隋书 · 魏征 · Chapter 18 of 85

志·卷十三

PinyinModern Translation
Size

lǜ lì xià

这句话大意是:律历下。

kāi huáng èr shí nián yuán chōng zòu rì zhǎng yǐng duǎn gāo zǔ yīn yǐ lì shì fù huáng tài zǐ qiǎn gèng yán xiáng zhe rì zhǎng zhī hou

这句话大意是:开皇二十年,袁充奏日长影短,高祖因以历事付皇太子,遣更研详著日长之候。

tài zǐ zhēng tiān xià lì suàn zhī shì xián jí yú dōng gōng

这句话大意是:太子征天下历算之士,咸集于东宫。

liú zhuō yǐ tài zi xīn lì fù zēng xiū qí shū míng yuē huáng jí lì bó zhèng zhòu xuán zhī duǎn

这句话大意是:刘焯以太子新立,复增修其书,名曰《皇极历》, 驳正胄玄之短。

tài zǐ pō jiā zhī wèi huò kǎo yàn

这句话大意是:太子颇嘉之,未获考验。

zhuō wèi tài xué bó shì fù qí jīng bó zhì jiě zhòu xuán zhī yìn guān bù mǎn yì yòu chēng jí bà guī

这句话大意是:焯为太学博士,负其精博,志解胄玄之印, 官不满意,又称疾罢归。

zhì rén shòu sì nián zhuō yán zhòu xuán zhī wù yú huáng tài zǐ

这句话大意是:至仁寿四年,焯言胄玄之误于皇太子:。

qí yī yuē zhāng zhòu xuán suǒ shàng jiàn xíng lì rì yuè jiāo shí xīng dù jiàn liú suī wèi jìn shàn de qí dà jiào guān zhì wǔ pǐn chéng wú suǒ kuì

这句话大意是:其一曰,张胄玄所上见行历,日月交食,星度见留,虽未尽善,得其大较,官 至五品,诚无所愧。

dàn yīn rén chéng shì fēi qí shí lù jiù ér tǎo lùn wéi chuǎn shén zhòng

这句话大意是:但因人成事,非其实录,就而讨论,违舛甚众。

qí èr yuē zhòu xuán xián wàng huì shuò wéi gǔ qiě shū qì jié rùn hou guāi tiān shuǎng mìng

这句话大意是:其二曰,胄玄弦望晦朔,违古且疏,气节闰候,乖天爽命。

shí bù cóng zi bàn chen qián bié wèi hòu rì

这句话大意是:时不从子半,晨前 别为后日。

rì chán mò wù huǎn jí yuè qūn wàng wéi liǎng zhǒng yuè dù zhī zhuǎn zhé yí yíng suō jiāo huì zhī jì yì zào qì chà

这句话大意是:日躔莫悟缓急,月逡妄为两种,月度之转,辄遗盈缩,交会之际,意造 气差。

qī yào zhī xíng bù xún qí dào yuè xīng zhī dù xíng wú chū rù yīng huáng fǎn chì dāng jìn gèng yuǎn kuī shí guāi zhǔn yīn yáng wú fǎ

这句话大意是:七曜之行,不循其道,月星之度,行无出入,应黄反赤,当近更远,亏食乖 准,阴阳无法。

xīng duān bù xié zhū bì bù tóng yíng suō shī lún xíng dù qiān xù

这句话大意是:星端不协,珠璧不同,盈缩失伦,行度愆序。

qù jí guǐ lòu yīng yǒu ér wú shí fēn xiān hòu mí wèi fán suì

这句话大意是:去极晷漏,应有而无, 食分先后,弥为烦碎。

cè jīn bù shěn kǎo gǔ mò tōng lì shù zhī shū bù kě jì jí

这句话大意是:测今不审,考古莫通,立术之疏,不可纪极。

jīn suí shì jiū bó fán wǔ bǎi sān shí liù tiáo

这句话大意是:今随事纠驳, 凡五百三十六条。

qí sān yuē zhòu xuán yǐ kāi huáng wǔ nián yǔ li wén cóng yú zhāng bīn lì xíng zhī hòu běn zhōu gòng jǔ jí jī suǒ zào lì nǐ yǐ shàng yīng

这句话大意是:其三曰,胄玄以开皇五年,与李文琮于张宾历行之后,本州贡举,即赍所造历 拟以上应。

qí lì zài xiāng yáng liú bù sàn xiě shén duō jīn suǒ jiàn xíng yǔ zhuō qián lì bù yì

这句话大意是:其历在乡阳流布,散写甚多,今所见行,与焯前历不异。

xuán qián nǐ xiàn nián jiāng liù shí fēi shì hū pò cāng cù shǐ wèi hé gù zhì jīng wèi jǐ jí biàn tóng zhuō lì yǔ jiù xuán shū

现代白话:玄前拟献,年 将六十,非是忽迫仓卒始为,为什么至京未几,即变同焯历,与旧悬殊?

zhuō zuò yú qián xuán xiàn yú hòu shě jǐ cóng rén yì tóng àn huì

这句话大意是:焯作于前, 玄献于后,舍己从人,异同暗会。

qiě xiào sūn yīn zhuō zhòu xuán hòu fù xiào sūn lì shù zhī wén yòu jiē shì xiào sūn suǒ zuò zé yuán běn tōu qiè shì shén fēn míng

这句话大意是:且孝孙因焯,胄玄后附孝孙,历术之文,又皆是 孝孙所作,则元本偷窃,事甚分明。

kǒng zhòu xuán tuī huì gù yī qián lì wèi bó fán qī shí wǔ tiáo bìng qián lì běn jù shàng

这句话大意是:恐胄玄推讳,故依前历为驳,凡七十五条,并 前历本俱上。

qí sì yuē xuán wèi shǐ guān zì zòu kuī shí qián hòu suǒ shàng duō yǔ lì wéi jīn suàn qí guāi chuǎn yǒu yī shí sān shì

这句话大意是:其四曰,玄为史官,自奏亏食,前后所上,多与历违,今算其乖舛有一十三事。

yòu qián yǔ tài shǐ lìng liú huī děng xiào qí shū mì wǔ shí sì shì yún wǔ shí sān tiáo xīn

这句话大意是:又前与太史令刘晖等校其疏密五十四事,云五十三条新。

jì hòu wèi lì yīng mì yú jiù jiàn yòng suàn tuī gèng shū yú běn

这句话大意是:计后为历应密于旧,见用 算推,更疏于本。

jīn jiū fā bìng qián fán sì shí sì tiáo

这句话大意是:今纠发并前,凡四十四条。

qí wǔ yuē zhòu xuán yú lì wèi wèi jīng tōng

这句话大意是:其五曰,胄玄于历,未为精通。

rán xiào sūn chū zào jiē yǒu yì zhēng tiān tuī bù shì bì chū shēng bú shì kōng wén tú wèi yì duàn

这句话大意是:然孝孙初造,皆有意,征天推步,事必出生, 不是空文,徒为臆断。

qí liù yuē zhuō yǐ kāi huáng sān nián fèng chì xiū zào gù xún jì zhù zì xǔ jīng wēi qín hàn yǐ lái wú suǒ yǔ ràng

这句话大意是:其六曰,焯以开皇三年,奉敕修造,顾循记注,自许精微,秦汉以来,无所与 让。

xún shèng rén zhī jī wù nǎng zhé zhī xīn cè qī yào zhī xíng de sān guāng zhī dù zhèng zhū qì shuò chéng yī lì xiàng huì tōng jīn gǔ fú yǔn jīng zhuàn jī yú shù lèi xìn ér yǒu zhēng

这句话大意是:寻圣人之迹,悟曩哲之心,测七曜之行,得三光之度,正诸气朔,成一历象, 会通今古,符允经传,稽于庶类,信而有征。

zhòu xuán suǒ wéi zhuō fǎ jiē hé zhòu xuán suǒ quē jīn zé jǐn yǒu yǐn kuò shǐ zhōng wèi wéi zǒng bèi

这句话大意是:胄玄所违,焯法皆合,胄玄所阙,今 则尽有,隐括始终,谓为总备。

réng shàng qǐ yuē zì mù duó qǐn shēng xù yán chéng jìn qún shēng dàng xī zhū xià fèi téng qǔ jì yún fú chóu guān yǔ jué lì jì fèi huài qiān bǎi nián yǐ

现代白话:仍上启曰:“自木铎寝声,绪言成烬,群生荡析,诸夏沸腾,曲技云浮,畴官 雨绝,历纪废坏,千百年了。

zhuō yǐ yōng bǐ miù hé zhēn zhuó zhuān jīng yì yè dān wán shù xiàng zì lì qún rú zhī xià jì dǔ shèng rén zhī yì

这句话大意是:焯以庸鄙,谬荷甄擢,专精艺业,耽玩数象,自力群 儒之下,冀睹圣人之意。

kāi huáng zhī chū fèng chì xiū zhuàn xìng bù xié wù gōng bù kè zhōng yóu bèi zhòu xuán qiè wèi jǐ fǎ wèi néng jǐn miào xié shí duō shuǎng shī guān luàn rì shí diàn huáng yóu

这句话大意是:开皇之初,奉敕修撰,性不谐物,功不克终,犹被胄玄窃 为己法,未能尽妙,协时多爽,尸官乱日,实玷皇猷。

qǐng zhēng zhòu xuán dá yàn qí cháng duǎn

这句话大意是:请征胄玄答,验其长短。

zhuō yòu zào lì jiā tóng yì míng yuē jī jí

这句话大意是:焯又造历家同异,名曰《稽极》。

dà yè yuán nián zhù zuò láng wáng shào zhū gě yǐng èr rén yīn rù shì yàn yán liú zhuō shàn lì tuī bù jīng shěn zhèng yǐn yáng míng

这句话大意是:大业元年,著作郎王邵、诸葛颍二人,因入 侍宴,言刘焯善历,推步精审,证引阳明。

dì yuē zhī zhī jiǔ yǐ

现代白话:帝曰:“知之久了。

réng xià qí shū yǔ zhòu xuán cān jiào

这句话大意是:”仍下其书与胄玄 参校。

zhòu xuán bó nán yún zhuō lì yǒu suì lǜ yuè lǜ ér lì dìng shuò yuè yǒu sān dà sān xiǎo

这句话大意是:胄玄驳难云:“焯历有岁率、月率,而立定朔,月有三大、三小。

àn suì lǜ yuè lǜ zhě píng shuò zhī zhāng suì zhāng yuè yě

这句话大意是:案岁率、 月率者,平朔之章岁、章月也。

yǐ píng shuò zhī lǜ ér qiú dìng shuò zhí sān xiǎo zhě yóu yǐ jiǎn sān wǔ wèi shí sì

这句话大意是:以平朔之率而求定朔,值三小者,犹以减三五为十 四;。

zhí sān dà zhě zēng sān wǔ wèi shí liù yě

这句话大意是:值三大者,增三五为十六也。

xiào qí lǐ shí bìng fēi shí wǔ zhī zhèng

这句话大意是:校其理实,并非十五之正。

gù zhāng héng jí hé chéng tiān chuàng yǒu cǐ yì wéi nán zhě zhí shù yǐ xiào qí lǜ lǜ jiē zì bài gù bù kè chéng

这句话大意是:故张衡及何承天创有 此意,为难者执数以校其率,率皆自败,故不克成。

jīn zhuō wèi dìng shuò zé xū chú qí píng lǜ rán hòu wèi kě

这句话大意是:今焯为定朔,则须除其平率, 然后为可。

hù xiāng bó nán shì fēi bù jué zhuō yòu bà guī

这句话大意是:”互相驳难,是非不决,焯又罢归。

sì nián jià xìng fén yáng gōng tài shǐ zòu yuē rì shí wú xiào

这句话大意是:四年,驾幸汾阳宫,太史奏曰:“日食无效。

dì zhào zhuō yù xíng qí lì

这句话大意是:”帝召焯,欲行其历。

yuán yǔn fāng xìng yú dì zuǒ yòu zhòu xuán gòng pái zhuō lì yòu huì zhuō sǐ lì jìng bù xíng

这句话大意是:袁允方幸 于帝,左右胄玄,共排焯历,又会焯死,历竟不行。

shù shì xián chēng qí miào gù lù qí shù yún

这句话大意是:术士咸称其妙,故录其术云。

jiǎ zǐ yuán jù dà duò rén shòu sì nián jiǎ zi jī yī bǎi wàn bā qiān bā bǎi sì shí suàn

这句话大意是:甲子元,距大隋仁寿四年甲子积一百万八千八百四十算。

suì lǜ liù bǎi qī shí liù

这句话大意是:岁率,六百七十六。

yuè lǜ bā qiān sān bǎi liù shí yī

这句话大意是:月率,八千三百六十一。

shuò rì fǎ qiān èr bǎi sì shí èr

这句话大意是:朔日法,千二百四十二。

shuò shí sān wàn liù qiān liù bǎi qī shí qī

这句话大意是:朔实,三万六千六百七十七。

xún zhōu liù shí

这句话大意是:旬周,六十。

shuò chén bǎi sān bàn

这句话大意是:朔辰,百三半。

rì gàn yuán wǔ shí èr

这句话大意是:日干元,五十二。

rì xiàn shí yī

这句话大意是:日限,十一。

yíng fàn shí liù

这句话大意是:盈泛,十六。

kuī zǒng shí qī

这句话大意是:亏总,十七。

tuī jīng shuò shù

这句话大意是:推经朔术:。

zhì rù yuán jù suǒ qiú nián yuè lǜ chéng zhī rú suì lǜ ér yī wèi jī yuè bù mǎn wèi rùn shuāi

这句话大意是:置入元距所求年,月率乘之,如岁率而一,为积月,不满为闰衰。

shuò shí chéng jī yuè mǎn shuò rì fǎ dé yī wèi jī rì bù mǎn wèi shuò yú

这句话大意是:朔实乘积月, 满朔日法得一,为积日,不满为朔余。

xún zhōu qù jī rì bù jìn wèi rì jí suǒ qiú nián tiān zhèng jīng shuò rì jí yú

这句话大意是:旬周去积日,不尽为日,即所求年天正经朔 日及余。

qiú shàng xià xián wàng jiā jīng shuò rì qī yú sì bǎi qī shí wǔ xiǎo jí shàng xián jīng rì jí yú

这句话大意是:求上下弦、望:加经朔日七、余四百七十五小,即上弦经日及余。

yòu jiā de wàng xià xián jí hòu yuè shuò

这句话大意是:又加得望、 下弦及后月朔。

jiù jìng qiú wàng zhě jiā rì shí sì yú jiǔ bǎi wǔ shí bàn

这句话大意是:就径求望者,加日十四、余九百五十半;。

xià xián jiā rì èr shí èr yú bǎi bā shí sān dà

这句话大意是:下弦加日二十二、余百八 十三大;。

hòu yuè shuò jiā rì èr shí jiǔ yú liù bǎi wǔ shí jiǔ

这句话大意是:后月朔加日二十九,余六百五十九。

měi yuè jiā rùn shuāi èr shí dà jí gè qí yuè rùn shuāi yě

这句话大意是:每月加闰衰二十大,即各其月闰衰也。

fán yuè jiàn zi wèi tiān zhèng jiàn chǒu wéi dì zhèng jiàn yín wéi rén zhèng

这句话大意是:凡月建子为天正,建丑为地正,建寅为人正。

jí yǐ rén zhèng wèi zhēng yuè tǒng qiú suǒ qǐ běn yú tiān zhèng

这句话大意是:即以人正为正月,统求所起,本 于天正。

ruò jiàn suì lì cóng zhèng yuè shǐ qì hou yuè xīng suǒ zhí jié dù suī yǒu qián què bìng yì suí zhī

这句话大意是:若建岁历从正月始,气、候、月、星,所值节度,虽有前却,并亦随之。

qí qián dì zhèng wèi shí èr yuè tiān zhèng wèi shí yī yuè bìng zhū qì dù jiē shǔ wǎng nián

这句话大意是:其前地正为十二月,天正为十一月,并诸气度皆属往年。

qí rì zhī chū yì cóng xīng qǐ chen qián duō shǎo jù guī zuó rì

这句话大意是:其日之初,亦从星起,晨 前多少,俱归昨日。

ruò qì zài yè bàn zhī hòu liàng yǐng yǐ hòu rì wèi zhèng

这句话大意是:若气在夜半之后,量影以后日为正。

zhū yīn jiā zhě gè yǐ qí yú jiǎn fǎ cán zhě wèi quán yú

这句话大意是:诸因加者,各以其余减法, 残者为全余。

ruò suǒ yīn zhī yú mǎn quán yú yǐ shàng jiē zēng quán yī ér jiā zhī jiǎn qí quán yú

这句话大意是:若所因之余满全余以上,皆增全一而加之,减其全余;。

jí yīn yú shǎo yú quán yú zhě bù zēng quán jiā jiē de suǒ qiú

这句话大意是:即因余少于全 余者,不增全加,皆得所求。

fēn dù yì ěr

现代白话:分度亦你。

fán rì bù quán wèi yú jī yǐ chéng yú zhě yuē miǎo

这句话大意是:凡日不全为余,积以成余者曰秒;。

dù bù quán wèi fēn jī yǐ chéng fèn zhě yuē miè

这句话大意是:度不全 为分,积以成分者曰篾;。

qí yǒu bù chéng miǎo yuē mó bù chéng miè yuē yāo

这句话大意是:其有不成秒曰么,不成篾曰幺。

qí fēn yú miǎo miè jiē yī wèi xiǎo èr wèi bàn sān wèi dà sì wèi quán jiā mǎn quán zhě cóng yī

这句话大意是:其分、余、秒、篾,皆一 为小,二为半,三为大,四为全,加满全者从一。

qí sān fēn zhě yī wèi shǎo èr wèi tài

这句话大意是:其三分者,一为少,二为太。

ruò jiā zhě miǎo miè chéng fǎ cóng fēn yú

这句话大意是:若 加者,秒篾成法,从分余。

fēn yú mǎn fǎ cóng rì dù yī rì dù yǒu suǒ mǎn zé cóng qù zhī

这句话大意是:分余满法从日度一,日度有所满,则从去之。

ér rì mìng yǐ rì chén zhě mǎn xún zhōu zé yì chú

这句话大意是:而日命以 日辰者,满旬周则亦除;。

mìng yǒu lián fēn yú miǎo miè zhě yì suí quán ér cóng qù

这句话大意是:命有连分、余、秒、篾者,亦随全而从去。

qí rì dù suī mǎn ér fēn miǎo bù mǎn zhě wèi kě cóng qù réng yī běn shù

这句话大意是:其日度虽满, 而分秒不满者,未可从去,仍依本数。

ruò jiǎn zhě miǎo miè bù zú jiǎn fēn yú yī jiā fǎ ér jiǎn zhī

这句话大意是:若减者,秒篾不足,减分余一,加法而减之;。

fēn yú bù zú jiǎn zhě jiā suǒ cóng qù huò qián rì dù nǎi jiǎn zhī

这句话大意是:分余不足减者,加所从去或前日度乃减之。

jí qí míng yǒu zǒng ér rì dù quán jí fēn yú gòng zhě xū xiāng jiā chú dāng jiē lián quán jí fēn yú gòng jiā chú zhī

这句话大意是:即其名有总,而日度全及分余共者,须 相加除,当皆连全及分余共加除之。

ruò xū xiāng chéng yǒu fèn yú zhě mǔ bì tōng quán nèi zǐ chéng qì bào chú

这句话大意是:若须相乘,有分余者,母必通全内子,乘讫报 除。

huò fēn yú xiāng bìng mǔ bù tóng zhě zi chéng ér bìng zhī

这句话大意是:或分余相并,母不同者,子乘而并之。

mǔ xiāng chéng wéi fǎ qí bìng mǎn fǎ cóng yī wèi quán cǐ jí qí tóng zhī yě

这句话大意是:母相乘为法,其并,满法从一为全,此 即齐同之也。

jì chú wèi fēn yú ér yǒu bù chéng ruò lì yǒu miǎo miè fǎ chéng ér yòu fǎ chú de miǎo miè shù

这句话大意是:既除为分余而有不成,若例有秒篾,法乘而又法除,得秒篾数。

yǐ wèi miǎo miè jí zhèng yǒu fèn yú ér suǒ bù chéng bù fù xū zhě xū guò bàn cóng yī wú bàn qì zhī

这句话大意是:已为 秒篾及正有分余,而所不成不复须者,须过半从一,无半弃之。

ruò fēn yú qí mǔ bù děng xū biàn xiàng tōng yǐ bǐ suǒ fǎ zhī mǔ chéng cǐ fēn yú ér cǐ mǔ chú zhī de bǐ suǒ xū zhī zǐ

这句话大意是:若分余其母不等, 须变相通,以彼所法之母乘此分余,而此母除之,得彼所须之子。

suǒ yǒu miǎo miè zhě yì fǎ chéng bù mǎn cǐ mǔ yòu chú ér de qí shù

这句话大意是:所有秒篾者,亦 法乘,不满此母,又除而得其数。

mó yāo yì rán

这句话大意是:么幺亦然。

qí suǒ chú qù ér yǒu bù jìn quán zé wèi zhī bù jìn yì yuē bù rú

这句话大意是:其所除去而有不尽全,则谓之不尽, 亦曰不如。

qí bù chéng quán quán nǎi wèi bù mǎn fēn yú miǎo miè gèng yuē bù chéng

这句话大意是:其不成全,全乃为不满分、余、秒、篾,更曰不成。

fán yǐ shù xiāng jiǎn ér yǒu xiǎo jí bàn tài xū xiāng jiā jiǎn tóng yú fēn yú fǎ zhě jiē yǐ qí mǔ sān sì chú qí qì dù rì fǎ yǐ bàn jí tài dà běn lǜ èr sān chéng zhī shǎo xiǎo jí xū yīn suǒ chú zhī shù suí qí fēn yú ér jiā jiǎn yān

现代白话:凡以数相减,而有 小及半、太须相加减,同于分余法者,皆以其母三四除其气度日法,以半及太、大 本率二三乘之,少、小即须因所除之数随其分余而加减呢。

qiū fēn hòu chūn fēn qián wèi yíng fàn chūn fēn hòu qiū fēn qián wèi kuī zǒng xū qǔ qí shù

这句话大意是:秋分后春分前为盈泛, 春分后秋分前为亏总,须取其数。

fàn zǒng wèi míng zhǐ yòng qí shí chūn fēn wéi zhǔ kuī rì fēn hòu yíng rì fēn qián

这句话大意是:泛总为名,指用其时,春分为主,亏日分后,盈 日分前。

fán suǒ bú jiàn jiē fàng yú cǐ

这句话大意是:凡所不见,皆放于此。

qì rì fǎ sì wàn liù qiān liù bǎi sì shí sì

这句话大意是:气日法,四万六千六百四十四。

suì shù qiān qī bǎi sān wàn liù qiān sì bǎi liù shí liù bàn

这句话大意是:岁数,千七百三万六千四百六十六半。

dù zhǔn sān bǎi sān shí bā

这句话大意是:度准,三百三十八。

yuē lǜ jiǔ

这句话大意是:约率,九。

qì chén sān qiān bā bǎi bā shí qī

这句话大意是:气辰,三千八百八十七。

yú tōng bā bǎi jiǔ shí qī

这句话大意是:余通,八百九十七。

miǎo fǎ sì shí bā

这句话大意是:秒法,四十八。

mó fǎ wǔ

这句话大意是:么法,五。

tuī qì shù

这句话大意是:推气术:。

bàn rùn shuāi chéng shuò shí yòu dù zhǔn chéng shuò yú jiā zhī rú yuē lǜ ér yī suǒ de mǎn qì rì fǎ wèi qù jīng shuò rì bù mǎn wéi qì yú

这句话大意是:半闰衰乘朔实,又度准乘朔余,加之,如约率而一,所得满气日法为去经朔日, 不满为气余。

yǐ qù jīng shuò rì jí tiān zhèng yuè dōng zhì héng rì dìng yú nǎi jiā yè shù zhī bàn zhě jiǎn rì yī mǎn zhě yīn qián jiē wèi dìng rì

这句话大意是:以去经朔日,即天正月冬至恒日定余,乃加夜数之半者,减日一,满 者因前,皆为定日。

mìng rì jiǎ zǐ suàn wài jí dìng dōng zhì rì

这句话大意是:命日甲子算外,即定冬至日。

qí yú rú bàn qì chén qiān jiǔ bǎi sì shí sān bàn yǐ xià zhě wéi qì jiā zi bàn hòu yě

这句话大意是:其余如半气辰千九百四十三半以 下者,为气加子半后也;。

guò yǐ shàng xiān jiā cǐ shù nǎi qì chén ér yī mìng yǐ chén suàn wài jí qì suǒ zài chén

这句话大意是:过以上,先加此数,乃气辰而一,命以辰算外,即气所在 辰。

shí èr chén wài wèi zi chū yǐ hòu yú yě

这句话大意是:十二辰外,为子初以后余也。

yòu shí èr chéng chén yú

这句话大意是:又十二乘辰余:。

sì wèi xiǎo tài yì yuē shǎo

这句话大意是:四为小太,亦曰少;。

wǔ wèi bàn bù

这句话大意是:五为半步;。

liù wèi bàn

这句话大意是:六为半;。

qī wèi bàn tài

这句话大意是:七为半太;。

bā wèi dà shǎo yì yuē tài

这句话大意是:八为大少,亦曰太;。

jiǔ wèi tài

这句话大意是:九为太;。

shí wèi dà tài

这句话大意是:十为大太;。

shí yī wèi qióng chén shǎo

这句话大意是:十一为穷辰少。

qí yòu bù chéng fǎ zhě bàn yǐ shàng wèi jìn yǐ xià wèi tuì

这句话大意是:其又不成法者,半以上为进,以下为退。

tuì yǐ pèi qián wèi qiáng jìn yǐ pèi hòu wèi ruò

这句话大意是:退以配前为强,进以配后为弱。

jí chū bù chéng yī ér yǒu tuì zhě wèi zhī zhān chén

这句话大意是:即初 不成一而有退者,谓之沾辰;。

chū chéng shí yī ér yǒu jìn zhě wèi zhī qióng chén

这句话大意是:初成十一而有进者,谓之穷辰。

wèi dàn qí míng yǒu zhòng zhě zé yú jiān kě yǐ jiā zhī mìng chén tōng yòng qí yú biàn rì fēn chén ér pàn zhū rì

现代白话:未旦其名有重者,则 于间能够加之,命辰通用其余,辨日分辰而判诸日。

yīn bié yì jiē zhǔn cǐ

这句话大意是:因别亦皆准此。

yīn dōng zhì yǒu jiǎn rì zhě hái jiā zhī

这句话大意是:因冬至有减日 者,还加之。

měi jiā rì shí wǔ yú wàn yī bǎi jiǔ shí èr miǎo sān shí qī jí gè cì qì héng rì jí yú

这句话大意是:每加日十五、余万一百九十二、秒三十七,即各次气恒日及余。

zhū yuè qí qí rùn shuāi rú qiú dōng zhì fǎ yì jí qí yuè zhōng qì héng rì qù jīng shuò shù

这句话大意是:诸月 齐其闰衰,如求冬至法,亦即其月中气恒日去经朔数。

qí qiú hòu yuè jié qì héng rì rú cì zhī qiú qián jié zhě jiǎn zhī

这句话大意是:其求后月节气恒日,如次之 求前节者减之。

tuī měi rì chí sù shù shù

这句话大意是:推每日迟速数术:。

jiàn qiú suǒ zài qì zhì jiàng lǜ bìng hòu qì lǜ bàn zhī yǐ rì xiàn chéng ér fàn zǒng chú de qì mò lǜ

这句话大意是:见求所在气陟降率,并后气率半之,以日限乘而泛总除,得气末率。

yòu rì xiàn chéng èr lǜ xiāng jiǎn zhī cán fàn zǒng chú wèi zǒng chà

这句话大意是:又日限乘 二率相减之残,泛总除,为总差。

qí zǒng chà yì rì xiàn chéng ér fàn zǒng chú wéi bié chà

这句话大意是:其总差亦日限乘而泛总除,为别差。

lǜ qián shǎo zhě yǐ zǒng chà jiǎn mò lǜ wèi chū lǜ nǎi bié chà jiā zhī

这句话大意是:率前少者, 以总差减末率,为初率,乃别差加之;。

qián duō zhě jí yǐ zǒng chà jiā mò lǜ jiē wéi qì chū rì zhì jiàng shù

这句话大意是:前多者,即以总差加末率,皆为气初日陟降 数。

yǐ bié chà qián duō zhě rì jiǎn qián shǎo zhě rì jiā chū shù de měi rì shù

这句话大意是:以别差前多者日减,前少者日加初数,得每日数。

suǒ lì tuī dìng qì rì suí suàn qí shù zhì jiā jiàng jiǎn qí chí sù wèi gè chí sù shù

这句话大意是:所历推定气日随算其数,陟 加、降减其迟速,为各迟速数。

qí hòu qì wú tóng lǜ jí yǒu shù tóng zhě jiē yīn qián mò yǐ mò shù wèi chū lǜ jiā zǒng chà wèi mò lǜ jí chà jiàn jiā chū lǜ wèi měi rì shù tōng jì qí miǎo diào ér yù zhī

这句话大意是:其后气无同率及有数同者,皆因前末,以末数为初 率,加总差为末率,及差渐加初率,为每日数,通计其秒,调而御之。

qiú yuè shuò xián wàng yīng píng huì rì suǒ rù chí sù gè zhì qí jīng yú wèi chén yǐ rù qì chén jiǎn zhī nǎi rì xiàn chéng rì rì nèi chén wèi rù xiàn yǐ chéng qí qì qián duō zhī mò lǜ qián shǎo zhī chū lǜ rì xiàn ér yī wèi zǒng lǜ

这句话大意是:求月朔弦望应平会日所入迟速:各置其经余为辰,以入气辰减之,乃日限乘日, 日内辰为入限,以乘其气前多之末率,前少之初率,日限而一,为总率。

qí qián duō zhě rù xiàn jiǎn fàn zǒng zhī cán chéng zǒng chà fàn zǒng ér yī wèi rù chà bìng yú zǒng chà rù xiàn chéng bèi rì xiàn chú jiā yǐ zǒng lǜ

这句话大意是:其前多者, 入限减泛总之残,乘总差,泛总而一,为入差,并于总差,入限乘,倍日限除,加 以总率;。

qián shǎo zhě rù xiàn zì chéng zài chéng bié chà rì xiàn zì chéng bèi ér chú yì jiā zǒng lǜ jiē wèi zǒng shù

这句话大意是:前少者,入限自乘再乘别差,日限自乘,倍而除,亦加总率,皆为总数。

nǎi yǐ zhì jiā jiàng jiǎn qí qì chí sù shù wèi dìng jí sù jiā chí jiǎn qí jīng yú gè qí yuè píng huì rì suǒ rù chí sù dìng rì jí yú

这句话大意是:乃以陟加、降减其气迟速数为定,即速加、迟减其经余,各其月平会日所入迟速定 日及余。

qiú měi rì suǒ rù xiān hòu gè zhì qí qì chán shuāi yǔ shuāi zǒng jiē yǐ yú tōng chéng zhī suǒ nǎi chán shuāi rú zhì jiàng lǜ

这句话大意是:求每日所入先后:各置其气躔衰与衰总,皆以余通乘之,所乃躔衰如陟降率;。

shuāi zǒng rú chí sù shù yì rú qiú chí sù fǎ jí de měi suǒ rù xiān hòu jí dìng shù

这句话大意是:衰总如迟速数,亦如求迟速法,即得每所入先后及定数。

qiú dìng qì qí měi rì suǒ rù xiān hòu shù jí wéi qì yú qí suǒ lì rì jiē yǐ xiān jiā zhī yǐ hòu jiǎn zhī suí suàn qí rì tōng zhǔn qí yú mǎn yī héng qì jí wéi èr zhì hòu yī qì zhī shù

这句话大意是:求定气:其每日所入先后数即为气余,其所历日皆以先加之,以后减之,随算 其日,通准其余,满一恒气,即为二至后一气之数。

yǐ jiā èr qì rú fǎ yòng bié qí rì ér mìng zhī

这句话大意是:以加二气,如法用别其日而命 之。

yòu suàn qí cì měi xiāng jiā mìng gè de qí dìng qì rì jí yú yě

这句话大意是:又算其次,每相加命,各得其定气日及余也。

yì yǐ qí xiān hòu yǐ tōng zhě xiān jiǎn hòu jiā qí héng qì jí cì qì dìng rì jí yú

这句话大意是:亦以其先后已通者,先减后加其 恒气,即次气定日及余。

yì yīn bié qí rì mìng yǐ jiǎ zǐ gè de suǒ qiú

这句话大意是:亦因别其日,命以甲子,各得所求。

qiú tǔ wáng jù sì lì gè sì qì wài suǒ rù xiān hòu jiā jiǎn mǎn èr shí èr rì yú bā qiān yī bǎi wǔ shí sì miǎo shí mó èr

这句话大意是:求土王:距四立各四气外所入先后加减,满二十二日、余八千一百五十四、秒 十、么二。

chú suǒ mǎn rì wài jí tǔ shǐ wáng rì

这句话大意是:除所满日外,即土始王日。

qiú hóu rì dìng qì jí chū hou rì yě

这句话大意是:求侯日:定气即初候日也。

sān chú héng qì gè wèi píng hou rì

这句话大意是:三除恒气,各为平候日。

yú yì yǐ suǒ rù xiān hòu shù wéi qì yú suǒ lì zhī rì jiē yǐ xiān jiā hòu jiǎn suí jì qí rì tōng zhǔn qí yú měi mǎn qí píng yǐ jiā qì rì ér mìng zhī jí de cì hou rì

这句话大意是:余亦以所入先后数为气余, 所历之日皆以先加、后减,随计其日,通准其余,每满其平,以加气日而命之,即 得次候日。

yì suàn qí cì měi xiāng jiā mìng yòu de mò hou jí cì qì rì

这句话大意是:亦算其次,每相加命,又得末候及次气日。

bèi yè bàn zhī lòu de yè kè yě

这句话大意是:倍夜半之漏,得夜刻也。

yǐ jiǎn bǎi kè bù jìn wèi zhòu kè

这句话大意是:以减百刻,不尽为昼刻。

měi jiǎn zhòu kè wǔ yǐ jiā yè kè jí qí zhòu wèi rì jiàn yè wèi bú jiàn kè shù

这句话大意是:每减昼刻五,以加夜刻,即 其昼为日见、夜为不见刻数。

kè fēn yǐ bǎi wéi mǔ

这句话大意是:刻分以百为母。

qiú rì chū rù chén kè shí èr chú bǎi kè de chén kè shù wéi fǎ

这句话大意是:求日出入辰刻:十二除百刻,得辰刻数,为法。

bàn bú jiàn kè yǐ bàn chén jiā zhī wèi rì chū shí yòu jiā rì chū jiàn kè wèi rì rù shí

这句话大意是:半不见刻以半辰加之,为日出 实,又加日出见刻,为日入实。

rú fǎ ér yī mìng zi suàn wài jí suǒ zài chén bù mǎn fǎ wèi kè jí fēn

这句话大意是:如法而一,命子算外,即所在辰,不满法,为刻及 分。

qiú chén qián yú shù qì shuò rì fǎ chéng yè bàn kè bǎi ér yī jí qí yú yě

这句话大意是:求辰前余数:气、朔日法乘夜半刻,百而一,即其余也。

qiú měi rì kè chà měi qì zhǔn wèi shí wǔ rì quán kè èr bǎi èr shí wǔ wéi fǎ

这句话大意是:求每日刻差:每气准为十五日,全刻二百二十五为法。

qí èr zhì gè qián hòu yú èr fēn ér shù yīn xiāng jiā jiǎn jiān jiē liù qì

这句话大意是:其二至各前后于二分, 而数因相加减,间皆六气;。

gè jǐn yú sì lì wèi sān qì

这句话大意是:各尽于四立,为三气。

zhì yǔ qián rì wèi yī nǎi měi rì zēng tài

这句话大意是:至与前日为一,乃每日增太;。

yòu gè èr qì měi rì zēng shǎo

这句话大意是:又 各二气,每日增少;。

qí mò zhī qì měi rì zēng shǎo zhī xiǎo ér mò liù rì bù jiā ér cái yān

现代白话:其末之气,每日增少之小,而末六日,不加而裁呢。

èr wàng zhì qián hòu yī qì zhī mò rì zhōng yú shí shǎo

这句话大意是:二望至前 后一气之末日,终于十少;。

èr qì chū rì shāo zēng wèi shí èr bàn zhōng yú èr shí tài sān qì chū rì èr shí yī zhōng yú sān shí shǎo

这句话大意是:二气初日,稍增为十二半,终于二十太,三气初日,二 十一,终于三十少;。

sì lì chū rì sān shí yī zhōng yú sān shí wǔ tài

这句话大意是:四立初日,三十一,终于三十五太;。

wǔ qì yì shǎo zēng chū rì sān shí liù tài zhōng sì shí yī shǎo

这句话大意是:五气亦少增,初日三十六 太,终四十一少;。

mò qì chū rì sì shí yī shǎo zhōng yú sì shí èr

这句话大意是:末气初日,四十一少,终于四十二。

měi qì qián hòu lèi suàn qí shù yòu bǎi bā shí chéng wèi shí gè fàn zǒng chéng fǎ ér chú de qí kè chà

这句话大意是:每气前后累算其数,又百八 十乘为实,各泛总乘法而除,得其刻差。

suí ér jiā jiǎn yè kè ér bàn zhī gè de rù qì yè dìng kè

这句话大意是:随而加减夜刻而半之,各得入气夜定刻。

qí fēn hòu shí wǔ rì wài lèi suàn jìn rì nǎi fù zhì zhī bǎi bā shí chéng kuī zǒng chú wèi qí suǒ yīn shù

这句话大意是:其分后十五日外,累算尽日,乃副置之,百八十乘,亏总除,为其所因数。

yǐ jiǎn shàng wèi bù jìn wèi suǒ jiā yě

这句话大意是:以减上 位,不尽为所加也。

bù quán rì zhě suí chén lǜ zhī

这句话大意是:不全日者,随辰率之。

qiú chen qù zhōng xīng jiā zhōu dù yī gè hūn qù zhōng xīng jiǎn zhī bù jìn wèi chen qù dù

这句话大意是:求晨去中星:加周度一,各昏去中星减之,不尽为晨去度。

qiú měi rì dù chà zhǔn rì yīn zēng jiā cái lèi suàn suǒ de bǎi sì shí sān zhī sì bǎi ér yī yì bǎi bā shí chéng fàn zǒng chú wèi dù chā shù

这句话大意是:求每日度差:准日因增加裁,累算所得,百四十三之,四百而一,亦百八十乘, 泛总除,为度差数。

mǎn zhuǎn fǎ wèi dù suí rì jiā jiǎn gè de suǒ qiú

这句话大意是:满转法为度,随日加减,各得所求。

fēn hòu qì jiān yì qiú zhǔn wài yǔ qián qiú kè zhì qián jiā jiǎn jiē yīn rì shù nì suàn qiú zhī

这句话大意是:分后气间,亦求准外与前 求刻,至前加减,皆因日数逆算求之。

yì kě yīn zhì xiàng bèi qí kè dōng jiǎn xià jiā ér dù dōng jiā xià jiǎn

这句话大意是:亦可因至向背其刻,冬减夏加,而度冬加夏 减。

ruò zhì qián yǐ rù qì jiǎn qì jiān bù jìn zhě yīn hòu qì ér fǎn zhī yǐ bù jìn rì lèi suàn chéng chú suǒ dìng cóng hòu qì ér nì yǐ jiā jiǎn jiē de qí shù

这句话大意是:若至前,以入气减气间,不尽者,因后气而反之,以不尽日累算乘除所定,从 后气而逆以加减,皆得其数。

cǐ dàn lüè xiào qí zǒng ruò jīng cún yú jī jí yún

这句话大意是:此但略校其总,若精存于《稽极》云。

zhuǎn zhōng rì èr shí qī

这句话大意是:转终日,二十七;。

yú qiān èr bǎi wǔ shí wǔ

这句话大意是:余,千二百五十五。

zhōng fǎ èr qiān èr bǎi liù shí sān

这句话大意是:终法,二千二百六十三。

zhōng shí liù wàn èr qiān sān bǎi wǔ shí liù

这句话大意是:终实,六万二千三百五十六。

zhōng quán yú qiān bā

这句话大意是:终全余,千八。

zhuǎn fǎ wǔ shí èr

这句话大意是:转法,五十二。

miè fǎ bā bǎi jiǔ shí qī

这句话大意是:篾法,八百九十七。

rùn xiàn liù bǎi qī shí liù

这句话大意是:闰限,六百七十六。

tuī rù zhuǎn shù zhōng shí qù jī rì bù jìn yǐ zhōng fǎ chéng ér yòu qù bù rú zhōng shí zhě mǎn zhōng fǎ dé yī rì bù mǎn wèi yú jí qí nián tiān zhèng jīng shuò yè bàn rù zhuǎn rì jí yú

这句话大意是:推入转术:终实去积日,不尽,以终法乘而又去,不如终实者,满终法得一日, 不满为余,即其年天正经朔夜半入转日及余。

qiú cì rì jiā yī rì měi rì mǎn zhuǎn zhōng zé qù zhī qí èr shí bā rì zhě jiā quán yú wèi yè bàn rù chū rì yú

这句话大意是:求次日:加一日,每日满转终则去之,其二十八日者加全余为夜半入初日余。

qiú xián wàng jiē yīn shuò jiā qí jīng rì gè de yè bàn suǒ rù rì yú

这句话大意是:求弦望:皆因朔加其经日,各得夜半所入日余。

qiú cì yuè jiā dà yuè èr rì xiǎo yuè yī rì jiē jí quán yú yì qí yè bàn suǒ rù

这句话大意是:求次月:加大月二日,小月一日,皆及全余,亦其夜半所入。

qiú jīng chén suǒ rù shuò xián wàng jīng yú biàn cóng zhuǎn bù chéng wèi miǎo jiā qí yè bàn suǒ rù jiē qí chén rù rì jí yú

这句话大意是:求经辰所入朔弦望:经余变从转,不成为秒,加其夜半所入,皆其辰入日及余。

yīn shuò chén suǒ rù měi jiā rì qī yú bā bǎi liù shí wǔ miǎo qiān yī bǎi liù shí dà miǎo mǎn rì fǎ chéng yú yì de shàng xián

这句话大意是:因朔辰所入,每加日七、余八百六十五、秒千一百六十大,秒满日法成余,亦得上 弦。

wàng xià xián cì shuò jīng chén suǒ rù jìng qiú zhě jiā wàng rì shí sì yú qiān qī bǎi sān shí yī miǎo qiān qī shí jiǔ bàn xià xián rì èr shí èr yú sān bǎi sān shí sì miǎo jiǔ bǎi jiǔ shí bā xiǎo cì shuò rì yī yú èr qiān èr bǎi bā miǎo jiǔ bǎi yī shí qī

这句话大意是:望、下弦、次朔经辰所入径求者,加望日十四、余千七百三十一、秒千七十九 半,下弦日二十二、余三百三十四、秒九百九十八小,次朔日一、余二千二百八、 秒九百一十七。

yì shuò wàng gè zēng rì yī jiǎn qí quán yú wàng wǔ bǎi sān shí yī miǎo bǎi liù shí èr bàn shuò wǔ shí sì miǎo sān bǎi èr shí wǔ

这句话大意是:亦朔望各增日一,减其全余,望五百三十一、秒百六十二半,朔五 十四、秒三百二十五。

qiú yuè píng yìng huì rì suǒ rù yǐ yuè shuò xián wàng huì rì suǒ rù chí sù dìng shù yì biàn cóng zhuǎn yú nǎi sù jiā chí jiǎn qí jīng chén suǒ rù yú jí gè píng huì suǒ rù rì yú

这句话大意是:求月平应会日所入:以月朔弦望会日所入迟速定数,亦变从转余,乃速加、迟 减其经辰所入余,即各平会所入日余。

tuī shuò xián wàng dìng rì shù

这句话大意是:推朔弦望定日术:。

gè yǐ yuè píng huì suǒ rù zhī rì jiā jiǎn xiàn xiàn bìng hòu xiàn ér bàn zhī wèi tōng lǜ

这句话大意是:各以月平会所入之日加减限,限并后限而半之,为通率;。

yòu èr xiàn xiāng jiǎn wéi xiàn shuāi

这句话大意是:又二限相减,为限衰。

qián duō zhě yǐ rù yú jiǎn zhōng fǎ cán chéng xiàn shuāi zhōng fǎ ér yī bìng yú xiàn shuāi ér bàn zhī

这句话大意是:前多者,以入余减终法,残乘限衰,终法而一,并于限衰而半之;。

qián shǎo zhě bàn rù yú chéng xiàn shuāi yì zhōng fǎ ér yī jiǎn xiàn shuāi

这句话大意是:前少者,半入余 乘限衰,亦终法而一,减限衰。

jiē jiā tōng lǜ rù yú chéng zhī rì fǎ ér yī suǒ de wèi píng huì jiā jiǎn xiàn shù

这句话大意是:皆加通率,入余乘之,日法而一,所得为平会加减 限数。

qí xiàn shù yòu bié cóng zhuǎn yú wèi biàn yú tiǎo jiǎn nǜ jiā běn rù yú

这句话大意是:其限数又别从转余为变余,朓减、朒加本入余。

xiàn qián duō zhě tiǎo yǐ jiǎn yǔ wèi jiǎn nǜ yǐ jiā yǔ wèi jiā jiē jiǎn zhōng fǎ bìng ér bàn zhī yǐ chéng xiàn shuāi

这句话大意是:限前多者,朓以减与未减, 朒以加与未加,皆减终法,并而半之,以乘限衰;。

qián shǎo zhě yì tiǎo nǜ gè bìng èr rù yú bàn zhī yǐ chéng xiàn shuāi

这句话大意是:前少者,亦朓朒各并二入余,半 之,以乘限衰;。

jiē zhōng fǎ ér yī jiā yú tōng lǜ biàn yú chéng zhī rì fǎ ér yī

这句话大意是:皆终法而一,加于通率,变余乘之,日法而一。

suǒ de yǐ tiǎo jiǎn nǜ jiā xiàn shù jiā jiǎn tiǎo nǜ jī ér dìng tiǎo nǜ

这句话大意是:所得以朓减、朒加 限数,加减朓朒积而定朓朒。

nǎi tiǎo jiǎn nǜ jiā qí píng huì rì suǒ rù yú mǎn ruò bù zú jìn tuì zhī jí shuò xián wàng dìng rì jí yú

这句话大意是:乃朓减、朒加其平会日所入余,满若不足进退之,即 朔弦望定日及余。

bù mǎn chen qián shù zhě jiè jiǎn rì suàn mìng jiǎ zǐ suàn wài gè qí rì yě

这句话大意是:不满晨前数者,借减日算,命甲子算外,各其日也。

bù jiǎn yǔ jiǎn shuò rì lì suàn yǔ hòu yuè tóng

这句话大意是:不减与减, 朔日立算与后月同。

ruò jù wú lì suàn zhě yuè dà qí dìng shuò suàn hòu jiā suǒ jiè jiǎn suàn

这句话大意是:若俱无立算者,月大,其定朔算后加所借减算。

rùn shuāi xiàn mǎn rùn xiàn dìng shuò wú zhōng qì zhě wèi rùn mǎn zhī qián hòu zài fēn qián ruò jìn chūn fēn hòu qiū fēn qián ér huò yuè yǒu èr zhōng zhě jiē liàng zhì qí shuò bù bì yī dìng

这句话大意是:闰衰限满闰限, 定朔无中气者为闰,满之前后,在分前若近春分后、秋分前,而或月有二中者,皆 量置其朔,不必依定。

qí hòu wú tóng xiàn zhě yì yīn qián duō yǐ tōng lǜ shù wèi bàn shuāi ér jiǎn zhī èr qián shǎo jí wéi tōng lǜ

这句话大意是:其后无同限者,亦因前多以通率数为半衰而减之,二前少, 即为通率。

qí jiā jiǎn biàn yú jìn tuì rì zhě fēn wéi yī rì suí yú chū mò rú fǎ qiú zhī suǒ de bìng yǐ jiā jiǎn xiàn shù

这句话大意是:其加减变余进退日者,分为一日,随余初末如法求之,所得并以加减限 数。

fán fēn yú miǎo miè shì fēi yīn jiù wén bù zhe mǔ zhě jiē shí wéi fǎ

这句话大意是:凡分余秒篾,事非因旧,文不著母者,皆十为法。

ruò fǎ dāng qiú shù yòng xiāng jiā jiǎn ér gèng bù guò tōng yuǎn lǜ shǎo shù wēi zhě zé bù xū suàn

这句话大意是:若法当求数,用相加减,而 更不过通远,率少数微者,则不须算。

qí rù qī rì yú èr qiān yī shí yī shí sì rì yú qiān qī bǎi wǔ shí jiǔ èr shí yī rì yú qiān wǔ bǎi qī èr shí bā rì shǐ zhōng yú yǐ xià wèi chū shù gè jiǎn zhōng fǎ yǐ shàng wèi mò shù

这句话大意是:其入七日余二千一十一,十四日余千七百五 十九,二十一日余千五百七,二十八日始终余以下为初数,各减终法以上为末数。

qí chū mò shù jiē jiā jiǎn xiāng fǎn qí yào gè wèi jiǔ fēn chū zé qī rì bā fēn shí sì rì qī fēn èr shí yī rì liù fēn èr shí bā rì wǔ fēn

这句话大意是:其初末数皆加减相返,其要各为九分,初则七日八分,十四日七分,二十一日六分, 二十八日五分;。

mò zé qī rì yī fēn shí sì rì èr fēn èr shí yī rì sān fēn èr shí bā rì sì fēn

这句话大意是:末则七日一分,十四日二分,二十一日三分,二十八日四分。

suī chū shāo ruò ér mò wēi qiáng yú chà zhǐ yī lǐ shì jiān jǔ jiē jīn yǒu zhuǎn chā gè suí qí shù

这句话大意是:虽初 稍弱而末微强,余差止一,理势兼举,皆今有转差,各随其数。

ruò héng suàn suǒ qiú qī rì yǔ èr shí yī rì de chū shuāi shù ér mò chū jiā yǐn ér bù xiǎn qiě shù yǔ píng xíng zhèng děng

这句话大意是:若恒算所求,七日 与二十一日得初衰数,而末初加隐而不显,且数与平行正等。

yì chū mò yǒu shù ér héng suàn suǒ wú qí shí sì rì èr shí bā rì jì chū mò shù cún ér xū shuāi yì xiǎn qí shù dāng qù héng fǎ bú jiàn

这句话大意是:亦初末有数而恒算所 无,其十四日、二十八日既初末数存,而虚衰亦显,其数当去,恒法不见。

qiú shuò xián wàng zhī chén suǒ jiā

这句话大意是:求朔弦望之辰所加:。

dìng yú bàn shuò chén wǔ shí yī dà yǐ xià wèi jiā zi guò

这句话大意是:定余半朔辰五十一大以下,为加子过;。

yǐ shàng jiā cǐ shù nǎi shuò chén ér yī yì mìng yǐ zi shí èr suàn wài yòu jiā zi chū

这句话大意是:以上,加此数,乃朔辰而一,亦命以子, 十二算外,又加子初。

yǐ hòu qí qiú rù chén qiáng ruò rú qì

这句话大意是:以后其求入辰强弱,如气。

qiú rù chén fǎ dù

这句话大意是:求入辰法度:。

dù fǎ sì wàn liù qiān liù bǎi sì shí sì

这句话大意是:度法,四万六千六百四十四。

zhōu shù qiān qī bǎi sān wàn qī qiān qī shí liù

这句话大意是:周数,千七百三万七千七十六。

zhōu fēn wàn èr qiān yī shí liù

这句话大意是:周分,万二千一十六。

zhuǎn shí sān

这句话大意是:转,十三。

miè sān bǎi wǔ shí wǔ

这句话大意是:篾,三百五十五。

zhōu chà liù bǎi jiǔ bàn

这句话大意是:周差,六百九半。

zài rì wèi zhī yú tōng zài dù wèi zhī miè fǎ yì qì wèi rì fǎ wèi dù fǎ suí shì míng yì qí shù běn tóng

这句话大意是:在日谓之余通,在度谓之篾法,亦气为日法、为度法,随事名异,其数本同。

nǚ mò jiē xū wèi zhī zhōu fēn

这句话大意是:女末接虚,谓之周分。

biàn zhōu cóng zhuǎn wèi zhī zhuǎn

这句话大意是:变周从转,谓之转。

chén hūn suǒ jù rì zài huáng dào zhōng zhǔn dù chì dào jì zhī

这句话大意是:晨昏所距日在黄道中,准度赤道计之。

dòu èr shí liù niú bā nǚ shí èr xū shí wēi shí qī shì shí liù bì jiǔ

这句话大意是:斗二十六 牛八 女十二 虚十 危十七 室十六 壁九。

běi fāng xuán wǔ qī sù jiǔ shí bā dù

这句话大意是:北方玄武七宿,九十八度。

kuí shí liù lóu shí èr wèi shí sì mǎo shí yī bì shí liù zī èr cān jiǔ

这句话大意是:奎十六 娄十二 胃十四 昴十一 毕十六 觜二 参九。

xī fāng bái hǔ qī sù bā shí dù

这句话大意是:西方白虎七宿,八十度。

jǐng sān shí sān guǐ sì liǔ shí wǔ xīng qī zhāng shí bā yì shí bā zhěn shí qī

这句话大意是:井三十三 鬼四 柳十五 星七 张十八 翼十八 轸十七。

nán fāng zhū què qī sù bǎi yī shí èr dù

这句话大意是:南方朱雀七宿,百一十二度。

jiǎo shí èr gāng jiǔ dǐ shí wǔ fáng wǔ xīn wǔ wěi shí bā jī shí yī

这句话大意是:角十二 亢九 氐十五 房五 心五 尾十八 箕十一。

dōng fāng cāng lóng qī sù qī shí wǔ dù

这句话大意是:东方苍龙七宿,七十五度。

qián jiē chì dào dù qí shù cháng dìng hóng dài tiān zhōng yí jí yōu zhǔn

这句话大意是:前皆赤道度,其数常定,纮带天中,仪极攸准。

tuī huáng dào shù

这句话大意是:推黄道术:。

zhǔn dōng zhì suǒ zài wèi chì dào dù hòu yú chì dào sì dù wéi xiàn

这句话大意是:准冬至所在为赤道度,后于赤道四度为限。

chū shǔ jiǔ shí qī měi xiàn zēng yī yǐ zhōng bǎi qī

这句话大意是:初数九十七,每限增一,以终百七。

qí sān dù shǎo ruò píng

这句话大意是:其三度少弱,平。

nǎi chū xiàn bǎi jiǔ yì měi xiàn zēng yī zhōng bǎi yī shí jiǔ chūn fēn suǒ zài

这句话大意是:乃初限百九,亦每限增一,终百一十九,春分所在。

yīn bǎi yī shí jiǔ měi xiàn sǔn yī yòu zhōng bǎi jiǔ

这句话大意是:因百一十九 每限损一,又终百九。

yì sān dù shǎo ruò píng

这句话大意是:亦三度少弱,平。

nǎi chū xiàn bǎi qī měi xiàn sǔn yī zhōng jiǔ shí qī xià zhì suǒ zài

这句话大意是:乃初限百七,每限损一,终九十七,夏至 所在。

yòu jiā dōng zhì hòu fǎ de qiū fēn dōng zhì suǒ zài shù

这句话大意是:又加冬至后法,得秋分、冬至所在数。

gè yǐ shù chéng qí xiàn dù bǎi bā ér yī lèi ér zǒng zhī jí jiē huáng dào dù yě

这句话大意是:各以数乘其限度,百八而一,累而总 之,即皆黄道度也。

dù yǒu fèn zhě qián hòu bèi zhī sù yǒu qián què dù yì yī tǐ shù zhú chà qiān dào bù cháng dìng zhǔn lìng wèi dù jiàn bù tiān xíng suì jiǔ chà duō suí shù ér biàn

这句话大意是:度有分者,前后辈之,宿有前却,度亦依体,数逐差迁,道不 常定,准令为度,见步天行,岁久差多,随术而变。

dòu èr shí sì niú qī nǚ shí yī bàn xū shí wēi shí qī shì shí qī bì shí

这句话大意是:斗二十四 牛七 女十一半 虚十 危十七 室十七 壁十。

běi fāng jiǔ shí liù dù bàn

这句话大意是:北方九十六度半。

kuí shí qī lóu shí sān wèi shí wǔ mǎo shí yī bì shí wǔ bàn zī èr cān jiǔ

这句话大意是:奎十七 娄十三 胃十五 昴十一 毕十五半 觜二 参九。

xī fāng bā shí èr dù bàn

这句话大意是:西方八十二度半。

jǐng sān shí guǐ sì liǔ shí sì bàn xīng qī zhāng shí qī yì shí jiǔ zhěn shí bā

这句话大意是:井三十 鬼四 柳十四半 星七 张十七 翼十九 轸十八。

nán fāng yī bǎi jiǔ dù bàn

这句话大意是:南方一百九度半。

jiǎo shí sān gāng shí dǐ shí liù fáng wǔ xīn wǔ wěi shí qī jī shí bàn

这句话大意是:角十三 亢十 氐十六 房五 心五尾十七 箕十半。

dōng fāng qī shí liù dù bàn

这句话大意是:东方七十六度半。

qián jiē huáng dào dù bù rì suǒ xíng

这句话大意是:前皆黄道度,步日所行。

yuè yǔ wǔ xīng chū rù xún cǐ

这句话大意是:月与五星出入,循此。

tuī yuè dào suǒ xíng dù shù

这句话大意是:推月道所行度术:。

zhǔn jiāo dìng qián hòu suǒ zài dù bàn zhī yì yú chì dào sì dù wéi xiàn chū shí yī měi xiàn sǔn yī yǐ zhōng yú yī

这句话大意是:准交定前后所在度半之,亦于赤道四度为限,初十一,每限损一,以终于一。

qí sān dù qiáng píng

这句话大意是:其三度强,平。

nǎi chū xiàn shù yī měi xiàn zēng yī yì zhōng shí yī wèi jiāo suǒ zài

这句话大意是:乃初限数一,每限增一,亦终十一,为交所在。

jí yīn shí yī měi xiàn sǔn yī yǐ zhōng yú yī

这句话大意是:即因十一,每限损 一,以终于一。

yì sān dù qiáng píng

这句话大意是:亦三度强,平。

yòu chū xiàn shù yī měi xiàn zēng yī zhōng yú shí yī fù zhì jiāo bàn fǎn qián biǎo lǐ

这句话大意是:又初限数一,每限增一,终于十一,复至交半,返 前表里。

réng yīn shí yī zēng sǔn rú dào de hòu jiāo jí jiāo bàn shù

这句话大意是:仍因十一增损,如道得后交及交半数。

gè jī qí shù bǎi bā shí ér yī jí dào suǒ xíng měi yǔ huáng dào chā shù

这句话大意是:各积其数,百八十而一,即道所行 每与黄道差数。

qí yuè zài biǎo bàn hòu jiāo qián sǔn jiǎn zēng jiā

这句话大意是:其月在表,半后交前,损减增加;。

jiāo hòu bàn qián sǔn jiā zēng jiǎn yú huáng dào

这句话大意是:交后半前,损加增减于黄道。

qí yuè zài lǐ gè fǎn zhī jí de yuè dào suǒ xíng dù

这句话大意是:其 月在里,各返之,即得月道所行度。

qí xiàn wèi jǐn sì dù yǐ suǒ zhí xíng shù guāi rù dù sì ér yī

这句话大意是:其限未尽四度,以所直行数乖入度,四而一。

ruò yuè zài huáng dào dù zēng sǔn yú huáng dào zhī biǎo lǐ bù zhèng dàng yú qí jí kě měi rì zhǔn qù huáng dào dù zēng sǔn yú huáng dào ér jì qù chì dào zhī yuǎn jìn zhǔn shàng huáng dào zhī lǜ yǐ qiú zhī dùn fú xiāng xiāo tiǎo nǜ hù bǔ zé kě zhī yě

这句话大意是:若月在黄道度,增损于黄道之表里,不正当于其极,可每日准去黄道度,增损于黄 道,而计去赤道之远近,准上黄道之率以求之,遁伏相消,朓朒互补,则可知也。

jī jiāo chāi duō suí jiāo wèi zhèng

这句话大意是:积交差多,随交为正。

qí wǔ xīng xiān hou zài yuè biǎo lǐ chū rù zhī jiàn yòu gé yǐ huáng yí zhǔn qiú qí xiàn

这句话大意是:其五星先候,在月表里出入之渐,又格以黄仪,准求其限。

ruò bù kě tuī míng zhě yī huáng dào mìng dù

这句话大意是:若不可推明者,依黄道命度。

tuī rì dù shù

这句话大意是:推日度术:。

zhì rù yuán jù suǒ qiú nián suì shù chéng zhī wèi jī shí zhōu shù qù zhī bù jìn zhě mǎn dù fǎ de jī dù bù mǎn wèi fēn

这句话大意是:置入元距所求年岁数乘之,为积实,周数去之,不尽者,满度法得积度,不满 为分。

yǐ dōng zhì yú jiǎn fēn

这句话大意是:以冬至余减分;。

mìng jī dù yǐ huáng dào qǐ yú xū yī sù cì chú zhī bù mǎn sù suàn wài jí suǒ qiú nián tiān zhèng dōng zhì yè bàn rì suǒ zài dù jí fēn

这句话大意是:命积度以黄道起于虚一宿次除之,不满宿算外,即所求年天 正冬至夜半日所在度及分。

qiú nián tiān zhèng dìng shuò dù

这句话大意是:求年天正定朔度:。

yǐ dìng shuò rì zhì dōng zhì měi rì suǒ rù xiān hòu yú wèi fēn rì wèi dù jiā fēn yǐ jiǎn dōng zhì dù jí tiān zhèng dìng shuò yè bàn rì zài suǒ dù fēn

这句话大意是:以定朔日至冬至每日所入先后余为分,日为度,加分以减冬至度,即天正定朔 夜半日在所度分。

yì qù shuò rì chéng shuāi zǒng yǐ tōng zhě yǐ zhì qián dìng qì chú zhī yòu rú shàng qiú chà jiā yǐ bìng qù shuò rì nǎi jiǎn dù yì jí tiān zhèng dìng shuò rì suǒ zài dù

这句话大意是:亦去朔日乘衰总已通者,以至前定气除之,又如上求差加以并去 朔日乃减度,亦即天正定朔日所在度。

jiē rì wèi dù yú wèi fēn

这句话大意是:皆日为度,余为分。

qí suǒ rù xiān hòu jí shuāi zǒng yòng zēng sǔn zhě jiē fēn qián zēng fēn hòu sǔn qí píng rì zhī dù

这句话大意是:其所入先后及衰总用增 损者,皆分前增、分后损其平日之度。

qiú cì rì

这句话大意是:求次日:。

měi rì suǒ rù xiān hòu fēn zēng sǔn dù yǐ jiā dìng shuò dù de yè bàn

这句话大意是:每日所入先后分增损度,以加定朔度,得夜半。

qiú xián wàng

这句话大意是:求弦望:。

qù dìng shuò měi rì suǒ rù fēn lèi ér zēng sǔn qù dìng shuò rì nǎi jiā dìng shuò dù yì de qí yè bàn

这句话大意是:去定朔每日所入分,累而增损去定朔日,乃加定朔度,亦得其夜半。

qiú cì yuè

这句话大意是:求次月:。

lì suàn dà yuè sān shí rì xiǎo yuè èr shí jiǔ rì měi rì suǒ rù xiān hòu fēn zēng sǔn qí yuè yǐ jiā qián shuò dù jí gè yè bàn suǒ zài zhì xū qù zhōu fēn

这句话大意是:历算大月三十日,小月二十九日,每日所入先后分增损其月,以加前朔度,即 各夜半所在至虚去周分。

qiú shuò xián wàng chén suǒ jiā

这句话大意是:求朔弦望辰所加:。

gè yǐ dù zhǔn chéng dìng yú yuē lǜ ér yī wèi píng fēn

这句话大意是:各以度准乘定余,约率而一,为平分。

yòu dìng yú chéng qí rì suǒ rù xiān hòu fēn rì fǎ ér yī nǎi zēng sǔn qí píng fēn yǐ jiā qí yè bàn jí gè chén suǒ jiā

这句话大意是:又定余乘其日所入先后分,日法而一, 乃增损其平分,以加其夜半,即各辰所加。

qí fēn jiē miè fǎ yuē zhī wèi zhuǎn fēn bù chéng wèi miè

这句话大意是:其分皆篾法约之,为转分,不成为篾。

fán shuò chén suǒ jiā zhě jiē wèi hé shuò rì yuè tóng dù

这句话大意是:凡朔辰所加者,皆为合朔日月同度。

tuī yuè ér yǔ rì tóng dù shù

这句话大意是:推月而与日同度术:。

gè yǐ shuò píng huì jiā jiǎn xiàn shù jiā jiǎn tiǎo nǜ wèi píng huì tiǎo nǜ

这句话大意是:各以朔平会加减限数加减朓朒,为平会朓朒。

yǐ jiā jiǎn dìng shuò dù zhǔn chéng yuē lǜ chú yǐ jiā jiǎn dìng shuò chén suǒ jiā rì dù jí píng huì chén rì suǒ zài

这句话大意是:以加减定朔,度准乘,约率除, 以加减定朔辰所加日度,即平会辰日所在。

yòu píng huì yú chéng dù zhǔn yuē lǜ chú jiǎn qí chén suǒ zài wèi píng huì yè bàn rì suǒ zài

这句话大意是:又平会余乘度准,约率除,减其辰所在, 为平会夜半日所在。

nǎi yǐ sì bǎi liù shí sì bàn chéng píng huì yú yì yǐ zhōu chà chéng shuò shí chú cóng zhī yǐ jiǎn yè bàn rì suǒ zài jí yuè píng huì yè bàn suǒ zài

这句话大意是:乃以四百六十四半乘平会余,亦以周差乘,朔实除,从之,以 减夜半日所在,即月平会夜半所在。

sān shí qī bàn chéng píng huì yú zēng qí suǒ jiǎn yǐ jiā jiǎn bàn de yuè píng huì chén píng xíng dù

这句话大意是:三十七半乘平会余,增其所减,以加减半,得 月平会辰平行度。

wǔ bǎi èr chéng tiǎo kē yì yǐ zhōu chà chéng shuò shí chú ér cóng zhī tiǎo jiǎn nǜ jiā qí píng xíng jí yuè dìng shuò chén suǒ zài dù ér yǔ rì tóng

这句话大意是:五百二乘朓棵,亦以周差乘,朔实除而从之,朓减、朒加其平行, 即月定朔辰所在度,而与日同。

ruò jí yǐ píng huì tiǎo nǜ suǒ de fēn jiā jiǎn píng huì chén suǒ zài yì de tóng dù

这句话大意是:若即以平会朓朒所得分加减平会辰所在,亦得同度。

qiú yuè xián wàng dìng chén dù

这句话大意是:求月弦望定辰度:。

gè zhì qí xián wàng chén suǒ jiā rì dù jí fēn jiā shàng xián dù jiǔ shí yī zhuǎn fēn shí liù miè sān bǎi yī shí sān

这句话大意是:各置其弦望辰所加日度及分,加上弦度九十一,转分十六,篾三百一十三;。

wàng dù bǎi bā shí èr zhuǎn fēn sān shí èr miè liù bǎi èr shí liù

这句话大意是:望 度百八十二,转分三十二,篾六百二十六;。

xià xián dù èr bǎi qī shí sān zhuǎn fēn sì shí jiǔ miè sì shí èr jiē zhì xū qù zhuǎn zhōu qiú zhī

这句话大意是:下弦度二百七十三,转分四十九,篾四 十二,皆至虚,去转周求之。

dìng shuò yè bàn rù zhuǎn

这句话大意是:定朔夜半入转:。

jīng shuò yè bàn suǒ rù zhǔn yú dìng shuò rì yǒu zēng sǔn zhě yì yǐ yī rì jiā jiǎn zhī fǒu zhě yīn jīng shuò wèi dìng

这句话大意是:经朔夜半所入准于定朔日有增损者,亦以一日加减之,否者因经朔为定。

qí yīn dìng qiú shuò cì rì xián wàng cì yuè yè bàn zhě rú yú jīng yuè fǎ wèi zhī

这句话大意是:其因定求朔次日、弦望、次月夜半者,如于经月法为之。

tuī yuè zhuǎn rì dìng fēn shù

这句话大意是:推月转日定分术:。

yǐ yè bàn rù zhuǎn yú chéng qūn chà zhōng fǎ ér yī wèi jiàn chà

这句话大意是:以夜半入转余乘逡差,终法而一,为见差。

yǐ xi jiā xiāo jiǎn qí rì qūn fēn wèi yuè měi rì suǒ xíng qūn dìng fēn

这句话大意是:以息加、消减其日逡分,为月每日 所行逡定分。

qiú cì rì

这句话大意是:求次日:。

gè yǐ qūn dìng fēn jiā zhuǎn fēn mǎn zhuǎn fǎ cóng dù jiē qí yè bàn

这句话大意是:各以逡定分加转分,满转法从度,皆其夜半。

yīn rì zhuǎn ruò gè jiā dìng rì jiē de shuò xián wàng yè bàn yuè suǒ zài dìng dù

这句话大意是:因日转若各加定日,皆得朔、弦 望夜半月所在定度。

qí jiù chén jiā yǐ qiú yè bàn gè yǐ bàn qūn chà jiǎn qūn fēn xiāo zhě dìng yú chéng chà zhōng fǎ chú bìng chà ér bàn zhī

这句话大意是:其就辰加以求夜半,各以半逡差减逡分,消者,定余乘差,终 法除,并差而半之;。

xi zhě bàn dìng yú yǐ chéng chà zhōng fǎ ér yī

这句话大意是:息者,半定余以乘差,终法而一。

jiē jiā suǒ jiǎn nǎi yǐ dìng yú chéng zhī rì fǎ ér yī gè jiǎn chén suǒ jiā dù yì de qí yè bàn dù

这句话大意是:皆加所减,乃以定余乘之, 日法而一,各减辰所加度,亦得其夜半度。

yīn yè bàn yì rú cǐ qiú qūn fēn yǐ jiā zhī yì de chén suǒ jiā dù

这句话大意是:因夜半亦如此求逡分,以加之,亦得辰 所加度。

zhū zhuǎn kě chū yǐ qūn fēn jí chà wèi miè ér qiú qí cì jiē qì nǎi chú wèi zhuǎn fēn

这句话大意是:诸转可初以逡分及差为篾,而求其次,皆讫,乃除为转分。

yīn jīng shuò yè bàn qiú dìng chén dù zhě yǐ dìng chén qù jīng shuò yè bàn jiǎn ér qiú qí zēng sǔn shù nǎi yǐ shù qiú qūn dìng fēn jiā jiǎn qí yè bàn yì gè dìng chén dù

这句话大意是:因经朔夜半求 定辰度者,以定辰去经朔夜半减,而求其增损数,乃以数求逡定分,加减其夜半, 亦各定辰度。

qiú yuè chén hūn dù

这句话大意是:求月晨昏度:。

rú qián qì yǔ suǒ qiú měi rì yè lòu zhī bàn yǐ qūn dìng fēn chéng zhī bǎi ér yī wèi chen fēn

这句话大意是:如前气与所求每日夜漏之半,以逡定分乘之,百而一,为晨分;。

jiǎn qūn dìng fēn wèi hūn fēn

这句话大意是:减逡定分,为 昏分。

chú wèi zhuǎn dù wàng qián yǐ hūn hòu yǐ chen jiā yè bàn dìng dù de suǒ zài

这句话大意是:除为转度,望前以昏,后以晨,加夜半定度,得所在。

qiú chén hūn zhōng xīng

这句话大意是:求晨昏中星:。

gè yǐ dù shù jiā yè bàn dìng dù jí zhōng xīng dù

这句话大意是:各以度数加夜半定度,即中星度。

qí shuò xián wàng yǐ bǎi kè chéng dìng yú mǎn rì fǎ dé yī kè jí gè dìng chén jìn rù kè shù

这句话大意是:其朔、弦、望,以百刻乘定余,满日法得一 刻,即各定辰近入刻数。

jiē jiǎn qí yè bàn lòu bù jìn wèi chen chū kè bù mǎn zhě shǔ zuó rì

这句话大意是:皆减其夜半漏,不尽为晨,初刻不满者属昨日。

fù yuè wǔ qiān sì bǎi wǔ shí bā

这句话大意是:复月,五千四百五十八。

jiāo yuè èr qiān qī bǎi èr shí jiǔ

这句话大意是:交月,二千七百二十九。

jiāo lǜ sì bǎi liù shí wǔ

这句话大意是:交率,四百六十五。

jiāo shù wǔ qiān jiǔ bǎi èr shí sān

这句话大意是:交数,五千九百二十三。

jiāo fǎ qī bǎi sān shí wǔ wàn liù qiān sān bǎi liù shí liù

这句话大意是:交法,七百三十五万六千三百六十六。

huì fǎ wǔ shí qī wàn qī qiān wǔ bǎi sān shí

这句话大意是:会法,五十七万七千五百三十。

jiāo fù rì èr shí qī

这句话大意是:交复日,二十七。

yú èr bǎi liù shí sān

这句话大意是:余,二百六十三。

miǎo sān qiān sì bǎi sān shí wǔ

这句话大意是:秒,三千四百三十五。

jiāo rì shí sān

这句话大意是:交日,十三。

yú qī bǎi wǔ shí èr

这句话大意是:余,七百五十二。

miǎo sì qiān liù bǎi qī shí jiǔ

这句话大意是:秒,四千六百七十九。

jiāo xiàn rì shí èr

这句话大意是:交限,日,十二。

yú wǔ bǎi wǔ shí wǔ

这句话大意是:余,五百五十五。

miǎo sì bǎi qī shí sān bàn

这句话大意是:秒,四百七十三半。

wàng chà rì yī

这句话大意是:望差,日,一。

yú bǎi jiǔ shí qī

这句话大意是:余,百九十七。

miǎo sì qiān èr bǎi wǔ bàn

这句话大意是:秒,四千二百五半。

shuò chà rì èr

这句话大意是:朔差,日,二。

yú sān bǎi jiǔ shí wǔ

这句话大意是:余,三百九十五。

miǎo èr qiān sì bǎi bā shí bā

这句话大意是:秒,二千四百八十八。

huì xiàn bǎi wǔ shí bā

这句话大意是:会限,百五十八。

yú liù bǎi qī shí liù

这句话大意是:余,六百七十六。

miǎo wǔ shí bàn

这句话大意是:秒,五十半。

huì rì bǎi qī shí sān

这句话大意是:会日,百七十三。

yú sān bǎi bā shí sì

这句话大意是:余,三百八十四。

miǎo èr bǎi bā shí sān

这句话大意是:秒,二百八十三。

tuī yuè xíng rù jiāo biǎo lǐ shù

这句话大意是:推月行入交表里术:。

zhì rù yuán jī yuè fù yuè qù zhī bù jìn

这句话大意是:置入元积月,复月去之,不尽。

jiāo lǜ chéng ér fù qù bù rú fù yuè zhě mǎn jiāo yuè qù zhī wèi zài lǐ shù

这句话大意是:交率乘而复去,不如复月者,满交月去之,为 在里数;。

bù mǎn wèi zài biǎo shù jí suǒ qiú nián tiān zhèng jīng rù jiāo biǎo lǐ shù

这句话大意是:不满为在表数,即所求年天正经入交表里数。

qiú cì yuè

这句话大意是:求次月:。

yǐ jiāo lǜ jiā zhī mǎn jiāo yuè qù zhī qián biǎo zhě zài lǐ qián lǐ zhě zài biǎo

这句话大意是:以交率加之,满交月去之,前表者在里,前里者在表。

tuī yuè rù jiāo rì shù

这句话大意是:推月入交日术:。

yǐ shuò shí chéng biǎo lǐ shù wèi jiāo shí

这句话大意是:以朔实乘表里数,为交实;。

mǎn jiāo fǎ wèi rì bù mǎn zhě jiāo shù ér yī wèi yú bù chéng wèi miǎo mìng rì suàn wài jí qí jīng shuò yuè píng rù jiāo rì yú

这句话大意是:满交法为日,不满者交数而一,为余,不成为秒, 命日算外,即其经朔月平入交日余。

qiú wàng yǐ wàng chà jiā zhī mǎn jiāo rì qù zhī zé yuè zài biǎo lǐ yǔ shuò tóng

这句话大意是:求望:以望差加之,满交日去之,则月在表里与朔同;。

bù mǎn zhě yǔ shuò fǎn

这句话大意是:不满者与朔返。

qí yuè shí zhě xiān jiāo yǔ dàng yuè shuò hòu jiāo yǔ yuè shuò biǎo lǐ tóng

这句话大意是:其月食 者,先交与当月朔,后交与月朔表里同。

qiú cì yuè shuò chà jiā yuè shuò suǒ rù mǎn jiāo rì qù zhī biǎo lǐ yǔ qián yuè fǎn

这句话大意是:求次月:朔差加月朔所入,满交日去之,表里与前月返;。

bù mǎn zhě yǔ qián yuè tóng

这句话大意是:不满者,与前月同。

qiú jīng shuò wàng rù jiāo cháng rì

这句话大意是:求经朔望入交常日:。

yǐ yuè rù qì shuò wàng píng huì rì chí sù dìng shù sù jiā chí jiǎn qí píng rù jiāo rì yú wèi jīng jiāo cháng rì jí yú

这句话大意是:以月入气朔望平会日迟速定数,速加、迟减其平入交日余,为经交常日及余。

qiú dìng shuò wàng rù jiāo dìng rì

这句话大意是:求定朔望入交定日:。

yǐ jiāo lǜ chéng dìng tiǎo nǜ jiāo shù ér yī suǒ de yǐ tiǎo jiǎn nǜ jiā cháng rì yú jí dìng shuò wàng suǒ rù dìng rì jí yú

这句话大意是:以交率乘定朓朒,交数而一,所得以朓减、朒加常日余,即定朔望所入定日及 余。

qí qù jiāo rú wàng chà yǐ xià jiāo xiàn yǐ shàng zhě yuè shí yuè zài lǐ zhě rì shí

这句话大意是:其去交如望差以下、交限以上者月食,月在里者日食。

tuī rì rù huì rì shù

这句话大意是:推日入会日术:。

huì fǎ chú jiāo shí wèi rì bù mǎn zhě rú jiāo lǜ wèi yú bù chéng wèi miǎo mìng rì suàn wài jí jīng shuò rì rù píng huì rì jí yú

这句话大意是:会法除交实为日,不满者,如交率为余,不成为秒,命日算外,即经朔日入平 会日及余。

qiú wàng jiā wàng rì jí yú cì yuè jiā jīng shuò qí biǎo lǐ jiē zhǔn rù jiāo

这句话大意是:求望:加望日及余,次月加经朔,其表里皆准入交。

qiú rù huì cháng rì yǐ jiāo shù chéng yuè rù qì shuò wàng suǒ píng huì rì chí sù dìng shù jiāo lǜ ér yī yǐ sù jiā chí jiǎn qí rù píng huì rì yú jí suǒ rù cháng rì yú

这句话大意是:求入会常日:以交数乘月入气朔望所平会日迟速定数,交率而一,以速加、迟 减其入平会日余,即所入常日余。

yì yǐ dìng tiǎo nǜ ér tiǎo jiǎn nǜ jiā qí cháng rì yú jí rì dìng shuò wàng suǒ rù huì rì jí yú

这句话大意是:亦以定朓朒,而朓减、朒加其常日余,即日定朔 望所入会日及余。

jiē mǎn huì rì qù zhī qí shuò wàng qù huì rú wàng yǐ xià huì xiàn yǐ shàng zhě yì yuè shí

这句话大意是:皆满会日去之,其朔望去会,如望以下、会限以上者,亦月食;。

yuè rì dào biǎo zài rì dào lǐ zé rì shí

这句话大意是:月日道表在日道里则日食。

qiú yuè dìng shuò wàng rù jiāo dìng rì yè bàn

这句话大意是:求月定朔望入交定日夜半:。

jiāo lǜ chéng dìng yú jiāo shù ér yī yǐ jiǎn dìng shuò wàng suǒ rù dìng rì yú jí qí yè bàn suǒ dìng rù

这句话大意是:交率乘定余,交数而一,以减定朔望所入定日余,即其夜半所定入。

qiú cì rì

这句话大意是:求次日:。

yǐ měi rì chí sù shù fēn qián zēng fēn hòu sǔn dìng shuò suǒ rù dìng rì yú yǐ jiā qí rì gè de suǒ rù dìng rì jí yú

这句话大意是:以每日迟速数,分前增、分后损定朔所入定日余,以加其日,各得所入定日及 余。

qiú cì yuè

这句话大意是:求次月:。

jiā dìng shuò dà yuè èr rì xiǎo yuè yī rì jiē yú jiǔ bǎi qī shí bā miǎo èr qiān sì bǎi bā shí bā

这句话大意是:加定朔,大月二日,小月一日,皆余九百七十八,秒二千四百八十八。

gè yǐ yī yuè chí sù shù fēn qián zēng fēn hòu sǔn qí suǒ jiā wèi dìng

这句话大意是:各以一 月迟速数,分前增、分后损其所加,为定。

qí rù qī rì yú jiǔ bǎi jiǔ shí qī miǎo èr qiān sān bǎi sān shí jiǔ bàn yǐ xià zhě jìn

这句话大意是:其入七日,余九百九十七,秒二千三百 三十九半以下者,进;。

qí rù cǐ yǐ shàng jǐn quán yú èr bǎi sì shí sì miǎo sān qiān wǔ bǎi bā shí sān bàn zhě tuì

这句话大意是:其入此以上,尽全余二百四十四,秒三千五百八十三半者, 退。

qí rù shí sì rì rú jiāo yú jí miǎo yǐ xià zhě tuì

这句话大意是:其入十四日,如交余及秒以下者,退;。

qí rù cǐ yǐ shàng jǐn quán yú sì bǎi bā shí jiǔ miǎo qiān èr bǎi sì shí sì zhě jìn ér fù yě

这句话大意是:其入此以上,尽全余四百八十九,秒千 二百四十四者,进而复也。

qí yào wèi wǔ fēn chū zé qī rì sì fēn shí sì rì sān fēn

这句话大意是:其要为五分,初则七日四分,十四日三分;。

mò zé qī rì hòu yī fēn shí sì rì hòu èr fēn suī chū qiáng mò ruò shuāi lǜ yǒu jiǎn

这句话大意是:末则七日后 一分,十四日后二分,虽初强末弱,衰率有检。

qiú yuè rù jiāo qù rì dào jiē tóng qí shù yǐ jiāo yú wèi miǎo jī yǐ hòu shuāi bìng qù jiāo shuāi bàn zhī wèi tōng shù

这句话大意是:求月入交去日道:皆同其数,以交余为秒积,以后衰并去交衰,半之,为通数。

jìn zé miǎo jī jiǎn shuāi fǎ yǐ chéng shuāi jiāo fǎ chú ér bìng shuāi yǐ bàn zhī

这句话大意是:进则秒积减衰法,以乘衰,交法除,而并衰以半之;。

tuì zhě bàn miǎo jī yǐ chéng shuāi jiāo fǎ ér yī

这句话大意是:退者,半秒积以乘衰,交法而 一;。

jiē jiā tōng shù miǎo jī chéng jiāo fǎ chú suǒ de yǐ jìn tuì shuāi jī shí ér yī wèi dù bù mǎn zhě qiú qí qiáng ruò zé yuè qù rì dào shù

这句话大意是:皆加通数,秒积乘,交法除,所得以进退衰积,十而一为度,不满者求其强弱, 则月去日道数。

yuè shuò wàng rù jiāo rú xiàn yǐ shàng jiǎn jiāo rì cán wèi qù hòu jiāo shù

这句话大意是:月朔望入交,如限以上,减交日,残为去后交数;。

rú wàng chà yǐ xià jí wéi qù xiān jiāo shù

这句话大意是:如望差以下即为 去先交数。

yǒu quán rì tóng wèi yú gè shuò chén ér yī de qù jiāo chén

这句话大意是:有全日同为余,各朔辰而一,得去交辰。

qí yuè zài rì dào lǐ rì yīng shí ér yǒu bù shí zhě

这句话大意是:其月在日道里,日应食而有不 食者;。

yuè rì dào biǎo zài rì bù yīng shí ér yì yǒu shí zhě

这句话大意是:月日道表在日不应食而亦有食者。

tuī yīng shí bù shí shù

这句话大意是:推应食不食术:。

shuò xiān hòu zài xià zhì shí rì nèi qù jiāo shí èr chén shǎo

这句话大意是:朔先后在夏至十日内,去交十二辰少;。

èr shí rì nèi shí èr chén bàn

这句话大意是:二十日内,十二辰半;。

yī yuè nèi shí èr chén dà

这句话大意是:一月内,十二辰 大;。

rùn sì yuè liù yuè shí sān chén yǐ shàng jiā nán fāng sān chén

这句话大意是:闰四月、六月,十三辰以上,加南方三辰。

ruò shuò zài xià zhì èr shí rì nèi qù jiāo shí sān chén yǐ jiā chén shēn bàn yǐ nán sì chén

这句话大意是:若朔在夏至二十日内,去交十三辰, 以加辰申半以南四辰;。

rùn sì yuè liù yuè yì jiā sì chén

这句话大意是:闰四月、六月,亦加四辰;。

gǔ yǔ hòu chǔ shǔ qián jiā sān chén

这句话大意是:谷雨后、处暑前,加三辰;。

qīng míng hòu bái lù qián jiā sì bàn yǐ xī wèi bàn yǐ dōng èr chén

这句话大意是:清明 后、白露前,加巳半以西、未半以东二辰;。

chūn fēn hòu qiū fēn qián jiā wǔ yī chén

这句话大意是:春分后秋分前,加午一辰。

jiē qù jiāo shí sān chén bàn yǐ shàng zhě bìng huò bù shí

这句话大意是:皆去交十三 辰半以上者,并或不食。

tuī bù yīng shí ér shí shù

这句话大意是:推不应食而食术:。

shuò zài xià zhì qián hòu yī yuè nèi qù jiāo èr chén

这句话大意是:朔在夏至前后一月内,去交二辰;。

sì shí liù rì nèi yī chén bàn yǐ jiā èr chén

这句话大意是:四十六日内,一辰半,以加二辰;。

yòu yī yuè nèi yì yī chén bàn jiā sān chén jí jiā sì chén yǔ sì shí liù rì nèi jiā sān chén

这句话大意是:又一月内, 亦一辰半,加三辰及加四辰,与四十六日内加三辰;。

gǔ yǔ hòu chǔ shǔ qián jiā sì shǎo hòu wèi tài qián

这句话大意是:谷雨后、处暑前,加巳少后、 未太前;。

qīng míng hòu bái lù qián jiā èr chén

这句话大意是:清明后、白露前,加二辰;。

chūn fēn hòu qiū fēn qián jiā yī chén

这句话大意是:春分后、秋分前,加一辰。

jiē qù jiāo bàn chén yǐ xià zhě bìng de shí

这句话大意是:皆去交半辰以下者, 并得食。

tuī yuè shí duō shǎo shù

这句话大意是:推月食多少术:。

wàng zài fēn hòu yǐ qù xià zhì qì shù sān zhī

这句话大意是:望在分后,以去夏至气数三之;。

qí fēn qián yòu yǐ qù fēn qì shù bèi ér jiā fēn hòu zhě

这句话大意是:其分前,又以去分气数倍而加分后者;。

jiē yòu yǐ shí jiā qù jiāo chén bèi ér bìng zhī jiǎn qí qù jiāo yú wèi bù shí dìng yú

这句话大意是:皆又以 十加去交辰倍而并之,减其去交余,为不食定余。

nǎi yǐ jiǎn wàng chà cán zhě jiǔ shí liù ér yī bù mǎn zhě qiú qí qiáng ruò yì rú qì chén fǎ yǐ shí wǔ wéi xiàn mìng zhī jí gè yuè shí duō shǎo

这句话大意是:乃以减望差,残者九十六而一, 不满者求其强弱,亦如气辰法,以十五为限,命之,即各月食多少。

tuī rì shí duō shǎo shù

这句话大意是:推日食多少术:。

yuè zài nèi zhě shuò zài xià zhì qián hòu èr qì jiā nán èr chén zēng qù jiāo yú yī chén tài

这句话大意是:月在内者,朔在夏至前后二气,加南二辰,增去交余一辰太;。

jiā sān chén zēng yī chén shǎo jiā sì chén zēng tài

这句话大意是:加三辰,增一辰 少,加四辰,增太。

sān qì nèi jiā èr chén zēng yī chén

这句话大意是:三气内,加二辰,增一辰;。

jiā sān chén zēng tài

这句话大意是:加三辰,增太;。

jiā sì chén zēng shǎo

这句话大意是:加四辰,增少。

sì qì nèi jiā èr chén zēng tài

这句话大意是:四 气内,加二辰,增太;。

jiā sān chén jí wǔ qì nèi jiā èr chén zēng shǎo

这句话大意是:加三辰及五气内,加二辰,增少。

zì wài suǒ jiā chén lì xià hòu lì qiū qián yī běn qí qì nèi jiā sì chén wǔ qì nèi jiā sān chén liù qì nèi jiā èr chén

这句话大意是:自外所加辰,立夏后、立 秋前,依本其气内加四辰,五气内加三辰,六气内加二辰。

liù qì nèi jiā èr chén zhě yì yī píng

这句话大意是:六气内加二辰者,亦依 平。

zì wài suǒ jiā zhī běi zhū chén gè yī qí qù lì xià lì qiū qīng míng bái lù shù suí qí yī píng chén chén běi měi chén yǐ qí shù sān fēn jiǎn qù jiāo yú

这句话大意是:自外所加之北诸辰,各依其去立夏、立秋、清明、白露数,随其依平辰,辰北 每辰以其数三分减去交余;。

yǔ shuǐ hòu shuāng jiàng qián yòu bàn qí qù fēn rì shù yǐ jiā èr fēn qù èr lì zhī rì nǎi jiǎn qù jiāo yú

这句话大意是:雨水后、霜降前,又半其去分日数,以加二分去二立之 日,乃减去交余;。

qí zài dōng zhì qián hòu gèng yǐ qù shuāng jiàng yǔ shuǐ rì shù sān chú zhī yǐ jiā shuāng jiàng yǔ shuǐ dāng qì suǒ de zhī shù

这句话大意是:其在冬至前后,更以去霜降、雨水日数三除之,以加霜降雨水当 气所得之数;。

ér jiǎn qù jiāo yú jiē wèi dìng bù shí yú

这句话大意是:而减去交余,皆为定不食余。

yǐ jiǎn wàng chà nǎi rú yuè shí fǎ

这句话大意是:以减望差,乃如月食法。

yuè zài wài zhě qí qù jiāo chén shù ruò rì qì suǒ xì zhī xiàn zhǐ yī ér wú děng cì zhě jiā suǒ qù chén yī jí wéi shí shù

这句话大意是:月在外者,其 去交辰数,若日气所系之限,止一而无等次者,加所去辰一,即为食数。

ruò xiàn yǒu děng cì jiā bié xì tóng zhě suí suǒ qù jiāo chén shù ér fǎn qí shuāi yǐ shǎo wèi duō yǐ duō wèi shǎo yì jiā qí yī yǐ wéi shí shù

这句话大意是:若限有等 次,加别系同者,随所去交辰数而返其衰,以少为多,以多为少,亦加其一,以为 食数。

jiē yǐ shí wǔ wéi xiàn nǎi yǐ mìng zhī jí gè rì zhī suǒ shí duō shǎo

这句话大意是:皆以十五为限,乃以命之,即各日之所食多少。

fán rì shí yuè xíng huáng dào tǐ suǒ yìng bì dà jiào zhèng jiāo rú lèi bì jiàn jiǎn zé yǒu chà zài nèi shí fēn duō zài wài wú sǔn

这句话大意是:凡日食,月行黄道,体所映蔽,大较正交如累璧,渐减则有差,在内食分多, 在外无损。

suī wài quán ér yuè xià nèi sǔn ér gèng gāo jiāo qiǎn zé xián yáo

这句话大意是:虽外全而月下,内损而更高,交浅则闲遥;。

jiāo shēn zé xiāng bó ér bù yān

这句话大意是:交深则相搏而不淹。

yīn yáo ér bì duō suǒ guān zhī de yòu piān suǒ shí zhī shí yì bié

这句话大意是:因遥而 蔽多,所观之地又偏,所食之时亦别。

yuè jū wài dào cǐ bú jiàn kuī yuè wài zhī rén fǎn yǐ wéi shí

这句话大意是:月居外道,此不见亏,月外之人反以为食。

jiāo fēn zhèng děng tóng zài nán fāng dōng sǔn zé duō xià kuī nǎi shǎo

这句话大意是:交分正等,同在南方,冬损则多,夏亏乃少。

jiǎ jūn dōng xià zǎo wǎn yòu shū

这句话大意是:假均冬夏,早晚又殊。

chù nán chén tǐ zé gāo jū dōng xi bàng ér xià shì yǒu xié zhèng

这句话大意是:处南辰体则高, 居东西傍而下视有邪正。

lǐ bù kě yī yóu zhǔn lǜ ruò shí ér wéi

这句话大意是:理不可一,由准率若实而违。

gǔ shǐ suǒ xiáng shì yǒu fēn hù jīn gù tuī qí gěng gài qiú zhě zhī qí zhǐ guī

这句话大意是:古史所详,事有纷互,今故 推其梗概,求者知其指归。

gǒu de fēi yú yáng chéng jiē suí suǒ ér jiàn yì

这句话大意是:苟地非于阳城,皆随所而渐异。

rán yuè shí yǐ yuè xíng xū dào àn qì suǒ chōng rì yǒu àn qì tiān yǒu xū dào zhèng huáng dào cháng yǔ rì duì rú jìng jū xià pò yào jiàn yīn míng yuē àn xū yǎn yuè zé shí gù chēng dàng yuè yuè shí dāng xīng xīng wáng

这句话大意是:然月食以月行虚道,暗 气所冲,日有暗气,天有虚道,正黄道常与日对,如镜居下,魄耀见阴,名曰暗虚, 奄月则食,故称“当月月食,当星星亡。

suī yè bàn zhī chén zǐ wǔ xiāng duì zhèng gé yú de xū dào jí kuī

这句话大意是:”虽夜半之辰,子午相对,正隔于地,虚 道即亏。

jì yuè zhào rì guāng dāng wǔ gèng yào shí yì gé de wú fèi bǐng míng

这句话大意是:既月兆日光,当午更耀,时亦隔地,无废禀明。

liàng yǐ tiān guāng shén miào yìng gǎn xuán tōng zhèng dāng yè bàn hé hài kuī bǐng

这句话大意是:谅以天光神妙,应感玄通, 正当夜半,何害亏禀。

yuè yóu xū dào biǎo lǐ jù shí

这句话大意是:月由虚道,表里俱食。

rì zhī yǔ yuè tǐ tóng shì děng xiào qí shí fēn yuè jǐn wèi duō róng huò xíng chà wēi zēng kuī shù shū ér bù lòu gāng yào kè jǔ

这句话大意是:日之与月,体同势等,校其食分,月 尽为多,容或形差,微增亏数,疏而不漏,纲要克举。

tuī rì shí suǒ zài chén shù

这句话大意是:推日食所在辰术:。

zhì dìng yú bèi rì xiàn kè jiǎn zhī yuè zài lǐ sān shèng shuò chén wéi fǎ chú zhī suǒ de yǐ gèn xùn kūn qián wèi cì

这句话大意是:置定余,倍日限,克减之,月在里,三乘朔辰为法,除之,所得以艮巽坤干为 次。

mìng gèn suàn wài bù mǎn fǎ zhě bàn fǎ jiǎn zhī wú kě jiǎn zhě wèi qián suǒ jiǎn zhī cán wèi hòu qián zé yīn yú hòu zhě jiǎn fǎ gè wèi qí lǜ

这句话大意是:命艮算外,不满法者半法减之,无可减者为前,所减之残为后,前则因余,后 者减法,各为其率。

nǎi yǐ shí jiā qù jiāo chén sān chú zhī yǐ chéng lǜ shí sì ér yī wèi chà

这句话大意是:乃以十加去交辰,三除之,以乘率,十四而一,为差。

qí shuò suǒ zài qì èr fēn qián hòu yī qì nèi jí wéi dìng chà

这句话大意是:其朔所 在气二分前后一气内,即为定差。

jìn dōng zhì yǐ qù hán lù jīng zhé jìn xià zhì yǐ qù qīng míng bái lù qì shù bèi ér sān chú qù jiāo chén zēng zhī

这句话大意是:近冬至,以去寒露、惊蛰,近夏至,以去清明、 白露气数,倍而三除去交辰,增之。

jìn dōng zhì gèn xùn yǐ jiā kūn qián yǐ jiǎn

这句话大意是:近冬至,艮巽以加,坤干以减;。

jìn xià zhì gèn xùn yǐ jiǎn kūn qián yǐ jiā qí chà wèi dìng chà

这句话大意是:近夏至,艮巽 以减,坤干以加其差为定差。

nǎi gèn yǐ kūn jiā xùn yǐ qián jiǎn dìng yú

这句话大意是:乃艮以坤加,巽以干减定余。

yuè zài wài zhí sān chú qù jiāo chén yǐ chéng lǜ shí sì ér yī yì wèi dìng chà

这句话大意是:月在外,直三除去交辰, 以乘率,十四而一,亦为定差。

gèn kūn yǐ jiǎn xùn qián yǐ jiā dìng yú jiē wèi shí yú

这句话大意是:艮坤以减,巽干以加定余,皆为食余。

rú qì qiú rù chén fǎ jí rì shí suǒ zài chén jí dà xiǎo

这句话大意是:如气求入辰 法,即日食所在辰及大小。

qí qiú chén kè yǐ chén kè chéng chén yú shuò chén ér yī de kè jí fēn

这句话大意是:其求辰刻,以辰克乘辰余,朔辰而一,得刻及分。

ruò shí jìn cháo xī zhě yǐ shuò suǒ rù qì rì zhī chū rù kè xiào shí suǒ zài zhī shí jiàn fǒu zhī shǎo duō suǒ zài chén wèi zhèng jiàn

这句话大意是:若食 近朝夕者,以朔所入气日之出入刻,校食所在,知食见否之少多所在辰,为正见。

tuī yuè shí suǒ zài chén shù

这句话大意是:推月食所在辰术:。

sān rì zǔ jiǎn wàng dìng yú bàn

这句话大意是:三日阻减望定余半。

zhì wàng zhī suǒ rù qì rì bú jiàn kè shuò rì fǎ chéng zhī bǎi ér yī suǒ de ruò shí yú yǔ zhī děng yǐ xià yòu yǐ cǐ suǒ de jiǎn shuò rì fǎ qí cán shí yú yǔ zhī děng yǐ shàng wèi shí zhèng jiàn shù

这句话大意是:置望之所入气日,不见刻,朔日法乘之,百而一,所得若 食余与之等、以下,又以此所得减朔日法,其残食余与之等、以上,为食正见数。

qí shí yú yì shuò chén ér yī rú qiú jiā chén suǒ zài

这句话大意是:其食余亦朔辰而一,如求加辰所在。

yòu rú qián qiú kè xiào zhī yuè zài chōng chén shí rì yuè shí jì yǒu qǐ qì wǎn zǎo yì huò biàn cháng jìn tuì jiē yú zhèng jiàn qián hòu shí èr kè bàn hou zhī

这句话大意是:又如前求刻校之,月在冲辰食,日月食既有起 讫晚早,亦或变常进退,皆于正见前后十二刻半候之。

tuī rì yuè shí qǐ qì chén shù

这句话大意是:推日月食起讫辰术:。

zhǔn qí shí fēn shí wǔ fēn wéi lǜ quán yǐ xià gè wèi shuāi

这句话大意是:准其食分十五分为率,全以下各为衰。

shí sì fēn yǐ shàng yǐ yī wèi shuāi yǐ jǐn yú wǔ fēn

这句话大意是:十四分以上,以一为衰,以尽于五分。

měi yīn qián shuāi měi jiàng yī fēn jī shuāi zēng èr yǐ jiā yú qián yǐ zhì sān fēn

这句话大意是:每因前衰每降一分,积衰增二,以加于前,以至三分。

měi jī zēng sì

这句话大意是:每积增四。

èr fēn měi zēng sì èr fēn zēng liù yī fēn zēng shí jiǔ jiē lèi suàn wèi gè shuāi

这句话大意是:二分每增四,二 分增六,一分增十九,皆累算为各衰。

sān bǎi wèi lǜ gè shuāi jiǎn zhī gè yǐ qí cán chéng shuò rì fǎ jiē lǜ ér yī suǒ de wèi shí shuāi shù

这句话大意是:三百为率,各衰减之,各以其残乘朔日法, 皆率而一,所得为食衰数。

qí lǜ quán jí yǐ shuò rì fǎ wèi shuāi shù yǐ shuāi shù jiā jiǎn shí yú qí jiǎn zhě wèi qǐ jiā zhě wèi qì shù yì rú qì

这句话大意是:其率全,即以朔日法为衰数,以衰数加减食余,其减者 为起,加者为讫,数亦如气。

qiú rù chén fǎ jí qiú kè yǐ jiā jiǎn shí suǒ kè děng de qǐ qì wǎn zǎo zhī chén yǔ jiào zhèng jiàn duō shǎo zhī shù

这句话大意是:求入辰法及求刻:以加减食所刻等,得起讫晚早之辰,与校正见多少之数。

shǐ shū kuī fù qǐ qì bù tóng jīn yǐ qí quán yī chén wèi lǜ

这句话大意是:史 书亏复起讫不同,今以其全一辰为率。

tuī rì yuè shí suǒ qǐ shù

这句话大意是:推日月食所起术:。

yuè zài nèi zhě qí zhèng nán zé qǐ yòu shàng kuī zuǒ shàng

这句话大意是:月在内者,其正南,则起右上,亏左上。

ruò zhèng dōng yuè zì rì shàng xié běi ér xià

这句话大意是:若正东,月自日上邪北而下。

qí zài dōng nán wéi qián dōng xiàng wàng zhī chū bù zhèng héng yuè gāo rì xià

这句话大意是:其在东 南维前,东向望之,初不正,横月高日下;。

nǎi yuè shāo xī běi rì jiàn dōng nán guò yú wéi hòu nán xiàng wàng zhī yuè gèng běi rì chà xī nán

这句话大意是:乃月稍西北,日渐东南,过于维后,南 向望之,月更北,日差西南;。

yǐ zhì yú wǔ zhī hòu yì nán wàng zhī yuè yī xī běi rì fù dōng nán

这句话大意是:以至于午之后,亦南望之,月欹西北,日复东南。

xi nán wéi hòu xī xiàng ér wàng yuè wèi dōng běi rì zé xī nán

这句话大意是:西 南维后,西向而望,月为东北,日则西南。

zhèng xi zì rì běi xià yá kuī ér yì hòu bù zhèng héng yuè gāo rì xià

这句话大意是:正西,自日北下邪亏,而亦后不正,横 月高日下。

ruò shí shí èr fēn yǐ shàng qǐ yòu kuī zuǒ

这句话大意是:若食十二分以上,起右亏左。

qí zhèng dōng qǐ shàng jìn kuī xià ér běi wǔ qián zé jiàn zì shàng yá xià

这句话大意是:其正东,起上近亏下而北,午前则渐自上 邪下。

wéi xi qǐ xī běi kuī dōng nán

这句话大意是:维西,起西北,亏东南。

wéi běi qǐ xī nán kuī dōng běi

这句话大意是:维北,起西南,亏东北;。

wǔ hòu zé shāo cóng xià bàng xià

这句话大意是:午后则稍从下傍下。

wéi dōng qǐ xī nán kuī dōng běi

这句话大意是:维东, 起西南,亏东北。

wéi nán qǐ xī běi kuī dōng nán

这句话大意是:维南,起西北,亏东南。

zài dōng zé yǐ shàng wèi dōng zài xi zé yǐ xià wèi xi

这句话大意是:在东则以上为东,在西则以下为西。

yuè zài wài zhě qí zhèng nán qǐ yòu xià kuī zuǒ shàng

这句话大意是:月在外者,其正南,起右下,亏左上。

zài zhèng dōng yuè zì rì nán yá xià ér yìng

这句话大意是:在正东,月自日南邪下而映。

wéi běi zé yuè wēi dōng nán rì fǎn xi

这句话大意是:维北,则 月微东南,日返西。

wéi xī nán rì shāo yí dōng běi yǐ zhì yú wǔ yuè nán rì běi guò wǔ zhī hòu yuè shāo dōng nán rì gèng xī běi

这句话大意是:维西南,日稍移东北,以至于午,月南日北,过午之后,月稍 东南,日更西北。

wéi běi yuè yǒu xī nán rì fù dōng běi

这句话大意是:维北,月有西南,日复东北。

zhèng xi yuè zì rì xià yá nán ér shàng

这句话大意是:正西,月自日下邪南而上。

jiē zhǔn cǐ tǐ yǐ dìng qǐ kuī suí qí suǒ chù měi yòng bù tóng

这句话大意是:皆准此 体以定起亏,随其所处,每用不同。

qí yuè zhī suǒ shí jiē yī rì kuī qǐ měi suí lèi fǎn zhī jiē yǔ rì shí xiàn tóng biǎo lǐ ér yǔ rì fǎn qí nì shùn shàng xià guò qí fēn

这句话大意是:其月之所食,皆依日亏起,每随类反之,皆与 日食限同表里,而与日返其逆顺,上下过其分。

wǔ xīng

这句话大意是:五星:。

suì wèi mù

这句话大意是:岁为木。

yíng huò wèi huǒ

这句话大意是:荧惑为火。

zhèn wèi tǔ

这句话大意是:镇为土。

tài bái wèi jīn

这句话大意是:太白为金。

chén wèi shuǐ

这句话大意是:辰为水。

mù shù qiān bā bǎi liù shí wàn wǔ qiān sì bǎi liù shí bā

这句话大意是:木数,千八百六十万五千四百六十八。

fú bàn píng bā shí sān wàn liù qiān bā bǎi sì shí bā

这句话大意是:伏半平,八十三万六千八百四十八。

fù rì sān bǎi jiǔ shí bā

这句话大意是:复日,三百九十八;。

yú sì wàn yī qiān yī bǎi wǔ shí liù

这句话大意是:余,四万一千一百五十六。

suì yī cán rì sān shí sān

这句话大意是:岁一,残日,三十三;。

yú èr wàn jiǔ qiān qī bǎi sì shí jiǔ bàn

这句话大意是:余,二万九千七百四十九半。

jiàn qù rì shí sì dù

这句话大意是:见去日,十四度。

píng jiàn zài chūn fēn qián yǐ sì chéng qù lì chūn rì

这句话大意是:平见,在春分前,以四乘去立春日;。

xiǎo mǎn qián yòu sān shèng qù chūn fēn rì zēng chūn fēn suǒ chéng zhě

这句话大意是:小满前,又三乘去春分日,增春分所乘者;。

bái lù hòu yì sì chéng qù hán lù rì

这句话大意是:白露后,亦四乘去寒露日;。

xiǎo shǔ jiā qī rì

这句话大意是:小暑,加七日;。

xiǎo xuě qián yǐ bā chéng qù hán lù rì

这句话大意是:小雪前,以八乘去寒露日;。

dōng zhì hòu yǐ bā chéng qù lì chūn rì wèi jiǎn xiǎo xuě zhì dōng zhì jiǎn qī rì

这句话大意是:冬至后,以 八乘去立春日,为减,小雪至冬至减七日。

jiàn chū rì xíng wàn yī qiān bā bǎi yī shí bā fēn rì yì chí qī shí fēn bǎi yī shí rì xíng shí bā dù fēn sì wàn qī bǎi sān shí bā ér liú

这句话大意是:见,初日行万一千八百一十八分,日益迟七十分,百一十日行十八度、分四万 七百三十八而留。

èr shí bā rì nǎi nì rì tuì liù qiān sì bǎi sān shí liù fēn bā shí qī rì tuì shí èr dù fēn èr bǎi sì

这句话大意是:二十八日乃逆,日退六千四百三十六分,八十七日退十二度、分 二百四。

yòu liú èr shí bā rì

这句话大意是:又留二十八日。

chū rì xíng sì qiān yī bǎi bā shí bā fēn rì yì jí qī shí fēn bǎi yī shí rì yì xíng shí bā dù fēn sì wàn qī bǎi sān shí bā ér fú

这句话大意是:初日行四千一百八十八分,日益疾七十分,百一十日亦行 十八度、分四万七百三十八而伏。

huǒ shù sān qiān liù bǎi sān shí qī wàn qī qiān wǔ bǎi jiǔ shí wǔ

这句话大意是:火数,三千六百三十七万七千五百九十五。

fú bàn píng sān bǎi sān shí qī wàn jiǔ qiān sān bǎi èr shí qī bàn

这句话大意是:伏半平,三百三十七万九千三百二十七半。

fù rì qī bǎi qī shí jiǔ

这句话大意是:复日,七百七十九;。

yú sì wàn yī qiān jiǔ bǎi yī shí jiǔ

这句话大意是:余,四万一千九百一十九。

suì zài cán rì sì shí jiǔ

这句话大意是:岁再,残日,四十九;。

yú wàn jiǔ qiān yī bǎi liù

这句话大意是:余,万九千一百六。

jiàn qù rì shí liù dù

这句话大意是:见去日,十六度。

píng jiàn zài yǔ shuǐ qián yǐ shí jiǔ chéng qù dà hán rì qīng míng qián yòu shí bā chéng qù yǔ shuǐ rì zēng yǔ shuǐ suǒ chéng zhě

这句话大意是:平见,在雨水前,以十九乘去大寒日:清明前,又十八乘去雨水日,增雨水所 乘者;。

xià zhì hòu yǐ shí liù chéng qù chù shǔ rì

这句话大意是:夏至后,以十六乘去处暑日;。

xiǎo mǎn hòu yòu shí wǔ rì

这句话大意是:小满后,又十五日;。

hán lù qián yǐ shí bā chéng qù bái lù rì

这句话大意是:寒露前,以十八乘去白露 日;。

xiǎo xuě qián yòu shí qī chéng qù hán lù rì zēng hán lù suǒ chéng zhě

这句话大意是:小雪前,又十七乘去寒露日,增寒露所乘者;。

dà xuě hòu èr shí jiǔ chéng qù dà hán rì wèi jiǎn xiǎo xuě zhì dà xuě jiǎn èr shí wǔ rì

这句话大意是:大雪后,二十九乘去大寒日,为 减,小雪至大雪减二十五日。

jiàn chū zài dōng zhì zé èr bǎi sān shí liù rì xíng bǎi wǔ shí bā dù yǐ hòu rì dù suí qí rì shù zēng sǔn gè yī

这句话大意是:见,初在冬至,则二百三十六日行百五十八度,以后日度随其日数增损各一;。

jǐn sān shí rì yī rì bàn sǔn yī

这句话大意是:尽三十日,一日半损一;。

yòu bā shí liù rì èr rì sǔn yī

这句话大意是:又八十六日,二日损一;。

fù sān shí bā rì tóng

这句话大意是:复三十八日,同;。

yòu shí wǔ rì sān rì sǔn yī

这句话大意是:又十五日,三 日损一;。

fù shí èr rì tóng

这句话大意是:复十二日,同;。

yòu sān shí jiǔ rì sān rì zēng yī

这句话大意是:又三十九日,三日增一;。

yòu èr shí sì rì èr rì zēng yī

这句话大意是:又二十四日,二日增一;。

yòu wǔ shí bā rì yī rì zēng yī

这句话大意是:又五十 八日,一日增一;。

fù sān shí sān rì tóng

这句话大意是:复三十三日,同;。

yòu sān shí rì èr rì sǔn yī hái zhōng zhì dōng zhì èr bǎi sān shí liù rì xíng bǎi wǔ shí bā dù

这句话大意是:又三十日,二日损一,还终至冬至,二百三十 六日行百五十八度。

qí lì chūn jǐn chūn fēn xià zhì jǐn lì xià bā rì jiǎn yī rì

这句话大意是:其立春尽春分,夏至尽立夏,八日减一日;。

chūn fēn zhì lì xià jiǎn liù rì

这句话大意是:春分至立夏,减六 日;。

lì qiū zhì qiū fēn jiǎn wǔ dù gè qí chū xíng rì jí dù shù

这句话大意是:立秋至秋分,减五度,各其初行日及度数。

bái lù zhì hán lù chū rì xíng bàn dù sì shí rì xíng èr shí dù

这句话大意是:白露至寒露,初日行半度,四十日 行二十度。

yǐ qí cán rì jí dù jì chōng qián shù jiē chà xíng rì yì chí èr shí fēn gè jǐn qí rì dù nǎi chí chū rì xíng fēn èr wàn èr qiān liù bǎi liù shí jiǔ rì yì chí yī bǎi yī shí fēn liù shí yī rì xíng èr shí wǔ dù fēn wàn wǔ qiān sì bǎi jiǔ

这句话大意是:以其残日及度,计充前数,皆差行,日益迟二十分,各尽其日度乃迟, 初日行分二万二千六百六十九,日益迟一百一十分,六十一日行二十五度、分万五 千四百九。

chū jiǎn dù wǔ zhě yú cǐ chū rì jiā fēn sān qiān bā bǎi èr shí sān miè shí qī

这句话大意是:初减度五者,于此初日加分三千八百二十三、篾十七;。

yǐ chí rì wèi mǔ jǐn qí chí rì xíng sān shí dù fēn tóng ér liú shí sān rì

这句话大意是:以迟日为母,尽 其迟日行三十度,分同,而留十三日。

qián jiǎn rì fēn yú èr liú nǎi nì rì tuì fēn wàn èr qiān wǔ bǎi èr shí liù liù shí sān rì tuì shí liù dù fēn sì wàn èr qiān bā bǎi sān shí sì

这句话大意是:前减日分于二留,乃逆,日退分万二千五百二十六,六十三日退十六度、分四 万二千八百三十四。

yòu liú shí sān rì ér xíng chū rì wàn liù qiān liù shí jiǔ rì yì jí bǎi yī shí fēn liù shí yī rì xíng èr shí wǔ dù fēn wàn wǔ qiān sì bǎi jiǔ

这句话大意是:又留十三日而行,初日万六千六十九,日益疾百一十分,六十 一日行二十五度、分万五千四百九。

lì qiū jǐn qiū fēn zēng xíng dù wǔ jiā chū rì fēn tóng qián gèng jí

这句话大意是:立秋尽秋分,增行度五,加初日分同前,更疾。

zài dōng zhì zé èr bǎi yī shí sān rì xíng bǎi sān shí wǔ dù

这句话大意是:在冬至则二百一十三日行百三十五度;。

jǐn sān shí liù rì yī rì sǔn yī

这句话大意是:尽三十六日,一日损一;。

yòu èr shí rì èr rì sǔn yī

这句话大意是:又二十日,二日损 一;。

fù èr shí sì rì tóng

这句话大意是:复二十四日,同;。

yòu wǔ shí sì rì sān rì rì zēng yī

这句话大意是:又五十四日,三日日增一;。

yòu shí èr rì èr rì zēng yī

这句话大意是:又十二日,二日增一;。

yòu sì shí èr rì yī rì zēng yī

这句话大意是:又四十二 日,一日增一;。

yòu shí sì rì yī rì zēng yī bàn

这句话大意是:又十四日,一日增一半;。

yòu shí èr rì zēng yī

这句话大意是:又十二日,增一;。

fù sì shí wǔ rì tóng

这句话大意是:复四十五日,同;。

yòu yī bǎi liù rì èr rì sǔn yī yì zhōng dōng zhì èr bǎi yī shí sān rì xíng bǎi sān shí wǔ dù

这句话大意是:又一 百六日,二日损一,亦终冬至二百一十三日,行百三十五度。

qián zēng xíng dù wǔ zhě yú cǐ yì jiǎn wǔ dù wèi jí rì jí shù

这句话大意是:前增行度五者,于此亦减五度,为疾日及数。

qí lì xià jǐn xià zhì chū rì xíng bàn dù liù shí rì xíng sān shí dù

这句话大意是:其立夏尽夏至初,日行半度,六 十日行三十度。

xià zhì jǐn lì qiū yì chū rì xíng bàn dù sì shí rì xíng èr shí dù

这句话大意是:夏至尽立秋,亦初日行半度,四十日行二十度。

qí cán yì jì chōng rú qián jiē chà xíng rì yì jí èr shí fēn gè jǐn qí rì dù ér fú

这句话大意是:其残亦计充如前, 皆差行,日益疾二十分,各尽其日度而伏。

tǔ shù qiān qī bǎi liù shí sān wàn wǔ qiān wǔ bǎi jiǔ shí sì

这句话大意是:土数,千七百六十三万五千五百九十四。

fú bàn píng bā shí liù wàn sì qiān jiǔ bǎi jiǔ shí wǔ

这句话大意是:伏半平,八十六万四千九百九十五。

fù rì sān bǎi qī shí bā

这句话大意是:复日,三百七十八;。

yú sì qiān yī bǎi liù shí èr

这句话大意是:余,四千一百六十二。

suì yī cán rì shí èr

这句话大意是:岁一,残日,十二;。

yú sān wàn jiǔ qiān sān bǎi jiǔ shí jiǔ bàn

这句话大意是:余,三万九千三百九十九半。

jiàn qù rì shí liù dù bàn

这句话大意是:见去日,十六度半。

píng jiàn zài dà shǔ qián yǐ qī chéng qù xiǎo mǎn rì

这句话大意是:平见,在大暑前,以七乘去小满日;。

hán lù hòu jiǔ chéng qù xiǎo xuě rì wèi jiā dà shǔ zhì hán lù jiā bā rì

这句话大意是:寒露后,九乘去小雪日,为加,大暑至寒 露加八日。

xiǎo hán qián yǐ jiǔ chéng qù xiǎo xuě rì

这句话大意是:小寒前,以九乘去小雪日;。

yǔ shuǐ hòu yǐ sì chéng qù xiǎo mǎn rì

这句话大意是:雨水后,以四乘去小满日;。

lì chūn hòu yòu sān shèng qù yǔ shuǐ rì zēng yǔ shuǐ suǒ chéng zhě wèi jiǎn xiǎo hán zhì lì chūn jiǎn bā rì

这句话大意是:立春后,又三乘 去雨水日,增雨水所乘者,为减,小寒至立春减八日。

jiàn rì xíng fēn sì qiān sān bǎi liù shí sì bā shí rì xíng qī dù fēn èr wàn èr qiān liù bǎi yī shí èr ér liú sān shí jiǔ rì nǎi nì rì tuì fēn èr qiān bā bǎi èr shí bǎi sān rì tuì liù dù fēn wàn wǔ bǎi jiǔ shí liù

这句话大意是:见,日行分四千三百六十四,八十日行七度、分二万二千六百一十二而留三十 九日乃逆,日退分二千八百二十,百三日退六度、分万五百九十六。

yòu liú sān shí jiǔ rì yì xíng fēn rì sì qiān sān bǎi liù shí sì bā shí rì xíng qī dù fēn èr wàn èr qiān liù bǎi yī shí èr ér fú

这句话大意是:又留三十九日, 亦行分日四千三百六十四,八十日行七度、分二万二千六百一十二而伏。

jīn shù èr qiān qī bǎi èr shí sān wàn liù qiān èr bǎi bā

这句话大意是:金数,二千七百二十三万六千二百八。

chen fú bàn píng bǎi jiǔ shí wǔ wàn qī qiān yī bǎi sì

这句话大意是:晨伏半平,百九十五万七千一百四。

fù rì wǔ bǎi bā shí sān

这句话大意是:复日,五百八十三;。

yú sì wàn èr qiān qī bǎi wǔ shí liù

这句话大意是:余,四万二千七百五十六。

suì yī cán rì èr bǎi yī shí bā

这句话大意是:岁一,残日,二百一十八;。

yú sān wàn yī qiān sān bǎi sì shí jiǔ bàn

这句话大意是:余,三万一千三百四十九半。

xī jiàn fú èr bǎi wǔ shí liù rì

这句话大意是:夕见伏,二百五十六日。

chen jiàn fú sān bǎi èr shí qī rì

这句话大意是:晨见伏,三百二十七日;。

yú yǔ fù tóng

这句话大意是:余与复同。

jiàn qù rì shí yī dù

这句话大意是:见去日,十一度。

xī píng jiàn zài lì qiū qián yǐ liù chéng qù máng zhòng rì

这句话大意是:夕平见,在立秋前,以六乘去芒种日;。

qiū fēn hòu yǐ wǔ chéng qù xiǎo xuě rì

这句话大意是:秋分后,以五乘去小雪日;。

xiǎo xuě hòu yòu sì chéng qù dà xuě rì zēng xiǎo xuě suǒ chéng zhě wèi jiā lì qiū zhì qiū fēn jiā qī rì

这句话大意是:小雪后,又 四乘去大雪日,增小雪所乘者,为加,立秋至秋分加七日。

lì chūn qián yǐ wǔ chéng qù dà xuě rì

这句话大意是:立春前,以五乘去大雪 日;。

yǔ shuǐ qián yòu sì chéng qù lì chūn rì zēng lì chūn suǒ chéng zhě

这句话大意是:雨水前,又四乘去立春日,增立春所乘者;。

qīng míng hòu yǐ liù chéng qù máng zhòng rì wèi jiǎn yǔ shuǐ zhì qīng míng jiǎn qī rì

这句话大意是:清明后,以六乘去芒种日,为减, 雨水至清明减七日。

chen píng jiàn zài xiǎo hán qián yǐ liù chéng qù dōng zhì rì

这句话大意是:晨平见,在小寒前,以六乘去冬至日;。

lì chūn qián yòu wǔ chéng qù xiǎo hán rì zēng xiǎo hán suǒ chéng zhě

这句话大意是:立春前,又五乘去小寒日,增小寒所乘 者;。

máng zhòng qián yǐ liù chéng qù xià zhì rì

这句话大意是:芒种前,以六乘去夏至日;。

lì xià qián yòu wǔ chéng qù máng zhòng rì zēng máng zhòng suǒ chéng zhě wèi jiā lì chūn zhì lì xià jiā wǔ rì

这句话大意是:立夏前,又五乘去芒种日,增芒种所乘者,为加, 立春至立夏加五日。

xiǎo shǔ qián yǐ liù chéng qù xià zhì rì

这句话大意是:小暑前,以六乘去夏至日;。

lì qiū qián yòu wǔ chéng qù xiǎo shǔ rì

这句话大意是:立秋前,又五乘去小暑日;。

zēng xiǎo shǔ suǒ chéng zhě

这句话大意是:增小暑 所乘者;。

dà xuě hòu yǐ liù chéng qù dōng zhì rì

这句话大意是:大雪后,以六乘去冬至日;。

lì dōng hòu yòu wǔ chéng qù dà xuě rì zēng dà xuě suǒ chéng zhě wèi jiǎn lì qiū zhì lì dōng jiǎn wǔ rì

这句话大意是:立冬后,又五乘去大雪日,增大雪所乘者,为 减,立秋至立冬减五日。

xī jiàn bǎi qī shí yī rì xíng èr bǎi liù dù

这句话大意是:夕见,百七十一日行二百六度。

qí gǔ yǔ zhì xiǎo mǎn bái lù zhì hán lù jiē shí rì jiā yí dù

这句话大意是:其谷雨至小满、白露至寒露,皆十日加一度;。

xiǎo mǎn zhì bái lù jiā sān dù

这句话大意是:小满至白露,加三度。

nǎi shí èr rì xíng shí èr dù

这句话大意是:乃十二日行十二度。

dōng zhì hòu shí èr rì jiǎn rì dù gè yī yǔ shuǐ jǐn xià zhì rì dù qī

这句话大意是:冬至后,十二日减日度各一,雨水尽夏 至,日度七;。

xià zhì hòu liù rì zēng yī

这句话大意是:夏至后六日增一。

dà shǔ zhì lì qiū hái rì dù shí èr

这句话大意是:大暑至立秋,还日度十二;。

zhì hán lù rì dù èr shí èr hòu liù rì jiǎn yī

这句话大意是:至寒露,日度二十二, 后六日减一。

zì dà xuě jǐn dōng zhì yòu rì dù shí èr ér chí

这句话大意是:自大雪尽冬至,又日度十二而迟。

rì yì jí wǔ bǎi èr shí fēn chū rì xíng fēn èr wàn sān qiān qī bǎi jiǔ shí yī miè sān shí wǔ xíng rì wèi mǔ sì shí sān rì xíng sān shí èr dù

这句话大意是:日益疾五百二十分,初日行分二万 三千七百九十一、篾三十五,行日为母,四十三日行三十二度。

qián jiā dù zhě cǐ yī jiǎn zhī

这句话大意是:前加度者,此依减之。

liú jiǔ rì nǎi nì rì tuì tài bàn dù jiǔ rì tuì liù dù ér xī fú chen jiàn

这句话大意是:留九日乃逆,日退太半度,九日退六度,而夕伏晨见。

rì tuì tài bàn dù jiǔ rì tuì liù dù

这句话大意是:日退太半度,九日退六度。

fù liú jiǔ rì ér xíng rì yì chí wǔ bǎi èr shí fēn chū rì xíng fēn sì wàn wǔ qiān liù bǎi sān shí yī miè sān shí wǔ sì shí sān rì xíng sān shí èr dù

这句话大意是:复留,九日而行,日益迟五百二十分,初日行分四万五 千六百三十一、篾三十五,四十三日行三十二度。

máng zhòng zhì xiǎo shǔ dà xuě zhì lì dōng shí wǔ rì jiǎn yí dù

这句话大意是:芒种至小暑,大雪至立冬,十五 日减一度;。

xiǎo shǔ zhì lì dōng jiǎn èr dù

这句话大意是:小暑至立冬,减二度。

yòu shí èr rì xíng shí èr dù

这句话大意是:又十二日行十二度。

dōng zhì hòu shí wǔ rì zēng rì dù gè yī

这句话大意是:冬至后,十五日增日度各一。

jīng zhé zhì chūn fēn rì dù shí qī hòu shí wǔ rì jiǎn yī jǐn xià zhì hái rì dù shí èr

这句话大意是:惊蛰至春分,日度十七,后十五日减一,尽夏至,还日度十二。

hòu liù rì jiǎn yī zhì bái lù rì dù jiē jǐn

这句话大意是:后六日减一,至白 露,日度皆尽。

shuāng jiàng hòu wǔ rì zēng yī jǐn dōng zhì yòu rì dù shí èr

这句话大意是:霜降后,五日增一,尽冬至,又日度十二。

nǎi jí bǎi qī shí yī rì xíng èr bǎi liù dù

这句话大意是:乃疾,百七十一日行二 百六度。

qián jiǎn zhě cǐ yì jiā zhī ér chen fú

这句话大意是:前减者,此亦加之,而晨伏。

shuǐ shù wǔ bǎi sì shí wàn wǔ qiān liù

这句话大意是:水数,五百四十万五千六。

chen fú bàn píng qī shí jiǔ wàn jiǔ shí jiǔ

这句话大意是:晨伏半平,七十九万九十九。

fù rì bǎi yī shí wǔ

这句话大意是:复日,百一十五;。

yú sì wàn jiǔ bǎi sì shí liù

这句话大意是:余,四万九百四十六。

xī jiàn fú wǔ shí yī rì

这句话大意是:夕见伏,五十一日。

chen jiàn fú liù shí sì rì

这句话大意是:晨见伏,六十四日;。

yú yǔ fù tóng

这句话大意是:余与复同。

jiàn qù rì shí qī dù

这句话大意是:见去日,十七度。

xī yīng jiàn zài lì qiū hòu xiǎo xuě qián zhě bú jiàn

这句话大意是:夕应见,在立秋后小雪前者不见;。

qí bái lù qián lì xià hòu shí yǒu jiàn zhě

这句话大意是:其白露前立夏后,时有见者。

chen yīng jiàn zài lì chūn hòu xiǎo mǎn qián zhě bú jiàn

这句话大意是:晨应见,在立春后小满前者不见;。

qí jīng zhé qián lì dōng hòu shí yǒu jiàn zhě

这句话大意是:其惊蛰前立冬后,时有见者。

xī jiàn rì xíng yí dù tài shí èr rì xíng èr shí dù

这句话大意是:夕见,日行一度太,十二日行二十度。

xiǎo shǔ zhì bái lù xíng dù bàn shí èr rì xíng shí bā dù nǎi bā rì xíng bā dù

这句话大意是:小暑至白露,行度半,十二日行十八度, 乃八日行八度。

dà shǔ hòu èr rì qù dù yī qì shí liù rì ér rì dù jù jǐn

这句话大意是:大暑后,二日去度一,讫十六日,而日度俱尽。

ér chí rì xíng bàn dù sì rì xíng èr dù

这句话大意是:而迟,日行半度, 四日行二度。

yì chí rì xíng shǎo bàn dù sān rì xíng yí dù

这句话大意是:益迟,日行少半度,三日行一度。

qián xíng dù bàn zhě qù cǐ yì chí

这句话大意是:前行度半者,去此益迟。

nǎi liú sì rì ér xī fú chen jiàn liú sì rì wèi rì xíng shǎo bàn dù sān rì xíng yí dù

这句话大意是:乃留四日 而夕伏晨见,留四日,为日行少半度,三日行一度。

dà hán zhì jīng zhé wú cǐ xíng gèng jí rì xíng bàn dù

这句话大意是:大寒至惊蛰,无此行,更疾, 日行半度;。

sì rì xíng èr dù

这句话大意是:四日行二度;。

yòu bā rì xíng bā dù

这句话大意是:又八日行八度。

yì dà hán hòu èr rì qù dù yī

这句话大意是:亦大寒后,二日去度一;。

qì shí liù rì yì rì dù jù jǐn

这句话大意是:讫十六日,亦日 度俱尽。

yì jí rì xíng yí dù tài shí èr rì xíng èr shí dù

这句话大意是:益疾,日行一度太,十二日行二十度。

chū wú chí zhě cǐ xíng dù bàn shí èr rì xíng shí bā dù ér chen fú

这句话大意是:初无迟者,此行度半,十二日行十 八度而晨伏。

tuī xīng píng jiàn shù

这句话大意是:推星平见术:。

gè yǐ fú bàn jiǎn jī bàn shí nǎi yǐ qí shù qù zhī

这句话大意是:各以伏半减积半实,乃以其数去之;。

cán fǎn jiǎn shù mǎn qì rì fǎ wèi rì bù mǎn wèi yú jí suǒ qiú nián tiān zhèng dōng zhì hòu píng jiàn rì yú

这句话大意是:残返减数,满气日法为日,不满为余,即 所求年天正冬至后平见日余。

jīn shuǐ mǎn chen jiàn fú rì zhě qù zhī chen píng jiàn

这句话大意是:金、水满晨见伏日者,去之,晨平见。

qiú píng jiàn yuè rì yǐ dōng zhì qù dìng shuò rì yú jiā qí hòu rì jí yú mǎn fù rì yòu qù qǐ tiān zhèng yuè yī dìng dà xiǎo shuò chú zhī bù jìn suàn wài rì jí xīng jiàn suǒ zài

这句话大意是:求平见月日: 以冬至去定朔日、余,加其后日及余,满复日又去,起天正月,依定大小朔除之, 不尽算外日,即星见所在。

qiú hòu píng jiàn yīn qián jiàn qù qí suì yī zài jiē yǐ cán rì jiā zhī yì kě

这句话大意是:求后平见,因前见去其岁一、再,皆以残日加之,亦可。

qí fù rì jīn shuǐ zhǔn yǐ chén xī jiàn fú rì jiā chen de xī jiā xī de chen

这句话大意是:其复日,金水准以晨夕见伏日,加晨得夕,加夕得晨。

qiú cháng jiàn rì yǐ zhuǎn fǎ chú suǒ de jiā jiǎn zhě wèi rì

这句话大意是:求常见日:以转法除所得加减者,为日;。

qí bù mǎn yǐ yú tōng chéng zhī wèi yú

这句话大意是:其不满,以余通乘之,为余;。

bìng rì jiē jiā jiǎn píng jiàn rì yú jí wéi cháng jiàn rì jí yú

这句话大意是:并日, 皆加减平见日、余,即为常见日及余。

qiú dìng jiàn rì yǐ qí xiān hòu yǐ tōng zhě xiān jiǎn hòu jiā cháng jiàn rì jí de dìng jiàn rì yú

这句话大意是:求定见日:以其先后已通者,先减后加常见日,即得定见日余。

qiú xīng jiàn suǒ zài dù

这句话大意是:求星见所在度:。

zhì xīng dìng jiàn qí rì yè bàn suǒ zài sù dù jí fēn

这句话大意是:置星定见、其日夜半所在宿度及分,。

yǐ qí rì xiān hòu yú

这句话大意是:以其日先后余,。

fēn qián jiā fēn hòu jiǎn qì rì fǎ

这句话大意是:分前加、分后减气日法,。

ér chéng dìng jiàn yú

这句话大意是:而乘定见余,。

qì rì fǎ ér yī suǒ de jiā yè bàn dù fēn

这句话大意是:气日法而一所得加夜半度分,。

nǎi yǐ xīng chū jiàn qù rì dù shù

这句话大意是:乃以星初见去日度数,。

chen jiǎn xī jiā zhī

这句话大意是:晨减夕加之,。

jí xīng chū jiàn suǒ zài sù dù jí fēn

这句话大意是:即 星初见所在宿度及分。

qiú cì rì

这句话大意是:求次日:。

gè jiā yī rì suǒ xíng dù jí fēn

这句话大意是:各加一日所行度及分。

qí yǒu yì jí chí zhě fù zhì yī rì xíng fēn gè yǐ qí fēn jí zēng chí sǔn nǎi jiā zhī

这句话大意是:其有益疾、迟者副置一日行分,各以其分疾增、迟损, 乃加之。

yǒu miè zhě mǎn fǎ cóng fēn qí mǔ yǒu bù děng qí ér jìn tuì zhī

这句话大意是:有篾者,满法从分,其母有不等,齐而进退之。

liú jí yīn qián nì zé yī jiǎn rù xū qù fēn nì chū xiān jiā

这句话大意是:留即因前,逆则依减入虚 去分,逆出先加。

jiē yǐ miè fǎ chú wèi zhuǎn fēn

这句话大意是:皆以篾法除,为转分;。

qí bù jìn zhě réng wèi zhī miè gè de měi rì suǒ zài zhī qù rì dù

这句话大意是:其不尽者,仍谓之篾,各得每日所在知去 日度。

zēng yǐ rì suǒ rù xiān hòu fēn dìng zhī

这句话大意是:增以日所入先后分,定之。

zhū xíng xīng dù qiú shuǐ qí wài nèi zhǔn yuè xíng zēng sǔn huáng dào ér bù zhī

这句话大意是:诸行星度求水其外内,准月行增损黄道而步之;。

bù míng zhě yī huáng dào ér qiú suǒ qù rì dù

这句话大意是:不明者,依黄道而求所去日度。

xiān hòu fēn yì fēn míng qián jiā hòu jiǎn

这句话大意是:先后分亦分明前加后减。

qí jīn huǒ zhū rì dù jì shù zēng sǔn dìng zhī zhě

这句话大意是:其金、火诸日度,计数增 损定之者。

qí rì shǎo dù duō yǐ rì jiǎn dù zhī cán zhě yǔ rì duō dù shǎo zhī dù jiē dù fǎ chéng zhī rì shù ér yī suǒ de wèi fēn

这句话大意是:其日少度多,以日减度之残者,与日多度少之度,皆度法乘之,日数而 一,所得为分。

bù mǎn miè yǐ rì shù wèi mǔ

这句话大意是:不满篾,以日数为母。

rì shǎo zhě yǐ fēn bìng jiǎn zhī yī dù rì duō zhě zhí wèi dù fēn jí jiē yī rì píng xíng fēn

这句话大意是:日少者以分并减之一度,日多者直为度分, 即皆一日平行分。

qí chà xíng zhě jiē jiǎn suǒ xíng rì shù yī nǎi bàn qí yì jí yì chí fēn ér chéng zhī yì jí yǐ jiǎn yì chí yǐ jiā yī rì píng xíng fēn jiē chū rì suǒ xíng fēn

这句话大意是:其差行者,皆减所行日数一,乃半其益疾、益迟分而乘之,益疾 以减、益迟以加一日平行分,皆初日所行分。

yǒu jì rì jiā jiǎn ér rì shù bù mǎn wèi de chéng dù zhě yǐ qì rì fǎ ruò dù fǎ chéng jiàn yǐ suǒ xíng rì jí rì shù chú zhī suǒ de yǐ zēng sǔn qí qì rì jí fǎ wèi rì jí dù

这句话大意是:有计日加减,而日数不满未得成度者, 以气日法若度法乘,见已所行日即日数除之,所得以增损其气日疾法,为日及度。

qí bù chéng zhě yì jí wèi miè

这句话大意是:其不成者,亦即为篾。

qí mù huǒ tǔ chen yǒu jiàn ér xī yǒu fú

这句话大意是:其木、火、土,晨有见而夕有伏;。

jīn shuǐ jí xī jiàn hái xī fú chen jiàn jí chen fú

这句话大意是:金、水即夕见还夕伏,晨 见即晨伏。

rán huǒ zhī chū xíng jí hòu jí

这句话大意是:然火之初行及后疾,。

jù dōng zhì rì jì rì zēng sǔn rì dù zhě

这句话大意是:距冬至日计日增损日度者,。

jiē dāng xiān zhì cóng dōng zhì rì yú shù

这句话大意是:皆当先置从冬至日余数,。

lèi jiā yú wèi shàng

这句话大意是:累加于位上,。

yǐ zhī qí qù dōng zhì yuǎn jìn

这句话大意是:以知其去冬至远近,。

nǎi yǐ chū jiàn yǔ hòu jí chū rì qù dōng zhì rì shù ér zēng sǔn dìng zhī

这句话大意是:乃以初见与后疾初日去冬至日数而增损定之,。

ér hòu yī qí suǒ zhí rì dù shù xíng zhī yě

这句话大意是:而 后依其所直日度数行之也。

✦ You read 志·卷十三

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.