太平御览 · 李昉 · Chapter 720 of 1000

方术部·卷一

PinyinModern Translation
Size

yǎng shēng

这句话大意是:○养生。

yì yuē tiān dì zhī dà dé yuē shēng

这句话大意是:《易》曰:天地之大德曰生。

chuán yuē jūn zǐ yǒu sì shí cháo yǐ tīng zhèng tīng guó zhèng

现代白话:《传》曰:有德行的人有四时:朝以听政,(听国政。

zhòu yǐ fǎng wèn wèn kě fǒu

这句话大意是:)昼以访问,(问可否。

xī yǐ xiū niàn niàn suǒ shī

这句话大意是:)夕以修念,(念所施。

yè yǐ ān shǔ

这句话大意是:)夜以安薯。

wū shì jié xuān qí qì xuān sàn yě

这句话大意是:于是节宣其气,(宣,散也。

wù shǐ yǒu suǒ de yōng bì jiǎo zi xiǎo qiè

这句话大意是:)勿使有所地壅闭湫(子小切。

dǐ yīn zhǐ yǐ lù qí tǐ jiǎo jí yě

这句话大意是:)底(音止)以露其体,(湫,集也。

dǐ zhì yě lù luǒ yě

这句话大意是:底,滞也,露,裸也。

xuān zhī zé xuè qì jí zhì ér tǐ luǒ lù

这句话大意是:宣之则血气集滞而体裸露。

cí xīn bù shuǎng ér hūn luàn bǎi dù

这句话大意是:)兹心不爽,而昏乱百度。

cí cǐ yě

这句话大意是:(兹,此也。

shuǎng míng yě

这句话大意是:爽,明也。

bǎi dù bǎi shì zhī jié

这句话大意是:百度,百事之节。

lǎo zi yǎng shēng yào jué yuē yī rén zhī shēn yī guó zhī xiàng

这句话大意是:《老子养生要诀》曰:一人之身,一国之象。

xiōng yì zhī shè yóu gōng shì yě

这句话大意是:胸臆之设犹宫室也。

zhī tǐ zhī wèi yóu jiāo jìng yě gǔ jié zhī fēn yóu bǎi chuān yě còu qī gòu qiè

这句话大意是:支体之位犹郊境也,骨节之分犹百川也,腠(七构切。

lǐ zhī jiān yóu sì qú yě

这句话大意是:)理之间犹四衢也。

shén yóu jūn yě xuè yóu chén yě qì yóu mín yě

这句话大意是:神犹君也,血犹臣也,气犹民也。

gù zhì rén néng lǐ qí shēn yì yóu míng jūn néng zhì qí guó

这句话大意是:故志人能理其身,亦犹明君能治其国。

fu ài qí mín suǒ yǐ ān qí guó ài qí qì suǒ yǐ quán qí shēn

这句话大意是:夫爱其民所以安其国,爱其气所以全其身。

mín bì jí guó wáng qì shuāi jí shēn xiè

这句话大意是:民弊即国亡,气衰即身谢。

shì yǐ zhì rén shàng shì dāng shī yī wū wèi bìng zhī jiān bù zhuī xiū shī wū jì bài zhī hòu

这句话大意是:是以志人上士,当施医于未病之间,不追修施于既败之后。

gù zhī guó nàn bǎo ér yì sàng qì nán qīng ér yì zhuó

这句话大意是:故知国难保而易丧,气难清而易浊。

shěn jī quán kě yǐ ān shè jì zhì shì yù kě yǐ bǎo xìng mìng

现代白话:审机权能够安社稷,制嗜欲能够保性命。

ruò néng shè shēng zhě dāng xiān chú liù hài rán hòu kě yǐ yán zhù

现代白话:若能摄生者,当先除六害,然后能够延驻。

hé míng liù hài

这句话大意是:何名六害?

yī yuē báo míng lì èr yuē jìn shēng sè sān yuē lián huò cái sì yuē juān zī wèi wǔ yuē píng xū wàng liù yuē chú jū dù

这句话大意是:一曰薄名利,二曰禁声色,三曰廉货财,四曰捐滋味,五曰屏虚妄,六曰除疽妒。

liù zhě ruò cún zé yǎng shēng zhī dào tú shè ěr

这句话大意是:六者若存,则养生之道徒设耳。

gài wèi jiàn qí yǒu yì yě suī xīn xī miào lǐ kǒu niàn zhēn jīng jǔ cái yǔ qiè

这句话大意是:盖未见其有益也,虽心希妙理,口念贞经,咀(才与切。

jué yīng huá hū xī jǐng xiàng bù néng bǔ qí cù yǐ

现代白话:)嚼英华,呼吸景象,不能补其促了。

chéng zhě suǒ yǐ bǎo hé quán zhēn dāng xū shǎo sī shǎo niàn shǎo xiào shǎo yán shǎo xǐ shòu nù shǎo lè shǎo chóu shǎo è shǎo hǎo shǎo shì shǎo jī

这句话大意是:诚者,所以保和全贞,当须少思少念,少笑少言,少喜寿怒,少乐少愁,少恶少好,少事少机。

fu duō sī zé shén sàn duō niàn zé xīn láo

这句话大意是:夫多思则神散,多念则心劳;。

duō xiào zé zàng fǔ shàng fān duō yán zé qì hǎi xū tuō

这句话大意是:多笑则脏腑上翻,多言则气海虚脱;。

duō xǐ zé páng guāng nà kè fēng duō nù zé còu lǐ bēn fú xuè

这句话大意是:多喜则膀胱纳客风,多怒则腠理奔浮血;。

duō lè zé xīn shén xiào láng duō chóu zé tóu miàn jiāo kū

这句话大意是:多乐则心神啸筤,多愁则头面焦枯;。

duō hǎo zé qì zhì kuì yì duō è zé jīng shuǎng bēn téng

这句话大意是:多好则气智溃溢,多恶则精爽奔腾;。

duō shì zé jīn mài qián jí duō jī zé zhì lǜ chén mí

这句话大意是:多事则筋脉干急,多机则智虑沉迷。

cí nǎi fá rén zhī shēng shén wū jīn fǔ shí rén zhī xìng měng wū chái láng

这句话大意是:兹乃伐人之生甚于斤斧,蚀人之性猛于豺狼。

wú jiǔ xíng wú jiǔ zuò wú jiǔ lì wú jiǔ wò wú jiǔ shì wú jiǔ tīng

这句话大意是:无久行,无久坐,无久立,无久卧,无久视,无久听。

bù jī qiáng shí zé pí láo bù kě qiáng yǐn zé wèi zhàng

这句话大意是:不饥强食则脾劳,不渴强饮则胃胀。

tǐ yù shǎo láo shí yù cháng shǎo

这句话大意是:体欲少劳,食欲长少。

láo zé wù guò shǎo wù lìng xū

这句话大意是:劳则勿过,少勿令虚。

dōng zé cháo wù xū xià zé yè wù bǎo

这句话大意是:冬则朝勿虚,夏则夜勿饱。

zǎo qǐ bù zài jī míng qián wǎn qǐ bù guò rì chū hòu

这句话大意是:早起不在鸡鸣前,晚起不过日出后。

xīn nèi chéng zé zhēn rén shǒu qí wèi qì nèi dìng zé xié wù qù qí shēn

这句话大意是:心内澄则真人守其位,气内定则邪物去其身。

xíng qī zhà zé shén bēi xíng zhēng jìng zé shén jū

这句话大意是:行欺诈则神悲,行争竞则神沮。

qīng wǔ wū rén dāng jiǎn suàn shā hài wū wù bì shāng nián

这句话大意是:轻侮于人当减算,煞害于物必伤年。

xíng yī shàn zé hún shén huan chú yī è zé pò shén xǐ

这句话大意是:行一善则魂神欢,除一恶则魄神喜。

hún shén yù rén shēng pò shén yù rén sǐ

这句话大意是:魂神欲人生,魄神欲人死。

cháng yù kuān tài zì jū tián dàn zì shǒu zé shén xíng ān jìng zāi bìng bù shēng

这句话大意是:常欲宽泰自居,恬淡自守,则神形安静,灾病不生。

xian lù bì shū qí míng sǐ jí bì xiāo qí jiù yǎng shēng zhī lǐ jǐn zài cǐ yǐ

现代白话:仙录必书其名,死籍必消其咎,养生之理,尽在此了。

zhì wū liàn qióng dān ér bǔ nǎo huà jīn yè yǐ liú shén cǐ shàng zhēn zhī miào dào fēi shí gǔ dàn xuè yuè fèn ér xiū zhī

这句话大意是:至于炼琼丹而补脑,化金液以留神,此上贞之妙道,非食谷啗血越分而修之。

wàn rén zhī zhōng de zhě shū shǎo shēn kě jiè yān

现代白话:万人之中,得者殊少,深可诫呢。

zhuāng zi yuē shàn yǎng shēng ruò mù yáng shì qí hòu zhě ér biān zhī

这句话大意是:《庄子》曰:"善养生若牧羊,视其后者而鞭之。

zhōu wēi gōng yuē hé wèi

这句话大意是:周威公曰:"何谓?

yuē lǔ yǒu dān bào zhě yán jū ér gǔ yǐn bù yǔ mín gòng lì xíng nián qī shí ér yóu yǒu yīng ér zhī sè

这句话大意是:"曰:"鲁有单豹者,岩居而谷饮,不与民共利,行年七十而犹有婴儿之色。

bù xìng yù è hǔ shā ér shí zhī

这句话大意是:不幸遇饿虎,煞而食之。

yǒu zhāng yì zhě gāo mén xuán báo wú bù zǒu yě

这句话大意是:有张毅者,高门悬薄,无不走也。

xíng nián sì shí ér yǒu nèi rè zhī bìng yǐ sǐ

这句话大意是:行年四十而有内热之病以死。

bào yǎng qí nèi ér hǔ shí qí wài

这句话大意是:豹养其内,而虎食其外;。

yì yǎng qí wài ér bìng gōng qí nèi

这句话大意是:毅养其外,而病攻其内。

cǐ èr zi zhě jiē bù biān qí hòu zhě

这句话大意是:此二子者,皆不鞭其后者。

fu shǒu yī fāng zhī shì zhì yú guò lǐ zhě bù jí yú huì tōng zhī shì zhě biān qí hòu zhě qù qí bù jí ěr

这句话大意是:(夫守一方之事,至于过理者不及于会通之适者,鞭其后者,去其不及耳。

yòu yuē yǎng xíng bì xiān zhī yǐ wù

这句话大意是:又曰:养形必先之以物。

wù yǒu yú ér xíng bù yǎng zhě yǒu zhī yǐ

现代白话:物有馀而形不养者有之了。

yǒu shēng bì xiān wú lí xíng xíng lí ér shēng wáng zhě yǒu zhī yǐ

现代白话:有生必先无离形,形离而生亡者有之了。

qí lái bù néng què qí qù bù néng zhǐ yě

这句话大意是:其来不能却,其去不能止也。

bēi fū

这句话大意是:悲夫!

shì zhī rén yǐ wéi yǎng xíng zú yǐ cún yǎng xíng shén qíng guǒ bù zú yǐ cún shēng

这句话大意是:世之人以为养形足以存,养形神情,果不足以存生。

wén zi yuē tài shàng yǎng shén qí cì yǎng xíng

这句话大意是:《文子》曰:太上养神,其次养形。

shén qīng yì píng bǎi jié jiē níng yǎng shēng zhī běn yě

这句话大意是:神清意平,百节皆宁,养生之本也。

féi jī fū chōng fù cháng kāi shì yù yǎng shēng zhī mò yě

这句话大意是:肥肌肤,充腹肠,开嗜欲,养生之末也。

huái nán zǐ tóng

这句话大意是:(《淮南子》同。

hán zǐ yuē shén bù zhù wū wài zé shēn quán shēn quán zhī wèi de

这句话大意是:《韩子》曰:神不注于外则身全,身全之谓得。

de zhě de shēn yě

这句话大意是:得者,得身也。

lǚ shì chūn qiū yuē fán shù zhī zhǎng yě shùn zhī yě

这句话大意是:《吕氏春秋》曰:凡竖之长也,顺之也。

shǐ shēng bù shùn zhě yù yě

这句话大意是:使生不顺者,欲也。

gù shèng rén bì xiān shì yù

这句话大意是:故圣人必先适欲。

shì jié yě

这句话大意是:(适,节也。

shì dà zé duō yīn tái gāo zé duō yáng

这句话大意是:)室大则多阴,台高则多阳。

duō yīn zé jué duō yáng zé wěi jué yě nì hán jí yě

这句话大意是:多阴则蹶,多阳则痿,(蹶也,逆寒疾也。

wěi bì bù néng xíng

这句话大意是:痿躃不能行。

cǐ yīn yáng bù shì zhī huàn yě

这句话大意是:)此阴阳不适之患也。

shì gù xiān wáng bù chǔ dà shì bù wéi gāo tái

这句话大意是:是故先王不处大室,不为高台。

wèi bù zhòng zhēn yī bù chǎn zhī yǎn qiè

这句话大意是:味不众珍,衣不𬊤(之演切。

这句话大意是:)热。

chǎn rè zé lǐ sāi mài zé bì jié

这句话大意是:𬊤热则理塞,(脉则闭节。

lǐ sāi zé qì bù dá

这句话大意是:)理塞则气不达。

wèi cóng zhēn zé wèi chōng wèi chōng zé zhōng dà mán yīn zhuì bèi yě

这句话大意是:味从珍则胃充,胃充则中大鞔,(音坠,惫也。

zhōng dà mán zé qì bù dá yǐ cǐ qiú cháng shēng qí kě de hu

这句话大意是:)中大鞔则气不达,以此求长生,其可得吗?

xī xiān shèng wáng zhī wèi yuàn yòu yuán chí yě zú yǐ guān wàng láo xíng ér jǐ yǐ

现代白话:昔先圣王之为苑囿园池也,足以观望劳形而己了;。

qí wèi gōng shì tái xiè yě zú yǐ pì zào bèi shī ér jǐ yǐ

现代白话:其为宫室台榭也,足以辟燥备湿而己了;。

qí wèi yǔ mǎ yī qiú yě zú yǐ yì shēn nuǎn hái ér jǐ yǐ

现代白话:其为与马衣裘也,足以逸身暖骸而己了;。

qí wèi yǐn shí yí yīn yí lǐ yě zú yǐ shì wèi chōng xū ér jǐ yǐ

现代白话:其为饮食酏(音移)醴也,足以适味充虚而己了;。

qí wèi shēng sè yīn yuè yě zú yǐ ān xìng zì yú ér jǐ yǐ

现代白话:其为声色音乐也,足以安性自娱而己了。

cǐ wǔ zhě zhī suǒ yǐ yǎng xìng yě fēi hǎo jiǎn ér è fèi yě jié yú xìng yě

这句话大意是:此五者,之所以养性也,非好俭而恶费也,节于性也。

yòu yuē tiān shēng yīn yáng hán shǔ zào shī

这句话大意是:又曰:天生阴阳寒暑燥湿。

sì shí zhī huà wàn wù zhī biàn mò bù wèi lì mò bù wéi hài

这句话大意是:四时之化,万物之变,莫不为利,莫不为害。

shèng rén chá zhī yǐ biàn shēng gù jīng shén ān hu xíng ér nián shòu zhǎng yān

现代白话:圣人察之以便生,故精神安乎形,而年寿长呢。

zhǎng yě zhě fēi duǎn ér xù zhī zhě yě bì qí shù yě

这句话大意是:长也者,非短而续之者也,毕其数也。

bì shù zhī wu zài qù hu hài

这句话大意是:毕数之务在去乎害。

hé wèi qù hài

这句话大意是:何谓去害?

dà gān dà suān dà kǔ dà xīn dà xián wǔ zhě chōng xíng zé shēng hài yǐ

现代白话:大甘大酸大苦大辛大咸,五者充形,则生害了;。

dà xǐ dà nù dà yōu dà kǒng dà āi wǔ zhě jiē shén zé shēng hài yǐ

现代白话:大喜大怒大忧大恐大哀,五者接神,则生害了;。

dà hán dà rè dà zào dà shī dà fēng dà wù liù zhě dòng jīng zé shēng hài yǐ

现代白话:大寒大热大燥大湿大风大雾,六者动精,则生害了。

zhū yán dà zhě jiē yán guò zhì

这句话大意是:(诸言大者,皆言过制。

gù fán yǎng shēng mò ruò zhī běn zhī běn zé jí wú yóu zhì yǐ

现代白话:)故凡养生莫若知本,知本则疾无由至了。

yòu yuē tāng wèn yī yǐn yuē yù qǔ tiān xià ruò hé

这句话大意是:又曰:汤问伊尹曰:"欲取天下,若何?

yī yǐn yuē yù qǔ tiān xià tiān xià kě qǔ

这句话大意是:"伊尹曰:"欲取天下,天下可取。

shēn jiāng xiān qǔ

这句话大意是:身将先取。

shēn xiān wèi tiān xià suǒ qǔ yě

这句话大意是:(身先为天下所取也。

fán shì zhī běn bì xiān zhì shēn

这句话大意是:)凡事之本,必先治身。

sè qí dà bǎo dà bǎo shēn yě

这句话大意是:啬其大宝,(大宝,身也。

yòng xīn qì qí chén còu lǐ suì tōng jīng qì rì xīn xié qì jǐn qù fǎn qí tiān nián cǐ zhī wèi zhēn rén

这句话大意是:)用新弃其陈,凑理遂通,精气日新,邪气尽去,反其天年,此之谓真人。

xī xiān shèng wáng chéng qí shēn ér tiān xià chéng zhì qí shēn ér tiān xià zhì

这句话大意是:昔先圣王成其身而天下成,治其身而天下治。

gù shàn xiǎng zhě bù wū xiǎng wū shēng

这句话大意是:故善响者不于响,于声;。

shàn jǐng zhě bù wū jǐng wū xíng

这句话大意是:善景者不于景于形。

wèi tiān xià zhě bù wū tiān xià wū shēn

这句话大意是:为天下者不于天下,于身。

shī yuē shū rén jūn zǐ qí yí bù tè

现代白话:《诗》曰:"淑人有德行的人,其仪不忒。

qí yí bù tè zhèng shì sì guó

这句话大意是:其仪不忒,正是四国。

yán zhèng zhū shēn yě

这句话大意是:"言正诸身也。

gù fǎn dào ér shēn shàn yǐ xíng yì ér rén shàn yǐ

现代白话:故反道而身善了,行义而人善了。

huái nán zǐ yuē jūn zǐ xíng zhèng qì xiǎo rén xíng xié qì

现代白话:《淮南子》曰:有德行的人行正气,品行较差的人行邪气。

nèi biàn wū xìng wài hé wū yì

这句话大意是:内便于性,外合于义。

xún lǐ ér dòng bù xì wū wù zhě zhèng qì yě

这句话大意是:循理而动,不系于物者,正气也。

zhòng wū zī wèi yín wū shēng sè fā wū xǐ nù bù gù hòu huàn zhě xié qì yě

这句话大意是:重于滋味,淫于声色,发于喜怒,不顾后患者,邪气也。

yá yǔ zhèng xiāng shāng yù yǔ xìng xiāng hài bù kě liǎng lì yī zhì yī fèi gù shèng rén sǔn yù ér cóng shì wū xìng

这句话大意是:邪与正相伤,欲与性相害,不可两立,一置一废,故圣人损欲而从事于性。

fán zhì shēn yǎng xìng jié qǐn chǔ shì yǐn shí hé xǐ nù biàn dòng jìng ér xié qì zì bù shēng

这句话大意是:凡治身养性,节寝处,适饮食,和喜怒,便动静,而邪气自不生。

qǐ ruò yōu jiǎ cī zhī xìng cuó jū zhī fā ér yù bèi zhī zāi

现代白话:岂若忧瘕疵之兴,痤疽之发,而豫备之啊?

yòu yuē jīn wàn wù zhī lái zhuó bá wú xìng shou qiān qǔ wú jīng shì ruò quán yuán suī yù wù lǐn yōng kě de hu hú fu shù mù guàn yǐ lǎo shuǐ chóu yǐ féi rǎng shí rén yǎng zhī yī rén bá zhī zé bì wú yú niè

现代白话:又曰:今万物之来擢拔我性,扌搴取我精,势若泉源,虽欲勿廪,庸可得乎h囫夫树木,灌以潦水,畴以肥壤,十人养之,一人拔之,则必无馀蘖。

kuàng yǐ yī guó tóng fá zhī suī yù jiǔ shēng qǐ kě de zāi

现代白话:况以一国同伐之,虽欲久生,岂可得啊?

jīn pén shuǐ zài tíng qīng zhī zhōng rì wèi néng jiàn méi jié zhuó zhī bù guò yī náo ér bù néng chá fāng yuán

这句话大意是:今盆水在廷,清之终日,未能见眉睫,浊之不过一挠,而不能察方员。

rén shén yì zhuó ér nán qīng yóu pén shuǐ zhī lèi yě

这句话大意是:人神易浊而难清,犹盆水之类也。

yòu yuē fu shuǐ zhī xìng qīng ér shā tǔ mì zhī rén zhī xìng ān ér shì yù luàn zhī

这句话大意是:又曰:夫水之性清而沙土汨之,人之性安而嗜欲乱之。

fū rén zhī suǒ shòu wū xìng zhě ěr mù zhī wū shēng sè yě bí kǒu zhī wū fāng chòu yě

这句话大意是:夫人之所授于性者,耳目之于声色也,鼻口之于芳臭也;。

jī fū zhī wū hán nuǎn yě qí qíng yī yě

这句话大意是:肌肤之于寒暖也,其情一也。

huò tōng wū shén míng huò bù miǎn wū chī kuáng zhě hé yě

这句话大意是:或通于神明,或不免于痴狂者何也?

qí suǒ yǐ wéi zhì zhě yì yě

这句话大意是:其所以为制者,异也。

shì gù shén zhě zhì zhī yuān yě shén qīng zé zhì míng yǐ

现代白话:是故神者,智之渊也,神清则智明了。

zhì xīn zhī fǔ yě zhì gōng zé xīn píng yǐ

现代白话:智,心之府也,智公则心平了。

rén mò jiàn wū liú mò ér jiàn wū zhǐ shuǐ zhě yǐ qí jìng yě

这句话大意是:人莫鉴于流沫而鉴于止水者,以其静也。

mò kuī wū shēng tiě ér kuī wū míng jìng zhě yǐ qí yì yě

这句话大意是:莫窥于生铁而窥于明镜者,以其易也。

fu wéi yì qiě jìng gù néng xíng wù zhī qíng xìng yóu cǐ guān zhī yòng zhě yě

这句话大意是:夫惟易且静,故能形物之情性,由此观之用者也。

shì gù xū shì shēng bái jí xiáng zhǐ yān

现代白话:是故虚室生白,吉祥止呢。

yòu yuē shèng rén bù biàn qí yi bù yì qí cháng fàng zhǔn xiū shéng qū yīn qí dāng

这句话大意是:又曰:圣人不变其宜,不易其常,放准修绳,曲因其当。

fu xǐ nù zhě dào zhī yá

这句话大意是:夫喜怒者,道之邪;。

bēi yōu zhě dé zhī shī

这句话大意是:悲忧者,德之失;。

hǎo zēng zhě xīn zhī guò

这句话大意是:好憎者,心之过;。

shì yù zhě xìng zhī lèi

这句话大意是:嗜欲者,性之累。

fu dà nù pò yīn dà xǐ zhuì yáng báo qì fā yīn jīng bù wèi kuáng

这句话大意是:夫大怒破阴,大喜坠阳,薄气发瘖,惊怖为狂。

yōu bēi duō xī bìng nǎi chéng jī

这句话大意是:忧悲多悉,病乃成积;。

hǎo zēng fán duō huò nǎi xiāng suí

这句话大意是:好憎繁多,祸乃相随。

gù xīn bù yōu lè dé zhī zhì yě

这句话大意是:故心不忧,乐德之至也;。

xìng ér bù biàn jìng zhī zhì yě

这句话大意是:性而不变,静之至也。

shì yù bù zài xū zhī zhì yě wú suǒ ài zēng píng zhī zhì yě bù yǔ wù sàn cuì zhī zhì yě

这句话大意是:嗜欲不载,虚之至也:无所爱憎,平之至也:不与物散,粹之至也。

néng cǐ wǔ zhě zé tōng yú shén míng

这句话大意是:能此五者,则通于神明。

tōng yú shén míng zhě de qí nèi zhě yě

这句话大意是:通于神明者,得其内者也。

bào pǔ zǐ nèi piān yuē fu tài yuán zhī shān nán zhī yì qiú

这句话大意是:《抱朴子·内篇》曰:夫太元之山,难知易求。

bù tiān bù de bù chén bù fú

这句话大意是:不天不地,不沉不浮;。

jué xiǎn miǎn miǎo cuī wēi qí qū

这句话大意是:绝险缅邈,崔巍崎岖;。

hé qì yān yūn shén tóng bìng yóu

这句话大意是:和气烟缊,神童并游;。

yù jǐng hóng yǎo guàn gài yán xiū

这句话大意是:玉井泓窈,灌溉延休;。

bǎi èr shí guān cáo fǔ xiāng yóu

这句话大意是:百二十官,曹府相由;。

lí kǎn liè wèi xuán zhī wàn zhū

这句话大意是:离坎列位,玄芝万株;。

jiàng shù tè shēng qí shí rú zhū

这句话大意是:绛树特生,其实如珠;。

jīn yù cuó é lǐ quán chū yú

这句话大意是:金玉嵯峨,醴泉出隅;。

hái nián zhī tǔ gān qí qīng liú

这句话大意是:还年之土,甘其清流;。

zi néng xiū zhī sōng qiáo tóng chóu

这句话大意是:子能修之,松乔同俦。

cǐ yī shān yě

这句话大意是:此一山也。

zhǎng gǔ zhī shān yǎo yǎo wēi wēi

这句话大意是:长谷之山,杳杳巍巍。

xuán líng piāo piāo yù yè fēi fēi

这句话大意是:玄灵飘飘,玉液霏霏;。

jīn zǐ zhī fáng zài hu qí wēi

这句话大意是:金紫之房,在乎其隈;。

yú rén jìng wǎng zhì jiē sǐ guī

这句话大意是:愚人竞往,至皆死归;。

yǒu dào zhī shì dēng zhī bù shuāi

这句话大意是:有道之士,登之不衰;。

cǎi fú huáng jīng yǐ zhì tiān fēi

这句话大意是:彩服黄精,以致天飞。

cǐ èr shān yě gǔ xián zhī suǒ mì zǐ jīng sī zhī

这句话大意是:此二山也,古贤之所秘,子精思之。

yòu yuē fán yǎng shēng zhě yù lìng duō wén ér guì yào bó jiàn ér zé shàn

这句话大意是:又曰:凡养生者,欲令多闻而贵要,博见而择善。

piān xié tíng shì bù zú bì lài yě

这句话大意是:偏胁筳事,不足必赖也。

yòu hào shì zhī tú

这句话大意是:又好事之徒,。

gè fú qí suǒ zhǎng

这句话大意是:各伏其所长,。

zhī xuán sù zhī shù zhě zé yuē wéi fáng zhōng zhī shù kě yǐ dù shì yǐ

现代白话:知玄素之术者则曰:"帷房中之术能够度世了",。

míng tǔ nà zhī dào zhě zé yuē wéi xíng qì zú yǐ yán shòu yǐ

现代白话:明吐纳之道者则曰"惟行气足以延寿了",。

zhī qū shēn zhī fǎ zhě zé yuē wéi dǎo yǐn kě yǐ nán lǎo yǐ

现代白话:知屈伸之法者则曰:"惟导引能够难老了",。

zhī cǎo mù zhī fāng zhě zé yuē wéi qí yào kě yǐ wú qióng yǐ

现代白话:知草木之方者则曰:"惟奇药能够无穷了",。

xué dào zhī bù néng chéng jiù

这句话大意是:学道之不能成就,。

yóu hu piān kū zhī ruò cǐ yě

这句话大意是:由乎偏枯之若此也。

yòu yuē yú zǔ hóng lú shǎo shí dāng wèi lín yǎn lìng yún cǐ xiàn yǒu mín jiā shì shòu kǎo huò chū bǎi suì huò bā jiǔ shí

这句话大意是:又曰:余祖鸿胪,少时当为临沇令,云此县有民家世寿考,或出百岁,或八九十。

hòu xǐ qù zǐ sūn zhuǎn duō yāo zhé

这句话大意是:后徙去,子孙转多夭折。

tā rén jū qí gù zhái hòu yì lěi shì shòu kǎo

这句话大意是:他人居其故宅,后亦累世寿考。

yóu cǐ nǎi jué shì zhái zhī suǒ wéi ér bù zhī hé

这句话大意是:由此乃觉是宅之所为,而不知何。

yí qí jǐng shuǐ shū chì nǎi shì jué jǐng zuǒ yòu de gǔ rén mái dān shā shù shí hú qù jǐng shù chǐ cǐ dān shā zhī yīn quán jiàn rù jǐng shì yǐ yǐn qí shuǐ ér de shòu

这句话大意是:疑其井水殊赤,乃试掘井左右,得古人埋丹砂数十斛,去井数尺,此丹砂汁因泉渐入井,是以饮其水而得寿。

kuàng nǎi liàn dān shā ér fú zhī hu

这句话大意是:况乃炼丹砂而服之吗?

yòu yuē rén yì yǒu bù bìng zhě gè yǒu suǒ zhì shè shēng

这句话大意是:又曰:人亦有不病者,各有所制摄生。

shí bù yù bǎo mián bù yù shàn xīng xià bù wò

这句话大意是:食不欲饱,眠不欲扇,星下不卧。

lǐ yǔ yuē rén zài rén jiān rì shī yī rì

这句话大意是:里语曰:"人在人间,日失一日。

rú qiān niú yǐ yì tú suǒ miáo wéi yī bù qù sǐ zhuǎn jìn yě

这句话大意是:"如牵牛以诣屠所,描帏一步,去死转近也。

fu rù jiǔ quán zhī xià cháng yè wǎng jí shǐ wèi lóu yǐ zhī liáng zhōng yǔ chén āi hé tǐ lìng rén dá rán xīn rè

这句话大意是:夫入九泉之下,长夜罔极,始为蝼蚁之粮,终与尘埃合体,令人怛然心热。

qiú shēng zhī zhì hé kě bù yíng

这句话大意是:求生之志,何可不营?

xīn lùn yuē qǔ yáng hòu wáng gēn yíng fāng shì xī mén jūn huì cóng qí xué yǎng shēng què lǎo zhī shù

这句话大意是:《新论》曰:曲阳侯王根迎方士西门君惠,从其学养生却老之术。

jūn huì yuē guī hè chēng sān qiān suì yǐ rén zhī cái hé nǎi bù rú chóng niǎo yé

这句话大意是:君惠曰:"龟鹤称三千岁,以人之才,何乃不如虫鸟耶?

bái hǔ tōng yuē nán zǐ liù shí bì fáng hù suǒ yǐ fǔ shuāi gù zhòng xìng mìng yě

这句话大意是:《白虎通》曰:男子六十闭房户,所以辅衰故,重性命也。

kuài jī diǎn lù yuē wáng chōng nián jiàn qī shí nǎi zuò yǎng shēng zhī shū fán shí liù piān yǎng qì zì shǒu bì míng sè cōng ài jīng zì fǔ fú yào dǎo yǐn shù jī huò dào

这句话大意是:《会稽典录》曰:王充年渐七十,乃作养生之书,凡十六篇,养气自守,闭明塞聪,爱精自辅,服药导引,庶几获道。

liú gēn bié zhuàn yuē qǔ qī suì nán chǐ nǚ fā yǔ jǐ jìn gòu hé shāo fú zhī yī suì zé bù zhī lǎo

这句话大意是:《刘根别传》曰:取七岁男齿女发,与己劲垢合烧,服之一岁,则不知老;。

cháng wèi zhī shǐ lǎo yǒu shǎo róng yě

这句话大意是:常为之,使老有少容也。

jī kāng yǎng shēng lùn yuē yǎng shēng yǒu wǔ nán

这句话大意是:嵇康《养生论》曰:养生有五难;。

míng lì bù jiǎn cǐ yī nán yě

这句话大意是:名利不减,此一难也;。

xǐ nù bù chú cǐ èr nán yě

这句话大意是:喜怒不除,此二难也;。

shēng sè bù qù cǐ sān nán yě

这句话大意是:声色不去,此三难也;。

zī wèi bù jué cǐ sì nán yě

这句话大意是:滋味不绝,此四难也;。

shén lǜ jīng sàn cǐ wǔ nán yě

这句话大意是:神虑精散,此五难也。

wǔ zhàng bì cún suī xīn xī nán lǎo kǒu sòng zhì yán jǔ jué yīng huá hū xī tài yáng bù néng bù yāo qí nián yě

这句话大意是:五丈必存,虽心希难老,口诵至言,咀嚼英华,呼吸太阳,不能不夭其年也。

wǔ zhě wú wū xiōng zhōng zé xìn shùn rì shēn xuán dé rì quán bù qí xǐ ér zì fú bù qiú shòu ér zì yán cǐ yǎng shēng dà lǐ suǒ guī yě

这句话大意是:五者无于胸中,则信顺日深,玄德日全,不祈喜而自福,不求寿而自延,此养生大理所归也。

yòu yuē fu wèi jia wū yáng shì piān yǒu yī gài zhī gōng zhě

这句话大意是:又曰:夫为稼于阳,世偏有一溉之功者。

suī zhōng guī wū jiāo làn bì yī gài zhě hòu kū rán zé yī gài zhī yì gù bù kě wū yě

这句话大意是:虽终归于焦烂,必一溉者后枯,然则一溉之益,固不可诬也。

ér shì cháng wèi yī nù bù zú yǐ qīn xìng yī āi bù zú yǐ shāng shēn qīng ér sì zhī shì yóu bù shí yī gài zhī yì ér wàng jiā gǔ wū hàn miáo zhě yě

这句话大意是:而世常谓一怒不足以侵性,一哀不足以伤身,轻而肆之,是犹不识一溉之益,而望嘉谷于旱苗者也。

shì yǐ jūn zǐ zhī xíng shì shén yǐ lì shén xū xíng yǐ cún

现代白话:是以有德行的人知形恃神以立,神须形以存。

wù shēng lǐ zhī yì shī zhī yī guò zhī hài shēng gù xiū xìng yǐ bǎo shén ān xīn yǐ quán shēn ài zēng bù qī wū qíng yōu xǐ bù liú wū xīn bó rán wú gǎn ér tǐ qì hé píng

这句话大意是:悟生理之易失,知一过之害生,故修性以保神,安心以全身,爱憎不栖于情,忧喜不留于心,泊然无感而体气和平。

yòu hū xī tǔ nà fú shí yǎng shēn shǐ xíng shén xiāng qīn biǎo lǐ jù jì yě

这句话大意是:又呼吸吐纳,服食养身,使形神相亲,表里俱济也。

fu zhòng tián zhě yī mǔ shí hú wèi zhī liáng tián cǐ tiān xià tōng chēng yě

这句话大意是:夫种田者,一亩十斛谓之良田,此天下通称也。

bù zhī qū zhǒng kě bǎi yú hú tián zhǒng yī yě

这句话大意是:不知区种可百馀斛,田种一也。

zhì wū shù yǎng bù tóng zé gōng shōu xiāng xuán

这句话大意是:至于树养不同,则功收相悬。

wèi shāng wú shí bèi zhī jià nóng yú bǎi hú zhī wàng cǐ shǒu cháng ér bù biàn zhě yě

这句话大意是:谓商无十倍之价,农于百斛之望,此守常而不变者也。

qiě dòu lìng rén zhòng yú lìng rén míng hé huān juān fèn xuān cǎo wàng yōu yú zhì suǒ zhī yě

这句话大意是:且豆令人重,榆令人瞑,合欢蠲忿,萱草忘忧,愚智所知也。

xūn xīn hài tóng tún yú bù yǎng shì suǒ shí yě

这句话大意是:薰辛害同,豚鱼不养,世所识也。

shī chù tóu ér hēi shè shí bǎi ér xiāng jǐng chù xiǎn ér yǐng chǐ jū jìn ér huáng

这句话大意是:虱处头而黑,麝食柏而香,颈处险而瘿,齿居晋而黄。

tuī cǐ ér yán fán suǒ shí zhī qì zhēng xìng rǎn shēn mò bù xiāng yìng

这句话大意是:推此而言,凡所食之气,蒸性染身,莫不相应。

qǐ wéi zhēng zhī shǐ zhòng ér wú shǐ qīng hài zhī shǐ àn ér wú shǐ míng xūn zhī shǐ huáng ér wú shǐ jiān fēn zhī shǐ xiāng ér wú shǐ yán zāi

现代白话:岂惟蒸之使重而无使轻,害之使暗而无使明,薰之使黄而无使坚,芬之使香而无使延啊?

gù shén nóng yuē shàng yào yǎng mìng zhōng yào yǎng xìng zhě chéng zhī xìng mìng zhī lǐ yīn fǔ yǎng yǐ tōng yě

这句话大意是:故神农曰"上药养命,中药养性"者,诚知性命之理因辅养以通也。

ér shì rén bù chá wéi wǔ gǔ shì shì shēng sè shì dān

这句话大意是:而世人不察,惟五谷是嗜,声色是耽;。

mù huò xuán huáng ěr wu yín wā

这句话大意是:目惑玄黄,耳务淫哇;。

zī wèi jiān qí fǔ zāng lǐ láo zhǔ qí cháng wèi xiāng fāng fǔ qí gǔ suǐ xǐ nù bèi qí zhèng qì sī lǜ xiāo qí jīng shén āi yuè yāng qí píng cuì

这句话大意是:滋味煎其腑脏,醴醪煮其肠胃,香芳腐其骨髓,喜怒悖其正气,思虑消其精神,哀乐殃其平粹。

fu yǐ zuì ěr zhī qū gōng zhī zhě fēi yī tú

现代白话:夫以蕞你之躯,攻之者非一途;。

yì jié zhī shēn ér nèi wài shòu dí

这句话大意是:易竭之身,而内外授敌;。

shēn fēi mù shí qí néng jiǔ hu

这句话大意是:身非木石,其能久吗?

shén xiān chuán yuē péng zǔ yún yǎng shòu zhī dào dàn mò shāng zhī ér jǐ

这句话大意是:《神仙传》曰:彭祖云:"养寿之道,但莫伤之而己。

fu dōng wēn xià liáng bù shī sì shí zhī hé suǒ yǐ shì shēn yě

这句话大意是:夫冬温夏凉,不失四时之和,所以适身也。

měi sè shū zī ān xián xìng lè bù zhì sī yù zhī gǎn suǒ yǐ tōng shén yě

这句话大意是:美色淑姿,安闲性乐,不致思欲之感,所以通神也。

chē fú wēi yí zhī zú wú qiú suǒ yǐ yī zhì yě

这句话大意是:车服威仪,知足无求,所以一志也。

bā yīn wǔ sè yǐ yǎng shì tīng zhī huan suǒ yǐ dǎo xīn yě

这句话大意是:八音五色,以养视听之欢,所以导心也。

fán cǐ jiē yǐ yǎng shòu ér bù néng zhēn zhuó zhī zhě fǎn yǐ sù huàn

这句话大意是:凡此皆以养寿,而不能斟酌之者,反以速患。

gǔ zhī zhì rén kǒng xià cái zhī zǐ bù shí shì yí liú dùn bù hái gù jué qí yuán gù jīng yǒu shàng shì bié chuáng zhōng shì yì bèi

这句话大意是:古之至人,恐下才之子不识事宜,流遁不还,故绝其源,故经有"上士别床,中士异被;。

fú yào bǎi guò bù rú dú wò

这句话大意是:服药百过,不如独卧;。

sè shǐ mù máng shēng shòu yǎn lóng wèi lìng kǒu shuǎng

这句话大意是:色使目盲,声授鼹聋,味令口爽"。

yán ruò néng jié xuān qí yi shì yì yáng qí tōng sāi zhě bù jiǎn nián suàn ér de qí yì

这句话大意是:言若能节宣其宜适,抑扬其通塞者,不减年算而得其益。

fán cǐ zhī lèi pì yóu shuǐ huǒ kě fǒu shī shì fǎn wéi hài ěr

这句话大意是:凡此之类,譬犹水火,可否失适,反为害耳。

rén bù zhī qí jīng mài sǔn shāng xuè qì bù zú ròu lǐ kōng shū suǐ nǎo bù shí tī ji xiān bìng gù wèi wài wù suǒ fàn yīn fēng hán jiǔ sè yǐ fā zhī ěr

这句话大意是:人不知其经脉损伤,血气不足,肉理空疏,髓脑不实,体己先病,故为外物所犯,因风寒酒色以发之耳。

ruò běn chōng shí qǐ yǒu bìng hu

这句话大意是:若本充实,岂有病吗?

fán yuǎn sī qíng yù shāng rén yōu chóu bēi āi shāng rén xǐ lè guò liàng shāng rén fèn nù bù jiě shāng rén jí jí suǒ yuàn shāng rén qī qī suǒ huàn shāng rén hán nuǎn shī jié shāng rén yīn yáng bù jiāo shāng rén

这句话大意是:凡远思氰唷伤人,忧愁悲哀伤人,喜乐过量伤人,忿怒不解伤人,汲汲所愿伤人,戚戚所患伤人,寒暖失节伤人,阴阳不交伤人。

rén suǒ shāng zhě qí zhòng ér dú zé fáng shì bù yì huò zāi

现代白话:人所伤者其众,而独责房室,不亦惑啊?

nán nǚ xiāng chéng yóu tiān dì xiāng shēng yě suǒ yǐ dào yǎng shén qì shǐ rén bù shī qí hé

这句话大意是:男女相成,犹天地相生也,所以道养神气,使人不失其和。

tiān dì de jiāo jiē zhī dào gù wú zhōng jìng zhī xiàn

这句话大意是:天地得交接之道,故无终竟之限;。

rén shī jiāo jiē zhī dào gù yǒu cán shé zhī qī

这句话大意是:人失交接之道,故有残折之期。

néng bì zhòng shāng zhī shì de yīn yáng zhī shù zé bù sǐ zhī dào yě

这句话大意是:能避众伤之事,得阴阳之术,则不死之道也。

tiān dì zhòu lí ér yè hé yī suì sān bǎi liù shí jiāo jīng qì hé hé zhě yǒu sì gù néng shēng yù wàn wù bù zhī qióng jí

这句话大意是:天地昼离而夜合,一岁三百六十交,精气和合者有四,故能生育万物,不知穷极。

rén néng zé zhī kě yǐ cháng cún

现代白话:人能则之,能够长存。

cì zé yǒu fú qì de qí dào zé xié qì bù néng rù zhì shēn zhī běn yào yě

这句话大意是:次则有服气得其道,则邪气不能入,治身之本要也。

qí yú lì cáng dǎo yǐn zhī shù jí niàn tǐ zhōng wàn shén yǒu hán yǐng zhōng xíng zhī shì bù rán yú xīn zhì yě

这句话大意是:其馀历藏导引之术,及念体中万神有含影中形之事,不然于心志也。

rén néng ài jīng yǎng tǐ fú qì liàn shén zé wàn shén zì shǒu

这句话大意是:人能爱精养体,服气炼神,则万神自守。

qí bù rán zhě yíng wèi kū pí wàn shén zì shì fēi sī niàn suǒ liú zhě yě

这句话大意是:其不然者,营卫枯疲,万神自逝,非思念所留者也。

wèi zhì yuē wú pǔ cháng wèn dào wū huá tā tā wèi pǔ yuē rén tǐ yù de láo dòng dàn bù dàng shǐ jí ěr

这句话大意是:《魏志》曰:吴普尝问道于华他,他谓普曰:"人体欲得劳动,但不当使极耳。

rú yáo dòng zé gǔ qì yì xiāo xuè mài tōng liú bìng bù dé shēng

这句话大意是:如摇动则谷气易消,血脉通流,病不得生。

pì yóu hù shū bù dù liú shuǐ bù fǔ yǐ qí cháng dòng gù yě

这句话大意是:譬犹户枢不蠹,流水不腐,以其常动故也。

shì yǐ xiān zhě jí hàn shí yǒu shì jūn jiù wèi dǎo yǐn zhī shì xióng jīng chī gù yǐn wǎn yāo tǐ dòng zhū guān jié yǐ qiú nán lǎo

这句话大意是:是以仙者及汉时有士君,旧为导引之事,熊经鵄顾,引挽腰体,动诸关节,以求难老。

wú yǒu yī shù míng wǔ qín zhī xì rǔ kě xíng zhī

现代白话:我有一术,名五禽之戏,你可行之。

yī yuē hǔ èr yuē lù sān yuē xióng sì yuē yuán wǔ yuē niǎo

这句话大意是:一曰虎,二曰鹿,三曰熊,四曰猿,五曰鸟。

yì yǐ chú jí bìng lì tí zú yǐ dāng dǎo yǐn

这句话大意是:亦以除疾,并利蹄足,以当导引。

tǐ zhōng bù kuài qǐ zuò yī qín zhī xì

这句话大意是:体中不快,起作一禽之戏。

pǔ shī xíng zhī suì nián jiǔ shí yú

这句话大意是:普施行之,遂年九十馀。

bó wù zhì yuē wèi wǔ dì wèn fēng jūn dá yǎng shēng zhī shù

这句话大意是:《博物志》曰:魏武帝问封君达养生之术。

jūn dá yuē tǐ yù cháng láo shí yù cháng shǎo láo wú guò xū

这句话大意是:君达曰:"体欲常劳,食欲常少,劳无过虚。

shěng féi nóng jié xián suān jiǎn sī lǜ sǔn xǐ nù chú chí zhú shèn fáng shì

这句话大意是:省肥浓,节咸酸,减思虑,损喜怒,除驰逐,慎房室。

chūn xià shī xiě qiū dōng xián cáng

这句话大意是:春夏施写,秋冬闲藏。

wǔ dì xíng zhī yǒu xiào

这句话大意是:"武帝行之,有效。

gāo chén yǎng shēng lùn yuē wáng shū hé gāo píng rén yě

这句话大意是:高湛《养生论》曰:王叔和,高平人也。

bó hǎo jīng fāng dòng shí shè shēng zhī dào

这句话大意是:博好经方,洞识摄生之道。

cháng wèi rén yuē shí bù yù zá zá zé huò yǒu suǒ fàn dāng shí huò wú zāi huàn jī jiǔ wéi rén zuò jí

这句话大意是:尝谓人曰:"食不欲杂,杂则或有所犯,当时或无灾患,积久为人作疾。

xún cháng yǐn shí měi lìng de suǒ duō cān lìng rén péng hēng duǎn qì huò zhì bào jí

这句话大意是:"寻常饮食,每令得所多餐,令人彭亨短气,或致暴疾。

xià zhì qiū fēn shǎo shí féi nì bǐng huò zhī shǔ cǐ wù yǔ jiǔ shí guā guǒ xiāng fáng dāng shí bù bì xí bìng rù qiū jié biàn yáng xiāo yīn xi hán qì hū zhì duō zhū bào zú liáng yóu shè xià qǔ lěng dà guò yǐn shí bù jié gù yě

这句话大意是:夏至秋分,少食肥腻饼臛之属,此物与酒食瓜果相妨,当时不必习病,入秋节变,阳消阴息,寒气忽至,多诸暴卒,良由涉夏取冷大过,饮食不节故也。

ér bù dá zhě jiē yǐ bìng zhì zhī rì biàn wèi shì shòu bìng zhī shǐ ér bù zhī qí suǒ yóu lái zhě jiàn yǐ

现代白话:而不达者皆以病至之日便谓是授病之始,而不知其所由来者渐了。

qǐ bù huò zāi

现代白话:岂不惑啊?

yǎng shēng yào yuē qǐ dōng xiàng zuò yǐ liǎng shǒu xiāng mó lìng rè

这句话大意是:《养生要》曰:起,东向坐,以两手相摩令热。

yǐ shǒu mó é shàng zhì dǐng shàng mǎn èr jiǔ zhǐ míng yuē cún ní wán

这句话大意是:以手摩额,上至顶上,满二九止,名曰存泥丸。

yòu qīng dàn chū qǐ yǐ liǎng shǒu rén liǎng ěr jí shàng xià zhī èr qī zhǐ lìng rén bù lóng

这句话大意是:又清旦初起,以两手人两耳极上下之,二七止,令人不聋。

cì suō bí bì qì yòu shǒu cóng tóu shàng yǐn zuǒ ěr èr qī zhǐ

这句话大意是:次缩鼻闭气,右手从头上引左耳,二七止。

cì yǐn liǎng fà bìn jǔ zhī lìng rén xuè qì liú tōng tóu bù bái

这句话大意是:次引两发鬓举之,令人血气流通,头不白。

yòu mó shǒu lìng rè yǐ mó shēn tǐ cóng shàng zhì xià míng qián yù

这句话大意是:又摩手令热,以摩身体,从上至下,名干浴。

lìng rén shèng fēng hán shí qì hán rè tóu tòng bǎi bìng jiē chú

这句话大意是:令人胜风寒、时气、寒热、头痛,百病皆除。

zhuāng zi yuē chuī xǔ hū xī tǔ gù nà xīn xióng jīng niǎo shēn wéi shòu ér jǐ yǐ

现代白话:《庄子》曰:吹喣呼吸,吐故纳新,熊经鸟伸,为寿而己了。

cǐ dào yǐn zhī shì yǎng xíng zhī rén yě

这句话大意是:此道引之士,养形之人也。

péng zǔ shòu kǎo zhě zhī suǒ hǎo yě

这句话大意是:彭祖寿考者之所好也。

yǎng shēng yào fú qì jīng yuē dào zhě qì yě bǎo qì dé dào cháng cún

这句话大意是:《养生要·伏气经》曰:道者,气也,宝气得道长存。

shén zhě jīng yě bǎo jīng zé shén míng cháng shēng

这句话大意是:神者,精也,宝精则神明长生。

jīng zhě xuè mài zhī chuān liú shǒu gǔ zhī líng shén

这句话大意是:精者,血脉之川流,守骨之灵神。

jīng qù zé gǔ kū gǔ kū zé sǐ yǐ shì yǐ wéi dào zhě wu bǎo qí jīng

现代白话:精去则骨枯,骨枯则死了,是以为道者务宝其精。

cóng yè bàn zhì rì zhōng wéi shēng qì shí zhèng jiāng pū míng mù wò gù wò gù zhě rú yīng ér zhī juǎn shǒu

这句话大意是:从夜半至日中为生气时,正僵仆,瞑目握固,(握固者,如婴儿之卷手。

bì qì bù xī wū xīn zhōng shù zhì shēng èr bǎi nǎi kǒu tǔ qì chū zhī yuē zēng xī

这句话大意是:)闭气不息,于心中数至生二百,乃口吐气出之,曰增息。

rú cǐ shēn shén jù wǔ zàng ān

这句话大意是:如此身神具,五藏安。

néng bì qì shù zhì èr bǎi wǔ shí huá gài míng huà gài méi yě

这句话大意是:能闭气数至二百五十,华盖明,(化盖,眉也。

ěr mù cōng jǔ wú bìng yá bù rù

这句话大意是:)耳目聪,举无病,邪不入。

bǎo qì yī míng yuē xíng qì yī míng cháng xī

这句话大意是:宝气,一名曰行气,一名长息。

qí fǎ zhèng jiāng pū xú shù lǐ quán lǐ quán tuò yě

这句话大意是:其法:正僵仆,徐潄澧泉(澧泉,唾也。

ér yàn zhī

这句话大意是:)而咽之。

yīn xíng qì kǒu dàn tǔ qì bí dàn nèi qì xú suō yǐn zhī mò dà jí mǎn zhě nán hái rù wǔ xi jǐ yī xī zì kě tǔ yě

这句话大意是:因行气,口但吐气,鼻但内气,徐缩引之,莫大极,满者难还入五息,己一息,自可吐也。

yī xī shù zhī zhì jiǔ shí xi pín shēn qì fù wèi zhī mǎn sì jiǔ sān bǎi liù shí xi wèi yī jìng yàn zhī nǎi bí nèi qì yě

这句话大意是:一息数之至九十息,频伸讫,复为之,满四九三百六十息为一竟,咽之,乃鼻内气也。

bù ěr huò lìng hāi fán nèi qì shàng wài tǔ qì zé qì bù liú zì jué zhōu shēn yě

现代白话:不你或令咳,凡内气上外吐气,则气不流自觉周身也。

bào pǔ zǐ yuē chéng yáng xì jiǎn shǎo shí xíng liè duò kōng zhǒng zhōng jī è jiàn zhǒng zhōng xiān yǒu dà guī shuò shuò huí zhuǎn suǒ xiàng wú cháng zhāng kǒu tūn qì huò fǔ huò yǎng

这句话大意是:《抱朴子》曰:城阳郄俭,少时行猎,堕空冢中,饥饿,见冢中先有大龟,数数回转,所向无常,张口吞气,或俯或仰。

jiǎn sù yì wén guī néng dǎo yǐn nǎi shì suí guī suǒ wéi suì bù fù jī

这句话大意是:俭素亦闻龟能导引,乃试随龟所为,遂不复饥。

bǎi yú rì hòu rén yǒu ǒu kuī zhǒng zhōng jiàn jiǎn ér chū zhī

这句话大意是:百馀日后,人有偶窥冢中,见俭而出之。

hòu jìng néng yàn qì duàn gǔ

这句话大意是:后竟能咽气断谷。

wèi wáng jū zhì tǔ shì zhōng xián shì zhī yī nián bù shí yán sè yuè zé qì lì zì ruò

这句话大意是:魏王拘置土室中闲试之,一年不食,颜色悦泽,气力自若。

yòu yuē ěr nǎi jǔ xī bǎo huá gǔ shén dà qīng wài zhēn wǔ yào nèi shǒu jiǔ jīng

现代白话:又曰:你乃咀吸宝华,谷神大清,外珍五耀,内守九精。

xiū yǎng zá jué yuē lǎo zi yún xuán pìn zhī mén shì wèi tiān dì gēn

这句话大意是:《修养杂诀》曰:老子云:玄牝之门,是谓天地根。

mián mián ruò cún yòng zhī bù qín

这句话大意是:绵绵若存,用之不勤。

yán kǒu bí yě

这句话大意是:"言口鼻也。

tiān dì zhī mén yǐ tǔ nà yīn yáng shēng sǐ zhī qì

这句话大意是:天地之门以吐纳阴阳生死之气。

měi zhì dàn miàn xiàng wǔ zhǎn liǎng shǒu wū xī zhī shàng xú àn nà bǎi jié kǒu tǔ zhuó qì bí yǐn qīng qì suǒ yǐ tǔ gù nà xīn

这句话大意是:每至旦,面向午,展两手于膝之上,徐按捺百节,口吐浊气,鼻引清气,所以吐故纳新。

shì cù qì liáng jiǔ xú xú tǔ zhī réng yǐ zuǒ yòu shǒu shàng xià qián hòu zhí

这句话大意是:是蹙气良久,徐徐吐之,仍以左右手上下前后拓。

qǔ qì zhī shí yì xiǎng tài hé yuán qì xià rù máo jì liú yú wǔ zàng sì zhī jiē shòu qí rùn rú shān nà yún rú de shòu zé

这句话大意是:取气之时,意想太和,元气下入毛际,流于五脏,四支皆授其润,如山纳云,如地授泽。

ruò qì tōng zé jìng fù zhōng yàn yàn zhuàn dòng

这句话大意是:若气通则竟腹中咽,咽转动。

ruò de shí tōng jí jìng shēn tǐ rùn zé ér guāng sè huàn ěr mù cōng míng yǐn shí yǒu wèi qì lì bèi jiā zhū jí qù yǐ

现代白话:若得十通,即竟,身体润泽而光色涣,耳目聪明,饮食有味,气力倍加,诸疾去了。

shǒu jiǔ jīng fǎ yán yuē shēng qì shí

这句话大意是:《守九精法言》曰:生气时,。

chuáng pù hòu ruǎn

这句话大意是:床铺厚软,。

zhěn yǔ shēn píng

这句话大意是:枕与身平,。

yǎng wò

这句话大意是:仰卧,。

zhǎn jiǎo wò gù qù shēn sì wǔ cùn

这句话大意是:展脚握固去身四五寸,。

liǎng shǒu yì qù shēn sì wǔ cùn

这句话大意是:两手亦去身四五寸,。

wēi wēi bí yǐn dà yáng qīng qì rù

这句话大意是:微微鼻引大阳清气入,。

jìng sòng cǐ qì biàn shēn tǐ

这句话大意是:竟送此气遍身体,。

jí bì qì zhì jí

这句话大意是:即闭气至极,。

rán hòu xì cóng kǒu tǔ zhī

这句话大意是:然后细从口吐之,。

wù lìng ěr wén tǔ qì zhī shēng yě

这句话大意是:勿令耳闻吐气之声也。

zhe shēng lùn yuē dà fán zhe shēng xiān tiáo yuán qì

这句话大意是:《着生论》曰:大凡着生,先调元气。

shēn yǒu sì qì rén duō bù míng

这句话大意是:身有四气,人多不明。

sì qì zhī zhōng gè zhǔ shēng sǐ

这句话大意是:四气之中,各主生死。

yī yuē qián yuán zhī qì huà wèi jīng jīng fǎn wéi qì

这句话大意是:一曰乾元之气,化为精,精反为气。

jīng zhě lián wū shén jīng yì zé shén míng jīng gù zé shén chàng shén chàng zé shēng jiàn

这句话大意是:精者连于神,精益则神明,精固则神畅,神畅则生健。

ruò jīng sàn zé shén pí jīng jié zé shén qù shén qù zé sǐ

这句话大意是:若精散则神疲,精竭则神去,神去则死。

èr yuē kūn yuán zhī qì huà wèi xuè xuè fù wéi qì

这句话大意是:二曰坤元之气,化为血,血复为气。

qì xuè zhě tōng wū nèi xuè zhuàng zé tǐ fēng xuè gù zé yán shèng yán shèng zé shēng hé

这句话大意是:气血者通于内,血壮则体丰,血固则颜盛,颜盛则生合。

ruò xuè shuāi zé fā biàn xuè bài zé nǎo kōng nǎo kōng zé sǐ

这句话大意是:若血衰则发变,血败则脑空,脑空则死。

sān yuē zhù qì

这句话大意是:三曰庶气。

zhù qì zhě èr yuán jiāo qì

这句话大意是:庶气者,二元交气。

qì huà wèi jīn jīn fù wéi qì

这句话大意是:气化为津,津复为气。

qì yùn wū shēng shēng tuō wū qì yīn yáng dòng xī zī rùn xíng hái qì tōng jí shēng pú xùn zé sǐ

这句话大意是:气运于生,生托于气,阴阳动息,滋润形骸,气通即生,菩蕈则死。

sì yuē zhòng yě

这句话大意是:四曰众也。

zhòng qì zhě gǔ qì yě

这句话大意是:众气者,谷气也。

gǔ jì wū shēng zhōng wù wū mìng

这句话大意是:谷济于生,终误于命。

shí gǔ wèi suī shēng yùn gǔ qì hái sǐ

这句话大意是:食谷味虽生,蕴谷气还死。

jīng néng fù xuè qì néng fù shēng cháng shǐ xún huán jí shēn yǒng gù qián yuán zhī yáng yáng jū yīn wèi qí xià qì hǎi shì yě

这句话大意是:精能附血,气能附生,常使循环,即身永固,乾元之阳,阳居阴位,脐下气海是也。

kūn yuán zhī yīn yīn jū yáng wèi nǎo zhōng xuè hǎi shì yě

这句话大意是:坤元之阴,阴居阳位,脑中血海是也。

shēng zhě shǔ yáng yáng guàn wǔ zàng chuǎn xī zhī qì shì yě

这句话大意是:生者属阳,阳贯五脏,喘息之气是也。

sǐ zhě shǔ yīn yīn nà wǔ wèi huì è zhī qì shì yě

这句话大意是:死者属阴,阴纳五味,秽恶之气是也。

qì hǎi zhī qì yǐ zhuàng jīng shén yǐ tián gǔ suǐ

这句话大意是:气海之气,以壮精神,以填骨髓。

xuè hǎi zhī qì yǐ bǔ jī fū yǐ liú xiě mài

这句话大意是:血海之气,以补肌肤,以流血脉。

chuǎn xī zhī qì yǐ tōng liù fǔ yǐ fú sì zhī

这句话大意是:喘息之气,以通六腑,以扶四支。

huì è zhī qì yǐ luàn shēn shén yǐ fǔ wǔ zàng

这句话大意是:秽恶之气,以乱身神,以腐五脏。

xiū yǎng zá jué qì míng yuē yī qì wèi fēn sān cái tóng yuán

这句话大意是:《修养杂诀·气铭》曰:一气未分,三才同源。

qīng zhuó jì yì yuán jīng gè cún

这句话大意是:清浊既异,元精各存。

tiān fǎ xiàng wǒ wǒ fǎ xiàng tiān

这句话大意是:天法象我,我法象天。

wǒ mìng zài wǒ bù zài wū tiān

这句话大意是:我命在我,不在于天。

mèi yòng zhě yāo shàn yòng zhě yán

这句话大意是:昧用者夭,善用者延。

xìng hé zhě jì shǒu yī shén xián

这句话大意是:性和者寂,守一神闲。

líng zhī zài shēn bù zài wū shān

这句话大意是:灵芝在身,不在于山。

fǎn yī shǒu hé lǐ hé xuán xuán

这句话大意是:返一守和,理合玄玄。

jīng jí mu shù shén jí nǎi líng qì jí nǎi jīng wú jīng qì nǎi míng

这句话大意是:精极拇树,神极乃灵,气极乃精,无精气乃冥。

yīn qì ér shuāi yīn qì ér róng

这句话大意是:因气而衰,因气而荣;。

yīn qì ér sǐ yīn qì ér shēng

这句话大意是:因气而死,因气而生。

xǐ nù luàn qì xìng qíng jiāo zhēng yōng gòu chéng huàn shén xíng qǐ níng

这句话大意是:喜怒乱气,性情交争,拥构成患,神形岂宁?

liàn yáng xiāo yīn qí qì zì xíng yǐ zhèng qiǎn yá qí huàn zì píng qián kūn chéng jìng

这句话大意是:炼阳销阴,其气自行,以正遣邪,其患自平,乾坤澄净。

zi hòu wǔ qián bì mù píng zuò wò gù míng rán

这句话大意是:子后午前,闭目平坐,握固冥然。

nà xi lú zhōng tǔ xi tiān guān

这句话大意是:纳息卢中,吐息天关。

rù xī wēi wēi chū xī mián mián

这句话大意是:入息微微,出息绵绵。

yǐ yì yǐn qì zàng fǔ huí xuán

这句话大意是:以意引气,脏腑回旋。

qián hòu ā zhī róng wèi tōng xuān

这句话大意是:前后呵之,荣卫通宣。

dàn yǒu bù hé qiǎn zhī zhǒng qián

这句话大意是:但有不和,遣之踵前。

wǔ ā liù ā wú jí bù juān

这句话大意是:五呵六呵,无疾不蠲。

fán yù tāi xī dǎo yǐn wèi xiān

这句话大意是:凡欲胎息,导引为先。

jīng mài bù yōng guān jié bù fán

这句话大意是:经脉不拥,关节不烦。

huò rú shè diāo cè shēn wān huán

这句话大意是:或如射雕,侧身弯环。

huò jǔ yāo xī rú chán bàn yuán

这句话大意是:或举腰膝,如蟾半圆。

jiāo zhī nǎo hòu zuǒ xuán yòu xuán

这句话大意是:交枝脑后,左旋右旋。

jìn zhǎn liǎng zú qì chū zhǐ duān

这句话大意是:劲展两足,气出指端。

bǎi chè sì zhī zhuō nuò sān guān shú mó chǐ zé qì hǎi yì rán

这句话大意是:摆掣四肢,捉搦三关,熟摩尺泽,气海亦然。

kòu chǐ jí shén hé móu gù guān

这句话大意是:叩齿集神,合眸固关。

zhì xīn wáng xíng rèn yì wǎng huán

这句话大意是:置心亡形,任意往还。

jué qì diào yún yōng sè hóu jiān

这句话大意是:觉气调匀,拥塞喉间。

yōng qì zé yàn rōng cōng xiāng lián

这句话大意是:拥气则咽,茸苁相连。

zhuǎn shé shù rù yàn xià dān tián

这句话大意是:转舌潄入,咽下丹田。

yǐ yì sòng zhī lìng shēng bó rán

这句话大意是:以意送之,令声泊然。

yī yàn rōng cōng zài yàn rú qián

这句话大意是:一咽茸苁,再咽如前。

sān shí liù yàn tāi xī chéng yān

现代白话:三十六咽,胎息成呢。

dà dào wú wéi wèi wū wú wéi

这句话大意是:大道无为,为于无为。

bù wéi wú wéi mò ruò wú wéi

这句话大意是:不为无为,莫若无为。

bù sī wèi sī mò ruò wú sī

这句话大意是:不思为思,莫若无思。

wàn fǎ zì rán bù jiǎ shī wéi

这句话大意是:万法自然,不假施为。

bù hán bù rè bù kě bù jī

这句话大意是:不寒不热,不渴不饥。

tián dàn wú wéi yǐ dào zì yí

这句话大意是:恬淡无为,以道自怡。

miào zhōng zhī miào wēi zhōng zhī wēi huái dào jūn zǐ míng zhī pèi zhī

现代白话:妙中之妙,微中之微,怀道有德行的人,铭之珮之。

✦ You read 方术部·卷一

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.