xíng fǎ
这句话大意是:刑法。
fu xíng zhě zhì sǐ shēng zhī mìng xiáng shàn è zhī yuán jiǎn luàn chú bào jìn rén wéi fēi zhě yě
这句话大意是:夫刑者,制死生之命,详善恶之源,翦乱除暴,禁人为非者也。
shèng wáng yǎng shì fǎ xīng páng guān xí kǎn mí féng wǔ qì qǔ zé sì shí mò bù xiān chūn fēng yǐ bō ēn hòu qiū shuāng ér dòng xiàn
这句话大意是:圣王仰视法星, 旁观习坎,弥缝五气,取则四时,莫不先春风以播恩,后秋霜而动宪。
shì yǐ xuān cí huì ài dǎo qí méng yá xíng fá wēi nù suí qí sù shā
这句话大意是:是以宣慈惠 爱,导其萌芽,刑罚威怒,随其肃杀。
rén ēn yǐ wéi qíng xìng lǐ yì yǐ wéi gāng jì yǎng huà yǐ wéi běn míng xíng yǐ wéi zhù
这句话大意是:仁恩以为情性,礼义以为纲纪,养化以为本, 明刑以为助。
shàng yǒu dào xíng zhī ér wú xíng
这句话大意是:上有道,刑之而无刑;。
shàng wú dào shā zhī ér bù shèng yě
这句话大意是:上无道,杀之而不胜也。
jì yuē jiào zhī yǐ dé qí zhī yǐ lǐ zé rén yǒu gé xīn
这句话大意是:《记》曰:“教之以 德,齐之以礼,则人有格心。
jiào zhī yǐ zhèng qí zhī yǐ xíng zé rén yǒu dùn xīn
这句话大意是:教之以政,齐之以刑,则人有遁心。
ér shǐ hu quàn shàn zhōng hu jìn bào yǐ cǐ zì rén bì jiān xíng fá
这句话大意是:”而始乎劝善, 终乎禁暴,以此字人,必兼刑罚。
zhì yú shí féng jiāo tài zhèng chēng zhōng hòu měi huà yǔ chē guǐ yōu tóng zhì rén yǔ jiā xiáng jiān chū suì bù píng diǎn nián chuí jiǎn xiàn
这句话大意是:至于时逢交泰,政称忠厚,美化与车轨攸同,至 仁与嘉祥间出,岁布平典,年垂简宪。
zhāo rán rú rì yuè wàng zhī zhě bù mí kuàng hu rú dà lù xíng zhī zhě bù huò
这句话大意是:昭然如日月,望之者不迷,旷乎如大路,行 之者不惑。
xíng zhě jiá bīng yān fū yuè yān dāo jù zuàn záo biān pū jiǎ chu chén hu yuán yě ér sì zhū shì cháo qí suǒ yóu lái yì yǐ jiǔ yǐ
现代白话:刑者甲兵呢,𫓧钺呢,刀锯钻凿,鞭扑榎楚,陈乎原野而肆诸市朝,其所由来, 亦已久了。
ruò fú lóng guān zhī suì fèng jì zhī qián jié shéng ér bù wéi bù lìng ér rén wèi
这句话大意是:若夫龙官之岁,凤纪之前,结绳而不违,不令而人畏。
wǔ dì huà xiàng shū qí yī fú sān wáng ròu xíng kè qí fū tǐ
这句话大意是:五帝画象,殊其 衣服,三王肉刑,刻其肤体。
ruò zhòng huá zhī shěng zāi sì shè wén mìng zhī xíng fá sān qiān ér dōu jūn xù xíng shàng fèng táng yáo zhī dé gāo mì qì zuì yóu huái yú shùn zhī xīn
这句话大意是:若重华之眚灾肆赦,文命之刑罚三千,而都君恤刑, 尚奉唐尧之德,高密泣罪,犹怀虞舜之心。
yīn yīn yǐ jiàng qù dé zī yuǎn
这句话大意是:殷因以降,去德滋远。
ruò zhòu néng zūn chéng tāng bù zào pào gé shè xíng jiān lǐ shǒu wèi yī rén zé xī bó liǎn pèi huà wèi tián sǒu
这句话大意是:若纣能遵成汤, 不造砲格,设刑兼礼,守位依仁,则西伯敛辔,化为田叟。
zhōu wáng lì sān cì yǐ bù làn hóng sān yòu yǐ kāi wù chéng kāng yǐ sì shí èr nián zhī jiān xíng cuò bù yòng
这句话大意是:周王立三刺以不滥,弘 三宥以开物,成、康以四十二年之间,刑厝不用。
xūn fēng qián chàng sòng shēng xiá jǔ yuè cháng chóng yì wàn lǐ lái guī
这句话大意是:薰风潜畅,颂声遐举,越裳重译, 万里来归。
ruò nǎi lǔ jiē yàn qí
这句话大意是:若乃鲁接燕、齐,。
jīng lín zhèng jìn
这句话大意是:荆邻郑、晋,。
shí zhī suǒ shàng
这句话大意是:时之所尚,。
zī hu biàn shé
这句话大意是:资乎辩舌,。
guó zhī suǒ shì
这句话大意是:国之所恃,。
bù zài wēi xíng
这句话大意是:不在 威刑,。
shì yǐ cái gǔ yí sōu
这句话大意是:是以才鼓夷搜,。
xuān ní zhì qiào
这句话大意是:宣尼致诮,。
jì zhù xíng pì
这句话大意是:既铸刑辟,。
shū xiàng yí shū
这句话大意是:叔向贻书,。
fu bó xiè zhī jìn
这句话大意是:夫勃澥之浸,。
zhān rú qiān lǐ
这句话大意是:沾濡千里,。
liè guó zhī zhèng
这句话大意是:列国之政,。
qǐ zhōu zhī gào rùn zhě yú
这句话大意是:岂周之膏润者欤!
qín shì pì zì xī róng chū píng qū xià yú shí tóu gē qì jiǎ yǎng ēn qí huì nǎi luò yán shuāng yú zhèng jiào huī liú diàn yú bāng guó qì huī ǒu yǔ shēng chóu yuàn yú qián dú wǎng níng kē hài jī fū yú hòu
这句话大意是:秦氏僻自西戎,初平区夏,于时投戈弃甲,仰恩祈惠, 乃落严霜于政教,挥流电于邦国,弃灰偶语,生愁怨于前,毒网凝科,害肌肤于后。
xuán yuè sì yú cháo shì zhě fú piāo yú lù qú jiāng lǘ yǒu yī jiàn zhī āi máo jiāo qǐng liè xīng zhī shù
这句话大意是:玄钺肆于朝市,赭服飘于路衢,将闾有一剑之哀,茅焦请列星之数。
hàn gāo zǔ chū yǐ sān zhāng zhī yuē yǐ wèi qín rén xiào wén gōng qīn xuán mò suì shū tiān wǎng
这句话大意是:汉高祖初以三 章之约,以慰秦人,孝文躬亲玄默,遂疏天网。
xiào xuān shū jī zhōu mì fǎ lǐ xiáng bèi xuǎn yú dìng guó wèi tíng wèi huáng bà yǐ wéi tíng píng
这句话大意是:孝宣枢机周密,法理详备,选于定 国为廷尉,黄霸以为廷平。
měi yǐ jì qiū zhī hòu zhū suǒ qǐng yàn dì cháng xìng xuān shì zhāi ér jué shì míng chá píng shù hào wèi kuān jiǎn
这句话大意是:每以季秋之后,诸所请谳,帝常幸宣室,斋而决事,明 察平恕,号为宽简。
guāng wǔ zhōng xīng bù yí qí jiù shì yǐ èr hàn qún hòu hǎn wén cán kù
这句话大意是:光武中兴,不移其旧,是以二汉群后,罕闻残酷。
wèi wǔ zào yì dì zhī kē míng huáng shī jiǎn sǐ zhī lìng zhōng yuán diāo bì wú shǔ sān fēn āi jīn shé yù yì suǒ wèi xiá
这句话大意是:魏武造易釱 之科,明皇施减死之令,中原凋敝,吴、蜀三分,哀矜折狱,亦所未暇。
jìn shì píng wú jiǔ zhōu níng yī nǎi mìng gǔ chōng dà míng xíng xiàn
这句话大意是:晋氏平吴, 九州宁一,乃命贾充,大明刑宪。
nèi yǐ píng zhāng bǎi xìng wài yǐ hé xié wàn bāng shí yuē qīng píng chēng wéi jiǎn yì
这句话大意是:内以平章百姓,外以和协万邦,实曰轻平,称为 简易。
shì yǐ sòng qí fāng jià lìn qí yú guǐ
这句话大意是:是以宋、齐方驾,轥其余轨。
ruò nǎi xíng suí xǐ nù dào kuí zhèng zhí bù xiàn nǐ yú qiū tú shè wǎng yú yú cháo jìng zì xìng yí jiǎn qǔ kuài qíng líng
这句话大意是:若乃刑随喜怒,道暌正直,布宪拟于秋荼,设 网逾于朝胫,恣兴夷翦,取快情灵。
ruò duò gāo zǔ zhī huī rèn wú gū qí wén xuān zhī qīng dāo luán gē cǐ suǒ wèi pǐ fū sī chóu fēi guān guó diǎn
这句话大意是:若隋高祖之挥刃无辜,齐文宣之轻刀脔割,此 所谓匹夫私仇,非关国典。
kǒng zǐ yuē xíng luàn jí zhū zhèng zhèng luàn jí zhū shēn
现代白话:孔孔子说:“刑乱及诸政,政乱及诸身。
xīn zhī suǒ yì zé shàn è zhī běn yuán yě
这句话大意是:”心之所诣,则 善恶之本原也。
biāo yuē suǒ zhì wú xíng fǎ piān zāng xiāo zhī shū yòu duō lòu lüè shì yǐ cuō qí yí shì yǐ zhì duò shì fù yú piān yún
这句话大意是:彪、约所制,无刑法篇,臧、萧之书,又多漏略,是以撮其遗事, 以至隋氏,附于篇云。
liáng wǔ dì chéng qí hūn nüè zhī yú xíng zhèng duō pì
这句话大意是:梁武帝承齐昏虐之余,刑政多僻。
jì jí wèi nǎi zhì quán diǎn yī zhōu hàn jiù shì yǒu zuì zhě shú
这句话大意是:既即位,乃制权典,依周、汉旧事,有罪者 赎。
qí kē fán zài guān shēn fàn fá jīn
这句话大意是:其科,凡在官身犯,罚金。
biān zhàng zhàng dū zhī zuì xī rù shú tíng fá
这句话大意是:鞭杖杖督之罪,悉入赎停罚。
qí tái shěng lìng shǐ shì zú yù shú zhě tīng zhī
这句话大意是:其台省令史士卒欲赎 者,听之。
shí yù yì dìng lǜ lìng de qí shí jiù láng jì yáng cài fǎ dù jiā chuán lǜ xué yún qí wǔ shí shān dìng láng wáng zhí zhī jí zhù zhāng dù jiù lǜ hé wéi yī shū fán yī qiān wǔ bǎi sān shí tiáo shì wèi shī xíng qí wén dài miè fǎ dù néng yán zhī
这句话大意是:时欲议定律令,得齐时旧郎济阳蔡法度,家传律学,云齐武时,删定郎 王植之,集注张、杜旧律,合为一书,凡一千五百三十条,事未施行,其文殆灭, 法度能言之。
yú shì yǐ wéi jiān shàng shū shān dìng láng shǐ sǔn yì zhí zhī jiù běn yǐ wéi liáng lǜ
这句话大意是:于是以为兼尚书删定郎,使损益植之旧本,以为《梁律》。
tiān jiàn yuán nián bā yuè nǎi xià zhào yuē lǜ lìng bù yī shí nán qù bì
这句话大意是:天监元年 八月,乃下诏曰:“律令不一,实难去弊。
shā shāng yǒu fǎ hūn mò yǒu xíng cǐ gài cháng kē yì wèi tiáo lì
这句话大意是:杀伤有法,昏墨有刑,此盖常科,易为 条例。
zhì rú sān nán yī qī xuán shǒu zào yù shì fēi lǜ nèi fǎ chū héng jūn
这句话大意是:至如三男一妻,悬首造狱,事非虑内,法出恒钧。
qián wáng zhī lǜ hòu wáng zhī lìng yīn xún chuàng fù liáng gè yǒu yǐ
这句话大意是:前王之律,后王之令,因 循创附,良各有以。
ruò yóu cí fèi jù wú qǔ yú shí lù zhě yi xī chú zhī
这句话大意是:若游辞费句,无取于实禄者,宜悉除之。
qiú wén zhǐ guī kě shì biàn zhě zài yī jiā wèi běn yòng zhòng jiā yǐ fù
这句话大意是:求文指归,可适变者, 载一家为本,用众家以附。
bǐng dīng jù yǒu zé qù dīng yǐ cún bǐng
这句话大意是:丙丁俱有,则去丁以存丙。
ruò bǐng dīng èr shì zhù shì bù tóng zé èr jiā jiān zài
这句话大意是:若丙丁二事注释不同,则二 家兼载。
xián shǐ bǎi sī yì qí kě bù qǔ qí kě ān yǐ wéi biāo lì
这句话大意是:咸使百司,议其可不,取其可安,以为标例。
yi yún mǒu děng rú gàn rén tóng yì yǐ cǐ wéi zhǎng zé dìng yǐ wéi liáng lǜ
这句话大意是:宜云:‘某等如干人同议, 以此为长’,则定以为《梁律》。
liú shàng shū bǐ bù xī shǐ bèi wén ruò bān xià zhōu jùn zhǐ cuō jī yào
这句话大意是:留尚书比部,悉使备文,若班下州郡,止撮机要。
kě wú èr mén wǔ fǎ zhī bì
这句话大意是:可无二门侮法之弊。
fǎ dù yòu qǐng yuē wèi jìn zhuàn lǜ zhǐ guān shù rén jīn ruò jiē zī liè wèi kǒng huǎn ér wú jué
这句话大意是:”法度又请曰:“魏、晋撰律,止关数人,今若皆咨列位,恐 缓而无决。
yú shì yǐ shàng shū lìng wáng liàng shì zhōng wáng yíng shàng shū pú yè shěn yuē lì bù shàng shū fàn yún cháng jiān shì zhōng liǔ yùn jǐ shì huáng mén shì láng fu zhāo tōng zhí sàn qí cháng shì kǒng ǎi yù shǐ zhōng chéng lè ǎi tài cháng chéng xǔ mào děng
这句话大意是:”于是以尚书令王亮、侍中王莹、尚书仆射沈约、吏部尚书范云、长兼 侍中柳恽、给事黄门侍郎傅昭、通直散骑常侍孔蔼、御史中丞乐蔼、太常丞许懋等,。
cān yì duàn dìng
这句话大意是:参议断定,。
dìng wèi èr shí piān yī yuē xíng míng
这句话大意是:定为二十篇:一曰刑名,。
èr yuē fǎ lì
这句话大意是:二曰法例,。
sān yuē dào jié
这句话大意是:三曰盗劫,。
sì yuē zéi pàn
这句话大意是:四曰贼叛,。
wǔ yuē zhà wěi
这句话大意是:五曰诈伪,。
liù yuē shòu qiú
这句话大意是:六曰受赇,。
qī yuē gào hé
这句话大意是:七曰告劾,。
bā yuē tǎo bǔ
这句话大意是:八曰讨捕,。
jiǔ yuē xì xùn
这句话大意是:九曰系讯,。
shí yuē duàn yù
这句话大意是:十曰断狱,。
shí yī yuē zá
这句话大意是:十一曰杂,。
shí èr yuē hù
这句话大意是:十二曰户,。
shí sān yuē shàn xìng
这句话大意是:十 三曰擅兴,。
shí sì yuē huǐ wáng
这句话大意是:十四曰毁亡,。
shí wǔ yuē wèi gōng
这句话大意是:十五曰卫宫,。
shí liù yuē shuǐ huǒ
这句话大意是:十六曰水火,。
shí qī yuē cāng kù
这句话大意是:十七曰仓库,。
shí bā yuē jiù
这句话大意是:十八曰厩,。
shí jiǔ yuē guān shì
这句话大意是:十九 曰关市,。
èr shí yuē wéi zhì
这句话大意是:二十曰违制。
qí zhì xíng wèi shí wǔ děng zhī chà qì shì yǐ shàng wèi sǐ zuì dà zuì xiāo qí shǒu qí cì qì shì
这句话大意是:其制刑为十五等之差:弃市已上为死罪,大罪枭其首,其次 弃市。
xíng èr suì yǐ shàng wèi nài zuì yán gè suí jì néng ér rèn shǐ zhī yě
这句话大意是:刑二岁已上为耐罪,言各随伎能而任使之也。
yǒu kūn qián wǔ suì xíng chī èr bǎi shōu shú juàn nán zǐ liù shí pǐ
这句话大意是:有髡钳五岁刑,笞二百收赎绢, 男子六十匹。
yòu yǒu sì suì xíng nán zǐ sì shí bā pǐ
这句话大意是:又有四岁刑,男子四十八匹。
yòu yǒu sān suì xíng nán zǐ sān shí liù pǐ
这句话大意是:又有三岁刑,男子三十六匹。
yòu yǒu èr suì xíng nán zǐ èr shí sì pǐ
这句话大意是:又有二岁 刑,男子二十四匹。
fá jīn yī liǎng yǐ shàng wèi shú zuì
这句话大意是:罚金一两已上为赎罪。
shú sǐ zhě jīn èr jīn nán zǐ shí liù pǐ
这句话大意是:赎死者金二斤,男子十六匹。
shú kūn qián wǔ suì xíng chī èr bǎi zhě jīn yī jīn shí èr liǎng nán zǐ shí sì pǐ
这句话大意是:赎髡钳五 岁刑笞二百者,金一斤十二两,男子十四匹。
shú sì suì xíng zhě jīn yī jīn bā liǎng nán zǐ shí èr pǐ
这句话大意是:赎四岁刑者,金一斤八两,男子十二 匹。
shú sān suì xíng zhě jīn yī jīn sì liǎng nán zǐ shí pǐ
这句话大意是:赎三岁刑者,金一斤四两,男子十匹。
shú èr suì xíng zhě jīn yī jīn nán zǐ bā pǐ
这句话大意是:赎二岁刑者,金一斤,男子八匹。
fá jīn shí èr liǎng zhě nán zǐ liù pǐ
这句话大意是:罚金 十二两者,男子六匹。
fá jīn bā liǎng zhě nán zǐ sì pǐ
这句话大意是:罚金八两者,男子四匹。
fá jīn sì liǎng zhě nán zǐ èr pǐ
这句话大意是:罚金四两者,男子二匹。
fá jīn èr liǎng zhě nán zǐ yì pǐ
这句话大意是:罚金二两 者,男子一匹。
fá jīn yī liǎng zhě nán zǐ èr zhàng
这句话大意是:罚金一两者,男子二丈。
nǚ zǐ gè bàn zhī
这句话大意是:女子各半之。
wǔ xíng bù jiǎn zhèng yú wǔ fá wǔ fá bù fú zhèng yú wǔ guò yǐ shú lùn gù wèi cǐ shí wǔ děng zhī chà
这句话大意是:五刑不简,正于五罚,五罚 不服,正于五过,以赎论,故为此十五等之差。
yòu zhì jiǔ děng zhī chà yǒu yī suì xíng bàn suì xíng bǎi rì xíng biān zhàng èr bǎi biān zhàng yī bǎi biān zhàng wǔ shí biān zhàng sān shí biān zhàng èr shí biān zhàng yī shí
这句话大意是:又制九等之差:有一岁刑,半岁刑, 百日刑,鞭杖二百,鞭杖一百,鞭杖五十,鞭杖三十,鞭杖二十,鞭杖一十。
yòu yǒu bā děng zhī chà yī yuē miǎn guān jiā zhàng dū yī bǎi
这句话大意是:又有 八等之差:一曰免官,加杖督一百;。
èr yuē miǎn guān
这句话大意是:二曰免官;。
sān yuē duó láo bǎi rì zhàng dū yī bǎi
这句话大意是:三曰夺劳百日,杖督一百;。
sì yuē zhàng dū yī bǎi
这句话大意是:四曰杖 督一百;。
wǔ yuē zhàng dū wǔ shí
这句话大意是:五曰杖督五十;。
liù yuē zhàng dū sān shí
这句话大意是:六曰杖督三十;。
qī yuē zhàng dū èr shí
这句话大意是:七曰杖督二十;。
bā yuē zhàng dū yī shí
这句话大意是:八曰杖督一十。
lùn jiā zhě shàng jiù cì dāng jiǎn zhě xià jiù cì
这句话大意是:论加者上 就次,当减者下就次。
fán xì yù zhě bù jí dá kuǎn yīng jiā cè fá bù dé yǐ rén shì wèi gé
这句话大意是:凡系狱者,不即答款,应加测罚,不得以人士为隔。
ruò rén shì fàn fá wéi hàn bù kuǎn yi cè fá zhě xiān cān yì dié qǐ rán hòu kē xíng
这句话大意是:若人士 犯罚,违捍不款,宜测罚者,先参议牒启,然后科行。
duàn shí sān rì tīng jiā rén jìn zhōu èr shēng
这句话大意是:断食三日,听家人进粥二升。
nǚ jí lǎo xiǎo yī bǎi wǔ shí kè nǎi yǔ zhōu mǎn qiān kè ér zhǐ
这句话大意是:女及老小,一百五十刻乃与粥,满千刻而止。
qiú yǒu xiè niǔ dòu xiè jí qián bìng lì qīng zhòng dà xiǎo zhī chà ér wèi dìng zhì
这句话大意是:囚有械、杻、斗械及钳,并立轻重大 小之差,而为定制。
qí biān yǒu zhì biān fǎ biān cháng biān fán sān děng zhī chà
这句话大意是:其鞭有制鞭、法鞭、常鞭,凡三等之差。
zhì biān shēng gé lián chéng
这句话大意是:制鞭,生革廉成;。
fǎ biān shēng gé qù lián
这句话大意是:法 鞭,生革去廉;。
cháng biān shú dá bù qù lián
这句话大意是:常鞭,熟靼不去廉。
jiē zuò hè tóu niǔ zhǎng yī chǐ yī cùn
这句话大意是:皆作鹤头纽,长一尺一寸。
shāo cháng èr chǐ qī cùn guǎng sān fēn bà zhǎng èr chǐ wǔ cùn
这句话大意是:梢长二尺七寸,广 三分,靶长二尺五寸。
zhàng jiē yòng shēng jīng zhǎng liù chǐ
这句话大意是:杖皆用生荆,长六尺。
yǒu dà zhàng fǎ zhàng xiǎo zhàng sān děng zhī chà
这句话大意是:有大杖、法杖、小杖三等之差。
dà zhàng dà tóu wéi yī cùn sān fēn xiǎo tóu wéi bā fēn bàn
这句话大意是:大杖, 大头围一寸三分,小头围八分半。
fǎ zhàng wéi yī cùn sān fēn xiǎo tóu wǔ fēn
这句话大意是:法杖,围一寸三分,小头五分。
xiǎo zhàng wéi yī cùn yī fēn xiǎo tóu jí miǎo
这句话大意是:小杖,围一寸一 分,小头极杪。
zhū dū fá dà zuì wú guò wǔ shí sān shí xiǎo zhě èr shí
这句话大意是:诸督罚,大罪无过五十、三十,小者二十。
dāng chī èr bǎi yǐ shàng zhě chī bàn yú bàn hòu jué zhōng fēn biān zhàng
这句话大意是:当笞二百以上者,笞半, 余半后决,中分鞭杖。
lǎo xiǎo yú lǜ lìng dāng de biān zhàng fá zhě jiē bàn zhī
这句话大意是:老小于律令当得鞭杖罚者,皆半之。
qí yīng de fǎ biān zhàng zhě yǐ shú dá biān xiǎo zhàng
这句话大意是:其应得法鞭、杖者,以 熟靼鞭、小杖。
guò wǔ shí zhě shāo xíng zhī
这句话大意是:过五十者,稍行之。
jiāng lì yǐ shàng jí nǚ yīng yǒu fá zhě yǐ fá jīn dài zhī
这句话大意是:将吏已上及女应有罚者,以罚金代之。
qí yǐ zhí yuán yīng fá jí lǜ lìng zhǐ míng zhì fá zhě bù yòng cǐ lìng
这句话大意是:其以职 员应罚,及律令指名制罚者,不用此令。
qí wèn shì zhū fá jiē yòng shú dá biān xiǎo zhàng
这句话大意是:其问事诸罚,皆用熟靼鞭、小杖。
qí zhì biān zhì zhàng fǎ biān fǎ zhàng zì fēi tè zhào jiē bù dé yòng
这句话大意是:其制鞭 制杖,法鞭法杖,自非特诏,皆不得用。
zhào biān zhàng zài jīng shī zhě jiē yú yún lóng mén xíng
这句话大意是:诏鞭杖在京师者,皆于云龙门行。
nǚ zǐ huái yùn zhě wù de jué fá
这句话大意是:女子怀 孕者,勿得决罚。
qí móu fǎn dà nì yǐ shàng jiē zhǎn
这句话大意是:其谋反、大逆已上皆斩。
fù zǐ tóng chǎn tián wú shào zhǎng jiē qì shì
这句话大意是:父子同产田,无少长皆弃市。
mǔ qī zǐ mèi jí yìng cóng zuò qì shì zhě qī zǐ nǚ qiè tóng bǔ xī guān wèi nú bì
这句话大意是:母妻姊妹 及应从坐弃市者,妻子女妾同补奚官为奴婢。
zī cái méi guān
这句话大意是:赀财没官。
jié shēn jiē zhǎn qī zǐ bǔ bīng
这句话大意是:劫身皆斩,妻子补兵。
yù shè jiàng sǐ zhě dǎn miàn wèi jié zì kūn qián bǔ yě suǒ shì zhōng shēn
这句话大意是:遇 赦降死者,黵面为劫字,髡钳,补冶锁士终身。
qí xià yòu zhé yùn pèi cái guān yě shì shàng fāng suǒ shì jiē yǐ qīng zhòng chà qí nián shù
这句话大意是:其下又谪运配材官冶士、尚方锁士, 皆以轻重差其年数。
qí zhòng zhě huò zhōng shēn
这句话大意是:其重者或终身。
shì rén yǒu jìn gù zhī kē yì yǒu qīng zhòng wèi chà
这句话大意是:士人有禁锢之科,亦有轻重为差。
qí fàn qīng yì zé zhōng shēn bù chǐ
这句话大意是:其犯清议,则终身不齿。
nài zuì qiú bā shí yǐ shàng
这句话大意是:耐罪囚八十已上,。
shí suì yǐ xià
这句话大意是:十岁已下,。
jí yùn zhě máng zhě zhū rú dāng xiè xì jī zhě
这句话大意是:及孕者、盲者、侏儒当械系击者,。
jí jùn guó tài shǒu xiāng dū wèi guān zhōng hóu yǐ shàng
这句话大意是:及郡国太守相、都尉、关中侯已上,。
tíng hòu yǐ shàng zhī fù mǔ qī zǐ
这句话大意是:亭侯已上之父母妻子,。
jí suǒ shēng zuò fēi sǐ zuì chú míng zhī zuì
这句话大意是:及所生坐非死罪除名之罪,。
èr qiān dàn yǐ shàng fēi kǎn zhēng zhě
这句话大意是:二千石已上非槛征者,。
bìng sòng xì zhī
这句话大意是:并颂系之。
dān yáng yǐn yuè yī yì jiàn kāng xiàn lìng sān guān cān gòng lù yù chá duàn wǎng zhí
这句话大意是:丹阳尹月一诣建康县,令三官参共录狱,察断枉直。
qí shàng shū dāng lù rén zhī yuè zhě yǔ shàng shū cān gòng lù zhī
这句话大意是:其尚书当录人之月者,与 尚书参共录之。
dà fán dìng zuì èr qiān wǔ bǎi èr shí jiǔ tiáo
这句话大意是:大凡定罪二千五百二十九条。
èr nián sì yuè guǐ mǎo fǎ dù biǎo shàng xīn lǜ yòu shàng lìng sān shí juǎn kē sān shí juǎn
这句话大意是:二年四月癸卯,法度表上新律,又上《令》三十卷,《科》三十卷。
dì nǎi yǐ fǎ dù shǒu tíng wèi qīng zhào bān xīn lǜ yú tiān xià
这句话大意是:帝乃以法 度守廷尉卿,诏班新律于天下。
sān nián bā yuè jiàn kāng nǚ zǐ rèn tí nǚ zuò yòu kǒu dāng sǐ
这句话大意是:三年八月,建康女子任提女,坐诱口当死。
qí zi jǐng cí duì jū cí yún mǔ shí xíng cǐ
这句话大意是:其子景慈对鞫辞云,母实行此。
shì shí fǎ guān yú sēng qiú qǐ chēng àn zǐ zhī shì qīn yǒu yǐn wú fàn zhí gōng zhèng fù zhòng ní wèi fēi
这句话大意是:是 时法官虞僧虬启称:“案子之事亲,有隐无犯,直躬证父,仲尼为非。
jǐng cí sù wú fáng xián zhī dào sǐ yǒu míng mù zhī jù xiàn qīn jí xíng shāng hé sǔn sú
这句话大意是:景慈素无防 闲之道,死有明目之据,陷亲极刑,伤和损俗。
fán qǐ jū bù shěn jiàng zuì yī děng qǐ de bì wǔ suì zhī xíng hū sǐ mǔ zhī mìng
这句话大意是:凡乞鞫不审,降罪一等,岂得避五 岁之刑,忽死母之命!
jǐng cí yi jiā zuì pì
这句话大意是:景慈宜加罪辟。
zhào liú yú jiāo zhōu
这句话大意是:”诏流于交州。
zhì shì fù yǒu liú tú zhī zuì
这句话大意是:至是复有流徒之罪。
qí nián shí yuè jiǎ zǐ zhào yǐ jīn zuò quán diǎn yi zài juān xī
这句话大意是:其年十 月甲子,诏以金作权典,宜在蠲息。
yú shì chú shú zuì zhī kē
这句话大意是:于是除赎罪之科。
wǔ dì dūn mù jiǔ zú yōu jiè cháo shì yǒu fàn zuì zhě jiē fěng qún xià qū fǎ shēn zhī
这句话大意是:武帝敦睦九族,优借朝士,有犯罪者,皆讽群下,屈法申之。
bǎi xìng yǒu zuì jiē àn zhī yǐ fǎ
这句话大意是:百姓有罪,皆案 之以法。
qí yuán zuò zé lǎo yòu bù miǎn yī rén wáng táo zé jǔ jiā zhì zuò
这句话大意是:其缘坐则老幼不免,一人亡逃,则举家质作。
rén jì qióng jí jiān guǐ yì shēn
这句话大意是:人既穷急,奸宄益深。
hòu dì qīn yè nán jiāo mò líng lǎo rén zhē dì yuē bì xià wéi fǎ jí yú lí shù huǎn yú quán guì fēi cháng jiǔ zhī shù
这句话大意是:后帝 亲谒南郊,秣陵老人遮帝曰:“陛下为法,急于黎庶,缓于权贵,非长久之术。
chéng néng fǎn shì tiān xià xìng shèn
这句话大意是:诚 能反是,天下幸甚。
dì yú shì sī yǒu yǐ kuān zhī
这句话大意是:”帝于是思有以宽之。
jiù yù fǎ fu yǒu zuì dǎi qī zǐ zi yǒu zuì dǎi fù mǔ
这句话大意是:旧狱法,夫有罪,逮妻子,子有罪,逮 父母。
shí yī nián zhēng yuè rén chén nǎi xià zhào yuē zì jīn bǔ zhé zhī jiā jí zuì yīng zhì zuò ruò nián yǒu lǎo xiǎo zhě kě tíng jiāng sòng
这句话大意是:十一年正月壬辰,乃下诏曰:“自今捕谪之家,及罪应质作,若年有老小者, 可停将送。
shí sì nián yòu chú dǎn miàn zhī xíng
这句话大意是:”十四年,又除黵面之刑。
dì ruì yì rú yǎ shū jiǎn xíng fǎ zì gōng qīng dà chén xián bù yǐ jū yù liú yì
这句话大意是:帝锐意儒雅,疏简刑法,自公卿大臣,咸不以鞫狱留意。
jiān lì zhāo quán qiǎo wén nòng fǎ huò huì chéng shì duō zhì wǎng làn
这句话大意是:奸吏招权,巧文弄法, 货贿成市,多致枉滥。
dà shuài èr suì xíng yǐ shàng suì zhì wǔ qiān rén
这句话大意是:大率二岁刑已上,岁至五千人。
shì shí xǐ jū zuò zhě jù wǔ rèn qí wú rèn zhě zhe dòu xiè
这句话大意是:是时徙居作者具五任,其无 任者,著斗械。
ruò jí bìng quán jiě zhī
这句话大意是:若疾病,权解之。
shì hòu qiú tú huò yǒu yōu jù
这句话大意是:是后囚徒或有优剧。
dà tóng zhōng huáng tài zǐ zài chūn gōng shì shì jiàn ér mǐn zhī nǎi shàng shū yuē chén yǐ bǐ shí fèng chì quán qīn jīng shī zá shì
这句话大意是:大同中,皇太子在春宫视事, 见而愍之,乃上疏曰:“臣以比时奉敕,权亲京师杂事。
qiè jiàn nán běi jiāo tán cái guān chē fǔ tài guān xià shěng zuǒ zhuāng děng chù shàng qǐ bìng qǐng sì wǔ suì yǐ xià qīng qiú zhù chōng shǐ yì
这句话大意是:切见南北郊坛、材官、车 府、太官下省、左装等处上启,并请四五岁已下轻囚,助充使役。
zì yǒu xíng jūn zuì děng qiān mù bù yì ér jiǎ fù qián shǔ yǐ pèi jiāo tán
这句话大意是:自有刑均罪等, 愆目不异,而甲付钱署,乙配郊坛。
qián shǔ sān suǒ yú shì wéi jù jiāo tán liù chù zài yì zé yōu
这句话大意是:钱署三所,于事为剧,郊坛六处,在役则优。
jīn tīng yù guān xiáng qí kě fǒu wǔ wén zhī lù zì cǐ ér shēng
这句话大意是:今听狱官详其可否,舞文之路,自此而生。
gōng píng nán yù qí rén liú quán yì qǐ qí chǐ jiāng kǒng yù kē zhòng qīng quán guān mò shòu jīn shū qù qǔ gèng yóu dān bǐ
这句话大意是:公平难遇其人,流泉易启其齿,将恐玉 科重轻,全关墨绶,金书去取,更由丹笔。
yú wèi yi xiáng lì tiáo zhì yǐ wéi yǒng zhǔn
这句话大意是:愚谓宜详立条制,以为永准。
dì shǒu chì bào yuē qǐng nián yǐ lái chǔ chù zhī yì wéi zī tú zhé zhú jí chōng pèi
这句话大意是:”帝手敕 报曰:“顷年已来,处处之役,唯资徒谪,逐急充配。
ruò kē zhì fán xì yì tóng jiǎn sī qiè xū zhī chù zhōng bù kě de
这句话大意是:若科制繁细,义同简丝,切 须之处,终不可得。
yǐn lì xīng sòng fēn yún fāng shǐ
这句话大意是:引例兴讼,纷纭方始。
fáng dù jiān qiǎo
这句话大意是:防杜奸巧。
zì shì wéi nán
这句话大意是:自是为难。
gèng dāng bié sī qǔ qí biàn yě
这句话大意是:更当别思,取其 便也。
jìng fú zhī cóng
这句话大意是:”竟弗之从。
shì shí wáng hóu zǐ dì jiē zhǎng ér jiāo jiǎn bù fǎ
这句话大意是:是时王侯子弟皆长,而骄蹇不法。
wǔ dì nián lǎo yàn yú wàn jī yòu zhuān jīng fó jiè měi duàn zhòng zuì zé zhōng rì fú yì
这句话大意是:武帝年老,厌于万机,又专 精佛戒,每断重罪,则终日弗怿。
cháng yóu nán yuàn lín chuān wáng hóng fú rén yú qiáo xià jiāng yù wèi nì
这句话大意是:尝游南苑,临川王宏伏人于桥下,将欲为逆。
shì jué yǒu sī qǐng zhū zhī
这句话大意是:事 觉,有司请诛之。
dì dàn qì ér ràng yuē wǒ rén cái shí bèi yú ěr chù cǐ héng huái zhàn jù
现代白话:帝但泣而让曰:“我人才十倍于你,处此恒怀战惧。
ěr hé wéi zhě
现代白话:你何为者?
wǒ qǐ bù néng xíng zhōu gōng zhī shì niàn rǔ yú gù yě
现代白话:我岂不能行周公之事,念你愚故也。
miǎn suǒ jū guān
这句话大意是:”免所居官。
qǐng zhī hái fù běn zhí
这句话大意是:顷之,还复本职。
yóu shì wáng hóu jiāo hèng zhuǎn shén huò bái rì shā rén yú dū jiē jié zéi wáng mìng xián yú wáng jiā zì nì bó mù chén qǐ zé bāo lüě xíng lù wèi zhī dǎ jī
这句话大意是:由是王侯骄横 转甚,或白日杀人于都街,劫贼亡命,咸于王家自匿,薄暮尘起,则剥掠行路,谓 之打稽。
wǔ dì shēn zhì qí bì ér nán yú zhū tǎo
这句话大意是:武帝深知其弊,而难于诛讨。
shí yī nián shí yuè fù kāi shú zuì zhī kē
这句话大意是:十一年十月,复开赎罪之科。
zhōng dà tóng yuán nián qī yuè jiǎ zǐ zhào zì jīn fàn zuì fēi dà nì fù mǔ zǔ fù mǔ wù zuò
这句话大意是:中大同元年七 月甲子,诏自今犯罪,非大逆,父母、祖父母勿坐。
zì shì jìn wǎng jiàn shū bǎi xìng ān zhī ér guì qī zhī jiā bù fǎ yóu shén yǐ
现代白话:自是禁网渐疏,百姓安之,而 贵戚之家,不法尤甚了。
xún ér hóu jǐng nì luàn
这句话大意是:寻而侯景逆乱。
jí yuán dì jí wèi chéng qián zhèng zhī kuān qiě dì sù kē kè jí zhōu shī zhì yù zhōng sǐ qiú qiě shù qiān rén yǒu sī qǐng jiē shì zhī yǐ chōng zhàn shì
这句话大意是:及元帝即位,惩前政之宽,且帝素苛刻,及周师至,狱中死囚且数千人,有司 请皆释之,以充战士。
dì bù xǔ bìng lìng bàng shā zhī
这句话大意是:帝不许,并令棒杀之。
shì wèi xíng ér chéng xiàn
这句话大意是:事未行而城陷。
jìng dì jí wèi xíng zhèng shì chén yǐ
现代白话:敬帝即位,刑政适陈 了。
chén shì chéng liáng jì sāng luàn xíng diǎn shū kuò
这句话大意是:陈氏承梁季丧乱,刑典疏阔。
jí wǔ dì jí wèi sī gé qí bì nǎi xià zhào yuē zhèn wén táng yú dào shèng shè huà xiàng ér bù fàn xià shāng dé shuāi suī nú lù qí wèi bèi
这句话大意是:及武帝即位,思革其弊,乃下诏曰:“朕闻唐、 虞道盛,设画象而不犯,夏、商德衰,虽孥戮其未备。
jì hū mò dài gāng mù zī fán shěn shǔ luàn lí xiàn zhāng yí wěn
这句话大意是:洎乎末代,纲目滋繁,矧属 乱离,宪章遗紊。
zhèn shǐ yīng bǎo lì sī guǎng zhèng shū wài kě sōu jǔ liáng cái cè gǎi kē lìng qún liáo bó yì wu cún píng jiǎn
这句话大意是:朕始膺宝历,思广政枢,外可搜举良才,册改科令,群僚博议, 务存平简。
yú shì shāo qiú dé liáng shí míng fǎ lì lìng yǔ shàng shū shān dìng láng fàn quán cān dìng lǜ lìng
这句话大意是:”于是稍求得梁时明法吏,令与尚书删定郎范泉参定律令。
yòu chì shàng shū pū shè chén qīn lì bù shàng shū xú líng jiān shàng shū zuǒ chéng zōng yuán ráo jiān shàng shū zuǒ chéng hè lǎng cān zhī qí shì zhì lǜ sān shí juǎn lìng lǜ sì shí juǎn
这句话大意是:又敕尚书仆 射沈钦、吏部尚书徐陵、兼尚书左丞宗元饶、兼尚书左丞贺朗参知其事,制《律》 三十卷,《令律》四十卷。
cǎi zhuó qián dài tiáo liú rǒng zá gāng mù suī duō bó ér fēi yào
这句话大意是:采酌前代,条流冗杂,纲目虽多,博而非要。
qí zhì wéi zhòng qīng yì jìn gù zhī kē
这句话大意是:其制唯重 清议禁锢之科。
ruò jìn shēn zhī zú fàn kuī míng jiào bù xiào jí nèi luàn zhě fā zhào qì zhī zhōng shēn bù chǐ
这句话大意是:若缙绅之族,犯亏名教,不孝及内乱者,发诏弃之,终身不齿。
xiān yǔ shì rén wèi hūn zhě xǔ qī jiā duó zhī
这句话大意是:先 与士人为婚者,许妻家夺之。
qí huò zéi shuài jí shì rén è nì miǎn sǐ fù zhì tīng jiāng qī rù yì bù wéi nián shù
这句话大意是:其获贼帅及士人恶逆,免死付治,听将妻入役,不为 年数。
yòu cún shú zuì zhī lǜ fù fù mǔ yuán zuò zhī xíng
这句话大意是:又存赎罪之律,复父母缘坐之刑。
zì yú piān mù tiáo gāng qīng zhòng jiǎn fán yī yòng liáng fǎ
这句话大意是:自余篇目条纲,轻重简繁,一用梁法。
qí yǒu zāng yàn xiǎn rán ér bù kuǎn zé shàng cè lì
这句话大意是:其 有赃验显然而不款,则上测立。
lì cè zhě yǐ tǔ wèi duǒ gāo yī chǐ shàng yuán liè róng qiú liǎng zú lì
这句话大意是:立测者,以土为垛,高一尺,上圆劣,容囚两足立。
biān èr shí chī sān shí qì zhe liǎng xiè jí niǔ shàng duǒ
这句话大意是:鞭二十,笞三十讫,著两械及杻,上垛。
yī shàng cè qī kè rì zài shàng
这句话大意是:一上测七刻,日再上。
sān qī rì shàng cè qī rì yī xíng biān
这句话大意是:三七日上测,七日 一行鞭。
fán jīng zhàng hé yī bǎi wǔ shí de dù bù chéng zhě miǎn sǐ
这句话大意是:凡经杖,合一百五十,得度不承者,免死。
qí kūn biān wǔ suì xíng jiàng sǐ yī děng suǒ èr chóng
这句话大意是:其髡鞭五岁刑,降死一等,锁 二重。
qí wǔ suì xíng yǐ xià bìng suǒ yī zhòng
这句话大意是:其五岁刑已下,并锁一重。
wǔ suì sì suì xíng ruò yǒu guān zhǔn dāng èr nián yú bìng jū zuò
这句话大意是:五岁四岁刑,若有官,准当二年,余并居作。
qí sān suì xíng ruò yǒu guān zhǔn dāng èr nián yú yī nián shú
这句话大意是:其 三岁刑,若有官,准当二年,余一年赎。
ruò gōng zuò guò wù fá jīn
这句话大意是:若公坐过误,罚金。
qí èr suì xíng yǒu guān zhě shú lùn
这句话大意是:其二岁刑,有官者, 赎论。
yī suì xíng wú guān yì shú lùn
这句话大意是:一岁刑,无官亦赎论。
hán shù rén zhǔn jué biān zhàng
这句话大意是:寒庶人,准决鞭杖。
qiú bìng zhe xiè tú bìng zhe suǒ bù jì jiē pǐn
这句话大意是:囚并著械,徒并著锁,不计阶品。
sǐ zuì jiāng jué chéng lù chē zhe sān xiè
这句话大意是:死罪将决,乘露车,著三械。
jiā hú shǒu
这句话大意是:加壶手。
zhì shì tuō shǒu xiè jí hú shǒu yān
现代白话:至市,脱手械及壶手呢。
dāng xíng yú shì zhě yè xū míng yǔ xū qíng
这句话大意是:当刑于市者,夜须 明,雨须晴。
huì shuò bā jié liù jì yuè zài zhāng xīn rì bìng bù de xíng xíng
这句话大意是:晦朔、八节、六齐、月在张心日,并不得行刑。
tíng wèi sì wèi běi yù jiàn kāng xiàn wèi nán yù bìng zhì zhèng jiān píng
这句话大意是:廷尉寺为北狱,建康 县为南狱,并置正监平。
yòu zhì cháng yǐ sān yuè shì zhōng lì bù shàng shū shàng shū sān gōng láng bù dōu lìng shǐ sān gōng lù yuān jú lìng shǐ yù shǐ zhōng chéng shì yù shǐ lán tái lìng shǐ qīn xíng jīng shī zhū yù jí yě shǔ lǐ chá qiú tú yuān wǎng
这句话大意是:又制,常以三月,侍中、吏部尚书、尚书、三公郎、部都 令史、三公录冤局,令史、御史中丞、侍御史、兰台令史,亲行京师诸狱及冶署, 理察囚徒冤枉。
wén dì xìng míng chá liú xīn xíng zhèng qīn lǎn yù sòng dū zé qún xià zhèng hào yán míng
这句话大意是:文帝性明察,留心刑政,亲览狱讼,督责群下,政号严明。
shì shí chéng kuān zhèng zhī hòu gōng chén guì qī yǒu fēi fǎ dì xián yǐ fǎ shéng zhī pō hào jùn kè
这句话大意是:是时承宽政之后, 功臣贵戚有非法,帝咸以法绳之,颇号峻刻。
jí xuān dì jí wèi yōu jiè wén wǔ zhī shì chóng jiǎn yì zhī zhèng shàng xià biàn zhī
这句话大意是:及宣帝即位,优借文武之士,崇简易 之政,上下便之。
qí hòu zhèng lìng jí kuān xíng fǎ bù lì yòu yǐ lián nián běi fá pí rén jù wèi jié dào yǐ
现代白话:其后政令即宽,刑法不立,又以连年北伐,疲人聚为劫盗了。
hòu zhǔ jí wèi xìn rèn chán xié qún xià zòng zì yù yù chéng shì shǎng fá zhī mìng bù chū yú wài
这句话大意是:后 主即位,信任谗邪,群下纵恣,鬻狱成市,赏罚之命,不出于外。
hòu zhǔ xìng cāi rěn jí jì wēi lìng bù xíng zuǒ yòu yǒu wǔ yì zhě dòng zhì yí lù
这句话大意是:后主性猜忍疾忌, 威令不行,左右有忤意者,动至夷戮。
bǎi xìng yuàn pàn yǐ zhì yú miè
这句话大意是:百姓怨叛,以至于灭。
qí shén wǔ wén xiāng bìng yóu wèi xiāng shàng yòng jiù fǎ
这句话大意是:齐神武、文襄,并由魏相,尚用旧法。
jí wén xuān tiān bǎo yuán nián shǐ mìng qún guān kān dìng wèi cháo lín zhǐ gé
这句话大意是:及文宣天保元年,始命群官刊定魏朝 《麟趾格》。
shì shí jūn guó duō shì zhèng xíng bù yī jué yù dìng zuì hǎn yī lǜ wén xiāng chéng wèi zhī biàn fǎ cóng shì
这句话大意是:是时军国多事,政刑不一,决狱定罪,罕依律文,相承谓之变法从事。
qīng hé fáng chāo wèi lí yáng jùn shǒu yǒu zhào dào dé zhě shǐ yǐ shū shǔ chāo
这句话大意是:清河房超为黎阳郡守,有赵道德者,使以书属超。
chāo bù fā shū bàng shā qí shǐ
这句话大意是:超不发书,棒杀其使。
wén xuān yú shì lìng shǒu zǎi gè shè bàng yǐ zhū shǔ qǐng zhī shǐ
这句话大意是:文宣于是 令守宰各设棒,以诛属请之使。
hòu dōu guān láng zhōng sòng guǐ zòu yuē xī cáo cāo xuán bàng wēi yú luàn shí jīn shī zhī tài píng wèi jiàn qí kě
这句话大意是:后都官郎中宋轨奏曰:“昔曹操悬棒,威于乱时, 今施之太平,未见其可。
ruò shòu shǐ qǐng qiú yóu zhì dà lù shēn wéi wǎng fǎ hé yǐ jiā zuì
现代白话:若受使请赇,犹致大戮,身为枉法,凭什么加罪?
yú shì ba zhī
这句话大意是:”于是罢 之。
jí ér sī tú gōng cáo zhāng lǎo shàng shū chēng dà qí shòu mìng yǐ lái lǜ lìng wèi gǎi fēi suǒ yǐ chuàng zhì chuí fǎ gé rén shì tīng
这句话大意是:即而司徒功曹张老上书,称大齐受命已来,律令未改,非所以创制垂法,革人 视听。
yú shì shǐ mìng qún guān yì zào qí lǜ jī nián bù chéng
这句话大意是:于是始命群官,议造《齐律》,积年不成。
qí jué yù yóu yī wèi jiù
这句话大意是:其决狱犹依魏旧。
shì shí xíng zhèng shàng xīn lì jiē fèng fǎ
这句话大意是:是时刑政尚新, 吏皆奉法。
zì liù nián zhī hòu dì suì yǐ gōng yè zì jīn zì xíng kù bào hūn kuáng xù rèn qíng xǐ nù
这句话大意是:自六年之后,帝遂以功业自矜,恣行酷暴,昏狂酗W,任情喜怒。
wèi dà huò zhǎng jù zuò dāo duì zhī shǔ bìng chén yú tíng yì yǒu bù kuài zé shǒu zì tú liè huò mìng zuǒ yòu jī dàn yǐ chěng qí yì
这句话大意是:为大 镬、长锯、坐刂碓之属,并陈于庭,意有不快,则手自屠裂,或命左右脔啖,以逞 其意。
shí pú yè yáng zūn yàn nǎi lìng xiàn sī xiān dìng sǐ zuì qiú zhì yú zhàng wèi zhī zhōng dì yù shā rén zé zhí yǐ yìng mìng wèi zhī gòng yù qiú
这句话大意是:时仆射杨遵彦乃令宪司先定死罪囚,置于仗卫之中,帝欲杀人,则执以应命, 谓之供御囚。
jīng sān yuè bù shā zhě zé miǎn qí sǐ
这句话大意是:经三月不杀者,则免其死。
dì cháng xìng jīn fèng tái shòu fó jiè duō zhào sǐ qiú biān qú chú wèi chì mìng zhī fēi xià wèi zhī fàng shēng
这句话大意是:帝尝幸金凤台,受佛戒,多召死囚,编籧 篨为翅,命之飞下,谓之放生。
zhuì jiē zhì sǐ dì shì yǐ wéi guān xiào
这句话大意是:坠皆致死,帝视以为观笑。
shí yǒu sī shé yù yòu jiē kù fǎ
这句话大意是:时有司折狱,又皆酷法。
xùn qiú zé yòng chē fú quǎn chú zhàng jiā zhǐ yā huái yòu lì zhī shāo lí ěr shàng huò shǐ yǐ bì guàn shāo chē gāng
这句话大意是:讯囚则用车辐犭刍杖,夹指压踝,又立之烧犁耳上,或使以臂贯烧车釭。
jì bù shèng qí kǔ jiē zhì wū fú
这句话大意是:既不胜其 苦,皆致诬伏。
qī nián yù zhōu jiǎn shǐ bái shou piào wèi zuǒ chéng lú fěi suǒ hé nǎi yú yù zhōng wū gào fěi shòu jīn
这句话大意是:七年,豫州检使白扌剽为左丞卢斐所劾,乃于狱中诬告斐受金。
wén xuān zhī qí jiān wǎng zhào lìng àn zhī guǒ wú qí shì
这句话大意是:文 宣知其奸罔,诏令按之,果无其事。
nǎi chì bā zuò yì lì àn hé gé fù zuì bù dé gào rén shì
这句话大意是:乃敕八座议立案劾格,负罪不得告人事。
yú shì jiā jiān zhě wèi jiū nǎi xiān jiā wū sòng yǐ nǐ dāng gé lì bù néng duàn
这句话大意是:于是 挟奸者畏纠,乃先加诬讼,以拟当格,吏不能断。
yòu wàng xiāng yǐn dà yù dòng zhì qiān rén duō yí suì yuè
这句话大意是:又妄相引,大狱动至千人,多移 岁月。
rán dì yóu wěi zhèng fǔ chén yáng zūn yàn mí féng qí què gù shí yì zhě qiè yún zhǔ hūn yú shàng zhèng qīng yú xià
这句话大意是:然帝犹委政辅臣杨遵彦,弥缝其阙,故时议者窃云,主昏于上,政清于下。
xiào zhāo zài fān yǐ zhī qí shī jí wèi zhī hòu jiāng jiā chéng gé wèi jǐ ér bēng
这句话大意是:孝昭在籓,已知其失,即位之后,将加惩革,未几而崩。
wǔ chéng jí wèi sī cún qīng diǎn dà níng yuán nián nǎi xià zhào yuē wáng zhě suǒ yòng wéi zài shǎng fá shǎng guì shì lǐ fá zài de qíng
这句话大意是:武成即位,思存轻典, 大宁元年,乃下诏曰:“王者所用,唯在赏罚,赏贵适理,罚在得情。
rán lǐ róng jìn tuì shì shè yí shì méng fǔ sī xūn huò yǒu kāi sāi zhī lù sān chǐ lǜ lìng wèi qióng huà yī zhī dào
这句话大意是:然理容进退, 事涉疑似,盟府司勋,或有开塞之路,三尺律令,未穷画一之道。
xiǎng wén wáng zhī guān rén niàn xuān ní zhī zhǐ sòng xíng shǎng zhī yi sī huò qí suǒ
这句话大意是:想文王之官人, 念宣尼之止讼,刑赏之宜,思获其所。
zì jīn zhū yīng shǎng fá jiē shǎng yí cóng zhòng fá yí cóng qīng
这句话大意是:自今诸应赏罚,皆赏疑从重,罚疑从轻。
yòu yǐ lǜ lìng bù chéng pín jiā cuī dū
这句话大意是:” 又以律令不成,频加催督。
hé qīng sān nián
这句话大意是:河清三年,。
shàng shū lìng zhào jùn wáng ruì děng
这句话大意是:尚书令、赵郡王睿等,。
zòu shàng qí lǜ shí èr piān yī yuē míng lì
这句话大意是:奏上《齐律》十二篇: 一曰名例,。
èr yuē jìn wèi
这句话大意是:二曰禁卫,。
sān yuē hūn hù
这句话大意是:三曰婚户,。
sì yuē shàn xìng
这句话大意是:四曰擅兴,。
wǔ yuē wéi zhì
这句话大意是:五曰违制,。
liù yuē zhà wěi
这句话大意是:六曰诈伪,。
qī yuē dòu sòng
这句话大意是:七曰斗讼,。
bā yuē zéi dào
这句话大意是:八 曰贼盗,。
jiǔ yuē bǔ duàn
这句话大意是:九曰捕断,。
shí yuē huǐ sǔn
这句话大意是:十曰毁损,。
shí yī yuē jiù mù
这句话大意是:十一曰厩牧,。
shí èr yuē zá
这句话大意是:十二曰杂。
qí dìng zuì jiǔ bǎi sì shí jiǔ tiáo
这句话大意是:其定罪九百四十九条。
yòu shàng xīn lìng sì shí juǎn dà dǐ cǎi wèi jìn gù shì
这句话大意是:又 上《新令》四十卷,大抵采魏、晋故事。
qí zhì xíng míng wǔ yī yuē sǐ zhòng zhě huàn zhī qí cì xiāo shǒu bìng chén shī sān rì
这句话大意是:其制,刑名五:一曰死,重者轘之,其次 枭首,并陈尸三日;。
wú shì zhě liè yú xiāng tíng xiǎn chǔ
这句话大意是:无市者,列于乡亭显处。
qí cì zhǎn xíng shū shēn shǒu
这句话大意是:其次斩刑,殊身首。
qí cì jiǎo xíng sǐ ér bù shū
这句话大意是:其次绞刑,死而 不殊。
fán sì děng
这句话大意是:凡四等。
èr yuē liú xíng wèi lùn fàn kě sǐ yuán qíng kě jiàng biān chī gè yī bǎi kūn zhī tóu yú biān yì yǐ wéi bīng zú wèi yǒu dào lǐ zhī chà
这句话大意是:二曰流刑,谓论犯可死,原情可降,鞭笞各一百,髡之,投于边裔, 以为兵卒,未有道里之差。
qí bù hé yuǎn pèi zhě nán zǐ cháng tú nǚ zǐ pèi chōng bìng liù nián
这句话大意是:其不合远配者,男子长徒,女子配舂,并六年。
sān yuē xíng zuì jí nài zuì yě
这句话大意是:三曰刑 罪,即耐罪也。
yǒu wǔ suì sì suì sān suì èr suì yī suì zhī chà
这句话大意是:有五岁、四岁、三岁、二岁、一岁之差。
fán wǔ děng
这句话大意是:凡五等。
gè jiā biān yī bǎi
这句话大意是:各加鞭一百。
qí wǔ suì zhě yòu jiā chī bā shí sì suì zhě liù shí sān suì zhě sì shí èr suì zhě èr shí yī suì zhě wú chī
这句话大意是:其 五岁者,又加笞八十,四岁者六十,三岁者四十,二岁者二十,一岁者无笞。
bìng suǒ shū zuǒ xiào ér bù kūn
这句话大意是:并锁 输左校而不髡。
wú bǎo zhě qián zhī
这句话大意是:无保者钳之。
fù rén pèi chōng jí yè tíng zhī
这句话大意是:妇人配舂及掖庭织。
sì yuē biān yǒu yī bǎi bā shí liù shí wǔ shí sì shí zhī chà fán wǔ děng
这句话大意是:四曰鞭,有一百、八十、六十、 五十、四十之差,凡五等。
wǔ yuē zhàng yǒu sān shí èr shí shí zhī chà fán sān děng
这句话大意是:五曰杖,有三十、二十、十之差,凡三等。
dà fán wèi shí wǔ děng
这句话大意是:大凡为十五 等。
dāng jiā zhě shàng jiù cì dāng jiǎn zhě xià jiù cì
这句话大意是:当加者上就次,当减者下就次。
shú zuì jiù yǐ jīn jiē dài yǐ zhōng juàn
这句话大意是:赎罪旧以金,皆代以中绢。
sǐ yī bǎi pǐ liú jiǔ shí èr pǐ xíng wǔ suì qī shí bā pǐ sì suì liù shí sì pǐ sān suì wǔ shí pǐ èr suì sān shí liù pǐ
这句话大意是:死一百匹,流九十 二匹,刑五岁七十八匹,四岁六十四匹,三岁五十匹,二岁三十六匹。
gè tōng biān chī lùn
这句话大意是:各通鞭笞论。
yī suì wú chī zé tōng biān èr shí sì pǐ
这句话大意是:一岁无笞,则通鞭二十四匹。
biān zhàng měi shí shú juàn yì pǐ
这句话大意是:鞭杖每十,赎绢一匹。
zhì biān bǎi zé juàn shí pǐ
这句话大意是:至鞭百,则绢十匹。
wú juàn zhī xiāng jiē zhǔn juàn shōu qián
这句话大意是:无绢之乡, 皆准绢收钱。
zì shú chī shí yǐ shàng zhì sǐ
这句话大意是:自赎笞十已上至死。
yòu wèi shí wǔ děng zhī chà
这句话大意是:又为十五等之差。
dāng jiā jiǎn cì rú zhèng jué fǎ
这句话大意是:当加减次,如正决法。
hé shú zhě wèi liú nèi guān jí jué zhì bǐ shì lǎo xiǎo yān chī bìng guò shī zhī shǔ
这句话大意是:合赎者, 谓流内官及爵秩比视、老小阉痴并过失之属。
fàn fá juàn yì pǐ jí zhàng shí yǐ shàng jiē míng wéi zuì rén
这句话大意是:犯罚绢一匹及杖十已上,皆名为罪人。
dào jí shā rén ér wáng zhě jí xuán míng zhù jí zhēn qí yī fáng pèi yì hù
这句话大意是:盗及杀人而亡者,即悬名注籍,甄其一房配驿户。
zōng shì zé bù zhù dào jí bù rù xī guān bù jiā gōng xíng
这句话大意是:宗室则不注盗,及不入奚官,不 加宫刑。
zì fàn liú zuì yǐ xià hé shú zhě jí fù rén fàn xíng yǐ xià zhū rú dǔ jí lóng cán fēi fàn sǐ zuì jiē sòng xì zhī
这句话大意是:自犯流罪已下合赎者,及妇人犯刑已下,侏儒、笃疾、癃残非犯死罪,皆 颂系之。
zuì xíng nián zhě suǒ wú suǒ yǐ jiā
这句话大意是:罪刑年者锁,无锁以枷。
liú zuì yǐ shàng jiā chǒu xiè
这句话大意是:流罪已上加杻械。
sǐ zuì zhě héng zhī
这句话大意是:死罪者桁之。
jué liú xíng biān chī zhě biān qí bèi
这句话大意是:决流刑鞭笞者, 鞭其背。
wǔ shí yī yì zhí biān rén
这句话大意是:五十,一易执鞭人。
biān shāo jiē yòng shú pí xuē qù lián léng
这句话大意是:鞭鞘皆用熟皮,削去廉棱。
biān chuāng zhǎng yī chǐ
这句话大意是:鞭疮长一尺。
chī zhě chī bì ér bù zhōng yì rén
这句话大意是:笞者笞臂, 而不中易人。
zhàng cháng sān chǐ wǔ cùn dà tóu jìng èr fēn bàn xiǎo tóu jìng yī fēn bàn
这句话大意是:杖长三尺五寸,大头径二分半,小头径一分半。
jué sān shí yǐ xià zhàng zhě zhǎng sì chǐ dà tóu jìng sān fēn xiǎo tóu jìng èr fēn
这句话大意是:决三十已下杖者,长 四尺,大头径三分,小头径二分。
zài guān fàn zuì biān zhàng shí wèi yī fù
这句话大意是:在官犯罪,鞭杖十为一负。
xián jú liù fù wèi yī diàn píng jú bā fù wèi yī diàn fán jú shí fù wèi yī diàn
这句话大意是:闲局六负为一殿,平 局八负为一殿,繁局十负为一殿。
jiā yú diàn zhě fù jì wèi fù yān
现代白话:加于殿者,复计为负呢。
shè rì zé wǔ kù lìng shè jīn jī jí gǔ yú chāng hé mén wài zhī yòu
这句话大意是:赦日,则武库令设金鸡 及鼓于阊阖门外之右。
lēi jí qiú tú yú quē qián zhuā gǔ qiān shēng shì jiā suǒ yān
现代白话:勒集囚徒于阙前,挝鼓千声,释枷锁呢。
yòu liè zhòng zuì shí tiáo yī yuē fǎn nì èr yuē dà nì sān yuē pàn sì yuē jiàng wǔ yuē è nì liù yuē bù dào qī yuē bù jìng bā yuē bù xiào jiǔ yuē bú yì shí yuē nèi luàn
这句话大意是:又列重罪十条:一 曰反逆,二曰大逆,三曰叛,四曰降,五曰恶逆,六曰不道,七曰不敬,八曰不孝, 九曰不义,十曰内乱。
qí fàn cǐ shí zhě bù zài bā yì lùn shú zhī xiàn
这句话大意是:其犯此十者,不在八议论赎之限。
shì hòu fǎ lìng míng shěn kē tiáo jiǎn yào yòu chì shì mén zhī zǐ dì cháng jiǎng xí zhī
这句话大意是:是后法令明审,科条简要, 又敕仕门之子弟常讲习之。
qí rén duō xiǎo fǎ lǜ gài yóu cǐ yě
这句话大意是:齐人多晓法律,盖由此也。
qí bù kě wèi dìng fǎ zhě bié zhì quán lìng èr juǎn yǔ zhī bìng xíng
这句话大意是:其不可为定法者,别制《权 令》二卷,与之并行。
hòu píng qín wáng gāo guī yàn móu fǎn xū yǒu yuē zuì lǜ wú zhèng tiáo yú shì suì yǒu bié tiáo quán gé yǔ lǜ bìng xíng
这句话大意是:后平秦王高归彦谋反,须有约罪,律无正条,于是遂有《别 条权格》,与律并行。
dà lǐ míng fǎ shàng xià bǐ fù yù chū zé fù yī qīng yì yù rù zé fù cóng zhòng fǎ jiān lì yīn zhī wǔ wén chū mò
这句话大意是:大理明法,上下比附,欲出则附依轻议,欲入则附从重法, 奸吏因之,舞文出没。
zhì yú hòu zhǔ quán xìng yòng shì yǒu bù fù zhī zhě yīn zhōng yǐ fǎ
这句话大意是:至于后主,权幸用事,有不附之者,阴中以法。
gāng jì wěn luàn zú zhì yú wáng
这句话大意是:纲纪紊乱, 卒至于亡。
zhōu wén dì zhī yǒu guān zhōng yě bà yè chū jī diǎn zhāng duō quē
这句话大意是:周文帝之有关中也,霸业初基,典章多阙。
dà tǒng yuán nián mìng yǒu sī zhēn zhuó jīn gǔ tōng biàn kě yǐ yì shí zhě wèi èr shí sì tiáo zhī zhì zòu zhī
这句话大意是:大统元年,命有司斟酌今古通变可 以益时者,为二十四条之制,奏之。
qī nián yòu xià shí èr tiáo zhì
这句话大意是:七年,又下十二条制。
shí nián wèi dì mìng shàng shū sū chāo zǒng sān shí liù tiáo gèng sǔn yì wèi wǔ juǎn bān yú tiān xià
这句话大意是:十年,魏帝命尚书苏绰, 总三十六条,更损益为五卷,班于天下。
qí hòu yǐ hé nán zhào sù wèi tíng wèi qīng zhuàn dìng fǎ lǜ
这句话大意是:其后以河南赵肃为廷尉卿,撰定法律。
sù jī sī lěi nián suì gǎn xīn jí ér sǐ
这句话大意是:肃 积思累年,遂感心疾而死。
nǎi mìng sī xiàn dài fū tuò bá dí zhǎng zhī
这句话大意是:乃命司宪大夫拓拔迪掌之。
zhì bǎo dìng sān nián sān yuè gēng zǐ nǎi jiù
这句话大意是:至保定三年三月庚子乃就,。
wèi zhī dà lǜ
这句话大意是:谓之《大律》,。
fán èr shí wǔ piān yī yuē xíng míng
这句话大意是:凡二十五篇:一曰刑名,。
èr yuē fǎ lì
这句话大意是:二曰法例,。
sān yuē sì xiǎng
这句话大意是:三曰祀享,。
sì yuē cháo huì
这句话大意是:四曰朝会,。
wǔ yuē hūn yīn
这句话大意是:五曰婚 姻,。
liù yuē hù jìn
这句话大意是:六曰户禁,。
qī yuē shuǐ huǒ
这句话大意是:七曰水火,。
bā yuē xīng shàn
这句话大意是:八曰兴缮,。
jiǔ yuē wèi gōng
这句话大意是:九曰卫宫,。
shí yuē shì chán
这句话大意是:十曰市廛,。
shí yī yuē dòu jìng
这句话大意是:十一曰斗竞,。
shí èr yuē jié dào
这句话大意是:十二曰 劫盗,。
shí sān yuē zéi pàn
这句话大意是:十三曰贼叛,。
shí sì yuē huǐ wáng
这句话大意是:十四曰毁亡,。
shí wǔ yuē wéi zhì
这句话大意是:十五曰违制,。
shí liù yuē guān jīn
这句话大意是:十六曰关津,。
shí qī yuē zhū hóu
这句话大意是:十七曰诸侯,。
shí bā yuē jiù mù
这句话大意是:十八曰 厩牧,。
shí jiǔ yuē zá fàn
这句话大意是:十九曰杂犯,。
èr shí yuē zhà wěi
这句话大意是:二十曰诈伪,。
èr shí yī yuē qǐng qiú
这句话大意是:二十一曰请求,。
èr shí èr yuē gào yán
这句话大意是:二十二曰告言,。
èr shí sān yuē táo wáng
这句话大意是:二十三曰逃亡,。
èr shí sì yuē xì xùn
这句话大意是:二十四曰系讯,。
èr shí wǔ yuē duàn yù
这句话大意是:二十五曰断狱。
dà fán dìng zuì yī qiān wǔ bǎi sān shí qī tiáo
这句话大意是:大凡定罪一千五百三十七条。
qí zhì zuì yī yuē quán xíng wǔ zì shí zhì wǔ shí
这句话大意是:其制罪,一曰权刑五, 自十至五十。
èr yuē biān xíng wǔ zì liù shí zhì yú bǎi
这句话大意是:二曰鞭刑五,自六十至于百。
sān yuē tú xíng wǔ tú yī nián zhě biān liù shí chī shí
这句话大意是:三曰徒刑五,徒一年者,鞭六十,笞十。
tú èr nián zhě biān qī shí chī èr shí
这句话大意是:徒二年者,鞭七十,笞二十。
tú sān nián zhě biān bā shí chī sān shí
这句话大意是:徒三年者,鞭八十,笞三十。
tú sì nián zhě biān jiǔ shí chī sì shí
这句话大意是:徒四年者,鞭九十,笞 四十。
tú wǔ nián zhě biān yī bǎi chī wǔ shí
这句话大意是:徒五年者,鞭一百,笞五十。
sì yuē liú xíng wǔ liú wèi fú qù huáng jī èr qiān wǔ bǎi lǐ zhě biān yī bǎi chī liù shí
这句话大意是:四曰流刑五,流卫服,去皇畿二千五百里者, 鞭一百,笞六十。
liú yào fú qù huáng jī sān qiān lǐ zhě biān yī bǎi chī qī shí
这句话大意是:流要服,去皇畿三千里者,鞭一百,笞七十。
liú huāng fú qù huáng jī sān qiān wǔ bǎi lǐ zhě biān yī bǎi chī bā shí
这句话大意是:流荒服,去皇畿三 千五百里者,鞭一百,笞八十。
liú zhèn fú qù huáng jī sì qiān lǐ zhě biān yī bǎi chī jiǔ shí
这句话大意是:流镇服,去皇畿四千里者,鞭一百,笞九十。
liú fán fú qù huáng jī sì qiān wǔ bǎi lǐ zhě biān yī bǎi chī yī bǎi
这句话大意是:流蕃 服,去皇畿四千五百里者,鞭一百,笞一百。
wǔ yuē sǐ xíng wǔ yī yuē qìng èr yuē jiǎo sān yuē zhǎn sì yuē xiāo wǔ yuē liè
这句话大意是:五曰死刑五,一曰磬,二曰绞,三曰 斩,四曰枭,五曰裂。
wǔ xíng zhī shǔ gè yǒu wǔ hé èr shí wǔ děng
这句话大意是:五刑之属各有五,合二十五等。
bù lì shí è zhī mù ér zhòng è nì bù dào dà bù jìng bù xiào bú yì nèi luàn zhī zuì
这句话大意是:不立十恶之目,而重恶逆、 不道、大不敬、不孝、不义、内乱之罪。
fán è nì sì zhī sān rì
这句话大意是:凡恶逆,肆之三日。
dào zéi qún gōng xiāng yì jí rù rén jiā zhě shā zhī wú zuì
这句话大意是:盗贼群攻乡邑及入人 家者,杀之无罪。
ruò bào chóu zhě gào yú fǎ ér zì shā zhī bù zuò
这句话大意是:若报仇者,告于法而自杀之,不坐。
jīng wèi dào zhě zhù qí jí
这句话大意是:经为盗者,注其籍。
wéi huáng zōng zé fǒu
这句话大意是:唯皇宗 则否。
fán sǐ zuì jiā ér gǒng liú zuì jiā ér gù tú zuì jiā biān zuì zhì zhàng zuì sàn yǐ dài duàn
这句话大意是:凡死罪枷而拲,流罪枷而梏,徒罪枷,鞭罪桎,杖罪散以待断。
huáng zú jí yǒu jué zhě sǐ zuì yǐ xià suǒ zhī tú yǐ xià sàn zhī
这句话大意是:皇族及有爵 者,死罪已下锁之,徒已下散之。
yù chéng jiāng shā zhě shū qí xìng míng jí qí zuì yú gǒng ér shā zhī shì
这句话大意是:狱成将杀者,书其姓名及其罪于拲而杀之市。
wéi huáng zú yǔ yǒu jué zhě yǐn yù
这句话大意是:唯 皇族与有爵者隐狱。
qí shú zhàng xíng wǔ jīn yī liǎng zhì wǔ liǎng
这句话大意是:其赎杖刑五,金一两至五两。
shú biān xíng wǔ jīn liù liǎng zhì shí liǎng
这句话大意是:赎鞭刑五,金六两至十两。
shú tú xíng wǔ yī nián jīn shí èr liǎng èr nián shí wǔ liǎng sān nián yī jīn èr liǎng sì nián yī jīn wǔ liǎng wǔ nián yī jīn bā liǎng
这句话大意是:赎徒刑五,一年金十 二两,二年十五两,三年一斤二两,四年一斤五两,五年一斤八两。
shú liú xíng yī jīn shí èr liǎng jù yì liù nián bù yǐ yuǎn jìn wèi chà děng
这句话大意是:赎流刑,一斤 十二两,俱役六年,不以远近为差等。
shú sǐ zuì jīn èr jīn
这句话大意是:赎死罪,金二斤。
biān zhě yǐ yī bǎi wéi xiàn
这句话大意是:鞭者以一百为限。
jiā chī zhě hé èr bǎi zhǐ
这句话大意是:加笞者, 合二百止。
yīng jiā biān chī zhě jiē xiān chī hòu biān
这句话大意是:应加鞭笞者,皆先笞后鞭。
fù rén dāng chī zhě tīng yǐ shú lùn
这句话大意是:妇人当笞者,听以赎论。
tú shū zuò zhě jiē rèn qí suǒ néng ér yì shǐ zhī
这句话大意是:徒输作者,皆任其 所能而役使之。
zhàng shí yǐ shàng dāng jiā zhě shàng jiù cì shù mǎn nǎi zuò
这句话大意是:杖十已上,当加者上就次,数满乃坐。
dāng jiǎn zhě sǐ zuì liú fán fú fán fú yǐ xià jù zhì tú wǔ nián
这句话大意是:当减者,死罪流蕃服,蕃服 已下俱至徒五年。
wǔ nián yǐ xià gè yǐ yī děng wèi chà
这句话大意是:五年以下,各以一等为差。
dào zéi jí móu fǎn dà nì jiàng pàn è nì zuì dāng liú zhě jiē zhēn yī fáng pèi wèi zá hù
这句话大意是:盗贼及谋反大逆降叛恶逆罪当流者, 皆甄一房配为杂户。
qí wèi dào zéi shì fā táo wáng zhě xuán míng zhù pèi
这句话大意是:其为盗贼事发逃亡者,悬名注配。
ruò zài fàn tú sān fàn biān zhě yī shēn yǒng pèi xià yì
这句话大意是:若再犯徒、三犯鞭者,一身 永配下役。
yīng shú jīn zhě biān zhàng shí shōu zhōng juàn yì pǐ
这句话大意是:应赎金者,鞭杖十,收中绢一匹。
liú tú zhě yī xiàn suì shōu juàn shí èr pǐ
这句话大意是:流徒者,依限岁收绢十二匹。
sǐ zuì zhě yī bǎi pǐ
这句话大意是:死罪者 一百匹。
qí shú xíng sǐ zuì wǔ xún liú xíng sì xún tú xíng sān xún biān xíng èr xún zhàng xíng yī xún
这句话大意是:其赎刑,死罪五旬,流刑四旬,徒刑三旬,鞭刑二旬,杖刑一旬。
xiàn wài bù shū zhě guī yú fǎ
这句话大意是:限外不 输者,归于法。
pín zhě qǐng ér miǎn zhī
这句话大意是:贫者请而免之。
dà fán dìng fǎ yī qiān wǔ bǎi sān shí qī tiáo bān zhī tiān xià
这句话大意是:大凡定法一千五百三十七条,班之天下。
qí dà lüè zī zhāng tiáo liú kē mì bǐ yú qí fǎ fán ér bú yào
这句话大意是:其大略滋 章,条流苛密,比于齐法,烦而不要。
yòu chū chú fù chóu zhī fǎ fàn zhě yǐ shā lùn
这句话大意是:又初除复仇之法,犯者以杀论。
shí jìn gōng hù jiāng yǒu yì zhì yù kuān zhèng yǐ qǔ rén xīn rán àn yú zhī rén suǒ wěi duō bù chēng zhí
这句话大意是:时晋公护将有异志,欲宽政以取人心,然暗于 知人,所委多不称职。
jì yòng fǎ kuān chí bù zú zhì jiān zǐ dì liáo shǔ jiē qiè nòng qí quán bǎi xìng chóu yuàn kòng gào wú suǒ
这句话大意是:既用法宽弛,不足制奸,子弟僚属,皆窃弄其权,百姓愁怨, 控告无所。
wǔ dì xìng shén míng chá zì zhū hù hòu gōng lǎn wàn jī suī gǔ ròu wú suǒ zòng shè yòng fǎ yán zhèng zhōng wài sù rán
这句话大意是:武帝性甚明察,自诛护后,躬览万机,虽骨肉无所纵舍,用法严正,中 外肃然。
zì wèi jìn xiāng chéng sǐ zuì qí zhòng zhě qī zǐ jiē yǐ bǔ bīng
这句话大意是:自魏、晋相承,死罪其重者,妻子皆以补兵。
wèi lǔ xī liáng zhī rén mò rù míng wéi lì hù
这句话大意是:魏虏西凉之人,没入名为隶 户。
wèi wǔ rù guān lì hù jiē zài dōng wèi hòu qí yīn zhī réng gōng sī yì
这句话大意是:魏武入关,隶户皆在东魏,后齐因之,仍供厮役。
jiàn dé liù nián qí píng hòu dì yù shī qīng diǎn yú xīn guó nǎi zhào fán zhū zá hù xī fàng wèi bǎi xìng
这句话大意是:建德六年,齐平后,帝欲施 轻典于新国,乃诏凡诸杂户,悉放为百姓。
zì shì wú fù zá hù
这句话大意是:自是无复杂户。
qí hòu yòu yǐ qí zhī jiù yù wèi gǎi hūn zhèng zéi dào jiān guǐ pō guāi xiàn zhāng
这句话大意是:其后又以齐之旧欲,未 改昏政,贼盗奸宄,颇乖宪章。
qí nián yòu wèi xíng shū yào zhì yǐ dū zhī
这句话大意是:其年,又为《刑书要制》以督之。
qí dà dǐ chí zhàng qún dào yì pǐ yǐ shàng bù chí zhàng qún dào wǔ pǐ yǐ shàng jiān lín zhǔ zhǎng zì dào èr shí pǐ yǐ shàng dào jí zhà qǐng guān wù sān shí pǐ yǐ shàng zhèng cháng yǐn wǔ hù jí shí dīng yǐ shàng jí de sān qǐng yǐ shàng jiē sǐ
这句话大意是:其大抵持仗群盗 一匹以上,不持仗群盗五匹以上,监临主掌自盗二十匹以上,盗及诈请官物三十匹 以上,正长隐五户及十丁以上及地三顷以上,皆死。
zì yú yī dà lǜ
这句话大意是:自余依《大律》。
yóu shì jiāo zhà pō xi yān
现代白话:由是浇诈颇 息呢。
xuān dì xìng cán rěn bào lì zì zài chǔ èr è qí shū fù qí wáng xiàn jí wáng guǐ yǔ wén xiào bó děng
这句话大意是:宣帝性残忍暴戾,自在储贰,恶其叔父齐王宪及王轨、宇文孝伯等。
jí jí wèi bìng xiān zhū lù yóu shì nèi wài bù ān jù huái wēi jù
这句话大意是:及即位, 并先诛戮,由是内外不安,俱怀危惧。
dì yòu kǒng shī zhòng wàng nǎi xíng kuān fǎ yǐ qǔ zhòng xīn
这句话大意是:帝又恐失众望,乃行宽法,以取众心。
xuān zhèng yuán nián bā yuè zhào zhì jiǔ tiáo xuān xià zhōu jùn
这句话大意是:宣政 元年八月,诏制九条,宣下州郡。
dà xiàng yuán nián yòu xià zhào yuē gāo zǔ suǒ lì xíng shū yào zhì yòng fǎ shēn zhòng qí yī qiē chú zhī
这句话大意是:大象元年,又下诏曰:“高祖所立《刑书要制》, 用法深重,其一切除之。
rán dì huāng yín rì shén è wén qí guò zhū shā wú dù shū chì dà chén
这句话大意是:”然帝荒淫日甚,恶闻其过,诛杀无度,疏斥大臣。
yòu shù xíng sì shè wèi jiān zhě jiē qīng fàn xíng fǎ zhèng lìng bù yī xià wú shì cóng
这句话大意是:又数 行肆赦,为奸者皆轻犯刑法,政令不一,下无适从。
yú shì yòu guǎng xíng shū yào zhì ér gèng jùn qí fǎ wèi zhī xíng jīng shèng zhì
这句话大意是:于是又广《刑书要制》,而更 峻其法,谓之《刑经圣制》。
sù wèi zhī guān yī rì bù zhí zuì zhì xuē chú
这句话大意是:宿卫之官,一日不直,罪至削除。
táo wáng zhě jiē sǐ ér jiā kǒu jí méi
这句话大意是:逃亡者皆死,而家 口籍没。
shàng shū zì wù zhě kē qí zuì
这句话大意是:上书字误者,科其罪。
biān zhàng jiē bǎi èr shí wèi dù míng yuē tiān zhàng
这句话大意是:鞭杖皆百二十为度,名曰天杖。
qí hòu yòu jiā zhì èr bǎi sì shí
这句话大意是:其后又加至二百四 十。
yòu zuò pī lì chē yǐ wēi fù rén
这句话大意是:又作礔历车,以威妇人。
qí jué rén zuì yún yǔ zhàng zhě jí yī bǎi èr shí duō dǎ zhě jí èr bǎi sì shí
这句话大意是:其决人罪,云与杖者,即一百二十,多打者,即二 百四十。
dì jì hān yǐn guò dù cháng zhōng yǐn yǒu xià shì yáng wén yòu bái gōng bó cháng sūn lǎn qiú gē yuē cháo yì zuì mù yì zuì
这句话大意是:帝既酣饮过度,尝中饮,有下士杨文祐白宫伯长孙览,求歌曰:“朝亦醉, 暮亦醉。
rì rì héng cháng zuì zhèng shì rì wú cì
这句话大意是:日日恒常醉,政事日无次。
zhèng yì zòu zhī dì nù mìng cì zhàng èr bǎi sì shí ér zhì sǐ
这句话大意是:”郑译奏之,帝怒,命赐杖二百四十而致死。
hòu gèng lìng zhōng shì huáng fǔ měng gē měng gē yòu fěng jiàn
这句话大意是:后更令中士皇甫猛歌,猛歌又讽谏。
zhèng yì yòu yǐ zòu zhī yòu cì měng zhàng yī bǎi èr shí
这句话大意是:郑译又以奏之,又赐猛杖一百二十。
shì shí xià zì gōng qīng nèi jí fēi hòu xián jiā chuí chǔ shàng xià chóu yuàn
这句话大意是:是时下自 公卿,内及妃后,咸加棰楚,上下愁怨。
jí dì bù yù ér nèi wài lí xīn gè qiú gǒu miǎn
这句话大意是:及帝不豫,而内外离心,各求苟免。
duò gāo zǔ wèi xiāng yòu xíng kuān dà zhī diǎn shān lüè jiù lǜ zuò xíng shū yào zhì
这句话大意是:隋高 祖为相,又行宽大之典,删略旧律,作《刑书要制》。
jì chéng zòu zhī jìng dì xià zhào bān xíng
这句话大意是:既成奏之,静帝下诏颁行。
zhū yǒu fàn zuì wèi kē jué zhě bìng yī zhì chǔ duàn
这句话大意是:诸有犯罪未科决者,并依制处断。
gāo zǔ jì shòu zhōu chán
这句话大意是:高祖既受周禅,。
kāi huáng yuán nián
这句话大意是:开皇元年,。
nǎi zhào shàng shū zuǒ pú yè bó hǎi gōng gāo jiǒng
这句话大意是:乃诏尚书左仆射、勃海公高颎,。
shàng zhù guó pèi gōng zhèng yì
这句话大意是:上柱国、沛公郑译,。
shàng zhù guó qīng hé jùn gōng yáng sù
这句话大意是:上柱国、清河郡公杨素,。
dà lǐ qián shǎo qīng píng yuán xiàn gōng cháng míng
这句话大意是:大理前少卿、平源县公常明,。
xíng bù shì láng bǎo chéng xiàn gōng hán jùn
这句话大意是:刑部侍郎、保城县公韩浚,。
bǐ bù shì láng li è
这句话大意是:比部侍郎李谔,。
jiān kǎo gōng shì láng liǔ xióng liàng děng
这句话大意是:兼考功侍郎柳雄亮等,。
gēng dìng xīn lǜ
这句话大意是:更定新律,。
zòu shàng zhī
这句话大意是:奏上之。
qí xíng míng yǒu wǔ yī yuē sǐ xíng èr yǒu jiǎo yǒu zhǎn
这句话大意是:其刑名有五:一曰死刑 二,有绞,有斩。
èr yuē liú xíng sān yǒu yī qiān lǐ qiān wǔ bǎi lǐ èr qiān lǐ
这句话大意是:二曰流刑三,有一千里、千五百里、二千里。
yīng pèi zhě yī qiān lǐ jū zuò èr nián yī qiān wǔ bǎi lǐ jū zuò èr nián bàn èr qiān lǐ jū zuò sān nián
这句话大意是:应配者,一千里居 作二年,一千五百里居作二年半,二千里居作三年。
yīng zhù jū zuò zhě sān liú jù yì sān nián
这句话大意是:应住居作者,三流俱役三年。
jìn liú jiā zhàng yī bǎi yī děng jiā sān shí
这句话大意是:近流加杖一百,一等加三十。
sān yuē tú xíng wǔ yǒu yī nián yī nián bàn èr nián èr nián bàn sān nián
这句话大意是:三曰徒刑五,有一年、一年半、二年、二年半、三年。
sì yuē zhàng xíng wǔ zì wǔ shí zhì yú bǎi
这句话大意是:四曰杖刑五,自五十至于百。
wǔ yuē chī xíng wǔ zì shí zhì yú wǔ shí
这句话大意是:五曰笞刑五,自十至于五十。
ér juān chú qián dài biān xíng jí xiāo shǒu huán liè zhī fǎ
这句话大意是:而蠲除前代鞭刑及枭首 轘裂之法。
qí liú tú zhī zuì jiē jiǎn zòng qīng
这句话大意是:其流徒之罪皆减纵轻。
wéi dà nì móu fǎn pàn zhě fù zǐ xiōng dì jiē zhǎn jiā kǒu méi guān
这句话大意是:唯大逆谋反叛者,父子兄弟皆斩,家口没官。
yòu zhì shí è zhī tiáo duō cǎi hòu qí zhī zhì ér pō yǒu sǔn yì
这句话大意是:又 置十恶之条,多采后齐之制,而颇有损益。
yī yuē móu fǎn èr yuē móu dà nì sān yuē móu pàn sì yuē è nì wǔ yuē bù dào liù yuē dà bù jìng qī yuē bù xiào bā yuē bù mù jiǔ yuē bú yì shí yuē nèi luàn
这句话大意是:一曰谋反,二曰谋大逆,三曰谋叛,四 曰恶逆,五曰不道,六曰大不敬,七曰不孝,八曰不睦,九曰不义,十曰内乱。
fàn shí è jí gù shā rén yù chéng zhě suī huì shè yóu chú míng
这句话大意是:犯 十恶及故杀人狱成者,虽会赦,犹除名。
qí zài bā yì zhī kē jí guān pǐn dì qī yǐ shàng fàn zuì jiē lì jiǎn yī děng
这句话大意是:其在八议之科及官品第七已上犯罪,皆例 减一等。
qí pǐn dì jiǔ yǐ shàng fàn zhě tīng shú
这句话大意是:其品第九已上犯者,听赎。
yīng shú zhě jiē yǐ tóng dài juàn
这句话大意是:应赎者,皆以铜代绢。
shú tóng yī jīn wèi yī fù fù shí wèi diàn
这句话大意是:赎铜一斤为一负,负十 为殿。
chī shí zhě tóng yī jīn jiā zhì zhàng bǎi zé shí jīn
这句话大意是:笞十者铜一斤,加至杖百则十斤。
tú yī nián shú tóng èr shí jīn měi děng zé jiā tóng shí jīn sān nián zé liù shí jīn yǐ
现代白话:徒一年,赎铜二十斤,每等则加铜十斤, 三年则六十斤了。
liú yī qiān lǐ shú tóng bā shí jīn měi děng zé jiā tóng shí jīn èr qiān lǐ zé bǎi jīn yǐ
现代白话:流一千里,赎铜八十斤,每等则加铜十斤,二千里则百斤了。
èr sǐ jiē shú tóng bǎi èr shí jīn
这句话大意是:二 死皆赎铜百二十斤。
fàn sī zuì yǐ guān dāng tú zhě wǔ pǐn yǐ shàng yī guān dāng tú èr nián
这句话大意是:犯私罪以官当徒者,五品已上,一官当徒二年;。
jiǔ pǐn yǐ shàng yī guān dāng tú yī nián
这句话大意是:九品已上,一 官当徒一年;。
dāng liú zhě sān liú tóng bǐ tú sān nián
这句话大意是:当流者,三流同比徒三年。
ruò fàn gōng zuì zhě tú gè jiā yī nián dāng liú zhě gè jiā yī děng
这句话大意是:若犯公罪者,徒各加一年,当流者各加一 等。
qí lèi tú guò jiǔ nián zhě liú èr qiān lǐ
这句话大意是:其累徒过九年者,流二千里。
dìng qì zhào bān zhī yuē dì wáng zuò fǎ yán gé bù tóng qǔ shì yú shí gù yǒu sǔn yì
这句话大意是:定讫,诏颁之曰:“帝王作法,沿革不同,取适于时,故有损益。
fu jiǎo yǐ zhì bì zhǎn zé shū xíng chú è zhī tǐ yú sī yǐ jí
这句话大意是:夫绞以致毙, 斩则殊刑,除恶之体,于斯已极。
xiāo shǒu huán shēn yì wú suǒ qǔ bù yì chéng sù zhī lǐ tú biǎo ān rěn zhī huái
这句话大意是:枭首轘身,义无所取,不益惩肃之理,徒表安忍 之怀。
biān zhī wèi yòng cán bāo fū tǐ chè gǔ qīn jī kù jūn jī qiè
这句话大意是:鞭之为用,残剥肤体,彻骨侵肌,酷均脔切。
suī yún yuǎn gǔ zhī shì shì guāi rén zhě zhī xíng xiāo huán jí biān bìng lìng qù yě
这句话大意是:虽云远古之式,事乖仁者之刑, 枭轘及鞭,并令去也。
guì lì dài zhī shū bù dàng tú fá guǎng xuān miǎn zhī yìn páng jí zhū qīn
这句话大意是:贵砺带之书,不当徒罚,广轩冕之荫,旁及诸亲。
liú yì liù nián gǎi wéi wǔ zài xíng tú wǔ suì biàn cóng sān sì
这句话大意是:流役六年, 改为五载,刑徒五岁,变从三祀。
qí yú yǐ qīng dài zhòng huà sǐ wéi shēng tiáo mù shén duō bèi yú jiǎn cè
这句话大意是:其余以轻代重,化死为生,条目甚多,备于简策。
yi bān zhū hǎi nèi wéi shí guǐ fàn zá gé yán kē bìng yi chú xuē
这句话大意是:宜班诸海内,为时轨范,杂格严科,并宜除削。
xiān shī fǎ lìng yù rén wú fàn zhī xīn guó yǒu cháng xíng zhū ér bù nù zhī yì
这句话大意是:先施法令,欲人无犯之心,国有常 刑,诛而不怒之义。
cuò ér bù yòng shù huò fēi yuǎn wàn fāng bǎi bì zhī wú cǐ huái
现代白话:措而不用,庶或非远,万方百辟,知我此怀。
zì qián dài xiāng chéng yǒu sī xùn kǎo jiē yǐ fǎ wài
这句话大意是:”自前代相承, 有司讯考,皆以法外。
huò yǒu yòng dà bàng shù zhàng chē fú xié dǐ yā huái zhàng guàng zhī shǔ chu dú bèi zhì duō suǒ wū fú
这句话大意是:或有用大棒束杖,车辐鞋底,压踝杖桄之属,楚毒备至,多 所诬伏。
suī wén zhì yú fǎ ér měi yǒu wǎng làn mò néng zì lǐ
这句话大意是:虽文致于法,而每有枉滥,莫能自理。
zhì shì jǐn chú kē cǎn zhī fǎ xùn qiú bù dé guò èr bǎi jiā zhàng dà xiǎo xián wèi zhī chéng pǐn xíng zhàng zhě bù dé yì rén
这句话大意是:至是尽除苛惨之法,讯囚不得过二 百,枷杖大小,咸为之程品,行杖者不得易人。
dì yòu yǐ lǜ lìng chū xíng rén wèi zhī jìn gù fàn fǎ zhě zhòng
这句话大意是:帝又以律令初行,人未知禁,故犯 法者众。
yòu xià lì chéng kē zhèng zhī hòu wu duàn liàn yǐ zhì rén zuì
这句话大意是:又下吏承苛政之后,务锻炼以致人罪。
nǎi zhào shēn chì sì fāng dūn lǐ cí sòng
这句话大意是:乃诏申敕四方,敦理辞讼。
yǒu wǎng qū xiàn bù lǐ zhě lìng yǐ cì jīng jùn jí zhōu zhì shěng réng bù lǐ nǎi yì què shēn sù
这句话大意是:有枉屈 县不理者,令以次经郡及州,至省仍不理,乃诣阙申诉。
yǒu suǒ wèi qiè tīng wō dēng wén gǔ yǒu sī lù zhuàng zòu zhī
这句话大意是:有所未惬,听挝登闻鼓, 有司录状奏之。
dì yòu měi jì qīn lù qiú tú
这句话大意是:帝又每季亲录囚徒。
cháng yǐ qiū fēn zhī qián xǐng yuè zhū zhōu shēn zòu zuì zhuàng
这句话大意是:常以秋分之前,省阅诸州申奏罪状。
sān nián yīn lǎn xíng bù zòu duàn yù shù yóu zhì wàn tiáo
这句话大意是:三年,因览刑部奏, 断狱数犹至万条。
yǐ wéi lǜ shàng yán mì gù rén duō xiàn zuì
这句话大意是:以为律尚严密,故人多陷罪。
yòu chì sū wēi niú hóng děng gēng dìng xīn lǜ
这句话大意是:又敕苏威、牛弘等,更定新律。
chú sǐ zuì bā shí yī tiáo liú zuì yī bǎi wǔ shí sì tiáo tú zhàng děng qiān yú tiáo dìng liú wéi wǔ bǎi tiáo
这句话大意是:除 死罪八十一条,流罪一百五十四条,徒杖等千余条,定留唯五百条。
fán shí èr juǎn
这句话大意是:凡十二卷。
yī yuē míng lì èr yuē wèi jìn sān yuē zhí zhì sì yuē hù hūn wǔ yuē jiù kù liù yuē shàn xìng qī yuē zéi dào bā yuē dòu sòng jiǔ yuē zhà wěi shí yuē zá lǜ shí yī yuē bǔ wáng shí èr yuē duàn yù
这句话大意是:一 曰名例,二曰卫禁,三曰职制,四曰户婚,五曰厩库,六曰擅兴,七曰贼盗,八曰 斗讼,九曰诈伪,十曰杂律,十一曰捕亡,十二曰断狱。
zì shì xíng wǎng jiǎn yào shū ér bù shī
这句话大意是:自是刑网简要,疏而不失。
yú shì zhì lǜ bó shì dì zǐ yuán
这句话大意是:于是置律博士弟子员。
duàn jué dà yù jiē xiān dié míng fǎ dìng qí zuì míng rán hòu yī duàn
这句话大意是:断决大狱,皆先牒明法,定其罪名,然后依断。
wǔ nián shì guān mù róng tiān yuǎn jiū dū du tián yuán mào qǐng yì cāng shì shí ér shǐ píng xiàn lǜ shēng fǔ ēn wǔ wén xiàn tiān yuǎn suì gèng fǎn zuò
这句话大意是:五年,侍官 慕容天远纠都督田元冒请义仓,事实,而始平县律生辅恩舞文陷天远,遂更反坐。
dì wén zhī nǎi xià zhào yuē rén mìng zhī zhòng xuán zài lǜ wén kān dìng kē tiáo bǐ lìng yì xiǎo
这句话大意是:帝闻之,乃下诏曰:“人命之重,悬在律文,刊定科条,俾令易晓。
fēn guān mìng zhí héng xuǎn xún lì xiǎo dà zhī yù lǐ wú yí chuǎn
这句话大意是:分官命职,恒 选循吏,小大之狱,理无疑舛。
ér yīn xí wǎng dài bié zhì lǜ guān bào pàn zhī rén tuī qí wéi shǒu
这句话大意是:而因袭往代,别置律官,报判之人,推其为首。
shā shēng zhī bǐng cháng wěi xiǎo rén xíng fá suǒ yǐ wèi qīng wēi fú suǒ yǐ wàng zuò wéi zhèng zhī shī mò dà yú sī
现代白话:杀 生之柄,常委品行较差的人,刑罚所以未清,威福所以妄作,为政之失,莫大于斯。
qí dà lǐ lǜ bó shì shàng shū xíng bù cáo míng fǎ zhōu xiàn lǜ shēng bìng kě tíng fèi
这句话大意是:其大理 律博士、尚书刑部曹明法、州县律生,并可停废。
zì shì zhū cáo jué shì jiē lìng jù xiě lǜ wén duàn zhī
这句话大意是:”自是诸曹决事,皆令具写律文 断之。
liù nián chì zhū zhōu zhǎng shǐ yǐ xià xíng cān jūn yǐ shàng bìng lìng xí lǜ jí jīng zhī rì shì qí tōng bù
这句话大意是:六年,敕诸州长史已下,行参军已上,并令习律,集京之日,试其通不。
yòu zhào miǎn wèi jiǒng wáng qiān sī mǎ xiāo nán sān dào nì rén jiā kǒu zhī pèi méi zhě xī guān chóu shú shǐ wèi biān hù
这句话大意是:又 诏免尉迥、王谦、司马消难三道逆人家口之配没者,悉官酬赎,使为编户。
yīn chú nú lù xiāng zuò zhī fǎ yòu mìng zhū zhōu qiú yǒu chǔ sǐ bù dé chí yì xíng jué
这句话大意是:因除孥 戮相坐之法,又命诸州囚有处死,不得驰驿行决。
gāo zǔ xìng cāi jì sù bú yuè xué jì rèn zhì ér huò dà wèi yīn yǐ wén fǎ zì jīn míng chá lín xià
这句话大意是:高祖性猜忌,素不悦学,既任智而获大位,因以文法自矜,明察临下。
héng lìng zuǒ yòu chān shì nèi wài yǒu xiǎo guò shī zé jiā yǐ zhòng zuì
这句话大意是:恒令左 右觇视内外,有小过失,则加以重罪。
yòu huàn lìng shǐ zāng wū yīn sī shǐ rén yǐ qián bó yí zhī de fàn lì zhǎn
这句话大意是:又患令史赃污,因私使人以钱帛遗之,得犯 立斩。
měi yú diàn tíng dǎ rén yī rì zhī zhōng huò zhì shù sì
这句话大意是:每于殿廷打人,一日之中,或至数四。
cháng nù wèn shì huī chǔ bù shèn jí mìng zhǎn zhī
这句话大意是:尝怒问事挥楚不甚,即命斩之。
shí nián shàng shū zuǒ pú yè gāo jiǒng zhì shū shì yù shǐ liǔ yù děng jiàn yǐ wéi cháo táng fēi shā rén zhī suǒ diàn tíng fēi jué fá zhī de
这句话大意是:十年, 尚书左仆射高颎、治书侍御史柳彧等谏,以为朝堂非杀人之所,殿庭非决罚之地。
dì bù nà
这句话大意是:帝不纳。
jiǒng děng nǎi jǐn yì cháo táng qǐng zuì yuē bì xià zǐ yù qún shēng wu zài qù bì ér bǎi xìng wú zhī fàn zhě bù xī zhì bì xià jué fá guò yán
这句话大意是:颎等乃尽诣朝堂请罪,曰:“陛下子育群生,务在去弊,而百姓无知,犯 者不息,致陛下决罚过严。
jiē chén děng bù néng yǒu suǒ bì yì qǐng zì tuì píng yǐ bì xián lù
这句话大意是:皆臣等不能有所裨益,请自退屏,以避贤路。
dì yú shì gù wèi lǐng zuǒ yòu dū du tián yuán yuē wú zhàng zhòng hu
现代白话:”帝于是 顾谓领左右都督田元曰:“我杖重吗?
yuán yuē zhòng
这句话大意是:”元曰:“重。
dì wèn qí zhuàng yuán jǔ shǒu yuē bì xià zhàng dà rú zhǐ chuí chǔ rén sān shí zhě bǐ cháng zhàng shù bǎi gù duō zhì sǐ
这句话大意是:”帝问其状,元举手曰: “陛下杖大如指,棰楚人三十者,比常杖数百,故多致死。
dì bù yì nǎi lìng diàn nèi qù zhàng yù yǒu jué fá gè fù suǒ yóu
这句话大意是:”帝不怿,乃令殿内去 杖,欲有决罚,各付所由。
hòu chǔ zhōu xíng cān jūn li jūn cái shàng yán dì chǒng gāo jiǒng guò shèn shàng dà nù mìng zhàng zhī ér diàn nèi wú zhàng suì yǐ mǎ biān chī shā zhī
这句话大意是:后楚州行参军李君才上言帝宠高颎过甚,上大怒,命杖 之,而殿内无杖,遂以马鞭笞杀之。
zì shì diàn nèi fù zhì zhàng
这句话大意是:自是殿内复置杖。
wèi jǐ nù shén yòu yú diàn tíng shā rén bīng bù shì lǎng féng jī gù jiàn dì bù cóng jìng yú diàn tíng xíng jué
这句话大意是:未几怒甚,又于殿庭杀人, 兵部侍朗冯基固谏,帝不从,竟于殿庭行决。
dì yì xún huǐ xuān wèi féng jī ér nù qún liáo zhī bù jiàn zhě
这句话大意是:帝亦寻悔,宣慰冯基,而怒群僚之不 谏者。
shí èr nián dì yǐ yòng lǜ zhě duō zhì chuǎn bó zuì tóng lùn yì
这句话大意是:十二年,帝以用律者多致踳驳,罪同论异。
zhào zhū zhōu sǐ zuì bù dé biàn jué xī yí dà lǐ àn fù shì jìn rán hòu shàng shěng zòu cái
这句话大意是:诏诸州死罪不得便决,悉移大理 案覆,事尽然后上省奏裁。
shí sān nián gǎi tú jí liú bìng wèi pèi fáng
这句话大意是:十三年,改徒及流并为配防。
shí wǔ nián zhì sǐ zuì zhě sān zòu ér hòu jué
这句话大意是:十五年制,死罪者三奏而 后决。
shí liù nián yǒu sī zòu hé chuān cāng sù shǎo qī qiān dàn mìng hú lǜ xiào qīng jū wèn qí shì yǐ wéi zhǔ diǎn suǒ qiè
这句话大意是:十六年,有司奏合川仓粟少七千石,命斛律孝卿鞫问其事,以为主典所窃。
fù lìng xiào qīng chí yì zhǎn zhī méi qí jiā wèi nú bì zhōu sù yǐ tián zhī
这句话大意是:复令孝卿驰驿斩之,没其家为奴婢,鬻粟以填之。
shì hòu dào biān liáng zhě yī shēng yǐ shàng jiē sǐ jiā kǒu méi guān
这句话大意是:是后盗边粮者,一升已上皆死, 家口没官。
shàng yòu yǐ diǎn lì jiǔ jū qí zhí sì qíng wèi jiān
这句话大意是:上又以典吏久居其职,肆情为奸。
zhū zhōu xiàn zuǒ shǐ sān nián yī dài jīng rèn zhě bù dé zhòng jū zhī
这句话大意是:诸州县佐史,三年一代,经任者不得 重居之。
shí qī nián zhào yòu yǐ suǒ zài guān rén bù xiāng jìng dàn duō zì kuān zòng shì nán kè jǔ
这句话大意是:十七年,诏又以所在官人,不相敬惮,多自宽纵,事难克举。
zhū yǒu diàn shī suī bèi kē tiáo huò jù lǜ nǎi qīng lùn qíng zé zhòng bù jí jué zuì wú yǐ chéng sù
这句话大意是:诸有殿失, 虽备科条,或据律乃轻,论情则重,不即决罪,无以惩肃。
qí zhū sī shǔ guān ruò yǒu qiān fàn tīng yú lǜ wài zhēn zhuó jué zhàng
这句话大意是:其诸司属官,若有愆犯, 听于律外斟酌决杖。
yú shì shàng xià xiāng qū dié xíng chuí chǔ yǐ cán bào wèi gàn néng yǐ shǒu fǎ wèi nuò ruò
这句话大意是:于是上下相驱,迭行棰楚,以残暴为干能,以守法为懦弱。
shì shí dì yì měi shàng cǎn jí ér jiān huí bù zhǐ jīng shì bái rì gōng xíng chè dào rén jiān qiáng dào yì wǎng wǎng ér yǒu
这句话大意是:是时帝意每尚惨急,而奸回不止,京市白日,公行掣盗,人间强盗,亦往往而 有。
dì huàn zhī wèn qún chén duàn jìn zhī fǎ yáng sù děng wèi jí yán dì yuē zhèn zhī zhī yǐ
现代白话:帝患之,问群臣断禁之法,杨素等未及言,帝曰:“朕知之了。
zhào yǒu néng jiū gào zhě méi zéi jiā chǎn yè yǐ shǎng jiū rén
这句话大意是:”诏有能纠告 者,没贼家产业,以赏纠人。
shí yuè zhī jiān nèi wài níng xī
这句话大意是:时月之间,内外宁息。
qí hòu wú lài zhī tú hou fù rén zǐ dì chū lù zhě ér gù yí wù yú qí qián ǒu shí qǔ zé qín yǐ sòng guān ér qǔ qí shǎng
这句话大意是:其后无赖之徒,候富人子弟出 路者,而故遗物于其前,偶拾取则擒以送官,而取其赏。
dà dǐ bèi xiàn zhě shén zhòng
这句话大意是:大抵被陷者甚众。
dì zhī zhī nǎi mìng dào yī qián yǐ shàng jiē qì shì
这句话大意是:帝知之, 乃命盗一钱已上皆弃市。
xíng lǚ jiē yàn qǐ zǎo sù tiān xià lǐn lǐn yān
现代白话:行旅皆晏起早宿,天下懔懔呢。
cǐ hòu yòu dìng zhì xíng shǔ qǔ yī qián yǐ shàng wén jiàn bù gào yán zhě zuò zhì sǐ
这句话大意是:此后又定制,行署取一钱 已上,闻见不告言者,坐至死。
zì cǐ sì rén gòng dào yī cuī jué sān rén tóng qiè yī guā shì fā jí shí xíng jué
这句话大意是:自此四人共盗一榱桷,三人同窃一瓜,事发即时行 决。
yǒu shù rén jié zhí shì ér wèi zhī yuē wú qǐ qiú cái zhě yá
现代白话:有数人劫执事而谓之曰:“我岂求财者邪?
dàn wèi wǎng rén lái ěr
这句话大意是:但为枉人来耳。
ér wèi wǒ zòu zhì zūn zì gǔ yǐ lái tǐ guó lì fǎ wèi yǒu dào yī qián ér sǐ yě
这句话大意是:而为我奏至尊,自 古以来,体国立法,未有盗一钱而死也。
ér bù wéi wǒ yǐ wén wú gèng lái ér shǔ wú lèi yǐ
现代白话:而不为我以闻,我更来,而属无类了。
dì wén zhī wèi tíng dào qǔ yī qián qì shì zhī fǎ
这句话大意是:” 帝闻之,为停盗取一钱弃市之法。
dì cháng fā nù liù yuè bàng shā rén
这句话大意是:帝尝发怒,六月棒杀人。
dà lǐ shǎo qīng zhào chāo gù zhēng yuē jì xià zhī yuè tiān dì chéng zhǎng shù lèi
这句话大意是:大理少卿赵绰固争曰:“季夏之月,天地成长庶类。
bù kě yǐ cǐ shí zhū shā
现代白话:不能够此时诛杀。
dì bào yuē liù yuè suī yuē shēng zhǎng cǐ shí bì yǒu léi tíng
这句话大意是:”帝报曰:“六月虽曰生长,此时必有雷霆。
tiān dào jì yú yán yáng zhī shí zhèn qí wēi nù wǒ zé tiān ér xíng yǒu hé bù kě
这句话大意是:天道既于炎阳之时 震其威怒,我则天而行,有何不可!
suì shā zhī
这句话大意是:”遂杀之。
dà lǐ zhǎng gù lái kuàng shàng fēng shì yán dà lǐ guān sī ēn kuān
这句话大意是:大理掌固来旷上封事,言大理官司 恩宽。
dì yǐ kuàng wèi zhōng zhí qiǎn měi dàn yú wǔ pǐn xíng zhōng cān jiàn
这句话大意是:帝以旷为忠直,遣每旦于五品行中参见。
kuàng yòu gào shǎo qīng zhào chāo làn miǎn tú qiú dì shǐ xìn chén tuī yàn chū wú ē qǔ
这句话大意是:旷又告少卿赵绰滥免徒囚,帝使信 臣推验,初无阿曲。
dì yòu nù kuàng mìng zhǎn zhī
这句话大意是:帝又怒旷,命斩之。
chāo yīn gù zhēng yǐ wéi kuàng bù hé sǐ
这句话大意是:绰因固争,以为旷不合死。
dì nǎi fú yī rù gé chāo yòu jiǎo yán chén gèng bù lǐ kuàng zì yǒu tā shì wèi jí zòu wén
这句话大意是:帝乃拂衣入阁, 绰又矫言,臣更不理旷,自有他事未及奏闻。
dì mìng yǐn rù gē chāo zài bài qǐng yuē chén yǒu sǐ zuì sān
这句话大意是:帝命引入合,绰再拜请曰:“臣有死 罪三。
chén wèi dà lǐ shǎo qīng bù néng zhì yù zhǎng gù shǐ kuàng chù guà tiān xíng sǐ zuì yī yě
这句话大意是:臣为大理少卿,不能制驭掌固,使旷触挂天刑,死罪一也。
qiú bù hé sǐ ér chén bù néng sǐ zhēng sǐ zuì èr yě
这句话大意是:囚不合死,而臣 不能死争,死罪二也。
chén běn wú tā shì ér wàng yán qiú rù sǐ zuì sān yě
这句话大意是:臣本无他事,而妄言求入,死罪三也。
dì jiě yán
这句话大意是:”帝解颜。
huì xiàn huáng hòu zài zuò dì cì chāo èr jīn bēi jiǔ yǐn qì bìng yǐ bēi cì zhī
这句话大意是:会献皇后 在坐,帝赐绰二金杯酒,饮讫,并以杯赐之。
kuàng yīn miǎn sǐ pèi tú guǎng zhōu
这句话大意是:旷因免死,配徒广州。
dì yǐ nián líng wǎn mù yóu chóng shàng fú dào yòu sù xìn guǐ shén
这句话大意是:帝以年龄晚暮,尤崇尚佛道,又素信鬼神。
èr shí nián zhào shā mén dào shì huài fó xiàng tiān zūn bǎi xìng huài yuè dú shén xiàng jiē yǐ è nì lùn
这句话大意是:二十年,诏沙门道士坏佛像天尊, 百姓坏岳渎神像,皆以恶逆论。
dì cāi jì èr cháo chén liáo yòng fǎ yóu jùn
这句话大意是:帝猜忌,二朝臣僚,用法尤峻。
yù shǐ jiān shī yú yuán zhèng rì bù hé wǔ guān yī jiàn zhī bù qí zhě huò yǐ bái dì dì wèi zhī yuē ěr wèi yù shǐ hé zòng shè zì yóu
现代白话:御史监师,于元正 日不劾武官衣剑之不齐者,或以白帝,帝谓之曰:“你为御史,何纵舍自由。
mìng shā zhī
这句话大意是:”命 杀之。
jiàn yì dài fū máo sī zǔ jiàn yòu shā zhī
这句话大意是:谏议大夫毛思祖谏,又杀之。
zuǒ lǐng jūn fǔ zhǎng shǐ kǎo xiào bù píng jiāng zuò sì chéng yǐ jiàn mài dāng chí wǎn wǔ kù lìng yǐ shǔ tíng huāng wú dú gū shī yǐ shòu fán kè yīng wǔ dì chá zhī bìng qīn lín zhǎn jué
这句话大意是:左领军府长史考校不平,将作寺丞以谏麦筜迟 晚,武库令以署庭荒芜,独孤师以受蕃客鹦鹉,帝察知,并亲临斩决。
rén shòu zhōng yòng fǎ yì jùn dì jì xǐ nù bù héng bù fù yī zhǔn kē lǜ
这句话大意是:仁寿中,用法益峻,帝既喜怒不恒,不复依准科律。
shí yáng sù zhèng bèi wěi rèn sù yòu bǐng xìng gāo xià gōng qīng gǔ lì bù gǎn cuò yán
这句话大意是:时杨素正被委任,素又禀 性高下,公卿股栗,不敢措言。
sù yú hóng lú shǎo qīng chén yán bù píng jīng fán kè guǎn tíng zhōng yǒu mǎ shǐ yòu zhù pū zhān shàng chū pú
这句话大意是:素于鸿胪少卿陈延不平,经蕃客馆,庭中有马屎, 又庶仆毡上樗蒲。
xuán yǐ bái dì dì dà nù yuē zhǔ kè lìng bù sǎ sǎo tíng nèi zhǎng gù yǐ sī xì wū bài guān zhān zuì zhuàng hé yǐ jiā cǐ
现代白话:旋以白帝,帝大怒曰:“主客令不洒扫庭内,掌固以私戏污败官 毡,罪状凭什么加此!
jiē yú xī shì bàng shā ér bǎng chuí chén yán dài zhì yú bì
这句话大意是:”皆于西市棒杀,而榜棰陈延,殆至于毙。
dà lǐ sì chéng yáng yuǎn liú zi tōng děng xìng ài shēn wén měi suí yá zòu yù néng chéng shùn dì zhǐ
这句话大意是:大理寺丞杨远、刘 子通等,性爱深文,每随牙奏狱,能承顺帝旨。
dì dà yuè bìng qiǎn yú diàn tíng sān pǐn xíng zhōng gòng fèng měi yǒu zhào yù zhuān shǐ zhǔ zhī
这句话大意是:帝大悦,并遣于殿庭三品行中供奉, 每有诏狱,专使主之。
hou dì suǒ bù kuài zé àn yǐ zhòng dǐ wú shū zuì ér sǐ zhě bù kě shèng yuán
这句话大意是:候帝所不快,则案以重抵,无殊罪而死者,不可胜原。
yuǎn yòu néng fù yáng sù měi yú tú zhōng jiē hou ér yǐ qiú míng bái zhī jiē suí sù suǒ wéi qīng zhòng
这句话大意是:远又 能附杨素,每于途中接候,而以囚名白之,皆随素所为轻重。
qí lín zhōng fù shì zhě mò bù tú zhōng hū wang yǎng tiān ér kū
这句话大意是:其临终赴市者,莫不 途中呼枉,仰天而哭。
yuè gōng sù wǔ nòng cháo quán dì yì bù zhī néng xī
这句话大意是:越公素侮弄朝权,帝亦不之能悉。
yáng dì jí wèi yǐ gāo zǔ jìn wǎng shēn kè yòu chì xiū lǜ lìng chú shí è zhī tiáo
这句话大意是:炀帝即位,以高祖禁网深刻,又敕修律令,除十恶之条。
shí dòu chēng jiē xiǎo jiù èr bèi qí shú tóng yì jiā èr bèi wèi chà
这句话大意是:时斗称皆小旧二倍, 其赎铜亦加二倍为差。
zhàng bǎi zé sān shí jīn yǐ
现代白话:杖百则三十斤了。
tú yī nián zhě liù shí jīn měi děng jiā sān shí jīn wèi chà sān nián zé yī bǎi bā shí jīn yǐ
现代白话:徒一年者六十斤,每等加三十斤为差,三 年则一百八十斤了。
liú wú yì děng shú èr bǎi sì shí jīn
这句话大意是:流无异等,赎二百四十斤。
èr sǐ tóng shú sān bǎi liù shí jīn
这句话大意是:二死同赎三百六十斤。
qí shí bù yì
这句话大意是:其实不异。
kāi huáng jiù zhì mén zǐ dì bù dé jū sù wèi jìn shì zhī guān
这句话大意是:开皇旧制,X门子弟,不得居宿卫近侍之官。
xiān shì xiāo yán yǐ pàn zhū cuī jūn chāo zuò lián shù rén yǒng shì jiā kǒu jí mò
这句话大意是:先是萧严以叛诛,崔君绰坐连庶人勇 事,家口籍没。
yán yǐ zhōng gōng gù jūn chāo yuán nǚ rù gōng ài xìng dì nǎi xià zhào gé qián zhì yuē zuì bù jí sì jì hóng zhì xiào zhī dào ēn yóu yì duàn yǐ quàn shì jūn zhī jié
这句话大意是:严以中宫故,君绰缘女入宫爱幸,帝乃下诏革前制曰:“罪不及嗣, 既弘至孝之道,恩由义断,以劝事君之节。
gù yáng fù cóng lù mí jiàn shū xiàng zhī chéng jì bù lì xūn wú yù dīng gōng zhī huò yòng néng shù shēng wǎng dài yí fàn jiāng lái
这句话大意是:故羊鲋从戮,弥见叔向之诚,季布立勋, 无预丁公之祸,用能树声往代,贻范将来。
zhèn xū jǐ wéi zhèng sī zūn jiù diǎn tuī xīn dài wù měi cóng kuān zhèng
这句话大意是:朕虚己为政,思遵旧典,推心待物,每 从宽政。
liù wèi chéng xiàng měi jué hán hóng yī shěng yǎn dé shén fēi wèi yě
这句话大意是:六位成象,美厥含弘,一眚掩德,甚非谓也。
zhū fàn zuì bèi lù zhī mén qī yǐ xià qīn réng lìng hé shì tīng yù sù wèi jìn shì zhī guān
这句话大意是:诸犯罪被戮之门,期已下亲, 仍令合仕,听预宿卫近侍之官。
sān nián xīn lǜ chéng
这句话大意是:三年,新律成。
fán wǔ bǎi tiáo wèi shí bā piān
这句话大意是:凡五百条,为十八篇。
zhào shī xíng zhī wèi zhī dà yè lǜ
这句话大意是:诏施行之,谓之《大业律》。
yī yuē míng lì
这句话大意是:一曰名例,。
èr yuē wèi gōng
这句话大意是:二曰卫宫,。
sān yuē wéi zhì
这句话大意是:三曰违制,。
sì yuē qǐng qiú
这句话大意是:四曰请求,。
wǔ yuē hù
这句话大意是:五曰户,。
liù yuē hūn
这句话大意是:六曰婚,。
qī yuē shàn xìng
这句话大意是:七曰擅兴,。
bā yuē gào hé
这句话大意是:八曰告劾,。
jiǔ yuē zéi
这句话大意是:九曰贼,。
shí yuē dào
这句话大意是:十曰盗,。
shí yī yuē dòu
这句话大意是:十一曰斗,。
shí èr yuē bǔ wáng
这句话大意是:十二曰捕亡,。
shí sān yuē cāng kù
这句话大意是:十三曰仓库,。
shí sì yuē jiù mù
这句话大意是:十四曰厩牧,。
shí wǔ yuē guān shì
这句话大意是:十五曰关市,。
shí liù yuē zá
这句话大意是:十六曰 杂,。
shí qī yuē zhà wěi
这句话大意是:十七曰诈伪,。
shí bā yuē duàn yù
这句话大意是:十八曰断狱。
qí wǔ xíng zhī nèi jiàng cóng qīng diǎn zhě èr bǎi yú tiáo
这句话大意是:其五刑之内,降从轻典者,二百余条。
qí jiā zhàng jué fá xùn qiú zhī zhì bìng qīng yú jiù
这句话大意是:其枷杖决罚 讯囚之制,并轻于旧。
shì shí bǎi xìng jiǔ yàn yán kè xǐ yú xíng kuān
这句话大意是:是时百姓久厌严刻,喜于刑宽。
hòu dì nǎi wài zhēng sì yí nèi qióng shì yù bīng gé suì dòng fù liǎn zī fán
这句话大意是:后帝乃外征四夷,内穷嗜欲, 兵革岁动,赋敛滋繁。
yǒu sī jiē lín shí pò xié gǒu qiú jì shì xiàn zhāng xiá qì huì lù gōng xíng qióng rén wú gào jù wèi dào zéi
这句话大意是:有司皆临时迫胁,苟求济事,宪章遐弃,贿赂公行,穷人无 告,聚为盗贼。
dì nǎi gēng lì yán xíng chì tiān xià qiè dào yǐ shàng zuì wú qīng zhòng bù dài wén zòu jiē zhǎn
这句话大意是:帝乃更立严刑,敕天下窃盗已上,罪无轻重,不待闻奏,皆斩。
bǎi xìng zhuǎn xiāng qún jù gōng piāo chéng yì zhū fá bù néng jìn
这句话大意是:百 姓转相群聚,攻剽城邑,诛罚不能禁。
dì yǐ dào zéi bù xī nǎi yì sì yín xíng
这句话大意是:帝以盗贼不息,乃益肆淫刑。
jiǔ nián yòu zhào wèi dào zhě jí mò qí jiā
这句话大意是:九年,又诏为 盗者籍没其家。
zì shì qún zéi dà qǐ jùn xiàn guān rén yòu gè zhuān wēi fú shēng shā rèn qíng yǐ
现代白话:自是群贼大起,郡县官人,又各专威福,生杀任情了。
jí yáng xuán gǎn fǎn dì zhū zhī zuì jí jiǔ zú
这句话大意是:及杨玄感反, 帝诛之,罪及九族。
qí yóu zhòng zhě xíng huán liè xiāo shǒu zhī xíng
这句话大意是:其尤重者,行轘裂枭首之刑。
huò zhé ér shè zhī
这句话大意是:或磔而射之。
mìng gōng qīng yǐ xià jī dàn qí ròu
这句话大意是:命公卿已下,脔啖 其肉。
bǎi xìng yuàn jiē tiān xià dà kuì jí gōng dì jí wèi yù sòng yǒu guī yān
现代白话:百姓怨嗟,天下大溃,及恭帝即位,狱讼有归呢。