nán guó fān guì bǐng
男国藩跪禀
fù mǔ dà rén wàn fú jīn ān
父母大人万福金安。
èr yuè shí liù rì jiē dào jiā xìn dì yī hào xì xīn zhēng chū sān jiāo péng shān qǐ zhě jìng xī yī qiè
二月十六日，接到家信第一号，系新正初三交彭山屺者，敬悉一切。
qù nián shí èr yuè shí yī zǔ fù dà rén hū huàn cháng fēng lài shén chuō yòu dé yǐ sù quán liè yóu zǐ wén zhī shàng zhuǎn xīn jì
去年十二月十一，祖父大人忽患肠风，赖神戳佑，得以速痊，烈游子闻之，尚转心悸！
liù dì shēng nǚ zì shì dà xǐ
六弟生女，自是大喜。
chū bā rì gōng féng shòu dàn nán bù kè zài jiā qìng zhù xīn yóu yī yī
初八日恭逢寿诞，男不克在家庆祝，心犹依依。
zhū dì zài jiā bù tīng jiào xùn bù shèn fā fèn nán guān zhū lái xìn jí yǐ zhī zhī
诸弟在家不听教训，不甚发奋，男观诸来信即已知之。
gài zhū dì zhī yì zǒng bù yuàn zài jiā shú dú shū zì jǐ hài nián nán zài jiā lǐ jí yǒu cǐ yì láo bù kě pò
盖诸弟之意，总不愿在家塾读书，自己亥年男在家里，即有此意，牢不可破。
liù dì yù cóng nán jìn jīng nán yīn sàn guǎn qù liú wèi dìng gù cǐ shí wèi xǔ
六弟欲从男进京，男因散馆去留未定，故此时未许。
gēng zǐ nián jiē jiā juàn jí qǐng dì děng sòng yì yù dì děng jīng dú shū yě
庚子年接家眷，即请弟等送，意欲弟等京读书也。
tè yǐ zǔ fù mǔ fù mǔ zài shàng nán bù gǎn xǔ yǐ gù dàn xiě zhū dì ér bù zhǐ dìng hé rén
特以祖父母父母在上，男不敢许，以故但写诸弟而不指定何人。
pò jiǔ dì lái jīng qí yì pō suì ér sì dì liù dì zhī bèi shàng wèi suì yě
迫九弟来京，其意颇遂，而四弟六弟之惫，尚未遂也。
nián nián zhū shǒu jiā yuán shí yǒu dān gē dà rén yòu bù néng cháng zài jiā jiào zhī
年年株守家园，时有耽搁，大人又不能常在家教之；
jìn dì yòu wú liáng you kǎo shì yòu bù lì
近地又无良友，考试又不利。
jiān cǐ shù zhě fú yù nán shēn gù sì dì liù sù bù miǎn yuàn nán qí suǒ yǐ yuàn nán zhě yǒu gù
兼此数者，怫郁难伸，故四弟六粟不免怨男，其所以怨男者有故。
dīng yǒu zài jiā jiào dì wēi kè jué ài jiǎ kě yuàn yī yǐ
丁酉在家教弟，威克厥爱，甲可怨一矣。
yún hài zài jiā wèi cháng jiào dì yī zì kě yuàn èr jiào yǐ
云亥在家，未尝教弟一字，可怨二教矣。
lín jìn jīng bù kěn dài liù dì kě yuàn sān yǐ
临进京不肯带六弟，可怨三矣。
bù wéi dì zé wài zhuān jǐn yán dān gé shū jiào zhī fú jué běn yì kě yuàn sì yǐ
不为弟择外专，仅延丹阁叔教之，拂厥本意，可怨四矣。
míng zhī liǎng dì bù ě jiā jū ér lǚ cì xìn huí quàn dì jì shǒu jiā shú kě yuàn wǔ yǐ
明知两弟不厄家居，而屡次信回，劝弟寂守家塾，可怨五矣。
wéi nán yǒu kě yuàn zhě wǔ duān gù sì dì liù dì nán miǎn nèi huái yǐn zhōng qián cǐ hán yì bù shēn gù cóng bù xiě xìn yǔ nán qù xī lái xìn shén zhǎng zé jìn qíng tǔ lù yǐ
惟男有可怨者五端，故四弟六弟难免内怀隐衷，前此含意不伸，故从不写信与男，去腊来信甚长，则尽情吐露矣。
nán jiē xìn shí yòu xǐ yòu jù xǐ zhě xǐ dì zhì qì bó bó bù kě è yě
男接信时，又喜又惧，喜者喜弟志气勃勃，不可遏也。
jù zhě nán zài fú dì yì jiāng shāng hé qi yǐ
惧者，男再拂弟意，将伤和气矣。
xiōng dì hé suī qióng máng bù hù bì xìng xiōng dì bù hé suī shì jiā huàn zú bì bài
兄弟和，虽穷氓不户必兴，兄弟不和，虽世家宦族必败。
nán shēn zhì cǐ lǐ gù bǐng táng shàng gè wèi dà rén fǔ cóng nán děng xiōng dì zhī qíng shí yǐ hé mù xiōng dì wèi dì yī
男深知此理，故禀堂上各位大人，俯从男等兄弟之情实以和睦兄弟为第一。
jiǔ dì qián nián yù guī nán bǎi bān xī liú zhì qù nián zé bù fù qiǎng liú yì kǒng fú dì yì yě
九弟前年欲归，男百般昔留，至去年则不复强留，亦恐拂弟意也。
lín bié shí bǐ cǐ liàn liàn qíng shēn sì hǎi gù nán zì jiǔ dì qù hòu sī zhī yóu qiè xìn zhī wāng shēn wèi jiǔ dì zòng bù wéi kē mù zhōng rén yì dāng wèi xiào dì zhōng rén
临别时彼此恋恋，情深似海，故男自九弟去后，思之尤切，信之尢深，谓九弟纵不为科目中人，亦当为孝弟中人。
xiōng dì rén rén rú cǐ kě yǐ zhōng shēn hù xiāng yī yǐ zé suī bù dé lù wèi yì shāng zāi
兄弟人人如此，可以终身互相依倚，则虽不得禄位，亦伤哉？
fú dú shǒu yù wèi nán jiào dì yi míng zé zhī bù yí suǒ suǒ gào yǐ yuè lì gōng fū
伏读手谕，谓男教弟宜明责之，不宜琐琐告以阅历工夫。
nán zì yì biān nián jiào dì zhī xìn bù xià shù wàn zì huò míng zé huò wǎn quàn huò bó chēng huò yuē zhǐ zhī wú bù yán zǒng zhī jìn xīn jié lì ér yǐ nán fù sūn nán nǚ shēn tǐ jiē píng ān fú qǐ fàng xīn nán jǐn bǐng
男自忆边年教弟之信，不下数万字，或明责，或婉劝，或博称，或约指，知无不言，总之尽心竭力而已，男妇孙男女身体皆平安，伏乞放心，男谨禀。
dào guāng èr shí sān nián èr yuè shí jiǔ rì
（道光二十三年二月十九日）