xī nán yí
这句话大意是:○西南夷。
liáng zuò wèi guó tǒng yuē xī yí tǔ yǒu yì xī sān jiǎo yè xíng rú dà jù huǒ zhào shù shí bù
这句话大意是:梁祚《魏国统》曰:西夷土有异犀,三角,夜行如大炬,火照数十步。
huò shí jiě tuō zé cáng wū shēn mì zhī chù bù yù lìng rén jiàn zhī
这句话大意是:或时解脱,则藏于深密之处,不欲令人见之。
wáng zhě guì qí yì yǐ wéi zān zhá xiāo chú xiōng nì
这句话大意是:王者贵其异,以为簪札,消除凶逆。
yòu yuē xī nán yí yǒu dà hú míng yuē jìn shuǐ
这句话大意是:又曰:西南夷有大湖,名曰禁水。
shuǐ zhōng yǒu dú qì zhōng yǒu wù zé zé zuò shēng shè zhòng mù shí zé pò liè zhōng rén zé sǐ qí sú míng yuē guǐ dàn
这句话大意是:水中有毒气,中有物,啧啧作声,射中木石则破裂,中人则死,其俗名曰鬼弹。
wén shēng yǐ zhì bù kě de jiàn gù yě
这句话大意是:闻声已至,不可得见故也。
guō yì gōng guǎng zhì yuē jiàn níng jùn qí qì píng dōng bù jí hán xià bù jí shǔ shèng xià rú cǐ wǔ yuè shèng dōng rú cǐ jiǔ yuè
这句话大意是:郭义恭《广志》曰:建宁郡,其气平,冬不极寒,夏不极暑,盛夏如此五月,盛冬如此九月。
tiān xià zhī yì dì hǎi nèi wéi yǒu cǐ
这句话大意是:天下之异地,海内惟有此。
àn yuè lìng jì wǔ qì zhōng zhī wèi yi zài xī nán rú cǐ qǐ dāng tǔ xíng zhī fāng wù yǐ zhī yù hu
这句话大意是:按《月令》记五气中之位,宜在西南,如此,岂当土行之方、戊已之域吗?
yè láng
这句话大意是:○夜郎。
hàn shū yuē nán yí jūn zhǎng yǐ shí shù yè láng zuì dà
这句话大意是:《汉书》曰:南夷君长以十数,夜郎最大。
hàn wǔ dì jiàn yuán liù nián tài xíng wáng huī jī dōng yuè yīn bīng wēi shǐ fān yáng lìng táng méng fēng xiǎo nán yuè
这句话大意是:汉武帝建元六年,太行王恢击东粤,因兵威,使番阳令唐蒙风晓南粤。
nán yuè shí méng shǔ jǔ jiàng jǔ yīn ju
这句话大意是:南粤食蒙蜀枸酱,(枸音矩。
méng wèn suǒ cóng lái yuē dào xī běi zāng kē jiāng jiāng guǎng shù lǐ chū pān yú chéng xià
这句话大意是:)蒙问所从来,曰道西北牂柯江,江广数里,出番禺城下。
méng guī zhì cháng ān wèn shǔ gǔ rén dú shǔ chū jǔ jiàng duō chí qiè chū shì yè láng
这句话大意是:蒙归至长安,问蜀贾人,独蜀出枸酱,多持窃出市夜郎。
yè láng zhě lín zāng kē jiāng jiāng guǎng bǎi yú bù zú yǐ xíng chuán
这句话大意是:夜郎者,临牂柯江,江广百馀步,足以行船。
nán yuè yǐ cái wù yì shǔ yè láng xi zhì tóng shī rán yì bù néng chén shǐ yě
这句话大意是:南粤以财物役属夜郎,西至桐师,然亦不能臣使也。
méng nǎi shàng shū yuē qiè wén yè láng suǒ yǒu jīng bīng kě de shí wàn
这句话大意是:蒙乃上书曰:"窃闻夜郎所有精兵,可得十万。
fú chuán zāng kē chū bù yì cǐ zhì yuè yī qí yě
这句话大意是:浮船牂柯,出不意,此制粤一奇也。
chéng yǐ hàn zhī qiáng bā shǔ zhī ráo tōng yè láng dào wèi zhì lì shén yì
这句话大意是:诚以汉之强、巴蜀之饶,通夜郎道,为置吏,甚易。
shàng xǔ zhī nǎi bài méng zhōng láng jiàng jiāng qiān rén cóng ba zuó guān rù suì jiàn yè láng hóu duō tóng duō tóng qí hóu míng
这句话大意是:"上许之,乃拜蒙中郎将,将千人,从巴莋关入,遂见夜郎侯多同,(多同,其侯名。
hòu cì yù yǐ wēi dé yuē wèi zhì lì shǐ qí zi wèi lìng
这句话大意是:)厚赐,谕以威德,约为置吏,使其子为令。
yè láng páng xiǎo yì jiē tān hàn zēng bó yǐ wéi hàn dào xiǎn zhōng bù néng yǒu yě nǎi qiě tīng méng yuē
这句话大意是:夜郎旁小邑,皆贪汉缯帛,以为汉道险,终不能有也,乃且听蒙约。
hái bào nǎi yǐ wéi qián wéi jùn fā bā shǔ zú zhì dào zì bó dào yì zāng kē jiāng
这句话大意是:还报,乃以为犍为郡,发巴蜀卒治道,自僰道诣牂柯江。
shǔ rén sī mǎ xiàng rú yì yán xī yí qióng zuó kě zhì jùn shǐ xiāng rú yǐ zhōng láng jiàng wǎng yù jiē rú nán yí wèi zhì yī dū wèi shí yú xiàn shǔ shǔ
这句话大意是:蜀人司马相如亦言:西夷邛莋可置郡,使相如以中郎将往谕,皆如南夷,为置一都尉,十馀县属蜀。
hòu shù suì dào bù tōng shì ba è wèi lí shǔ shī sǐ zhě shén zhòng
这句话大意是:后数岁,道不通,士罢饿𫗪,离暑湿,死者甚众。
xī nán yí yòu shù fǎn fā bīng xìng jī hào fèi wáng gōng
这句话大意是:西南夷又数反,发兵兴击,耗费亡功。
shàng huàn zhī shǐ gōng sūn hóng wǎng shì wèn yān
现代白话:上患之,使公孙弘往视问呢。
hái bào yán qí bù biàn shàng xǔ zhī ba xī yí dú zhì nán yí liǎng xiàn yī dū wèi shāo lìng qián wéi zì bǎo jiù lìng zì bǎo shǒu qiě xiū chéng qí jùn xiàn yě
这句话大意是:还报,言其不便,上许之,罢西夷,独置南夷两县一都尉,稍令犍为自保,(就令自保守,且修成其郡县也。
yè láng hóu shǐ yǐ nán yuè
这句话大意是:)夜郎侯始倚南粤。
nán yuè fǎn yǐ miè hái zhū fǎn zhě yè láng suì rù cháo shàng yǐ wéi yè láng wáng
这句话大意是:南粤反,已灭,还诛反者,夜郎遂入朝,上以为夜郎王。
yòu yuē zhāo dì shǐ yuán zhōng zāng kē tán zhǐ tóng bìng děng èr shí sì yì fán sān wàn yú rén jiē fǎn bìng yīn bàn
这句话大意是:又曰:昭帝始元中,牂柯、谈指、同并等二十四邑,凡三万馀人皆反,(并音伴。
tán zhǐ tóng bìng hòu jiē wèi xiàn shǔ hàn zāng kē jùn
这句话大意是:谈指、同并,后皆为县,属汉牂柯郡。
qiǎn shuǐ héng jùn dū wèi fā shǔ jùn qián wéi bīng jī pò zhī
这句话大意是:)遣水衡郡都尉发蜀郡、犍为兵击破之。
hòu gū zēng yè yú rén fù fǎn gōu tīng hóu wáng bō lǜ qí rén jī zhī yǒu gōng hàn lì wáng bō wèi gōu tīng wáng
这句话大意是:后姑缯、叶榆人复反,钩町侯亡波率其人击之,有功,汉立亡波为钩町王。
zhì chéng dì hé píng zhōng yè láng wáng xìng yǔ gōu tīng wáng yǔ lòu wò hóu shù lòu wò hóu yì míng hòu wèi xiàn shǔ zāng kē
这句话大意是:至成帝河平中,夜郎王兴,与钩町王禹、漏卧侯俞,(漏卧侯,邑名,后为县,属牂柯。
gèng jǔ bīng xiāng gōng
这句话大意是:)更举兵相攻。
zāng kē tài shǒu qǐng fā bīng zhū xìng děng
这句话大意是:牂柯太守请发兵诛兴等。
yì zhě yǐ dào yuǎn bù kě jī qiǎn tài zhōng dài fū zhāng kuāng chí jié hé jiě bìng bù cóng
这句话大意是:议者以道远不可击,遣太中大夫张匡持节和解,并不从。
dù qīn shuō wáng fèng yuē zhāng kuāng hé jiě mán yí wáng hóu wáng hóu bù cóng bù dàn guó wēi qí xiào kě jiàn
这句话大意是:杜钦说王凤曰:"张匡和解蛮夷王侯,王侯不从,不惮国威,其效可见。
kǒng yì zhě xuǎn ruǎn xuǎn ruǎn qiè bù qián zhī yì yě
这句话大意是:恐议者选耎,(选耎,怯不前之意也。
xuǎn yīn xī yǎn fǎn ruǎn yīn rén yǎn fǎn
这句话大意是:选音息兖反,耎音人兖反。
fù shǒu hé jiě tài shǒu chá dòng jìng yǒu biàn nǎi yǐ wén zhī rú cǐ zé fù kuàng yī shí
这句话大意是:)复守和解,太守察动静有变,乃以闻之,如此,则复旷一时。
kuàng kōng yě
这句话大意是:(旷,空也。
yī shí sān yuè
这句话大意是:一时,三月。
yán kōng fèi yī shí bù zǎo fā bīng yě
这句话大意是:言空废一时,不早发兵也。
wáng hóu de shōu liè qí zhòng shēn gù qí móu dǎng zhù zhòng duō gè bù shèng fèn bì xiāng tiǎn miè zì zhī zuì chéng kuáng bó shǒu wèi yán qǐ kuáng bó xīn ér shā shǒu wèi
这句话大意是:)王侯得收猎其众,申固其谋,党助众多,各不胜忿,必相殄灭,自知罪成狂勃,守尉(言起狂勃心而杀守尉。
yuǎn cáng wēn shǔ dú cǎo zhī de suī yǒu sūn wú jiāng bēn yù shì ruò rù shuǐ huǒ wǎng bì jiāo méi zhì yǒng jù wáng suǒ shè shī tún tián shǒu zhī fèi bù kě shèng liàng
这句话大意是:)远藏温暑毒草之地,虽有孙吴将、贲育士,若入水火,往必焦没,智勇俱亡,所设施屯田守之费,不可胜量。
yi yīn qí zuì è wèi chéng wèi yí hàn jiā zhū yīn chì páng jùn shǒu wèi liàn shì mǎ dà sī nóng xiān diào gǔ jī yào hài chù diào fā yě
这句话大意是:宜因其罪恶未成,未疑汉加诛,阴敕旁郡守尉练士马,大司农先调谷积要害处,(调,发也。
yào hài zhě zài wǒ wèi yào wū dí wéi hài yě
这句话大意是:要害者,在我为要,于敌为害也。
diào yīn tú diào qiè
这句话大意是:调,音徒钓切。
xuǎn rèn zhí tài shǒu wǎng yǐ qiū liáng shí rù zhū qí wáng hóu yóu bù guǐ zhě
这句话大意是:)选任职太守往,以秋凉时入,诛其王侯尤不轨者。
jí yǐ wéi bù máo zhī dì wáng yòng zhī rén shèng wáng bù yǐ láo zhōng guó jí yóu ruò yě
这句话大意是:即以为不毛之地,亡用之人,圣王不以劳中国,(即犹若也。
bù máo yán bù shēng cǎo mù yě
这句话大意是:不毛,言不生草木也。
yi ba jùn fàng qì qí mín jué qí wáng hóu wù fù tōng
这句话大意是:)宜罢郡,放弃其民,绝其王侯,勿复通。
rú yǐ xiān dì suǒ lì lěi dài zhī gōng bù kě huī huài yì yi yīn qí méng yá zǎo duàn jué zhī
这句话大意是:如以先帝所立,累代之功不可隳坏,亦宜因其萌芽,早断绝之。
jí yǐ chéng xíng hòu shī xìng zé wàn xìng bèi hài yǐ
现代白话:及已成形后师兴,则万姓被害了。
fèng wū shì jiàn chén lì wèi zāng kē tài shǒu
这句话大意是:"凤于是荐陈立为牂柯太守。
lì zhì zāng kē nǎi cóng lì shù shí rén chū xíng wú hé zhào xìng jiāng shù qiān rén chū wǎng lì shù zé yīn duàn xìng tou chū xiǎo qí zhòng jiē shì bīng jiàng
这句话大意是:立至牂柯,乃从吏数十人出行,无何,召兴,将数千人出往,立数责,因断兴头,出,晓其众,皆释兵降。
shì jiě yě
这句话大意是:(释,解也。
xìng zi yé wu shōu yú bīng pò xié páng èr shí yì fǎn lì yòu jī píng zhī
这句话大意是:)兴子耶务收馀兵,迫胁旁二十邑反,立又击平之。
hòu hàn shū yuē yè láng zhě chū yǒu nǚ zǐ huàn wū dùn shuǐ yǒu sān jié dà zhú liú rù zú jiān wén qí zhōng yǒu hào shēng pōu zhú shì zhī dé yī nán zǐ guī ér yǎng zhī
这句话大意是:《后汉书》曰:夜郎者,初,有女子浣于遁水,有三节大竹,流入足间,闻其中有号声,剖竹视之,得一男子,归而养之。
jí zhǎng yǒu cái wǔ zì lì wèi yè láng hóu yǐ zhú wèi xìng
这句话大意是:及长,有才武,自立为夜郎侯,以竹为姓。
wǔ dì píng nán yí yè láng hóu yíng jiàng tiān zǐ cì qí wáng yìn shòu hòu suì shā zhī
这句话大意是:武帝平南夷,夜郎侯迎降,天子赐其王印绶,后遂杀之。
yí liáo xián yǐ zhú wáng fēi xuè qì suǒ shēng shén zhòng zhī qiú wèi lì hòu zāng kē tài shǒu wú bà yǐ wén tiān zǐ nǎi fēng qí sān zi wèi hóu sǐ pèi shí qí fù
这句话大意是:夷獠咸以竹王非血气所生,甚重之,求为立后,牂柯太守吴霸以闻天子,乃封其三子为侯,死,配食其父。
jīn yè láng xiàn yǒu zhú wáng shén shì yě
这句话大意是:今夜郎县,有竹王神,是也。
diān
这句话大意是:○滇。
hàn shū yuē nán yí jūn zhǎng qí xi mí mò zhī shǔ yǐ shí shù diān de zuì dà
这句话大意是:《汉书》曰:南夷君长,其西靡莫之属以十数,滇地最大。
jiē chuí jì gēng tián yǒu yì jù
这句话大意是:皆椎髻,耕田,有邑聚。
chu wēi wáng shí shǐ jiāng jūn zhuāng qiāo jiàng bīng xún jiāng shàng lüè ba qián zhōng yǐ xī
这句话大意是:楚威王时,使将军庄𫏋将兵循江上略巴、黔中以西。
zhuāng qiāo zhì diān chí dì fāng sān bǎi lǐ páng píng dì féi ráo shù qiān lǐ yǐ bīng wēi dìng shǔ chu
这句话大意是:庄𫏋至滇池,地方三百里,旁平地肥饶数千里,以兵威定属楚。
yù guī bào huì qín jī duó chu ba qián zhōng jùn dào sāi bù tōng yīn nǎi yǐ qí zhòng wáng diān biàn fú cóng qí sú yǐ zhǎng zhī
这句话大意是:欲归报,会秦击夺楚巴、黔中郡,道塞不通,因乃以其众王滇,变服从其俗,以长之。
qín shí cháng pò lüè tōng wǔ chǐ dào
这句话大意是:秦时,尝破,略通五尺道。
hàn yuán shòu zhōng tiān zǐ nǎi lìng wáng rán yú bó shǐ chāng lǚ yuè rén děng shí yú bèi jiān chū xī nán yí zhǐ qiú yuān dú guó
这句话大意是:汉元狩中,天子乃令王然于、伯始昌、吕越人等十馀辈,间出西南夷,指求身毒国。
zhì diān diān wáng dāng qiāng nǎi liú wèi qiú dào
这句话大意是:至滇,滇王当羌乃留为求道。
shī gǔ yuē dāng qiāng diān wáng míng
这句话大意是:(师古曰:当羌,滇王名。
sì suì yú jiē bì kūn míng mò néng tōng
这句话大意是:)四岁馀,皆闭昆明,莫能通。
diān wáng yǔ hàn shǐ yán hàn shú yǔ wǒ dà
这句话大意是:滇王与汉使言:"汉孰与我大?
jí yè láng hóu yì rán
这句话大意是:"及夜郎侯,亦然。
gè zì yǐ yī zhōu wáng bù zhī hàn guǎng dà
这句话大意是:各自以一州王,不知汉广大。
shǐ zhě hái yīn shèng yán diān dà guó zú shì qīn fù
这句话大意是:使者还,因盛言滇大国,足事亲附。
shī gǔ yuē kě zhuān shì zhāo lái zhī lìng qí qīn fù yě
这句话大意是:(师古曰:可专事招来之,令其亲附也。
tiān zǐ zhù yì yān
现代白话:)天子注意呢。
jí nán yuè yǐ miè nǎi shǐ wáng rán yú yǐ bīng wēi fēng yù diān wáng rù cháo
这句话大意是:及南粤已灭,乃使王然于以兵威风谕滇王入朝。
diān wáng yǒu zhòng shù wàn rén qí páng dōng běi láo shēn mí mò jiē tóng xìng xiāng zhàng wèi kěn tīng
这句话大意是:滇王有众数万人,其旁东北劳深、靡莫皆同姓,相杖未肯听。
zhàng yóu yǐ yě
这句话大意是:(杖犹倚也。
xiāng yī yǐ wèi yuán ér bù tīng diān wáng rù cháo yě
这句话大意是:相依倚为援,而不听滇王入朝也。
láo mò shù qīn fàn shǐ zhě lì zú
这句话大意是:)劳、莫数侵犯使者吏卒。
yuán fēng èr nián tiān zǐ fā bā shǔ bīng jī miè láo shēn mí mò yǐ bīng lín diān
这句话大意是:元封二年,天子发巴蜀兵击灭劳深、靡莫,以兵临滇。
diān wáng shǐ shǒu shàn yǐ gù fú zhū
这句话大意是:滇王始首善,以故弗诛。
diān wáng lí xī yí jǔ guó jiàng qǐng zhì lì rù cháo
这句话大意是:滇王离西夷,举国降,请置吏入朝。
wū shì yǐ wèi yì zhōu jùn cì diān wáng yìn fù zhǎng qí mín
这句话大意是:于是以为益州郡,赐滇王印,复长其民。
xī nán yí jūn zhǎng yǐ bǎi shù dú yè láng diān shòu wáng yìn
这句话大意是:西南夷君长以百数,独夜郎、滇受王印。
diān xiǎo yì yě zuì chǒng yān
现代白话:滇,小邑也,最宠呢。
hòu hàn shū yuē diān jùn yǒu chí zhōu huí èr bǎi yú lǐ shuǐ yuán shēn ér mò gèng qiǎn xiá yǒu sì dào liú gù wèi zhī diān chí
这句话大意是:《后汉书》曰:滇郡有池,周回二百馀里,水源深,而末更浅狭,有似倒流,故谓之滇池。
hé tǔ píng chang duō chū yīng wǔ kǒng què yǒu yán chí tián yú zhī ráo jīn yín xù chǎn zhī fù
这句话大意是:河土平敞,多出鹦鹉、孔雀,有盐池、田渔之饶,金银、畜产之富。
rén sú háo tài jū guān zhě jiē fù jí lěi dài
这句话大意是:人俗豪汰,居官者皆富及累代。
jí wáng mǎng zhèng luàn yì zhōu jùn yí dòng cán ruò dòu děng qǐ bīng shā jùn shǒu yuè guī gū fù yí rén dà móu yì jiē pàn
这句话大意是:及王莽政乱,益州郡夷栋蚕、若豆等起兵杀郡守,越巂姑复夷人大牟亦皆叛。
mǎng qiǎn níng shǐ jiāng jūn lián dān fā ba shǔ lì rén zú tú shí wàn jī zhī lián nián bù kè ér hái
这句话大意是:莽遣宁始将军廉丹,发巴、蜀吏人卒徒十万击之,连年不克而还。
yǐ guǎng hàn wén qí wèi tài shǒu qún yí shǐ de qí hé
这句话大意是:以广汉、文齐为太守,群夷始得其和。
jí gōng sūn shù jù yì tǔ qí gù shǒu jù xiǎn
这句话大意是:及公孙述据益土,齐固守拒险。
wén guāng wǔ jí wèi nǎi jiàn dào qiǎn shǐ zì wén
这句话大意是:闻光武即位,乃间道遣使自闻。
shǔ píng zhēng wèi zhèn yuǎn jiāng jūn fēng chéng yì hóu
这句话大意是:蜀平,征为镇远将军,封成义侯。
wū dào zú zhào wèi qǐ cí táng jùn rén lì miào cí zhī
这句话大意是:于道卒,诏为起祠堂,郡人立庙祠之。
yòu yuē jiàn wǔ shí bā nián yí qú shuài dòng cán yǔ gū fù nòng dòng shé yú lián rán diān chí jiàn lián kūn míng zhū zhǒng fǎn pàn qiǎn wǔ wēi jiāng jūn liú shàng fā zú jī zhī
这句话大意是:又曰:建武十八年,夷渠帅栋蚕,与姑复、挵栋、揲榆、连然、滇池、建怜、昆明诸种反叛,遣武威将军刘尚发卒击之。
shàng jūn dù lú shuǐ rù yì zhōu jiè
这句话大意是:尚军渡泸水,入益州界。
qún yí jiē qì lěi bēn zǒu shàng jìn jūn lián zhàn jiē pò zhī
这句话大意是:群夷皆弃垒奔走,尚进军,连战皆破之。
zhuī zhì bù wéi sūn shèng shǔ pǔ yuē chū qín xǐ lǚ bù wéi zǐ dì zōng zú wū shǔ
这句话大意是:追至不韦,(孙盛《蜀谱》曰:初,秦徙吕不韦子弟宗族于蜀。
hàn wǔ kāi xī nán yí zhì jùn xiàn xǐ lǚ shì yǐ chōng zhī yīn zhì bù wéi xiàn
这句话大意是:汉武开西南夷,置郡县,徙吕氏以充之,因置不韦县。
zhǎn huò shén zhòng zhū yí xī píng
这句话大意是:)斩获甚众,诸夷悉平。
yòu yuē zhāng dì yuán hé zhōng shǔ jùn wáng fù wèi tài shǒu zhèng huà yóu yì yǒu shén mǎ sì pǐ chū diān chí zhōng
这句话大意是:又曰:章帝元和中,蜀郡王阜为太守,政化尤异,有神马四匹出滇池中。
shǔ zhì yuē hòu zhǔ jiàn xìng èr nián zhū gě liàng lǜ zhòng nán zhēng suǒ zhàn jiē jié
这句话大意是:《蜀志》曰:后主建兴二年,诸葛亮率众南征,所战皆捷。
mèng huò zhě wèi yí suǒ fú mù shēng zhì zhī
这句话大意是:孟获者,为夷所服,募生致之。
jì dé shǐ guān wū yíng zhèn zhī jiān wèn yuē cǐ jūn hé rú
现代白话:既得,使观于营阵之间,问曰:"此军怎么样?
huò yuē bù zhī xū shí gù bài
这句话大意是:"获曰:"不知虚实,故败。
dìng yì shèng ěr
这句话大意是:定易胜耳。
liàng zòng zhī shǐ gèng zhàn
这句话大意是:"亮纵之,使更战。
qī qín ér liàng yóu qiǎn huò huò zhǐ bù qù yuē gōng tiān wēi yě nán rén bù fù fǎn yǐ
现代白话:七擒而亮犹遣获,获止不去,曰:"公,天威也,南人不复反了!
suì zhì diān chí nán zhōng jiē píng
这句话大意是:"遂至滇池,南中皆平。
qióng
这句话大意是:○邛。
hàn shū yuē zì diān yǐ běi jūn zhǎng yǐ shí shù qióng dōu zuì dà
这句话大意是:《汉书》曰:自滇以北,君长以十数,邛都最大。
jiē chuí jì gēng tián yǒu yì jù
这句话大意是:皆椎髻,耕田,有邑聚。
hòu hàn shū yuē qióng dōu yí zhě wǔ dì suǒ kāi yǐ wéi qióng dōu xiàn
这句话大意是:《后汉书》曰:邛都夷者,武帝所开,以为邛都县。
wú jǐ ér dì xiàn wèi wū zé yīn míng wéi qióng chí nán rén yǐ wéi qióng hé
这句话大意是:无几而地陷为污泽,因名为邛池,南人以为邛河。
qí hòu fù fǎn pàn
这句话大意是:其后复反叛。
yuán dǐng liù nián hàn bīng zì yuè guī shuǐ fá píng zhī yǐ wéi yuè guī jùn
这句话大意是:元鼎六年,汉兵自越巂水伐平之,以为越巂郡。
qí jùn tǔ dì píng yuán yǒu dào tián
这句话大意是:其郡土地平原,有稻田。
sú duō yóu dàng ér xǐ ōu gē lüè yǔ zāng kē xiāng lèi
这句话大意是:俗多游荡,而喜讴歌,略与牂柯相类。
háo shuài fàng zòng nán de zhì yù
这句话大意是:豪帅放纵,难得制御。
wáng mǎng shí jùn shǒu méi gēn méi gēn tài shǒu xìng míng yě
这句话大意是:王莽时,郡守枚根(枚根,太守姓名也。
diào qióng rén zhǎng guì yǐ wéi jūn hóu
这句话大意是:)调邛人长贵以为军侯。
gēng shǐ èr nián zhǎng guì gōng shā gēn zì lì wèi qióng gǔ wáng
这句话大意是:更始二年,长贵攻杀根,自立为邛谷王。
zhì guāng wǔ yīn jiù fēng zhī shòu yuè guī tài shǒu yìn shòu
这句话大意是:至光武,因就封之,授越巂太守印绶。
hòu liú shàng jī yì zhōu yí lù yóu yuè guī zhǎng guì wén zhī yí shàng jì dìng nán biān wēi fǎ bì xíng jǐ bù dé zì fàng zòng jí jù bīng zhāo hū zhū jūn zhǎng duō niàng dú jiǔ yù xiān yǐ láo jūn yīn xí jī shàng
这句话大意是:后刘尚击益州夷,路由越巂,长贵闻之,疑尚既定南边,威法必行己,不得自放纵,即聚兵,招呼诸君长,多酿毒酒,欲先以劳军,因袭击尚。
shàng zhī qí móu jí fēn bīng xiān jù qióng dōu suì yǎn zhǎng guì zhū zhī xǐ qí jiā shǔ wū chéng dū
这句话大意是:尚知其谋,即分兵先据邛都,遂掩长贵,诛之,徙其家属于成都。
yòu yuē ān dì shí yǒng chāng yì zhōu shǔ jùn bìng jīn yún nán jùn yě
这句话大意是:又曰:安帝时,永昌、益州、蜀郡(并今云南郡也。
yí jiē pàn zhòng shí yú wàn pò huài èr shí yú xiàn
这句话大意是:)夷皆叛,众十馀万,破坏二十馀县。
yì zhōu cì shǐ zhāng qiáo nǎi qiǎn cóng shì yáng sǒng jiàng bīng zhì yè yú pò zhī qú shuài sān shí liù zhǒng jiē lái jiàng fù
这句话大意是:益州刺史张乔,乃遣从事杨竦将兵,至楪榆破之,渠帅三十六种皆来降附。
sǒng yīn zòu zhǎng shǐ jiān huá qīn fàn mán yí zhě jiǔ shí rén jiē jiǎn sǐ lùn
这句话大意是:竦因奏长史奸猾侵犯蛮夷者九十人,皆减死论。
yòu yuē yǒng píng zhōng qióng dōu tài shǒu ba jùn zhāng xī zhèng huà qīng píng de yí rén hé zài jùn shí qī nián zú
这句话大意是:又曰:永平中,邛都太守巴郡张翕政化清平,得夷人和,在郡十七年卒。
yí rén ài mù rú sàng fù mǔ
这句话大意是:夷人爱慕,如丧父母。
sū qí sī rén sōu èr bǎi yú rén jī niú yáng sòng sàng zhì xī běn xiàn qǐ fén jì sì
这句话大意是:苏祁斯人叟二百馀人,赍牛羊送丧,至翕本县,起坟祭祀。
zhào shū jiā měi wèi lì cí táng
这句话大意是:诏书嘉美,为立祠堂。
hòu yí rén fǎn luàn tiān zǐ yǐ xī yǒu yí ài nǎi bài qí zi tuān wèi tài shǒu yí rén huān xǐ jiē fèng yíng dào lù yuē láng jūn yí mào lèi wǒ fǔ jūn
这句话大意是:后夷人反乱,天子以翕有遗爱,乃拜其子湍为太守,夷人欢喜,皆奉迎道路,曰:"郎君仪貌类我府君。
hòu tuān pō shī qí xīn yǒu yù pàn zhě zhū yí qí lǎo xiāng xiǎo yǔ yuē dāng wèi xiān fǔ jūn
这句话大意是:"后湍颇失其心,有欲叛者,诸夷耆老相晓语曰:"当为先府君。
gù suì dé yǐ ān
这句话大意是:"故遂得以安。
nán zhōng bā jùn zhì yuē qióng hé zòng guǎng èr shí lǐ shēn bǎi yú zhàng duō dà yú zhǎng yī èr zhàng tóu tè dà yáo shì rú zài tiě fǔ zhuàng
这句话大意是:《南中八郡志》曰:邛河纵广二十里,深百馀丈,多大鱼,长一、二丈,头特大,遥视如载铁釜状。
li yīng yì zhōu jì yuē qióng dōu xiàn xià yǒu yī lǎo mǔ jiā pín gū dú měi shí zhé yǒu xiǎo shé tóu shàng dài jiǎo zài chuáng jiān mǔ lián yí zhī
这句话大意是:李膺《益州记》曰:邛都县下有一老姥,家贫孤独,每食,辄有小蛇,头上戴角,在床间,姥怜饴之。
hòu shāo zhǎng dà suì zhǎng zhàng yú
这句话大意是:后稍长大,遂长丈馀。
lìng yǒu jùn mǎ shé suì xī shā zhī
这句话大意是:令有骏马,蛇遂吸杀之。
lìng yīn dà fèn hèn lìng mǔ zé chū shé
这句话大意是:令因大忿恨,令姥责出蛇。
mǔ yún zài chuáng xià lìng jí jué de yù dà ér wú suǒ jiàn
这句话大意是:姥云在床下,令即掘地,愈大而无所见。
lìng qiān nù shā mǔ
这句话大意是:令迁怒,杀姥。
shé nǎi gǎn rén yǐ líng yán tián lìng hé shā wǒ mǔ
这句话大意是:蛇乃感人以灵,言"嗔令何杀我母?
dāng wèi mǔ bào chóu
这句话大意是:当为母报仇!
cǐ hòu měi yè zhé wén ruò fēng sì shí xǔ rì
这句话大意是:"此后每夜辄闻若风,四十许日。
bǎi xìng xiāng jiàn xián jīng yǔ rǔ tóu nà hū dài yú
现代白话:百姓相见,咸惊语:"你头那忽戴鱼?
shì yè fāng sì shí lǐ yǔ chéng yī shí jù xiàn wèi hú tǔ rén wèi zhī wèi xiàn hé
这句话大意是:"是夜,方四十里,与城一时俱陷为湖,土人谓之为陷河。
wéi mǔ zhái wú yàng qì jīn yóu cún
这句话大意是:惟姥宅无恙,讫今犹存。
yú rén cǎi bǔ bì yī zhǐ sù
这句话大意是:渔人采捕,必依止宿。
měi yǒu làng zhé jū zhái cè tián jìng wú tā fēng jìng shuǐ qīng yóu jiàn chéng guō lóu lǔ jī rán cè yīn cè
这句话大意是:每有浪,辄居宅侧,恬静无他,风静水清,犹见城郭楼橹畟然(畟音测。
jīn shuǐ qiǎn shí tǔ rén méi shuǐ qǔ de jiù mù jiān zhēn guāng hēi rú qī hào shì zhě yǐ wéi zhěn xiāng zèng yān
现代白话:)今水浅时,土人没水,取得旧木,坚贞,光黑如漆,好事者以为枕,相赠呢。
zuó
这句话大意是:○莋。
hàn shū yuē zì guī yǐ dōng běi jūn zhǎng yǐ shí shù zuó dōu zuì dà
这句话大意是:《汉书》曰:自巂以东北,君长以十数,莋都最大。
qí sú huò tǔ zhù huò yí tú
这句话大意是:其俗或土著,或移徒。
hòu hàn shū yuē zuó dōu yí zhě wǔ dì suǒ kāi yǐ wéi zuó dōu
这句话大意是:《后汉书》曰:莋都夷者,武帝所开,以为莋都。
xiàn qí rén bèi fā zuǒ rèn yán yǔ duō hǎo pì lèi jū chǔ lüè yǔ wèn shān yí tóng
这句话大意是:县其人被发、左衽,言语多好譬类,居处略与汶山夷同。
tǔ chū cháng nián shén yào xiān rén shān tú suǒ jū yān
现代白话:土出长年神药,仙人山图所居呢。
yuán dǐng liù nián yǐ wéi chén lí jùn
这句话大意是:元鼎六年,以为沉黎郡。
zhì tiān hàn sì nián bìng shǔ wèi xī bù zhì liǎng dū wèi yī jū máo niú zhǔ jiǎo wài yí yī jū qīng yī zhǔ hàn rén
这句话大意是:至天汉四年,并蜀为西部,置两都尉,一居旄牛,主徼外夷,一居青衣,主汉人。
guī
这句话大意是:○巂。
hàn shū yuē tóng shī yǐ dōng běi zhì yè yú míng wéi guī kūn míng
这句话大意是:《汉书》曰:桐师以东北,至叶榆,名为巂、昆明。
biān fā suí chù qiān xǐ wú cháng chù wú jūn zhǎng dì fāng kě shǔ qiān lǐ
这句话大意是:编发,随畜迁徙无常处,无君长,地方可数千里。
yǒng chāng jùn chuán yuē yuè guī jùn zài jiàn níng xī běi qiān qī bǎi lǐ zhì jiāng dū xiàn
这句话大意是:《永昌郡传》曰:越巂郡,在建宁西北千七百里,治江都县。
zì jiàn níng gāo shān xiāng lián zhì chuān zhōng píng de dōng xī nán běi bā qiān yú lǐ
这句话大意是:自建宁,高山相连,至川中平地,东西南北八千馀里。
jùn tè hǎo sāng cán yi shǔ jì má dào liáng
这句话大意是:郡特好桑蚕,宜黍,稷、麻、稻、梁。
rǎn máng
这句话大意是:○冉駹。
hàn shū yuē zì zuó yǐ dōng běi jūn zhǎng yǐ shí shù rǎn máng zuì dà
这句话大意是:《汉书》曰:自莋以东北,君长以十数,冉駹最大。
qí sú huò zhe tǔ huò yí xǐ
这句话大意是:其俗或着土,或移徙。
hòu hàn shū yuē rǎn máng yí zhě wǔ dì suǒ kāi yuán dǐng liù nián yǐ wéi wèn shān jùn
这句话大意是:《后汉书》曰:冉駹夷者,武帝所开,元鼎六年以为汶山郡。
jīn shǔ jùn xī běi tōng huà jùn dì yě
这句话大意是:(今蜀郡西北通化郡地也。
zhì xuān dì dì jié sān nián yí rén yǐ lì jùn fù zhòng dì nǎi shěng bìng shǔ jùn wèi běi bù dū wèi
这句话大意是:)至宣帝地节三年,夷人以立郡赋重,帝乃省并蜀郡,为北部都尉。
qí shān yǒu liù yí qī qiāng jiǔ dǐ gè yǒu bù luò
这句话大意是:其山有六夷七羌九氐,各有部落。
qí wáng hóu pō zhī wén shū ér fǎ sú yán zhòng
这句话大意是:其王侯颇知文书,而法俗严重。
guì fù rén dǎng mǔ zú sǐ zé shāo qí shī
这句话大意是:贵妇人,党母族,死则烧其尸。
tǔ qì duō hán suī zài shèng xià bīng yóu wèi shì
这句话大意是:土气多寒,虽在盛夏,冰犹未释。
jiē yī shān jū zhǐ lèi shí wèi shì gāo zhě zhì shí yú zhàng wèi qióng lóng
这句话大意是:皆依山居止,累石为室,高者至十馀丈,为邛笼。
jīn bǐ tǔ yí rén hū wèi diāo
这句话大意是:(今彼土夷人呼为雕。
yòu tǔ dì gāng lǔ bù shēng gǔ sù má shū wéi yǐ mài wèi zī
这句话大意是:)又土地刚卤,不生谷、粟、麻、菽,惟以麦为资。
ér yi xù mù yǒu máo niú wú jiǎo yī míng tóng niú ròu zhòng qiān jīn máo kě wèi ěr
这句话大意是:而宜畜牧,有旄牛,无角,一名犝牛,肉重千斤,毛可为毦。
tóng tú dōng qiè
这句话大意是:(朣,徒冬切。
ěr yīn èr
这句话大意是:毦,音贰。
chū míng mǎ yǒu líng yáng líng yīn líng
这句话大意是:)出名马,有羚羊,(羚音灵。
kě liáo dú
这句话大意是:)可疗毒。
yòu yǒu shí yào lù lù ní yǒu tāi zhě qí cháng zhōng fèn yì liáo dú jí
这句话大意是:又有食药鹿,鹿麑有胎者,其肠中粪亦疗毒疾。
yòu yǒu wǔ jiǎo yáng shè xiāng qīng máo hé jī xīng xīng
这句话大意是:又有五角羊、麝香、轻毛毼鸡、猩猩。
qí rén néng zuò máo zhān bān jì qīng dùn bǐ duō yáng suō zhī shǔ
这句话大意是:其人能作旄毡、班罽、青顿、毞毲、羊羧之属。
qīng dùn bǐ duō bìng wèi xiáng zì shū wú èr zì
这句话大意是:(青顿、毞毲并未详,字书无二字。
tè duō zá yào
这句话大意是:)特多杂药。
de yǒu xián tǔ zhǔ yǐ wéi yán qí yáng niú mǎ shí zhī jiē féi
这句话大意是:地有咸土,煮以为盐,麡、羊、牛、马,食之皆肥。
qí yīn zǐ xī qiè
这句话大意是:(麡音子兮切。
qí xi yòu yǒu sān hé pán yú lǔ běi yǒu huáng shí běi dì lú shuǐ hú qí biǎo nǎi wèi jiǎo wài
这句话大意是:)其西又有三河、盘于虏,北有黄石、北地、卢水胡,其表乃为徼外。
hòu líng dì shí fù fēn shǔ jùn běi bù wèi wèn shān jùn
这句话大意是:后灵帝时,复分蜀郡北部为汶山郡。
bái mǎ
这句话大意是:○白马。
hàn shū yuē shǔ zhī xi rǎn máng yǐ dōng běi jūn zhǎng yǐ shí shù bái mǎ zuì dà jiē dǐ lèi yě
这句话大意是:《汉书》曰:蜀之西,冉駹以东北,君长以十数,白马最大,皆氐类也。
hòu hàn shū yuē bái mǎ dī zhě wǔ dì yuán dǐng zhōng fēn kāi guǎng hàn xī bù hé yǐ wéi wǔ dū
这句话大意是:《后汉书》曰:白马氐者,武帝元鼎中,分开广汉西部,合以为武都。
tǔ dì xiǎn zǔ yǒu má tián chū míng mǎ niú yáng qī mì
这句话大意是:土地险阻,有麻田,出名马、牛、羊、漆、蜜。
dī rén yǒng gàng dǐ mào tān huò sǐ lì
这句话大意是:氐人勇戆抵冒,贪货死利。
jū wū hé chí yī míng chóu chí fāng bǎi qǐng sì miàn dòu jué
这句话大意是:居于河池,一名仇池,方百顷,四面斗绝。
shù wèi biān kòu jùn xiàn tǎo zhī zé yī gù zì shǒu
这句话大意是:数为边寇,郡县讨之,则依固自守。
yuán fēng sān nián dī rén fǎn pàn qiǎn bīng pò zhī
这句话大意是:元封三年,氐人反叛,遣兵破之。
zhāo dì yuán fèng zhōng dī rén fù pàn zhí jīn wú mǎ shì jiàn xìng mǎ shì míng jiàn
现代白话:昭帝元凤中,氐人复叛,执金我马适建(姓马适,名建。
děng jiāng sān fǔ tài cháng xǐ tǎo pò zhī
这句话大意是:)等将三辅太常徙讨破之。
jiàn wǔ chū dī rén xī fù lǒng shǔ jí wěi áo miè qí qiú háo nǎi bèi gōng sūn shù jiàng hàn mǎ yuán shàng fù qí wáng hóu jūn zhǎng cì yǐ yìn shòu
这句话大意是:建武初,氐人悉附陇蜀,及隗嚣灭,其酋豪乃背公孙述降汉,马援上复其王侯君长,赐以印绶。
hòu áo zú rén wěi mào fǎn shā wǔ dū tài shǒu
这句话大意是:后嚣族人隗茂反,杀武都太守。
dī rén dà háo qí zhōng liú wèi zhǒng lèi suǒ jìng xìn wēi fú zhū háo yǔ jùn chéng kǒng fèn jī mào pò zhǎn zhī
这句话大意是:氐人大豪齐锺留为种类所敬信,威服诸豪,与郡丞孔奋击茂,破斩之。
bái láng yí
这句话大意是:○白狼夷。
hòu hàn shū yuē yǒng píng zhōng yì zhōu cì shǐ liáng guó zhū fǔ hǎo lì gōng míng kāng kǎi yǒu dà lüè
这句话大意是:《后汉书》曰:永平中,益州刺史梁国朱辅,好立功名,慷慨有大略。
zài zhōu shù suì xuān shì hàn dé wēi huái yuǎn yí zì wèn shān yǐ xī qián dài suǒ bù zhì zhēng shuò suǒ bù jiā bái láng pán mù táng zōu děng bǎi yú guó hù bǎi sān shí yú wàn kǒu liù bǎi wàn yǐ shàng jǔ zhǒng fèng gòng chēng wéi chén pú
这句话大意是:在州数岁,宣示汉德,威怀远夷,自汶山以西,前代所不至,正朔所不加,白狼、盘木、唐菆等百馀国,户百三十馀万、口六百万以上,举种奉贡,称为臣仆。
fǔ shàng shū yuē chén wén shī yún bǐ jū zhě qí yǒu yí zhī xíng
这句话大意是:辅上疏曰:"臣闻《诗》云:彼狙者歧,有夷之行。
chuán yuē qí dào suī pì ér rén bù yuǎn
这句话大意是:《传》曰:歧道虽僻,而人不远。
shī rén sòng yǒng yǐ wéi fú yàn
这句话大意是:诗人诵咏,以为符验。
jīn bái láng wáng táng zōu děng mù huà guī yì zuò shī sān zhāng
这句话大意是:今白狼王唐菆等慕化归义,作诗三章。
lù jīng qióng lái tài shān tài líng gāo bǎn qiào wēi jùn xiǎn bǎi bèi qí dào
这句话大意是:路经邛来大山太零高坂,峭危峻险,百倍岐道。
qiǎng fù lǎo yòu ruò guī cí mǔ
这句话大意是:襁负老幼,若归慈母。
yuǎn yí zhī yǔ cí yì nán zhèng
这句话大意是:远夷之语,辞意难正。
cǎo mù yì zhǒng niǎo shòu shū lèi
这句话大意是:草木异种,鸟兽殊类。
yǒu qián wéi jùn yuàn tián gōng yǔ zhī xí xiá pō xiǎo qí yán
这句话大意是:有犍为郡掾田恭,与之习狎,颇晓其言。
chén zhé lìng xùn qí fēng sú yì qí cí yǔ
这句话大意是:臣辄令讯其风俗,译其辞语。
jīn qiǎn cóng shì shǐ lǐ líng yǔ gōng hù sòng yì què bìng shàng qí lè shī
这句话大意是:今遣从事史李陵与恭护送诣阙,并上其乐诗。
xī zài shèng dì wǔ sì yí zhī lè
这句话大意是:昔在圣帝,舞四夷之乐;。
jīn zhī suǒ shàng zhù bèi qí yī
这句话大意是:今之所上,庶备其一。
dì jiā zhī shì xià shǐ guān lù qí gē yān
现代白话:"帝嘉之,事下史官,录其歌呢。
dōng guān jì zài qí gē bìng zǎi yí rén zhī běn yǔ bìng zhòng yì xun zhǎo wèi huá yán jīn huā shǐ suǒ zài zhě shì yě
这句话大意是:(《东观记》载其歌,并载夷人之本语,并重译训沼为华言,今《花史》所载者是也。
zhì hé dì yǒng yuán shí èr nián máo niú jiǎo wài bái láng lóu báo mán yí wáng táng zēng děng suì lǜ zhǒng rén shí qī wàn kǒu nèi shǔ
这句话大意是:)至和帝永元十二年,旄牛徼外白狼、楼薄蛮夷王唐缯等,遂率种人十七万口内属。
shàn guó yīn tán
这句话大意是:○椫国(音檀)。
hòu hàn shū yuē hé dì yǒng yuán jiǔ nián shàn guó wáng yōng yóu diào qiǎn shǐ chóng yì fèng guó zhēn bǎo hé dì cì jīn yìn zǐ shòu
这句话大意是:《后汉书》曰:和帝永元九年,椫国王雍由调遣使重译奉国珍宝,和帝赐金印、紫绶。
ān dì yǒng níng chū fù qiǎn shǐ cháo hè xiàn lè jí huàn rén néng biàn huà tǔ huǒ zì zhī jiě yì niú mǎ tóu yòu shàn tiào wán shù nǎi zhì qiān zì yán wǒ hǎi xī rén hǎi xī jí dà qín yě
这句话大意是:安帝永宁初,复遣使朝贺献乐及幻人--能变化,吐火,自支解,易牛马头,又善跳丸--数乃至千,自言我海西人,海西即大秦也。
shàn guó xī nán tōng dà qín
这句话大意是:椫国西南通大秦。
míng nián yuán huì ān dì zuò yuè wū tíng fēng yōng yóu diào wèi hàn dà dū wèi cì yìn shòu jīn yín cǎi zēng gè yǒu chà
这句话大意是:明年元会,安帝作乐于庭,封雍由调为汉大都尉,赐印绶、金银、彩缯各有差。
zāng kē
这句话大意是:○牂柯。
hòu hàn shū yuē chū chu qǐng xiāng wáng shí qiǎn jiàng zhuāng háo cóng hàng shuǐ fá yè láng
这句话大意是:《后汉书》曰:初,楚顷襄王时,遣将庄豪从沆水伐夜郎。
jūn zhì jū lán zhuó chuán wū àn ér bù zhàn
这句话大意是:军至且兰,椓船于岸而步战。
jì miè yè láng yīn liú wáng diān chí
这句话大意是:既灭夜郎,因留王滇池。
yǐ jū lán yǒu zhuó chuán zāng kē chù nǎi gǎi qí míng wéi zāng kē
这句话大意是:以且兰有椓船牂柯处,乃改其名为牂柯。
yì wù zhì yuē zāng kē jī chuán jí yě
这句话大意是:(《异物志》曰:牂柯,击船戢也。
zāng kē de duō yǔ liáo
这句话大意是:)牂柯地多雨潦。
sú hǎo wū guǐ jìn jì
这句话大意是:俗好巫鬼禁忌。
guǎ chù shēng yòu wú cán sāng gù qí jùn zuì pín
这句话大意是:寡畜生,又无蚕桑,故其郡最贫。
jù tián kě xiàn yǒu mù guāng láng mù kě yǐ wèi miàn bǎi xìng zī zhī
现代白话:句〈田可〉县有〈木光〉榔木,能够为面,百姓资之。
yòu yuē gōng sūn shù shí zāng kē dà xìng lóng fu yǐn dǒng shì yǔ jùn gōng cáo xiè xiān bǎo jìng wèi hàn nǎi qiǎn shǐ cóng pān yú jiāng fèng gòng
这句话大意是:又曰:公孙述时,牂柯大姓龙、傅、尹、董氏,与郡功曹谢暹保境为汉,乃遣使从番禺江奉贡。
pān yú jiāng jīn nán hǎi jùn
这句话大意是:(番禺江,今南海郡。
guāng wǔ jiā zhī bìng jiā bāo shǎng
这句话大意是:)光武嘉之,并加褒赏。
huán dì shí jùn rén yǐn zhēn zì yǐ shēng wū huāng yì bù zhī lǐ yì nǎi cóng rǔ nán xǔ shèn yìng fèng shòu jīng shū xué chéng huán xiāng lǐ jiào shòu
现代白话:桓帝时,郡人尹珍自以生于荒裔,不知礼义,乃从你南许慎、应奉受经书,学成,还乡里教授。
zì shì nán yù shǐ yǒu xué yān
现代白话:自是,南域始有学呢。
yǒng chāng jùn chuán yuē zāng kē jùn zài jiàn níng dōng běi qiān èr bǎi lǐ chù suǒ xiǎn jùn lǜ jiē gāo shān ér shǎo píng dì
这句话大意是:《永昌郡传》曰:牂柯郡,在建宁东北千二百里,处所险峻,率皆高山而少平地。
táng shū yuē zāng kē mán shǒu lǐng yì xìng xiè shì
这句话大意是:《唐书》曰:牂柯蛮首领亦姓谢氏。
qí de běi qù yǎn zhōu yī bǎi wǔ shí lǐ dōng zhì chén zhōu èr qiān sì bǎi lǐ nán zhì jiāo zhōu yī qiān wǔ bǎi lǐ xi zhì kūn míng jiǔ bǎi lǐ
这句话大意是:其地北去兖州一百五十里,东至辰州二千四百里,南至交州一千五百里,西至昆明九百里。
wú chéng bì sàn wèi bù luò ér jū
这句话大意是:无城壁,散为部落而居。
tǔ qì yù rè duō lín yǔ dào sù zài shú
这句话大意是:土气郁热,多霖雨,稻粟再熟。
wú yáo yì wéi zhēng zhàn zhī shí nǎi xiāng tún jù kè mù wèi qì
这句话大意是:无徭役,惟征战之时,乃相屯聚,刻木为契。
qí fǎ jié dào zhě sān bèi hái zāng shā rén zhě chū niú mǎ sān shí tóu nǎi de shú sǐ yǐ nà sǐ jiā
这句话大意是:其法,劫盗者三倍还赃,杀人者出牛马三十头,乃得赎死,以纳死家。
fēng sú wù chǎn lüè yǔ dōng xiè tóng
这句话大意是:风俗物产,略与东谢同。
qí shǒu lǐng xiè lóng yǔ dà yè mò jù qí de shèng bīng shù wàn rén
这句话大意是:其首领谢龙羽,大业末据其地,胜兵数万人。
yòu yuē wǔ dé sān nián zāng kē mán shǒu lǐng xiè lóng yǔ qiǎn shǐ cháo gòng shòu lóng yǔ zāng zhōu cì shǐ fēng yè láng jùn gōng
这句话大意是:又曰:武德三年,牂柯蛮首领谢龙羽遣使朝贡,授龙羽牂州刺史,封夜郎郡公。
zhēn guàn sì nián fù cháo gòng
这句话大意是:贞观四年,复朝贡。
kāi yuán shí nián dà qiú cháng xiè yuán qí sǐ zhào lì qí dí sūn jiā yì xí qí guān fēng
这句话大意是:开元十年,大酋长谢元齐死,诏立其嫡孙嘉艺袭其官封。
èr shí wǔ nián dà qiú zhǎng zhào jūn dào lái cháo xiàn fāng wù
这句话大意是:二十五年,大酋长赵君道来朝,献方物。
yuán hé sān nián wǔ yuè chì zì jīn yǐ hòu wěi qián nán guān chá shǐ chà běn dào jūn jiāng chōng yā lǐng zāng kē kūn míng děng shǐ
这句话大意是:元和三年五月,敕自今已后,委黔南观察使差本道军将充押领牂柯、昆明等使。
sì nián zhēng yuè qiǎn shǐ lái cháo
这句话大意是:四年正月,遣使来朝。
shì yuè qiǎn zhōng shǐ wèi dé hé lǐng qí shǐ bìng jī guó xìn wù jiàng xǐ shū cì qí wáng yān
现代白话:是月,遣中使魏德和领其使,并赍国信物降玺书,赐其王呢。
zì hòu cháo fù bù jué
这句话大意是:自后朝负不绝。
lín hǎi yì wù zhì yuē guāng láng mù shēng zāng kē wài pí yǒu máo shì bīng lǘ ér sàn shēng
这句话大意是:《临海异物志》曰:桄榔木生牂柯,外皮有毛,似栟榈而散生。
qí mù gāng zuò chú lì rú tiě zhōng shí gèng lì wéi zhōng jiāo gēn nǎi zhì bài ěr
这句话大意是:其木刚,作锄利如铁,中石更利,惟中焦根乃致败耳。
pí zhōng yǒu shì táo dào mǐ piàn yòu shì mài miàn zuò bǐng ěr
这句话大意是:皮中有似梼稻米片,又似麦面,作饼饵。
guǎng zhì yuē mù guāng láng shù dà sì wǔ wéi zhǎng wǔ liù zhàng hóng zhí páng wú zhī tiáo
这句话大意是:《广志》曰:〈木光〉榔树,大四五围,长五六丈,洪直,旁无枝条。
qí diān shēng yè
这句话大意是:其颠生叶。
bù guò shù shí shì zòng yè
这句话大意是:不过数十,似棕叶。
pò qí mù jī jiān nán shāng
这句话大意是:破其木,肌坚难伤。
rù shù cùn de miàn chì huáng mì zhì kě shí
这句话大意是:入数寸,得面,赤黄,密致可食。
pú
这句话大意是:○濮。
zhōu shū wáng huì yuē bǔ rén dān shā
这句话大意是:《周书·王会》曰:卜人,丹沙。
zhù yún xī nán zhī mán dān shā suǒ chū
这句话大意是:注云:西南之蛮,丹沙所出。
àn bǔ rén gài jīn zhī pú rén yě
这句话大意是:按卜人,盖今之濮人也。
yòu yuē tāng lìng yī yǐn wèi sì fāng xiàn lìng yī yǐn yuē chén qǐng zhèng nán ōu gāi wǔ lái qiè
这句话大意是:又曰:汤令伊尹为四方献令,伊尹曰:"臣请正南欧𬮿(五来切。
zhù guó zhǐ zi lù tóng bǎi pú jiǔ jùn qǐng jīn yǐ zhū jī dài mào xiàng chǐ wén xī cuì yǔ jùn hè duǎn gǒu wèi xiàn
这句话大意是:)柱国、指子陆童、百濮九箘,请今以珠玑、玳瑁、象齿、文犀、翠羽、箘鹤、短狗为献。
yǒng chāng jùn chuán yuē yún nán jùn zài jiàn níng nán sì shí wǔ lǐ zhì yún nán xiàn yì duō yí pú fēn bù shān yě qiān wǔ bǎi rén
这句话大意是:《永昌郡传》曰:云南郡在建宁南四十五里,治云南县,亦多夷濮,分布山野,千五百人。
nǚ dà xiǎo dūn jù dào cè
这句话大意是:女大小蹲踞道侧。
jiē chí shù zhǒng qì zhàng shí kòu chāo wèi jùn yì zhī hài
这句话大意是:皆持数种器杖,时寇钞,为郡邑之害。
wěi pú
这句话大意是:○尾濮。
yǒng chāng jùn chuán jùn xī nán qiān wǔ bǎi lǐ jiǎo wài yǒu wěi pú
这句话大意是:《永昌郡传》:郡西南千五百里徼外有尾濮。
wěi ruò guī xíng cháng sān sì cùn
这句话大意是:尾若龟形,长三、四寸。
sú zuò zhé xiān chuān de kōng yǐ ān qí wěi
这句话大意是:俗坐,辄先穿地空,以安其尾。
ruò xiè hòu wù zhé wěi biàn sǐ
这句话大意是:若邂逅误折尾,便死。
nán nǚ zhǎng gè suí yí yě huì wú yǒu jià qǔ yóu zhī shí mǔ bù fù bié fù
这句话大意是:男女长,各随宜野会,无有嫁娶,犹知识母,不复别父。
sú yún dài lǎo xiāng shí zé cǐ pú yě
这句话大意是:俗云"贷老相食",则此濮也。
gǔ rén suǒ shuō fēi mù jiàn yě
这句话大意是:古人所说,非目见也。
fú nán tǔ sú chuán yuē jǔ lì dōng yǒu pú luō zhōng rén rén jiē yǒu wěi zhǎng wǔ liù cùn
这句话大意是:《扶南土俗传》曰:枸利东有蒲罗中人,人皆有尾,长五、六寸。
qí sú shí rén
这句话大意是:其俗食人。
àn qí de bìng xī nán pú luō gài wěi pú zhī dì míng yě
这句话大意是:按其地,并西南蒲罗,盖尾濮之地名也。
liáng zuò wèi guó tǒng yuē xī nán yǒu yí míng yuē wěi pú
这句话大意是:梁祚《魏国统》曰:西南有夷,名曰尾濮。
qí de chū dài mào xī xiàng zhū jī jīn yín gě yuè guì mù
这句话大意是:其地出玳瑁、犀、象、珠玑、金、银、葛越、桂木。
rén jiē mán yí chóng yì nǎi tōng yě
这句话大意是:人皆蛮夷,重译乃通也。
mù mián pú
这句话大意是:○木绵濮。
guō yì gōng guǎng zhì yuē mù mián pú tǔ yǒu mù mián shù duō yè
这句话大意是:郭义恭《广志》曰:木绵濮,土有木绵树,多叶。
yòu fáng shén fán fáng zhōng mián rú cán suǒ zuò qí dà rú juǎn
这句话大意是:又房甚繁,房中棉,如蚕所作,其大如卷。
yīn quán
这句话大意是:(音拳。
wén miàn pú
这句话大意是:○文面濮。
guǎng zhì yuē wén miàn pú qí sú chán miàn ér yǐ qīng huà zhī
这句话大意是:《广志》曰:文面濮,其俗劖面,而以青画之。
chán yīn chán
这句话大意是:(劖,音谗。
zhé yāo pú
这句话大意是:○折腰濮。
guǎng zhì yuē zhé yāo pú qí sú shēng zǐ jiē zhé qí yāo
这句话大意是:《广志》曰:折腰濮,其俗,生子皆折其腰。
chì kǒu pú
这句话大意是:○赤口濮。
guǎng zhì yuē chì kǒu pú zài yǒng chāng nán
这句话大意是:《广志》曰:赤口濮,在永昌南。
qí sú zhé qí chǐ chán qí chún shǐ chì
这句话大意是:其俗,折其齿,劖其唇使赤;。
yòu lù shēn wú yī fú
这句话大意是:又露身,无衣服。
hēi bó pú
这句话大意是:○黑僰濮。
guǎng zhì yuē hēi bó pú zài yǒng chāng xī nán shān jū nài qín kǔ
这句话大意是:《广志》曰:黑僰濮,在永昌西南,山居,耐勤苦。
qí yī fú fù rén yǐ yī fú bù wèi qún huò yǐ guàn tóu
这句话大意是:其衣服,妇人以一幅布为裙,或以贯头;。
zhàng fū yǐ gǔ pí wèi yī
这句话大意是:丈夫以谷皮为衣。
qí jìng chū bái tí niú xī xiàng wǔ pò jīn tóng huá bù
这句话大意是:其境出白蹄牛、犀、象、武魄、金、铜、华布。
zhū tí
这句话大意是:○朱提。
yǒng chāng jùn chuán yuē zhū tí jùn zài qián wéi nán qiān bā bǎi lǐ zhì zhū tí xiàn
这句话大意是:《永昌郡传》曰:朱提郡,在犍为南千八百里,治朱提县。
chuān zhōng zòng guǎng wǔ liù shí lǐ
这句话大意是:川中纵广五、六十里。
yǒu dà quán chí shuǐ qiān qǐng míng qiān qǐng chí
这句话大意是:有大泉,池水千顷,名千顷池。
yòu yǒu lóng chí yǐ guàn gài zhòng dào
这句话大意是:又有龙池,以灌溉种稻。
yǔ bó dào jiē shí duō yuán jùn qǔ míng xiào wū xíng rén jìng cì shēng guō rén ěr
这句话大意是:与僰道接,时多猿,郡取鸣啸于行人径次,声聒人耳。
yí fēn bù shān gǔ jiān shí ròu yī pí suī yǒu rén xíng qín shòu qí xīn yán yǔ fú shì bù yǔ huá tóng
这句话大意是:夷分布山谷间,食肉衣皮,虽有人形,禽兽其心,言语服饰,不与华同。
yǒu táng láng shān shān duō dú cǎo shèng xià zhī yuè fēi niǎo guò zhī bù néng de qù
这句话大意是:有堂狼山,山多毒草,盛夏之月,飞鸟过之,不能得去。
yòu yuē jiàn níng jùn zhū tí zhī dōng nán liù bǎi lǐ tǔ qì hé shì shèng xià zhī yuè rè bù yù zhēng
这句话大意是:又曰:建宁郡,朱提之东南六百里,土气和适,盛夏之月,热不郁蒸;。
mèng dōng shí hán bù cǎn lì
这句话大意是:孟冬时,寒不惨栗。
yòu yuē yǒng chāng jùn zài yún nán xi qī bǎi lǐ
这句话大意是:又曰:永昌郡,在云南西七百里。
jùn dōng běi bā shí lǐ lú cāng jīn
这句话大意是:郡东北八十里泸仓津。
cǐ jīn yǒu zhāng qì wǎng yǐ sān yuè dù zhī xíng zhě liù shí rén jiē xī mèn luàn
这句话大意是:此津有鄣气,往以三月渡之,行者六十人,皆悉闷乱;。
dú qì zhōng wù zé yǒu shēng zhōng shù mù zhī zé zhé zhōng rén zé lìng yǎn rán qīng làn yě
这句话大意是:毒气中物则有声,中树木枝则折,中人则令奄然青烂也。
yòu yuē xìng gǔ jùn zài jiàn níng nán bā bǎi lǐ
这句话大意是:又曰:兴古郡,在建宁南八百里。
jùn lǐng jiǔ xiàn zòng jīng qiān lǐ jiē yǒu zhàng qì
这句话大意是:郡领九县,纵经千里,皆有瘴气。
suàn gǔ jī tún yú jiǔ bù kě shí jiē shí dàn jiē bìng hài rén
这句话大意是:蒜谷鸡豚鱼酒不可食,皆食啖皆病害人。
jùn běi sān bǎi yǒu pán jiāng guǎng shù bǎi bù shēn shí yú zhàng cǐ jiāng yǒu dú zhàng
这句话大意是:郡北三百有盘江,广数百步,深十馀丈,此江有毒瘴。
jiǔ xiàn zhī rén jiē hào yuē jiū mín yán yǔ shì yù bù yǔ rén tóng
这句话大意是:九县之人,皆号曰鸠民,言语嗜欲,不与人同。
jiū mín xián yǐ sān chǐ bù jiǎo gē zuò liǎng chān bù fù jiā zhēn lǚ zhī gōng yě guǎng tóu zhe qián xiá tóu fù hòu bù gài qí xíng yǔ luǒ shēn wú yì
这句话大意是:鸠民咸以三尺布角割作两襜,不复加针缕之功也,广头着前,狭头覆后,不盖其形,与裸身无异。
kūn mí guó
这句话大意是:○昆弥国。
táng shū yuē kūn mí guó yī yuē chū kūn míng xī nán yí yě zài cuàn zhī xi ěr hé wèi jiè jí yè yú hé
这句话大意是:《唐书》曰:昆弥国,一曰出昆明西南夷也,在爨之西,洱河为界,即叶榆河。
qí sú yǔ tū jué lüè tóng
这句话大意是:其俗与突厥略同。
xiāng chuán yún yǔ xiōng nú běn shì xiōng dì guó yě
这句话大意是:相传云,与匈奴本是兄弟国也。
hàn wǔ dì de qí de rù yì zhōu bù qí hòu fù jué
这句话大意是:汉武帝得其地,入益州部,其后复绝。
zhū gě liàng dìng nán zhōng yì suǒ bù zhì
这句话大意是:诸葛亮定南中,亦所不至。
wǔ dé sì nián guī zhōu zhì zhōng jí hóng shǐ nán níng yīn zhì qí guó yù zhī zhì shí èr yuè qiǎn shǐ cháo gòng
这句话大意是:武德四年,巂州治中吉弘使南宁,因至其国谕之,至十二月,遣使朝贡。
zhēn guàn shí jiǔ nián sì yuè yòu wǔ hóu jiāng jūn liáng jiàn fāng tǎo mán jiàng qí bù luò qī shí èr hù shí wàn jiǔ qiān sān bǎi
这句话大意是:贞观十九年四月,右武侯将军梁建方讨蛮,降其部落七十二,户十万九千三百。
xi cuàn
这句话大意是:○西爨。
táng shū yuē xi cuàn fāng nán níng zhī qú shuài yě
这句话大意是:《唐书》曰:西爨方,南宁之渠帅也。
zì yún běn hé dōng ān yì rén yě qī shì zǔ shì jìn wèi nán níng tài shǒu shǔ zhōng guó luàn suì wáng mán yí
这句话大意是:自云本河东安邑人也,七世祖仕晋,为南宁太守,属中国乱,遂王蛮夷。
liáng yuán dì shí nán níng zhōu cì shǐ xú wén shèng zhēng yì jīng zhōu yǒu cuàn zàn zhě suì jù nán níng zhī de
这句话大意是:梁元帝时,南宁州刺史徐文盛征诣荆州,有爨瓒者,遂据南宁之地。
yán mào èr qiān yú lǐ
这句话大意是:延袤二千馀里。
sú duō huá mín ráo jùn mǎ míng zhū xī xiàng
这句话大意是:俗多华民,饶骏马、明珠、犀、象。
zàn sǐ yǒu èr zi zhèn wán fēn tǒng qí zhòng
这句话大意是:瓒死,有二子震、玩,分统其众。
duò kāi huáng chū qiǎn shǐ cháo gòng
这句话大意是:隋开皇初,遣使朝贡。
wén dì qiǎn wéi shì chōng jiàng bīng zhèn zhī xī zhì gōng zhōu xié zhōu kūn zhōu
这句话大意是:文帝遣韦世冲将兵镇之,析置恭州、协州、昆州。
wèi jǐ fù pàn
这句话大意是:未几复叛。
hòu qiǎn shǐ wàn suì jī zhī suǒ zhì jiē pò yú xī ěr hé lín diān chí ér hái
这句话大意是:后遣史万岁击之,所至皆破,逾西洱河,临滇池而还。
wán jù ér lái cháo wén dì zhū zhī zhū zǐ méi wèi guān nú bù shōu qí de yīn yǔ zhōng guó jué
这句话大意是:玩惧而来朝,文帝诛之,诸子没为官奴,不收其地,因与中国绝。
gāo zǔ shòu shàn bài wán zi hóng dá wèi kūn zhōu cì shǐ lìng chí qí fù shī guī zàng běn xiāng
这句话大意是:高祖受禅,拜玩子弘达为昆州刺史,令持其父尸归葬本乡。
yì zhōu duàn lún yòu qiǎn shù dà shī zhì nán níng yù qí bù luò xī lái guī kuǎn
这句话大意是:益州段纶又遣俞大施至南宁,谕其部落,悉来归款。
zì shì cháo gòng bù jué
这句话大意是:自是朝贡不绝。
dōng nǚ guó
这句话大意是:○东女国。
táng shū yuē dōng nǚ guó xī qiāng zhī bié zhǒng yǐ xī hǎi zhōng fù yǒu nǚ guó gù chēng dōng nǚ yān
现代白话:《唐书》曰:东女国,西羌之别种,以西海中复有女国,故称东女呢。
sú yǐ nǚ wèi wáng dōng yǔ mào zhōu dǎng xiàng jiē dōng nán yǔ yā zhōu jiē gé luō nǚ mán jí bái láng yí
这句话大意是:俗以女为王,东与茂州党项接,东南与雅州接,隔罗女蛮及白狼夷。
qí jìng dōng xī jiǔ rì xíng nán běi èr shí rì xíng yǒu dà xiǎo bā shí yú chéng
这句话大意是:其境东西九日行,南北二十日行,有大小八十馀城。
wáng suǒ jū míng kāng yán chuān zhōng yǒu ruò shuǐ nán liú yòng niú pí wèi chuán yǐ dù
这句话大意是:王所居名康延川,中有弱水南流,用牛皮为船以渡。
hù sì wàn zhòng shèng bīng wàn yú rén sàn zài shān gǔ
这句话大意是:户四万众,胜兵万馀人,散在山谷。
nǚ wáng hào wèi bīn jiù yǒu nǚ guān yuē gāo bà píng yì guó shì
这句话大意是:女王号为宾就,有女官曰高霸,平议国事。
zài wài guān liáo bìng nán fū wèi zhī
这句话大意是:在外官僚,并男夫为之。
qí wáng shì nǚ shù bǎi rén wǔ rì yī tīng zhèng lìng
这句话大意是:其王侍女数百人,五日一听政令。
wáng ruò sǐ guó zhōng duō liǎn jīn qián dòng zhì shù wàn gèng wū wáng zú qiú lìng nǚ èr rén ér lì zhī dà zhě wèi wáng qí cì wèi xiǎo wáng
这句话大意是:王若死,国中多敛金钱,动至数万,更于王族求令女二人而立之,大者为王,其次为小王。
ruò dài wáng sǐ jí xiǎo wáng sì lì huò gū sǐ ér fù jì wú yǒu cuàn duó
这句话大意是:若大王死,即小王嗣立,或姑死而妇继,无有篡夺。
qí suǒ jū jiē qǐ zhòng céng wū wáng zhì jiǔ céng guó rén zhì liù céng
这句话大意是:其所居,皆起重层屋,王至九层,国人至六层。
qí wáng fú qīng máo líng qún xià lǐng shān shàng pī qīng páo qí xiù wěi dì
这句话大意是:其王服青毛绫裙,下领衫,上披青袍,其袖委地。
dōng zé gāo qiú shì yǐ wén jǐn
这句话大意是:冬则羔裘,饰以纹锦。
wèi xiǎo huán jì shì zhī yǐ jīn
这句话大意是:为小鬟髻,饰之以金。
ěr chuí dāng zú lǚ suǒ gé yì
这句话大意是:耳垂珰,足履索〈革睪〉。
sú zhòng fù rén ér qīng zhàng fū
这句话大意是:俗重妇人而轻丈夫。
wén zì tóng wū tiān zhú
这句话大意是:文字同于天竺。
yǐ shí yī yuè wèi zhèng
这句话大意是:以十一月为正。
yòu yuē dōng nǚ guó qí sú měi zhì shí yuè lìng wū zhě jī yáo yì shān zhōng sàn zāo mài wū kōng dà zhòu hū niǎo é ér yǒu niǎo shǐ jī fēi rù wū zhě zhī huái
这句话大意是:又曰:东女国,其俗每至十月,令巫者赍肴诣山中,散糟麦于空,大咒呼鸟,俄而有鸟始鸡,飞入巫者之怀。
yīn pōu fù ér shì zhī měi yǒu yī gǔ lái suì bì dēng
这句话大意是:因剖腹而视之,每有一谷,来岁必登;。
ruò yǒu shuāng xuě bì duō zāi yì
这句话大意是:若有霜雪,必多灾异。
qí sú xìn zhī míng wéi niǎo bǔ
这句话大意是:其俗信之,名为鸟卜。
qí jū sāng fú shì bù gǎi wèi fù mǔ zé sān nián bù zhì mù
这句话大意是:其居丧,服饰不改,为父母则三年不栉沐。
guì rén sǐ zhě huò bō qí pí ér cáng zhī nèi gǔ wū píng zhōng róu yǐ jīn xiè ér mái zhī
这句话大意是:贵人死者,或剥其皮而藏之,内骨于瓶中,揉以金屑而埋之。
guó wáng jiāng zàng qí dà chén qīn shǔ xùn sǐ zhě shù shí rén
这句话大意是:国王将葬,其大臣亲属殉死者数十人。
duò dà yè zhōng shǔ wáng xiù qiǎn shǐ zhāo zhī jù ér bù shòu
这句话大意是:隋大业中,蜀王秀遣使招之,拒而不受。
wǔ dé zhōng nǚ wáng guó liǎn bì qián shāng shāng bàng shì shǐ qiǎn shǐ gòng fāng wù gāo zǔ hòu zī qiǎn zhī
这句话大意是:武德中,女王国敛臂钤汤汤傍氏始遣使贡方物,高祖厚资遣之。
yòu yuē chuí gǒng èr nián dōng nǚ guó wáng liǎn bì qiǎn dà chén tāng jiàn shí lái cháo réng qǐng guān hào
这句话大意是:又曰:垂拱二年,东女国王敛臂遣大臣汤剑石来朝,仍请官号。
zé tiān cè bài liǎn bì wèi zuǒ yù qián wèi jiāng jūn réng yǐ ruì jǐn zhì fán fú yǐ cì zhī
这句话大意是:则天册拜敛臂为左玉钤卫将军,仍以瑞锦制蕃服以赐之。
tiān shòu sān nián qí wáng é yǎn r lái cháo
这句话大意是:天授三年,其王俄琰儿来朝。
kāi yuán èr shí jiǔ nián shí èr yuè qí wáng zhào yè fu qiǎn zi xiàn fāng wù mìng yǒu sī yàn yú qǔ jiāng lìng zǎi chén yǐ xià tóng yàn
这句话大意是:开元二十九年十二月,其王赵曳夫遣子献方物,命有司宴于曲江,令宰臣已下同宴。
yòu fēng yè fu wèi guī chāng wáng cì qí zi bó fàng hái fù yǐ nán zǐ wèi wáng
这句话大意是:又封曳夫为归昌王,赐其子帛,放还,复以男子为王。
zhēn yuán jiǔ nián qī yuè qí wáng tāng lì xī yǔ gē lín guó wáng dǒng wò tíng bái gǒu guó wáng luō tuó hū bū zū guó wáng dì shān jí zhī nán shuǐ guó wáng sū táng mó duō bà guó wáng fán miǎo péng gè lǜ qí zhǒng luò yì jiàn nán xi chuān nèi fù
这句话大意是:贞元九年七月,其王汤立悉与哥邻国王董卧庭、白狗国王罗陀忽、逋租国王弟邓吉知、南水国王苏唐磨、咄霸国王蕃藐蓬,各率其种落,诣剑南西川内附。
qí gē lín děng guó jiē sǎn jū shān chuān
这句话大意是:其哥邻等国,皆散居山川。
ruò shuǐ wáng jí guó chū nǚ guó zhī ruò shuǐ bù luò qí xī dǒng guó zài ruò shuǐ xi gù yì wèi zhī ruò shuǐ xi xī dǒng wáng
这句话大意是:弱水王,即国初女国之弱水部落,其悉董国在弱水西,故亦谓之弱水西悉董王。
jiù jiē fēn lì biān jùn zǔ fù lì shòu jiāng jūn zhōng láng guǒ yì děng guān
这句话大意是:旧皆分隶边郡,祖父例授将军、中郎、果毅等官。
zì zhōng yuán duō gù jiē wèi tǔ fān suǒ yì shǔ
这句话大意是:自中原多故,皆为吐番所役属。
qí bù dà zhě bù guò sān èr qiān hù gè zhì xiàn lìng shí shù rén lǐ zhī
这句话大意是:其部大者不过三、二千户,各置县令十数人理之。
tǔ yǒu sī xù suì shū wū tǔ bō
这句话大意是:土有丝絮,岁输于吐蕃。
zhì shì xī yǔ zhī tóng méng xiāng shuài xiàn kuǎn jiān jī tiān bǎo zhōng guó jiā suǒ cì guān gào gòng sān shí jiǔ tōng yǐ jìn xi chuān jié dù shǐ wéi gāo chù qí zhòng wū wéi bà bǎo děng zhōu gěi yǐ zhòng liáng gēng niú xián lè shēng yè
这句话大意是:至是悉与之同盟,相率献款,兼赍天宝中国家所赐官告共三十九通以进,西川节度使韦皋处其众于维霸保等州,给以种粮、耕牛,咸乐生业。
lì xī děng shù guó wáng zì lái cháo zhào jiàn shì lín dé diàn shòu guān shǎng gè yǒu chà
这句话大意是:立悉等数国王自来朝,召见谥麟德殿,授官赏各有差。