zhū kè róng li zài yì yáng zhì chéng zhāng zhòng wǔ zi zhí fāng
○朱克融李载义杨志诚张仲武子直方
zhāng yǔn shēn zhāng gōng sù li kě jǔ li quán zhōng zi kuāng wēi kuāng chóu
张允伸张公素李可举李全忠子匡威匡筹
zhū kè róng zéi cǐ zhī cóng sūn yě
朱克融,贼泚之从孙也。
zǔ tāo fù huí
祖滔,父洄。
kè róng shǎo wèi yōu zhōu jūn xiào shì jié dù shǐ liú zǒng
克融少为幽州军校,事节度使刘总。
zǒng jiāng guī cháo lǜ qí yǒu biàn jí jūn zhōng sù yǒu yì zhì zhě jiàn zhī què xià shí kè róng yì zài jí zhōng
总将归朝,虑其有变,籍军中素有异志者,荐之阙下,时克融亦在籍中。
zǎi xiàng cuī zhí dù yuán yǐng bù zhī bīng qiě wú yuǎn lüè wèi liǎng hé wú yú suì zòu lēi guī zhèn
宰相崔植、 杜元颖不知兵,且无远略,谓两河无虞,遂奏勒归镇。
cháng qìng chū yōu zhōu jūn luàn qiú qí shuài zhāng hóng jìng
长庆初,幽州军乱,囚其帅张弘靖。
shí huí fèi jí yú jiā jūn zhōng sù fú qí móu lüè zhì shì zhòng yù lì zhī
时洄废疾于家,军中素伏其谋略,至是众欲立之。
huí zì yǐ lǎo qiě bìng tuī kè róng tǒng jūn wu yān
洄自以老且病,推克融统军务焉。
cháo tíng xún jiā jiǎn jiào zuǒ sàn qí cháng shì shòu yǐ fú jié
朝廷寻加检校左散骑常侍,授以符节。
bǎo lì èr nián qiǎn shǐ sòng fāng zhèn jí sān jūn shí fú kè róng nù suǒ cì shū ruò zhí zhōng shǐ yǐ wén
宝历二年,遣使送方镇及三军时服,克融怒所赐疏弱,执中使以闻。
shàng tè yōu róng bié mìng zhòng shǐ xuān yù réng gǎi cì yī wù liú qí shǐ yáng wén duān děng
上特优容, 别命中使宣谕,仍改赐衣物,流其使杨文端等。
xiān shì kè róng zhí zhōng shǐ zòu chēng qiè wén bì xià yù xìng dōng dōu qǐng jiàng bīng mǎ bìng dīng jiàng wǔ qiān rén xiū lǐ gōng què yíng hòu chē jià
先是,克融执中使,奏称:“窃闻陛下欲幸东都,请将兵马并丁匠五千人,修理宫阙,迎候车驾。
yòu shàng yán wú yī nǐ yú cháo tíng qǐng sān shí wàn duān shū yǐ bèi yī suì suǒ fèi bù rán zé sān jūn bù ān
”又上言无衣,拟于朝廷请三十万端疋,以备一岁所费,不然则三军不安。
tiān zǐ nù qí bèi màn qǔ zǎi chén péi dù móu yōu róng zhī yǔ jiàn bié juǎn
天子怒其悖慢,取宰臣裴度谋,优容之,语见别卷。
kè róng guān zhì jiǎn jiào sī kōng wú xīng jùn wáng
克融官至检校司空、吴兴郡王。
qí nián wǔ yuè běn zhōu jūn luàn shā zhī zi yán líng yì yù hài
其年五月,本州军乱,杀之,子延龄亦遇害。
cì zǐ yán sì qiè lì xún wèi dà jiàng li zài yì suǒ shā
次子延嗣窃立,寻为大将李载义所杀。
li zài yì zì fāng gǔ cháng shān mǐn wáng zhī hòu
李载义,字方谷,常山愍王之后。
dài yǐ wǔ lì chēng jì wèi yōu zhōu shǔ jùn shǒu
代以武力称,继为幽州属郡守。
zài yì shǎo gū yǔ xiāng qū zhī bù lìng zhě yóu
载义少孤, 与乡曲之不令者游。
yǒu yǒng lì shàn wǎn qiáng jiǎo dǐ
有勇力,善挽强角牴。
liú jì wèi yōu zhōu jié dù shǐ jiàn ér wěi zhī zhì yú qīn jūn cóng zhēng fá
刘济为幽州节度使,见而伟之,致于亲军,从征伐。
yǐ gōng qiān yá qián dōu zhī bīng mǎ shǐ jiǎn jiào guāng lù dài fu jiān jiān chá yù shǐ
以功迁衙前都知兵马使,检校光禄大夫、兼监察御史。
bǎo lì zhōng yōu shī shā zhū kè róng
宝历中,幽师杀朱克融。
qí zi yán sì qiè xí fù wèi bù zūn cháo zhǐ nüè yòng qí rén
其子延嗣窃袭父位,不遵朝旨,虐用其人;
zài yì suì shā zhī shù qí zuì yǐ wén
载义遂杀之,数其罪以闻。
jìng zōng jiā zhī bài jiǎn jiào hù bù shàng shū jiān yù shǐ dài fū fēng wǔ wēi jùn wáng chōng yōu zhōu lú lóng děng jūn jié dù fù dà shǐ zhī jié dù shì
敬宗嘉之,拜检校户部尚书、兼御史大夫,封武威郡王,充幽州卢龙等军节度副大使,知节度事。
wèi jǐ li tóng jié jù cāng jǐng yǐ yāo xí fù jué
未几,李同捷据沧景以邀袭父爵。
zài yì shàng biǎo qǐng tǎo tóng jié yǐ zì xiào
载义上表,请讨同捷以自效。
shàng jiā qí chéng kěn tè jiā jiǎn jiào yòu pú yè
上嘉其诚恳, 特加检校右仆射。
lèi pò zéi jūn yǐ gōng jiā sī kōng jìn jiē jīn zǐ
累破贼军,以功加司空,进阶金紫。
tài hé sān nián píng cāng jǐng cè xūn jiā píng zhāng shì réng cì shí fēng sān bǎi hù
太和三年,平沧景,策勋加平章事,仍赐实封三百户。
sì nián qì dān kòu biān yǐ bīng jī zǒu zhī réng lǔ qí míng wáng jiù jiā tài bǎo
四年,契丹寇边,以兵击走之,仍虏其名王,就加太保。
wǔ nián chūn wèi qí bù xià yáng zhì chéng suǒ zhú yīn rù jìn
五年春,为其部下杨志诚所逐,因入觐。
shàng yǐ zài yì yǒu píng cāng jǐng zhī gōng yòu néng gōng shùn cháo zhǐ zài bài tài bǎo tóng píng zhāng shì
上以载义有平沧景之功,又能恭顺朝旨, 再拜太保、同平章事。
qí nián gǎi shān nán xī dào jié dù guān chá děng shǐ jiān xìng yuán yǐn
其年,改山南西道节度、观察等使,兼兴元尹。
qī nián qiān běi dōu liú shǒu jiān tài yuán yǐn chōng hé dōng jié dù guān chá chǔ zhì děng shǐ
七年,迁北都留守,兼太原尹,充河东节度观察处置等使。
xún jiā kāi fǔ yí tóng sān sī
寻加开府仪同三司。
dīng mǔ yōu qǐ fù piào qí dà jiàng jūn yú rú gù
丁母忧,起复骠骑大将军,余如故。
huí hú měi qiǎn shǐ rù cháo suǒ zhì qiáng bào
回鹘每遣使入朝,所至强暴。
biān chéng zhǎng lì duō wù gǒu ān bù gǎn zhì zhī yǐ fǎ
边城长吏多务苟安,不敢制之以法。
dàn yán bīng fáng shǒu lǔ yì jiāo hàn huò tū rù shì sì bào héng wú suǒ dàn
但严兵防守, 虏益骄悍,或突入市肆,暴横无所惮。
zhì shì yǒu huí hú jiāng jūn li chàng zhě xiǎo xí zhōng guó shì zhī bù néng yǐ fǎ zhì yù yì jiāo zì
至是,有回鹘将军李畅者,晓习中国事,知不能以法制驭,益骄恣。
biān chuí yì lì tān qiú wú yǐ
鞭捶驿吏,贪求无已。
zài yì yīn zhào li chàng yǔ yǔ yuē kè hán shǐ jiāng jūn cháo gòng yǐ gù jiù shēng zhī hǎo bù dàng shǐ jiāng jūn bào jiàn zhōng huá
载义因召李畅与语曰:“可汗使将军朝贡,以固舅甥之好,不当使将军暴践中华。
jīn zhāo tíng yōng xì zhì hòu suǒ yǐ lǐ fán kè yě
今朝廷饔饩至厚,所以礼蕃客也。
gǒu yǒu bù zhì lì dāng zuò sǐ
苟有不至,吏当坐死。
ruò jiāng jūn zhī bù wǔ bù jí líng wǔ shàng guó piāo lüè lú shè zài yì bì shā wèi dào zhě
若将军之部伍不戢,凌侮上国,剽掠庐舍,载义必杀为盗者。
jiāng jūn wù yǐ fǎ lìng kě qīng ér bù jiè lì zhī
将军勿以法令可轻而不戒励之!
suì ba fáng shǒu zhī bīng ér shǐ liǎng zú sī qí mén
”遂罢防守之兵,而使两卒司其门。
lǔ zhī qí xīn wéi xià wú gǎn fàn lìng
虏知其心为下, 无敢犯令。
jiǔ nián jiā shì zhōng
九年,加侍中。
kāi chéng èr nián zú nián wǔ shí zèng tài wèi
开成二年卒,年五十,赠太尉。
zài yì wǎn nián jiāo zì cǎn bào yī fāng
载义晚年骄恣,惨暴一方。
yǐ yáng zhì chéng fù wèi bù xià suǒ zhú guò tài yuán zài yì gōng shēn ōu jī suì yù shā zhī lài cóng shì jiù jiě yǐ miǎn
以杨志诚复为部下所逐,过太原,载义躬身殴击, 遂欲杀之,赖从事救解以免。
rán ér shàn shā zhì chéng zhī qī nú jí jiāng zú
然而擅杀志诚之妻孥及将卒。
cháo tíng lù qí gōng qū fǎ bù wèn
朝廷录其功,屈法不问。
yáng zhì chéng tài hé wǔ nián wèi yōu zhōu hòu yuàn fù bīng mǎ shǐ shì li zài yì
杨志诚,太和五年为幽州后院副兵马使,事李载义。
shí cháo tíng cì zài yì dé zhèng bēi wén
时朝廷赐载义德政碑文。
zài yì yán zhōng shǐ jī jū zhì chéng yì yǔ yān suì yú jū chǎng jiào hū móu luàn
载义延中使击鞠,志诚亦与焉,遂于鞠场叫呼谋乱。
zài yì bēn yú yì zhōu zhì chéng nǎi wèi běn dào mǎ bù dōu zhī bīng mǎ shǐ
载义奔于易州,志诚乃为本道马步都知兵马使。
wén zōng wén zhī jīng jí zhào zǎi chén
文宗闻之惊,急召宰臣。
shí niú sēng rú xiān zhì shàng wèi yuē yōu zhōu jīn rì zhī shì kě nài hé
时牛僧孺先至,上谓曰:“幽州今日之事可奈何?
sēng rú yuē cǐ bù zú fán shèng lǜ chén bèi zhào jí qū qì cù róng chén shāo huǎn xi yǐ duì
” 僧孺曰:“此不足烦圣虑,臣被召疾趋气促,容臣稍缓息以对。
shàng liáng jiǔ yuē qīng yǐ wéi bù zú yōu hé yě
”上良久曰:“卿以为不足忧,何也?
sēng rú duì yuē bì xià yǐ fàn yáng dé shī xì guó jiā xiū qī yé
”僧孺对曰:“陛下以范阳得失系国家休戚耶?
qiě zì ān shǐ zhī hòu fàn yáng fēi guó jiā suǒ yǒu
且自安、史之后,范阳非国家所有。
qián shí liú zǒng xiàng huà yǐ tǔ dì guī quē cháo tíng yuē yòng qián bā shí wàn guàn ér wèi cháng de fàn yáng chǐ bù dǒu sù shàng gòng tiān fǔ
前时刘总向化,以土地归阙,朝廷约用钱八十万贯,而未尝得范阳尺布斗粟上供天府;
zé jīn rì zhì chéng zhī de yóu qián rì zài yì zhī de yě
则今日志诚之得,犹前日载义之得也。
bì xià dàn yīn ér fǔ zhī yì shì zhī yi yě
陛下但因而抚之, 亦事之宜也。
qiě fàn yáng guó jiā suǒ lài zhě yǐ qí běi hàn tū jué bù lìng nán kòu
且范阳,国家所赖者,以其北捍突厥,不令南寇。
jīn ruò jiǎ zhì chéng jié yuè xī qí tǔ dì bì zì wèi lì
今若假志诚节钺, 惜其土地,必自为力。
zé zhǎo yá zhī yòng gù bù jì yú nì shùn
则爪牙之用,固不计于逆顺。
chén gù yuē bù zú fán shèng lǜ
臣固曰不足烦圣虑。
shàng dà xǐ yuē rú qīng zhī yán wú xǐ rán yǐ
”上大喜曰:“如卿之言,吾洗然矣。
xún yǐ jiā wáng yùn yáo lǐng jié dù yǐ zhì chéng wèi jié dù guān chá liú hòu jiǎn xiào zuǒ sàn qí cháng shì jiān yōu zhōu zuǒ sī mǎ
”寻以嘉王运遥领节度,以志诚为节度观察留后,检校左散骑常侍,兼幽州左司马。
xún gǎi jiǎn jiào gōng bù shàng shū jié dù fù dà shǐ zhī jié dù shì
寻改检校工部尚书、节度副大使,知节度事。
qī nián zhuǎn jiǎn jiào lì bù shàng shū
七年,转检校吏部尚书。
zhào xià jìn zòu guān xú dí yì zhōng shū bái zǎi xiàng yuē jūn zhōng bù shí cháo tíng tǐ wèi zhǐ zhī zì shàng shū gǎi pú yè wèi qiān hé zhī gōng bù zhuǎn lì bù wèi měi
诏下,进奏官徐迪诣中书白宰相曰:“军中不识朝廷体位,只知自尚书改仆射为迁,何知工部转吏部为美?
qiě jūn shì shèng shì yǐ dài xīn ēn yī dàn fù wèi shàng shū jūn zhōng bì cán
且军士盛饰以待新恩,一旦复为尚书,军中必惭。
jīn zhōng shǐ wǎng bǐ qí shì kǒng bù dé chū
今中使往彼,其势恐不得出。
jí shǐ zhì qí qiàn bēn hái zòu yuē yáng zhì chéng nù bù dé pú yè sān jūn yì yǒu yuàn yán
”及使至,其傔奔还,奏曰: “杨志诚怒不得仆射,三军亦有怨言。
chūn yī shǐ wèi bǎo yì jiān tā shǐ jiāo fèng luán yǐn shì gōng bìng wèi zhì chéng zhí liú yǐ
春衣使魏宝义、兼他使焦奉鸾,尹士恭,并为志诚絷留矣。
zhì chéng qiǎn jiàng wáng wén yǐng xiè ēn bìng ràng guān fù cì guān gào pī dá wén yǐng bù shòu ér guī
”志诚遣将王文颖谢恩,并让官,复赐官告批答,文颖不受而归。
cháo tíng nà péi dù yán wu yǐ hán gòu xià zhào yù zhī yīn zài qiǎn shǐ jiā shàng shū yòu pú yè
朝廷纳裴度言,务以含垢,下诏谕之,因再遣使加尚书右仆射。
bā nián wèi sān jūn suǒ zhú zé lì shǐ yuán zhōng
八年,为三军所逐,则立史元忠。
yuán zhōng jìn zhì chéng suǒ zào gǔn lóng yī èr fù jí bèi fú ān jiān jiē xiù shì luán fèng rì yuè zhī xíng huò wèi wáng zì
元忠进志诚所造衮龙衣二副及被服鞍鞯,皆绣饰鸾凤日月之形,或为王字。
yīn fù yù shǐ tái àn wèn liú lǐng nán
因付御史台按问,流岭南。
xíng zhì shāng zhōu shā zhī
行至商州,杀之。
chū yuán zhōng jì zhú zhì chéng zhào yǐ tōng wáng chún yáo lǐng jié dù shòu yuán zhōng zuǒ sàn qí cháng shì yōu zhōu dà dū dū fǔ zuǒ sī mǎ zhī fǔ shì chōng jié dù liú hòu
初,元忠既逐志诚,诏以通王淳遥领节度,授元忠左散骑常侍、幽州大都督府左司马、知府事,充节度留后。
míng nián zhuǎn jiǎn jiào gōng bù shàng shū jié dù fù dà shǐ zhī jié dù shì
明年,转检校工部尚书、节度副大使,知节度事。
hòu wèi piān jiàng chén xíng tài suǒ shā
后为偏将陈行泰所杀。
zhāng zhòng wǔ fàn yáng rén yě
张仲武,范阳人也。
zhòng wǔ shǎo yè zuǒ shì chūn qiū zhì bǐ wèi jì běi xióng wǔ jūn shǐ
仲武少业《左氏春秋》,掷笔为蓟北雄武军使。
huì chāng chū chén xíng tài shā jié dù shǐ shǐ yuán zhōng quán zhǔ liú hòu
会昌初, 陈行泰杀节度使史元忠,权主留后。
é ér xíng tài yòu wèi cì jiāng zhāng jiàng suǒ shā lìng sān jūn shàng biǎo qǐng xiáng fú jié
俄而,行泰又为次将张绛所杀,令三军上表, 请降符节。
shí zhòng wǔ qiǎn jūn lì wú zhòng shū biǎo qǐng yǐ běn jūn fá pàn
时仲武遣军吏吴仲舒表请以本军伐叛。
shàng qiǎn zǎi chén xún qí shì zhòng shū yuē jiàng yǔ xíng tài jiē shì yóu kè zhǔ jūn rén xīn bù fù
上遣宰臣询其事,仲舒曰:“绛与行泰,皆是游客,主军人心不附。
zhòng wǔ shì jūn zhōng jiù jiāng zhāng guāng cháo zhī zǐ nián wǔ shí yú jiān xiǎo rú shū lǎo yú róng shì xìng bào zhōng yì yuàn guī xīn quē tíng
仲武是军中旧将张光朝之子,年五十余,兼晓儒书,老于戎事,性抱忠义,愿归心阙廷。
lǐ dé yù yīn zòu chén xíng tài zhāng jiàng jiē lìng dà jiāng shàng zòu yāo qiú jié máo suǒ yǐ bì bù kě yǔ
”李德裕因奏:“陈行泰、张绛皆令大将上奏,邀求节旄,所以必不可与。
jīn zhòng wǔ shàng biǎo bù chéng xiān chén mì kuǎn yīn ér bá yòng jí shì yǒu míng
今仲武上表布诚,先陈密款,因而拔用,即似有名。
xǔ zhī nǎi shòu bīng mǎ liú hòu zhào fǔ wáng hóng yáo lǐng jié dù
”许之,乃授兵马留后,诏抚王纮遥领节度。
xún gǎi zhòng wǔ jié dù fù dà shǐ zhī jié dù shì jiǎn jiào gōng bù shàng shū yōu zhōu dà dū dū fǔ zhǎng shǐ jiān yù shǐ dài fū lán líng jùn wáng
寻改仲武节度副大使、知节度事,检校工部尚书、幽州大都督府长史、兼御史大夫、兰陵郡王。
é ér huí hú rǎo biān
俄而回鹘扰边。
shí huí hú yǒu jiāng lēi nà jié chuò yōng chì xīn zǎi xiàng yī zú qī qiān zhàng dōng bī yú yáng
时回鹘有将勒那颉啜拥赤心宰相一族七千帐,东逼渔阳。
zhòng wǔ qiǎn qí dì zhòng zhì yǔ bì jiāng yóu fèng huán wáng rú qīng děng lǜ ruì bīng sān wàn rén dà pò zhī
仲武遣其弟仲至与裨将游奉寰、王如清等,率锐兵三万人大破之。
qián hòu shōu qí hòu wáng guì zú qiān yú rén jiàng sān wàn rén huò niú mǎ tuó tuó qí dào jì mù bù kě shèng jì
前后收其侯王贵族千余人,降三万人, 获牛马、橐驼、旗纛、罽幕不可胜计。
qiǎn cóng shì li zhōu tóng yá mén jiāng guó cóng xiāng cì xiàn jié
遣从事李周瞳、牙门将国从,相次献捷。
zhào jiā jiǎn jiào bīng bù shàng shū jiān dōng miàn zhāo fǔ huí hú shǐ
诏加检校兵部尚书,兼东面招抚回鹘使。
xiān shì xī qì dān jiē yǒu huí hú jiān hù shǐ dū yǐ suì gòng qiě wèi hàn dié
先是,奚、契丹皆有回鹘监护使,督以岁贡,且为汉谍。
zhì shì qiǎn pí jiàng shí gōng xù děng yù yì liǎng bù fán lù bā bǎi yú rén
至是,遣裨将石公绪等谕意两部,凡戮八百余人。
yòu huí hú chū qiǎn xuān mén jiāng jūn děng sì shí qī rén guǐ cí jié huān qián cì biān xì
又回鹘初遣宣门将军等四十七人,诡词结欢,潜伺边隙。
zhòng wǔ shǐ mì lù qí xià jǐn de yīn móu
仲武使密赂其下,尽得阴谋。
qiě yù chí rù wǔ yuán qū lüě zá lǔ
且欲驰入五原,驱掠杂虏。
suì dòu liú qí shǐ huǎn bǐ shī qī
遂逗遛其使,缓彼师期。
rén mǎ bìng sǐ jìng bù qiǎn zhī
人马病死,竟不遣之。
huí hú wū jiè kè hán jì bài bù gǎn jìn biān nǎi yī kāng jū qiú huó jǐn xǐ yú zhǒng jì tuō hēi chē zi bù
回鹘乌介可汗既败, 不敢近边,乃依康居求活,尽徙余种,寄托黑车子部。
zhòng wǔ yóu shì wēi jiā běi dí biǎo qǐng yú jì běi lì jì shèng gōng míng chì lǐ dé yù wèi zhī wén qí míng yuē
仲武由是威加北狄,表请于蓟北立《纪圣功铭》,敕李德裕为之文,其铭曰:
tài hé zhī chū chì qì xiāo xīng
太和之初,赤气宵兴;
kāi chéng zhī mò tóng yún mù níng
开成之末,彤云暮凝。
yì niǎo nán lái hú miè zhī zhēng
异鸟南来,胡灭之征。
běi yí biāo sǎo jué guó tǔ bēng
北夷飚扫, 厥国土崩。
bī pò qiān xǐ zhèn wǒ biān bǐ
逼迫迁徙,震我边鄙;
cháng shé qù xué bēn jīng shī shuǐ
长蛇去穴,奔鲸失水。
shàng dōu jì mén bīng lián qiān lǐ
上都蓟门,兵连千里;
céng bù wèi tiān yóu wèi jiāo zǐ
曾不畏天,犹为骄子。
gài wǒ biān gǔ yāo wǒ wáng shī jiǎ wǒ yī chéng jiàn bǐ fān qí
丐我边谷,邀我王师,假我一城,建彼幡旗。
guī jì qiáng hàn zhì zhī màn cí
归计强汉,郅支嫚辞;
láng gù shuò yě fú mǎng jiàn léi
狼顾朔野,伏莽见羸。
yàn mén zhī běi qiāng róng zá chǔ jí qún yáng máng máng dà lǔ
雁门之北,羌戎杂处,濈々群羊,茫茫大卤。
zòng qí xiāo qí jīng wǒ mù yǔ
纵其枭骑,惊我牧圉;
bào ruò chái láng jí rú fēng yǔ
暴若豺狼,疾如风雨。
huáng hè sī nù yǔ xí zhēng bīng
皇赫斯怒,羽檄征兵;
móu ér quán mò duàn nǎi tíng shēng
谋而泉默,断乃霆声。
chén jī biàn huà dòng hé shén míng shā mò zhī wài lǔ wú yǐn qíng
沉机变化,动合神明,沙漠之外,虏无隐情。
yú yáng tū qí yān gē zhuàng qì jiū jiū yuán róng dān dān hǔ shì
渔阳突骑,燕歌壮气,赳赳元戎,眈眈虎视。
jīn gǔ shì zhòng gàn máo bì de yuán mìng qí dì shǔ zhī dà shì
金鼓誓众,干旄蔽地,爰命其弟,属之大事。
piān piān fēi jiàng dǒng wǒ sān jūn
翩翩飞将,董我三军;
bǐng xiōng zhī zhì dài shuài zhī qín
禀兄之制,代帅之勤。
wēi lüè huǒ liè hú mǎ xīng fēn gē huí bái rì jiàn báo fú yún
威略火烈,胡马星分,戈回白日,剑薄浮云。
tiān jiē zhī běi máo tóu yǐ luò
天街之北,旄头已落;
jué pèi zhī yě chī yóu wèi fù
绝辔之野,蚩尤未缚。
bǐ wǒ yuán hòu huī hóng yuǎn lüè
俾我元侯,恢弘远略;
zhōng qǔ chán yú xì zhī huī suǒ
终取单于,系之徽索。
yīn shān qǐn fēng tíng jiǎo tāo gōng wàn lǐ kūn yí jiǔ yì ér tōng
阴山寝锋, 亭徼弢弓,万里昆夷,九译而通。
mán yí jì tóng tiān zǐ zhī gōng
蛮夷既同,天子之功;
rú chén zhuàn měi kān shí chuí hóng
儒臣篆美,刊石垂鸿。
zhòng wǔ lì guān zhì sī tú zhōng shū mén xià píng zhāng shì
仲武历官至司徒、中书门下平章事。
dà zhōng nián zú shì yuē zhuāng
大中年卒,谥曰庄。
zi zhí fāng yǐ yōu zhōu jié dù fù shǐ xí fù wèi
子直方,以幽州节度副使袭父位。
dòng duō bù fǎ lǜ wèi jiāng zú suǒ tú
动多不法,虑为将卒所图。
sān nián dōng tuō yǐ yóu liè bēn fù què tíng xún shòu jīn wú jiāng jūn
三年冬,托以游猎,奔赴阙庭,寻授金吾将军。
zhí fāng xìng lǜ bào xíng háo duó zhī shì yǐ zuì lèi biǎn liǔ zhōu sī mǎ
直方性率暴,行豪夺之事,以罪累贬柳州司马。
shí yī nián qiān yòu xiāo wèi jiāng jūn fēn sī dōng dōu
十一年,迁右骁卫将军,分司东都。
xián tōng zhōng wèi zhì yǔ lín tǒng jūn
咸通中,位至羽林统军。
zhōng hé suì zéi cháo fàn quē gōng qīng shì qí háo duō yǐn cáng yú dì
中和岁,贼巢犯阙,公卿恃其豪,多隐藏于第。
zhí fāng nà zhāo wáng mìng móu yù jié cháo
直方纳招亡命,谋欲劫巢。
huò yǒu gào zhě yóu shì yǐ bīng wéi ér hài zhī
或有告者,由是以兵围而害之。
zhāng yǔn shēn zì féng chāng fàn yáng rén yě
张允伸,字逢昌,范阳人也。
zēng zǔ xiù tán zhōu cì shǐ
曾祖秀,檀州刺史。
zǔ yán nà xiáng jūn shǐ
祖岩,纳降军使。
fù cháo yè zèng tài wèi
父朝掖, 赠太尉。
yǔn shēn shì shì yōu zhōu jūn mén lèi zhí zhì yā yá jiān mǎ bù dōu zhī bīng mǎ shǐ
允申世仕幽州军门,累职至押衙,兼马步都知兵马使。
dà zhōng sì nián róng shuài zhōu chēn qǐn jí biǎo yǔn shēn wèi liú hòu cháo tíng kě qí zòu jiā yòu sàn qí cháng shì
大中四年,戎帅周 𬘭寝疾,表允伸为留后,朝廷可其奏,加右散骑常侍。
qí nián dōng zhào cì jīng jié qiān jiǎn jiào gōng bù shàng shū
其年冬,诏赐旌节,迁检校工部尚书。
xián tōng jiǔ nián lèi jiā zhì guāng lù dài fu jiǎn jiào sī tú jiān tài fù tóng zhōng shū mén xià píng zhāng shì yān guó gōng
咸通九年,累加至光禄大夫、检校司徒、兼太傅、同中书门下平章事、 燕国公。
shí nián xú rén zuò luàn qǐng yǐ dì yǔn gāo lǐng bīng fá pàn yì zōng bù yǔn
十年,徐人作乱,请以弟允皋领兵伐叛,懿宗不允。
jìn zhù jūn mǐ wǔ shí wàn dàn yán èr wàn dàn
进助军米五十万石,盐二万石。
zhào jiā zhī cì yǐ jǐn cǎi yù dài jīn yín qì děng
诏嘉之,赐以锦彩、玉带、金银器等。
dōng yòu jiā tè jìn jiān shì zhōng
冬,又加特进,兼侍中。
shí èr nián yǐ fēng yàng bài zhāng qǐng jiù yī yào zhào xǔ zhī
十二年,以风恙拜章请就医药,诏许之。
yǐ zi jiǎn huì jiǎn jiào gōng bù shàng shū chōng jié dù fù dà shǐ
以子简会检校工部尚书,充节度副大使。
shí sān nián yǔn shēn zài shàng biǎo jìn nà suǒ cì jīng jié
十三年,允伸再上表进纳所赐旌节。
cháo mìng wèi zhì qí nián zhēng yuè èr shí wǔ rì zú nián bā shí bā
朝命未至,其年正月二十五日卒,年八十八。
zài zèng tài wèi shì yuē zhōng liè
再赠太尉, 谥曰忠烈。
yǔn shēn lǐng zhèn fán èr shí sān nián kè qín kè jiǎn bǐ suì fēng dēng
允伸领镇凡二十三年,克勤克俭,比岁丰登。
biān bǐ wú yú jūn mín yòng yì
边鄙无虞,军民用乂。
zhì jīn tán zhě měi zhī
至今谈者美之。
yǒu zi shí sì rén
有子十四人。
jiǎn zhēn yōu fǔ zuǒ sī mǎ xiān yǔn shēn zú
简真,幽府左司马,先允伸卒。
jiǎn shòu yòu lǐng jūn wèi dà jiàng jūn
简寿,右领军卫大将军。
yú huò shēng cháo jí huò wèi cì shǐ jùn zuǒ
余或升朝籍,或为刺史、郡佐。
zhāng gōng sù fàn yáng rén
张公素,范阳人。
xián tōng zhōng wèi yōu zhōu jūn xiào
咸通中,为幽州军校。
shì zhāng yǔn shēn lèi qiān zhì píng zhōu cì shǐ
事张允伸,累迁至平州刺史。
yǔn shēn zú zi jiǎn huì quán zhǔ liú hòu shì gōng sù lǐng běn jùn bīng fù yān
允伸卒, 子简会权主留后事,公素领本郡兵赴焉。
sān jūn sù wèi gōng sù wēi wàng jiǎn huì zhī lì bù néng zhì jí shí chū bēn suì lì wèi shuài
三军素畏公素威望,简会知力不能制,即时出奔,遂立为帅。
cháo tíng xún shòu jīng jié lèi jiā zhì zhōng shū mén xià píng zhāng shì
朝廷寻授旌节,累加至中书门下平章事。
wú jǐ li mào xūn duó qí wèi gōng sù guī quē biǎn fù zhōu sī hù cān jūn
无几,李茂勋夺其位, 公素归阙,贬复州司户参军。
li kě jǔ běn huí hú ā bù sī zhī zú yě
李可举,本回鹘阿布思之族也。
zhāng zhòng wǔ pò huí hú kě jǔ fù mào xūn yǔ běn bù hòu wáng jiàng yān
张仲武破回鹘,可举父茂勋与本部侯王降焉。
mào xūn shàn qí shè xìng chén yì zhòng wǔ qì zhī
茂勋善骑射,性沉毅,仲武器之。
cháng qiǎn tuò biān yǐ gōng fēng jùn wáng cì xìng míng
常遣拓边,以功封郡王,赐姓名。
xián tōng mò nà xiáng jūn shǐ chén gòng yán zhě yōu zhī sù jiàng rén suǒ xìn fú
咸通末,纳降军使陈贡言者,幽之宿将,人所信服。
mào xūn mì móu jié ér shā zhī shēng yún gòng yán jǔ bīng
茂勋密谋劫而杀之,声云贡言举兵。
zhāng gōng sù yǐ bīng nì jī bù lì gōng sù zǒu mào xūn rù chéng jūn mín fāng zhī qí fēi gòng yán yě
张公素以兵逆击不利,公素走,茂勋入城,军民方知其非贡言也。
jì yǒu qí zhòng suì tuī ér lì zhī cháo tíng jí jiàng fú jié
既有其众,遂推而立之,朝廷即降符节。
wú jǐ yǐ jí gào lǎo shòu yòu pú yè zhì shì biǎo kě jǔ zì jié dù fù shǐ yōu zhōu zuǒ sī mǎ jiā yòu sàn qí cháng shì wèi jié dù liú hòu
无几,以疾告老,授右仆射致仕,表可举自节度副使、幽州左司马加右散骑常侍,为节度留后。
zhōng hé zhōng lèi guān zhì jiǎn jiào tài wèi
中和中,累官至检校太尉。
zhōng hé mò yǐ tài yuán li kè yòng bīng shì fāng shèng yǔ dìng zhōu wáng chù cún mì xiāng dì jié
中和末,以太原李克用兵势方盛,与定州王处存密相缔结。
kě jǔ lǜ qí kuī sì shān dōng zhōng wèi jǐ huàn suì qiǎn shǐ gòu yún zhōng hè lián duó chéng qí bèi zé yǔ zhèn zhōu hé móu jǔ bīng jiān yán yì dìng shì yàn zhào zhī yú yún de qí de zé zhèng qí jiāng lǐ ér fēn zhī
可举虑其窥伺山东, 终为己患,遂遣使构云中赫连铎乘其背,则与镇州合谋举兵,兼言易、定是燕、赵之余,云得其地则正其疆理而分之。
shí kě jǔ qiǎn jiàng li quán zhōng gōng yì zhōu
时可举遣将李全忠攻易州。
yǒu cì jiāng liú rén gōng zhě duō quán shù
有次将刘仁恭者, 多权数;
gōng zhī mí yuè bù xià nǎi xué dì dào yǐ rù
攻之弥月不下,乃穴地道以入。
qí chéng jì xià yì zhōu shì zú shāo jiāo
其城既下,易州士卒稍骄。
wáng chù cún yǐn qīng jūn sān qiān yǐ yáng pí méng zhī yè fú yú chéng wài réng bié yú jiàn dào yǐ qí shì cì zhī
王处存引轻军三千,以羊皮蒙之,夜伏于城外,仍别于间道以骑士伺之。
yàn jūn wàng jiàn wèi zhī qún yáng zhēng qū yān
燕军望见,谓之群羊, 争趋焉。
chù cún chéng qí wú bù wǔ yī jī dà bài zhī xún fù qí chéng
处存乘其无部伍,一击大败之,寻复其城。
quán zhōng dùn guī jù kě jǔ zuì zhī shōu qí yú zhòng fǎn gōng yōu zhōu
全忠遁归,惧可举罪之,收其余众,反攻幽州。
kě jǔ wēi jí shōu jí qí zú dēng lóu zì fán ér sǐ
可举危急,收集其族,登楼自燔而死。
li quán zhōng fàn yáng rén
李全忠,范阳人。
guǎng míng zhōng wèi dì zhōu sī mǎ
广明中,为棣州司马。
yǒu lú shēng yú shì yī chǐ sān jié xīn è zhī
有芦生于室,一尺三节,心恶之。
wèi bié jià zhāng jiàn yuē wú shì shēng lú wú nǎi guài yú
谓别驾张建曰:“吾室生芦,无乃怪欤?
jiàn yuē lú máo lèi de zé ér zī gōng jiā yǒu máo tǔ zhī qìng dài tiān yì hu
”建曰:“芦,茅类,得泽而滋,公家有茅土之庆,殆天意乎!
qí shēng sān jié bì chuán jié yuè zhě sān rén
其生三节,必传节钺者三人。
gōng miǎn shù gōng míng wú wàng sī yán
公勉树功名,无忘斯言。
quán zhōng zhì mǎn huán xiāng lǐ shì jié dù shǐ li kě jǔ wèi yá jiāng
”全忠秩满还乡里,事节度使李可举为牙将。
shí kě jǔ bīng fēng fāng shèng yù yǔ zhèn rén fēn yì dìng qiǎn quán zhōng jiàng bīng gōng zhī wèi dìng zhōu jūn dà bài yú yì shuǐ
时可举兵锋方盛,欲与镇人分易、定,遣全忠将兵攻之,为定州军大败于易水。
quán zhōng jù lǜ qí yú zhòng yǎn gōng yōu zhōu
全忠惧,率其余众掩攻幽州。
kě jǔ sǐ
可举死。
sān jūn tuī quán zhōng wèi liú hòu cháo tíng yīn yǐ jié yuè shòu zhī guāng qǐ yuán nián chūn yě
三军推全忠为留后,朝廷因以节钺授之,光启元年春也。
quán zhōng zú zi kuāng wēi zì xí fù wèi chēng liú hòu
全忠卒,子匡威自袭父位,称留后。
kuāng wēi sù chēng háo shuǎng shǔ yù luàn lí shàn jiǎ yàn jì yǒu tūn sì hǎi zhī zhì
匡威素称豪爽,属遇乱离,缮甲燕蓟,有吞四海之志。
hè lián duó jù yún zhōng lǚ yǐn kuāng wēi yǔ hé dōng zhēng yún dài bìng bīng jī nián
赫连铎据云中,屡引匡威与河东争云、代,并兵积年。
jǐng fú chū zhèn zhōu wáng róng yòu hé dōng jiāng li cún xiào
景福初,镇州王镕诱河东将李存孝。
kè yòng nù jiā bīng tǎo zhī
克用怒,加兵讨之。
shí róng tóng yòu qiú yuán yú yàn
时镕童幼,求援于燕;
kuāng wēi qīn shuài jūn yīng zhī
匡威亲率军应之。
èr nián chūn hé dōng fù chū shī jǐng xíng zài qǐ shī kuāng wēi lái yuán
二年春,河东复出师井陉,再乞师,匡威来援。
kuāng wēi dì kuāng chóu qī zhāng shì yǒu guó sè
匡威弟匡筹,妻张氏有国色。
shī jiāng fā jiā rén huì bié kuāng wēi jiǔ hān liú zhāng shì bào zhī
师将发,家人会别,匡威酒酣,留张氏报之。
kuāng chóu sī huái fèn nù kuāng wēi jūn zhì bó yě kuāng chóu nǎi jù chéng zì wèi jié dù
匡筹私怀忿怒,匡威军至博野,匡筹乃据城自为节度。
kuāng wēi bù xià wén zhī wáng guī zhě bàn
匡威部下闻之,亡归者半。
kuāng wēi tuì wú guī lù jiāng rù jìn jīng shī
匡威退无归路,将入觐京师。
shí kuāng wēi liú yú shēn zhōu qiǎn pàn guān li bào zhēn fèng zhāng yǐ wén
时匡威留于深州,遣判官李抱贞奉章以闻。
shǔ jīng shī dà luàn zhī hòu wén kuāng wēi lái cháo shì rén zhèn kǒng xián yuē jīn tóu wáng lái móu shè jì shì shù yǒu wáng cuàn shān gǔ zhě
属京师大乱之后,闻匡威来朝,市人震恐,咸曰“金头王来谋社稷”,士庶有亡窜山谷者。
kuāng wēi qí shí bù xíng yù tú zhèn zhōu shì wú liú yì
匡威其实不行,欲图镇州,示无留意。
róng yǐ kuāng wēi zài lái yuán jǐ zhì qí shī shī qiǎn shǐ yíng guī fǔ dì fù shì zhī
熔以匡威再来援己,致其失师,遣使迎归府第, 父事之。
kuāng wēi wèi róng chéng fú shàn jiǎ zhǐ chén fāng lüè shì róng rú zi
匡威为镕城郛缮甲,指陈方略,视镕如子。
měi yīn móu zhòu shī yǐ yuè rén xīn
每阴谋骤施,以悦人心。
zhèn zhī sān jūn sù zhōng yú wáng shì è qí suǒ wèi
镇之三军,素忠于王氏,恶其所为。
huì róng guò kuāng wēi dì wèi jì chén kuāng wēi gǎo yī guǒ jiǎ fú bīng jié róng rù yá chéng
会镕过匡威第慰忌辰,匡威缟衣裹甲,伏兵劫镕入牙城。
róng bīng nì zhàn fán dōng piān mén jūn shì hū zào dēng wū shǐ xià rú yǔ
镕兵逆战,燔东偏门,军士呼噪登屋,矢下如雨。
róng pū mò jūn hé luàn zhōng fú róng dēng wū miǎn nán ér zhǎn kuāng wēi yǐ xùn
镕仆墨君和乱中扶镕登屋免难,而斩匡威以徇。
shì suì kuāng chóu chū shī gōng zhèn zhī lè shòu wǔ qiáng yǐ bào chǐ
是岁,匡筹出师攻镇之乐寿、武强以报耻。
kuāng wēi bù qǔ liú rén gōng guī yú hé dōng
匡威部曲刘仁恭归于河东。
qián níng yuán nián dōng hé dōng tīng rén gōng zhī móu chū shī jìn tǎo
干宁元年冬,河东听仁恭之谋,出师进讨。
èr yuè bài yàn jūn yú jū yōng kuāng chóu qiè qí zú dùn qù jiāng fù jīng shī
二月,败燕军于居庸,匡筹挈其族遁去,将赴京师。
zhì jǐng chéng wèi cāng zhōu jié dù shǐ lú yàn wēi suǒ shā lüè qí zī chē jì qiè
至景城,为沧州节度使卢彦威所杀,掠其辎车、妓妾。
kuāng chóu qī zhāng shì chǎn yú lù bù néng jìn liú rén gōng huò zhī xiàn yú li kè yòng hòu lì wèi fū rén bì chǒng zhuān fáng
匡筹妻张氏产于路, 不能进,刘仁恭获之,献于李克用,后立为夫人,嬖宠专房。
lǐ shì fù zǐ sān yè shí nián ér wáng
李氏父子三叶,十年而亡。
shǐ chén yuē dà dū ǒu guó luàn zhī běn yě
史臣曰:大都偶国,乱之本也。
gù gǔ xiān zhé wáng jiàn guó gōng hóu zhī fēng bù guò qiān shèng suǒ yǐ qiáng gān ruò zhī fáng qí bèi màn
故古先哲王建国,公侯之封,不过千乘,所以强干弱枝,防其悖慢。
bǐ yōu zhōu zhě liè jiǔ wéi zhī yī dì fāng qiān lǐ ér yáo qí mín gāng qiáng jué tián wò rǎng
彼幽州者,列九围之一,地方千里而遥,其民刚强,厥田沃壤。
yuǎn zé mù tián guāng jīng qīng zhī yì jìn zé rǎn lù shān sī míng zhī fēng
远则慕田光、荆卿之义,近则染禄山、思明之风。
èr bǎi yú nián zì xiāng chóng shù suī cháo tíng yǒu shí mìng shuài ér tǔ rén duō wù zhú jūn
二百余年,自相崇树,虽朝廷有时命帅,而土人多务逐君。
xí kǔ wàng fēi wěi dà bù diào fēi yī zhāo yī xī zhī gù yě
习苦忘非,尾大不掉,非一朝一夕之故也。
ruò li zài yì zhāng zhòng wǔ zhāng yǔn shēn yīn lì chéng biàn huò lǐng jīng qí yǐ rén shǒu zhī gōng shùn cháo zhǐ yì zú duō yě
若李载义、张仲武、张允伸因利乘便,获领旌旗,以仁守之,恭顺朝旨,亦足多也。
rú zhū kè róng yáng zhì chéng shǐ yuán zhōng zhāng gōng sù li kě jǔ li quán zhōng yǐ bù rén de zhī mǐ gèng nǎng zhì
如朱克融、杨志诚、史元忠、张公素、李可举、李全忠,以不仁得之,靡更曩志。
huò xún wèi cuàn duó huò jǐn chuán zǐ sūn xián fēi lìng zhōng gài qí yi yě
或寻为篡夺,或仅传子孙,咸非令终,盖其宜也。
zàn yuē hé shí zhī yě qì jìn rén háo
赞曰:蝎石之野,气劲人豪。
èr bǎi yú zài zì xiāng zūn gāo
二百余载,自相尊高。
zài yì zhòng wǔ yì duō zhōng láo
载义、仲武,亦多忠劳。
yú yīn cuàn de bù rén hé táo
余因篡得,不仁何逃?