xián méi shì zhǎng sī áo
衔枚氏掌司嚣。
guó zhī dà jì sì lìng jìn wú áo
国之大祭祀,令禁无嚣。
jūn lǚ tián yì lìng xián méi jìn áo hū tàn wū yú guó zhōng zhě xíng gē kū yú guó zhōng zhī dào zhě
军旅、田役,令衔枚、禁嚣呼叹呜于国中者,行歌哭于国中之道者。
yī qí shì zhǎng guó zhī dà jì sì gòng qí zhàng xián
伊耆氏掌国之大祭祀,共其杖咸。
jūn lǚ shòu yǒu jué zhě zhàng gòng wáng zhī chǐ zhàng
军旅,授有爵者杖,共王之齿杖。
dà háng rén zhǎng dà bīn zhī lǐ jí dà kè zhī yí yǐ qīn zhū hóu
大行人掌大宾之礼,及大客之仪,以亲诸侯。
chūn cháo zhū hóu ér tú tiān xià zhī shì qiū jìn yǐ bǐ bāng guó zhī gōng xià zōng yǐ chén tiān xià zhī mó dōng yù yǐ xié zhū hóu zhī lǜ
春朝诸侯而图天下之事,秋觐以比邦国之功,夏宗以陈天下之谟,冬遇以协诸侯之虑。
shí huì yǐ fā sì fāng zhī jìn yīn tóng yǐ shī tiān xià zhī zhèng shí pìn yǐ jié zhū hóu zhī hǎo yīn tiào yǐ chú bāng guó zhī tè xián wèn yǐ yù zhū hóu zhī zhì guī shèn yǐ jiāo zhū hóu zhī fú hè qìng yǐ zàn zhū hóu zhī xǐ zhì guì yǐ bǔ zhū hóu zhī zāi
时会以发四方之禁,殷同以施天下之政,时聘以结诸侯之好,殷覜以除邦国之慝,闲问以谕诸侯之志,归脤以交诸侯之福,贺庆以赞诸侯之喜,致禬以补诸侯之灾。
yǐ jiǔ yí biàn zhū hóu zhī mìng děng zhū chén jué yǐ tóng bāng guó zhī lǐ ér dài qí bīn kè
以九仪辨诸侯之命,等诸臣爵,以同邦国之礼,而待其宾客。
shàng gōng zhī lǐ zhí héng guī jiǔ cùn sāo jiè jiǔ cùn miǎn fú jiǔ zhāng jiàn cháng jiǔ yóu fán yīng jiǔ jiù èr chē jiǔ chéng jiè jiǔ rén lǐ jiǔ láo
上公之礼,执恒圭九寸,缫藉九寸,冕服九章,建常九斿,樊缨九就,贰车九乘,介九人,礼九牢。
qí cháo wèi bīn zhǔ zhī jiān jiǔ shí bù lì dāng chē zhǐ bìn zhě wǔ rén miào zhōng jiàng bì sān xiǎng wáng lǐ zài guàn ér cù
其朝位,宾主之间九十步,立当车轵,摈者五人,庙中将币三享,王礼再祼而酢。
xiǎng lǐ jiǔ xiàn shí lǐ jiǔ jǔ chū rù wǔ jī sān wèn sān láo
飨礼九献,食礼九举,出入五积,三问三劳。
zhū hóu zhī lǐ zhí xìn guī qī cùn sāo jiè qī cùn miǎn fú qī zhāng jiàn cháng qī liú fán yīng qī jiù èr chē qī chéng jiè qī rén lǐ qī láo
诸侯之礼,执信圭七寸,缫藉七寸,冕服七章,建常七斿,樊缨七就,贰车七乘,介七人,礼七牢。
cháo wèi bīn zhǔ zhī jiān qī shí bù lì dāng qián jí bìn zhě sì rén miào zhōng jiàng bì sān xiǎng wáng lǐ yī guàn ér cù xiǎng lǐ qī xiàn shí lǐ qī jǔ chū rù sì jī zài wèn zài láo
朝位,宾主之间七十步,立当前疾,摈者四人,庙中将币三享,王礼壹祼而酢,飨礼七献,食礼七举,出入四积,再问,再劳。
zhū bó zhí gōng guī qí tā jiē rú zhū hóu zhī lǐ
诸伯执躬圭,其他皆如诸侯之礼。
zhū zǐ zhí gǔ bì wǔ cùn sāo jiè wǔ cùn miǎn fú wǔ zhāng jiàn cháng wǔ liú fán yīng wǔ jiù èr chē wǔ chéng jiè wǔ rén lǐ wǔ láo
诸子执谷璧,五寸,缫藉五寸,冕服五章,建常五斿,樊缨五就,贰车五乘,介五人,礼五牢。
cháo wèi bīn zhǔ zhī jiān wǔ shí bù lì dāng chē héng bìn zhě sān rén miào zhōng jiàng bì sān xiǎng wáng lǐ yī guàn bù cù xiǎng lǐ wǔ xiàn shí lǐ wǔ jǔ chū rù sān jī yī wèn yī láo
朝位,宾主之间五十步,立当车衡,摈者三人,庙中将币三享,王礼壹祼不酢,飨礼五献,食礼五举,出入三积,壹问、壹劳。
zhū nán zhí pú bì qí tā jiē rú zhū zǐ zhī lǐ
诸男执蒲璧,其他皆如诸子之礼。
fán dà guó zhī gū zhí pí bó yǐ jì xiǎo guó zhī jūn chū rù sān jī bù wèn yī láo cháo wèi dāng chē qián bù jiāo bìn miào zhōng wú xiāng yǐ jiǔ lǐ zhī qí tā jiē shì xiǎo guó zhī jūn
凡大国之孤,执皮帛以继小国之君,出入三积,不问、壹劳,朝位当车前,不交摈,庙中无相,以酒礼之,其他皆眡小国之君。
fán zhū hóu zhī qīng qí lǐ gè xià qí jūn èr děng
凡诸侯之卿,其礼各下其君二等。
yǐ xià jí qí dài fū shì jiē rú zhī
以下及其大夫士,皆如之。
bāng jī fāng qiān lǐ qí wài fāng wǔ bǎi lǐ wèi zhī hóu fú suì yī jiàn qí gòng sì wù
邦畿方千里,其外方五百里,谓之侯服,岁壹见,其贡祀物;
yòu qí wài fāng wǔ bǎi lǐ wèi zhī diàn fú èr suì yī jiàn qí gòng pín wù
又其外方五百里,谓之甸服,二岁壹见,其贡嫔物;
yòu qí wài fāng wǔ bǎi lǐ wèi zhī nán fú sān suì yī jiàn qí gòng qì wù
又其外方五百里,谓之男服,三岁壹见,其贡器物;
yòu qí wài fāng wǔ bǎi lǐ wèi zhī cǎi fú sì suì yī jiàn qí gòng fú wù
又其外方五百里,谓之采服,四岁壹见,其贡服物;
yòu qí wài fāng wǔ bǎi lǐ wèi zhī wèi fú wǔ suì yī jiàn qí gòng cái wù
又其外方五百里,谓之卫服,五岁壹见,其贡材物;
yòu qí wài fāng wǔ bǎi lǐ wèi zhī yào fú liù suì yī jiàn qí gòng huò wù
又其外方五百里,谓之要服,六岁壹见,其贡货物;
jiǔ zhōu zhī wài wèi zhī fán guó shì yī jiàn gè yǐ qí suǒ guì bǎo wèi zhì
九州之外,谓之蕃国,世壹见,各以其所贵宝为挚。
wáng zhī suǒ yǐ fǔ bāng guó zhū hóu zhě suì biàn cún sān suì biàn tiào wǔ suì biàn shěng qī suì shǔ xiàng xū yù yán yǔ xié cí mìng
王之所以抚邦国诸侯者,岁遍存,三岁遍覜,五岁遍省,七岁属象胥,谕言语,协辞命;
jiǔ suì shǔ gǔ shǐ yù shū míng tīng shēng yīn
九岁属瞽史,谕书名,听声音;
shí yǒu yī suì dá ruì jié tóng dù liàng chéng láo lǐ tóng shù qì xiū fǎ zé
十有一岁,达瑞节,同度量,成牢礼,同数器,修法则;
shí yǒu èr suì wáng xún shǒu yīn guó
十有二岁王巡守殷国。
fán zhū hóu zhī wáng shì biàn qí wèi zhèng qí děng xié qí lǐ bīn ér jiàn zhī
凡诸侯之王事,辨其位,正其等,协其礼,宾而见之。
ruò yǒu dà sàng zé zhào xiāng zhū hóu zhī lǐ
若有大丧,则诏相诸侯之礼。
ruò yǒu sì fāng zhī dà shì zé shòu qí bì tīng qí cí
若有四方之大事,则受其币,听其辞。
fán zhū hóu zhī bāng jiāo suì xiāng wèn yě yīn xiāng pìn yě shì xiàng cháo yě
凡诸侯之邦交,岁相问也,殷相聘也,世相朝也。
xiǎo xíng rén zhǎng bāng guó bīn kè zhī lǐ jí yǐ dài sì fāng zhī shǐ zhě
小行人掌邦国宾客之礼籍,以待四方之使者。
lìng zhū hóu chūn rén gòng qiū xiàn gōng wáng qīn shòu zhī gè yǐ qí guó zhī jí lǐ zhī
令诸侯春人贡,秋献功,王亲受之,各以其国之籍礼之。
fán zhū hóu rù wáng zé nì láo yú jī jí jiāo láo shì guǎn jiāng bì wèi chéng ér bìn
凡诸侯入王,则逆劳于畿,及郊劳、眡馆、将币,为承而摈。
fán sì fāng zhī shǐ zhě dà kè zé bìn xiǎo kè zé shòu qí bì ér tīng qí cí
凡四方之使者,大客则摈,小客则受其币而听其辞。
shǐ shì sì fāng xié jiǔ yí bīn kè zhī lǐ cháo jìn zōng yù huì tóng jūn zhī lǐ yě
使适四方,协九仪宾客之礼:朝、觐、宗、遇、会、同,君之礼也;
cún tiào shěng pìn wèn chén zhī lǐ yě
存、覜、省、聘、问,臣之礼也。
dá tiān xià zhī liù jié shān guó yòng hǔ jié tǔ guó yòng rén jié zé guó yòng lóng jié jiē yǐ jīn wèi zhī
达天下之六节:山国用虎节,土国用人节,泽国用龙节,皆以金为之;
dào lù yòng jīng jié mén guān yòng fú jié dū bǐ yòng guǎn jié jiē yǐ zhú wèi zhī
道路用旌节,门关用符节,都鄙用管节,皆以竹为之。
chéng liù ruì wáng yòng tiàn guī gōng yòng huán guī hóu yòng xìn guī bó yòng gōng guī zi yòng gǔ bì nán yòng pú bì
成六瑞:王用瑱圭,公用桓圭,侯用信圭,伯用躬圭,子用谷璧,男用蒲璧。
hé liù bì guī yǐ mǎ zhāng yǐ pí bì yǐ bó cóng yǐ jǐn hǔ yǐ xiù huáng yǐ fǔ cǐ liù wù zhě yǐ hé zhū hóu zhī hǎo gù
合六币:圭以马,璋以皮,璧以帛,琮以锦,琥以绣,璜以黼,此六物者,以和诸侯之好故。
ruò guó zhá sàng zé lìng fù bǔ zhī
若国札丧,则令赙补之。
ruò guó xiōng huāng zé lìng zhōu wěi zhī
若国凶荒,则令赒委之。
ruò guó shī yì zé lìng gǎo guì zhī
若国师役,则令槁禬之。
ruò guó yǒu fú shì zé lìng qìng hè zhī
若国有福事,则令庆贺之。
ruò guó yǒu huò zāi zé lìng āi diào zhī
若国有祸灾,则令哀吊之。
fán cǐ wǔ wù zhě zhì qí shì gù nǎi qí wàn mín zhī lì hài wèi yī shū qí lǐ sú zhèng shì jiào zhì xíng jìn zhī nì shùn wèi yī shū qí bèi nì bào luàn zuò tè yóu fàn lìng zhě wèi yī shū qí zhá sàng xiōng huāng è pín wèi yī shū qí kāng lè hé qīn ān píng wèi yī shū
凡此五物者,治其事故,乃其万民之利害为一书,其礼俗政事教治刑禁之逆顺为一书,其悖逆暴乱作慝犹犯令者为一书,其札丧凶荒厄贫为一书,其康乐和亲安平为一书。
fán cǐ wǔ wù zhě měi guó biàn yì zhī yǐ fǎn mìng yú wáng yǐ zhōu zhī tiān xià zhī gù
凡此五物者,每国辨异之,以反命于王,以周知天下之故。
sī yí zhǎng jiǔ yí zhī bīn kè bìn xiāng zhī lǐ yǐ zhào yí róng cí lìng yī ràng zhī jié
司仪掌九仪之宾客、摈相之礼,以诏仪容、辞令、揖让之节。
jiāng hé zhū hóu zé lìng wèi tán sān chéng gōng páng yī mén zhào wáng yí nán xiāng jiàn zhū hóu tǔ yī shù xìng shí yī yì xìng tiān yī tóng xìng
将合诸侯,则令为坛三成,宫旁一门,诏王仪,南乡见诸侯,土揖庶姓,时揖异姓,天揖同姓。
jí qí bìn zhī gè yǐ qí lǐ gōng yú shàng děng hòu bó yú zhōng děng zǐ nán yú xià děng
及其摈之,各以其礼:公于上等,侯伯于中等,子男于下等。
qí jiāng bì yì rú zhī
其将币,亦如之。
qí lǐ yì rú zhī
其礼,亦如之。
wáng yàn zé zhū hóu máo
王燕,则诸侯毛。
fán zhū gōng xiāng wéi bīn zhǔ guó wǔ jī sān wèn jiē sān cí bài shòu jiē lǚ bìn zài láo sān cí sān yī dēng bài shòu bài sòng zhǔ jūn jiāo láo jiāo bìn sān cí chē nì bài rǔ sān yī sān cí bài shòu chē sòng sān hái zài bài
凡诸公相为宾,主国五积三问,皆三辞拜受,皆旅摈,再劳,三辞,三揖,登,拜受,拜送主君郊劳,交摈,三辞,车逆,拜辱,三揖,三辞,拜受,车送,三还,再拜。
zhì guǎn yì rú zhī
致馆亦如之。
zhì sūn rú zhì jī zhī lǐ jí jiāng bì jiāo bìn sān cí chē nì bài rǔ bīn chē jìn dá bài sān yī sān ràng měi mén zhǐ yī xiāng
致飧如致积之礼,及将币,交摈三辞,车逆拜辱,宾车进,答拜,三揖,三让,每门止一相。
jí miào wéi shàng xiàng rù bīn sān yī sān ràng dēng zài bài shòu bì bīn bài sòng bì měi shì rú chū
及庙,唯上相入,宾三揖三让,登,再拜授币,宾拜送币,每事如初。
bīn yì rú zhī jí chū chē sòng sān qǐng sān jìn zài bài bīn sān hái sān cí gào pì
宾亦如之,及出,车送,三请,三进,再拜,宾三还三辞,告辟。
zhì yōng xì hái guī
致饔饩,还圭。
xiǎng shí zhì zèng
飨食,致赠。
jiāo sòng jiē rú jiāng bì zhī yí
郊送,皆如将币之仪。
bīn zhī bài lǐ bài yōng xì bài xiǎng shí bīn jì zhǔ jūn jiē rú zhǔ guó zhī lǐ
宾之拜礼,拜饔饩,拜飨食,宾继主君,皆如主国之礼。
zhū hóu zhū bó zhū zǐ zhū nán zhī xiāng wéi bīn yě gè yǐ qí lǐ xiāng dài yě rú zhū gōng zhī yí
诸侯、诸伯、诸子、诸男之相为宾也,各以其礼相待也,如诸公之仪。
zhū gōng zhī chén xiāng wéi guó kè zé sān jī jiē sān cí bài shòu
诸公之臣相为国客,则三积,皆三辞拜受。
jí dài fū jiāo láo lǚ bìn sān cí bài rǔ sān ràng dēng tīng mìng xià bài dēng shòu bīn shǐ zhě rú chū zhī yí
及大夫郊劳,旅摈三辞,拜辱,三让,登听命,下拜,登受,宾使者,如初之仪。
jí tuì bài sòng zhì guǎn rú chū zhī yí
及退,拜送,致馆,如初之仪。
jí jiāng bì lǚ bìn sān cí bài nì kè pì sān yī měi mén zhǐ yī xiāng
及将币,旅摈三辞,拜逆,客辟,三揖,每门止一相。
jí miào wéi jūn xiāng rù sān ràng kè dēng bài kè sān pì shòu bì xià chū měi shì rú chū zhī yí
及庙,唯君相入,三让,客登,拜,客三辟授币,下出,每事如初之仪。
jí lǐ sī miàn sī xiàn jiē zài bài qǐ shǒu jūn dá bài chū jí zhōng mén zhī wài wèn jūn kè zài bài duì jūn bài kè pì ér duì
及礼,私面,私献,皆再拜稽首,君答拜,出及中门之外,问君,客再拜对,君拜,客辟而对。
jūn wèn dài fū kè duì jūn láo kè kè zài bài qǐ shǒu jūn dá bài kè qū pì
君问大夫,客对,君劳客,客再拜稽首,君答拜,客趋辟。
zhì yōng xì rú láo zhī lǐ
致饔饩,如劳之礼。
xiǎng shí hái guī rú jiāng bì zhī yí
飨食,还圭,如将币之仪。
jūn guǎn kè kè pì jiè shòu mìng suì sòng kè cóng bài rǔ yú cháo
君馆客,客辟,介受命,遂送,客従,拜辱于朝。
míng rì kè bài lǐ cì suì xíng rú rù zhī jī
明日,客拜礼赐,遂行,如入之积。
fán hóu bó zi nán zhī chén yǐ qí guó zhī jué xiāng wéi kè ér xiāng lǐ qí yí yì rú zhī
凡侯、伯、子、男之臣,以其国之爵相为客而相礼,其仪亦如之。
fán sì fāng zhī bīn kè lǐ yí cí mìng xì láo cì xiàn yǐ èr děng cóng qí jué ér shàng xià zhī
凡四方之宾客,礼仪、辞命、饩牢、赐献以二等,従其爵而上下之。
fán bīn kè sòng nì tóng lǐ
凡宾客,送逆同礼。
fán zhū hóu zhī jiāo gè chēng qí bāng ér wèi zhī bì yǐ qí bì wèi zhī lǐ
凡诸侯之交,各称其邦而为之币,以其币为之礼。
fán xíng rén zhī yí bù cháo bù xī bù zhèng qí zhǔ miàn yì bù bèi kè
凡行人之仪,不朝不夕,不正其主面,亦不背客。