yī
一
xú lǎng zhāi sōng yuē yǒu shù rén lùn shī zhēng táng sòng wèi yōu liè zhě jī zhì rǎng bì
徐朗斋嵩曰:“有数人论诗,争唐、宋为优劣者,几至攘臂。
nǎi shòu sōng yǐ dìng qí shuō
乃授嵩以定其说。
sōng nǎi yǎng tiān ér tàn liáng jiǔ bù yán
嵩乃仰天而叹,良久不言。
zhòng wèn hé tàn
众问何叹。
yuē wú hèn lǐ shì bù jí jī jiā ěr tǎng táng cháo yì rú zhōu jiā bā bǎi nián zé sòng yuán míng sān cháo shī jù hào chēng táng shī zhū gōng hé yòng zhēng zāi xū zhī lùn shī zhǐ lùn gōng zhuō bù lùn cháo dài
曰:‘吾恨李氏不及姬家耳!倘唐朝亦如周家八百年,则宋、元、明三朝诗,俱号称唐诗,诸公何用争哉?须知论诗只论工拙,不论朝代。
pì rú jīn yù chū yú jīn zhī tǔ zhōng bù kě wèi fēi bǎo yě bài shí wǎ lì chuán zì hóng huāng bù kě wèi zhī bǎo yě
譬如金玉,出于今之土中,不可谓非宝也:败石瓦砾,传自洪荒,不可谓之宝也。
zhòng rén wén zhī nǎi bì kǒu sàn
’众人闻之,乃闭口散。
yú wèi shī chēng táng yóu chēng sòng zhī jīn lǔ zhī xuē yě qǔ qí jí gōng zhě ér yán
”余谓诗称唐,犹称宋之斤、鲁之削也,取其极工者而言;
fēi wèi sòng wài wú jīn lǔ wài wú xuē yě
非谓宋外无斤、鲁外无削也。
lǎng zhāi guǐ mǎo kē wéi zhǔ kǎo xiè jīn pǔ suǒ shǎng yǐ dìng yuán yǐ
朗斋,癸卯科为主考谢金圃所赏,已定元矣;
yīn sān chǎng cè bú dào ér ba
因三场策不到而罢。
xiè kān qí jiàn juàn liú chuán jīng shī gù lǎng zhāi yǒng táng yín huà xiàng yún jǐn sè huá nián niàn wǔ chūn hǔ tóu jīn sù shì qián shēn
谢刊其荐卷,流传京师,故朗斋咏《唐寅画像》云:“锦瑟华年廿五春,虎头金粟是前身。
xū míng lì liù liú chuán biàn xià dì jiāng nán dì yī rén
虚名丽六流传遍,下第江南第一人。
lì liù zhě qí chǎng zhōng zuò hào yě
”“丽六”者,其场中坐号也。
cì kē yì jí dēng dì
次科亦即登第。
èr
二
míng jì shì dà fū xué wèn kōng shū jiàn jiě yū qiǎn ér hǎo míng tè shèn
明季士大夫,学问空疏,见解迂浅,而好名特甚。
jīn suǒ chuán sān dà àn wéi yí gōng lüè yǒu guān xì
今所传三大案,惟“移宫”略有关系。
rán yōng hù tiān qǐ tóng hūn mào luàn suì zhì wáng guó shū jué wú wèi
然拥护天启,童昏瞀乱,遂致亡国,殊觉无谓。
yáng shèn dà lǐ yī yì běn cháo máo xī hé chéng mián zhuāng liǎng xiān shēng yǐn jīng jù gǔ bó zhī shén xiáng
杨慎《大礼》一议,本朝毛西河、程绵庄两先生引经据古,驳之甚详。
tǐng jī yī shì zé hàn jìn wǔ xíng zhì zhōng cǐ lèi kuáng rén bù yī ér zú
“梃击”一事,则汉、晋《五行志》中,此类狂人,不一而足。
yān yǒu yī wàng nán zǐ bái rì chí gùn biàn kě dǎ shā yī tài zǐ zhī lǐ qí zhōu gù huáng gōng shī yún tiān lún guān zhì xìng zhāng guì wèi quán fēi
焉有一妄男子,白日持棍,便可打杀一太子之理?蕲州顾黄公诗云:“天伦关至性,张桂未全非。
yòu yuē shēn wén lùn gōng kǔn xí qì nǎo shū shēng
”又曰:“深文论宫阃,习气恼书生。
yì lùn shēn de dà tǐ
”议论深得大体。
huáng gōng yǔ dù chá cūn qí míng
黄公与杜茶村齐名;
ér jīn rén zhī yǒu chá cūn bù zhī yǒu huáng gōng
而今人知有茶村不知有黄公。
yīn bái máo táng shī jí tān duō shāo jìn yú zá yuè zhě liáo liáo
因《白茅堂诗集》贪多,稍近于杂,阅者寥寥;
rán jiào biàn yǎ táng jí yǐ gāo bèi xǐ yǐ
然较《变雅堂集》,已高倍蓰矣。
huáng méng shèng zǔ zhào jiàn chǒng wèn yōu wò yǐ lǎo bìng qǐ guī
黄蒙圣祖召见,宠问优渥,以老病乞归;
zài jǔ hóng cí yì bù fù shì yǒu yáng tiě yá bái yī xuān zhì bái yī hái zhī fēng
再举鸿词,亦不赴试:有杨铁崖“白衣宣至白衣还”之风。
yì nèi yún jìng yè tíng jīn jiǎn hán qíng duì yù gāng
《忆内》云:“静夜停金剪,含情对玉缸。
shù shēng fēng qǐ chù huā yǔ shàng shā chuāng
数声风起处,花雨上纱窗。
guān jī rén shuì yún yù wàn míng xiāng diàn luó wéi nài rǔ hé bù zhī mèng hé shì wēi xiào qǐ sāi wō
”《观姬人睡》云:“玉腕明香簟,罗帷奈汝何?不知梦何事,微笑启腮窝。
fēng yùn dú jué
”风韵独绝。
yú cháng jiàn xiǎo r shuì zhōng wǎng wǎng qǐ yán ér xiào yà qí bù zhī yuán hé shì ér xǐ
余尝见小儿睡中,往往启颜而笑,讶其不知缘何事而喜。
jīn dú xiān shēng shī fāng zhī yǎn qián shì zǒng bèi cái rén shuō guò yě
今读先生诗,方知眼前事,总被才人说过也。
sān
三
tóng nián yáng dà chēn tài shǐ zài bù yǐ lóng gào guī zhuān xīn gōng shī jiàn shì yī cè
同年杨大琛太史,在部以聋告归,专心攻诗,见示一册。
yǒu jù yún jīn chuàn shǒu yáo chūn shuǐ yǐng yù lóu lián juǎn mài huā shēng
有句云:“金钏手摇春水影,玉楼帘卷卖花声。
fēng zhì yān rán
”风致嫣然。
xī wèi lù qí quán gǎo
惜未录其全稿。
jīn tài shǐ yǐ wáng shī gǎo bù zhī sàn luò hé chǔ
今太史已亡,诗稿不知散落何处。
tài shǐ zì bǎo yán sū zhōu rén
太史字宝岩,苏州人。
sì
四
gǔ rén shī jí zhī duō yǐ xiāng shān fàng wēng wèi zuì
古人诗集之多,以香山、放翁为最。
běn cháo zé wèi yǒu duō rú wú xiāng wú qìng bó xiān shēng zhě
本朝则未有多如吾乡吴庆伯先生者。
suǒ zhe gǔ jīn tǐ shī yī bǎi sān shí sì juǎn tā wén chēng shì xiàn cáng wú shì píng huā zhāi
所著古今体诗一百三十四卷,他文称是,现藏吴氏瓶花斋。
xiān shēng rǔ bǔ shí yā yā sī yǔ jiē jiàn wén xùn guó zhī shì
先生乳哺时,哑哑私语,皆建文逊国之事。
nián guò shí suì fāng bì kǒu bù yán
年过十岁,方闭口不言。
chū wèi qián cháo mǎ wén zhōng gōng shì qí suǒ zhī wǎn wèi běn cháo li wén xiāng gōng zhī fāng suǒ zhī
初为前朝马文忠公世奇所知,晚为本朝李文襄公之芳所知。
kāng xī wù wǔ jiàn hóng cí kē bù yù ér guī
康熙戊午,荐鸿词科,不遇而归。
shǎo shí zài chén gōng hán huī jiā zuò shī huì yǐ fú róng lù xià luò wèi tí cāo bǐ lì jiù zèng chén yún yī bèi shào nián zhēng bá hù míng gōng cóng cǐ yuàn gōng gēng
少时,在陈公函晖家作诗会,以《芙蓉露下落》为题,操笔立就,赠陈云:“一辈少年争跋扈,明公从此愿躬耕。
chén dà qí zhī
”陈大奇之。
xī qí jí hào rú yān hǎi bù néng xì yuè yù zǐ ér cún zhī fēi èr gàn jīn bù kě
惜其集浩如烟海,不能细阅,欲梓而存之,非二干金不可。
zhù shù tài duō zhuǎn zì lèi yě
著述太多,转自累也。
wǔ
五
yú zài guǎng dōng xīn huì xiàn jiàn hān shān dà shī tǎ yuàn wén qí dì zǐ dào héng wéi rén zuò fó shì sòng shī bù sòng jīng
余在广东新会县,见憨山大师塔院,闻其弟子道恒,为人作佛事,诵诗不诵经。
hé wáng xiū wēi nǚ zǐ yuè fǔ yún bō qù lián fáng lián zǐ lěng yī kē dǎ guò yuān yāng jǐng
和王修微女子《乐府》云:“剥去莲房莲子冷,一颗打过鸳鸯颈。
yuān yāng jǐng shì shuì shí jiāo yī kē liú dài yuān yāng xǐng
鸳鸯颈是睡时交,一颗留待鸳鸯醒。
shū yǒu gǔ qù
”殊有古趣。
yuán jì hòu gù chì fāng zhēng shì kū zhī yún
圆寂后,顾赤方征士哭之云;
yǐ chén gàn rì qìng yóu mǎn yī chuáng shū
“已沉干日磬,犹满一床书。
liù
六
dān yáng bào shì nǚ zì chēng wén yī dào rén zāo nàn liú lí jià jìng líng lù suō yún nián èr shí sì ér yāo
丹阳鲍氏女自称闻一道人,遭难流离,嫁竟陵陆蓑云,年二十四而夭。
yǒng xī zhōng yún xī wài shēng xú jí xīn zhōng yì duàn lián
咏{溪钟》云:“溪外声徐疾,心中意断连。
shì shēng lái zhěn pàn yì ěr dào shēng biān pō jìn chán lǐ
是声来枕畔,抑耳到声边?”颇近禅理。
xī zhū zǐ zài nán ān wén zhōng shēng jué rán yuē biàn jué cǐ xīn bǎ wò bú zhù
昔朱子在南安闻钟声,矍然曰:“便觉此心把握不住。
jí cǐ yì yě
”即此意也。
qī
七
kāng xī shí wú xiāng nǚ zǐ biàn mèng jué yǒu jù yún xī yáng jiāo dài shēng gē yuè shǔ sè qīng yí dēng huǒ lóu
康熙时,吾乡女子卞梦珏有句云:“夕阳交代笙歌月,曙色轻移灯火楼。
yòu yuē huā xiè liù qiáo chūn sè àn yǔ lái sān zhú yuǎn shān wú
”又曰:“花谢六桥春色暗,雨来三竺远山无。
bā
八
wú wén pǔ yǒng yuè yún qīng huī bàn biān quē shì qiè dú mián shí
吴文溥咏《月》云:“清晖半边缺,似妾独眠时。
gù chì fāng yǒng yuè yún bù fēn yuè gōng rén nài lǎo é méi yī yuè yī huí xīn
”顾赤方咏《月》云:“不分月宫人耐老,蛾眉一月一回新。
jiǔ
九
guó chū shuō shū rén liǔ jìng tíng gē zhě wáng zǐ jia jiē jiàn míng rén gē yǒng
国初说书人柳敬亭、歌者王紫稼,皆见名人歌咏。
wáng yǐ àn mèi shì wèi li yù shǐ zhàng sǐ yǒu shāo qín zhǔ hè zhī cǎn
王以黯昧事,为李御史杖死,有烧琴煮鹤之惨。
gù chì fāng kū zhī yún kūn shān qiāng guǎn sān xián gǔ shuí chàng xīn fān chì fēng r shuō zhe sū zhōu wáng zǐ jia gōu lán hóng fěn lèi qí chuí
顾赤方哭之云:“昆山腔管三弦鼓,谁唱新翻《赤风儿》?说着苏州王紫稼,勾栏红粉泪齐垂。
wáng sòng gōng qīng chū sài bì chàng lí gē tīng zhě bù rěn jí shàng mǎ qù
”王送公卿出塞,必唱骊歌,听者不忍即上马去;
gù yòu yún guǎng liǔ fēn fēn chū shèng jīng yī shēng wū yè zuì shāng qíng
故又云:“广柳纷纷出盛京,一声呜咽最伤情。
xíng rén pà tīng yáng guān qǔ xiān pāi bīng lún shàng mǎ xíng
行人怕听《阳关曲》,先拍冰轮上马行。
dào wáng láng shī zhǐ yi rú cǐ biàn yǔ tí xiāng chèn
”悼王郎诗,只宜如此,便与题相称。
nǎi gōng shàng shū jìng yòng zhuì lóu fù péng zhī diǎn nǐ rén bù lún bèi yǐ yù shǐ míng sēn xiān zì lín zhī xìng suī gāng zhí shī qià qīng wǎn
乃龚尚书竟用“坠楼”、“赋鹏”之典,拟人不伦,悖矣!御史名森先,字琳枝,性虽伉直,诗恰清婉。
guò yún jiān tíng yún kōng tíng jī shuǐ sōng yīn luàn xiǎo gé zhāng dēng yè qì qīng
《过云间亭》云:“空亭积水松阴乱,小阁张灯夜气清。
zú yǐ wǔ zhòng bà guān
”卒以忤众罢官。
shí
十
gōng zhī lù shàng shū shī jié běn cháo yòu qǔ gù héng bō fū rén wù lùn qīng zhī
龚芝麓尚书失节本朝,又娶顾横波夫人,物论轻之。
gù huáng gōng wèi zhāo xuě yún tiān shòu hái líng qǐn lóng liàng zàng dà xíng
顾黄公为昭雪云:“天寿还陵寝,龙辆葬大行。
yì shēng guī yù shǐ shū gǎo chū xiān shēng
义声归御史,疏稿出先生。
fú yì qiān qiū bái yú shēng qī chǐ qīng
浮议千秋白,余生七尺轻。
dāng nián gōu dú sǐ kǔ zhì jìng shuí míng lián cái dào hóng fěn cǐ yì bù nán zhī
当年沟渎死,苦志竟谁明?”“怜才到红粉,此意不难知。
lǐ fǎ zēng duō kǒu jūn ēn xǔ huà méi
礼法憎多口,君恩许画眉。
wáng róng zhōng sǐ xiào jiāng lìng kǔ xiān shuāi
王戎终死孝,江令苦先衰。
míng jiào yuán xiāo sǎ yū rú mò làng zǐ
名教原潇洒,迂儒莫浪訾。
wén shì bǐ mò néng wéi rén bǔ guò shì fēi wǎng wǎng rú shì
”文士笔墨,能为人补过饰非,往往如是。
yī shí yī
一十一
yú guò yú zhōng sù gōng mù tí shī shén duō
余过于忠肃公墓,题诗甚多;
wéi shān yáng yuán zhōng hàn zǐ píng wǔ pái zuì jiā jǐng jù yún hàn tǒng chóu zhōng jué zhōu jīng xǐ zài chāng
惟山阳阮中翰紫坪五排最佳,警句云:“汉统愁中绝,周京喜再昌。
gǔ gōng zhī jǐ jié rì yuè de chóng guāng
股肱知己竭,日月得重光。
tiān yì hái sī huò xīng chán yòu gào xiáng
天意还思祸,星躔又告祥。
dùn huāng fēi tài bó shǒu jié yì cáo zāng
遁荒非太伯,守节异曹臧。
wèi dǔ yí gōng jiàn xiān wén quē fǔ zhé
未睹遗弓剑,先闻缺斧折。
sān zhāng píng xī zǐ yī jiàn dá zhōng liáng
三章凭翕訾,一剑答忠良。
xiàng shǎo qí lián zhǒng gē lián shí zǐ gāng
象少祈连冢,歌怜石子冈。
shuí lián shí shì yòu nán shú bǎi fū fáng
谁怜十世宥,难赎百夫防?”
yī shí èr
一十二
gēng wǔ chūn sū zhōu hán lì fāng xiān shēng zhǎng jiào zhōng shān yǐ qí gū míng yùn yù zhě cùn cǎo xuān shī jí jiàn shì
庚午春,苏州韩立方先生掌教钟山,以其姑名韫玉者《寸草轩诗集》见示;
mù lú zōng bó zhī jì nǚ yě
慕庐宗伯之季女也。
shī zhǐ shí yī shǒu ér fēng xiù kě sòng
诗只十一首,而风秀可诵。
bìng zhōng yún yuè luò shuāng hán yè mǎn chí wò kē zhèng jí wǎn qiū shí
《病中》云:“月落霜寒叶满墀,卧疴正及晚秋时。
fēng yán wǎng jié zhǎng chuí huǎng yàn xiá chén fēng jiǔ fèi shī
风檐网结长垂幌,砚匣尘封久废诗。
shòu yǐng pà cóng míng jìng jiàn lèi hén kōng yǒu zhěn hán zhī
瘦影怕从明镜见,泪痕空有枕函知。
hé yīn qǐ de qīng náng shù nǐ xiàng nán huá kòu jìng shī
何因乞得青囊术?拟向{南华》叩静师。
yòu yǒu gù jié tíng zhī qī huáng rǔ huì zì xian pèi zhě yǒu sòng chūn jué jù yún
”又有顾颉亭之妻黄汝蕙、字仙佩者,有《送春绝句》云;
jiǔ shí chūn guāng àn lǐ cuī huā fēi hóng yǔ biàn fāng āi
“九十春光暗里催,花飞红雨变芳埃。
liú yīng rì rì zhī tóu huàn dǐ shì dōng huáng jià bù huí liǔ xù chuān lián yàn pū yī lín yuán hóng shòu lǜ piān féi
流莺日日枝头唤,底事东皇驾不回?”“柳絮穿帘燕扑衣,林园红瘦绿偏肥。
kě lián huā dǐ duō qíng dié yóu liàn cán xiāng rào shù fēi
可怜花底多情蝶,犹恋残香绕树飞。
yī shí sān
一十三
wàn huá tíng yún
万华亭云;
kǒng zǐ xìng yú shī sān zì jué shī zhī jīng yùn
“孔子‘兴于诗’三字,抉诗之精蕴。
wú lùn zhēn yín zhèng biàn dú zhī ér lìng rén bù néng xìng zhě fēi jiā shī yě
无论贞淫正变,读之而令人不能兴者,非佳诗也。
huá tíng jìn shì míng yīng xīn
”华亭,进士,名应馨。
yī shí sì
一十四
pí líng huáng zhòng zé yǒu suì mù huái rén shī huái suí yuán yún jìn lái cí fù xié jiān zé lǎo qù xīn qíng huàn zuò jiā
毗陵黄仲则有《岁暮怀人诗·怀随园》云:“近来词赋谐兼则,老去心情宦作家。
jiàn yè lín ān tōng yī shuǐ nián nián lái wǎng kàn méi huā
建业、临安通一水,年年来往看梅花。
yī shí wǔ
一十五
xiǎo gū jià péng láng dōng pō xié yǔ yě
“小姑嫁彭郎”,东坡谐语也。
rán zuò shí shuō yì qù
然坐实说,亦趣。
hú shū cháo guò xiǎo gū shān yún xiǎo gū méi dài yìng qiū kōng shān yǐng xuē wén bì yī gōng
胡书巢《过小姑山》云:“小姑眉黛映秋空,衫影靴纹碧一弓。
bù shí péng láng yuán dǐ shì píng tā pāo zhì làng huā zhōng
不识彭郎缘底事,凭他抛掷浪花中。
yī shí liù
一十六
yì shān jī hàn wén zhào jiǎ shēng wèn guǐ shén bù wèn cāng shēng
义山讥汉文:召贾生“问鬼神”,“不问苍生”。
cǐ yán shì yě
此言是也。
rán guǐ shén zhī lǐ bù míng yì shì cāng shēng zhī lèi
然鬼神之礼不明,亦是苍生之累。
sì hòu wǔ dì wū gǔ huò qǐ fù zǐ bù bǎo
嗣后武帝巫蛊祸起,父子不保;
qí shí wú qián xí zhī jiān gù ěr
其时无前席之间故耳。
yú gù fǎn qí yì tí yún bù wèn cāng shēng wèn guǐ shén yù xī shēng xiào hàn wén jūn
余故反其意题云:“不问苍生问鬼神,玉溪生笑汉文君。
qǐng kàn xuān shì wú cái zǐ wū gǔ fēn fēn sǐ wàn rén
请看宣室无才子,巫蛊纷纷死万人。
yī shí qī
一十七
dīng wèi bā yuè yú dá kè zhī biàn jiàn qín huái bì shàng tí yún
丁未八月,余答客之便,见秦淮壁上题云;
yī xī yān shuǐ lù huá níng bié yuàn shēng gē zhuǎn yù shéng
“一溪烟水露华凝,别院笙歌转玉绳。
wèi dài yè liáng xīn yuè shàng qǔ lán shēn chù chè yín dēng
为待夜凉新月上,曲栏深处撤银灯。
fēi zhǎn xiāng hán dòu kòu shāo bīng táo xuě ǒu lǜ hé bāo
”飞盏香含豆蔻梢,冰桃雪藕绿荷包。
bǎng rén néng chàng xiāng jiāng làng huà jiǎng lín fēng dāng bǎn qiāo
榜人能唱湘江浪,画桨临风当板敲。
zǎo cháo tuì hòu wǎn cháo cuī cháo qù cháo lái rì jǐ huí cháo qù bù néng jiāng qiè qù cháo lái kě kěn sòng láng lái sān shǒu shēn de zhú zhī fēng qù
”“早潮退后晚潮催,潮去潮来日几回?潮去不能将妾去,潮来可肯送郎来?”三首深得《竹枝》风趣。
wěi shǔ cuì yún dào rén
尾署“翠云道人”。
fǎng zhī nǎi zhī zào chéng gōng zhī zǐ xiào yá suǒ zuò míng yán fú
访之,乃织造成公之子啸崖所作,名延福。
yǒu cái rú cǐ kě yǔ xuě qín gōng zǐ qián hòu huī yìng
有才如此,可与雪芹公子前后辉映。
xuě qín zhě cáo liàn tíng zhī zào zhī sì jūn yě
雪芹者,曹练亭织造之嗣君也。
xiāng gé yǐ bǎi nián yǐ
相隔已百年矣。
shí bā
—十八
wú mén zhāng shòu tóng zhōng hàn shǎo yǔ jiǎng xīn yú qí míng
吴门张瘦铜中翰,少与蒋心余齐名。
jiǎng yǐ pái zài shèng zhāng yǐ qīng qiào shèng
蒋以排再胜,张以清峭胜;
jiā shù jué bù xiāng tóng ér èr rén xiāng de
家数绝不相同,而二人相得。
xīn yú zèng yún dào rén yǒu lín dào bù gū you jūn wú yì huáng you sū
心余赠云:“道人有邻道不孤,友君无异黄友苏。
qí xīn zhé kě xiǎng
”其心折可想。
guò bǐ gàn mù yún zhǐ yīn xuè mài tóng xiān zǔ zhēn yǐ xīn gān fèng dú fū
《过比干墓》云:“只因血脉同先祖,真以心肝奉独夫。
xīn fēng yún yùn zhì néng wéi tiān xià yǎng shí shuāi pīn zuò yī bēi gēng
,’《新丰》云:“运至能为天下养,时衰拼作一杯羹。
dú zhī lìng rén jiě yí
”读之,令人解颐。
shòu tóng zì yán yín shí kè kǔ wèi zhōng tán jiā shù suǒ lèi
瘦铜自言,吟时刻苦,为钟、谭家数所累。
yòu gōng yú cí gù shī jìng suǒ suì bù rù dà jiā
又工于词,故诗境琐碎,不入大家。
rán qí xīn yǐng chù bù kě mó miè
然其新颖处,不可磨灭。
yǒng fēng zhēng měi rén yún zhǐ xiǎng wèi yún yīng pà yǔ bù jiào dào dì biàn shēng tiān
咏《风筝美人》云:“只想为云应怕雨,不教到地便升天。
jiè shū yún
”《借书》云;
shì wú kě nài réng guī zhào rén kǒng xiāng yán yòu fā táng
“事无可奈仍归赵,人恐相沿又发棠。
zhēn qiǎo jué yě
”真巧绝也。
zhì yú jiǔ píng zài shǒu liù guó yìn huā lù shàng shēn yī pǐn yī zé shī zhī diāo kè wú yóu xíng zì zài zhī yì
至于“酒瓶在手六国印,花露上身一品衣”:则失之雕刻,无游行自在之意。
yī shí jiǔ
一十九
jìn rì shí sān xǐng shī rén jiā jù yú duō cǎi lù shī huà zhōng
近日十三省诗人佳句,余多采录《诗话》中。
wéi gān sù yī shěng lù yuǎn péng xī wú cóng sōu jí
惟甘肃一省,路远朋稀,无从搜辑。
wù shēn chūn hū jiāng níng diǎn shǐ wáng bǎi yá guāng shèng jiàn fǎng yí wǔ lǜ sì shǒu yī qì hē chéng zhōng wú zá jù
戊申春,忽江宁典史王柏崖光晟见访,贻五律四首,一气呵成,中无杂句。
yú sǎ rán yì zhī wèn suǒ yóu lái
余洒然异之,问所由来。
yún yòu jiǎng shī yú wú xìn chén jìn shì
云:“幼讲诗于吴信辰进士。
wú shī qí jǐng
”吴诗奇警。
yǒng là méi yún yáng chūn rú kāi pì pán gǔ jí méi huā
咏《蜡梅》云:“阳春如开辟,盘古即梅花。
mǔ dān jiàn chēng wáng fù guì hé zú kuā qún fāng su tiān dì é yàn fēn xuān huá
牡丹僭称王,富贵何足夸?群芳诉天帝,鹅雁纷喧哗。
nǎi hū luó fú xian mào xuě yì diàn yá
乃呼罗浮仙,冒雪诣殿衙。
dì yuē zī ěr méi shǒu chū guān qún pā
帝曰咨尔梅,首出冠群葩。
bái jiá yǔ jiàng rú hé yǐ chéng qí xié
白袷与绛襦,何以惩奇邪。
méi huā wèi jí duì huáng páo yǐ shēn jiā
梅花未及对,黄袍已身加。
yú qián qū yún táo huā xiào lǎo yú rǔ shì yáo qián shù
”《榆钱曲》云:“桃花笑老榆,汝是摇钱树。
bù jiě jì wáng sūn fēi lái fù fēi qù
不解济王孙,飞来复飞去。
wǔ mèng yún zhú jìng liáng biāo rù yún chuāng wǔ mèng chí
”《午梦》云:“竹径凉飙入,芸窗午梦迟。
ǒu rán gāo zhěn chù biàn shì dào jiā shí
偶然高枕处,便是到家时。
mù lán nǚ yún jué sāi chūn shēn cǎo bù qīng nǚ láng jīng jiǔ shù lóng tíng
”《木兰女》云:“绝塞春深草不青,女郎经久戍龙庭。
jūn zhōng wàn mǎ rú zhuā gǔ zhǐ dāng dāng chuāng cù zhī tīng
军中万马如挝鼓,只当当窗促织听。
huò zǐ qí cún shī tài duō nǎi dá yún shī zì xīn yuán chū yán chī huò ài zēng
”或訾其存诗太多,乃答云:“诗自心源出,妍媸惑爱憎。
pì rú bù cái zi wō shā jìng shuí néng huò zǐ qí cún shī tài shǎo yòu dá yún shī shì zhū mén yàn shuí gān cǎo jù cān sān gàn suí zhào shèng xuǎn jùn yī máo nán
譬如不才子,挝杀竟谁能?”或訾其存诗太少,又答云:“诗似朱门宴,谁甘草具餐?三干随赵胜,选俊一毛难。
wú míng zhèn gān sù lín táo rén
”吴名镇,甘肃临洮人。
táng gāo pián jié dù xi chuān yòu diào guǎng líng
唐高骈节度西川,又调广陵。
yǒng fēng zhēng yún yī xī shì qū cái kān tīng yòu bèi fēng yí bié diào zhōng
咏《风筝》云:“依稀似曲才堪听,又被风移别调中。
wú guān shān zuǒ yòu diào chu jiāng
”吴官山左,又调楚江。
yǒng huái yún ā pó jīng suì fǔ yīng hái jī bǎo hán xuān zǒng fèi cāi
《咏怀》云:“阿婆经岁抚婴孩,饥饱寒暄总费猜。
cái shí gū gū zhēn tòng yǎng jiā rén yòu bào rǔ niáng lái
才识呱呱真痛痒,家人又报乳娘来。
liǎng yì xiāng tóng
”两意相同。
yú yā bù xǐ chén yuán lǐ bī sǐ yáng fēi
余雅不喜陈元礼逼死杨妃。
guò mǎ wéi yún jiāng jūn shǒu bà huáng jīn yuè bù guǎn sān jūn guǎn liù gōng
《过马嵬》云:“将军手把黄金钺,不管三军管六宫。
wú guò mǎ wéi yún huán huán wǎng shuō chén yuán lǐ yī shǐ hé zēng xiàng lù shān yì liǎng yì xiāng tóng
”吴《过马嵬》云:“桓桓枉说陈元礼,一矢何曾向禄山?”亦两意相同。
wú yòu yǒu hán chéng xíng yún liáng rén yuǎn jiǎ qiè xīn āi qiū yuè chūn huā yǎn juàn kāi
吴又有《韩城行》云:“良人远贾妾心哀,秋月春花眼倦开。
rěn sǐ dài láng sān shí zài guī ān tuó de xiǎo qī lái
忍死待郎三十载,归鞍驮得小妻来。
yǒng yú měi rén huā yún yuàn fěn chóu xiāng rào qì duō dà fēng yì qǐ nài qīng hé wū jiāng yè yǔ tiān yá mǎn xiū xiàng huā qián chàng chu gē
”咏《虞美人花》云:“怨粉愁香绕砌多,大风一起奈卿何?乌江夜雨天涯满,休向花前唱楚歌。
bǎi yá sòng kè yún wò shǒu cái jīng suì hán qíng fù sòng jūn
”柏崖《送客》云:“握手才经岁,含情复送君。
bù kān qiū sè lǎo zhòng shǐ yàn háng fēn
不堪秋色老,重使雁行分。
yuè lù shān qián yuè chóng tái lǐng wài yún
岳麓山前月,崇台岭外云。
dōu tiān gū kè hèn huí shǒu niàn tóng qún
都添孤客恨,回首念同群。
shī shén qīng lǎo bù liào yá gōng zhōng nǎi yǒu cǐ rén
”诗甚清老,不料衙宫中乃有此人。
èr shí
二十
li yì shān shī yún yuàn de huà wèi hóng shòu dài xǔ jiào shuāng fēng yī qí xián
李义山诗云:“愿得化为红绶带,许教双风一齐衔。
huáng gān quán xiù cái tú zhōng shī yún wǎng wǎng xíng bǎi lǐ duō qíng wú nǎi tài
”黄甘泉秀才《途中》诗云:“惘惘行百里,多情毋乃太。
ān dé lóng é shēng quán jiā kǒu zhōng dài fēng qù shū jiā
安得笼鹅生,全家口中带?”风趣殊佳。
gān quán míng shì kǎi huī zhōu rén
甘泉名世垲,徽州人。
èr shí yī
二十一
lú jiāng sūn xiào hè gōng qín yǒu qín yú jí
庐江孙啸壑工琴,有《琴余集》。
yǒng qiáng wēi yún bàn hóng bàn bái niǎo fēng tiáo yǔ hòu chūn guāng wèi jì liáo
咏《蔷薇》云:“半红半白袅风条,雨后春光未寂寥。
zì xiào kàn huā rén jiàn lǎo ràng tā yī suì yī huí jiāo
自笑看花人渐老,让他一岁一回娇。
yè yín yún yǒu dēng xiāng duì hǎo yín shī zhǔn nǐ jīn xiāo shuì gèng chí
”《夜吟》云:“有灯相对好吟诗,准拟今宵睡更迟。
bù dào xīng cháng yóu yǐ méi cóng jīn dǎ diǎn wèi gàn shí
不道兴长油已没,从今打点未干时。
yú ài qí jié jù pō jìn chán wù gù lù zhī
”余爱其结句,颇近禅悟,故录之。
yòu dé yì shuǐ liú hè wú xīn yún chū shān
又:“得意水流壑,无心云出山。
yì jiā
”亦佳。
èr shí èr
二十二
háng zhōu qiū wéi bǎng fā rén qián liǎng xiàn wǎng wǎng zhōng zhě wǔ liù shí rén
杭州秋闱榜发,仁、钱两县,往往中者五六十人。
fù lù míng yàn shí qīng chéng shì nǚ chuí lián ér guān jiàn měi shào nián zé zé zé tàn xiàn
赴鹿鸣宴时,倾城士女,垂帘而观,见美少年,则啧啧叹羡。
wù wǔ kē nián shào yóu duō
戊午科,年少尤多。
yǒu zhōu xiào lián míng dǐng zhě nián cái sān shí ér mǎn miàn yú huì
有周孝廉名鼎者,年才三十,而满面于慧。
cháng wèi yú yuē
尝谓余曰;
rén yǐ fù lù míng wéi lè wǒ yǐ fù lù míng wèi cǎn
“人以赴鹿鸣为乐,我以赴鹿鸣为惨。
yú wèn hé yě yuē yú zài lù shàng jiē lián zuò zé ér tóng fù nǚ jué kěn yuē dà hú zǐ hé bì fù lù míng yú xià jiào lián zé yòu cù cù rán xiào zhǐ yuē cǐ rén bù gǎn jiē lián dìng zuò yī bái fà wēng yǐ
”余问:“何也?”曰:“余在路上揭帘坐,则儿童妇女攫啃曰:‘大胡子,何必赴鹿鸣?’余下轿帘,则又簇簇然笑指曰:‘此人不敢揭帘,定坐一白发翁矣。
qǐ fēi jiào wǒ jìn tuì liǎng nán hu xú lǎng zhāi yǒu jù yún yǒu jiǔ xiū cí lián yè yǐn hǎo huā xū jí shào nián kàn
’岂非教我进退两难乎?”徐朗斋有句云:“有酒休辞连夜饮,好花须及少年看。
zhēn yuè lì yǔ
”真阅历语。
yòu jù yún yōu tà qín shū piān ài yè yì xiāng fēng yuè bù yí qiū
又句云:“幽榻琴书偏爱夜,异乡风月不宜秋。
xīn liáng bàn chuáng yuè cán zuì yī lián huā
”新凉半床月,残醉一帘花。
jiē kě ài yě
”皆可爱也。
èr shí sān
二十三
shān zuǒ li chéng yàng shǎo zhān zhé shù shí yǒu li xiàn tián zhě zèng yún xǐ ěr zì tóng gāo shì jié pī jīn bù ràng dài wáng xióng
山左李呈样少詹谪戍时,有李现田者赠云:“洗耳自同高士洁,披襟不让大王雄。
jí dào liáo dōng yā jiè zhě xìng gāo míng shì jié
”及到辽东,押解者姓高名士洁。
dǐ shù suǒ hòu zhì zhě wèi shì láng wáng shùn shùn chū míng xióng
抵戍所,后至者为侍郎王舜,舜初名雄。
guī hòu ǒu huà qí shì
归后偶话其事。
yóu zhǎn chéng yuē
尤展成曰;
èr jù shì yú xì zuò yù hū yí fēng hū wǔ yú shī yě
“二句是余戏作‘浴乎沂,风乎舞雩’诗也。
èr shí sì
二十四
jiāo zhōu li shì xī jìn shì zì xiá shang
胶州李世锡进士,字霞裳;
yǒng gān cǎo yún
咏《甘草》云;
lì shì wǔ cháo cháng lè lǎo wèi zēng dú jiāng hàn liú hòu
“历事五朝长乐老,未曾独将汉留侯。
jiè rén yǒng yào zhēn gān cǎo shēn fèn
”借人咏药,真甘草身份。
yòu yǒu rén yǒng jú zhěn yún yě rén zhěn cǐ zēng yán sè shì yǒu chuáng tóu wèi jǐn jīn
又有人咏《菊枕》云:“野人枕此增颜色,似有床头未尽金。
yì kù shì jú zhěn
”亦酷是菊枕。
èr shí wǔ
二十五
féng yì dōu xiàng guó pǔ fǎng gāo niàn dōng shì láng yú sōng yún sēng shè jìng rì liú lián
冯益都相国溥,访高念东侍郎于松云僧舍,竟日留连。
gāo fù jué jù yún hù yǐ shuāng fēi chán yǔ kāi wú rén zhī shì xiàng gōng lái
高赋绝句云:“户倚双扉禅宇开,无人知是相公来。
xiāng kàn yī xiào wàng chén shì fēng wèi yī rán liǎng xiù cái
相看一笑忘尘市,风味依然两秀才。
féng dá yuē yìn jī sēng liáo hù bù kāi tiān qīn wú zhuó yì cóng lái
”冯答曰:“隐几僧寮户不开,天亲无着忆从来。
ér jīn xiāng duì hún wàng què dàn shi wéi mó shì biàn cái
而今相对浑忘却,但识维摩是辩才。
xiāng chuán gōng èr shí yī suì xiāng jǔ bào dào ér gōng hān mián bù xǐng
”相传:公二十一岁,乡举报到,而公酣眠不醒;
tài fū rén dà jīng yǐ shuǐ pū miàn nǎi zhāng mù yuē mèng dēng tài shān yún qì yōng shēn ér xíng zhì yī diàn shàng
太夫人大惊,以水噗面,乃张目曰:“梦登泰山,云气拥身而行,至一殿上。
bì xiá yuán jūn yíng zhī zhì jǐn màn zhāng lè yǐn jiǔ
碧霞元君迎之,置锦幔,张乐饮酒;
wèi zhōng jiàn hǎi rì rú chē lún dà jīng ér xǐng
未终,见海日如车轮,大惊而醒。
xǐng shí yóu dài jiǔ qì
”醒时犹带酒气。
èr shí liù
二十六
lǐ dù zì yún fān shān yīn rén pín bù néng zì cún liú zhuǎn yàn zhào wú chu jiān yī sēng ér jū
李杜字云帆,山阴人,贫不能自存,流转燕、赵、吴、楚间,依僧而居。
nián sān shí yú zú yú jīng shī
年三十余,卒于京师。
xìng dān yín yǒng cháng yǒu huáng hé shuǐ kuò qiū fēi yàn yín hàn fēng shū yè duò xīng zhī jù
性耽吟咏,尝有“黄河水阔秋飞雁,银汉风疏夜堕星”之句。
yǒu rén mǒu shū zhī shàn tóu guò chá lóu
友人某书之扇头,过查楼。
yǒu jiāng nán gù xìng zhě jiàn ér ài zhī xún xìng míng wǎng fǎng zhī qí hán kùn wèi zèng jīn zhì qiú ér qù shū nán de yě
有江南顾姓者,见而爱之,询姓名往访,知其寒困,为赠金置裘而去:殊难得也。
yún fān yòu yǒu tí wu dài fū miào shī yún rù wú suī shì chéng xiōng zhì pò chu zhōng fēi wàng zi xīn
云帆又有《题伍大夫庙》诗云:“入吴虽是成兄志,破楚终非望子心。
kè huái yún yī jiāng liáng yuè hū tóng zǎi dào chù míng shān hèn dú kàn
”《客怀》云:“一江凉月呼同载,到处名山恨独看。
jiē yǒu yì qì
”皆有逸气。
èr shí qī
二十七
yuán yí shān xī yì shān shī wú rén jiān zhù
元遗山惜义山诗无人笺注。
yú yáng xiān shēng yì yǒu yī piān jǐn sè jiě rén nán zhī jù
渔洋先生亦有“一篇锦瑟解人难”之句。
jìn shí féng yǎng wú tài shǐ zhù yù xī jí duàn dìng yǐ wéi cǐ dào wáng zhī shī
近时冯养吾太史注《玉溪集0Q断定以为此悼亡之诗。
sī huá nián yuán nǐ xié lǎo yě zhuāng shēng xiǎo mèng yòng gǔ pén shì
“思华年”,原拟偕老也,“庄生晓梦”,用鼓盆事;
lán tián rì nuǎn yòng wú gōng shì jiē zhǐ fū fù ér yán
“蓝田日暖”,用吴宫事:皆指夫妇而言。
yuē wú duān yuē bù yì zhě yún cóng hé de cǐ jiā fù
曰“无端”、曰“不忆”者,云从何得此佳妇。
yuē wǎng rán zhě zǎo zhī hǎo wù bù jiān láo
曰“惘然”者,早知好物不坚牢。
xiāng sù zá jì yǐ jǐn sè wèi líng hú jiā qīng yī zhě fēi yě
《湘素杂记》以“锦瑟”为令狐家青衣者,非也。
yòu zhù màn chéng wǔ zhāng zhuān wèi lǐ wèi gōng xuě yuān ér zuò
又注《漫成》五章,专为李卫公雪冤而作。
dài běi èr jù wèi shí xióng fā
“代北”二句,为石雄发。
hán gōng guō lìng tuī zūn dé yù yě
“韩公”、“郭令”,推尊德裕也。
yǐ shǐ zhèng zhī shū wèi què qiè
以史证之,殊为确切。
èr shí bā
二十八
shòu guāng ān zhì yuǎn shī yuē shì ba sān yǎ yǔ wǔ jīng mì yún xiǎo zhuó fù qiáo qīng
寿光安致远诗曰:“试罢三雅与‘五经’,密云小酌付樵青。
yā zì dú píng shēng rén yǐ wéi yí
”“雅”字读平声,人以为疑。
àn liú biǎo sān yǎ zhī shuō chū yú diǎn lùn
按刘表“三雅”之说,出于《典论》。
yī zuò dàn fāng yán yuē yíng bēi yě
一作“蛋”,《方言》曰:“盈、杯也。
qín jìn sān jiāo wèi zhī dàn
秦晋三郊谓之蛋。
zhōu lǐ dà xū xiǎo xū jí shī zhī dà yá xiǎo yǎ yě
”《周礼》:“大胥、小胥”,即《诗》之《大雅》、《小雅》也。
shī yuē biān dòu yǒu qiě hòu shì yàn xū
《诗》曰:“边豆有且,侯氏宴胥。
tài xuán yuē
”《太玄》曰;
bù yàn bù yǎ
“不宴不雅。
yàn xū yóu yàn yā yě
”宴胥犹宴雅也。
èr shí jiǔ
二十九
sūn zi wèi xiān shēng xiāng yòu gū pín zhōu mǒu jiā wèi qīng yī cōng yǐng fēi fán
孙子未先生襄幼孤贫,鬻某家为青衣,聪颖非凡。
bàn zhǔ rén zhī zǐ dú shū dài qí zuò wén
伴主人之子读书,代其作文。
shú shī dà qí zhī gào zhī zhǔ rén yǎng wèi jǐ zi
塾师大奇之,告知主人,养为己子。
suì zhōng kāng xī yǐ chǒu jìn shì guān zhì tōng zhèng sī cān yì
遂中康熙乙丑进士,官至通政司参议;
yǐ shí wén míng zhòng tiān xià shī yì qīng chāo
以时文名重天下,诗亦清超。
yǒu hè lǚ zhāi jí
有《鹤侣斋集》。
cì yú yáng xiè gōng cūn yún huāng liáng jiǔ lóng kǒu jì mò xiè gōng cūn
《次渔洋〈谢公村〉》云:“荒凉九龙口,寂寞谢公村。
xī shuǐ kōng fú àn fēng fān bú dào mén
溪水空浮岸,风帆不到门。
mǎ mò lín wéi hàn yǔ lú bào sūn jiàn céng wèi dì shí chū gōng mén
”马墨麟维翰与卢抱孙见曾未第时,出公门。
gōng zèng yún lú tóng mǎ yì zǒng néng shī hán mèng yún lóng yì kě shī
公赠云:“卢仝、马异总能诗,韩、孟云龙意可师。
jiāo bǐ zhī lán tóu chòu wèi yùn jiāng sī zhú dié cēn cī
交比芝兰投臭味,韵将丝竹叠参差。
gǔ rén bù zuò yuán wú hèn cǐ rì qí míng gèng wù yí
古人不作原无恨,此日齐名更勿疑。
lǎo qù zì lián cái lì jǐn qià xīn èr miào zhèng tóng shí
老去自怜才力尽,恰欣二妙正同时。
sān shí
三十
yú yòu shí wén wú xiāng dū xué hé gōng shì jǐn zhī xián hé ruò chūn fēng lián rú qiū yuè
余幼时闻吾乡督学何公世瑾之贤,和若春风,廉如秋月。
shì zōng shí zǒng dū zhí lì zèng shàng shū shì duān jiǎn
世宗时总督直隶,赠尚书,谥端简;
yú yáng xiān shēng zhī gāo dì zi yě
渔洋先生之高弟子也。
yǒu chàng chūn yuàn shī yún chū guō féng xīn jì chuí biān xìn mǎ tí
有《畅春苑诗》云:“出郭逢新霁,垂鞭信马蹄。
sōng lín wēi jiàn rì shā lù jìng wú ní
松林微见日,沙路净无泥。
niǎo yǔ hán fēng ruǎn yáng huā pū shuǐ dī
鸟语含风软,杨花扑水低。
bù fáng suí yì xiē liú shuǐ xiǎo qiáo xi
不妨随意歇,流水小桥西。
yǒng shǐ yún chéng xiàng ān zhī yù lì zūn jiāng jūn zhēng sì wài jiā qīn
”《咏史》云:“丞相安知狱吏尊,将军争似外家亲。
qī zhū hóu pò yà fu sǐ shè jì chén fēi shǎo zhǔ chén
七诸侯破亚夫死,社稷臣非少主臣。
sān shí yī
三十一
yú yòu shí fǔ shì jiàn háng zhōu tài shǒu li shèn xiū zhǎng bù mǎn sān chǐ ér pàn shì míng jué dǎn dà yú shēn lì mín wèi zhī
余幼时府试,见杭州太守李慎修,长不满三尺,而判事明决,胆大于身,吏民畏之。
yǔ lú yā yǔ tóng nián yī shí yǒu liǎng duǎn rén zhī hào
与卢雅雨同年,一时有“两短人”之号。
li xǐ bù yùn
李喜步韵。
lú dào fēi gǔ yě
卢道:“非古也。
guī yǐ shī yún měi yǐ gē xíng qín duǎn lǐ xiào jiāng yuè dàn xǔ qián lú
”规以诗云:“每以歌行矜短李,笑将月旦诩前卢。
li chū bù yǐ wéi rán hòu hé lú zì lǚ yā bù tuǒ nǎi kuì rán fú yuē jūn yán shì yě
”李初不以为然,后和“卢”字,屡押不妥,乃喟然服曰:“君言是也。
yǐn jiàn shí cháng quàn shàng wù yǐ yín yǒng láo shèng gōng
“引见时,尝劝上勿以吟咏劳圣躬。
shàng jiā nà zhī
上嘉纳之。
chū wài bù yán
出外,不言。
hòu gōng dú yù zhì chū jí shǐ zhī yǒu cǐ zòu
后恭读《御制初集》,始知有此奏;
qí shèn mì rú cǐ
其慎密如此。
sān shí èr
三十二
xú gōng shì lín xún fǔ sū zhōu fán yàn jué xiān zhāi dìng àn dà lüè pái shì yú wài ér hòu fā shàn wén cè suǒ yǐ dù shū lì zhī yǐng shè yě
徐公士林,巡抚苏州,凡谳决,先摘定案大略,牌示于外,而后发缮文册:所以杜书吏之影射也。
shì zōng wèi yuē ěr fēng gé níng zhòng dāng wèi míng chén
世宗谓曰:“尔风格凝重,当为名臣。
chéng zhōng chéng yuán zhāng jiàn sān rén yī gōng yī lú yā yǔ yī chén wén gōng gōng yě
”程中丞元章荐三人:一公,一卢雅雨,一陈文恭公也。
hòu jiē chèn zhí
后皆称职。
lú zèng yún xián míng jiǔ yà lóng tú jìn yì xiāng yìng cóng lín gé kàn
卢赠云:“贤名久讶龙图近,异相应从麟阁看。
sān shí sān
三十三
li yuǎn jìng tài shǐ yǐ gāng zhí jiāng bèi hé huì bàn nóng xiān shēng jiù zhī de miǎn
李远敬太史以刚直将被劾,惠半农先生救之,得免。
huò wèi yuē hé bù quàn yǐ hé róu yuē qú shàng bù kěn wèi zhū kǎo tíng zhé yāo hé néng jiàng xīn dāng dào yé qí yǒng huái yún lín fēng yī bēi jiǔ duì shuǐ yī qǔ qín
或谓曰:“何不劝以和柔?”曰:“渠尚不肯为朱考亭折腰,何能降心当道耶?”其《咏怀》云:“临风一杯酒,对水一曲琴。
jī shēng qín lù xìng zhuāng sōu háo yú xīn
嵇生禽鹿性,庄叟濠鱼心。
zì chéng chōng dàn yī jiā
”自成冲淡一家。
zhù shū yǔ zhū zǐ bù hé
注书与朱子不合。
sān shí sì
三十四
wáng qīng fàn tài shǒu guān chá zhè jiāng yuè kè zhū shēng
王清范太守,观察浙江,月课诸生。
yú yǐ tóng zǐ shòu zhī
余以童子受知。
hòu luò zhí zài qǐ lái shǒu jiāng níng dào yuán wén yàn zì sòng qí hǎi táng shī yún cāng sāng zhí sì zhēng sān dǎo hàn yù shí fáng kuì liù zhōu
后落职再起,来守江宁,到园文宴,自诵其《海塘》诗云:“沧桑直似争三岛,捍御时防溃六州。
gōng míng liǎn fú yǔ lú bào sūn xīn chǒu tóng nián shí xiāng guò cóng
”公名敛福,与卢抱孙辛丑同年,时相过从。
lú zèng yún xí dāng sàn hòu yóu hū zuò mǎ dào mén qián zǒng bù xíng
卢赠云: “席当散后犹呼坐,马到门前总不行。
sān shí wǔ
三十五
yú zài li qíng zhōu jiā jiàn gāo nán fù shān rén xiǎo xiàng xū méi qí wěi pō shì xiān dài fū
余在李晴洲家,见高南阜山人小像,须眉奇伟,颇似先大夫。
qíng zhōu wéi yán
晴洲为言;
shān rén zǎi shè xiàn shí rén wū yǐ zāng
山人宰歙县时,人诬以赃。
lú bào sūn zhuǎn yùn liǎng huái yíng jiù shén lì yǒu zhǐ wèi dǎng zhě bìng lú zhé shù
卢抱孙转运两淮,营救甚力,有指为党者,并卢谪戍。
gù shān rén shī yún jǐ zēng lián rú máo tóng bá què wèi chú lán huì bìng shāng
故山人诗云:“几曾连茹茅同拔,却为锄兰蕙并伤。
lú hé yún bù fáng li gù zhōng chéng dǎng dào dǐ zēng shēn wèi shā rén
”卢和云:“不妨李固终成党,到底曾参未杀人。
shān rén shī cái mǐn jié zhì fǔ yǐn wén duān gōng shì yǐ yàn zì cāo bǐ lì jiù jǐng jù yún wú yì huí bō fēng cuò luò yǒu shí pō mò yǔ mó hú
”山人诗才敏捷,制府尹文端公试以“雁字”,操笔立就,警句云:“无意回波风错落,有时泼墨雨模糊。
yòu yuē luò xiá diǎn chū zān huā gé zhòu yǔ cuī chéng dài jiù zhāng
”又曰:“落霞点出簪花格,骤雨催成怠就章。
yǐn gōng xǐ jiāng yù jiàn bá zhī ér gōng diào yún guì yǐ
尹公喜,将欲荐拔之,而公调云贵矣。
zài yù zhōng shī yún gǎn dào àn wú sān zì dìng zhōng qī xīn yǒu yī rén zhī
在狱中诗云:“敢道案无三字定,终期心有一人知。
shān rén tài zhōu tí bì yuē yuān duò wú duān féng fǔ shǔ jiǎo chù nà xìn yǒu shén yáng
”山人《泰州题壁》曰:“鸢堕无端逢腐鼠,角触那信有神羊。
àn chù zì yùn běn wú píng shēng wéi máo xī hé yǐn xī jīng fù bǎi shòu líng jù jùn jù bēn chù
”按: “触”字韵本无平声,惟毛西河引《西京赋》:“百兽凌遽,骏瞿奔触。
sàng jīng wàng pò shī guī wàng qū
丧精忘魄,失归妄趋。
zuò píng shēng yā
”作平声押。
qí bó lǎn rú cǐ
其博览如此。
yóu gū shān yún hán xiāng fēi jǐn bù chéng huā hé chǔ qīng fēng wèn shuǐ yá shí xià zhú gēn cán xuě lǐ hái liú shǔ diǎn rèn lín jiā
《游孤山》云:“寒香飞尽不成花,何处清风问水涯?石罅竹根残雪里,还留数点认林家。
shān rén luò tuò yáng zhōu shì lú shǒu shuǐ píng pín bù zì liáo nǎi yǐ shū gào jí lú shàng wèi dá ér shān rén huà qù yǐ
”山人落魄扬州,适卢守水平,贫不自聊,乃以书告急,卢尚未答,而山人化去矣。
lú kū yún
卢哭云;
wū xián bù wéi liú kuì xià yì zǎi shuí yíng dù fǔ lái
“巫咸不为刘蒉下,邑宰谁迎杜甫来?”
sān shí liù
三十六
niú jìn shì yùn zhèn zì jiē píng hào zhēn gǔ xué wèn yuān yǎ nián wǔ shí yǒu sān wú jí ér zhōng
牛进士运震,字阶平,号真谷,学问渊雅,年五十有三,无疾而终。
wèi sǐ qián yī yuè lǚ mèng yóu jīn bì lóu tái guāng huá zhào yào
未死前一月,屡梦游金碧楼台,光华照耀。
yī rì wèi jiā rén yuē zuó yè wǒ yòu yóu qián tíng dài jiāng fù wèi
一日谓家人曰:“昨夜我又游前庭,殆将复位。
lín qù shí rǔ bèi shèn wú jīng wǒ
临去时,汝辈慎毋惊我。
cì rì wú jí ér zhōng
”次日,无疾而终。
yú de gōng wén jí wèi de qí shī dàn jiàn tí huà yī jué yún pō mò shì yún lín qiū yì sēn mǎn fú
余得公文集,未得其诗,但见《题画》一绝云:“泼墨似云林,秋意森满幅。
shí qì fān kōng qīng gǔ shù hán rú shù
石气翻空青,古树寒如束。
qiáo jìng jì wú rén xī fēng xià cóng zhú
樵径寂无人,西风下丛竹。
sān shí qī
三十七
sūn zi wèi xiān shēng cháng yú qí shī xiù shuǐ xú huá yǐn zuò zhōng jiàn yī pín kè nǎi xú nián jie zǐ yě
孙子未先生尝于其师秀水徐华隐座中,见一贫客,乃徐年家子也。
xiān shēng yǎng tǐ shī yì liú yǎng jiā zhōng dài zhī shén hòu
先生仰体师意,留养家中,待之甚厚。
hū wèi sūn gōng yuē shòu ēn wèi bào míng nián dāng shēng gōng jiā
忽谓孙公曰:“受恩未报,明年当生公家。
mò jǐ zú gōng guǒ shēng nǚ
”末几卒,公果生女。
liù suì shí xì bào zhī wèi jiā rén yuē cǐ huá yǐn shī kè yě shuō lái bào ēn
六岁时,戏抱之谓家人曰:“此华隐师客也,说来报恩。
nǎi shì nǚ ér kǒng bào ēn zhī shuō xū yǐ
乃是女儿,恐报恩之说虚矣。
nǚ bó rán yuē ye zēng wǒ nǚ yé dāng zài shēng wèi nán
”女勃然曰: “爷憎我女耶?当再生为男。
yú shí rì yǐ dòu shāng
”逾十日,以痘殇。
míng nián gōng guǒ jǔ zǐ dǐng yǒu dòu bān míng yú pán zì zhuāng tiān yōng zhèng yǐ mǎo jǔ rén
明年,公果举子,顶有痘瘢,名于盘,字庄天,雍正乙卯举人。
yǒu zhī jǐn cí yī shǒu zài shān zuǒ shī chāo
有《织锦词》一首,载《山左诗钞》;
shī bù jiā gù bù lù
诗不佳,故不录。
sān shí bā
三十八
gōng chén zǐ sūn fēng yīn duō xí wǔ zhí qí zhōng pō duō wén xué zhī shì yòng wéi qí cái
功臣子孙封荫多袭武职,其中颇多文学之士,用违其才。
rán táng yǐ qián wén wǔ yuán wú fēn tú
然唐以前,文武原无分途;
jù tāo lüè zhě wèi cháng bù yǎ gē tóu hú yě
具韬略者,未尝不雅歌投壶也。
wú suǒ jiāo hǎo zhě rú wēi xìn gōng yuè gōng zhī sān zi yóu zhāo wǔ jiāng jūn yáng gōng zhī xuán sūn dà zhuàng jiē guān cān róng bīn bīn hào xué
吾所交好者,如威信公岳公之三子游、昭武将军杨公之玄孙大壮,皆官参戎,宾宾好学。
xiàn rèn gàn zhōu zǒng zhèn wáng wǔ táng xiān shēng shì xí guàn jūn hóu yóu hǎo yín shī
现任赣州总镇王午堂先生,世袭冠军侯,尤好吟诗;
dēng jī mǔ yù yǎn pào yún xiǎo duì lái qiū yuè qióng yá chū shí xíng
《登鸡母澳演炮》云:“小队来秋阅,穷崖出石陉。
shā xuān shān yǔ bái lóng guò hǎi tiān qīng
沙喧山雨白,龙过海天青。
yuǎn bó qiān fān guà cāng míng yī qì tíng
远舶千帆挂,苍溟一气停。
zì cán fēi suǒ yuè fēng jìng yǎng huáng líng
自惭非锁钥,烽静仰皇灵。
yòu huáng gāng jí shì yún gǔ háng fēng shì lù dàn hù shuǐ wèi jiā
”又,《黄冈即事》云:“贾航风是路,蛋户水为家。
jù yǒu táng yīn
”俱有唐音。
gōng huì jí zhèng hóng qí rén
公讳集,正红旗人。
yáng xún hǎi yún yù huí diāo hàn sú jiāng lì xiān hé zhōng
杨《巡海》云:“欲回刁悍俗,将吏先和衷。
duō xiè liáng shǒu lìng jūn zǐ zhī dé fēng
多谢良守令,君子之德风。
qí xiōng cì kě xiǎng
”其胸次可想。
sān shí jiǔ
三十九
wú xiāng gāo hàn qǐ sī mǎ tiáo nián rù xué kuài jī wáng zhān shān guǎng wén mìng fù zuó yù tíng tīng yǔ shī yǒu wèi jiàn cǎo yú bì xiān kàn huā jiǎn hóng zhī jù
吾乡高翰起司马,髫年入学,会稽王瞻山广文命赋《琢玉亭听雨诗》,有“未见草逾碧,先看花减红”之句。
wáng dà qí zhī xǔ yǐ shào nǚ wèi hūn ér zú fāng zhī shī yǐ chéng chèn yě
王大奇之,许以少女,未婚而卒:方知诗已成谶也。
gāo tóng yú jǔ wù wǔ xiāng shì ér rù xué zé hòu yú yī nián
高同余举戊午乡试,而入学则后余一年。
hé yú zhòng fù pàn gōng shī yún nán lǎo yī rán zài pàn shēn fēi téng yì lè liǎng qí rén
和余《重赴泮宫诗》云:“难老依然在泮身,飞腾逸乐两奇人。
yú shā fāng bó yǔ yú cái tóng rù xué
玙沙方伯与于才同入学。
wǒ jiē chí mù hū gēng guǐ suì dào míng nián yòu wù shēn
我嗟迟暮呼庚癸,岁到明年又戊申。
pú liǔ zī shēng kōng dù rì yuān jiū jué qǐ bù lí chén
蒲柳滋生空度日,鸳鸠决起不离尘。
zhǐ yú wǎng shì kān zhuī xiǎng zuó yù tíng biān yǔ hòu chūn
只余往事堪追想,琢玉亭边雨后春。
sì shí
四十
yú xiàng dú sūn yuān rú shī tàn wèi qí cái
余向读孙渊如诗,叹为奇才。
hòu jiàn jìn zuò fēng nuò xiǎo tuí
后见近作,锋锘小颓。
xún qí gù yuán táo rù kǎo jù zhī xué gù yě
询其故,缘逃入考据之学故也。
sūn zhī yú yì nǎi jiàn zèng yún děng shēn shū juǎn zhe chū chéng jué dì tōng tiān xiě xìng líng
孙知余意,乃见赠云:“等身书卷著初成,绝地通天写性灵。
wǒ jué qiān qiū nán dì yī bì gōng cái bǐ qù yán jīng
我觉千秋难第一,避公才笔去研经。
sì shí yī
四十一
tóu zèng jiā jù yú zhāi lù shén duō
投赠佳句,余摘录甚多;
jīn yòu de cháng zhōu niǔ mù cūn yún yī yǔ guàn shēn hán shì qì wǔ yún cháng hù lǎo rén xīng
今又得常州钮牧村云:“一语惯申寒士气,五云常护老人星。
nián jie zǐ guǎn yuè xiù yún
”年家子管粤秀云;
kè hú měi wèi tóng zhì xǐ dēng lóng hái zhàng zǔ zōng yuán
“刻鹄每为童稚喜,登龙还仗祖宗缘。
sūn jiàn yún
”孙键云;
bǐ hóng de jù xún huā xiào fēi bái huī háo duì xuě shū
“《比红》得句寻花笑,飞白挥毫对雪书。
guō mó yún
”郭磨云;
shēng shàng jiàn gōng xiū hèn wǎn tiān liú cǐ lǎo yì duō qíng
“生尚见公休恨晚,天留此老亦多情。
sì shí èr
四十二
háng zhōu qián jìn shì yí hào běi tíng guò suí yuán
杭州钱进士圯,号北庭,过随园;
yú chen wò wèi qǐ nǎi tí bì ér qù
余晨卧未起,乃题壁而去。
wáng hé huàn qí jí yī rì yè yǐn sān shí shuǐ yóu dào kě shén suì zú
亡何,患奇疾,一日夜饮三石水,犹道渴甚,遂卒。
qí shī yún sān jìng tíng tái shuǐ yī wēi xiāo xiāo luò yè diǎn méi tái
其诗云:“三径亭台水一隈,萧萧落叶点莓苔。
xiǎo zhōu gé àn chuān huā chū guài shù dāng mén yī kè lái
小舟隔岸穿花出,怪树当门揖客来。
kàn zhú hé fáng rén jìng rù tí shī hǎo shì yǔ xiān cuī
看竹何妨人竟入,题诗好是雨先催。
yuán ān wěn wò yún shēn chù pà yǐn xī fēng hù wèi kāi
袁安稳卧云深处,怕引西风户未开。
běi tíng nǎi yú shā fāng bó zhī zú dì zài suí yuán shǎng méi yī jiàn chén méi cén jí qī yǐ nǚ
”北庭乃玙沙方伯之族弟,在随园赏梅,一见陈梅岑,即妻以女。
méi cén dà fù shěng zhāi xiàng zuò jiāng níng sī mǎ yú jiù zhǎng guān yě
梅岑大父省斋,向作江宁司马,余旧长官也。
méi cén nián shí wǔ jí xié zhì shān zhōng mìng shòu yè mén xià yuē cǐ r cōng míng tiào dàng fēi suí yuán bù néng wèi zhī shī
梅岑年十五,即携至山中,命受业门下,曰:“此儿聪明跳荡,非随园不能为之师。
guǒ yī jiàn xiāng de
”果一见相得。
wèi qǔ míng yuē xī qí méi cén zé qú suǒ zì hào yě
为取名曰熙,其梅岑则渠所自号也。
xìng ài yín shī bù ài shí wén
性爱吟诗,不爱时文。
yú měi jiàn qí shī bì xǐ jiàn qí wén bì tián
余每见其诗必喜,见其文必嗔。
cháng guī zhī yuē cǐ shì wú guān xué wèn ér yǒu xì kē míng nài hé wù xí yé zú yǐ cǐ lǚ kùn chǎng wū
尝规之曰:“此事无关学问,而有系科名:奈何勿习耶?”卒以此屡困场屋。
hòu shòu zhī yú li xiāng lín hé dū de guān hé tīng sī mǎ yì yǐ shī yě
后受知于李香林河督,得官河厅司马,亦以诗也。
sì shí sān
四十三
wú hán zhāi tài shǐ nǚ huì jī shàn qín gōng shī jià qián gōng zǐ dōng zì xiù hǎi
吴涵斋太史女惠姬,善琴工诗,嫁钱公子东,字袖海。
kàng lì dǔ shén
伉俪笃甚。
qián shàn dān qīng wèi huà tàn méi xiǎo zhào
钱善丹青,为画探梅小照。
wáng hé qián rù dōu yìng shì
亡何,钱入都应试;
ér huì jī wáng xiàng yì yí shī
而惠姬亡,像亦遗失。
qián guī jiā xiǎng xiàng wèi zhī zhōng yú bù xiào
钱归家,想像为之,终于不肖。
hū de zhī yú pò lù zhōng xǐ bù zì shèng suì jiā huáng zhì biàn qiú tí yǒng qiě zài qí yuān yāng yín shè jiān shī gǎo
忽得之于破簏中,喜不自胜,遂加潢治,遍求题咏,且载其《鸳鸯吟社笺诗稿》。
zèng fū zǐ yún bái yún hóng yè qīng shān lǐ shuāng yǐn rén jiān dú dào shū
《赠夫子》云:“白云红叶青山里,双隐人间读道书。
hòu rù mèng yún yǐ tuō shēng wú mén zhào shì
”后《入梦》云:“已托生吴门赵氏。
láng kě yǐ yù yú wèi pìn
郎可以玉鱼为聘。
qián yīn zì hào yù yú shēng fù shī yún kě lián nǚ shì yǐ chéng chén fān shǐ xiāo láng jìn dé míng
”钱因自号玉鱼生,赋诗云:“可怜女士已成尘,翻使萧郎近得名。
tīng shuō zhī jīn wú xià lù gē chǎng rén shuō yù yú shēng
听说只今吴下路,歌场人说玉鱼生。
sì shí sì
四十四
gōng duān yì gōng dìng shān táng jí yǒu guān yuán fú gōng shuǐ bù yǎn xi lóu chuán qí yī shǒu
龚端毅公《定山堂集》,有《观袁凫公水部演西楼传奇》一首。
suǒ yún yú shū yè zhě jí fú gōng zhī tuō míng gài kāng xī chū nián shì yě
所云“虞叔夜”者,即凫公之托名,盖康熙初年事也。
wáng zǐ jiān xiān shēng céng qīn jiàn fú gōng duǎn shēn chì bí cháng yú cí qǔ
王子坚先生曾亲见凫公:短身赤鼻,长于词曲。
mò sù huī yì zhōng rén zhī zī miàn wēi má mào bù měi ér xìng dān bǐ mò
莫素辉亦中人之姿,面微麻,貌不美,而性耽笔墨。
gù liǎng rén jiāo hǎo
故两人交好。
wèi zhào mǒu suǒ jì gù jiǎ zhào bó jiāng yǐ cì zhī
为赵某所忌,故假赵伯将以刺之。
gōng shī yún
龚诗云;
cí kè xìng suí míng yuè zài xīn shēng yīng zhú cǎi yún fēi
“词客幸随明月在,新声应逐彩云飞。
sì shí wǔ
四十五
cháng zhōu niǔ mù cūn tiān cái zòng yì tì tǎng bù jī
常州钮牧村,天才纵逸,倜傥不羁。
rén shēn suì zài sū zhōu fú rén shān yì zǎi mù zhōng yǔ yú yuán dàn dēng jì lóu biàn zhào zhū jī píng huā zhāng yǐn
壬申岁,在苏州福仁山邑宰幕中,与余元旦登妓楼,遍召诸姬,评花张饮。
jīn sān shí liù nián yǐ lì mù chu yuè zhōng zhōu wèi dū fǔ shàng kè hū lái jiàn fǎng
今三十六年矣,历幕楚、粤、中州,为督抚上客,忽来见访。
jiàn zèng yún cái zǐ shén xiān qiě mò lùn jīn qī dāng dài yǒu shuí lún jīng rén méi yǔ guāng xiān zhào chuán shì wén zhāng bǐ yǒu shén
见赠云:“才子神仙且莫论,襟期当代有谁伦?惊人眉宇光先照,传世文章笔有神。
tiān xià yǐ wú shū kě dú yì zhōng wéi yǒu wù tóng chūn
天下已无书可读,意中惟有物同春。
xiāng shān yùn jiè dōng pō dá zhī shì qián shēn shì hòu shēn xī nián wú xià xǔ cóng yóu yuán rì xún chūn shàng jiǔ lóu
香山蕴藉东坡达,知是前身是后身?”昔年吴下许从游,元日寻春上酒楼。
táo yè jiāo chí míng shì bǐ méi huā qīn chā měi rén tóu
桃叶娇持名士笔,梅花亲插美人头。
bǎn qiáo gē wǔ qīng yún sàn zhuāng lìng àn yí wéi niàn zhī wù
板桥歌舞轻云散,庄令(按:疑为“念”之误。
nóng xí shàng
)农席上。
líng gé hú shāng shì shuǐ liú
铃阁壶觞逝水流。
wèi wàng shān xiàng gōng shǔ zhōng
谓望山相公署中。
hū màn xiāng féng huái jiù lǚ kòng yú jiāng shàng jǐ shā ōu
忽漫相逢怀旧侣,空余江上几沙鸥。
mù cūn míng xiào sī shòu yè yú li yù pǔ jiǎn tǎo
”牧村名孝思,受业于李芋圃检讨。
li gù yú běn fáng dì zǐ mù cūn yì zì chēng dì zǐ
李故余本房弟子,牧村亦自称弟子。
huò zǐ zhī
或訾之。
mù cūn yuē céng xī zēng shēn tóng shì kǒng zǐ wèi wén yǒu tài lǎo shī zhī chēng
牧村曰:“曾皙、曾参同事孔子,未闻有太老师之称。
rén mò néng nán
”人莫能难。
yú yì è wén duān gōng zhī xiǎo mén shēng yě gōng mìng chēng shī yuē tài lǎo shī zūn ér bù qīn bù bì cóng sú
余亦鄂文端公之小门生也,公命称师,曰:“太老师尊而不亲,不必从俗。
sì shí liù
四十六
yú cháng wèi
余尝谓;
měi rén zhī guāng kě yǐ yǎng mù
美人之光,可以养目;
shī rén zhī shī kě yǐ yǎng xīn
诗人之诗,可以养心。
zì gé lǜ yán ér jìng jiè xiá yǐ
自格律严而境界狭矣;
yì lùn duō ér xìng qíng lí yǐ
议论多而性情漓矣。
sì shí qī
四十七
wú xiāng wáng wén zhuāng gōng jì huá yǔ yú yǒu zǒng jiǎo zhī hǎo
吾乡王文庄公际华,与余有总角之好。
yú yóu yuè xi jiè qí shǒu chāo hán chāng lí jí jiǔ jiǎ bù guī
余游粤西,借其手抄《韩昌黎集》,久假不归;
shī xué yīn zhī dà jìn
诗学因之大进。
tóng jǔ wù wǔ kē yǔ luō zài jiāo sān rén wéi chē lì zhī huì
同举戊午科,与罗在郊三人为车笠之会。
hòu sān shí nián yú qǐ yǎng suí yuán ér gōng guān sī nóng diǎn shì jiāng nán bān jīng dào gù
后三十年,余乞养随园,而公官司农,典试江南,班荆道故。
jīn gōng wěi huà yǐ jiǔ cì zǐ cháo yáng xuǎn jiāng níng sī mǎ lái xiū tōng jiā zhī lǐ yǔ tán jìng rì qīng yuǎn jué chén zhēn mèng zǐ suǒ wèi wú xiàn zi zhī jiā zhě yě
今公委化已久,次子朝扬选江宁司马,来修通家之礼,与谈竟日,清远绝尘,真《孟子》所谓“无献子之家者也”。
jiàn zèng yún mèng xiǎng míng yuán èr shí nián jīn zhāo huā lǐ shí shén xian
见赠云:“梦想名园二十年,今朝花里识神仙。
kuǎn mén xíng chǔ zhēn rú huà rén shèng hún yí bié yǒu tiān
款门行处真如画,人胜浑疑别有天。
kǎn wài yān yún ráo gòng fèng tà qián tú shǐ rèn dān qiān
槛外烟云饶供奉,榻前图史任丹铅。
jiǔ zhī fú huì shuāng xiū dào yíng de shēng míng hǎi nèi chuán
久知福慧双修到,赢得声名海内传。
xiān shēng fēng wèi ài lín quán xún lì cí lín zǒng ǒu rán
”先生风味爱林泉,循吏词林总偶然。
zhàng lǚ wǎn yóu tiān xià bàn wén zhāng zǎo liè gǔ rén qián
杖履晚游天下半,文章早列古人前。
sān céng lóu gé jū hóng jǐng yī juàn láng niang jì mào xiān
三层楼阁居宏景,一卷《螂娘》记茂先。
gōng zhe zǐ bù yǔ
公著《子不语,。
wǒ quàn shàng qīng gū shǎo dài huǎn yíng gōng fǎn sì chán tiān
我劝上清姑少待,缓迎公返四禅天。
jīn nián èr yuè bā rì gōng mèng yǒu sēng dào èr rén lái qǐng gōng fù wèi
今年二月八日,公梦有僧道二人,来请公复位。
sì shí bā
四十八
yú dú qián zhù dù shī ér zhī qián zhī wèi xiǎo rén yě
余读钱注杜诗,而知钱之为小人也。
shǎo líng yún zhōu yuè yī shǒu suǒ yún ér nǚ zhě zì jǐ zhī ér nǚ yě
少陵“郧州月”一首,所云“儿女”者,自己之儿女也。
qián yǐ wéi zhǐ sù zōng yǔ zhāng hòu ér yán zé bù tè xīn shù bù duān ér qiě yǔ xià wén shuāng zhào lèi hén gàn zhī jù yì bù lián guàn
钱以为指肃宗与张后而言,则不特心术不端,而且与下文“双照泪痕干”之句,亦不连贯。
shàn hu huáng shān gǔ zhī yán yuē shǎo líng zhī shī suǒ yǐ dú jué qiān gǔ zhě wèi qí jí jǐng yán qíng cún xīn zhōng hòu gù yě
善乎黄山谷之言曰:“少陵之诗,所以独绝千古者,为其即景言情,存心忠厚故也。
ruò cùn cùn jié jié jiē yǐ wéi yǒu suǒ cì
若寸寸节节,皆以为有所刺;
zé shǎo líng zhī shī sǎo dì yǐ
则少陵之诗扫地矣!
sì shí jiǔ
四十九
yú yòu shí fù gǔ bié lí yún wú qíng shēng shān chuān wú qíng zào zhōu chē
余幼时赋《古别离》云:“无情生山川,无情造舟车。
jīn rì jūn yǔ qiè suì zhì lèi yíng jū
今日君与妾,遂至泪盈裾。
hòu wǔ shí nián jiàn chén chu nán yǒu jù yún tiān bù yù rén bié xīng chén fēn fāng yú
”后五十年,见陈楚南有句云:“天不欲人别,星辰分方隅。
de bù yù rén bié shān hé jiè dào tu
地不欲人别,山河界道涂。
yù jiē gǔ shèng xián nǎi zào zhōu yǔ chē
吁嗟古圣贤,乃造舟与车!
wǔ shí
五十
yú měi zuò shī jiāng cǎo gǎo jiāo ā tōng téng zhèng
余每作诗,将草稿交阿通誊正。
tōng bù shí cǎo shū wǎng wǎng wù xiě
通不识草书,往往误写。
liú huǐ ān jù yún shī gǎo ér tóng cāi cǎo zì shū shēng bìng fù xiào huá diān
刘悔庵句云:“诗稿儿童猜草字,书声病妇笑华颠。
tàn qí zhēn shí qíng shí shì
”叹其真实情实事。
wǔ shí yī
五十一
shù yáng lǚ guān chá míng chāng jì zì yì tíng chū shēn fēi kē mù ér shī shì xiāng shān zì xiě dōng pō hǎo tán shǐ jiàn zhēn háo jié zhī shì yě
沭阳吕观察名昌际,字峄亭,出身非科目,而诗似香山,字写东坡,好谈史鉴:真豪杰之士也。
qián lóng guǐ hài yú zǎi shù yáng
乾隆癸亥,余宰沭阳。
guān chá zūn rén yòu xiáng wèi gōng cáo yǒu yì cái xiāng dé shèn huān guān zhì cháng dé tài shǒu
观察尊人又祥为功曹,有异才,相得甚欢,官至常德太守。
qí shí guān chá cái sì suì jīn zuò jì níng dào yǎng mǔ jiā jū shū lái jiàn zhāo
其时观察才四岁,今作冀宁道,养母家居,书来见招。
yú xīn rán mìng jià
余欣然命驾。
zé xū yǐ bān bái xiāng duì wǔ rán
则须已斑白,相对怃然。
zhǔ yú qí jiā yuán tíng xuān chǎng shàn yǐn gān xiān zhì zú gǎn yě
主于其家,园亭轩敞,膳饮甘鲜,致足感也。
yīn fù shī yún huáng hé shuǐ zhào bái tóu lú zhòng dào tóng yáng rèn gù wú
因赋诗云:“黄河水照白头颅,重到潼阳认故吾。
zhú mǎ ér tóng sān shì huàn qín táng shū lì yī rén wú
竹马儿童三世换,琴堂书吏一人无。
xiào fēi dīng líng shēn wéi hè xǐ shì wáng qiáo xì huà fú
笑非丁令身为鹤,喜是王乔舄化凫。
sì shí liù nián rú qǐng kè cāng sāng hé chǔ wèn má gū cǐ bāng lài yǒu lǚ gōng xián kěn dú huái nán zhāo yǐn piān jiù yǔ bù wàng yún wài kè guān shēng jiǔ fù jìn yáng yān
四十六年如顷刻,沧桑何处问麻姑?”“此邦赖有吕公贤,肯读淮南《招隐》篇?旧雨不忘云外客,官声久付晋阳烟。
xiāo zhāi lùn shǐ dēng huā luò zǐ shè chéng huān cǎi fú xiān
萧斋论史灯花落,子舍承欢彩服鲜。
wǒ fèng cí yún sān shí zài xǐ jūn zhuī bù dào lín quán
我奉慈云三十载,喜君追步到林泉。
yī shí hé zhě rú yún
”一时和者如云。
qián jiē sān wén xué yún bǎi xìng ōu gē suí lù yǒu shǐ jūn chéng fǔ yī fēn wú
钱接三文学云:“百姓讴歌随路有,使君城府一分无。
wú nán yún zhōng hàn yún xiōng zhōng wǔ kù shuí néng cè tiān xià míng shān lì jìn wú yú yīn jìn tǐ yì zhāo rén hé gù cǎo cǎo fù cǐ èr zhāng ér bié zuò wǔ gǔ sì shǒu cún jí zhōng
”吴南昀中翰云:“胸中武库谁能测,天下名山历尽无?”余因近体易招人和,故草草赋此二章,而别作五古四首,存集中。
yì tíng wén yú dào yǐ shī yíng yún shǐ huí pěng dú wǔ yún jiān rú huò zhēn zhū mǎn bǎi chuán
峄亭闻余到,以诗迎云:“使回捧读五云笺,如获珍珠满百船。
yǐn lǐng nán tiān fēi yī rì zhě fān wàng yuè yuè cái yuán
引领南天非一日,者番望月月才圆。
gào zé liú chuán wǔ shí nián gān táng bì fèi yǐ cān tiān
”“膏泽流传五十年,甘棠蔽芾已参天。
hū wén zhào bó chóng lái xìn fù lǎo ér tóng xǐ yù diān
忽闻召伯重来信,父老儿童喜欲颠。
yòu hé yú liú bié yún bàn yuè zhuī péi xìng zhèng háo píng shēng jī kě yī shí xiāo
”又和余《留别》云:“半月追陪兴正豪,平生饥渴一时消。
xiāng féng bù dí xiāng sī jiǔ rěn tīng lí gē guò yě qiáo hé qiáo sòng bié mǎn chéng bēi zhù mǎ lín fēng yuàn luò huī
相逢不敌相思久,忍听骊歌过野桥?”“河桥送别满城悲,驻马临风怨落晖。
rén yǐng què shū yuán shàng cǎo jiāng nán jiāng běi bàng zhēng yī
人影却输原上草,江南江北傍征衣。
wǔ shí èr
五十二
shù yáng jiào yù zhū fú zì zhú jiāng jiāng yīn shī rén yě
沭阳教谕朱黻,字竹江,江阴诗人也。
wén yú zhì zhāo xī guò cóng jiān yī rì bù zhì yú yǔ lǚ gōng bì qiǎn rén cù zhī
闻余至,朝夕过从,间一日不至,余与吕公必遣人促之。
yǒng luò huā yún míng yuán jiǔ sàn chūn hé chǔ shèng yǒu guī lái jī chǐ xiāng
咏《落花》云:“名园酒散春何处?剩有归来屐齿香。
chūn cǎo yún qī qī nà de bù guān qíng huà qún fú biàn huā shí jié
”《春草》云:“萋萋那得不关情?画裙拂遍花时节。
jiē qīng lì kě ài
”皆清丽可爱。
wèi yú sòng bié yún shì jiān jiē xiǎo zhù shī juàn yǐ zhǎng liú
为余送别云:“世间皆小住,诗卷已长留。
hé wǔ gǔ sì zhāng yóu jiā yīn tài zhǎng zài xù tóng rén jí zhōng
”和五古四章尤佳,因太长,载《续同人集》中。
wǔ shí sān
五十三
yǒu lǐ fáng lì zhāng cháo kuí zhě nián bā shí sān yǐ jiǎ zǐ kē yīn qí gōng shū xié rù qiū wéi
有礼房吏张朝魁者,年八十三矣,甲子科,因其工书,携入秋闱;
cǐ fān xiàn shī yún nán tiān xù rì guāng tóng zhù líng què jīng fēi zào gāo shù
此番献诗云:“南天旭日光同翥,灵鹊惊飞噪高树。
huǎng shì qīng niú zǐ qì lái nǎ zhī jiù yǐn mào wéi zhù
恍似青牛紫气来,那知旧尹帽帷驻。
sān mén chū jiàn chéng sì wéi huáng tóng bái sǒu wèi quán fēi
三门初见城四围,黄童白叟未全非。
hàn nán yī yī liǔ jiāng luò dōng lí tuán tuán jú zhèng féi
汉南依依柳将落,东篱团团菊正肥。
yì xī yíng zhōu tuī dú bù diàn qián céng zuò mó kōng fù
忆昔瀛洲推独步,殿前曾作摩空赋。
ràng tā lǎo fèng dūn chí biān zhe wǒ shuāng fú xià yún lù
让他老凤蹲池边,着我双凫下云路。
péng lái dǐng shàng fēi zhū xiá sàn zuò hé yáng yī xiàn huā
蓬莱顶上飞朱霞,散作河阳一县花。
rén fēng bù fù dōng shān shàn gān yǔ zhēn suí bǎi lǐ chē
仁风不负东山扇,甘雨真随百里车。
ěr shí gěi yì yǒu xiǎo lì bù shū duī lǐ cháng péi shì
尔时给役有小吏,簿书堆里常陪侍。
yǎn kàn pōu jué sù rú liú zhí yí shǒu kǒu tóng yóu xì
眼看剖决速如流,直疑手口同游戏。
yào lóng cān líng de shì shē cǎi zhū jǐ bèi wò líng shé
药笼参苓得士赊,采珠几辈握灵蛇。
zhēng qiān fū zǐ fú fēng zhàng bù mī ōu yáng gòng jǔ shā
争褰夫子扶风帐,不眯欧阳贡举纱。
chū zǎi láng guān yí liè sù tàn xī dāng nián nán jiè kòu
出宰郎官移列宿,叹息当年难借寇。
qǐ liào kuí wéi wǔ shí nián shàng jiào xū lì zhān yī jiù
岂料睽违五十年,尚教胥吏瞻依就。
xǐ jiàn shāng shān cǎi yào xíng gǎn suí zhàng lǚ huà píng shēng
喜见商山采药行,敢随杖履话平生。
xiān rén bù qì fán jī quǎn xǔ xiàng yún zhōng zuò fèi míng
仙人不弃凡鸡犬,许向云中作吠鸣。
wǔ shí sì
五十四
yòu yǒu wú tíng gòng xiù cái zhě zèng shī yún wǔ shí nián lái jī yǐ chén xīn hòu bù jí gù hòu qīn
又有吴廷贡秀才者,赠诗云:“五十年来迹已陈,新侯不及故侯亲。
zhuī sī zhú mǎ huān yíng rì yī shì rén rú liǎng shì rén
追思竹马欢迎日,一世人如两世人。
wǔ shí wǔ
五十五
jīn líng huái gǔ shī zuì nán chū sè
《金陵怀古》诗,最难出色。
huàn jiāng pān lán rú yīng yún yù shù tíng huā chàng yǐ yáo jīn líng wáng qì yòu zhòng xiāo
皖江潘兰如瑛云:“《玉树庭花》唱已遥,金陵王气又重消。
lóng pán bù qù huái shuāng quē niú shǒu kōng huí wàng liù cháo
龙蟠不去怀双阙,牛首空回望六朝。
gù lěi yún dī tiān mò mò huāng lín qiū jǐn yǔ xiāo xiāo
故垒云低天漠漠,荒林秋尽雨潇潇。
shí tou chéng pàn duō qíng yuè yè yè lái kàn jiāng shàng cháo
石头城畔多情月,夜夜来看江上潮。
tōng shǒu yīn jié qīng cāng
”通首音节清苍。
yòu wǎn zhuǎn gē yún wǎn zhuǎn sōng shàng luó sōng kū luó sè xǐ
又,《宛转歌》云:“宛转松上萝,松枯萝色喜。
tóng tǐ bù tóng xīn ān wàng tóng shēng sǐ shū kān fēng shì
同体不同心,安望同生死?”殊堪风世。
yòu chuán tóu shān yuè luò rén zhǐ hǎi yún shēng
又:“船头山月落,人指海云生。
huó duì yì jiā
”活对亦佳。
wǔ shí liù
五十六
xīn ān fāng rú chuān xiù cái lái jīn líng xiāng shì zèng mò bǎi luó shàng juān suí yuán xiān shēng zhù shū zhī mò
新安方如川秀才,来金陵乡试,赠墨百螺,上镌“随园先生著书之墨”。
yú bù jué jīng xǐ jué dì zǐ shù duò wèi yǒu yā rú xiù cái zhě
余不觉惊喜,觉弟子束惰,未有雅如秀才者。
lù qí xí jiān yǒu zèng yún yān lóng míng yuè yuè lóng yān shí lǐ xiāng lián juǎn huà chuán
录其《席间有赠》云:“烟笼明月月笼烟,十里湘帘卷画船。
ā cuì bù zhī qiū yǐ lǎo diào zhēng yóu chàng xìng huā tiān
阿翠不知秋已老,调筝犹唱杏花天。
wǔ shí qī
五十七
cáo jiàn tíng shì yù xū jiāng yún shì jìn rén shēng zá chuán duō yè huǒ míng
曹剑亭侍御《胥江》云:“市近人声杂,船多夜火明。
wáng tíng qǔ tài shǒu shā hé yún wēi cháo shuāng yàn sù pò wū yī lǘ míng
”王廷取太守《沙河》云:“危巢双燕宿,破屋一驴鸣。
wāng shǒu hēng xiù cái fó sì yún tǎ yǐng chōng xiāo zhí tíng yīn xiàng wǔ yuán
”汪守亨秀才《佛寺》云: “塔影冲霄直,亭阴向午圆。
wáng lù tái sī nóng tí huà yún jiāo lóng yí yǒu kū fēng yǔ ruò wén shēng
”王麓台司农《题画》云:“蛟龙疑有窟,风雨若闻声。
cǐ shù lián jiē wén rén chuán sòng ér yú ài zhī gù zhāi jì zhě yě
”此数联皆闻人传诵,而余爱之,故摘记者也。
cáo yòu yǒu sòng liáng jiē píng sī nóng suí jià mù lán yún liè liè jīng qí yōng yù kē sēn sēn zhàng diàn bì cuó é
曹又有《送梁阶平司农随驾木兰》云:“猎猎旌旗拥玉珂,森森帐殿碧嵯峨。
sān qiū yuè sè lín biān zǎo wàn mǎ fēng shēng chū sài duō
三秋月色临边早,万马风声出塞多。
chen pěng jīn ní suí niǎn cǎo mù fān yù bǎ luò tiān é
晨捧金泥随辇草,暮翻玉靶落天鹅。
zhī jūn zòu ba cháng yáng fù hé yǒu xīn shī jì xuē luó
知君奏罢《长杨赋》,合有新诗寄薛萝。
tōng shǒu táng yīn
”通首唐音。
wǔ shí bā
五十八
sòng lì shang zèng quǎn yún tà biān bǎo fàn chuí tóu shuì yě sì yīng xióng bì ròu shēng
宋荔裳《赠犬》云:“榻边饱饭垂头睡,也似英雄髀肉生。
gāo niàn dōng guò hán dān yún yuàn zuò lú shēng bù yuàn wù bǎo shí huáng liáng zhuī mèng qù
”高念东《过邯郸》云:“愿作卢生不愿寤,饱食黄粱追梦去。
jiē dú zhī lìng rén yù xiào
”皆读之令人欲笑。
wǔ shí jiǔ
五十九
yú cháng wèi shōu fān xū zài shùn fēng shí jí liú yǒng tuì shì gǔ jīn jiā huà
余常谓收帆须在顺风时,急流勇退,是古今佳话;
rán bì xū hēi ér bù yán chèn shì yì zhī jì yì rán yǐn jí zé rén bù xiāng yí
然必须嘿而不言,趁适意之际,毅然引疾,则人不相疑。
ruò shí shí xíng zhū kǒu jué zhuǎn jué luò tào ér shàng yóu wén zhī yǐ wéi bǎo zé sī yáng fān zhì guà ài yǐ
若时时形诸口角,转觉落套:而上游闻之,以为饱则思扬,翻致挂碍矣。
qián zhú chū shàn zhèng qián sān jué zhī cái bào liáng jìng shū zhōu jùn zhī tàn lǚ cì shū lái yù fù suì chū
钱竹初擅“郑虔三绝”之才,抱梁敬叔州郡之叹,屡次书来,欲赋遂初。
yú jì shēng guī qí rú zhì
余寄声规其濡滞。
jīn qiū cái de jiě zǔ yú hè yǐ shī
今秋才得解组,余贺以诗。
qú dá yún hǎi shàng qiū fēng jiāng shàng chún chén yán jiǔ yǐ chàng mí jīn
渠答云:“海上秋风江上莼,尘颜久已怅迷津。
qiè gōng gù zhì cái jīn rì quàn wǒ chōu shēn yǒu jǐ rén shì shì qiū píng liú hēi bái lǎo huái jī jiù zá suān xīn
窃公故智裁今日,劝我抽身有几人?世事楸枰留黑白,老怀齑臼杂酸辛。
tuì xián zì cǐ péi qún jī zhǎng zuò tián jiān shí zì mín
退闲自此陪裙屐,长作田间识字民。
láo shēng nà fù jì nián huá guī shi wú shēng běn yǒu yá
“劳生那复计年华,归识吾生本有涯。
wèi dìng xīn cháo tóng yàn zi zǎo yíng gū zhǒng fù méi huā
未定新巢同燕子,早营孤冢付梅花。
qiān qiū yù jiè xiān shēng bǐ shí mǔ cóng tiān chǔ shì jiā
千秋欲借先生笔,十亩从添处士家。
tā rì bìng dēng huáng fǔ chuán shǐ zhī zhēn qì zài yān xiá
他日并登皇甫《传》,始知真契在烟霞。
liù shí
六十
shī yú zhī jiā zhě yú yǐ fù zǎi shù shǒu rù shī huà yǐ
诗余之佳者,余已附载数首入《诗话》矣。
cí jiǎn jiù cè yòu de jiǎng yòng ān shì yù sòng yú chū dōu qìn yuán chūn èr shǒu shí shì yù shàng zuò xiù cái yě
兹检旧册,又得蒋用庵侍御送余出都《沁园春》二首,时侍御尚作秀才也。
qí cí yún liáo zuò cū guān xiāo rán yī qín wǔ yuè zhì zhuāng
其词云:“聊作粗官,萧然一琴,五月治装。
zhèng zhōng cháo yuán lǎo wén ér è wàn
正中朝元老,闻而扼腕;
xī lín tiě yá liǎng xiāng gōng
西林、铁崖两相公。
yī shí xué zhě wàng zhé zhān shang
一时学者,望辄沾裳。
pū qiè yǒu yán xiān shēng cǐ qù hòu yì hái xū shi bǐ cāng
仆窃有言:先生此去,厚意还须识彼苍。
jiāng nán hǎo shě jīng cái jué dài guǎn lǐng shuí dāng
江南好,舍惊才绝代,管领谁当。
jiāng shān dōng jìn nán táng biàn yǔ dǎ fēng chuī wèi jiù huāng
江山东晋南唐,便雨打风吹未就荒。
gèng huà chuán qī lǐ dēng hōng hǔ fù zhū lián èr yuè huā xiù léi táng
更画船七里,灯烘虎阜,珠帘二月,花绣雷塘。
xiǎn mǎ chóu hu ā lóng chāo yǐ rén wù yóu lái shù guò jiāng
洗马愁乎,阿龙超矣,人物由来数过江。
píng jūn dào bǎ xié yáng cǎo shù shōu rù chūn guāng
凭君到,把斜阳草树,收入春光;
yī dài cí chǎng shuí zé rú jūn lì luò duō zī
”“一代词场,谁则如君,历落多姿。
měi fèn yī ér qǐ cí dōu gǔn gǔn
每奋衣而起,词都滚滚;
jiǔ hān yǐ wǎng yǔ gèng fēi fēi
酒酣以往,语更霏霏。
suí yì pàn huā xián qíng gù qǔ yíng de sān shēng dù mù zhī
随意判花,闲情顾曲,赢得三生杜牧之。
jīn xíng yǐ shèng dōng tú xī mǒ fù bìng zhōu ér
今行矣,剩东涂西抹,付并州儿。
chéng nán pín suì qī chí xiào mò zuò piān róng píng zi zhī
城南频岁栖迟,笑末坐偏容平子知。
jì jiàng shā jiǎn zhú zòng héng shāng lüè
记绛纱剪烛,纵横商略;
píng tái chuò míng cì dì qiāo tuī
平台啜茗,次第敲推。
nóng běn ā méng jūn jiāng nán qù kěn xiàng zī chén liàn rǎn yī xū jì qǔ dài xìng huā chūn yǔ yǔ yì chuán guī
侬本阿蒙,君将南去,肯向缁尘恋染衣?须记取,待杏花春雨,予亦遄归。
yòu zhōu zhī guì zuò jīn lǚ qǔ sòng tóng liú láng yóu tiān tāi yún
”又,周之桂作《金缕曲·送同刘郎游天台》云;
chūn shì xiān shēng zhǔ zěn pín nián xún chūn bù juàn yòu yáo róu lǔ jiā yǒu méi huā chóu qīng bié yī bàn jiāo bō bù yǔ
“春是先生主,怎频年寻春不倦,又摇柔橹?家有梅花愁轻别,一半娇波不语。
kàn shòu jiǎn yún yīng rú xǔ zhǐ yǒu duō qíng xīn táo li zhú chūn fēng hái gòng xún nán pǔ
看瘦减云英如许,只有多情新桃李,逐春风、还共寻南浦。
yáng liǔ jiàn zhè zhī wǔ
杨柳饯,《柘枝》舞。
shéi zhī mì yì liú xíng kǔ shì huā shén cóng tiān àn qǐ zhě huí fēng yǔ
谁知密意留行苦,似花神从天暗乞,者回风雨。
yān shuǐ què rén yìng nán chū kuàng shì jiāng liú hán zǔ
烟水确人应难出,况是江流寒阻。
huàn bú dào wú niáng liù zhù
唤不到吴娘六柱。
wǒ běn chōng ní yáo xiāng sòng zhà wén yán yě jué kuān lí xù
我本冲泥遥相送,乍闻言、也觉宽离绪。
gē shuǐ diào qiě yán zhù
歌《水调》,且延伫。
jí yú fǎn zhào zhōu xǐ yòu zèng qìn yuán chūn yún
”及余返棹,周喜,又赠《沁园春》云;
rú cǐ xiān shēng lǎo gēng qīng háo xíng gē cǎi zhī
“如此先生,老更清豪,行歌采芝。
zhèng xī hú zhuāng jìng zhòng qiān xiāng mèng
正西湖妆靓,重牵乡梦;
tiān tāi huā xiào yì rě yóu sī
天台花笑,易惹游思。
zú rèn shēng yún huái kān zhù yuè wàn hè qiān yán yī zhàng xié
足任生云,怀堪贮月,万壑千岩一杖携。
xiān rán chù měi féng rén kuā jiàn shè xiǎn wàng pí
掀髯处,每逢人夸健,涉险忘疲。
wén zhāng liú bō tiān yá tīng chǔ chù tuī yuán shì gèng qí
文章流播天涯,听处处推袁事更奇。
rèn bàn xiāng zhēng fèng rén jiān xiāng zǔ
恁瓣香争奉,人间香祖;
yī jīng nán zhì kuàng dài jīng shī
一经难质,旷代经师。
hū bài líng guāng dōu yí jiàng suì kǔ xiàng sān shēng rèn bìn sī
忽拜灵光,都疑绛岁,苦向三生认鬓丝。
guī lái xiào shì huán xiāng yǔ kè chū mèng xī yí
归来笑,似还乡羽客,出梦希夷。
liù shí yī
六十一
xiān jūn zǐ mù yóu chu nán jiù zhǔ rén gāo gōng míng qīng zhě zài héng yáng jiǔ nián
先君子幕游楚南,旧主人高公名清者,在衡阳九年;
wáng hòu yǐ kuī tǎng gù qī zǐ xià yù
亡后,以亏帑故,妻子下狱。
xiān jūn zǐ chū quán lì yuán zhī jìng de guī bìn
先君子出全力援之,竟得归殡。
yǒu yáng lǎng xī tài shǐ zèng shī yún yuán fū zǐ dāng jīn zhēn yì shì
有杨朗溪太史赠诗云:“袁夫子,当今真义士。
yī shuāng lěng yǎn kàn shì rén mǎn qiāng rè xuè chou zhī jǐ
一双冷眼看世人,满腔热血酬知己。
hèn wǒ xiāng jiàn jīn yóu chí xiāng jiāng qīng gài dì lán zhī
恨我相见今犹迟,湘江倾盖缔兰芝。
yú shí shàng yòu dú ér jì zhī jīn wàng qí quán shǒu yǐ
”余时尚幼,读而记之,今忘其全首矣。
tài shǐ míng xù wǔ líng rén quán qí tì tǎng shī zōng shǎo líng zì xiě zhēng zuò wèi
太史名绪,武陵人,权奇倜傥,诗宗少陵,字写《争坐位》。
yōng zhèng jiān miáo mín chǔn dòng wáng shī zhēng zhī wèi jié
雍正间,苗民蠢动,王师征之,未捷。
gōng xué lì shēng dān shēn rù dòng shuō zhī qún miáo luó bài qǐ xiáng
公学郦生,单身入洞说之,群苗罗拜乞降。
yì qí shì yě
亦奇士也。
liù shí èr
六十二
kāng xī jiān shān zuǒ míng chén zuì duō rú xiàng guó li wén xiāng gōng zhī fāng zhī gōng xūn
康熙间,山左名臣最多,如:相国李文襄公之芳之功勋;
hú guǎng zǒng dū guō ruì qīng xiù zhī gāng zhèng
湖广总督郭瑞卿锈之刚正;
liǎng jiāng zǒng dū dǒng gōng nè zhī jīng jì jiē hè hè zài rén ěr mù
两江总督董公讷之经济:皆赫赫在人耳目;
ér jiē néng shī
而皆能诗。
shì rén bù zhī zhě wèi qí míng wèi suǒ yǎn yě
世人不知者,为其名位所掩也。
li yǔ shī yú shān péi sì jiāo tán yún tài yǐ yáo tán jiē lù tái lóng jīng yáo fú cuì huá lái
李《与施愚山陪祀郊坛》云:“太乙瑶坛接露台,龙旌遥拂翠华来。
xiān sháo xì dù yún mén zòu yù diàn chū míng tài shí kāi
仙韶细度《云门》奏,玉殿初明泰时开。
qiān chǐ lú yān tiān wài zhuǎn jiǔ zhòng huán pèi yuè zhōng huí
千尺炉烟天外转,九重环佩月中回。
cí guān jiě yǒu dēng fēng yì dú kuì gān quán zuò fù cái
祠官解有登封意,独愧甘泉作赋才。
dǒng xīng huà dào zhōng yún cūn cóng yān jì chū cǎo bī làng tou shēng
”董《兴化道中》云:“村从烟际出,草逼浪头生。
yuán zhōu dào zhōng yún yún lǐ zhū fēng kān rù huà yǔ zhōng wú shù bù hán qiū
”《沅州道中》云:“云里诸峰堪入画,雨中无树不含秋。
guō zhuàn tài huáng tài hòu wǎn cí yún fǔ gū sān shí zài liǎng shì jì hé fēng
”郭撰《太皇太后挽词》云:“抚孤三十载,两世际和丰。
wèi shuǐ kāi jī lì tú shān zhù yǔ gōng
渭水开姬历,涂山助禹功。
jī míng wèn shǔ qiè wū bǔ bào liú tóng
鸡鸣问曙切,乌哺报刘同。
yáo xiǎng hán yí rì huī yīn wǎn zài gōng
遥想含饴日,徽音宛在躬。
yòu ǒu chéng yún qù guān rén yì lǎn wú lěi bìng cháng qīng
”又,《偶成》云:“去官人易懒,无累病常轻。
jiē kě sòng yě
”皆可诵也。
xiāng chuán guō gōng zhī hé nà lán tài fù yě chèn qí qìng shòu rì liè kuǎn zòu zhī
相传:郭公之劾纳兰太傅也,趁其庆寿日,列款奏之。
xuán dài shū cǎo dēng mén qiú jiàn
旋带疏草,登门求见。
tài fù yí cǐ rén jué qiáng hé yǐ hū lái chēng zhù
太傅疑此人崛强,何以忽来称祝。
yán zhī rù cháng yī bù bài ér lǚ yǐn qí xiù
延之入,长揖不拜,而屡引其袖。
tài fù xǐ yuē yù shǐ gōng yì yǒu shòu shī jiàn zèng hu yuē fēi yě dàn zhāng yě
太傅喜曰:“御史公亦有寿诗见赠乎?”曰:“非也,弹章也。
tài fù dú wèi bì gōng cóng róng yuē guō yòu wú lǐ yīng fá shī zì yǐn yī jù gōng qū ér chū
”太傅读未毕,公从容曰:“郭诱无礼,应罚尸自饮一巨觥,趋而出。
mǎn zuò è rán
满座愕然。
shǎo qǐng tài fù tíng xùn zhī zhǐ xià yǐ
少顷,太傅廷讯之旨下矣。
yī shuō guō chū zǎi wú jiāng lán guǐ bù chì wén tāng qián ān lái fǔ sū zhōu zì chén gǎi huǐ zhī yì qǐng lìng zé rì dào rèn guǒ shēng míng dà zhèn
一说:郭初宰吴江,篮簋不饬,闻汤潜庵来抚苏州,自陈改悔之意,请另择日到任,果声名大震。
tāng suì jiàn zhī
汤遂荐之。
hòu tāng wèi tài fù suǒ qīng
后汤为太傅所倾;
guō gù hé zhī bào shī ēn yì yǐ shēn gōng lùn yě
郭故劾之报师恩,亦以申公论也。
liù shí sān
六十三
jiǔ wén guǎng dōng zhū niáng zhī lì
久闻广东珠娘之丽。
yú zhì guǎng zhōu zhū qī yǒu zhāo yǐn huā chuán suǒ jiàn jué wú jiā zhě gù yǒu qīng chún chuī huǒ tuō xié chū nán jìn duō rú guǐ shǒu xīn zhī jù
余至广州,诸戚友招饮花船,所见绝无佳者,故有“青唇吹火拖鞋出,难近多如鬼手馨”之句。
xiāng chuán cháo zhōu liù péng chuán rén wù shū shèng yóu wèi xìn yě
相传:潮州六篷船人物殊胜,犹未信也。
hòu jiàn pí líng tài shǒu lǐ níng pǔ chéng jiāng zhú zhī cí yún chéng jiāng jǐ qū jiē hán jiāng shuǐ nì fēng wēi dàng xiǎo bān
后见毗陵太守李宁圃《程江竹枝词》云:“程江几曲接韩江,水腻风微荡小般。
wèi kǒng chén xī jīng xiǎo mèng sì wéi huáng miè qiāo wú chuāng
为恐晨曦惊晓梦,四围黄篾悄无窗。
jiāng shàng xiāo xiāo mù yǔ shí jiā jiā péng dǐ lǐ āi sī
”“江上萧萧暮雨时,家家篷底理哀丝。
guài tā chu diào jiān cháo diào bàn chàng xiāo hún jué miào cí
怪他楚调兼潮调,半唱消魂绝妙词。
dú zhī fāng huǐ cháo yáng zhī wèi dào yě
”读之,方悔潮阳之未到也。
tài shǒu yóu duō jiā jù lù hé zhōu xíng yún yuǎn néng zhāo kè tīng zhōu shù yàn bù qiú míng yě jìng huā
太守尤多佳句:《潞河舟行》云:“远能招客汀洲树,艳不求名野径花。
gū sū huái gǔ yún sōng bǎi cái fēng mái jiàn de hé shān yǐ fù huàn shā rén
”《姑苏怀古》云:“松柏才封埋剑地,河山已付浣纱人。
jiē gǔ rén suǒ wèi yǒu yě
”皆古人所未有也。
yòu yì yáng kǔ yǔ yún shuǐ yì xiāo sāo bǎi gǎn shēng wéi zhōu yě shù tīng jī míng
又,《弋阳苦雨》云: “水驿萧骚百感生,维舟野戍听鸡鸣。
chóu shí zuì qiè bā jiāo yǔ yè yè gū péng zuò cǐ shēng
愁时最怯芭蕉雨,夜夜孤篷作此声。
zhū méi zhá zhú zhī cí yún yě huā hé lù shàng chāi tóu pín nǚ lín fēng yì shi chóu
”《珠梅闸竹枝词》云:“野花和露上钗头,贫女临风亦识愁。
yù xiàng duò lóu xíng fù zhǐ shì wén fū xù zài lín zhōu
欲向舵楼行复止,似闻夫婿在邻舟。