国语 · 左丘明 · Chapter 225 of 243

楚语·叶公子高论白公胜必乱楚国

PinyinModern Translation
Size

zi xi shǐ rén zhào wáng sūn shèng chén zhū liáng wén zhī jiàn zi xi yuē wén zi zhào wáng sūn shèng xìn hu

子西使人召王孙胜,沈诸梁闻之,见子西曰:“闻子召王孙胜,信乎?

yuē rán

他回答说:“是的。

zi gāo yuē jiāng yān yòng zhī

”子高曰:“将焉用之?

yuē wú wén zhī shèng zhí ér gāng yù zhì zhī jìng

”曰:“吾闻之,胜直而刚,欲置之境。

zi gāo yuē bù kě

子高曰:“不可。

qí wéi rén yě zhǎn ér bù xìn ài ér bù rén zhà ér bù zhì yì ér bù yǒng zhí ér bù zhōng zhōu ér bù shū

其为人也,展而不信,爱而不仁,诈而不智,毅而不勇,直而不衷,周而不淑。

fù yán ér bù móu shēn zhǎn yě

复言而不谋身,展也;

ài ér bù móu zhǎng bù rén yě

爱而不谋长,不仁也;

yǐ móu gài rén zhà yě

以谋盖人,诈也;

qiáng rěn fàn yì yì yě

强忍犯义,毅也;

zhí ér bù gù bù zhōng yě

直而不顾,不衷也;

zhōu yán qì dé bù shū yě

周言弃德,不淑也。

shì liù dé zhě jiē yǒu qí huá ér bù shí zhě yě jiāng yān yòng zhī

是六德者,皆有其华而不实者也,将焉用之。

bǐ qí fù wèi lù yú chu qí xīn yòu juàn ér bù jié

“彼其父为戮于楚,其心又狷而不洁。

ruò qí juàn yě bù wàng jiù yuàn ér bù yǐ jié quān dé sī bào yuàn ér yǐ

若其狷也,不忘旧怨,而不以洁悛德,思报怨而已。

zé qí ài yě zú yǐ dé rén qí zhǎn yě zú yǐ fù zhī qí zhà yě zú yǐ móu zhī qí zhí yě zú yǐ shuài zhī qí zhōu yě zú yǐ gài zhī qí bù jié yě zú yǐ xíng zhī ér jiā zhī yǐ bù rén fèng zhī yǐ bù yì miè bù kè yǐ

则其爱也足以得人,其展也足以复之,其诈也足以谋之,其直也足以帅之,其周也足以盖之,其不洁也足以行之,而加之以不仁,奉之以不义,蔑不克矣。

fu zào shèng zhī yuàn zhě jiē bù zài yǐ

“夫造胜之怨者,皆不在矣。

ruò lái ér wú chǒng sù qí nù yě

若来而无宠,速其怒也。

ruò qí chǒng zhī yì tān wú yàn jì néng de rù ér yào zhī yǐ dà lì bù rén yǐ zhǎng zhī sī jiù yuàn yǐ xiū qí xīn gǒu guó yǒu xìn bì bù jū yǐ

若其宠之,毅贪无厌,既能得入,而耀之以大利,不仁以长之,思旧怨以修其心,苟国有衅,必不居矣。

fēi zǐ zhí zhī qí shuí hu

非子职之,其谁乎?

bǐ jiāng sī jiù yuàn ér yù dà chǒng dòng ér dé rén yuàn ér yǒu shù ruò guǒ yòng zhī hài kě dài yě

彼将思旧怨而欲大宠,动而得人,怨而有术,若果用之,害可待也。

yú ài zi yǔ sī mǎ gù bù gǎn bù yán

余爱子与司马,故不敢不言。

zi xi yuē dé qí wàng yuàn hu

子西曰:“德其忘怨乎!

yú shàn zhī fu nǎi qí níng

余善之,夫乃其宁。

zi gāo yuē bù rán

”子高曰:“不然。

wú wén zhī wéi rén zhě kě hǎo yě kě wù yě kě gāo yě kě xià yě

吾闻之,唯仁者可好也,可恶也,可高也,可下也。

hǎo zhī bù bī è zhī bù yuàn gāo zhī bù jiāo xià zhī bù jù

好之不偪,恶之不怨,高之不骄,下之不惧。

bù rén zhě zé bù rán

不仁者则不然。

rén hǎo zhī zé bī è zhī zé yuàn gāo zhī zé jiāo xià zhī zé jù

人好之则偪,恶之则怨,高之则骄,下之则惧。

jiāo yǒu yù yān jù yǒu è yān yù è yuàn bī suǒ yǐ shēng zhà móu yě

骄有欲焉,惧有恶焉,欲恶怨偪,所以生诈谋也。

zǐ jiāng ruò hé

子将若何?

ruò zhào ér xià zhī jiāng qi ér jù

若召而下之,将戚而惧;

wèi zhī shàng zhě jiāng nù ér yuàn

为之上者,将怒而怨。

zhà móu zhī xīn wú suǒ jìng yǐ

诈谋之心,无所靖矣。

yǒu yī bú yì yóu bài guó jiā jīn yī wǔ liù ér bì yù yòng zhī bù yì nán hu

有一不义,犹败国家,今壹五六,而必欲用之,不亦难乎?

wú wén guó jiā jiāng bài bì yòng jiān rén ér shì qí jí wèi qí zi zhī wèi hu

吾闻国家将败,必用奸人,而嗜其疾味,其子之谓乎?

fu shuí wú jí shěng

“夫谁无疾眚!

néng zhě zǎo chú zhī

能者早除之。

jiù yuàn miè zōng guó zhī jí shěng yě wèi zhī guān yuè fán lí ér yuǎn bèi xián zhī yóu kǒng qí zhì yě shì zhī wèi rì tì

旧怨灭宗,国之疾眚也,为之关蘥蕃篱而远备闲之,犹恐其至也,是之为日惕。

ruò zhào ér jìn zhī sǐ wú rì yǐ

若召而近之,死无日矣。

rén yǒu yán yuē láng zǐ yě xīn yuàn zéi zhī rén yě

人有言曰:‘狼子野心,怨贼之人也。

qí yòu hé shàn hu

’其又何善乎?

ruò zi bù wǒ xìn hé qiú ruò áo shì yǔ zi gàn zi xī zhī zú ér jìn zhī

若子不我信,盍求若敖氏与子干、子皙之族而近之?

ān yòng shèng yě qí néng jǐ hé

安用胜也,其能几何?

xī qí zōu mǎ yǐ hú gōng rù yú jù shuǐ bǐng chù yán zhí qiāng yì gōng yú yòu zhú jìn cháng yú jiǎo shā sān xì yú xiè lǔ yǔ rén luò shā zi bān yú cì fu shì shuí zhī gù yě fēi wéi jiù yuàn hu

“昔齐驺马以胡公入于具水,邴歜、阎职戕懿公于囿竹,晋长鱼矫杀三郤于榭,鲁圉人荦杀子般于次,夫是谁之故也,非唯旧怨乎?

shì jiē zi zhī suǒ wén yě

是皆子之所闻也。

rén qiú duō wén shàn bài yǐ jiān jiè yě

人求多闻善败,以监戒也。

jīn zi wén ér qì zhī yóu méng ěr yě

今子闻而弃之,犹蒙耳也。

wú yǔ zi hé yì wú zhī táo yě yǐ

吾语子何益,吾知逃也已。

zi xī xiào yuē zi zhī shàng shèng yě

子西笑曰:“子之尚胜也。

bù cóng suì shǐ wèi bái gōng

”不从,遂使为白公。

zi gāo yǐ jí xián jū yú cài

子高以疾闲居于蔡。

jí bái gōng zhī luàn zi xi zǐ qī sǐ

及白公之乱,子西、子期死。

yè gōng wén zhī yuē wú yuàn qí qì wú yán ér dé qí zhì chǔ guó chǔ guó zhī néng píng jūn yǐ fù xiān wáng zhī yè zhě fū zǐ yě

叶公闻之,曰:“吾怨其弃吾言,而德其治楚国,楚国之能平均以复先王之业者,夫子也。

yǐ xiǎo yuàn zhì dà dé wú bú yì yě jiāng rù shā zhī

以小怨置大德,吾不义也,将入杀之。

shuài fāng chéng zhī wài yǐ rù shā bái gōng ér dìng wáng shì zàng èr zi zhī zú

”帅方城之外以入,杀白公而定王室,葬二子之族。

✦ You read 楚语·叶公子高论白公胜必乱楚国

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.