太平御览 · 李昉 · Chapter 724 of 1000

方术部·卷五

PinyinModern Translation
Size

yī sì

这句话大意是:○医四。

táng shū yuē sūn sī miǎo jīng zhào huá yuán rén yě

这句话大意是:《唐书》曰:孙思邈,京兆华原人也。

qī suì jiù xué rì sòng qiān yú yán ruò guàn shàn tán zhuāng lǎo jí bǎi jiā zhī shuō

这句话大意是:七岁就学,日诵千馀言,弱冠善谈庄老及百家之说。

zhōu xuān dì shí sī miǎo yǐ wáng shì duō gù nǎi yǐn jū tài bái shān

这句话大意是:周宣帝时,思邈以王室多故,乃隐居太白山。

suí wén dì fǔ zhèng zhēng wèi guó zi bó shì chēng jí bù qǐ

这句话大意是:隋文帝辅政,征为国子博士,称疾不起。

cháng wèi suǒ qīn yuē guò wǔ shí nián dāng yǒu shèng rén chū wú fāng zhù zhī yǐ jì rén

现代白话:尝谓所亲曰:"过五十年当有圣人出,我方助之以济人。

jí tài zōng jí wèi zhào yì jīng shī jiē qí róng sè shén shǎo wèi yuē gù zhī yǒu dào zhě chéng kě zūn zhòng

这句话大意是:"及太宗即位,召诣京师,嗟其容色甚少,谓曰:"故知有道者,诚可尊重。

xiàn mén guǎng chéng qǐ xū yán zāi

现代白话:羡门广成,岂虚言啊?

jiāng shòu yǐ jué wèi gù cí bù shòu

这句话大意是:"将授以爵位,固辞不授。

xiǎn qìng sì nián gāo zōng zhào jiàn bài jiàn yì dài fū yòu gù cí bù shòu

这句话大意是:显庆四年,高宗召见,拜谏议大夫,又固辞不授。

shàng yuán yuán nián cí jí qǐng guī tè cì liáng mǎ jí pó yáng gōng zhǔ yì sī yǐ jū yān

现代白话:上元元年,辞疾请归,特赐良马及鄱阳公主邑司以居呢。

dāng shí zhī míng zhī shì sòng lìng wén mèng shēn lú zhào lín děng zhí shī zī zhī lǐ yǐ shì yān

现代白话:当时知名之士宋令文、孟诜、庐照邻等,执师资之礼以事呢。

zhào lín yǒu è jí yī suǒ bù néng yù nǎi wèn sī miǎo míng yī yù jí qí dào rú hé

这句话大意是:照邻有恶疾,医所不能愈,乃问思邈:"名医愈疾,其道如何?

sī miǎo yuē wú wén shàn yán tiān zhàng bì zhì zhī wū rén shàn yán rén zhàng yì běn zhī wū tiān

现代白话:"思邈曰:"我闻善言天丈必质之于人,善言人丈亦本之于天。

tiān yǒu sì shí wǔ xíng hán shǔ dié dài

这句话大意是:天有四时五行,寒暑迭代。

qí zhuǎn yùn yě hé ér wèi yǔ nù ér wèi fēng níng ér wèi xuě shuāng zhāng ér wèi hóng ní cǐ tiān dì zhī cháng shù yě

这句话大意是:其转运也,和而为雨,怒而为风,凝而为雪霜,张而为虹霓,此天地之常数也。

rén yǒu sì zhī wǔ zàng yī jiào yī qǐn hū xī tǔ nà jīng qì wǎng lái liú ér wèi róng wèi zhāng ér wéi qì sè fā ér wèi yīn shēng cǐ rén zhī cháng shù yě

这句话大意是:人有四肢五藏,一觉一寝,呼吸吐纳,精气往来,流而为荣卫,彰而为气色,发而为音声,此人之常数也。

yáng yòng qí xíng yīn yòng qí jīng tiān rén zhī suǒ tóng yě

这句话大意是:阳用其形,阴用其精,天人之所同也。

jí yǒu shī yě zhēng zé shēng rè fǒu zé shēng hán jié ér wèi liú zhuì xiàn ér wèi yōng jū bēn ér wèi chuǎn fá jié ér wèi jiāo kū

这句话大意是:及有失也,蒸则生热,否则生寒,结而为瘤赘,陷而为痈疽,奔而为喘乏,竭而为焦枯。

zhěn fā hu miàn biàn dòng hu xíng tuī cǐ yǐ jí tiān dì yì rú zhī

这句话大意是:诊发乎面,变动乎形,推此以及天地亦如之。

gù wǔ wěi yíng suō xīng chén cuò xíng rì yuè báo shí bó huì fēi liú cǐ tiān dì zhī wēi zhěn yě

这句话大意是:故五纬盈缩,星辰错行,日月薄蚀,孛彗飞流,此天地之危诊也。

hán shǔ bù shí tiān dì zhī zhēng fǒu yě

这句话大意是:寒暑不时,天地之蒸否也;。

shí lì shuǐ yǒng tiān dì zhī liú zhuì yě

这句话大意是:石立水踊,天地之瘤赘也;。

shān bēng tǔ xiàn tiān dì zhī yōng jū yě

这句话大意是:山崩土陷,天地之痈疽也;。

bēn fēng bào yǔ tiān dì zhī chuǎn fá yě

这句话大意是:奔风暴雨,天地之喘乏也;。

chuān dú jié hé tiān dì zhī jiāo kū yě

这句话大意是:川渎竭涸,天地之燋枯也。

liáng yī dǎo zhī yǐ yào shí jiù zhī yǐ zhēn qí

这句话大意是:良医导之以药石,救之以针齐;。

shèng rén hé zhī yǐ zhì dé fǔ zhī yǐ rén shì gù xíng tǐ yǒu kě yù zhī jí tiān dì yǒu kě xiāo zhī zāi

这句话大意是:圣人和之以至德,辅之以人事,故形体有可愈之疾,天地有可消之灾。

yòu yuē dǎn yù dà ér xīn yù xiǎo zhì yù yuán ér xíng yù fāng

这句话大意是:"又曰:胆欲大而心欲小,智欲圆而行欲方。

shī yuē rú lín shēn yuān rú lǚ bó bīng

这句话大意是:《诗》曰:"如临深渊,如履薄冰。

wèi xiǎo xīn yě

这句话大意是:"谓小心也。

jiū jiū wǔ fū gōng hóu gān chéng wèi dà dǎn yě

这句话大意是:赳赳武夫,公侯干城",谓大胆也。

bù wéi lì huí bù wéi yì jiù rén zhī fāng yě

这句话大意是:"不为利回,不为义疚",仁之方也。

jiàn jī ér zuò bù sì zhōng rì zhì zhī yuán yě

这句话大意是:见几而作,不俟终日",智之圆也。

sī miǎo zì yún kāi huáng xīn yǒu suì shēng zhì jīn nián jiǔ shí sān yǐ

现代白话:思邈自云:"开皇辛酉岁生,至今年九十三了。

xún zhī xiāng lǐ xián yún shù bǎi suì rén

这句话大意是:询之乡里,咸云数百岁人。

huà zhōu qí jiān shì lì lì rú yǎn jiàn yǐ cǐ cān zhī bù chì bǎi suì rén yǐ

现代白话:话周、齐间事,历历如眼见,以此参之,不啻百岁人了。

rán yóu shì tīng bù shuāi shén cǎi shén mào kě wèi gǔ zhī cōng míng bó dá bù sǐ zhě yě

这句话大意是:然犹视听不衰,神彩甚茂,可谓古之聪明博达不死者也。

zhuàn qiān jīn fāng sān shí juǎn xíng wū dài

这句话大意是:撰《千金方》三十卷,行于代。

yòu yuē zhāng wén zhòng luò zhōu luò yáng rén yě

这句话大意是:又曰:张文仲,洛州洛阳人也。

shǎo yǔ xiāng rén li qián zòng jīng zhào rén wéi cí cáng bìng yǐ yī shù zhī míng

这句话大意是:少与乡人李虔纵、京兆人韦慈藏并以医术知名。

wén zhòng zé tiān chū wèi shì yù yī shí tè jìn sū liáng cí wū diàn tíng yīn bài guì jué dǎo

这句话大意是:文仲则天初为侍御医,时特进苏良词于殿庭,因拜跪绝倒。

zé tiān lìng wén zhòng cí cáng suí zhì zhái hou zhī wén zhòng yuē cǐ yīn yōu fèn xié qì jī yě

这句话大意是:则天令文仲、慈藏随至宅候之,文仲曰:"此因忧愤邪气激也。

ruò tòng chōng xié zé jù nán jiù

这句话大意是:若痛冲胁则剧难救。

zì cháo hou zhī wèi jí shí shí kǔ chōng xié jiǎo tòng

这句话大意是:"自朝候之,未及食时,苦冲胁绞痛。

wén zhòng yuē ruò rù xīn kě bù liáo

这句话大意是:文仲曰:"若入心可不疗。

é qǐng xīn tòng bù fù xià yào rì gàn ér zú

这句话大意是:"俄顷心痛,不复下药,日旰而卒。

wén zhòng zāng shàn liáo fēng jí qí hòu zé tiān lìng wén zhòng jí dāng shí míng yī gòng zhuàn liáo fēng qì zhū fāng réng lìng lín tái jiān wáng fāng qìng jiān qí xiū zhuàn

这句话大意是:文仲臧善疗风疾,其后则天令文仲集当时名医共撰疗风气诸方,仍令麟台监王方庆监其修撰。

wén zhòng zòu yuē fēng yǒu yī bǎi èr shí zhǒng qì yǒu bā shí zhǒng

这句话大意是:文仲奏曰:"风有一百二十种,气有八十种。

dà tǐ yī yào suī tóng rén xìng gè yì

这句话大意是:大体医药虽同,人性各异。

yōng yī bù dá yào zhī xíng shǐ dōng xià shī jié yīn cǐ shā rén

这句话大意是:庸医不达药之行使,冬夏失节,因此煞人。

wéi jiǎo qì tóu fēng shàng qì cháng xū fú yào bù jué zì yú zé suí qí fā dòng lín shí xiāo xī zhī

这句话大意是:惟脚气头风上气,常须服药不绝,自馀则随其发动,临时消息之。

dàn yǒu fēng qì zhī rén chūn mò xià chū jí qiū mù yào de tōng xiè jí bù kùn jù

这句话大意是:但有风气之人,春末夏初及秋暮要得通泄,即不困剧。

wū shì zhuàn sì shí cháng fú jí qīng zhòng dà xiǎo zhū fāng shí bā shǒu biǎo shàng zhī

这句话大意是:"于是撰四时常服及轻重大小诸方十八首,表上之。

wén zhòng

这句话大意是:文仲。

jiǔ nián zhōng wū shàng yào fèng yù

这句话大意是:久年终于尚药奉御。

zhuàn suí shēn bèi jí fāng sān juǎn xíng wū dài

这句话大意是:撰《随身备急方》三卷,行于代。

yòu yuē mèng shēn rǔ zhōu liáng rén yě yǐ jìn shì zhuó dì

现代白话:又曰:孟诜,你州梁人也,以进士擢弟。

chuí gǒng chū lèi qiān fèng gē shè rén

这句话大意是:垂拱初,累迁凤合舍人。

shēn xué fāng shù cháng wū fèng gē shì láng liú yī yīn huī zhī jiā jiàn qí chì cì jīn pán wèi yī zhī yuē cǐ yào jīn yě

这句话大意是:诜学方术,尝于凤合侍郎刘祎(音辉)之家,见其敕赐金盘,谓祎之曰:"此药金也。

ruò shāo zhī shàng yǒu wǔ sè

这句话大意是:若烧之,上有五色。

shì zhī guǒ rán

这句话大意是:"试之果然。

zé tiān wén zhī bú yuè yīn shì chū wèi tāi zhōu sī mǎ zhuàn bǔ yán huò bì xiào fāng gè sān juǎn

这句话大意是:则天闻之不悦,因事出为台州司马,撰《补研藿》《必效方》各三卷。

yòu yuē wáng fāng qìng tài yuán rén yě

这句话大意是:又曰:王方庆,太原人也。

yā yǒu cái dù bó xué duō wén dǔ hǎo jīng fāng jīng wū yào xìng

这句话大意是:雅有材度,博学多闻,笃好经方,精于药性。

zé tiān lìng jiān lǐng shàng yào fèng yù zhāng wén zhòng shì yī li qián zòng guāng lù wéi cí cáng děng zhuàn zhū yào fāng fāng qìng zhuàn suí shēn zuǒ yòu bǎi fā bǎi zhòng bèi jí fāng shí juǎn dà xíng wū dài

这句话大意是:则天令监领尚药奉御张文仲、侍医李虔纵、光禄韦慈藏等撰诸药方,方庆撰《随身左右百发百中备急方》十卷,大行于代。

yòu yuē tiān bǎo zhōng zhào yuē zhèn qīng zhě suǒ zhuàn guǎng jì fāng jiù rén jí huàn bān xíng jǐ jiǔ chuán xí yì duō

这句话大意是:又曰:天宝中诏曰:"朕顷者所撰《广济方》救人疾患,颁行己久,传习亦多。

yóu lǜ dān pín zhī jiā wèi néng shàn xiě lǘ yán zhī nèi huò yǒu bù zhī tǎng yī liáo shī shí yīn zhì yāo héng xìng mìng zhī jì níng wàng cè yǐn

这句话大意是:犹虑单贫之家未能缮写,闾阎之内或有不知,倘医疗失时,因致夭横性命之际,宁忘恻隐?

yè zhù jùn xiàn zhǎng guān jiù guǎng jì fāng zhōng zhú yào zhě wū dà bǎn shàng wǔ lù dāng cūn fāng yào lù bǎng shì réng wěi cǎi fǎng shǐ gòu dàng wú lìng tuō cuò

这句话大意是:掖庶郡县长官就《广济方》中逐要者于大板上仵录,当村方要路榜示,仍委彩访使勾当,无令脱错。

yòu yuē dé zōng zhuàn zhēn yuán jí yào guǎng lì fāng qīn wéi zhī zhì xù gǎn tí wū tiān xià tōng qú

这句话大意是:又曰:德宗撰《贞元集要广利方》,亲为之制序,敢题于天下通衢。

qí fāng zǒng liù qiān sān zhǒng wǔ bǎi bā shí liù shǒu

这句话大意是:其方总六千三种,五百八十六首。

zhuāng zi yuē qín wáng yǒu bìng zhào yī shì zhì zhě de chē wǔ chéng yě

这句话大意是:《庄子》曰:秦王有病召医,舐痔者得车五乘也。

hán zǐ yuē yī shàn shǔn rén cháng hán rén xuè fēi yǒu jī gǔ zhī qīn yě lì zhī suǒ jiā yě

这句话大意是:《韩子》曰:医善吮人肠,含人血,非有肌骨之亲也,利之所加也。

liè zǐ yuē lóng shū wèi wén zhì yuē zi zhī shù wēi yǐ

现代白话:《列子》曰:龙叔谓文挚曰:"子之术微了!

wú yǒu jí zi néng jǐ hu

现代白话:我有疾,子能己吗?

wén zhì jí mìng lóng shū bèi míng ér lì wén zhì cóng xiàng míng wàng zhī jì ér yuē xī

这句话大意是:"文挚即命龙叔背明而立,文挚从向明望之,既而曰:"嘻!

wú jiàn zi zhī xīn yǐ

现代白话:我见子之心了!

fāng cùn zhī dì xū yǐ jǐ shèng rén yě

现代白话:方寸之地虚了,几圣人也。

zi xīn liù kǒng liú tōng yī kǒng bù dá

这句话大意是:子心六孔流通,一孔不达。

jiù shuō shèng rén xīn qī kǒng

这句话大意是:(旧说圣人心七孔。

jīn yǐ shèng zhì wèi jí zhě huò yóu cǐ hu yǐ

现代白话:)今以圣智为疾者,或由此乎了。

yòu yuē yáng zhū zhī you jì liáng de jí qī rì dà jiàn

这句话大意是:又曰:杨朱之友季梁得疾,七日大渐。

qí zi qǐng sān yī yī yuē jiáo shì èr yuē shù shì sān yuē lú shì mài qí suǒ jí

这句话大意是:其子请三医:一曰矫氏,二曰俞氏,三曰卢氏,脉其所疾。

jiáo shì wèi jì liáng yuē rǔ hán wēn bù jié xū shí shī dù jí yóu jī bǎo sè yù jīng lǜ fán sàn fēi rén fēi guǐ

现代白话:矫氏谓季梁曰:"你寒温不节,虚实失度,疾由饥饱色欲,精虑烦散,非人非鬼。

suī jiàn kě gōng yě

这句话大意是:虽渐,可攻也。

jì liáng yuē zhòng yī yě jí píng zhī

这句话大意是:"季梁曰:"众医也,亟屏之。

shù shì yuē rǔ shǐ zé tāi qì bù zú rǔ tóng yǒu yú

现代白话:"俞氏曰:"你始则胎气不足,乳潼有馀。

bìng fēi yī zhāo yī xī zhī gù qí suǒ yǒu yóu lái zhě jiàn yǐ fú kě yǐ yě

现代白话:病非一朝一夕之故,其所有由来者渐了,弗可已也。

jì liáng yuē liáng yī yě qiě shí zhī

这句话大意是:"季梁曰:"良医也,且食之。

lú shì yuē rǔ bìng bù yóu tiān yì bù yóu rén yì bù yóu guǐ

现代白话:"卢氏曰:"你病不由天,亦不由人,亦不由鬼。

bǐng shēng shòu xíng jì yǒu zhì zhī zhě yì yǒu zhī zhī zhě yǐ

现代白话:禀生授形,既有制之者,亦有知之者了。

yào shí qí rú rǔ hé

现代白话:药石其如你何?

jì liáng yuē shén yī yě zhòng kuàng qiǎn zhī

这句话大意是:"季梁曰:"神医也,重贶遣之。

é ér jì liáng bìng zì chōu

这句话大意是:"俄而季梁病自瘳。

yòu yuē lǔ gōng hù zhào qí yīng èr rén yǒu jí tóng qǐng biǎn què qiú zhì

这句话大意是:又曰:鲁公扈、赵齐婴二人有疾,同请扁鹊求治。

biǎn què zhì zhī tóng yù

这句话大意是:扁鹊治之,同愈。

wèi yuē rǔ nǎng zhī suǒ jí zì wài ér gàn fǔ cáng gù yào shí zhī suǒ jǐ

现代白话:谓曰:"你曩之所疾,自外而干腑藏,固药石之所己。

jīn yǒu xié shēng zhī bìng yǔ tǐ xié zhǎng wèi rǔ gōng zhī hé rú

现代白话:今有偕生之病,与体偕长,为你攻之怎么样?

èr rén yuē yuàn xiān wén qí yàn

这句话大意是:"二人曰:"愿先闻其验。

biǎn què wèi gōng hù yuē rǔ zhì qiáng ér qì ruò gù zú wū móu ér guǎ wū duàn

现代白话:"扁鹊谓公扈曰:"你志强而气弱,故足于谋而寡于断;。

qí yīng zhì ruò ér qì qiáng gù shǎo wū lǜ ér shāng wū zhuān

这句话大意是:齐婴志弱而气强,故少于虑而伤于专;。

ruò huàn rǔ zhī xīn zé jūn yú shàn yǐ

现代白话:若换你之心,则均于善了。

suì yǐn èr rén dú jiǔ mí sǐ sān rì pōu xiōng tàn xīn yì ér zhì zhī tóu yǐ shén yào jì wù rú chū

这句话大意是:"遂饮二人毒酒,迷死三日,剖胸探心,易而置之,投以神药,既寤如初。

shī zi yuē yǒu yī qǔ yīn qū zhǔ fǎn zhě qín zhī liáng yī yě

这句话大意是:《尸子》曰:有医竘(音驱主反)者,秦之良医也。

wèi xuān wáng gē cuó yīn zài gē fǎn wèi huì wáng liáo zhì jiē yù

这句话大意是:为宣王割痤(音在戈反),为惠王疗痔,皆愈。

zhāng zi zhī bèi zhǒng mìng qǔ zhì zhī wèi yī qǔ yuē bèi fēi wú bèi yě rèn zǐ zhì yān

现代白话:张子之背肿,命竘治之,谓医竘曰:"背非我背也,任子制呢。

zhì zhī suì yù

这句话大意是:"治之遂愈。

qǔ chéng shàn zhì jí yě zhāng zi wěi zhì yān

现代白话:竘诚善治疾也,张子委制呢。

fu shēn yǔ guó yì yóu cǐ bì yǒu suǒ wěi zhì rán hòu zhì

这句话大意是:夫身与国亦犹此,必有所委制然后治。

kǒng cóng zǐ yuē zǎi wǒ shǐ qí fǎn jiàn fū zǐ yuē liáng qiū jù yù huī dú rōng liáng ér hòu chōu

现代白话:《孔丛子》曰:宰我使齐反,见夫孔子说:"梁丘据遇虺毒,茸墚而后瘳。

cháo qí jūn qí jūn huì dài fū zhòng bīn ér qìng yān

现代白话:朝齐君,齐君会大夫众宾而庆呢。

dì zǐ yǔ zài bīn liè

这句话大意是:弟子与在宾列。

dài fū zhòng bīn bìng fù xiàn gōng liáo zhī fāng dì zǐ wèi zhī yuē fu suǒ xiàn fāng zhě jiāng wèi bìng yě

这句话大意是:大夫众宾并复献攻疗之方,弟子谓之曰:'夫所献方者,将为病也。

jīn liáng qiū zi jǐ chōu yǐ ér zhū fū zǐ fù zhòu xiàn fāng yì yù liáng qiū dài fū hòu yǒu huǐ hài dāng yòng zhī hu

现代白话:今梁丘子己瘳了,而诸孔子复骤献方,意欲梁丘大夫后有虺害,当用之吗?

zhòng zuò mò rán wú cí

这句话大意是:'众座默然无辞。

dì zǐ cǐ yán hé rú

现代白话:弟子此言怎么样?

kǒng zǐ yuē nǚ shuō fēi yě

现代白话:"孔孔子说:"女说非也。

fu sān zhé gǔ ér hòu wèi yī

这句话大意是:夫三折股而后为医。

liáng qiū zi yù huǐ hài ér huò chōu lǜ yǒu yǔ zhī tóng jí zhàng bì wèn suǒ yǐ jǐ zhī fāng yān

现代白话:梁丘子遇虺害而获瘳,虑有与之同疾丈必问所以己之方呢。

zhòng rén wèi cǐ zhī gù gè yán qí fāng yù shòu zhī yǐ jǐ rén jí yě

这句话大意是:众人为此之故,各言其方,欲售之以己人疾也。

fán yán qí fāng zhě chēng qí liáng yě

这句话大意是:凡言其方者,称其良也。

qiě yǐ cān chǔ suǒ yǐ jǐ zhī fāng zhī yōu liè yě

这句话大意是:且以参处所以己之方之优劣也。

gōng sūn ní zi yuē kǒng zǐ yǒu jí āi gōng shǐ yī shì zhī yī yuē jū chǔ yǐn shí hé rú

现代白话:《公孙尼子》曰:孔子有疾,哀公使医视之,医曰:"居处饮食怎么样?

zǐ yuē qiū chūn zhī jū gé lóng xià jū mì yáng qiū bù fēng dōng bù yáng

现代白话:"孔子说:"丘春之居葛笼,夏居蜜阳,秋不风,冬不炀。

yǐn shí bù kuì yǐn jiǔ bù quàn

这句话大意是:饮食不馈,饮酒不劝。

yī yuē shì liáng yào yě

这句话大意是:"医曰:"是良药也。

hé guān zi yuē biǎn què xiōng dì sān rén bìng shàn yī wèi wén hóu wèn yuē zi kūn dì sān rén shú zuì shàn

这句话大意是:《鹖冠子》曰:扁鹊兄弟三人并善医,魏文侯问曰:"子昆弟三人孰最善?

duì yuē zhǎng xiōng shì sè gù míng bù chū jiā

这句话大意是:"对曰:"长兄视色,故名不出家。

zhòng xiōng shì háo máo gù míng bù chū mén

这句话大意是:仲兄视毫毛,故名不出门。

que zhēn rén xuè mài tóu rén dú yào gù míng wén zhū hóu

这句话大意是:鹊针人血脉,投人毒药,故名闻诸侯。

lǚ shì chūn qiū yuē qí wáng jí shǐ rén zhī sòng yíng wén zhì

这句话大意是:《吕氏春秋》曰:齐王疾,使人之宋迎文挚。

wén zhì zhì shì wáng jí wèi tài zǐ yuē fēi nù zé wáng jí bù kě zhì nù wáng zé wén zhì sǐ

现代白话:文挚至,视王疾,谓太孔子说:"非怒则王疾不可治,怒王则文挚死。

tài zǐ yuē xún yǐ wáng jí chén yǔ mǔ yǐ sǐ zhēng zhī yuàn xiān shēng wù huàn yě

现代白话:"太孔子说:"荀已王疾,臣与母以死争之,愿先生勿患也。

wén zhì yuē nuò

这句话大意是:"文挚曰:"诺。

yǔ tài zǐ qī ér jiāng wǎng bù zhě sān qí wáng gù jǐ nù

这句话大意是:"与太子期而将往不者三,齐王固己怒。

wén zhì zhì bù jiě lǚ dēng chuáng lǚ wáng yī wèn jí wáng nù bù yǔ yán zhì yīn chū gù cí yǐ zhòng nù wáng wáng tǔ ér qǐ jí nǎi suì jǐ

这句话大意是:文挚至,不解履,登床履王衣问疾,王怒,不与言,挚因出,固辞以重怒王,王吐而起,疾乃遂己。

wáng bú yuè guǒ yǐ dǐng shēng pēng zhì

这句话大意是:王不悦,果以鼎生烹挚。

tài zǐ yǔ mǔ hé zhēng zhī bù dé

这句话大意是:太子与母合争之,不得。

fu zhōng wū píng shì yì zhōng wū zhuó shì nán yě

这句话大意是:夫忠于平世易,忠于浊世难也。

yòu yuē lǔ yǒu gōng sūn chāo zhě gào rén yuē wǒ néng zhì piān kū jīn wú bèi wèi piān kū zhī yào zé kě yǐ qǐ sǐ rén yǐ

现代白话:又曰:鲁有公孙绰者,告人曰:"我能治偏枯,今我倍为偏枯之药,则能够起死人了。

yòu yuē yòng yào zhě de liáng yào zé huó rén de è yào zé shā rén

这句话大意是:又曰:用药者,得良药则活人,得恶药则煞人。

chǔ cí jiǔ zhāng yuē jiǔ zhé bì ér chéng yī xī wú jīn ér zhī qí xìn rán

现代白话:《楚辞·九章》曰:九折臂而成医兮,我今而知其信然。

shén xiān chuán yuē li shǎo jūn yǔ yì láng dǒng zhòng shū xiāng qīn jiàn zhòng shū sù yǒu gù jí tǐ kū qì shǎo shǎo jūn nǎi yǔ qí chéng yào èr jì bìng fāng

这句话大意是:《神仙传》曰:李少君与议郎董仲舒相亲,见仲舒宿有固疾,体枯气少,少君乃与其成药二剂并方。

yòng wù jǐ zhī cǎo hòu tǔ fú huáng liáng shòu chén fáng xiān yì zhī gēn bǎi huì huá niàng hài yuè shàng xún hé jiān tóng dǐng zhōng tóng nán shù yù jié jìng diào qí tāng huǒ

这句话大意是:用戊己之草,后土服黄,良兽沈肪,先义之根,百卉华酿,亥月上旬合煎铜鼎中,童男沭浴洁净,调其汤火。

hé yào chéng fú rú jī zǐ sān jì chǐ luò gēng shēng

这句话大意是:合药成,服如鸡子三剂,齿落更生。

fú jǐn wǔ jì mìng bù fù qīng

这句话大意是:服尽五剂,命不复倾。

yòu yuē fèng gāng zhě yú yáng rén yě

这句话大意是:又曰:凤纲者,渔阳人也。

cháng cǎi bǎi yào huá yǐ shuǐ zì fēng ní zhī zì zhēng yuè shǐ jǐn wǔ yuè mò mái zhī bǎi rì jiān wán zhī

这句话大意是:常彩百药华,以水渍封泥之,自正月始,尽五月末,埋之百日煎丸之。

zú sǐ zhě yǐ cǐ yào nèi kǒu zhōng jiē lì shēng

这句话大意是:卒死者以此药内口中,皆立生。

gāng fú cǐ yào de shù bǎi suì bù lǎo

这句话大意是:纲服此药,得数百岁不老。

yòu yuē shì xiè wèi jiāo zhōu cì shǐ de dú bìng sǐ jīng sān rì

这句话大意是:又曰:士燮为交州刺史,得毒病死,经三日。

dǒng fèng shí zài nán fāng nǎi wǎng yǐ sān wán yào nèi sǐ rén kǒu zhōng yǐ hán shuǐ hán zhī lìng rén jǔ sǐ rén tóu yáo dào zhī

这句话大意是:董奉时在南方,乃往,以三丸药内死人口中,以寒水含之,令人举死人头摇道之。

shí qǐng shì xiè kāi mù dòng shǒu zú bàn rì néng qǐ zuò suì huó

这句话大意是:食顷,士燮开目动手足,半日能起坐,遂活。

huó hòu sì rì néng yǔ yún sǐ shí yǎn rán yǒu shù shí mǎ zú shōu zhī jiāng zài lù chē shàng qù rù dà chì mén zhù yǐ fù yù

这句话大意是:活后四日能语,云:"死时奄然有数十马卒收之,将载辂车上,去入大赤门,住以付狱。

yù zhōng rén gè yī hù hù cái róng yī rén

这句话大意是:狱中人各一户,户才容一人。

yǐ xiè nèi yī hù zhōng yǐ tǔ cóng wài fēng zhī bù fù jiàn wài huǎng hū wén rén yán tài yī qiǎn shǐ zhě lái zhào shì xiè jí kāi chū zhī

这句话大意是:以燮内一户中,以土从外封之,不复见外,恍惚闻人言:'太一遣使者来召士燮,急开出之。

wén rén yǐ huá kū qí jū hù liáng jiǔ yǐn zhī jiàn wài yǒu mǎ chì gài sān rén gòng zuò chē shàng yī rén chí jié hū xiè shàng chē jiāng hái zhì mén ér huó

这句话大意是:'闻人以铧堀其居户,良久引之,见外有马赤盖,三人共坐车上,一人持节,呼燮上车,将还,至门而活。

fèng huán lú shān liǎo bù tián zuò

这句话大意是:"奉还庐山,了不田作。

wéi rén zhì bìng yì bù qǔ qián zhòng bìng yù zhě lìng zhǒng xìng wǔ zhū qīng zhě yī zhū

这句话大意是:为人治病亦不取钱,重病愈者,令种杏五株,轻者一株。

shù nián zhī jiān xìng shù chéng lín

这句话大意是:数年之间,杏树成林。

xiàn lìng qīn gù yǒu nǚ bìng yī liáo bù chà lìng wèi fèng yuē ruò néng zhì zhī biàn yǐ qī jūn

这句话大意是:县令亲故有女病,医疗不差,令谓奉曰:"若能治之,便以妻君。

fèng shǐ chì zhào guǐ mèi yǒu dà bái tuó zhǎng shù chǐ lù xíng yì bìng zhě mén fèng shǐ rén zhǎn zhī nǚ bìng jí yù

这句话大意是:"奉使敕召鬼魅,有大白鼍长数尺,陆行诣病者门,奉使人斩之,女病即愈。

suì yǐ qī zhī

这句话大意是:遂以妻之。

yòu yuē fēng jū dá nián bǎi yú suì wǎng lái xiāng lǐ shì zhī nián sān shí xǔ rén

这句话大意是:又曰:封居达,年百馀岁,往来乡里,视之年三十许人。

cháng qí qīng niú xíng wén yǒu jí bìng sǐ zhě shi yǔ bù shí yù biàn yǐ yào zhì zhī yìng shǒu jiē yù

这句话大意是:常骑青牛行,闻有疾病死者,识与不识,遇便以药治之,应手皆愈。

bù yǐ xìng zì yǔ rén néng qí chéng qīng niú gù hào qīng niú dào shì

这句话大意是:不以姓字语人,能骑乘青牛,故号青牛道士。

liè xiān chuán yuē fù jú xiān shēng zhě wú jùn rén mò zhī xìng míng fù shí mó jìng jú xún wú zhōng mó jìng zhé wèn rén dé wú yǒu jí kǔ hu

这句话大意是:《列仙传》曰:负局先生者,吴郡人,莫知姓名,负石磨镜,局循吴中磨镜,辄问人得无有疾苦吗。

yǒu jí chū zǐ wán chì wán yǔ zhī fú fú yào bìng wú bù chà

这句话大意是:有即出紫丸、赤丸与之服,服药,病无不差。

rú cǐ shù nián hòu wú yǒu dà yì xiān shēng jiā zhì hù dào yǔ yào huó shù wàn xǔ rén

这句话大意是:如此数年,后吴有大疫,先生家至户到,与药,活数万许人。

hòu shàng wú shān jué yá xuán yào yú rén

这句话大意是:后上吴山绝崖,悬药与人。

yù qù shí yǔ rén yuē wú yù hái péng lái shān wèi rǔ cáo xià shén shuǐ

现代白话:欲去时,语人曰:"我欲还蓬莱山,为你曹下神水。

yá tóu yī rì yǒu shuǐ sè bái cóng shí jiān liú xià fú zhī jí yù

这句话大意是:"崖头一日有水,色白,从石间流下,服之疾愈。

yù kuì zhēn jīng xù yuē lǚ bó shǎo yǐ yī shù zhī míng shàn zhěn mài lùn jí duō suǒ zhe shù

这句话大意是:《玉匮针经序》曰:吕博少以医术知名,善诊脉论疾,多所着述。

wú chì wū èr nián wèi tài yī lìng

这句话大意是:吴赤乌二年为太医令。

zhuàn yù kuì zhēn jīng jí zhù bā shí yī nàn jīng dà xíng wū dài

这句话大意是:撰《玉匮针经》及注《八十一难经》,大行于代。

qiān jīn xù yuē shā mén zhī fǎ cún lǐng biǎo rén

这句话大意是:《千金序》曰:沙门支法存,岭表人。

xìng dūn fāng yào

这句话大意是:性敦方药。

zì yǒng jiā nán dù shì dà fū bù xí shuǐ tǔ duō huàn jiǎo ruò wéi fǎ cún néng zhěng jì zhī

这句话大意是:自永嘉南渡,士大夫不袭水土,多患脚弱,惟法存能拯济之。

yòu yuē yǎng dào rén lǐng biǎo sēng yě

这句话大意是:又曰:仰道人,岭表僧也。

suī yǐ cōng huì rù dào zhǎng yǐ yī shù kāi huái

这句话大意是:虽以聪惠入道,长以医术开怀。

yīn jìn cháo nán yí yī yīng shì zú bù xí shuǐ tǔ jiē huàn jiǎo ruǎn zhī jí rǎn zhě wú bù bì bó

这句话大意是:因晋朝南移,衣缨士族不袭水土,皆患脚软之疾,染者无不毙踣。

ér cǐ sēng dú néng liáo zhī tiān xià zhī míng yān

现代白话:而此僧独能疗之,天下知名呢。

yòu yuē sēng shēn qí sòng jiàn dào rén

这句话大意是:又曰:僧深,齐、宋间道人。

shàn liáo jiǎo ruò qì zhī jí zhuàn lù fǎ zài cún děng zhū jiā yī fāng sān shí yú juǎn jīng yòng duō xiào shí rén hào yuē shēn shī fāng yān

现代白话:善疗脚弱气之疾,撰录法在存等诸家医方三十馀卷,经用多效,时人号曰"深师方"呢。

xí qìng guǐ yí fāng xù yuē liú juān zǐ bù zhī hé xǔ rén yě

这句话大意是:袭庆《鬼遗方序》曰:刘涓子,不知何许人也。

jìn mò wū dān yáng jiāo wài zhào shè hū jiàn yī wù gāo èr zhàng xǔ yīn shè ér zhōng zhī zǒu rú diàn jī shēng ruò fēng yǔ yè bù gǎn zhuī

这句话大意是:晋末于丹阳郊外照射,忽见一物,高二丈许,因射而中之,走如电激,声若风雨,夜不敢追。

míng dàn lǜ mén rén dì zǐ lín wǔ shù shí rén xún qí zòng jì

这句话大意是:明旦,率门人弟子邻伍数十人,寻其纵迹。

zhì shān jiàn yī xiǎo r wèn zhī hé xìng xiǎo ér yún zhǔ rén zuó yè wèi juān zǐ suǒ shè jīn yù qǔ shuǐ yǐ xǐ chuāng

这句话大意是:至山,见一小儿,问之何姓,小儿云:"主人昨夜为涓子所射,今欲取水以洗疮。

yīn wèn xiǎo ér zhǔ rén shì shuí dá yuē shì huáng fù guǐ

这句话大意是:"因问小儿主人是谁,答曰:"是黄父鬼。

nǎi jiāng xiǎo ér hái lái zhì wén dǎo yào shēng yáo jiàn sān rén yī rén wò yī rén kāi shū yī rén dǎo yào

这句话大意是:"乃将小儿还来,至闻捣药声,遥见三人:一人卧,一人开书,一人捣药。

bǐ jí qí jiào tū ér qián sān rén bìng zǒu yí yī zhì yōng jū fāng bìng yī jiù yào

这句话大意是:比及齐叫突而前,三人并走,遗一帙《痈疽方》并一臼药。

rén yǒu yún yōng zhě tu zhī suí shǒu ér yù

这句话大意是:人有云痈者,涂之,随手而愈。

✦ You read 方术部·卷五

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.