǎo fēn
置前后度于上，列二百于下，以上减下，余以下乘上，满四千一百三十五除之为分，不满，退除为小分。
zài dōng zhì hòu jí wéi jìn chà zài xià zhì hòu jí wéi tuì chà
在冬至后即为进差，在夏至后即为退差。
réng liè chū mò èr xiàn qiú rù chū mò xiàn zhě zhì suǒ qiú rì wǔ zhōng jī shù rì zài dōng zhì hòu chū xiàn xià zhì hòu mò xiàn zhī shù sì shí wǔ rì liù shí èr fēn yǐ xià jí wéi suǒ qiú zài chū xiàn
）仍列初、末二限，（求入初、末限者，置所求日午中积数，日在冬至后初限、夏至后末限之数四十五日六十二分以下，即为所求在初限；
rú zài yǐ shàng zhě nǎi fǎn jiǎn èr zhì xiàn yú jí wéi suǒ qiú rù mò xiàn
如在已上者，乃返减二至限，余即为所求入末限。
qí dōng zhì hòu mò xiàn xià zhì hòu chū xiàn yǐ yī bǎi sān shí qī rì wèi lǜ
其冬至后末限、夏至后初限，以一百三十七日为率。
yòng qiú wǔ zhōng guǐ shù
）用求午中晷数。
qiú wǔ zhōng guǐ shù zhě shì suǒ qiú
（求午中晷数者，视所求。
rú rù dōng zhì hòu chū xiàn xià zhì hòu mò xiàn zhě yǐ rù xiàn rì jiǎn yī qiān jiǔ bǎi sān shí qī bàn yú wèi fàn chà
如入冬至后初限、夏至后末限者，以入限日减一千九百三十七半，余为泛差；
réng yǐ xiàn rì fēn chéng qí jìn tuì chà wǔ yīn bǎi yuē zhī yòng jiǎn fàn chà wèi dìng chà
仍以限日分乘其进退差，五因百约之，用减泛差，为定差；
nǎi yǐ rù xiàn rì fēn zì xiāng chéng yǐ chéng dìng chà mǎn yī bǎi wàn wèi chǐ bù mǎn wèi cùn wèi fēn jí xiǎo fēn yǐ jiǎn dōng zhì cháng guǐ yī zhàng èr chǐ bā cùn wǔ fēn yú wèi qí rì wǔ zhōng guǐ shù
乃以入限日分自相乘，以乘定差，满一百万为尺，不满为寸、为分及小分，以减冬至常晷一丈二尺八寸五分，余为其日午中晷数。
ruò suǒ qiú rù dōng zhì hòu mò xiàn xià zhì hòu chū xiàn zhě nǎi sān yuē rù xiàn rì fēn yǐ jiǎn sì bǎi bā shí wǔ shǎo yú wèi fàn chà
若所求入冬至后末限、夏至后初限者，乃三约入限日分，以减四百八十五少，余为泛差；
réng yǐ jìn tuì chà jiǎn jí shù yú zhě ruò zài chūn fēn hòu qiū fēn qián zhě zhí yǐ sì yuē zhī yǐ jiā fàn chà wèi dìng chà
仍以进退差减极数，余者若在春分后、秋分前者，直以四约之，以加泛差，为定差；
ruò zài chūn fēn qián qiū fēn hòu zhě
若在春分前、秋分后者，
nǎi yǐ qù èr fēn rì shù jí fēn chéng zhī
乃以去二分日数及分乘之，
mǎn liù bǎi ér yī
满六百而一，
yǐ jiǎn fàn chà
以减泛差，
yú wèi dìng chà
余为定差，
yòng yǐ rù xiàn rì fēn zì xiāng chéng
用以入限日分自相乘，
yǐ chéng dìng chà
以乘定差，
mǎn yī bǎi wàn wèi chǐ
满一百万为尺，
bù mǎn wèi cùn wèi fēn jí xiǎo fēn
不满为寸、为分及小分，
yǐ jiā xià zhì cháng guǐ yī chǐ wǔ cùn qī fēn
以加夏至常晷一尺五寸七分，
jí wéi qí rì wǔ zhōng guǐ shù
即为其日午中晷数。
ruò yòng zhōu suì lì zhí yǐ qí rì guǐ jǐng sǔn yì chà fēn chéng qí rì wǔ zhōng zhī yú mǎn fǎ yuē zhī nǎi sǔn yì qí xià guǐ shù jí qí rì wǔ zhōng dìng guǐ
若用周岁历，直以其日晷景损益差分乘其日午中之余，满法约之，乃损益其下晷数，即其日午中定晷。
rú cǐ tuī qiú zé shàng xià tōng yīng zhī lǐ jù gǔ xié shè zhī yuán jiē kě shì yàn nǎi jù yuè tái guǐ jǐng zhōu suì suàn shù
）如此推求，则上下通应之理，句股斜射之原，皆可视验，乃具岳台晷景周岁算数。