dùn xùn guó
这句话大意是:○顿逊国。
nán shǐ yuē dùn xùn guó zài hǎi qí shàng dì fāng qiān lǐ chéng qù hǎi shí lǐ
这句话大意是:《南史》曰:顿逊国在海崎上,地方千里,城去海十里。
yǒu wǔ wáng bìng jī shǔ fú nán
这句话大意是:有五王,并羁属扶南。
dùn xùn zhī dōng jiè tōng jiāo zhōu zhū gǔ rén qí xi jiè jiē tiān zhú ān xī jiǎo wài zhū guó wǎng huán jiāo yì
这句话大意是:顿逊之东界通交州诸贾人,其西界接天竺、安息,徼外诸国往还交易。
qí shì dōng xī jiāo huì rì yǒu wàn yú rén zhēn wù bǎo huò wú suǒ bù yǒu
这句话大意是:其市东西交会,日有万馀人,珍物宝货无所不有。
táng shū yuē dùn xùn guó chū huò xiāng chā zhī biàn shēng yè rú dōu liáng yǐ yì yī
这句话大意是:《唐书》曰:顿逊国出霍香,插枝便生叶,如都梁,以浥衣。
guó yǒu qū bō děng huā shí yú zhǒng dōng xià bù shuāi
这句话大意是:国有区拨等花十馀种,冬夏不衰。
rì zài shí chē huò zhī qí huā zào gèng fēn fù yì mò wèi fěn yǐ fu shēn yān
现代白话:日载十车货之,其花燥更芬馥,亦末为粉,以傅身呢。
nán zhōu yì wù zhì yuē diǎn xùn zài fú nán sān qiān yú lǐ běn wéi bié guó fú nán xiān wáng fàn màn yǒu yǒng lüè tǎo fú zhī
这句话大意是:《南州异物志》曰:典逊在扶南三千馀里,本为别国,扶南先王范蔓有勇略,讨服之。
jīn shǔ fú nán
这句话大意是:今属扶南。
dǔ zhī fú nán jì yuē dùn xùn guó shǔ fú nán guó zhǔ míng kūn lún
这句话大意是:竺芝《扶南记》曰:顿逊国属扶南国,主名昆仑。
guó yǒu tiān zhú hú wǔ bǎi jiā liǎng fó tú tiān zhú pó luó mén qiān yú rén
这句话大意是:国有天竺胡五百家,两佛图,天竺婆罗门千馀人。
dùn xùn jìng fèng qí dào jià nǚ yǔ zhī gù duō bù qù wéi dú tiān shén jīng
这句话大意是:顿逊敬奉其道,嫁女与之,故多不去,惟读《天神经》。
yǐ xiāng huā zì xǐ jīng jìn bù shě zhòu yè
这句话大意是:以香花自洗,精进不舍昼夜。
jí kùn biàn fā yuàn niǎo zàng gē wǔ sòng zhī yì wài yǒu niǎo zhuó shí yú gǔ zuò huī wèng shèng chén hǎi
这句话大意是:疾困便发愿鸟葬,歌舞送之邑外,有鸟啄食,馀骨作灰,瓮盛沉海。
niǎo ruò bù shí nǎi lán shèng huǒ zàng zhě tóu huǒ yú huī hán shèng mái zhī
这句话大意是:鸟若不食,乃蓝盛火,葬者投火,馀灰函盛埋之。
jì cí wú nián xiàn
这句话大意是:祭祠无年限。
yòu jiǔ shù yǒu sì ān shí liú qǔ huā yǔ zhī tíng wèng zhōng shù rì nǎi chéng jiǔ měi ér zuì rén
这句话大意是:又酒树有似安石榴,取花与汁停瓮中,数日乃成酒,美而醉人。
pí qiān guó
这句话大意是:○毗骞国。
nán shǐ yuē pí qiān guó sú yǒu shì wū yī fú dàn jīng mǐ
这句话大意是:《南史》曰:毗骞国,俗有室屋、衣服,啖粳米。
qí rén yán yǔ xiǎo yì fú nán
这句话大意是:其人言语小异扶南。
guó nèi bù shòu jiǎ kè yǒu wǎng zhě shā ér dàn zhī shì yǐ shāng lǚ bù gǎn zhì
这句话大意是:国内不受贾客,有往者杀而啖之,是以商旅不敢至。
wáng cháng lóu jū bù xuè shí bù shì guǐ shén qí zǐ sūn shēng sǐ rú cháng rén wéi wáng bù sǐ
这句话大意是:王常楼居,不血食,不事鬼神,其子孙生死如常人,惟王不死。
fú nán wáng shù shǐ yǔ shū xiāng bào dá cháng yí fú nán wáng chún jīn wǔ shí rén shí qì xíng rú yuán pán yòu rú wǎ ōu míng wéi duō luó shòu wǔ shēng yòu rú wǎn zhě shòu yī shēng
这句话大意是:扶南王数使与书相报答,常遗扶南王纯金五十人,食器形如圆盘,又如瓦瓯,名为多罗,受五升,又如碗者受一升。
dǔ zhī fú nán jì yuē pí qiān guó qù fú nán bā qiān lǐ zài hǎi zhōng
这句话大意是:竺芝《扶南记》曰:毗骞国,去扶南八千里,在海中。
guó wáng shēn cháng sān zhàng jǐng cháng sān chǐ zì gǔ yǐ lái bù sǐ zhī shén shèng wèi rán zhī shì
这句话大意是:国王身长三丈,颈长三尺,自古以来不死,知神圣未然之事。
yì yǒu zǐ sūn zǐ sūn shēng sǐ rú cháng rén wéi cǐ wáng bù sǐ ěr hào yuē zhǎng jǐng wáng
这句话大意是:亦有子孙,子孙生死如常人,惟此王不死耳,号曰长颈王。
shí qì jiē chún jīn jīn rú cǐ jiān zhī shí wú yāng xiàn yě
这句话大意是:食器皆纯金,金如此间之石,无央限也。
bù tīng wàng qǔ yǒu tōu zhě zhī zé shā shí zhī
这句话大意是:不听妄取,有偷者知则杀食之。
zhǎng jǐng wáng yì néng zuò tiān zhú shū zì dào sù mìng suǒ jīng yǔ fó yǔ xiāng sì
这句话大意是:长颈王亦能作天竺书,自道宿命所经,与佛语相似。
zuò shū kě sān qiān yán jiē dào shì shì
这句话大意是:作书可三千言,皆道世事。
qí guó fǎ yǒu zuì zhě gòng zài wáng qián shí zhī píng cháng bù dàn rén yě
这句话大意是:其国法,有罪者共在王前食之,平常不啖人也。
dān dān guó
这句话大意是:○丹丹国。
liáng shū yuē dān dān guó zhōng dà tōng èr nián qí wáng qiǎn shǐ fèng biǎo sòng xiàng yá jí huà tǎ èr qū bìng xiàn huǒ jì zhū gǔ bèi zá xiāng yào
这句话大意是:《梁书》曰:丹丹国,中大通二年,其王遣使奉表送象牙及画塔二躯,并献火齐珠、古贝、杂香药。
dà tóng yuán nián fù qiǎn shǐ xiàn jīn yín liú lí zá bǎo xiāng yào děng wù
这句话大意是:大同元年,复遣使献金银琉璃、杂宝、香药等物。
suí shū yuē dān dān guó zài duō luó mó luó guó xī běi zhèn zhōu dōng nán
这句话大意是:《隋书》曰:丹丹国在多罗摩罗国西北,振州东南。
zhèn zhōu jīn yán dé jùn zhū què tóng dǎo shàng
这句话大意是:(振州,今延德郡朱雀同岛上。
wáng xìng shā lì míng shī líng qié lǐ
这句话大意是:)王姓刹利,名尸陵伽理。
hù kě èr wàn yú jiā yì zhì zhōu xiàn yǐ xiāng tǒng lǐng
这句话大意是:户可二万馀家,亦置州县,以相统领。
wáng měi chén xī èr shí lín cháo qí dà chén bā rén hào yuē bā zuò bìng yǐ pó luō wèi zhī
这句话大意是:王每晨夕二时临朝,其大臣八人,号曰八座,并以婆罗为之。
qí wáng měi yǐ xiāng fěn tu shēn guān tōng tiān guān guà zá bǎo yīng luò shēn yī zhāo xiá zú lǚ pí jù
这句话大意是:其王每以香粉涂身,冠通天冠,挂杂宝、璎珞,身衣朝霞,足履皮屦。
jìn zé shèng yú yuǎn zé yù xiàng
这句话大意是:近则乘舆,远则驭象。
qí gōng fá zé chuī lǐ jī gǔ jiān yǒu fān qí
这句话大意是:其攻伐则吹蠡击鼓,兼有幡旗。
qí xíng dào zéi wú duō shǎo jiē shā zhī
这句话大意是:其刑,盗贼无多少,皆杀之。
tǔ chū jīn yín bái tán sū fāng bīng láng
这句话大意是:土出金银、白檀、苏方、槟榔。
qí gǔ wéi dào chù yǒu shā niú gǔ yáng zhū jī é yā zhāng lù niǎo yǒu yuè niǎo kǒng què guǒ luǒ lì guǒ qiē
这句话大意是:其谷惟稻,畜有沙牛、羖羊、猪、鸡、鹅、鸭、獐、鹿,鸟有越鸟、孔雀,果蓏(力果切。
yǒu pú táo shí liú guā hù líng lián cài yǒu cōng suàn mán jing
这句话大意是:)有葡萄、石榴、瓜瓠、菱莲,菜有葱、蒜、蔓菁。
dōng xiè
这句话大意是:○东谢。
táng shū yuē dōng xiè mán qí de zài qián zhōu zhī xi shù bǎi lǐ nèi nán jiē shǒu gōng liáo xi lián yí zi běi zhì bái mán
这句话大意是:《唐书》曰:东谢蛮,其地在黔州之西数百里内,南接守宫獠,西连夷子,北至白蛮。
tǔ yí wǔ gǔ bù yǐ niú gēng dàn wèi shē tián měi suì yī yì
这句话大意是:土宜五谷,不以牛耕,但为畬田,每岁一易。
sú wú wén zì kè mù wèi qì
这句话大意是:俗无文字,刻木为契。
sàn zài shān dòng jiān yī shù wèi céng cháo ér jū jí liú yǐ yǐn jiē zì yíng shēng yè wú fù shuì zhī shì
这句话大意是:散在山洞间,依树为层巢而居,汲流以饮,皆自营生业,无赋税之事。
yè jiàn guì rén jiē zhí biān ér bài
这句话大意是:谒见贵人,皆执鞭而拜。
yǒu gōng láo zhě yǐ niú mǎ tóng gǔ shǎng zhī
这句话大意是:有功劳者,以牛马、铜鼓赏之;。
yǒu fàn zuì zhě xiǎo shì zhàng fá dà shì shā zhī
这句话大意是:有犯罪者,小事杖罚,大事杀之。
dào wù bèi hái qí zāng
这句话大意是:盗物倍还其赃。
hūn yīn zhī lǐ yǐ niú jiǔ wèi pìn nǚ guī fū jiā jiē mǔ zì sòng zhī
这句话大意是:婚姻之礼,以牛酒为聘,女归夫家,皆母自送之。
nǚ fū cán táo bì jīng xún nǎi chū
这句话大意是:女夫惭,逃避,经旬乃出。
yàn jù zé jī tóng gǔ chuī dà jiǎo gē wǔ yǐ wéi lè
这句话大意是:燕聚则击铜鼓、吹大角,歌舞以为乐。
hǎo dài dāo jiàn wèi cháng shè lí
这句话大意是:好带刀剑,未常舍离。
zhàng fū yī fú yǒu shān ǎo dà kǒu kù yǐ mián jí bù wèi zhī
这句话大意是:丈夫衣服有衫袄、大口裤,以绵及布为之。
yòu jiān shàng xié shù pí dài zhuāng yǐ luó pí hǔ bào yuán yòu jí quǎn yáng zhī pí yǐ wéi wài shì
这句话大意是:右肩上斜束皮带,装以螺蚾、虎豹、猿狖及犬羊之皮,以为外饰。
zuò jiē dūn jù
这句话大意是:坐皆蹲踞。
nán nǚ chuí jì yǐ fēi shù xiàng hòu chuí xià
这句话大意是:男女椎髻,以绯束向后垂下。
qí shǒu lǐng xiè yuán shēn jì shì wèi qiú zhǎng qí bù luò jiē zūn wèi zhī
这句话大意是:其首领谢元深既世为酋长,其部落皆尊畏之。
xiè shì yī zú fǎ bù yù nǚ zì yún xìng gāo bù kě xià jià gù yě
这句话大意是:谢氏一族,法不育女,自云姓高,不可下嫁故也。
zhēn guàn sān nián yuán shēn rù cháo guān wū xióng pí guān ruò jīn zhī máo tóu yǐ jīn yín luò é shēn pī máo pèi wéi pí xíng téng ér zhe lǚ
这句话大意是:贞观三年,元深入朝,冠乌熊皮冠,若今之旄头,以金银络额,身披毛帔,韦皮行縢而著履。
zhōng shū shì láng yán shī gǔ zòu yán xī zhōu wǔ shí tiān xià tài píng yuǎn guó guī kuǎn zhōu shǐ nǎi jí qí shì wéi wáng huì piān lìng wàn guó lái cháo zhì jīn
这句话大意是:中书侍郎颜师古奏言:"昔周武时,天下太平,远国归款,周史乃集其事为《王会》篇,令万国来朝至今。
rú cǐ bèi zhāng fú shí kě tú xiě jīn qǐng zhuàn wèi wáng huì tú
这句话大意是:如此辈章服,实可图写,今请撰为《王会图》。
cóng zhī
这句话大意是:"从之。
yǐ qí de wèi yīng zhōu réng bài yuán shēn wéi cì shǐ lì qián zhōu dū dū fǔ
这句话大意是:以其地为应州,仍拜元深为刺史,隶黔州都督府。
yòu yuē nán xiè shǒu lǐng xiè qiáng yǔ xi xiè lín gòng yuán shēn jù lái cháo jiàn wèi nán shòu zhōu cì shǐ hòu gǎi wéi zhuāng zhōu
这句话大意是:又曰:南谢首领谢强,与西谢邻,共元深俱来朝见,为南寿州刺史,后改为庄州。
zhēn guàn shí sān nián zhēng yuè
这句话大意是:贞观十三年正月,。
xī nán fān dà qiú zhǎng mán zhōu cì shǐ zī yáng jùn kāi guó gōng sòng dǐng qióng zhōu cì shǐ xiè shàn yīn shàn mán zhōu ba jiāng xiàn lìng sòng wàn chuán zāng zhōu lù shì cān jūn xiè wén jīng qián zhōng jīng lüè zhāo tǎo guān chá shǐ wáng chǔ
这句话大意是:西南番大酋长蛮州刺史资阳郡开国公宋鼎、邛州刺史谢汕、(音讪)蛮州巴江县令宋万传、牂州录事参军谢文经、黔中经略招讨观察使王础,。
zòu qián jiàn cì zhòng sān nián yí dù cháo gòng
这句话大意是:奏前件刺中三年一度朝贡,。
jīn nián kěn su
这句话大意是:今年恳诉,。
chēng zhōu jiē zāng kē
这句话大意是:称州接牂牁,。
tóng bèi shēng jiào
这句话大意是:同被声教,。
dú cǐ pái bìn
这句话大意是:独此排摈,。
qiè zì cán chǐ
这句话大意是:窃自惭耻,。
jǐn qiǎn suí zāng kē cì shǐ shòu guān
这句话大意是:谨遣随牂牁刺史授官。
qí zāng kē liǎng zhōu hù kǒu yīn shèng rén lì qiáng dà lín cè zhū fān xī jiē jìng dàn
这句话大意是:其牂牁两州户口殷盛,人力强大,邻侧诸蕃悉皆敬惮。
qǐng bǐ liǎng zhōu měi sān nián yí dù cháo hè réng yī zāng kē lún huán chà dìng bìng yǐ cái gàn wèi wàng wèi zhòng tuī zhě
这句话大意是:请比两州,每三年一度朝贺,仍依牂牁,轮环差定,并以才干位望为众推者。
yǔn chì cóng zhī
这句话大意是:允敕从之。
xi zhào mán
这句话大意是:○西赵蛮。
táng shū yuē xi zhào mán zài dōng xiè zhī nán qí jiè dōng zhì yí zi xi zhì kūn míng nán zhì xī ěr hé
这句话大意是:《唐书》曰:西赵蛮在东谢之南,其界东至夷子,西至昆明,南至西洱河。
ěr yīn ěr
这句话大意是:(洱,音珥。
shān dòng zǔ shēn mò zhī dào lǐ nán běi shí bā rì xíng dōng xī èr shí sān rì xíng
这句话大意是:)山洞阻深,莫知道里,南北十八日行,东西二十三日行。
qí fēng sú wù chǎn yǔ dōng xiè tóng
这句话大意是:其风俗物产与东谢同。
shǒu lǐng zhào shì shì wèi qiú zhǎng yǒu hù wàn yú
这句话大意是:首领赵氏,世为酋长,有户万馀。
zhēn guàn sān nián qiǎn shǐ rù cháo
这句话大意是:贞观三年,遣使入朝。
èr shí yī nián yǐ qí de zhì míng zhōu jí yǐ shǒu lǐng zhào mó wèi cì shǐ
这句话大意是:二十一年,以其地置明州,即以首领赵磨为刺史。
nán píng mán
这句话大意是:○南平蛮。
táng shū yuē nán píng mán běi yǔ fú zhōu jiē bù luò sì qiān yú hù
这句话大意是:《唐书》曰:南平蛮,北与涪州接,部落四千馀户。
nán zǐ zuǒ rèn lù fā tú xiǎn
这句话大意是:男子左衽,露发徒跣;。
fù rén héng bù liǎng fú chuān zhōng ér guàn qí shǒu míng wéi tōng qún
这句话大意是:妇人横布两幅穿中而贯其首,名为通裙。
qí rén měi fà wèi jì shāo chuí wū hòu
这句话大意是:其人美发,为髻髾垂于后;。
yǐ zhú tǒng rú bǐ cháng sān sì cùn xié guàn qí ěr
这句话大意是:以竹筒--如笔,长三四寸--斜贯其耳。
guì zhě yì yǒu zhū dāng
这句话大意是:贵者亦有珠珰。
shì duō nǚ shǎo nán
这句话大意是:士多女少男。
wèi hūn zhī fǎ nǚ shì bì xiān huò qiú nán zú
这句话大意是:为婚之法,女氏必先货求男族。
pín rén wú jià zī nǚ duō mài yǔ fù rén wèi bì
这句话大意是:贫人无嫁资,女多卖与富人为婢。
sú jiē fù rén zhí yì
这句话大意是:俗皆妇人执役。
qí wáng xìng zhū shì hào wèi jiàn lì wáng
这句话大意是:其王姓朱氏,号为剑荔王。
zhēn guàn zhōng qiǎn shǐ nèi fù yǐ qí de lì yū zhōu
这句话大意是:贞观中,遣使内附,以其地隶渝州。
luó chà guó
这句话大意是:○罗刹国。
suí shū yuē luó chà guó zài pó lì zhī dōng
这句话大意是:《隋书》曰:罗刹国,在婆利之东。
qí rén jí lòu zhū fā hēi shēn shòu yá yīng zhǎo
这句话大意是:其人极陋,朱发黑身,兽牙鹰爪。
shí yǔ yì rén zuò shì zhé yǐ yè zhòu rì zé yǎn qí miàn
这句话大意是:时与邑人作市,辄以夜,昼日则掩其面。
yáng dì dà yè sān nián shǐ cháng jùn děng shǐ chì tǔ guó zhì luó chà guó
这句话大意是:炀帝大业三年,使常骏等使赤土国,致罗刹国。
tóu hé guó
这句话大意是:○投和国。
suí shū yuē tóu hé guó zài nán hǎi dà zhōu zhēn là zhī nán zì guǎng zhōu xī nán shuǐ xíng bǎi lǐ zhì qí guó
这句话大意是:《隋书》曰:投和国,在南海大洲真腊之南,自广州西南,水行百里至其国。
wáng xìng tóu hé luó míng pú yá qǐ
这句话大意是:王姓投和罗,名脯邪乞。
yáo lǐ suǒ chéng fù wū yǐ wǎ bìng wèi gé ér jū wū bì jiē yǐ cǎi huà zhī
这句话大意是:遥理所城,覆屋以瓦,并为阁而居,屋壁皆以彩画之。
chéng nèi jiē wáng shì chéng wài rén jū kě wàn yú jiā
这句话大意是:城内皆王室,城外人居可万馀家。
wáng sù wèi zhī shì bǎi yú rén měi lín cháo zé yī zhāo xiá jīn guān ěr guà jīn huán jǐng guà jīn xián yī xù lián qiè
这句话大意是:王宿卫之士百馀人,每临朝,则衣朝霞金冠,耳挂金环,颈挂金涎衣,(叙连切。
zú lǚ bǎo zhuāng pí lǚ
这句话大意是:)足履宝装皮履。
guān shǔ yǒu cháo qǐng jiāng jūn zǒng zhī guó zhèng
这句话大意是:官属有朝请将军,总知国政。
yòu yǒu cān jūn gōng cáo zhǔ bù chéng jú jīn wēi jiāng jūn zàn lǐ zàn fǔ děng guān fēn lǐ wén wǔ
这句话大意是:又有参军、功曹、主簿、城局、金威将军、赞理、赞府等官,分理文武。
yòu yǒu zhōu jí jùn xiàn zhōu yǒu cān jūn jùn yǒu jīn wēi jiāng jūn xiàn yǒu chéng jú wèi qí zhǎng guān
这句话大意是:又有州及郡县,州有参军,郡有金威将军,县有城局为其长官。
chū zhì gè xuǎn guān liáo zhù lǐ zhèng shì
这句话大意是:初至,各选官僚,助理政事。
xíng fǎ zéi dào duō sǐ zhě qīng zhě chuān ěr jí jiá sī zhù yín qián zhě jié wàn
这句话大意是:刑法,贼盗多死者,轻者穿耳及颊,私铸银钱者截腕。
guó wú fù shuì jù suí yì gòng fèng wú duō shǎo zhī xiàn
这句话大意是:国无赋税,俱随意贡奉,无多少之限。
duō yǐ nóng shāng wèi yè
这句话大意是:多以农商为业。
guó rén chéng xiàng jí mǎ
这句话大意是:国人乘象及马。
yī guó zhī zhōng mǎ bù guò qiān pǐ yòu wú ān pèi wéi yǐ shéng chuān jiá wèi zhī jié zhì
这句话大意是:一国之中,马不过千匹,又无鞍辔,惟以绳穿颊,为之节制。
yīn yuè zé chuī lǐ jī gǔ sǐ sàng zé cí sì kū qì yòu fén shī yǐ wèng shèng zhī chén wū shuǐ zhōng
这句话大意是:音乐则吹蠡击鼓,死丧则祠祀哭泣,又焚尸以瓮盛之,沉于水中。
ruò fù mǔ zhī sàng zé jié fà wèi xiào
这句话大意是:若父母之丧,则截发为孝。
qí guó shì liù suǒ mào yì jiē yòng yín qián xiǎo rú yú jiá
这句话大意是:其国市六所,贸易皆用银钱,小如榆荚。
yǒu fú dào yǒu xué xiào wén zì yǔ zhōng xià bù tóng
这句话大意是:有佛道,有学校,文字与中夏不同。
xùn qí qí lǎo yún wáng wú xìng míng qí zhàng mǐ
这句话大意是:讯其耆老,云王无姓,名齐杖靡。
wáng suǒ zuò tǎ yuán yǐ fó tǎ yǐ jīn shì zhī
这句话大意是:王所坐塔,圆以佛塔,以金饰之。
mén jiē dōng kāi zuò yì dōng xiàng
这句话大意是:门皆东开,坐亦东向。
táng shū yuē zhēn guàn zhōng tóu hé guó qiǎn shǐ fèng biǎo yǐ jīn hán shèng zhī
这句话大意是:《唐书》曰:贞观中,投和国遣使奉表,以金函盛之;。
yòu xiàn jīn kē kǔ hé fǎn
这句话大意是:又献金榼、(苦盍反。
jīn suǒ bǎo dài xī xiàng hǎi wù děng shù shí pǐn
这句话大意是:)金锁、宝带、犀、象、海物等数十品。
fù guó
这句话大意是:○附国。
suí shū yuē fù guó zhě shǔ jùn xī běi èr qiān yú lǐ jí hàn zhī xī nán yí yě
这句话大意是:《隋书》曰:附国者,蜀郡西北二千馀里,即汉之西南夷也。
yǒu jiā liáng yí jí qí dōng bù suǒ jū zhǒng xìng zì xiāng shuài lǐng
这句话大意是:有嘉良夷,即其东部所居种姓,自相率领。
tǔ sú yǔ fù guó tóng yán yǔ shǎo shū bù xiāng tǒng yī
这句话大意是:土俗与附国同,言语少殊,不相统一。
qí rén wú xìng shì fù guó wáng zì yi zēng
这句话大意是:其人无姓氏,附国王字宜缯。
qí guó nán běi bā bǎi lǐ dōng xī sì qiān wǔ bǎi lǐ
这句话大意是:其国南北八百里,东西四千五百里。
wú chéng shān jìn chuān gǔ bàng shān xiǎn
这句话大意是:无城栅,近川谷,傍山险。
sú hǎo fù chóu gù dié shí ér jū yǐ bì qí huàn gāo zhì shí yú zhàng xià zhì wǔ liù zhàng měi jí zhàng yú yǐ mù gé zhī
这句话大意是:俗好复仇,故叠石而居,以避其患,高至十馀丈,下至五六丈,每级丈馀,以木隔之。
jī fāng sān sì bù qí shàng fāng èr sān bù zhuàng shì fú tú
这句话大意是:基方三四步,其上方二三步,状似浮图。
wū xià jí kāi xiǎo mén cóng nèi shàng tōng yè bì guān bì yǐ fáng zéi dào
这句话大意是:于下级开小门,从内上通,夜必关闭,以防贼盗。
guó yǒu èr wàn jiā hào lìng zì wáng chū jiā liáng yí zhèng lìng xì zhī qiú shuài
这句话大意是:国有二万家,号令自王出,嘉良夷政令系之酋帅。
zhòng zuì zhě sǐ qīng zhě fá niú
这句话大意是:重罪者死,轻者罚牛。
rén jiē qīng jié biàn jī jiàn
这句话大意是:人皆轻捷,便击剑。
qī pí wèi mù jiǎ gōng cháng liù chǐ yǐ zhú wèi xián
这句话大意是:漆皮为牟甲,弓长六尺,以竹为弦。
qī qí qún mǔ jí qí sǎo r dì sǐ fù xiōng yì nà qí qī
这句话大意是:妻其群母及其嫂,儿、弟死,父、兄亦纳其妻。
hǎo gē wǔ gǔ chuī cháng dí
这句话大意是:好歌舞,鼓吹长笛。
yǒu sǐ zhě wú fú zhì zhì shī gāo chuáng zhī shàng mù yù yī fú bèi yǐ mù jiǎ fù yǐ shòu pí zǐ sūn bù kū dài jiǎ wǔ jiàn ér hū yún wǒ fù wèi guǐ suǒ qǔ wǒ yù bào yuān shā guǐ
这句话大意是:有死者,无服制,置尸高床之上,沐浴衣服,被以牟甲,覆以兽皮,子孙不哭,带甲舞剑而呼云:"我父为鬼所取,我欲报冤杀鬼!
zì yú qīn qī kū sān shēng ér zhǐ
这句话大意是:"自馀亲戚,哭三声而止。
fù rén kū bì yǐ liǎng shǒu yǎn miàn
这句话大意是:妇人哭,必以两手掩面。
sǐ jiā shā niú qīn shǔ yǐ zhū jiǔ xiāng yí gòng yǐn dàn ér yì zhī
这句话大意是:死家杀牛,亲属以猪酒相遗,共饮啖而瘗之。
sǐ hòu shí rì ér huǒ zàng bì jí qīn bīn shā mǎ dòng zhì shù shí pǐ lì qí zǔ fù shén ér shì zhī
这句话大意是:死后十日而火葬,必集亲宾,杀马动至数十匹,立其祖父神而事之。
qí sú yǐ pí wèi mào xíng yuán rú bō huò dài mì yī duō máo hé pí qiú bō niú jiǎo pí wèi xuē xiàng xì tiě suǒ shǒu guàn tiě chuàn
这句话大意是:其俗以皮为帽,形圆如钵,或戴幂,衣多毛毼皮裘,剥牛脚皮为靴,项系铁锁,手贯铁钏。
wáng yǔ qiú shī jīn wèi shì xiōng qián xuán yī jīn huā jìng sān cùn
这句话大意是:王与酋师金为饰,胸前悬一金花,径三寸。
qí tǔ gāo qì hòu liáng duō fēng shǎo yǔ
这句话大意是:其土高,气候凉,多风少雨。
tǔ yí xiǎo mài qīng kē shān chū jīn yín duō bái zhì
这句话大意是:土宜小麦、青科、山出金银,多白雉。
shuǐ yǒu jiā yú zhǎng sì chǐ ér lín xì
这句话大意是:水有嘉鱼,长四尺而鳞细。
dà yè sì nián qí wáng qiǎn shǐ sù fú děng bā rén rù cháo
这句话大意是:大业四年,其王遣使素福等八人入朝。
míng nián yòu qiǎn qí dì zǐ yi lín lǜ jiā liáng yí liù shí rén cháo gòng yù xiàn liáng mǎ yǐ lù xiǎn bù tōng qǐng kāi shān dào xiū zhí gòng
这句话大意是:明年,又遣其弟子宜林率嘉良夷六十人朝贡,欲献良马,以路险不通,请开山道,修职贡。
yáng dì yǐ láo rén bù xǔ
这句话大意是:炀帝以劳人,不许。
jiā liáng yǒu shuǐ kuò liù qī shí zhàng
这句话大意是:嘉良有水,阔六七十丈。
fù guó yǒu shuǐ kuò bǎi yú zhàng
这句话大意是:附国有水,阔百馀丈。
bìng nán liú yòng pí wèi zhōu ér jì
这句话大意是:并南流,用皮为舟而济。
biān dòu sì guó
这句话大意是:○边斗四国。
suí shū yuē biān dòu guó yī běn bān dòu
这句话大意是:《隋书》曰:边斗国、(一本班斗。
dōu kūn guó jū lì guó bǐ sōng guó bìng fú nán dù jīn lín dà wān nán xíng sān qiān lǐ yǒu cǐ guó
这句话大意是:)都昆国、拘利国、比嵩国,并扶南,度金邻大湾,南行三千里,有此国。
qí nóng zuò yǔ jīn lín tóng
这句话大意是:其农作与金邻同。
qí rén duō bái sè
这句话大意是:其人多白色。
dōu kūn chū hǎo zhàn xiāng huò xiāng jí liú huáng
这句话大意是:都昆出好栈香、藿香及硫黄。
qí huò xiāng shù shēng qiān suì gēn běn shén dà fá zhī sì wǔ nián mù jiē xiǔ bài wéi zhōng jié jiān zhēn fēn xiāng dú cún qǔ wèi xiāng
这句话大意是:其藿香树生千岁,根本甚大,伐之四五年,木皆朽败,惟中节坚贞,芬香独存,取为香。
shū nài guó
这句话大意是:○殊奈国。
táng shū yuē zhēn guàn èr nián shū nài guó qiǎn shǐ gòng fāng wù
这句话大意是:《唐书》曰:贞观二年,殊奈国遣使贡方物。
shū nài zhě kūn lún rén yě zài lín yì nán qù jiāo zhǐ hǎi xíng sān yuè yú rì
这句话大意是:殊奈者,昆仑人也,在林邑南,去交址海行三月馀日。
sú xí wén zì yǔ pó luó mén tóng
这句话大意是:俗习文字与婆罗门同。
lù jué yuǎn gǔ wèi cháng cháo zhōng guó zhì shì shǐ tōng
这句话大意是:路绝远,古未常朝中国,至是始通。
gān táng guó
这句话大意是:○甘堂国。
táng shū yuē gān táng guó zài dà hǎi zhī nán kūn lún rén yě
这句话大意是:《唐书》曰:甘堂国,在大海之南,昆仑人也。
zhēn guàn shí nián yǔ wèi jù pó guó tóng rì cháo gòng
这句话大意是:贞观十年,与未俱婆国同日朝贡。
tài zōng wèi shì chén yuē nán huāng xi chéng zì yuǎn ér zhì qí gù hé yě
这句话大意是:太宗谓侍臣曰:"南荒西城,自远而至,其故何也?
fáng xuán líng duì yuē dāng zhōng guó yì ān dì dé yuǎn bèi yě
这句话大意是:"房玄龄对曰:"当中国乂安,帝德远被也。
tài zōng yuē chéng rú gōng yán xiàng shǐ zhōng guó bù ān hé yuán zhì
这句话大意是:"太宗曰:"诚如公言,向使中国不安,何缘至?
zhèn hé dé yǐ kān zhī
这句话大意是:朕何德以堪之?
jīn lì pí shì guó
这句话大意是:○金利毗逝国。
táng shū yuē jīn lì pí shì guó zài jīng xī nán sì wàn yú lǐ dōng qù zhì wù guó èr qiān lǐ xi qù chì tǔ guó yī qiān wǔ bǎi lǐ nán qù bō lì guó sān qiān lǐ liǔ qú guó sān qiān lǐ
这句话大意是:《唐书》曰:金利毗逝国,在京西南四万馀里,东去致物国二千里,西去赤土国一千五百里,南去波利国三千里,柳衢国三千里。
qí guó yǒu chéng yì tíng shě yī zhāo xiá bái dié
这句话大意是:其国有城邑庭舍,衣朝霞白叠。
měi shí xiān ní shàng pù xí ér hòu zuò
这句话大意是:每食,先泥上铺席,而后座。
guó wáng míng běn duō yáng yá qián yǒu duì zhàng jiǎ móu bèi duō shù pí
这句话大意是:国王名本多杨牙,前有队仗、甲鍪、贝多树皮。
jí qí fēng sú wù chǎn yǔ zhēn là tóng
这句话大意是:及其风俗物产,与真腊同。
duò hé luó guó
这句话大意是:○堕和罗国。
táng shū yuē duò hé luó guó nán yǔ pán pán guó běi yǔ jiā luó shè fú dōng yǔ zhēn là jiē xī lín dà hǎi qù gāo zhōu wǔ yuè rì xíng
这句话大意是:《唐书》曰:堕和罗国,南与盘盘国、北与迦逻舍佛、东与真腊接,西邻大海,去高州五月日行。
zhēn guàn shí sān nián qí wáng qiǎn shǐ gòng fāng wù
这句话大意是:贞观十三年,其王遣使贡方物。
èr shí sān nián yòu qiǎn shǐ xiàn xiàng yá huǒ zhū qǐng cì hǎo mǎ
这句话大意是:二十三年,又遣使献象牙、火珠,请赐好马。
zhào xǔ zhī
这句话大意是:诏许之。
tuó huán guó
这句话大意是:○陀洹国。
táng shū yuē tuó huán guó zài lín yì xī nán dà hǎi zhōng dōng nán yǔ duò hé luó jiē qù jiāo zhǐ sān yuè yú xíng
这句话大意是:《唐书》曰:陀洹国,在林邑西南大海中,东南与堕和罗接,去交址三月馀行。
bīn fú wū duò hé luó
这句话大意是:宾服于堕和罗。
qí wáng xìng chá shī lì zì pó nà
这句话大意是:其王姓察失利,字婆那。
tǔ wú cán sāng yǐ bái dié zhāo xiá bù wèi yī
这句话大意是:土无蚕桑,以白叠朝霞布为衣。
sú jiē lóu jū wèi wéi gàn lán
这句话大意是:俗皆楼居,谓为干栏。
zhēn guàn shí bā nián qiǎn shǐ lái cháo
这句话大意是:贞观十八年,遣使来朝。
èr shí yī nián yòu qiǎn shǐ xiàn bái yīng wǔ máo yǔ hào sù tóu shàng yǒu hóng máo shù shí jīng yǔ chì qí jí pó lǜ gāo
这句话大意是:二十一年,又遣使献白鹦鹉--毛羽皓素,头上有红毛数十茎,与翅齐--及婆律膏。
réng qǐng mǎ jí tóng zhōng zhào bìng gěi zhī
这句话大意是:仍请马及铜锺,诏并给之。
duò pó dēng guó
这句话大意是:○堕婆登国。
táng shū yuē duò pó dēng guó zài lín yì nán hǎi xíng èr yuè dōng yǔ hē líng xi yǔ mí lí chē jiē běi jiè dà hǎi
这句话大意是:《唐书》曰:堕婆登国,在林邑南,海行二月,东与诃陵,西与迷黎车接,北界大海。
fēng sú yǔ hē líng tóng
这句话大意是:风俗与诃陵同。
zhòng dào měi yuè yī shú
这句话大意是:种稻,每月一熟。
yǒu wén zì shū wū bèi duō yè
这句话大意是:有文字,书于贝多叶。
qí sǐ zhě kǒu shí yǐ jīn yòu yǐ jīn chuàn guàn wū sì zhī rán hòu jiā yǐ pó lǜ gāo jí tán chén lóng nǎo děng xiāng jī xīn yǐ fán zhī
这句话大意是:其死者,口实以金,又以金钏贯于四支,然后加以婆律膏,及檀、沉、龙脑等香,积薪以燔之。
zhēn guàn zhōng qiǎn shǐ xiàn jīn huā děng wù
这句话大意是:贞观中,遣使献金花等物。
wáng zhī suǒ jū jiān mù wèi chéng zào dà wū zhòng gé fù yǐ zōng lǘ pí
这句话大意是:王之所居,坚木为城,造大屋重阁,覆以棕榈皮。
suǒ zuò chuáng xī yǐ xiàng yá wèi zhī yì yǐ xiàng yá wèi xí
这句话大意是:所坐床悉以象牙为之,亦以象牙为席。
shí yǐ shǒu huàn zhī
这句话大意是:食以手擐之。
yòu yǐ yē shù huā wèi jiǔ yǐn zhī yì zuì
这句话大意是:又以椰树花为酒,饮之亦醉。
yǒu shān xué hǎi yǒng ér chū yán guó rén qǔ shí
这句话大意是:有山穴,海涌而出盐,国人取食。
qí guó rén yǒu dú yǔ cháng rén tóng zhǐ sù jí lìng shēn shēng chuāng yǔ zhī jiāo huì biàn sǐ ruò xián yè zhān zhe cǎo mù jí kū
这句话大意是:其国人有毒,与常人同止宿,即令身生疮,与之交会便死,若涎液沾著草木即枯。
qí rén shēn sǐ bù chòu bù làn
这句话大意是:其人身死,不臭不烂。
duō miè guó
这句话大意是:○多蔑国。
táng shū yuē duō miè guó zhēn guàn shí tōng yān
现代白话:《唐书》曰:多蔑国,贞观时通呢。
zài nán hǎi wài guó jiè zhōu huí kě yī yuè xíng nán zǔ dà hǎi xi jù yóu guó běi bō lì lì là guó dōng zhēn tuó huán guó
这句话大意是:在南海外,国界周回可一月行,南阻大海,西俱游国,北波利利剌国,东真陀桓国。
hù kǒu jí duō zhì sān shí zhōu bù yì shǔ tā guó
这句话大意是:户口极多,置三十州,不役属他国。
yǒu zhōu guō gōng diàn lóu lǔ bìng yòng wǎ mù
这句话大意是:有州郭、宫殿、楼橹,并用瓦木。
yǐ shí èr yuè wèi suì
这句话大意是:以十二月为岁。
qí wù chǎn yǒu jīn yín tóng tiě xiàng yá xī jiǎo zhāo xiá zhāo yún děng bù
这句话大意是:其物产有金、银、铜、铁、象牙、犀角,朝霞、朝云等布。
qí sú jiāo yì yòng jīn yín zhāo xiá děng wéi gǔ bǎi xìng èr shí ér shuì yī
这句话大意是:其俗交易用金、银、朝霞等为贾,百姓二十而税一。
wǔ gǔ cài shū yǔ zhōng guó bù shū
这句话大意是:五谷菜蔬与中国不殊。
duō mó guó
这句话大意是:○多摩国。
táng shū yuē duō mó guó zhǎng jū guó zhǎng jū wū hǎi dǎo dōng yǔ pó fèng xi yǔ duō lóng nán yǔ bàn fǎn bá huá yán wǔ shān yě běi yǔ hē líng děng guó jiē
这句话大意是:《唐书》曰:多摩国,长居国,长居于海岛,东与婆凤,西与多隆,南与半反跋--华言五山也,北与诃陵等国接。
qí guó jiè dōng xī kě yī yuè xíng nán běi kě èr shí wǔ rì xíng
这句话大意是:其国界东西可一月行,南北可二十五日行。
qí wáng zǐ xiān lóng zi yě míng gǔ lì
这句话大意是:其王子,先龙子也,名骨利。
gǔ lì de dà niǎo luǎn pōu zhī dé yī nǚ zǐ róng sè shū miào jí yǐ wéi qī
这句话大意是:骨利得大鸟卵,剖之,得一女子,容色殊妙,即以为妻。
qí wáng shī luó qú yòng yī shuō jí qí hòu yě
这句话大意是:其王尸罗劬佣伊说,即其后也。
xiǎn qìng zhōng qiǎn shǐ gòng xiàn
这句话大意是:显庆中,遣使贡献。
qí sú wú xìng wáng jū yǐ chēng wéi chéng yǐ bǎn wèi wū zuò shī zi zuò dōng xiàng yī wù yǔ lín yì tóng
这句话大意是:其俗无姓,王居以称为城,以板为屋,坐师子座,东向,衣物与林邑同。
shèng bīng èr wàn rén wú mǎ yǒu gōng dāo jiǎ shuò
这句话大意是:胜兵二万人,无马,有弓刀甲槊。
hūn yīn wú tóng xìng zhī bié
这句话大意是:婚姻无同姓之别。
qí shí qì tóng tiě jīn yín suǒ shí shàng sū rǔ luò shā táng shí mì
这句话大意是:其食器铜铁金银,所食尚酥乳骆、沙糖、石蜜。
qí jiā chù yǒu gǔ yáng shuǐ niú yě shòu yǒu zhāng lù děng
这句话大意是:其家畜有羖羊、水牛,野兽有獐、鹿等。
sǐ wáng wú sàng jì zhī zhì yǐ huǒ fén qí shī
这句话大意是:死亡无丧纪之制,以火焚其尸。
qí yīn yuè lüè tóng tiān zhú
这句话大意是:其音乐略同天竺。
yǒu bō nà pó zhái hù zhē yǎn mó shí liú děng guǒ duō gān zhè
这句话大意是:有波那、婆宅、护遮、奄磨、石榴等果,多甘蔗。
cóng qí guó jīng xuē lú dōu sī hē lú lín yì děng guó dá wū jiāo zhōu
这句话大意是:从其国经薛卢、都思、诃卢、林邑等国,达于交州。
gē luō shě fēn guó
这句话大意是:○哥罗舍分国。
táng shū yuē gē luō shě fēn guó zài nán hǎi zhī nán jiē duò hé luó shèng bīng èr wàn rén qí wáng pú yuè qié mó
这句话大意是:《唐书》曰:哥罗舍分国,在南海之南,接堕和罗,胜兵二万人,其王蒲越伽摩。
xiǎn qìng wǔ nián qiǎn shǐ cháo gòng
这句话大意是:显庆五年,遣使朝贡。
dù báo guó
这句话大意是:○杜薄国。
táng shū yuē dù báo guó zài fú nán dōng zhǎng hǎi zhōng zhí dù hǎi shù shí rì zhì
这句话大意是:《唐书》曰:杜薄国,在扶南东涨海中,直渡海数十日至。
qí rén sè bái xī jiē yǒu yī fú
这句话大意是:其人色白晳,皆有衣服。
guó yǒu dào tián nǚ zǐ zuò bái dié huá bù
这句话大意是:国有稻田,女子作白叠华布。
chū jīn yín tiě yǐ jīn wèi qián
这句话大意是:出金、银、铁、以金为钱。
chū jī shé xiāng kě hán yǐ xiāng rén bú jiàn jī shé qí wèi shuǐ yě qì xīn ér xìng lì qín shòu bù néng zhì gù wèi kě shi qí shù zhě
这句话大意是:出鸡舌香,可含以香人,不见鸡舌,其为水也,气辛而性厉,禽兽不能至,故未可识其树者。
huá shú zì líng suí shuǐ ér chū fāng de zhī
这句话大意是:华熟自零,随水而出,方得之。
dù báo zhōu yǒu shí yú guó chéng jiē chēng wáng
这句话大意是:杜薄洲有十馀国城,皆称王。
wū dǔ guó
这句话大意是:○乌笃国。
táng shū yuē wū dǔ guó zài zhōng tiān zhú nán yī míng wū fú nà dì fāng wǔ qiān yú lǐ
这句话大意是:《唐书》曰:乌笃国,在中天竺南,一名乌伏那,地方五千馀里。
bǎi xìng yīn shí rén xìng nuò ruò pō guǐ zhà yóu gōng jìn shù dǔ xìn fó fǎ
这句话大意是:百姓殷实,人性懦弱,颇诡诈,尤工禁术,笃信佛法。
wén zì lǐ yí lüè tóng tiān zhú zì gǔ bù tōng zhōng guó
这句话大意是:文字礼仪略同天竺,自古不通中国。
zhēn guàn zhōng qí wáng dá mó yīn tuó hē sī qiǎn shǐ xiàn lóng nǎo shè xiāng děng
这句话大意是:贞观中,其王达摩因陀诃斯遣使献龙脑、麝香等。
báo là zhōu
这句话大意是:○薄剌洲。
táng shū yuē báo là zhōu duò shí wén yān zài jū lì nán hǎi wān zhōng
现代白话:《唐书》曰:薄剌洲,隋时闻呢,在拘利南海湾中。
qí rén sè hēi ér chǐ bái yǎn zhèng chì nán nǚ bìng wú yī fú
这句话大意是:其人色黑而齿白,眼正赤,男女并无衣服。
yī míng bó fén zhōu
这句话大意是:一名勃焚洲。
bào pǔ zǐ yún bó fén zhōu zài nán hǎi zhōng
这句话大意是:《抱朴子》云:勃焚洲,在南海中。
xūn lǜ shuǐ jiāo suǒ chū jiāo rú fēng zhī
这句话大意是:薰绿水胶所出,胶如枫脂。
suǒ yǐ bù kě duō dé zhě zhèng huàn jí quǎn wū shòu dàn rén
这句话大意是:所以不可多得者,正患狤犭屋兽啖人。
cǐ shòu dà zhě zhòng gàn jīn
这句话大意是:此兽大者重干斤,。
zhuàng rú shuǐ tǎ
这句话大意是:状如水獭,。
qí tóu shēn jí tā chǔ liǎo wú máo
这句话大意是:其头身及他处了无毛,。
wéi cóng bí shàng yǐ jìng jí zhì wěi shàng yǒu máo
这句话大意是:惟从鼻上以竟脊至尾上有毛,。
guǎng yī cùn xǔ
这句话大意是:广一寸许,。
qīng
这句话大意是:青,。
cháng sān sì fēn xǔ
这句话大意是:长三四分许,。
qí wú máo chù zé wéi náng
这句话大意是:其无毛处则韦囊,。
rén zhāng bǔ de zhī
这句话大意是:人张捕得之,。
zhǎn cì bù shāng
这句话大意是:斩刺不伤,。
jī xīn liè huǒ
这句话大意是:积薪烈火,。
fù yǐ tóu huǒ zhōng
这句话大意是:缚以投火中,。
xīn jǐn ér cǐ shòu bù jiāo
这句话大意是:新尽而此兽不焦。
xū yǐ dà zhú zhàng dǎ zhī pí bù shāng ér gǔ suì dōu jǐn ér sǐ
这句话大意是:须以大竹杖打之,皮不伤而骨碎都尽而死。