shí yī rì dēng xiān yuán lǐng
十一日登仙猿岭。
shí yú lǐ yǒu kū xī xiǎo qiáo wèi yún xiàn jìng nǎi hé nán hú guǎng jiè
十余里,有枯溪小桥,为郧县境,乃河南、湖广界。
dōng wǔ lǐ yǒu chí yī hóng yuē qīng quán shàng yuán bú jiàn suǒ zì lái ér xià liú cóng cóng de yòu shǔ xī chuān
东五里,有池一泓,曰青泉,上源不见所自来,而下流淙淙,地又属淅川。
gài èr xiàn jiè zhǐ xiāng cuò yī shān xī qū zhé lù jīng qí jiān gù yě
盖二县界址相错,依山溪曲折,路经其间故也。
wǔ lǐ yuè yī xiǎo lǐng réng wèi yún xiàn jìng
五里,越一小岭,仍为郧县境。
lǐng xià yǒu yù huáng guān lóng tán sì
岭下有玉皇观、龙潭寺。
yī xī tāo tāo zì xī nán zǒu dōng běi gài zì yún zhōng lái zhě
一溪滔滔自西南走东北,盖自郧中来者。
dù xī nán shàng jiǔ lǐ gāng jīng qí jí ér xià wèi pán táo lǐng sù xī xíng wù zhōng shí lǐ wèi gé jiǔ gōu
渡溪,南上九里冈,经其脊而下,为蟠桃岭,溯溪行坞中十里,为葛九沟。
yòu shí lǐ dēng tǔ dì lǐng lǐng nán zé jūn zhōu jìng
又十里,登土地岭,岭南则均州境。
zì cǐ lián yú shān lǐng táo lǐ bīn fēn shān huā jiā dào yōu yàn yì cháng
自此连逾山岭,桃李缤纷,山花夹道,幽艳异常。
shān wù zhī zhōng jū lú xiāng wàng yán liú dào qí gāo xià lín cì bù shì shān shǎn jiān yǐ
山坞之中,居庐相望,沿流稻畦,高下鳞次,不似山、陕间矣。
dàn tú zhōng xī jìng xiá xíng rén xī qiě wén hǔ bào jiào rì fāng xià chōng jìng zhǐ wù zhōng cáo jiā diàn
但途中蹊径狭,行人稀,且闻虎暴叫,日方下舂,竟止坞中曹家店。
shí èr rì xíng wǔ lǐ shàng huǒ lóng lǐng
十二日行五里,上火龙岭。
xià lǐng suí liú chū xiá sì shí lǐ xià xíng tóu gāng
下岭随流出峡,四十里,下行头冈。
shí wǔ lǐ dǐ hóng fěn dù hàn shuǐ wāng rán xi lái yá xià cāng bì xuán kōng qīng liú rào miàn
十五里,抵红粉渡,汉水汪然西来,涯下苍壁悬空,清流绕面。
xún hàn dōng xíng dǐ jūn zhōu
循汉东行,抵均州。
jìng lè gōng dāng zhōu zhī zhōng jù chéng zhī bàn guī zhì hóng zhěng
静乐宫当州之中,踞城之半,规制宏整。
tíng xíng lǐ yú nán chéng wài dìng jì míng chén dēng shān
停行李于南城外,定计明晨登山。
shí sān rì qí ér nán qū shí dào píng chǎng
十三日骑而南趋,石道平敞。
sān shí lǐ yuè yī shí liáng yǒu xī zì xī dōng zhù jí tài hé xià liú rù hàn zhě
三十里,越一石梁,有溪自西东注,即太和下流入汉者。
yuè qiáo wèi yíng ēn gōng xī xiàng
越桥为迎恩宫,西向。
qián yǒu bēi dà shū dì yī shān sān zì nǎi mǐ xiāng yáng jí sòng dài zhù míng shū huà jiā mǐ fú bǐ shū fǎ fēi dòng dāng yì dì yī
前有碑大书“第一山”三字,乃米襄阳即宋代著名书画家米芾笔,书法飞动,当亦第一。
yòu shí lǐ guò cǎo diàn xiāng yáng lái dào yì zhì cǐ hé
又十里,过草店,襄阳来道,亦至此合。
lù jiàn xī xiàng guò yù zhēn gōng yuè liǎng ài xià rù wù zhōng
路渐西向,过遇真宫,越两隘下,入坞中。
cóng cǐ xi xíng shù lǐ wèi qū yù xū dào
从此西行数里,为趋玉虚道;
nán jī shàng lǐng zé zǒu zǐ xiāo jiàn dào yě
南跻上岭,则走紫霄间道也。
dēng lǐng
登岭。
zì cǎo diàn zhì cǐ gòng shí lǐ wèi huí lóng guān
自草店至此,共十里,为回龙观。
wàng yuè dǐng qīng zǐ chā tiān rán xiāng qù shàng wǔ shí lǐ
望岳顶青紫插天,然相去尚五十里。
mǎn shān qiáo mù jiā dào mì bù shàng xià rú xíng lǜ mù zhōng
满山乔木夹道,密布上下,如行绿慕中。
cóng cǐ yán shān xíng xià ér fù shàng gòng èr shí lǐ guò tài zǐ pō
从此沿山行,下而复上,共二十里,过太子坡。
yòu xià rù wù zhōng yǒu shí liáng kuà xī shì wèi jiǔ dù jiàn xià liú
又下入坞中,有石梁跨溪,是为九渡涧下流。
shàng wèi píng tái shí bā pán jí zǒu zǐ xiāo dēng tài hé dà dào
上为平台十八盘,即走紫霄登太和大道;
zuǒ rù xī jí sù jiǔ dù jiàn xiàng qióng tái guān jí bā xiān luō gōng yuàn zhū lù yě
左入溪,即溯九渡涧,向琼台观及八仙罗公院诸路也。
jùn dēng shí lǐ zé zǐ xiāo gōng zài yān
峻登十里,则紫霄宫在焉。
zǐ xiāo qián lín yǔ jì chí bèi yǐ zhǎn qí fēng céng tái jié diàn gāo chǎng tè yì
紫霄前临禹迹池,背倚展旗峰,层台杰殿,高敞特异。
rù diàn zhān yè
入殿瞻谒。
yóu diàn yòu shàng jī zhí zào zhǎn qí fēng zhī xi
由殿右上跻,直造展旗峰之西。
fēng pàn yǒu tài zǐ dòng qī xīng yán jù bù xiá wèn
峰畔有太子洞、七星岩,俱不暇问。
gòng wǔ lǐ guò nán yán zhī nán tiān mén
共五里,过南岩之南天门。
shě zhī xi dù lǐng yè láng xian cí
舍之西,度岭,谒榔仙祠。
cí yǔ nán yán duì zhì qián yǒu láng shù tè dà wú cùn fū chì gàn sǒng lì xiān yá wèi fā
祠与南岩对峙,前有榔树特大,无寸肤,赤干耸立,纤芽未发。
páng duō láng méi shù yì gāo sǒng huā sè shēn qiǎn rú táo xìng dì chuí sī zuò hǎi táng zhuàng
旁多榔梅树,亦高耸,花色深浅如桃杏,蒂垂丝作海棠状。
méi yǔ láng běn shān zhōng liǎng zhǒng xiāng chuán xuán dì chā méi jì láng jiāng méi jià jiē yú láng chéng cǐ yì zhǒng yún
梅与榔本山中两种,相传玄帝插梅寄榔将梅嫁接于榔,成此异种云。
gòng wǔ lǐ guò hǔ tóu yán
共五里,过虎头岩。
yòu sān lǐ dǐ xié qiáo
又三里,抵斜桥。
tū fēng xuán yá lǚ lǚ ér shì jìng duō xún fēng xì shàng
突峰悬崖,屡屡而是,径多循峰隙上。
wǔ lǐ zhì sān tiān mén guò cháo tiān gōng jiē shí jí qū zhé shàng jī liǎng páng yǐ tiě zhù xuán suǒ
五里,至三天门,过朝天宫,皆石级曲折上跻,两旁以铁柱悬索。
yóu sān tiān mén ér èr tiān mén yì tiān mén lǜ qǔ jìng fēng āo jiān xuán jí zhí shàng
由三天门而二天门、一天门,率取径峰坳间,悬级直上。
lù suī dǒu jùn ér shí jí jì zhěng lán suǒ gōu lián bù shì huà shān xuán kōng fēi dù yě
路虽陡峻,而石级既整,栏索钩连,不似华山悬空飞度也。
tài hé gōng zài sān tiān mén nèi
太和宫在三天门内。
rì jiāng bū huáng hūn jié lì zào jīn dǐng suǒ wèi tiān zhù fēng yě
日将晡bū黄昏,竭力造金顶,所谓天柱峰也。
shān dǐng zhòng fēng jiē rú fù zhōng zhì dǐng lí lí zǎn lì
山顶众峰,皆如覆钟峙鼎,离离攒立;
tiān zhù zhōng xuán dú chū zhòng fēng zhī biǎo sì páng zhǎn jué
天柱中悬,独出众峰之表,四旁崭绝。
fēng dǐng píng chú zòng héng zhǐ jí xún zhàng
峰顶平处,纵横止及寻丈。
jīn diàn zhì qí shàng zhōng fèng xuán dì jí sì jiāng lú àn jù jù xī yǐ jīn wèi zhī
金殿峙其上,中奉玄帝及四将,炉案俱具,悉以金为之。
dū yǐ yī qiān hù yī tí diǎn xū suǒ xiāng jīn bù chì yù duó
督以一千户、一提点,需索香金,不啻御夺。
yú rù kòu cōng cōng ér mén yǐ hé suì xià sù tài hé gōng
余入叩匆匆,而门已阖,遂下宿太和宫。
shí sì rì gēng yī shàng jīn dǐng
十四日更衣上金顶。
zhān kòu bì tiān yǔ chéng lǎng xià kàn zhū fēng jìn zhě gǔ tiān é zhì yuǎn zhě luó liè chéng tiān zhēn ào qū yě shí zài shì wèi shòu rén shì lǐ sú yǐng xiǎng de zhōng xīn fù dì
瞻叩毕,天宇澄朗,下瞰诸峰,近者鹄hú天鹅峙,远者罗列,诚天真奥区也实在是未受人世礼俗影响的中心腹地!
suì cóng sān tiān mén zhī yòu xiǎo jìng xià xiá zhōng
遂从三天门之右小径下峡中。
cǐ jìng wú jí wú suǒ luàn fēng lí lì lù chuān qí jiān jiǒng jué yōu shèng
此径无级无索,乱峰离立,路穿其间,迥觉幽胜。
sān lǐ yú dǐ là zhú fēng yòu quán juān juān yì chū lù páng xià wèi là zhú jiàn
三里余,抵蜡烛峰右,泉涓涓溢出路旁,下为蜡烛涧。
xún jiàn yòu xíng sān lǐ yú fēng suí shān zhuǎn xià jiàn píng qiū zhōng kāi wéi shàng qióng tái guān
循涧右行三里余,峰随山转,下见平丘中开,为上琼台观。
qí páng láng méi shù zhū dà jiē hé bào huā sè fú kōng yìng shān xuàn làn yán jì
其旁榔梅数株,大皆合抱,花色浮空映山,绚烂岩际。
de jì yōu jué jǐng fù shū yì
地既幽绝,景复殊异。
yú qiú láng méi shí guān zhōng dào shì jìn bù gǎn dá
余求榔梅实,观中道士噤不敢答。
jì ér yuē cǐ xì jìn wù
既而曰:“此系禁物。
qián yǒu rén xié chū sān sì méi dào liú jí dào shì zhū lián pò jiā zhě shù rén
前有人携出三四枚,道流即道士株连破家者数人。
yú bù xìn qiú zhī yì lì chū shù méi bì jǐ yǔ yú jiē yǐ yǒu làn qiě dìng yuē dìng wú lìng rén zhī
”余不信,求之益力,出数枚畀bì给予余,皆已黝烂,且订约定无令人知。
jí qū zhōng qióng tái yú fù qiú zhī zhǔ guān réng cí xiè fú yǒu
及趋中琼台,余复求之,主观仍辞谢弗有。
yīn niàn yóu xià qióng tái ér chū kě wǎng yù xū yán biàn shī nán yán zǐ xiāo nài hé dé yī shī èr bù ruò réng yóu jiù jìng shàng zhì lù páng quán yì chù zuǒ yuè là zhú fēng qù nán yán yīng jiào jìn
因念由下琼台而出,可往玉虚岩,便失南岩紫霄,奈何得一失二,不若仍由旧径上,至路旁泉溢处,左越蜡烛峰,去南岩应较近。
hū hòu yǒu zhuī hū zhě zé zhōng qióng tái xiǎo huáng guān jí xiǎo dào shì yǐ shī mìng cù yú fǎn
忽后有追呼者,则中琼台小黄冠即小道士以师命促余返。
guān zhǔ wò shǒu yuē gōng kě qiú zhēn zhí xìng de liǎng méi shǎo wèi gōng huái
观主握手曰:“公渴求珍植,幸得两枚,少慰公怀。
dàn yī xiè yú rén zuì lì zhì yǐ
但一泄于人,罪立至矣。
chū ér shì zhī xíng móu xiāng tóng jīn jú lù shèn yǐ fēng yè jīn xiàng yù zhì fēi fán pǐn yě
”出而视之,形侔móu相同金橘,漉lù渗以蜂液,金相玉质,非凡品也。
zhēn xiè bié qù
珍谢别去。
fù shàng sān lǐ yú zhí zào là zhú fēng āo zhōng
复上三里余,直造蜡烛峰坳中。
fēng cēn cī lián lì léng jiǎo fēng lì rén yǐng zhōng dù wū wū yù dòng
峰参差廉利棱角锋利,人影中度,兀兀欲动。
jì dù xún yá wǎn zhuǎn lián yuè shù zhòng
既度,循崖宛转,连越数重。
fēng tóu tǔ shí wǎng wǎng suí dì yì sè
峰头土石,往往随地异色。
jì ér wén fàn sòng shēng zé yǎng jiàn fēng dǐng yáo yáo shàng xuán yǐ chū cháo tiān gōng yòu yǐ
既而闻梵颂声,则仰见峰顶遥遥上悬,已出朝天宫右矣。
réng shàng bā lǐ zào nán yán zhī nán tiān mén qū yè zhèng diàn yòu zhuǎn rù diàn hòu chóng yá qiàn kōng rú xuán láng fù dào wān yán shān bàn xià lín wú jì shì míng nán yán yì míng zǐ xiāo yán wèi sān shí liù yán zhī zuì tiān zhù fēng zhèng dāng qí miàn
仍上八里,造南岩之南天门,趋谒正殿,右转入殿后,崇崖嵌空,如悬廊复道,蜿蜒山半,下临无际,是名南岩,亦名紫霄岩,为三十六岩之最,天柱峰正当其面。
zì yán hái zhì diàn zuǒ lì jí wù zhōng shù bào sōng shān lián yīn tǐng xiù
自岩还至殿左,历级坞中,数抱松杉,连阴挺秀。
céng tái gū xuán gāo fēng sì tiào shì míng fēi shēng tái
层台孤悬,高峰四眺,是名飞升台。
mù fǎn gōng huì qí xiǎo tú fù de láng méi liù méi
暮返宫,贿其小徒,复得榔梅六枚。
míng rì zài suǒ zhī bù kě de yǐ
明日再索之,不可得矣。
shí wǔ rì cóng nán tiān mén gōng zuǒ qū léi gōng dòng
十五日从南天门宫左趋雷公洞。
dòng zài xuán yá jiān
洞在悬崖间。
yú yù fǎn zǐ xiāo yóu tài zǐ yán lì bù èr ān dǐ wǔ lóng
余欲返紫霄,由太子岩历不二庵,抵五龙。
yú zhě jiào fū wèi yū qū bù biàn bù ruò yóu nán yán xià zhú bā qiáo kě lǎn dī shuǐ yán xiān lǚ yán zhū shèng
舆者轿夫谓迂曲不便,不若由南岩下竹笆桥,可览滴水岩、仙侣岩诸胜。
nǎi cóng běi tiān mén xià yī jìng yīn sēn dī shuǐ xiān lǚ èr yán jù zài lù zuǒ fēi yá shàng tū quán dī lì yú zhōng zhōng kě róng shì jiē cí zhēn wǔ
乃从北天门下,一径阴森,滴水、仙侣二岩,俱在路左,飞崖上突,泉滴沥于中,中可容室,皆祠真武。
zhì zhú bā qiáo shǐ yǒu liú quán shēng rán bù suí jiàn xíng
至竹笆桥,始有流泉声,然不随涧行。
nǎi yī shān yuè lǐng yí lù duō tū shí wēi yán jiān cuò yú luàn qiàn yě cǎo cóng cuì zhōng shí shí fàng láng méi huā yìng yào yuǎn jìn
乃依山越岭,一路多突石危岩,间错于乱蒨qiàn野草丛翠中,时时放榔梅花,映耀远近。
guò bái yún xian guī zhū yán gòng èr shí yú lǐ xún jí zhí xià jiàn dǐ zé qīng yáng qiáo yě
过白云、仙龟诸岩,共二十余里,循级直下涧底,则青羊桥也。
jiàn jí zhú bā qiáo xià liú liǎng yá wěng cōng bì rì qīng liú yán huí qiáo kuà qí shàng bù zhī liú zhī suǒ yún
涧即竹笆桥下流,两崖蓊葱蔽日,清流延回,桥跨其上,不知流之所云。
yǎng shì bì luò wǎn ruò wèng kǒu
仰视碧落,宛若瓮口。
dù qiáo zhí shàng zǎn tiān lǐng
度桥,直上攒天岭。
wǔ lǐ dǐ wǔ lóng gōng guī zhì yǔ zǐ xiāo nán yán xiāng bó zhòng
五里,抵五龙宫,规制与紫霄南岩相伯仲。
diàn hòu dēng shān lǐ xǔ zhuǎn rù wù zhōng de zì rán ān
殿后登山里许,转入坞中,得自然庵。
yǐ hái zhì diàn yòu zhé xià wù zhōng èr lǐ de líng xū yán
已还至殿右,折下坞中,二里,得凌虚岩。
yán yǐ zhòng luán lín jué hè miàn duì táo yuán dòng zhū shān jiā mù yóu shēn mì zǐ cuì zhī sè hù yìng rú tú huà wèi xī yí jí táng mò yǐn shì chén tuán hào xī yí xiān shēng xí jìng chù
岩倚重峦,临绝壑,面对桃源洞诸山,嘉木尤深密,紫翠之色互映如图画,为希夷即唐末隐士陈抟,号希夷先生习静处。
qián yǒu chuán jīng tái gū kàn hè zhōng kě yǔ fēi qiàn zuò pǐ
前有传经台,孤瞰壑中,可与飞蒨作匹。
hái guò diàn zuǒ dēng láng méi tái jí xià shān zhì cǎo diàn
还过殿左,登榔梅台,即下山至草店。
huà shān sì miàn jiē shí bì gù fēng lù wú qiáo zhī yì gàn
华山四面皆石壁,故峰麓无乔枝异干;
zhí zhì fēng dǐng zé sōng bǎi duō hé sān rén wéi zhě
直至峰顶,则松柏多合三人围者;
sōng xī wǔ liè shí dà rú lián jiān yǒu wèi duò zhě cǎi shí zhī xiān xiāng shū jué
松悉五鬣,实大如莲,间有未堕者,采食之,鲜香殊绝。
tài hé zé sì shān huán bào bǎi lǐ nèi mì shù sēn luó bì rì cān tiān
太和则四山环抱,百里内密树森罗,蔽日参天;
zhì jìn shān shù shí lǐ nèi zé yì shān lǎo bǎi hé sān rén bào zhě lián luò shān wù gài guó jìn yě
至近山数十里内,则异杉老柏合三人抱者,连络山坞,盖国禁也。
sōng shǎo zhī jiān píng lù shàng zhì jué dǐng qiáo fá wú yí dú sān jiāng jūn shù wēi rán jié chū ěr
嵩、少之间,平麓上至绝顶,樵伐无遗,独三将军树巍然杰出耳。
shān gǔ chuān yuán hou tóng qì yì
山谷川原,候同气异。
yú chū sōng shǎo shǐ jiàn mài qí qīng
余出嵩、少,始见麦畦青;
zhì shǎn zhōu xìng shǐ huā liǔ sè yī yī xiàng rén
至陕州,杏始花,柳色依依向人;
rù tóng guān zé yì lù jì píng chuí yáng jiā dào lí li cēn cī yǐ
入潼关,则驿路既平,垂杨夹道,梨李参差矣;
jí zhuǎn rù hóng yù ér céng bīng jī xuě yóu mǎn jiàn gǔ zhēn chūn fēng suǒ bù dù yě
及转入泓峪,而层冰积雪,犹满涧谷,真春风所不度也。
guò wù dǐ chà fù jiàn xìng huā
过坞底岔,复见杏花;
chū lóng jū zhài táo yǔ liǔ yān suǒ zài dōu yǒu
出龙驹寨,桃雨柳烟,所在都有。
hū yì rì yǐ qīng míng bù shèng jǐng wù cuì yōu shāng qíng
忽忆日已清明,不胜景物悴忧伤情。
suì zì cǎo diàn yuè èr shí sì rì yù fó hòu yī rì dǐ jiā
遂自草店,越二十四日,浴佛后一日抵家。
yǐ tài hé láng méi wèi lǎo mǔ shòu
以太和榔梅为老母寿。