太平御览 · 李昉 · Chapter 266 of 1000

职官部·卷六十四

PinyinModern Translation
Size

lìng zhǎng

这句话大意是:○令长。

lǐ jì tán gōng xià yuē jì zǐ gāo zàng qí qī fàn rén zhī hé

这句话大意是:《礼记·檀弓下》曰:季子皋葬其妻,犯人之禾。

shēn xiáng yǐ gào yuē qǐng gēng zhī

这句话大意是:申详以告,曰:"请庚之。

shēn xiáng zi zhāng zi yě

这句话大意是:"(申详,子张子也。

gēng cháng yě

这句话大意是:庚,偿也。

zi gāo yuē mèng shì bù yǐ shì zuì yǔ péng yǒu bù yǐ shì qì yǔ yán fēi gù yě

这句话大意是:)子皋曰:"孟氏不以是罪予,朋友不以是弃予,(言非故也。

yǐ wú wèi yì cháng wū sī yě

现代白话:)以我为邑长于斯也。

mǎi dào ér zàng hòu nán jì yě

这句话大意是:买道而葬,后难继也。

shì chǒng nüè mín fēi yě

这句话大意是:"(恃宠虐民,非也。

zuǒ zhuàn yuē zǐ pí yù shǐ yǐn hé wéi yì

这句话大意是:《左传》曰:子皮欲使尹何为邑。

zǐ chǎn yuē shǎo wèi zhī kě fǒu

这句话大意是:子产曰:"少,未知可否?

zǐ pí yuē shǐ fu wǎng ér xué yān fu yì yù zhī zhì yǐ

现代白话:"子皮曰:"使夫往而学呢,夫亦愈知治了。

zǐ chǎn yuē bù kě

这句话大意是:"子产曰:"不可。

rén zhī ài rén qiú lì zhī yě

这句话大意是:人之爱人,求利之也。

jīn wú zǐ ài rén zé yǐ zhèng yóu wèi néng cāo dāo ér shǐ gē yě qí shāng shí duō

现代白话:今我子爱人则以政,犹未能操刀而使割也,其伤实多。

zi zhī ài rén qiú shāng zhī yǐ

这句话大意是:子之爱人,求伤之已。

lún yǔ yuē zi zhī wǔ chéng wén xián gē zhī shēng zi yóu wèi wǔ chéng zǎi

这句话大意是:《论语》曰:子之武城闻弦歌之声,(子游为武城宰。

fū zǐ wǎn ěr ér xiào yuē gē jī yān yòng niú dāo

现代白话:)孔子莞你而笑曰:"割鸡呢用牛刀。

yán zhì xiǎo hé xū yòng dà dào

这句话大意是:"(言治小何须用大道。

zi yóu duì yuē xī zhě yǎn yě wén zhū fū zǐ yuē jūn zǐ xué dào zé ài rén xiǎo rén xué dào zé yì shǐ yě

现代白话:)子游对曰:"昔者偃也,闻诸夫孔子说:有德行的人学道则爱人,品行较差的人学道则易使也。

dào lǐ yuè yě

这句话大意是:"(道,礼乐也。

lè yǐ hé rén rén hé zé yì shǐ

这句话大意是:乐以和人,人和则易使。

zǐ yuē èr sān zǐ wèi cóng xíng zhě

现代白话:)孔子说:"二三子,(谓从行者。

yǎn zhī yán shì yě qián yán xì zhī ěr

这句话大意是:)偃之言是也,前言戏之耳。

xì yǐ zhì xiǎo yòng dà dào yě

这句话大意是:"(戏以治小用大道也。

yòu yuē zi xià wèi jǔ fù zǎi wèn zhèng zǐ yuē wú yù sù wú jiàn xiǎo lì yù sù zé bù dá jiàn xiǎo lì zé dà shì bù chéng

现代白话:又曰:子夏为莒父宰,问政,孔子说:"无欲速,无见小利,欲速则不达,见小利则大事不成。

yòu yuē zi yóu wèi wǔ chéng zǎi zǐ yuē nǚ dé rén yān ěr hu

现代白话:又曰:子游为武城宰,孔子说:"女得人呢耳吗?

yuē yǒu tán tái miè míng zhě xíng bù yóu jìng fēi gōng shì wèi cháng zhì wū yǎn zhī shì yě

这句话大意是:"曰:"有澹台灭明者,行不由径,非公事,未尝至于偃之室也。

yán tán tái miè míng gōng qiě fāng yě

这句话大意是:"(言澹台灭明公且方也。

jiā yǔ yuē zǐ lù zhì pú qǐng jiàn wū kǒng zǐ yuē yóu yuàn shòu jiào wū fū zǐ

现代白话:《家语》曰:子路治蒲,请见于孔孔子说:"由愿受教于孔子。

zǐ yuē pú qí hé rú

现代白话:"孔子说:"蒲其怎么样?

duì yuē yì duō zhuàng shì yòu nán zhì yě

这句话大意是:"对曰:"邑多壮士,又难治也。

zǐ yuē rán

现代白话:"孔子说:"然。

wú yǔ rǔ gōng yǔ jìng kě yǐ shè yǒng kuān ér zhèng kě yǐ huái qiáng ài ér shù kě yǐ róng kùn yán ài ér shù zhě róng kùn qióng

现代白话:我语你,恭与敬能够摄勇,宽而正能够怀强,爱而恕能够容困,(言爱而恕者容困穷。

wēn ér duàn kě yǐ yì jiān

现代白话:)温而断能够抑奸。

rú cǐ ér jiā zhī yǐ zhōng jié zé zhèng bù nán yǐ

现代白话:如此而加之以忠洁,则政不难了。

yòu yuē zǐ lù wèi pú zǎi

这句话大意是:又曰:子路为蒲宰。

wèi shuǐ bèi yǔ qí mín xiū gōu dú

这句话大意是:为水备,与其民修沟渎。

yǐ mín zhī fán láo yě rén yǔ yī dān shí tóng dān

这句话大意是:以民之烦劳也,人与一单食,(同箪。

yī kǔn jiāng

这句话大意是:)一壸浆。

kǒng zǐ wén zhī shǐ zǐ gòng zhǐ zhī

这句话大意是:孔子闻之,使子贡止之。

zǐ lù bú yuè yuē fū zǐ yǐ rén jiào ér jìn xíng rén yóu bù shòu yě

现代白话:子路不悦,曰:"孔子以仁教而禁行仁,由不受也。

kǒng zǐ yuē ěr yǐ wéi rén chéng hé bù bái yú jūn fā cāng lǐn yǐ gěi zhī ér sī yǐ rǔ shí yí zhī

现代白话:"孔孔子说:"你以为人诚,何不白于君,发仓廪以给之,而私以你食遗之?

shì ěr míng jūn zhī wú huì ér jiàn yǐ zhī dé měi yě

现代白话:是你明君之无惠而见已之德美也。

rǔ sù yǐ zé kě bù yǐ zé rǔ zhī jiàn zuì bì yǐ

现代白话:你速已则可,不已则你之见罪必了。

yàn zǐ chūn qiū yuē yàn zǐ wèi ā zǎi sān nián ér huǐ wén wū guó jǐng gōng bú yuè zhào ér miǎn zhī

这句话大意是:《晏子春秋》曰:晏子为阿宰,三年而毁闻于国,景公不悦,召而免之。

yàn zǐ xiè yuē yīng zhī guò yǐ

现代白话:晏子谢曰:"婴知过了。

qǐng fù zhì ē sān nián ér yù wén yú guó

这句话大意是:"请复治阿三年,而誉闻于国。

gōng jiāng shǎng zhī cí ér bù shòu

这句话大意是:公将赏之,辞而不受。

gōng wèn qí gù duì yuē xī zhě yīng zhī suǒ yǐ dāng zhū zhě dāng shǎng ér jīn suǒ yǐ dāng shǎng zhě dāng zhū shì gù bù gǎn shòu

这句话大意是:公问其故,对曰:"昔者婴之所以当诛者当赏,而今所以当赏者当诛,是故不敢受。

shǐ jì yuē qí wēi wáng jí wèi zhào jí mò dài fū yǔ zhī yuē zi jū jí mò huǐ rì zhì

这句话大意是:《史记》曰:齐威王即位,召即墨大夫,语之曰:"子居即墨,毁日至。

rán wú shǐ rén shì jí mò tián yě pì mín rén gěi guān wú liú shì dōng fāng yǐ níng

现代白话:然我使人视即墨,田野辟,民人给,官无留事,东方以宁。

shì zi bù shì wú zuǒ yòu yǐ qiú yù yě

现代白话:是子不事我左右以求誉也。

fēng zhī wàn jiā

这句话大意是:"封之万家。

zhào ā dà fu yǔ yuē zì zi zhī shǒu ā yù rì wén

这句话大意是:召阿大夫语曰:"自子之守阿,誉日闻。

rán wú shǐ rén shì ā tián yě bù pì mín rén pín kǔ

现代白话:然我使人视阿,田野不辟,民人贫苦。

shì zi yǐ bì hòu wú zuǒ yòu yǐ qiú yù yě

现代白话:是子以币厚我左右以求誉也。

nǎi pēng ā dà fu zuǒ yòu cháng yù zhě jiē bìng pēng zhī

这句话大意是:"乃烹阿大夫,左右尝誉者皆并烹之。

zhú qǐ bīng jī zhū hóu zhū hóu zhèn jù rén rén bù gǎn shì fēi wu jǐn qí chéng qí guó dà zhì

这句话大意是:逐起兵击诸侯,诸侯震惧,人人不敢饰非,务尽其诚,齐国大治。

hàn shū yuē zhū lìng zhǎng jiē qín guān zhǎng zhì qí xiàn wàn hù yǐ shàng wèi lìng zhì yī qiān dàn zhì liù bǎi shí

这句话大意是:《汉书》曰:诸令长皆秦官,掌治其县,万户以上为令,秩一千石至六百石。

wàn hù yǐ xià wèi zhǎng zhì wǔ bǎi shí zhì sān bǎi shí

这句话大意是:万户以下为长,秩五百石至三百石。

jiē yǒu chéng wèi zhì sì bǎi shí zhì èr bǎi shí

这句话大意是:皆有丞、尉,秩四百石至二百石。

yòu yuē xiāo yù zì cì jūn wèi mào líng lìng

这句话大意是:又曰:萧育,字次君,为茂陵令。

huì kè yù dì liù

这句话大意是:会课,育第六。

zhào yì hòu cáo dāng yǐ zhí shì duì yù jìng chū cáo shū zuǒ suí qiān yù yù bá pèi dāo yuē xiāo yù dù líng nán zǐ hé yì cáo yě

这句话大意是:召诣后曹,当以职事对,育径出,曹书佐随牵育,育拔佩刀曰:"萧育杜陵男子,何诣曹也。

yòu yuē xuē xuān zǐ huì shǐ wèi péng chéng lìng xuān cóng lín huái qiān zhì chén liú guò qí xiàn qiáo liáng yóu tíng bù xiū

这句话大意是:又曰:薛宣子惠始为彭城令,宣从临淮迁至陈留,过其县,桥梁邮亭不修。

xuān xīn zhī huì bù néng liú péng chéng shù rì àn xíng shè zhōng chǔ zhì shí qì guān shì yuán cài zhōng bù wèn huì yǐ lì shì

这句话大意是:宣心知惠不能,留彭城数日,案行舍中,处置什器,观视园菜,终不问惠以吏事。

huì zì zhī zhì xiàn bù chēng xuān yì qiǎn mén xià yuàn sòng xuān zhì chén liú lìng yuàn jìn zì cóng qí suǒ wèn xuān bù jiào jiè huì lì zhí zhī yì

这句话大意是:惠自知治县不称宣意,遣门下掾送宣至陈留,令掾进自从其所,问宣不教诫惠吏职之意。

xuān yuē lì dào yǐ fǎ lìng wèi shī kě wèn ér zhī

这句话大意是:宣曰:"吏道以法令为师,可问而知。

néng yǔ bù néng zì yǒu zī cái hé kě xué yě

这句话大意是:能与不能,自有资才,何可学也?

zhòng rén yǐ xuān yán wéi rán

这句话大意是:"众人以宣言为然。

dōng guān hàn jì yuē zhāng xīn shǒu píng gāo zhǎng

这句话大意是:《东观汉记》曰:张歆守平皋长。

yǒu bào fù chóu zéi zì chū xīn zhào yīn yì gé yuē yù zì shòu qí cí

这句话大意是:有报父仇贼自出,歆召,因诣阁曰:"欲自受其辞。

jì rù jiě xiè yǐn shí shǐ fā qiǎn suì qì guān wáng mìng

这句话大意是:"既入,解械,饮食,使发遣,遂弃官亡命。

féng shè chū yóu shì xiāng lǐ fú qí gāo yì

这句话大意是:逢赦出,由是乡里服其高义。

hòu hàn shū yuē féng fáng qiān jiá lìng hòu chē jià xī zhēng wěi áo yǐng chuān dào zéi qún qǐ jiá zéi yán bāo děng zhòng sān qiān yú rén gōng wéi xiàn shě fáng lǜ lì shì qī shí xǔ rén lì zhàn lián rì nǔ shǐ jǐn chéng xiàn fáng nǎi dùn qù

这句话大意是:《后汉书》曰:冯鲂迁郏令,后车驾西征隗嚣,颍川盗贼群起,郏贼延褒等众三千馀人,攻围县舍,鲂率吏士七十许人,力战连日,弩矢尽,城陷,鲂乃遁去。

dì wén qí fǎn jí chí fù yǐng chuān fáng yì xíng zài suǒ

这句话大意是:帝闻其反,即驰赴颍川,鲂诣行在所。

dì àn xíng dòu chù zhī fáng lì zhàn nǎi jiā zhī yuē cǐ jiàn lìng yě

这句话大意是:帝案行斗处,知鲂力战,乃嘉之曰:"此健令也。

yòu yuē sòng fān zì fēi wū guǎng píng liè rén yě

这句话大意是:又曰:宋翻,字飞乌,广平列人也。

wèi hé yīn lìng shùn yáng gōng zhǔ jiā nú wèi jié shè ér bù sòng

这句话大意是:为河阴令,顺阳公主家奴为劫,摄而不送。

fān jiàng bīng wéi zhǔ zhái zhí zhǔ xù féng mù bù qū xiàng xiàn

这句话大意是:翻将兵围主宅,执主婿冯穆步驱向县。

shí zhèng yán shǔ lì zhī rì zhōng liú hàn zhān de wū shì wēi zhèn jīng shī

这句话大意是:时正炎暑,立之日中,流汗沾地,于是威振京师。

yòu yuē dǒng xuān zì shǎo píng

这句话大意是:又曰:董宣,字少平。

zhēng wèi luò yáng lìng jī bó háo qiáng mò bù zhèn lì jīng shī hào wèi wò hǔ

这句话大意是:征为洛阳令,击搏豪强,莫不震栗,京师号为"卧虎"。

yòu yuē gōng sūn shù wèi qīng shuǐ zhǎng

这句话大意是:又曰:公孙述为清水长。

fù rén yǐ shù nián shào qiǎn mén xià yuàn suí zhī guān

这句话大意是:父仁以述年少,遣门下掾随之官。

yuè yú yuàn cí guī bái rén yuē shù fēi dài jiào zhě yě

这句话大意是:月馀,掾辞归,白仁曰:"述非待教者也。

xù hàn shū yuē dǒng xuān wèi luò yáng lìng

这句话大意是:《续汉书》曰:董宣为洛阳令。

níng píng gōng zhǔ rǔ mǔ zi bái rì shā rén yīn nì zhǔ jiā lì bù néng de

这句话大意是:宁平公主乳母子白日杀人,因匿主家,吏不能得。

jí zhǔ chū xíng yǐ nú cān chéng xuān yú dà xià mén tíng hòu zhī nǎi zhù chē kòu mǎ yǐ dāo huà dì shù zhǔ zhī shī zhě sān chì nú xià chē gé shā zhī

这句话大意是:及主出行,以奴骖乘,宣于大夏门亭候之,乃驻车叩马,以刀画地,数主之失者三,叱奴下车,格杀之。

zhǔ jí chí chē rù gōng shàng dà nù zhào xuān lìng yù sǐ hu

这句话大意是:主即驰车入宫,上大怒,召宣:"令欲死吗?

xuān kòu tóu yuē chén fèng fǎ zhī lì bù gǎn zòng fǎ bù yù sǐ yě

这句话大意是:"宣叩头曰:"臣奉法之吏不敢纵法,不欲死也。

shàng yuē chuí zhī

这句话大意是:"上曰:"捶之。

xuān yuē yuàn yī yán sǐ wú hèn

这句话大意是:"宣曰:"愿一言,死无恨。

shàng yuē yù hé yán

这句话大意是:"上曰:"欲何言?

xuān yuē bì xià shèng dé zhōng xīng ér zòng nú shā liáng mín yǐ nú shā chén chén sǐ zhī hòu bì xià hé yǐ zhì tiān xià

现代白话:"宣曰:"陛下圣德中兴,而纵奴杀良民,以奴杀臣,臣死之后,陛下凭什么治天下?

chuí shā chén bù rú chén zì shā

这句话大意是:捶杀臣不如臣自杀。

jí yǐ tóu chēng yíng liú xiě bèi miàn

这句话大意是:"即以头撑楹,流血被面。

shàng lìng xiǎo huáng mén chí zhī yuē chī lìng

这句话大意是:上令小黄门持之曰:"痴令!

lìng kòu tóu xiè zhǔ xuān bù cóng

这句话大意是:"令叩头谢主,宣不从。

shàng yuē dùn chī lìng tóu

这句话大意是:上曰:"顿痴令头!

xuān liǎng shǒu jù dì bù kěn dī tóu

这句话大意是:"宣两手据地,不肯低头。

shàng chì qiáng xiàng lìng chū tài guān cì shí

这句话大意是:上敕强项令出,太官赐食。

yòu yuē yú xǔ wèi zhāo gē zhǎng gù jiù jiē diào yuē de cǐ hé shuāi

这句话大意是:又曰:虞诩为朝歌长,故旧皆吊曰:"得此何衰?

xǔ yuē nán zhě bù bì yì zhě bù cóng bù yù pán gēn cuò jié hé yǐ bié qí lì qì hu

现代白话:"诩曰:"难者不避,易者不从,不遇盘根错节,凭什么别其利器吗?

huá jiào hòu hàn shū yuē zhōu guī chú lín xiāng lìng

这句话大意是:华峤《后汉书》曰:周规除临湘令。

cháng shā tài shǒu chéng xú èr yuè xíng xiàn chì zhū xiàn zhì dào

这句话大意是:长沙太守程徐二月行县,敕诸县治道。

guī yǐ fāng chūn xiàng nóng mín duō jù wù bù yù duó rén liáng shí

这句话大意是:规以方春向农,民多剧务,不欲夺人良时。

xú chū dū yóu guī jí wěi guān ér qù

这句话大意是:徐出督邮,规即委官而去。

xú wǔ rán yǒu kuì sè qiǎn gōng cáo jī yìn shòu xí shū xiè qǐng hái guī wèi gōng cáo yuē chéng fǔ jūn ài mǎ tí bù zhòng mín lì

这句话大意是:徐怃然有愧色,遣功曹赍印绶檄书谢请还,规谓功曹曰:"程府君爱马蹄,不重民力。

jìng shì bù gù

这句话大意是:"径逝不顾。

hàn zhì yuē liè hóu suǒ shí xiàn yuē guó huáng tài hòu gōng zhǔ suǒ shí yuē yì yǒu mán yí yuē dào

这句话大意是:《汉制》曰:列侯所食县曰国,皇太后、公主所食曰邑,有蛮夷曰道。

fán xiàn wàn hù yǐ shàng wèi lìng jiǎn wàn hù wèi zhǎng

这句话大意是:凡县万户以上为令,减万户为长。

hàn shū hú guǎng zhù yuē qiū dōng suì jǐn gè jì xiàn hù kǒu kěn tián qián gǔ chū rù dào zéi duō shǎo shàng jí bù

这句话大意是:《汉书》胡广注曰:秋冬岁尽,各计县户口垦田,钱谷出入,盗贼多少,上集簿。

chéng wèi yǐ xià suì yì jùn kè xiào qí gōng gōng duō yóu wéi zuì zhě yú tíng wèi láo miǎn zhī yǐ quàn qí hòu

这句话大意是:丞、尉以下岁诣郡,课校其功,功多尤为最者,于廷尉劳勉之,以劝其后。

fù duō yóu wéi diàn zhě yú hòu cáo duì zé yǐ jiū dài màn yě

这句话大意是:负多尤为殿者,于后曹对责,以纠怠慢也。

wèi zhì yuē gǔ kuǐ zì liáng dào hé dōng xiāng líng rén

这句话大意是:《魏志》曰:贾逵,字梁道,河东襄陵人。

wén dì jí wáng wèi yǐ qiū xiàn hù shù wàn zài dū xià duō bù fǎ nǎi yǐ kuǐ wèi qiū lìng

这句话大意是:文帝即王位,以邺县户数万在都下,多不法,乃以逵为邺令。

yòu yuē gǔ kuǐ shǒu jiàng yì cháng guō yuán gōng hé dōng suǒ jīng chéng yì jiē xià kuǐ jiān shǒu yuán gōng zhī bù bá nǎi zhào chán yú bìng jūn jí gōng zhī

这句话大意是:又曰:贾逵守绛邑长,郭援攻河东,所经城邑皆下,逵坚守,援攻之不拔,乃召单于并军急攻之。

chéng jiāng kuì jiàng fù lǎo yǔ yuán yào bù hài kuǐ

这句话大意是:城将溃,绛父老与援要,不害逵。

jiàng kuì yuán wén kuǐ míng yù shǐ wèi jiāng yǐ bīng jié zhī kuǐ bù dòng

这句话大意是:绛溃,援闻逵名,欲使为将,以兵劫之,逵不动。

zuǒ yòu yǐn kuǐ shǐ kòu tóu kuǐ huà zhī yuē ān yǒu guó jiā zhǎng lì wèi zéi kòu tóu

这句话大意是:左右引逵使叩头,逵叱之曰:"安有国家长吏为贼叩头!

yuán nù jiāng zhǎn zhī

这句话大意是:"援怒,将斩之。

jiàng lì mín wén jiāng shā kuǐ jiē chéng chéng hū yuē fù yào shā wǒ xián jūn níng jù sǐ

这句话大意是:绛吏民闻将杀逵,皆乘城呼曰:"负要杀我贤君,宁俱死。

zuǒ yòu yì kuǐ duō wèi qǐng suì de miǎn

这句话大意是:"左右义逵,多为请,遂得免。

yòu yuē mǎn chǒng zì bó níng

这句话大意是:又曰:满宠,字伯宁。

shǒu gāo píng lìng xiàn rén zhāng bāo wèi jùn dū yóu tān huì shòu qǔ gān luàn lì zhèng

这句话大意是:守高平令,县人张苞为郡督邮,贪秽受取,干乱吏政。

chǒng yīn qí lái zài chuán shè lǜ lì zú chū shōu zhī jí qí suǒ fàn jí rì kǎo jìng suì qì guān ér guī

这句话大意是:宠因其来在传舍,率吏卒出收之,诘其所犯,即日考竟,遂弃官而归。

yòu yuē cuī lín zì dé rú

这句话大意是:又曰:崔林,字德儒。

chú wū lìng pín wú chē mǎ dān bù zhī guān

这句话大意是:除邬令,贫无车马,单步之官。

shǔ zhì yuē shān zhī zì bó miáo

这句话大意是:《蜀志》曰:邓芝,字伯苗。

xiān zhǔ dìng yì zhōu zhī wèi pí dǐ gé dū

这句话大意是:先主定益州,芝为郫邸阁督。

xiān zhǔ chū zhì pí yǔ yǔ dà qí zhī zhuó wèi pí lìng

这句话大意是:先主出至郫,与语,大奇之,擢为郫令。

yòu yuē jiǎng wǎn zì gōng yǎn líng líng xiāng xiāng rén yě

这句话大意是:又曰:蒋琬,字公琰,零陵湘乡人也。

ruò guàn yǔ wài dì quán líng liú mǐn jù zhī míng

这句话大意是:弱冠与外弟泉陵刘敏俱知名。

wǎn yǐ zhōu shū zuǒ suí xiān zhǔ rù shǔ chú guǎng dōu cháng

这句话大意是:琬以州书佐随先主入蜀,除广都长。

xiān zhǔ cháng yīn yóu guān yǎn zhì guǎng dōu wǎn zhòng shì bù lǐ shí yòu dān jiǔ xiān zhǔ dà nù jiāng jiā zuì lù

这句话大意是:先主尝因游观,奄至广都,琬众事不理,时又耽酒,先主大怒,将加罪戮。

jūn shī jiāng jūn zhū gě liàng qǐng yuē jiǎng wǎn shè jì qì fēi bǎi lǐ zhī cái yě

这句话大意是:军师将军诸葛亮请曰:"蒋琬,社稷器,非百里之才也。

qí wéi zhèng yǐ ān mín wèi běn bù yǐ xiū chì wèi xiān yuàn zhǔ gōng zhòng jiā chá zhī

这句话大意是:其为政以安民为本,不以修饬为先,愿主公重加察之。

xiān zhǔ yā jìng liàng nǎi bù jiā zuì cāng cù miǎn guān ér yǐ

这句话大意是:"先主雅敬亮,乃不加罪,仓卒免官而已。

wú zhì yuē hè qí zì gōng miáo kuài jī shān yīn rén yě

这句话大意是:《吴志》曰:贺齐,字公苗,会稽山阴人也。

shǎo wèi jùn lì shǒu yǎn zhǎng

这句话大意是:少为郡吏,守剡长。

xiàn lì sī cóng qīng xiá wèi jiān qí yù zhì zhī zhǔ bù jiàn yuē cóng xiàn dà zú shān yuè suǒ fù jīn rì zhì zhī míng rì kòu zhì

这句话大意是:县吏斯从轻侠为奸,齐欲治之,主簿谏曰:"从,县大族,山越所附,今日治之,明日寇至。

qí wén dà nù biàn lì zhǎn cóng

这句话大意是:"齐闻大怒,便立斩从。

cóng zú dǎng suì xiāng jiū hé zhòng qiān yú rén jǔ bīng gōng xiàn

这句话大意是:从族党遂相纠合,众千馀人,举兵攻县。

qí lǜ lì mín kāi chéng mén tū jī dà pò zhī wēi zhèn shān yuè

这句话大意是:齐率吏民,开城门突击,大破之,威震山越。

yòu yuē táo qiān chú shū lìng

这句话大意是:又曰:陶谦除舒令。

jùn tài shǒu zhāng pán tóng jùn xiān bèi yǔ qiān fù you qiān chǐ wèi zhī qū

这句话大意是:郡太守张盘同郡先辈,与谦父友,谦耻为之屈。

cháng yǐ wǔ shǔ qiān qiān bù wéi qǐ gù qiáng zhī nǎi wǔ wǔ yòu bù zhuǎn

这句话大意是:尝以舞属谦,谦不为起,固强之乃舞,舞又不转。

pán yuē bù dàng zhuǎn yé

这句话大意是:盘曰:"不当转耶?

yuē bù kě zhuǎn zhuǎn zé shèng rén

这句话大意是:"曰:"不可转,转则胜人。

yòu yuē mèng rén zì gōng wǔ jiāng xià rén yě

这句话大意是:又曰:孟仁,字恭武,江夏人也。

wèi wú lìng shí jiē bù dé jiāng jiā zhī guān

这句话大意是:为吴令时,皆不得将家之官。

měi de shí wù lái yǐ jì mǔ cháng bù xiān shí

这句话大意是:每得时物来以寄母,常不先食。

jí wén mǔ wáng fàn jìn qì guān

这句话大意是:及闻母亡,犯禁弃官。

yòu yuē liú yáo zì zhèng lǐ

这句话大意是:又曰:刘繇,字正礼。

jǔ xiào lián wèi láng zhōng chú xià yì zhǎng

这句话大意是:举孝廉,为郎中,除下邑长。

shí jùn shǒu yǐ guì qī tuō zhī suì qì guān ér qù

这句话大意是:时郡守以贵戚托之,遂弃官而去。

yòu yuē zhū rán zì yì fēng cháng yǔ sūn quán tóng shū xué jié ēn ài

这句话大意是:又曰:朱然,字义封,尝与孙权同书学,结恩爱。

zhì quán tǒng shì yǐ wéi yú yáo zhǎng shí nián shí jiǔ

这句话大意是:至权统事,以为馀姚长,时年十九。

jìn shū yuē chē jì zì wàn dù dūn huáng rén yě

这句话大意是:《晋书》曰:车济,字万度,敦煌人也。

guǒ yì yǒu zhuàng yǒng

这句话大意是:果毅有壮勇。

wèi jīn chéng lìng wèi shí jì lóng jiāng má qiū suǒ xiàn jì bù wéi qiū qū

这句话大意是:为金城令,为石季龙将麻秋所陷,济不为秋屈。

qiū bì yù jiàng zhī nǎi lín zhī yǐ bīng

这句话大意是:秋必欲降之,乃临之以兵。

jì cí sè bù náo yuē wú suī cái fēi páng dé ér shòu rèn tóng zhī

现代白话:济辞色不挠,曰:"我虽才非庞德,而受任同之。

shēn kě shā zhì bù kě yí

这句话大意是:身可杀,志不可移。

nǎi fú jiàn ér sǐ

这句话大意是:"乃伏剑而死。

qiū tàn qí zhōng jié yǐ lǐ zàng zhī

这句话大意是:秋叹其忠节,以礼葬之。

jìn zhōng xìng shū yuē huá tán suǒ you yuán fu zhě zì gōng zhòu lì yáng rén

这句话大意是:《晋中兴书》曰:华谭所友袁甫者,字公胄,历阳人。

shǎo néng yán yì yǔ tán qí míng yǒu shàn

这句话大意是:少能言议,与谭齐名,友善。

dà ān zhōng fu rù luò yì zhōng lǐng jūn hé xù zì yán néng zhì jù xiàn xù yuē jūn zǐ zhì yīng duō yi hé yǐ wéi yù zǎi mín hé bù wèi yī tái zhí hu

现代白话:大安中,甫入洛,诣中领军何勖,自言能治剧县,勖曰:"有德行的人治应多宜,凭什么惟欲宰民,何不为一台职吗?

fu yuē rén gè yǒu suǒ néng fǒu

这句话大意是:"甫曰:"人各有所能否。

pì yóu jǐn zēng zhōng zhī hǎo ér bù kě yǐ wèi qià

现代白话:譬由锦缯中之好而不能够为帢;。

kǒu qià qiè

这句话大意是:(口洽切。

dào shí zhōng zhī hǎo ér bù kě yǐ wèi jī

现代白话:)稻食中之好而不能够为齑。

shì yǐ kǒng zǐ yuē jí qí shǐ rén yě qì zhī gǒu fēi dà cái hé néng xī bèi

现代白话:是以孔孔子说:"及其使人也器之,苟非大才,何能悉备!

jiǔ zhī chú sōng zī lìng

这句话大意是:"久之,除松滋令。

jìn shū yuē táo qián zì yuān míng

这句话大意是:《晋书》曰:陶潜,字渊明。

wèi qīn péng yuē liáo yù xián gē wèi sān jìng zhī zī kě hu

这句话大意是:谓亲朋曰:"聊欲弦歌,为三径之资可吗?

zhí shì zhě wén zhī yǐ wéi péng zé lìng

这句话大意是:"执事者闻之,以为彭泽令。

gōng tián xī lìng lì zhǒng shú dào qī zǐ gù qǐng zhǒng jīng nǎi shǐ èr qǐng wǔ shí mǔ zhǒng shú wǔ shí mǔ zhǒng jīng

这句话大意是:公田悉令吏种秫稻,妻子固请种粳,乃使二顷五十亩种秫,五十亩种粳。

jùn qiǎn dū yóu zhì xiàn lì bái yīng shù dài jiàn zhī qián tàn yuē wǒ bù néng wèi wǔ dǒu mǐ zhé yāo xiàng xiāng lǐ xiǎo ér

这句话大意是:郡遣督邮至县,吏白应束带见之,潜叹曰:"我不能为五斗米折腰,向乡里小儿。

jí jiě yìn shòu qù fù guī qù lái

这句话大意是:"即解印绶去,赋《归去来》。

qí shū yuē zhāng róng wèi fēng xī lìng

这句话大意是:《齐书》曰:张融为封溪令。

xíng lù jīng zhàng xiǎn liáo zéi zhí róng jiāng shā shí zhī

这句话大意是:行路经嶂险,獠贼执融,将杀食之。

róng shén sè bù dòng fāng zuò luò shēng yǒng zéi yì zhī ér bù hài yě

这句话大意是:融神色不动,方作《洛生咏》,贼异之,而不害也。

fú hǎi zhì jiāo zhōu yú hǎi zhōng yù fēng zhōng wú jù sè

这句话大意是:浮海至交州,于海中遇风,终无惧色。

fāng yǒng yuē qián yú zì kě hái qí běn xiāng ròu fǔ fù hé wéi zhě zāi

现代白话:方咏曰:"干鱼自可还其本乡,肉脯复何为者啊!

qí shū yuē biàn yán zhī ruò guàn wéi shàng yú lìng yǒu gāng qì

这句话大意是:《齐书》曰:卞延之,弱冠为上虞令,有刚气。

kuài jī tài shǒu mèng kǎi yǐ lìng zhǎng cái zhī fèn bù néng róng tuō zé tóu dì yuē wǒ suǒ yǐ qū qīng zhě zhèng wèi cǐ zé ěr

这句话大意是:会稽太守孟凯以令长裁之,愤不能容,脱帻投地曰:"我所以屈卿者,正为此帻耳。

jīn yǐ tóu zhī qīng yǐ yī shì xūn mén ér ào tiān xià guó shì

这句话大意是:今已投之,卿以一世勋门而傲天下国士。

fú yī ér qù

这句话大意是:"拂衣而去。

liáng shū yuē xiāo zhěn sù wèi zhōng shū shì láng zài wèi

这句话大意是:《梁书》曰:萧眕素为中书侍郎在位。

shǎo shí qiú wèi zhū jì lìng dào xiàn shí yú rì guà yì guān wū xiàn mén ér qù

这句话大意是:少时求为诸暨令,到县十馀日,挂衣冠于县门而去。

hòu wèi shū yuē gāo zǔ yǐ běi píng fǔ zhǎng shǐ péi yù zhōng shū shì láng cuī liàng bìng qīng pín yù yǐ fèng lù yōu zhī nǎi yǐ liàng dài yě wáng lìng yù dài wēn xiàn lìng shí rén róng zhī

这句话大意是:《后魏书》曰:高祖以北平府长史裴聿、中书侍郎崔亮并清贫,欲以俸禄优之,乃以亮带野王令,聿带温县令,时人荣之。

běi shǐ yuē qí yīn wèi zǎi xiàn duō yòng miào jiān zhì wū shì liú chǐ jū bǎi lǐ

这句话大意是:《北史》曰:齐因魏宰县多用庙监,至于士流,耻居百里。

yuán wén yáo yǐ xiàn lìng wèi zì rén zhī qiè yòng zhī yóu kǒng qí pī sù zǒng zhào jí shén wǔ mén lìng zhào jùn wáng ruì xuān zhǐ chàng míng hòu jiā wèi yù

这句话大意是:元文遥以县令为字人之切,用之犹恐其披诉,总召集神武门,令赵郡王叡宣旨唱名,厚加慰谕。

shì rén wèi xiàn zì cǐ shǐ yě

这句话大意是:士人为县,自此始也。

sān guó diǎn lüè yuē chén zhě jiè wèi zhōng shū shì láng

这句话大意是:《三国典略》曰:陈褚玠为中书侍郎。

chén zhǔ yǐ shān yīn xiàn duō háo huá wèi shè rén cài jǐng lì yuē jī yīn dà yì jiǔ wú liáng zǎi qīng wén shì zhī nèi shì sī qí rén

这句话大意是:陈主以山阴县多豪猾,谓舍人蔡景历曰:"稽阴大邑,久无良宰,卿文士之内试思其人。

jǐng lì jìn yuē zhě jiè qīng lián yǒu gàn yòng

这句话大意是:"景历进曰:"褚玠清廉有干用。

chén zhǔ yuē shàn

这句话大意是:"陈主曰:"善。

nǎi yǐ wéi lìng

这句话大意是:"乃以为令。

xiàn rén zhāng cì de wáng xiū dá děng yǔ zhū huá lì huì lù tōng jiān quán dīng dà hù duō yǒu yǐn mò

这句话大意是:县人张次的、王休达等与诸猾吏,贿赂通奸,全丁大户多有隐没。

jiè nǎi suǒ cì de jù zhuàng qǐ tái chén zhǔ shǒu chì wèi láo bìng qiǎn shǐ zhù jiè sōu guā suǒ chū jūn rén bā bǎi yú hù

这句话大意是:玠乃锁次的具状启台,陈主手敕慰劳,并遣使助玠,搜括所出军人八百馀户。

shí cáo yì dá wèi chén zhǔ suǒ chǒng xiàn rén chén xìn jiā fù wū cái chǎn shì yì dá

这句话大意是:时曹义达为陈主所宠,县人陈信家富于财,谄事义达。

xìn fù xiǎn wén shì shì hèng bào jiè nǎi qiǎn shǐ zhí xiǎn wén biān zhī yī bǎi

这句话大意是:信父显文恃势横暴,玠乃遣使执显文,鞭之一百。

wū shì lì rén gǔ lì mò gǎn fàn zhě

这句话大意是:于是吏人股栗,莫敢犯者。

yì dá wū shì zèn zhī

这句话大意是:义达于是谮之。

jiè zài rèn shǒu lù fèng ér yǐ

这句话大意是:玠在任,守禄俸而已。

qù guān zhī hòu bù kān zì zhì yīn liú xiàn jìng zhǒng shū cài yǐ zì jǐ

这句话大意是:去官之后,不堪自致,因留县境,种蔬菜以自给。

huò chī jiè yǐ fēi bǎi lǐ zhī cái jiè dá yuē wú wěi shū kè zuì bù hòu liè chéng chú cán qù bào jiān lì jú jí

现代白话:或嗤玠以非百里之才,玠答曰:"我委输课最不后列城,除残去暴,奸吏跼蹐。

ruò wèi bù néng zì rùn zhī gāo zé rú lái mìng yǐ wéi bù dá cóng zhèng wú wèi fú yě

现代白话:若谓不能自润脂膏则如来命,以为不达从政,我未服也。

hán zǐ yuē jìn píng gōng wèn zhào wǔ yuē zhōng mù wú guó zhī gǔ gōng hán dān zhī jiān bì yě

现代白话:《韩子》曰:晋平公问赵武曰:"中牟,我国之股肱,邯郸之肩髀也。

guǎ rén yù qí liáng lìng yě qí lìng kōng shuí shǐ ér kě

这句话大意是:寡人欲其良令也,其令空,谁使而可?

zhào wǔ yuē xíng bǎi zǐ kě

这句话大意是:"赵武曰:"邢伯子可。

gōng yuē bǎi zǐ fēi zǐ chóu yé

这句话大意是:"公曰:"伯子,非子仇耶?

duì yuē sī chóu bù rù gōng mén

这句话大意是:"对曰:"私仇不入公门。

yòu wèn zhōng fǔ zhī lìng kōng shuí shǐ ér kě

这句话大意是:"又问:"中府之令空,谁使而可?

zhào wǔ yuē chén zǐ kě

这句话大意是:"赵武曰:"臣子可。

gù yuē wài jǔ bù bì chóu chóu nèi jǔ bù bì zǐ dì

这句话大意是:"故曰外举不避仇雠,内举不避子弟。

yòu yuē fú zǐ jiàn wèi shàn fù lìng jiàn yǒu ruò yǒu ruò yuē zi hé shòu yān

现代白话:又曰:宓子贱为单父令,见有若,有若曰:"子何瘦呢?

fú zǐ yuē yōu guān zhèng yě

现代白话:"宓孔子说:"忧官政也。

yòu yuē jìn wén gōng chū wáng zhào shuāi qiè hú sūn ér cóng

这句话大意是:又曰:晋文公出亡,赵衰挈壶飧而从。

yǔ wén gōng xiāng shī jī ér dào qǐn è ér bù gǎn shí

这句话大意是:与文公相失,饥而道寝,饿而不敢食。

jí wén gōng fǎn guó jǔ bīng gōng yuán kè ér bá zhī

这句话大意是:及文公反国,举兵攻原,克而拔之。

wén gōng yuē fu qīng rěn è něi zhī huàn ér bì quán hú sūn zhě shì qiě bù yǐ yuán pàn

这句话大意是:文公曰:"夫轻忍饿馁之患,而必全壶飧者,是且不以原叛。

nǎi jǔ wèi yuán lìng

这句话大意是:"乃举为原令。

shèn zi yuē lì guó jūn yǐ wéi guó fēi lì guó yǐ wéi jūn yě

这句话大意是:《慎子》曰:立国君以为国,非立国以为君也;。

fu yǐ lì guān zhǎng yǐ wéi guān yě fēi lì guān yǐ wéi zhǎng yě

这句话大意是:夫以立官长以为官也,非立官以为长也。

fēng sú tōng yuē sú shuō xiào míng dì shí shàng shū láng hé dōng wáng qiáo qiān wèi yè lìng

这句话大意是:《风俗通》曰:俗说孝明帝时,尚书郎河东王乔迁为叶令。

qiáo yǒu shén měi yuè shuò cháng yì tái cháo

这句话大意是:乔有神,每月朔常诣台朝。

míng dì guài qí lái shù ér wú chē qí mì lìng tài shǐ hòu wàng yán lín zhì shí cháng yǒu shuāng fú cóng dōng nán lái yīn fú sì jiàn fú jǔ luō dàn dé yī zhǐ què

这句话大意是:明帝怪其来数而无车骑,密令太史候望,言临至时,常有双凫从东南来,因伏伺,见凫举罗,但得一只舄。

shǐ shàng fāng shí shì sì nián zhōng suǒ cì shàng shū guān shǔ lǚ yě

这句话大意是:使尚方识视,四年中所赐尚书官属履也。

tōng diǎn yuē xiàn yì zhī zhǎng yuē zǎi yuē yǐn yuē gōng yuē dài fū

这句话大意是:《通典》曰:县邑之长曰宰,曰尹,曰公,曰大夫。

jìn wèi zhī dài fū lǔ wèi wèi zhī zǎi chu wèi zhī gōng

这句话大意是:(晋谓之大夫,鲁、卫谓之宰,楚谓之公。

✦ You read 职官部·卷六十四

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.