dài mài dòng ér zhōng zhǐ
代脉:动而中止。
bù néng zì hái
不能自还。
yīn ér fù dòng
因而复动。
zhòng jǐng
仲景。
mài zhì hái rù chǐ
脉至还入尺。
liáng jiǔ fāng lái
良久方来。
wú shì
吴氏。
mài yī xī wǔ zhì
脉一息五至。
fèi xīn pí gān shèn wǔ zàng zhī qì jiē zú
肺心脾肝肾五脏之气皆足。
wǔ shí dòng ér yī xī
五十动而一息。
hé dà yǎn zhī shù
合大衍之数。
wèi zhī píng mài
谓之平脉。
fǎn cǐ zé zhǐ nǎi jiàn yān
反此则止乃见焉。
shèn qì bù néng zhì
肾气不能至。
zé sì shí dòng yī zhǐ
则四十动一止。
gān qì bù néng zhì zé sān shí dòng yī zhǐ
肝气不能至,则三十动一止。
gài yī méng zhī qì shuāi ér tā zàng zhī qì dài zhì yě
盖一朦之气衰,而他脏之气代至也。
jīng yuē dài zé qì shuāi
经曰:代则气衰。
huá bó rén yuē ruò wú bìng yíng shòu
滑伯仁曰:若无病赢瘦。
mài dài zhě
脉代者。
wēi mài yě
危脉也。
yǒu bìng ér qì xuè zhà sǔn
有病而气血乍损。
qì bù néng xù zhě
气不能续者。
zhǐ wèi bìng mài
只为病脉。
shāng hán xīn jì mài
伤寒心悸脉。
dài zhě fù mài tāng zhǔ zhī
代者复脉汤主之。
rèn shēn mài dài zhě
妊娠脉代者。
qí tāi bǎi rì dài zhī shēng sǐ bù kě bù biàn
其胎百日代之,生死不可不辩。
tǐ zhuàng shī
【体状诗】
dòng zhōng ér zhǐ bù néng hái fù dòng yīn ér zuò dài kàn bìng zhě de zhī yóu kě liáo
动中而止不能还,复动因而作代看,病者得之犹可疗。
píng rén què yǔ shòu xiāng guān
平人却与寿相关。
xiāng lèi shī
【相类诗】
shù ér shí zhǐ míng wéi cù huǎn zhǐ xū jiāng jié mài hū zhǐ bù néng huí fāng shì dài jié shēng dài sǐ zì shū tú
数而时止名为促,缓止须将结脉呼,止不能回方是代,结生代死自殊途。
cù jié zhī zhǐ wú cháng shù
促结之止无常数。
huò èr dòng sān dòng
或二动三动。
yī zhǐ jí lái
一止即来。
dài mài zhī zhǐ yǒu cháng shù
代脉之止有常数。
bì yī shù ér zhǐ
必依数而止。
hái rù chǐ zhōng
还入尺中。
liáng jiǔ fāng lái yě
良久方来也。
zhǔ bìng shī
【主病诗】
dài mài yuán yīn zàng qì shuāi fù téng yì lì xià yuán kuī huò wèi tù xiè zhōng gōng bìng nǚ zǐ huái tāi sān yuè xī
代脉元因脏气衰,腹疼泄痢下元亏,或为吐泻中宫病,女子怀胎三月兮。
mài jīng yuē dài mài sàn zhě sǐ
《脉经》曰:代脉散者死。
zhǔ yì jí biàn nóng xuè
主泄及便脓血。
wǔ shí bù zhǐ shēn wú bìng shù nèi yǒu zhǐ jiē zhī dìng sì shí yī zhǐ yī zàng jué sì nián zhī hòu duō wáng mìng
五十不止身无病,数内有止皆知定,四十一止一脏绝,四年之后多亡命。
sān shí yī zhǐ jí sān nián èr shí yī zhǐ èr nián yīng shí dòng yī zhǐ yī nián cú gèng guān qì sè jiān xíng zhèng
三十一止即三年,二十一止二年应,十动一止一年殂,更观气色兼形证。
liǎng dòng yī zhǐ sān sì rì sān sì dòng zhǐ yīng liù qī wǔ liù yī zhǐ qī bā cháo cì dì tuī zhī zì wú shī
两动一止三四日,三四动止应六七,五六一止七八朝,次第推之自无失。
dài tóng fù yuē mài bì mǎn wǔ shí dòng
戴同父曰:脉必满五十动。
chū zì nàn jīng
出自《难经》。
ér mài jué wǔ zàng gē xī yǐ sì shí wǔ dòng wéi zhǔn
而《脉诀》五脏歌,昔以四十五动为准。
guāi yú jīng zhǐ
乖于经旨。
liǔ dōng yáng yuē gǔ yǐ dòng shù hòu mài
柳东阳曰:古以动数候脉。
shì chī jǐn yǔ
是吃紧语。
xū hou wǔ shí dòng nǎi zhī wǔ zàng quē shī
须候五十动,乃知五脏缺失。
jīn rén zhǐ dào wàn bì
今人指到腕臂。
jí yún jiàn le
即云见了。
fu wǔ shí dòng
夫五十动。
qǐ tán zhǐ jiān shì yé
岂弹指间事耶。
gù xué zhě dāng zhěn mài wèn zhèng tīng shēng guān sè
故学者当诊脉、问证、听声、观色。
sī bèi sì zhěn ér wú shī
斯备四诊而无失。