隋书 · 魏征 · Chapter 74 of 85

列传·卷三十九

PinyinModern Translation
Size

kù lì

这句话大意是:○酷吏。

fu wèi guó zhī tǐ yǒu sì yān yī yuē rén yì èr yuē lǐ zhì sān yuē fǎ lìng sì yuē xíng fá

现代白话:夫为国之体有四呢:一曰仁义,二曰礼制,三曰法令,四曰刑罚。

rén yì lǐ zhì zhèng zhī běn yě fǎ lìng xíng fá zhèng zhī mò yě

这句话大意是:仁义礼制, 政之本也,法令刑罚,政之末也。

wú běn bù lì wú mò bù chéng

这句话大意是:无本不立,无末不成。

rán jiào huà yuǎn ér xíng fá jìn kě yǐ zhù huà ér bù kě yǐ zhuān xíng kě yǐ lì wēi ér bù kě yǐ fán yòng

现代白话:然教化远而刑罚近,能够 助化而不能够专行,能够立威而不能够繁用。

lǎo zi yuē qí zhèng chá chá qí rén quē quē

这句话大意是:《老子》曰:“其政察察,其人缺缺。

yòu yuē fǎ lìng zī zhāng dào zéi duō yǒu

这句话大意是:” 又曰:“法令滋章,盗贼多有。

rán zé lìng zhī fán kē lì zhī yán kù bù néng zhì lǐ bǎi dài kě zhī

这句话大意是:”然则令之烦苛,吏之严酷,不能致理,百代可知。

kǎo lǎn qián zǎi yǒu shí ér yòng zhī yǐ

现代白话:考览前载,有时而用之了。

xī qín rèn yù lì zhě yī mǎn dào

这句话大意是:昔秦任狱吏,赭衣满道。

hàn gé qí fēng jiǎo wǎng guò zhèng

这句话大意是:汉革其风,矫枉过正。

jìn wǎng shū kuò suì lòu tūn zhōu dà jiān jù huá fàn yì qīn lǐ

这句话大意是:禁网疏 阔,遂漏吞舟,大奸巨猾,犯义侵礼。

gù gāng kè zhī lì cuī lā xiōng xié yī qiè jìn jiān yǐ jiù shí bì suī chuí jiào yì huò yǒu suǒ qǔ yān

现代白话:故刚克之吏,摧拉凶邪,一切禁奸,以救时 弊,虽垂教义,或有所取呢。

gāo zǔ yīng qī píng yī jiāng zuǒ sì hǎi jiǔ zhōu fú jiào cóng yì

这句话大意是:高祖膺期,平一江左,四海九州,服教从义。

zhì yú wēi xíng jùn guó lì zhé gōng hóu chéng chuán fù rén tàn wán zhuó lì zhě suǒ zài miè wén yān

现代白话:至于威 行郡国,力折公侯,乘传赋人,探丸斫吏者,所在蔑闻呢。

wú nǎng shí zhī bì yì yǐ míng yǐ

现代白话:无曩时之弊,亦已明了。

shì wén děng gōng bù zú jì cái xíng wú wén zāo yù shí lái dāo qiè fēi jù sì qí biǎn xìng duō xíng wú lǐ jūn zǐ xiǎo rén xián lí qí dú

现代白话:士文等功不足纪,才行无闻,遭遇时来,叨窃非据,肆其褊性,多行无礼,有德行的人小 人,咸罹其毒。

fán jué suǒ lì mò bù lǐn rán

这句话大意是:凡厥所莅,莫不懔然。

jū qí xià zhě shì zhī rú shé huī guò qí jìng zhě táo zhī rú kòu chóu

这句话大意是:居其下者,视之如蛇虺,过其境者,逃之如 寇仇。

yú rén zhī ēn xīn fēi hào shàn jiā rén zhī zuì shì fēi jí wù

这句话大意是:与人之恩,心非好善,加人之罪,事非疾恶。

qí suǒ chī rǔ duō zài wú gū chá qí suǒ wèi chái láng zhī bù ruò yě

这句话大意是:其所笞辱,多在无辜,察其所 为,豺狼之不若也。

wú jìn jiān chú huá zhī zhì sì cán nüè yòu jiàn zhī xīn jūn zǐ è zhī gù biān wèi kù lì chuán yě

现代白话:无禁奸除猾之志,肆残虐幼贱之心,有德行的人恶之,故编为《酷吏 传》也。

shè dí shì wén

这句话大意是:○厍狄士文。

shè dí shì wén dài rén yě

这句话大意是:厍狄士文,代人也。

zǔ gàn qí zuǒ chéng xiàng

这句话大意是:祖干,齐左丞相。

fù jìng wǔ wèi jiāng jūn sì zhōu cì shǐ

这句话大意是:父敬,武卫将军、肆州刺史。

shì wén xìng gū zhí suī lín lǐ zhì qīn mò yǔ tōng xiá

这句话大意是:士文性孤 直,虽邻里至亲莫与通狎。

shǎo dú shū

这句话大意是:少读书。

zài qí xí fēng zhāng wǔ jùn wáng guān zhì lǐng jūn jiāng jūn

这句话大意是:在齐袭封章武郡王,官至领军将军。

zhōu wǔ dì píng qí shān dōng yì guān duō yíng zhōu shī wéi shì wén bì mén zì shǒu

这句话大意是:周武帝平 齐,山东衣冠多迎周师,唯士文闭门自守。

dì qí zhī shòu kāi fǔ yí tóng sān sī suí zhōu cì shǐ

这句话大意是:帝奇之,授开府仪同三司、随州刺史。

gāo zǔ shòu shàn jiā shàng kāi fǔ fēng hú bēi xiàn zǐ xún bài bèi zhōu cì shǐ

这句话大意是:高祖受禅,加上开府,封湖陂县子,寻拜贝州刺史。

xìng qīng kǔ bù shòu gōng liào jiā wú yú cái

这句话大意是:性清苦,不受公料,家无余财。

qí zi cháng dàn guān chú bǐng shì wén jiā zhī yú yù lěi rì zhàng zhī yī bǎi bù sòng hái jīng

这句话大意是:其子常啖官厨饼,士文枷之于狱累日,杖之一百,步送还京。

tóng lì wú gǎn chū mén suǒ mǎi yán cài bì yú wài jìng

这句话大意是:僮隶无敢出门,所买 盐菜,必于外境。

fán yǒu chū rù jiē fēng shǔ qí mén qīn jiù jué jì qìng diào bù tōng

这句话大意是:凡有出入,皆封署其门,亲旧绝迹,庆吊不通。

fǎ lìng yán sù lì rén gǔ zhàn dào bù shí yí

这句话大意是:法令严肃,吏人 股战,道不拾遗。

yǒu xì guò bì shēn wén xiàn hài

这句话大意是:有细过,必深文陷害。

cháng rù cháo yù shàng zhì jiǔ gāo huì cì gōng qīng rù zuǒ cáng rèn qǔ duō shǎo

这句话大意是:尝入朝,遇上置酒高会,赐公卿入左藏, 任取多少。

rén jiē jí zhòng shì wén dú kǒu xián juàn yì pǐ liǎng shǒu gè chí yì pǐ

这句话大意是:人皆极重,士文独口衔绢一匹,两手各持一匹。

shàng wèn qí gù shì wén yuē chén kǒu shǒu jù mǎn yú wú suǒ xū

这句话大意是:上问其故,士文曰: “臣口手俱满,余无所须。

shàng yì zhī bié jiā shǎng wù láo ér qiǎn zhī

这句话大意是:”上异之,别加赏物,劳而遣之。

shì wén zhì zhōu fā tī jiān yǐn zhǎng lì chǐ bù shēng sù zhī zāng wú suǒ kuān dài

这句话大意是:士文至州,发擿奸隐, 长吏尺布升粟之赃,无所宽贷。

de qiān yú rén ér zòu zhī shàng xī pèi fáng lǐng nán qīn qī xiāng sòng kū qì zhī shēng biàn yú zhōu jìng

这句话大意是:得千余人而奏之,上悉配防岭南,亲戚相送,哭泣 之声遍于州境。

zhì lǐng nán yù zhàng lì sǐ zhě shí bā jiǔ yú shì fù mǔ qī zǐ wéi kū shì wén

这句话大意是:至岭南,遇瘴疠死者十八九,于是父母妻子唯哭士文。

shì wén wén zhī lìng rén bǔ zhuō wō chuí yíng qián ér kū zhě mí shén

这句话大意是:士文闻之, 令人捕捉,挝捶盈前,而哭者弥甚。

yǒu jīng zhào wéi kūn wèi bèi zhōu sī mǎ hé dōng zhào dá wèi qīng hé lìng èr rén bìng kē kè wéi zhǎng shǐ yǒu huì zhèng

这句话大意是:有京兆韦焜为贝州司马,河东赵达为清河令, 二人并苛刻,唯长史有惠政。

shí rén wèi zhī yǔ yuē cì shǐ luó chà zhèng sī mǎ fù shé chēn zhǎng shǐ hán xiào pàn qīng hé shēng chī rén

这句话大意是:时人为之语曰:“刺史罗刹政,司马蝮蛇瞋,长史含 笑判,清河生吃人。

shàng wén ér tàn yuē shì wén zhī bào guò yú měng shòu

这句话大意是:”上闻而叹曰:“士文之暴,过于猛兽。

jìng zuò miǎn

这句话大意是:”竟坐免。

wèi jǐ yǐ wèi yōng zhōu zhǎng shǐ shì wén wèi rén yuē wǒ xiàng fǎ shēn bù néng kuī hou yào guì bì sǐ cǐ guān yǐ

现代白话:未几,以 为雍州长史,士文谓人曰:“我向法深,不能窥候要贵,必死此官了。

jí xià chē zhí fǎ yán zhèng bù bì guì qī bīn kè mò gǎn zhì mén rén duō yuàn wàng

这句话大意是:”及下车, 执法严正,不避贵戚,宾客莫敢至门,人多怨望。

shì wén cóng fù mèi wèi qí shì pín yǒu sè qí miè zhī hòu cì xuē guó gōng zhǎng sūn lǎn wèi qiè

这句话大意是:士文从父妹为齐氏嫔,有色,齐 灭之后,赐薛国公长孙览为妾。

lǎn qī zhèng shì xìng dù zèn zhī yú wén xiàn hòu hòu lìng lǎn lí jué

这句话大意是:览妻郑氏性妒,谮之于文献后,后令览离绝。

shì wén chǐ zhī bù yǔ xiāng jiàn

这句话大意是:士文 耻之,不与相见。

hòu yīng zhōu cì shǐ táng jūn míng jū mǔ yōu pìn yǐ wéi qī yóu shì shì wén jūn míng bìng wèi yù shǐ suǒ hé

这句话大意是:后应州刺史唐君明居母忧,娉以为妻,由是士文、君明并为御史 所劾。

shì wén xìng gāng zài yù shù rì fèn huì ér sǐ

这句话大意是:士文性刚,在狱数日,愤恚而死。

jiā wú yú cái yǒu zi sān rén zhāo xī bù jì qīn yǒu wú nèi zhī zhě

这句话大意是:家无余财,有子三人,朝夕不继,亲友无 内之者。

tián shì

这句话大意是:○田式。

tián shì zì xiǎn biāo féng yì xià bāng rén yě

这句话大意是:田式,字显标,冯翊下邦人也。

zǔ ān xìng fù cháng lè shì wèi jù wèi běn jùn tài shǒu

这句话大意是:祖安兴,父长乐,仕魏,俱为本郡太守。

shì xìng gāng guǒ duō wǔ yì quán yǒng jué rén

这句话大意是:式性 刚果,多武艺,拳勇绝人。

zhōu míng dì shí nián shí bā shòu dū du lǐng xiāng bīng

这句话大意是:周明帝时,年十八,授都督,领乡兵。

hòu shù zài bài wèi nán tài shǒu zhèng shàng yán měng lì rén chóng zú ér lì wú gǎn wéi fǎ zhě

这句话大意是:后数载,拜渭南 太守,政尚严猛,吏人重足而立,无敢违法者。

qiān běn jùn tài shǒu qīn gù píng jì qǐng tuō bù xíng

这句话大意是:迁本郡太守,亲故屏迹,请托不行。

wǔ dì wén ér shàn zhī jìn wèi yí tóng sān sī cì jué xìn dōu xiàn gōng zhuó bài yán zhōu cì shǐ

这句话大意是:武帝闻而善之,进位仪同三司,赐爵信都县公,擢拜延州刺史。

cóng dì píng qí yǐ gōng jiā shàng kāi fǔ xǐ wèi jiàn zhōu cì shǐ gǎi fēng liáng quán xiàn gōng

这句话大意是:从帝平齐,以功加 上开府,徙为建州刺史,改封梁泉县公。

gāo zǔ zǒng bǎi kuí wèi jiǒng zuò luàn yè chéng cóng wéi xiào kuān jī zhī

这句话大意是:高祖总百揆,尉迥作乱邺城,从韦孝宽击 之。

yǐ gōng bài dà jiàng jūn jìn jué wǔ shān jùn gōng

这句话大意是:以功拜大将军,进爵武山郡公。

jí shòu shàn bài xiāng zhōu zǒng guǎn zhuān yǐ lì wēi wèi wu

这句话大意是:及受禅,拜襄州总管,专以立威为务。

měi shì shì yú wài bì shèng qì yǐ dài qí xià guān shǔ gǔ lì wú gǎn yǎng shì

这句话大意是:每视事 于外,必盛气以待其下,官属股栗,无敢仰视。

yǒu fàn jìn zhě suī zhì qīn nì wú suǒ róng dài

这句话大意是:有犯禁者,虽至亲昵,无所容贷。

qí nǚ xù jīng zhào dù níng zì cháng ān shěng zhī shì jiè níng wú chū rù

这句话大意是:其女婿京兆杜宁,自长安省之,式诫宁无出入。

níng jiǔ zhī bù dé hái qiè shàng běi lóu yǐ chàng jī sī

这句话大意是:宁久之不得还,窃上北楼,以畅羁 思。

shì zhī zhī chī níng wǔ shí

这句话大意是:式知之,笞宁五十。

qí suǒ ài nú cháng yì shì bái shì yǒu chóng shàng qí yī jīn huī xiù fú qù zhī

这句话大意是:其所爱奴,尝诣式白事,有虫上其衣衿,挥袖拂去之。

shì yǐ wéi màn jǐ lì bàng shā zhī

这句话大意是:式 以为慢己,立棒杀之。

huò liáo lì jiān zāng bù nèi jié dào zhě wú wèn qīng zhòng xī jìn dì láo zhōng qǐn chǔ fèn huì lìng qí kǔ dú zì fēi shēn sǐ zhōng bù dé chū

这句话大意是:或僚吏奸赃,部内劫盗者,无问轻重,悉禁地牢中,寝处粪 秽,令其苦毒,自非身死,终不得出。

měi shè shū dào zhōu shì wèi xiá dú xiān zhào yù zú shā zhòng qiú rán hòu xuān shì bǎi xìng

这句话大意是:每赦书到州,式未暇读,先召狱卒,杀重囚, 然后宣示百姓。

qí kè bào rú cǐ

这句话大意是:其刻暴如此。

yóu shì wéi shàng suǒ qiǎn chú míng wèi bǎi xìng

这句话大意是:由是为上所谴,除名为百姓。

shì cán huì bù shí qī zǐ zhì qí suǒ zhé nù wéi shì tóng èr rén gěi shǐ zuǒ yòu

这句话大意是:式惭恚不食,妻子至其 所,辄怒,唯侍僮二人给使左右。

cóng jiā zhōng suǒ jiāo yù yǐ zì shā jiā rén bù yǔ

这句话大意是:从家中索椒,欲以自杀,家人不与。

yīn qiǎn suǒ shì tóng yì shì mǎi dú yào qī zǐ yòu duó ér qì zhī

这句话大意是:阴遣所侍僮 诣市买毒药,妻子又夺而弃之。

shì huì wò

这句话大意是:式恚卧。

qí zi xìn shí wéi yí tóng zhì shì qián liú tì yuē dà rén jì shì cháo tíng jiù chén yòu wú dà guò

这句话大意是:其子信时为仪同,至式前流涕曰:“大人 既是朝廷旧臣,又无大过。

bǐ jiàn gōng qīng fàng rǔ zhě duō yǐ xuán fù shēng yòng dà rén hé néng jiǔ hu

现代白话:比见公卿放辱者多了,旋复升用,大人何能久吗?

nǎi zhì yú cǐ

这句话大意是:乃至 于此!

shì xū rán ér qǐ chōu dāo zhuó xìn xìn jù zǒu bì zhī rèn zhōng yú yù

这句话大意是:”式欻然而起,抽刀斫信,信遽走避之,刃中于阈。

shàng zhī zhī yǐ shì wèi zuì jǐ zhī shēn fù qí guān jué

这句话大意是:上知之,以式为罪己之 深,复其官爵。

xún bài guǎng zhōu zǒng guǎn zú guān

这句话大意是:寻拜广州总管,卒官。

yàn róng

这句话大意是:○燕荣。

yàn róng zì guì gōng huá yīn hóng nóng rén yě

这句话大意是:燕荣,字贵公,华阴弘农人也。

fù kǎn zhōu dà jiàng jūn

这句话大意是:父偘,周大将军。

róng xìng gāng yán yǒu wǔ yì shì zhōu wèi nèi shì shàng shì

这句话大意是:荣性刚严,有武艺,仕周为 内侍上士。

cóng wǔ dì fá qí yǐ gōng shòu kāi fǔ yí tóng sān sī fēng gāo yì xiàn gōng

这句话大意是:从武帝伐齐,以功授开府仪同三司,封高邑县公。

gāo zǔ shòu shàn jìn wèi dà jiàng jūn fēng luò cóng jùn gōng bài jìn zhōu cì shǐ

这句话大意是:高祖受禅,进位大将 军,封落丛郡公,拜晋州刺史。

cóng hé jiān wáng hóng jī tū jué yǐ gōng bài shàng zhù guó qiān qīng zhōu zǒng guǎn

这句话大意是:从河间王弘击突厥,以功拜上柱国,迁青州总管。

róng zài zhōu xuǎn jué yǒu lì zhě wéi wǔ bó lì rén guò zhī zhě bì jiā jié wèn zhé chu tà zhī chuàng duō jiàn gǔ

这句话大意是:荣在州,选绝有力者为伍伯,吏人过之者,必加诘问,辄楚挞之,创多见骨。

jiān dào píng jì jìng nèi sù rán

这句话大意是:奸盗 屏迹,境内肃然。

tā zhōu xiàn rén xíng jīng qí jiè zhě wèi ruò kòu chóu bù gǎn xiū xī

这句话大意是:他州县人行经其界者,畏若寇仇,不敢休息。

shàng shén shàn zhī

这句话大意是:上甚善之。

hòu yīn rù cháo jìn tè jiā láo miǎn

这句话大意是:后因入 朝觐,特加劳勉。

róng yǐ mǔ lǎo qǐng měi suì rù cháo shàng xǔ zhī

这句话大意是:荣以母老,请每岁入朝,上许之。

jí cí shàng cì yàn yú nèi diàn zhào wáng gōng zuò shī yǐ jiàn zhī

这句话大意是:及辞,上赐宴于内殿,诏王公 作诗以饯之。

fá chén zhī yì yǐ wéi xíng jūn zǒng guǎn lǜ shuǐ jūn zì dōng lái bàng hǎi rù tài hú qǔ wú jùn

这句话大意是:伐陈之役,以为行军总管,率水军自东莱傍海,入太湖,取吴郡。

jì pò dān yáng wú rén gòng lì xiāo huán wéi zhǔ zǔ bīng yú jìn líng wèi yǔ wén shù suǒ bài tuì bǎo bāo shān

这句话大意是:既 破丹阳,吴人共立萧𤩽为主,阻兵于晋陵,为宇文述所败,退保包山。

róng lǜ jīng jiá wǔ qiān niè zhī huán bài zǒu wèi róng suǒ zhí jìn líng kuài jī xī píng

这句话大意是:荣率精甲五 千蹑之,𤩽败走,为荣所执,晋陵、会稽悉平。

jiǎn jiào yáng zhōu zǒng guǎn

这句话大意是:检校扬州总管。

xún zhēng wèi yòu wǔ hou jiāng jūn

这句话大意是:寻征为右武候将军。

tū jué kòu biān yǐ wéi xíng jūn zǒng guǎn zhūn yōu zhōu

这句话大意是:突厥寇边,以为行军总管,屯幽州。

mǔ yōu qù zhí

这句话大意是:母忧去职。

míng nián qǐ wèi yōu zhōu zǒng guǎn

这句话大意是:明年,起为幽州总管。

róng xìng yán kù yǒu wēi róng zhǎng shǐ jiàn zhě mò bù huáng jù zì shī

这句话大意是:荣性严酷, 有威容,长史见者,莫不惶惧自失。

fàn yáng lú shì dài wéi zhe xìng róng jiē shǔ wèi lì zú yǐ qū rǔ zhī

这句话大意是:范阳卢氏,代为著姓,荣皆署为吏卒以屈辱之。

biān chī zuǒ yòu dòng zhì qiān shù liú xiě yíng qián yǐn dàn zì ruò

这句话大意是:鞭笞左右,动至千数,流血盈前,饮啖自若。

cháng àn bù dào cì jiàn cóng jīng kān wèi chī chuí mìng qǔ zhī zhé yǐ shì rén

这句话大意是:尝按部,道次见丛荆,堪为笞棰,命 取之,辄以试人。

rén huò zì chén wú jiù róng yuē hòu ruò yǒu zuì dāng miǎn ěr

现代白话:人或自陈无咎,荣曰:“后若有罪,当免你。

jí hòu fàn xì guò jiāng wō zhī rén yuē qián rì bèi zhàng shǐ jūn xǔ yǒu zuì yòu zhī

这句话大意是:”及后犯细过,将 挝之,人曰:“前日被杖,使君许有罪宥之。

róng yuē wú guò shàng ěr kuàng yǒu guò yá

现代白话:”荣曰:“无过尚你,况有过邪!

bǎng chuí rú jiù

这句话大意是:” 榜棰如旧。

róng měi xún shěng guǎn nèi wén guān rén jí bǎi xìng qī nǚ yǒu měi sè zhé shě qí shì ér yín zhī

这句话大意是:荣每巡省管内,闻官人及百姓妻女有美色,辄舍其室而淫之。

tān bào fàng zòng rì shén

这句话大意是:贪暴放纵 日甚。

shì shí yuán hóng sì bèi chú wèi yōu zhōu zhǎng shǐ jù wèi róng suǒ rǔ gù cí

这句话大意是:是时元弘嗣被除为幽州长史,惧为荣所辱,固辞。

shàng zhī zhī chì róng yuē hóng sì zhàng shí yǐ shàng zuì jiē xū zòu wén

这句话大意是:上知之,敕荣曰:“弘嗣 杖十已上罪,皆须奏闻。

róng fèn yuē shù zǐ hé gǎn nòng wǒ

这句话大意是:”荣忿曰:“竖子何敢弄我!

yú shì qiǎn hóng sì jiān nà cāng sù yáng dé yī kāng yī bǐ zhé fá zhī

这句话大意是:”于是遣弘嗣监纳仓粟,飏 得一糠一秕,辄罚之。

měi chī suī bù mǎn shí rán yī rì zhī zhōng huò zhì sān shù

这句话大意是:每笞虽不满十,然一日之中,或至三数。

rú shì lì nián yuàn xì rì gòu róng suì shōu fù yù jìn jué qí liáng

这句话大意是:如是历年,怨隙日 构,荣遂收付狱,禁绝其粮。

hóng sì jī něi chōu yī xù zá shuǐ yàn zhī

这句话大意是:弘嗣饥馁,抽衣絮,杂水咽之。

qí qī yì què chēng yuān shàng qiǎn kǎo gōng shì láng liú shì lóng chí yì jū wèn

这句话大意是:其妻诣阙称冤,上遣 考功侍郎刘士龙驰驿鞫问。

zòu róng nüè dú fēi xū yòu zéi huì láng jí suì zhēng hái jīng shī cì sǐ

这句话大意是:奏荣虐毒非虚,又贼秽狼籍,遂征还京师,赐死。

xiān shì róng jiā qǐn shì wú gù yǒu qū shù hú cóng de fén chū

这句话大意是:先是, 荣家寝室无故有蛆数斛,从地坟出。

wèi jǐ róng sǐ yú qū chū zhī chù

这句话大意是:未几,荣死于蛆出之处。

yǒu zi xún

这句话大意是:有子询。

zhào zhòng qīng

这句话大意是:○赵仲卿。

zhào zhòng qīng tiān shuǐ lǒng xī rén yě

这句话大意是:赵仲卿,天水陇西人也。

fù gāng zhōu dà jiàng jūn

这句话大意是:父刚,周大将军。

zhòng qīng xìng cū bào yǒu lǚ lì zhōu qí wáng xiàn shén lǐ zhī

这句话大意是:仲卿性粗暴,有膂力,周齐王宪甚 礼之。

cóng jī qí gōng lín qín tǒng róng wēi yuǎn fú lóng zhāng bì děng wǔ chéng jǐn píng zhī

这句话大意是:从击齐,攻临秦、统戎、威远、伏龙、张壁等五城,尽平之。

yòu jī qí jiāng duàn xiào xiān yú yáo xiāng chéng kǔ zhàn lián rì pò zhī

这句话大意是:又击齐将段孝 先于姚襄城,苦战连日,破之。

yǐ gōng shòu dà dū dū xún diǎn sù wèi

这句话大意是:以功授大都督,寻典宿卫。

píng qí zhī yì yǐ gōng qiān shàng yí tóng jiān zhào jùn tài shǒu

这句话大意是:平齐之役,以功迁上仪 同,兼赵郡太守。

rù wèi jī bó zhōng dài fū

这句话大意是:入为畿伯中大夫。

wáng qiān zuò luàn zhòng qīng shǐ zài lì zhōu jí yǔ zǒng guǎn dòu lú jī fā bīng jù shǒu

这句话大意是:王谦作乱,仲卿使在利州,即与总管豆卢𪟝发 兵拒守。

wèi qiān suǒ gōng zhòng qīng dū bīng chū zhàn qián hòu yī shí qī zhèn

这句话大意是:为谦所攻,仲卿督兵出战,前后一十七阵。

jí qiān píng jìn wèi dà jiàng jūn fēng cháng yuán xiàn gōng yì qiān hù

这句话大意是:及谦平,进位大将军,封长垣 县公,邑千户。

gāo zǔ shòu shàn jìn jué hé běi jùn gōng

这句话大意是:高祖受禅,进爵河北郡公。

kāi huáng sān nián tū jué fàn sāi yǐ xíng jūn zǒng guǎn cóng hé jiān wáng hóng chū hè lán shān

这句话大意是:开皇三年,突厥犯塞,以行军总管从河 间王弘出贺兰山。

zhòng qīng bié dào jù jìn wú lǔ ér hái

这句话大意是:仲卿别道俱进,无虏而还。

fù zhèn píng liáng xún bài shí zhōu cì shǐ

这句话大意是:复镇平凉,寻拜石州刺史。

fǎ lìng yán měng xiān wēi zhī shī wú suǒ róng shè biān chī zhǎng shǐ zhé zhì èr bǎi

这句话大意是:法令严猛, 纤微之失,无所容舍,鞭笞长史,辄至二百。

guān rén zhàn xin lì wú gǎn wéi fàn dào zéi bǐng xī jiē chēng qí néng

这句话大意是:官人战忄栗,无敢违犯,盗贼屏息, 皆称其能。

qiān yǎn zhōu cì shǐ wèi zhī guān bài shuò zhōu zǒng guǎn

这句话大意是:迁兖州刺史,未之官,拜朔州总管。

yú shí sài běi shèng xìng tún tián zhòng qīng zǒng guǎn tǒng zhī

这句话大意是:于时塞北盛兴屯田,仲卿总管统之。

wēi yǒu bù lǐ zhě zhòng qīng zhé zhào zhǔ zhǎng tà qí xiōng bèi huò jiě yī dǎo yè yú jīng jí zhōng

这句话大意是:微有不理者,仲卿辄召主掌,挞其胸背,或解衣倒曳于荆棘中。

shí rén wèi zhī měng shòu

这句话大意是:时人谓之猛兽。

shì duō kè jì yóu shì shōu huò suì guǎng biān shù wú kuì yùn zhī yōu

这句话大意是:事 多克济,由是收获岁广,边戍无馈运之忧。

huì tū jué qǐ mín kè hán qiú hūn yú guó shàng xǔ zhī

这句话大意是:会突厥启民可汗求婚于国,上许之。

zhòng qīng yīn shì jiān qí gǔ ròu suì xiāng gōng jī

这句话大意是:仲 卿因是间其骨肉,遂相攻击。

shí qī nián qǐ mín jiǒng pò yǔ duò shǐ cháng sūn shèng tóu tōng hàn zhèn

这句话大意是:十七年,启民窘迫,与隋使长孙晟投通汉镇。

zhòng qīng lǜ qí qiān yú chí yuán zhī dá tóu bù gǎn bī

这句话大意是:仲卿率 骑千余驰援之,达头不敢逼。

qián qiǎn rén yòu zhì qǐ mín suǒ bù zhì zhě èr wàn yú jiā

这句话大意是:潜遣人诱致启民所部,至者二万余家。

qí nián cóng gāo jiǒng zhǐ bái dào yǐ jī dá tóu

这句话大意是:其年,从高颎 指白道以击达头。

zhòng qīng lǜ bīng sān qiān wèi qián fēng zhì zú lí shān yǔ lǔ xiāng yù jiāo zhàn qī rì dà pò zhī

这句话大意是:仲卿率兵三千为前锋,至族蠡山,与虏相遇,交战七日,大破之。

zhuī bēn zhì qǐ fú pō fù pò zhī lǔ qiān yú kǒu zá chù wàn jì

这句话大意是:追奔至乞伏泊,复破之,虏千余口,杂畜万计。

tū jué xī zhòng ér zhì zhòng qīng wèi fāng zhèn sì miàn jù zhàn

这句话大意是:突厥悉众而至,仲卿为方阵,四面 拒战。

jīng wǔ rì huì gāo jiǒng dà bīng zhì hé jī zhī lǔ nǎi bài zǒu

这句话大意是:经五日,会高颎大兵至,合击之,虏乃败走。

zhuī dù bái dào yú qín shān qī bǎi yú lǐ

这句话大意是:追度白道,逾秦山七百余里。

shí tū jué jiàng zhě wàn yú jiā shàng mìng zhòng qīng chù zhī héng ān

这句话大意是:时突厥降者万余家,上命仲卿处之恒安。

yǐ gōng jìn wèi shàng zhù guó cì wù sān qiān duàn

这句话大意是:以功进位上柱国,赐物三千段。

cháo tíng lǜ dá tóu yǎn xí qǐ mín lìng zhòng qīng tún bīng èr wàn yǐ bèi zhī dài zhōu zǒng guǎn hán hóng yǒng kāng gōng li yào wáng wèi zhōu cì shǐ liú lóng děng jiāng bù qí yī wàn zhèn héng ān

这句话大意是:朝廷虑达 头掩袭启民,令仲卿屯兵二万以备之,代州总管韩洪、永康公李药王、蔚州刺史刘 隆等,将步骑一万镇恒安。

dá tóu qí shí wàn lái kòu hán hóng jūn dà bài zhòng qīng zì lè níng zhèn yāo jī zhǎn shǒu lǔ qiān yú jí

这句话大意是:达头骑十万来寇,韩洪军大败,仲卿自乐宁镇邀击,斩 首虏千余级。

míng nián dū yì zhù jīn hé dìng xiāng èr chéng yǐ jū qǐ mín

这句话大意是:明年,督役筑金河、定襄二城,以居启民。

shí yǒu biǎo yán zhòng qīng kù bào zhě shàng lìng yù shǐ wáng wěi àn zhī bìng shí xī qí gōng bù zuì yě

这句话大意是:时有表言仲卿酷暴者,上 令御史王伟按之,并实,惜其功不罪也。

yīn láo zhī yuē zhī gōng qīng zhèng wéi xià suǒ è

这句话大意是:因劳之曰:“知公清正,为下所恶。

cì wù wǔ bǎi duàn

这句话大意是:”赐 物五百段。

zhòng qīng yì zì yóu shì miǎn guān

这句话大意是:仲卿益恣,由是免官。

rén shòu zhōng jiǎn jiào sī nóng qīng

这句话大意是:仁寿中,检校司农卿。

shǔ wáng xiù zhī dé zuì fèng zhào wǎng yì zhōu qióng àn zhī

这句话大意是:蜀王秀之得罪,奉诏往益 州穷按之。

xiù bīn kè jīng guò zhī chù zhòng qīng bì shēn wén zhì fǎ zhōu xiàn zhǎng lì zuò zhě tài bàn

这句话大意是:秀宾客经过之处,仲卿必深文致法,州县长吏坐者太半。

shàng yǐ wéi néng shǎng bì nú wǔ shí kǒu huáng jīn èr bǎi liǎng mǐ sù wǔ qiān dàn qí bǎo zá wù chēng shì

这句话大意是:上以为能,赏 婢奴五十口,黄金二百两,米粟五千石,奇宝杂物称是。

yáng dì sì wèi pàn bīng bù gōng bù èr cáo shàng shū shì

这句话大意是:炀帝嗣位,判兵部、工部 二曹尚书事。

qí nián zú shí nián liù shí sì

这句话大意是:其年,卒,时年六十四。

shì yuē sù

这句话大意是:谥曰肃。

zèng wù wǔ bǎi duàn

这句话大意是:赠物五百段。

zi hóng sì

这句话大意是:子弘嗣。

cuī hóng dù dì hóng shēng

这句话大意是:崔弘度弟弘升。

cuī hóng dù zì mó hē yǎn bó líng ān píng rén yě

这句话大意是:崔弘度,字摩诃衍,博陵安平人也。

zǔ jiè wèi sī kōng

这句话大意是:祖楷,魏司空。

fù shuō zhōu fū zhōu cì shǐ

这句话大意是:父说,周敷州刺史。

hóng dù lǚ lì jué rén yí mào kuí àn xū miàn shén wěi

这句话大意是:弘度 膂力绝人,仪貌魁岸,须面甚伟。

xìng yán kù

这句话大意是:性严酷。

nián shí qī zhōu dà zhǒng zǎi yǔ wén hù yǐn wèi qīn xìn

这句话大意是:年十七,周大冢宰宇文护引为亲信。

xún shòu dū du lèi zhuǎn dà dū dū

这句话大意是:寻 授都督,累转大都督。

shí hù zi zhōng shān gōng xun wèi pú zhōu cì shǐ lìng hóng dù cóng yān

现代白话:时护子中山公训为蒲州刺史,令弘度从呢。

cháng yǔ xun dēng lóu zhì shàng céng qù de sì wǔ zhàng fǔ lín zhī xun yuē kě wèi yě

这句话大意是:尝与训登楼,至 上层,去地四五丈,俯临之,训曰:“可畏也。

hóng dù yuē cǐ hé zú wèi

这句话大意是:”弘度曰:“此何足畏!

xū rán zhì xià zhì de wú sǔn shāng

这句话大意是:”欻然掷 下,至地无损伤。

xun yǐ qí quán jié dà qí zhī

这句话大意是:训以其拳捷,大奇之。

hòu yǐ zhàn xūn shòu yí tóng

这句话大意是:后以战勋,授仪同。

cóng wǔ dì miè qí jìn wèi shàng kāi fǔ yè xiàn gōng cì wù sān qiān duàn sù mài sān qiān shí nú bì bǎi kǒu zá chù qiān jì

这句话大意是:从武帝灭齐,进位上 开府,邺县公,赐物三千段,粟麦三千石,奴婢百口,杂畜千计。

xún cóng rǔ nán gōng yǔ wén shén jǔ pò lú chāng qī yú fàn yáng

现代白话:寻从你南公宇文 神举破卢昌期于范阳。

xuān dì sì wèi cóng yún guó gōng wéi xiào kuān jīng lüè huái nán

这句话大意是:宣帝嗣位,从郧国公韦孝宽经略淮南。

hóng dù yǔ huà zhèng gōng yǔ wén xīn sī shuǐ hè lóu zi gàn zhì féi kǒu chén jiāng pān chēn lǜ bīng shù qiān lái jù zhàn gé shuǐ ér zhèn

这句话大意是:弘度与化政公宇文忻、 司水贺娄子干至肥口,陈将潘琛率兵数千来拒战,隔水而阵。

xīn qiǎn hóng dù yù yǐ huò fú chēn zhì xī ér dùn

这句话大意是:忻遣弘度谕以祸福, 琛至夕而遁。

jìn gōng shòu yáng jiàng chén shǒu jiāng wú wén lì hóng dù gōng zuì

这句话大意是:进攻寿阳,降陈守将吴文立,弘度功最。

yǐ qián hòu xūn jìn wèi shàng dà jiàng jūn xí fù jué ān píng xiàn gōng

这句话大意是:以前后勋,进位上大将军, 袭父爵安平县公。

jí wèi jiǒng zuò luàn yǐ hóng dù wéi xíng jūn zǒng guǎn cóng wéi xiào kuān tǎo zhī

这句话大意是:及尉迥作乱,以弘度为行军总管,从韦孝宽讨之。

hóng dù mù cháng ān xiāo xióng shù bǎi rén wéi bié duì suǒ dāng wú bù pī mǐ

这句话大意是:弘度募长安骁 雄数百人为别队,所当无不披靡。

hóng dù mèi xiān shì jiǒng zi wèi qī jí pò yè chéng jiǒng jiǒng pò shēng lóu hóng dù zhí shàng lóng wěi zhuī zhī

这句话大意是:弘度妹先适迥子为妻,及破邺城,迥窘迫升楼, 弘度直上龙尾追之。

jiǒng wān gōng jiāng shè hóng dù hóng dù tuō dōu móu wèi jiǒng yuē xiāng shí bù

这句话大意是:迥弯弓将射弘度,弘度脱兜鍪谓迥曰:“相识不?

jīn rì gè tú guó shì bù dé gù sī

这句话大意是:今日各图国 事,不得顾私。

yǐ qīn qī zhī qíng jǐn è luàn bīng bù xǔ qīn rǔ

这句话大意是:以亲戚之情,谨遏乱兵,不许侵辱。

shì shì rú cǐ zǎo wéi shēn jì hé suǒ dài yě

这句话大意是:事势如此,早为身计,何所待 也?

jiǒng zhì gōng yú de mà dà chéng xiàng jí kǒu ér zì shā

这句话大意是:”迥掷弓于地,骂大丞相极口而自杀。

hóng dù gù qí dì hóng shēng yuē rǔ kě qǔ jiǒng tóu

现代白话:弘度顾其弟弘升曰:“你可取迥头。

hóng shēng suì zhǎn zhī jìn wèi shàng zhù guó

这句话大意是:” 弘升遂斩之,进位上柱国。

shí xíng jūn zǒng guǎn lì fēng guó gōng hóng dù bù shí shā jiǒng zhì zòng è yán yóu shì jiàng jué yī děng wèi wǔ xiāng jùn gōng

这句话大意是:时行军总管例封国公,弘度不时杀迥,致纵恶言,由是 降爵一等,为武乡郡公。

kāi huáng chū tū jué rù kòu hóng dù yǐ xíng jūn zǒng guǎn chū yuán zhōu yǐ jù zhī

这句话大意是:开皇初,突厥入寇,弘度以行军总管出原州以拒之。

lǔ tuì hóng dù jìn tún líng wǔ

这句话大意是:虏退, 弘度进屯灵武。

yuè yú ér hái bài huá zhōu cì shǐ

这句话大意是:月余而还,拜华州刺史。

nà qí mèi wèi qín xiào wáng fēi

这句话大意是:纳其妹为秦孝王妃。

xún qiān xiāng zhōu zǒng guǎn

这句话大意是:寻迁襄州总管。

hóng dù sù guì yù xià yán jí dòng xíng chuí fá lì rén zhé qì wén qí shēng mò bù zhàn lì

这句话大意是:弘度 素贵,御下严急,动行捶罚,吏人詟气,闻其声,莫不战栗。

suǒ zài zhī chù lìng xíng jìn zhǐ dào zéi píng jì

这句话大意是:所在之处,令行禁止, 盗贼屏迹。

liáng wáng xiāo cóng lái cháo shàng yǐ hóng dù wèi jiāng líng zǒng guǎn zhèn jīng zhōu

这句话大意是:梁王萧琮来朝,上以弘度为江陵总管,镇荆州。

hóng dù wèi zhì ér cóng shū fù yán yōng jū rén yǐ pàn hóng dù zhuī zhī bù jí

这句话大意是:弘度未至,而琮叔父严 拥居人以叛,弘度追之不及。

chén rén dàn hóng dù yì bù gǎn kuī jīng zhōu

这句话大意是:陈人惮弘度,亦不敢窥荆州。

píng chén zhī yì yǐ xíng jūn zǒng guǎn cóng qín xiào wáng chū xiāng yáng dào

这句话大意是:平陈之役,以行军总管 从秦孝王出襄阳道。

jí chén píng cì wù wǔ qiān duàn

这句话大意是:及陈平,赐物五千段。

gāo zhì huì děng zuò luàn fù yǐ xíng jūn zǒng guǎn chū quán mén dào lì yú yáng sù

这句话大意是:高智慧等作乱,复以行军总管出泉门道, 隶于杨素。

hóng dù yǔ sù pǐn tóng ér nián zhǎng sù měi qū xià zhī yī dàn lì sù yì shén bù píng sù yán duō bù yòng

这句话大意是:弘度与素,品同而年长,素每屈下之,一旦隶素,意甚不平,素言多不 用。

sù yì yōu róng zhī

这句话大意是:素亦优容之。

jí hái jiǎn jiào yuán zhōu shì réng lǐng xíng jūn zǒng guǎn yǐ bèi hú wú lǔ ér hái shàng shén lǐ zhī fù yǐ qí dì hóng shēng nǚ wèi hé nán wáng fēi

这句话大意是:及还,检校原州事,仍领行军总管以备胡,无虏而还,上甚礼之, 复以其弟弘升女为河南王妃。

rén shòu zhōng jiǎn jiào tài fǔ qīng

这句话大意是:仁寿中,检校太府卿。

zì yǐ yī mén èr fēi wú suǒ jiàng xià měi jiè qí liáo lì yuē rén dāng chéng shù wú de qī kuáng

这句话大意是:自以一门二妃,无所降下,每 诫其僚吏曰:“人当诚恕,无得欺诳。

jiē yuē nuò

这句话大意是:”皆曰:“诺。

hòu cháng shí biē shì zhě bā jiǔ rén hóng dù yī yī wèn zhī yuē biē měi hu

这句话大意是:”后尝食鳖,侍者八九人, 弘度一一问之曰:“鳖美吗?

rén jù zhī jiē yún biē měi

这句话大意是:”人惧之,皆云:“鳖美。

hóng dù dà mà yuē yōng nú hé gǎn kuáng wǒ

这句话大意是:”弘度大骂曰:“佣奴何 敢诳我?

rǔ chū wèi shí biē ān zhī qí měi

现代白话:你初未食鳖,安知其美?

jù zhàng bā shí

这句话大意是:”俱杖八十。

guān shǔ bǎi gōng jiàn zhī zhě mò bù liú hàn wú gǎn qī yǐn

这句话大意是:官属百工见之者,莫不流汗,无敢 欺隐。

shí yǒu qū tū gài wèi wǔ hou piào qí yì yán kè cháng ān wèi zhī yǔ yuē níng yǐn sān shēng cù bú jiàn cuī hóng dù

这句话大意是:时有屈突盖为武候骠骑,亦严刻,长安为之语曰:“宁饮三升酢,不见崔弘 度。

níng rú sān shēng ài bù féng qū tū gài

这句话大意是:宁茹三升艾,不逢屈突盖。

rán hóng dù lǐ jiā rú guān zǐ dì bān bái dòng xíng chuí chǔ guī mén zhěng sù wéi dāng shí suǒ chēng

这句话大意是:”然弘度理家如官,子弟斑白,动行捶楚,闺门整 肃,为当时所称。

wèi jǐ qín wáng fēi yǐ zuì zhū hé nán wáng fēi fù bèi fèi chù

这句话大意是:未几,秦王妃以罪诛,河南王妃复被废黜。

hóng dù yōu huì xiè bìng yú jiā zhū dì nǎi yǔ zhī bié jū mí bù dé zhì

这句话大意是:弘度忧恚,谢病于家, 诸弟乃与之别居,弥不得志。

yáng dì jí wèi hé nán wáng wèi tài zǐ dì jiāng fù lì cuī fēi qiǎn zhōng shǐ jiù dì xuān zhǐ

这句话大意是:炀帝即位,河南王为太子,帝将复立崔妃,遣中使就 第宣旨。

shǐ zhě yì hóng shēng jiā hóng dù bù zhī zhī yě

这句话大意是:使者诣弘升家,弘度不之知也。

shǐ zhě fǎn dì yuē hóng dù yǒu hé yán

这句话大意是:使者返,帝曰:“弘度有何言?

shǐ zhě yuē hóng dù chēng yǒu jí bù qǐ

这句话大意是:”使者曰: “弘度称有疾不起。

dì mò rán qí shì jìng qǐn

这句话大意是:”帝默然,其事竟寝。

hóng dù yōu fèn wèi jǐ zú

这句话大意是:弘度忧愤,未几,卒。

hóng shēng zì shàng kè zài zhōu wèi yòu shì shàng shì

这句话大意是:弘升字上客,在周为右侍上士。

wèi jiǒng zuò luàn xiāng zhōu yǔ xiōng hóng dù jī zhī yǐ gōng bài shàng yí tóng

这句话大意是:尉迥作乱相州,与兄弘度击之,以功拜上仪同。

xún jiā shàng kāi fǔ fēng huáng tái xiàn hòu yì bā bǎi hù

这句话大意是:寻加上开府,封黄台县侯,邑八百户。

gāo zǔ shòu shàn jìn jué wèi gōng shòu piào qí jiāng jūn

这句话大意是:高祖受禅,进爵为公,授骠骑将军。

sù wèi shí yú nián yǐ xūn jiù qiān cí zhōu cì shǐ

这句话大意是:宿卫十 余年,以勋旧迁慈州刺史。

shù suì zhuǎn zhèng zhōu cì shǐ

这句话大意是:数岁,转郑州刺史。

hòu yǐ qī shǔ zhī gù dài yù yù lóng qiān xiāng zhōu zǒng guǎn

这句话大意是:后以戚属之故,待遇愈隆,迁襄州 总管。

jí hé nán wáng fēi zuì fèi hóng shēng yì miǎn guān

这句话大意是:及河南王妃罪废,弘升亦免官。

yáng dì jí wèi lì jì zhōu cì shǐ xìn dōu tài shǒu jìn wèi jīn zǐ guāng lù dài fu zhuǎn zhuō jùn tài shǒu

这句话大意是:炀帝即位,历冀州刺史、信都太守,进位金 紫光禄大夫,转涿郡太守。

liáo dōng zhī yì jiǎn jiào zuǒ wǔ wèi dà jiàng jūn shì zhǐ píng rǎng

这句话大意是:辽东之役,检校左武卫大将军事,指平壤。

yǔ yǔ wén shù děng tóng bài jì bēn hái fā bìng ér zú shí nián liù shí

这句话大意是:与宇文述等 同败绩,奔还,发病而卒,时年六十。

yuán hóng sì

这句话大意是:○元弘嗣。

yuán hóng sì hé nán luò yáng rén yě

这句话大意是:元弘嗣,河南洛阳人也。

zǔ gāng wèi yú yáng wáng

这句话大意是:祖刚,魏渔阳王。

fù jīng zhōu yú yáng jùn gōng

这句话大意是:父经,周渔阳郡公。

hóng sì shǎo xí jué shí bā wèi zuǒ qīn wèi

这句话大意是:弘嗣少袭爵, 十八为左亲卫。

kāi huáng jiǔ nián cóng jìn wáng píng chén yǐ gōng shòu shàng yí tóng

这句话大意是:开皇九年,从晋王平陈,以功授上仪同。

shí sì nián chú guān zhōu zǒng guǎn zhǎng shǐ zài zhōu zhuān yǐ yán jùn rèn shì lì rén duō yuàn zhī

这句话大意是:十四年,除观州总管长史, 在州专以严峻任事,吏人多怨之。

èr shí nián zhuǎn yōu zhōu zǒng guǎn zhǎng shǐ

这句话大意是:二十年,转幽州总管长史。

yú shí yàn róng wèi zǒng guǎn sì nüè yú hóng sì měi bèi chī rǔ

这句话大意是:于时燕荣为总管,肆 虐于弘嗣,每被笞辱。

hóng sì xīn bù fú róng suì jìn hóng sì yú yù jiāng shā zhī

这句话大意是:弘嗣心不伏,荣遂禁弘嗣于狱,将杀之。

jí róng zhū sǐ hóng sì wèi zhèng kù yòu shén zhī

这句话大意是:及荣诛死,弘嗣为 政,酷又甚之。

měi tuī jū qiú tú duō yǐ cù guàn bí huò chān yì qí xià qiào wú gǎn yǐn qíng jiān wěi bǐng xī

这句话大意是:每推鞫囚徒,多以酢灌鼻,或襜弋其下窍,无敢隐情,奸伪屏息。

rén shòu mò shòu mù gōng jiān xiū yíng dōng dōu

这句话大意是:仁寿末,授木工监,修营东都。

dà yè chū yáng dì qián yǒu qǔ liáo dōng zhī yì qiǎn hóng sì wǎng dōng lái hǎi kǒu jiān zào chuán

这句话大意是:大业初,炀帝潜有取辽东之意,遣弘嗣往东莱海口 监造船。

zhū zhōu yì dīng kǔ qí chuí chǔ guān rén dū yì zhòu yè lì yú shuǐ zhōng lüè bù gǎn xi zì yāo yǐ xià wú bù shēng qū sǐ zhě shí sān sì

这句话大意是:诸州役丁苦其捶楚,官人督役,昼夜立于水中,略不敢息,自腰以下,无 不生蛆,死者十三四。

xún qiān huáng mén shì láng zhuǎn diàn nèi shǎo jiān

这句话大意是:寻迁黄门侍郎,转殿内少监。

liáo dōng zhī yì jìn wèi jīn zǐ guāng lù dài fu

这句话大意是:辽东之役,进位金紫光禄大夫。

míng nián dì fù zhēng liáo dōng huì nú zéi kòu lǒng yòu zhào hóng sì jī zhī

这句话大意是:明年,帝复征辽东,会奴贼寇陇右,诏弘嗣击之。

jí xuán gǎn zuò luàn bī dōng dōu hóng sì tún bīng ān dìng

这句话大意是:及玄感作乱,逼东都,弘嗣屯兵 安定。

huò gào zhī móu yīng xuán gǎn zhě dài wáng yòu qiǎn shǐ zhí zhī sòng xíng zài suǒ

这句话大意是:或告之谋应玄感者,代王侑遣使执之,送行在所。

yǐ wú fǎn xíng dāng shì dì yí bù jiě chú míng xǐ rì nán dào sǐ shí nián sì shí jiǔ

这句话大意是:以无反形当释,帝疑不解, 除名,徙日南,道死,时年四十九。

yǒu zi rén guān

这句话大意是:有子仁观。

wáng wén tóng

这句话大意是:○王文同。

wáng wén tóng jīng zhào yǐng yáng rén yě

这句话大意是:王文同,京兆颍阳人也。

xìng míng biàn yǒu gàn yòng

这句话大意是:性明辩,有干用。

kāi huáng zhōng yǐ jūn gōng bài yí tóng xún shòu guì zhōu sī mǎ

这句话大意是:开皇中,以军功拜仪同,寻授桂州 司马。

yáng dì sì wèi zhēng wèi guāng lù shǎo qīng yǐ wǔ zhǐ chū wèi héng shān jùn chéng

这句话大意是:炀帝嗣位,征为光禄少卿,以忤旨,出为恒山郡丞。

yǒu yī rén háo huá měi chí zhǎng lì cháng duǎn qián hòu shǒu lìng xián dàn zhī

这句话大意是:有一人豪猾,每持长吏 长短,前后守令咸惮之。

wén tóng xià chē wén qí míng zhào ér shù zhī

这句话大意是:文同下车,闻其名,召而数之。

yīn lìng zuǒ yòu yǎn mù wèi dà jué mái zhī yú tíng chū chǐ yú sì jiǎo gè mái xiǎo jué

这句话大意是:因令左右剡木为大橛,埋 之于庭,出尺余,四角各埋小橛。

lìng qí rén bó xīn yú mù jué shàng fù sì zhī yú xiǎo jué yǐ bàng ōu qí bèi yìng shí kuì làn

这句话大意是:令其人踣心于木橛上,缚四支于小橛,以棒殴其 背,应时溃烂。

jùn zhōng dà hài lì rén xiāng shì shè qì

这句话大意是:郡中大骇,吏人相视慑气。

jí dì zhēng liáo dōng lìng wén tóng xún chá hé běi zhū jùn

这句话大意是:及帝征辽东,令文同巡察河北诸郡。

wén tóng jiàn shā mén zhāi jiè cài shí zhě yǐ wéi yāo wàng jiē shōu xì yù

这句话大意是:文 同见沙门斋戒菜食者,以为妖妄,皆收系狱。

bǐ zhì hé jiān zhào zhū jùn guān rén xiǎo yǒu chí wéi zhě zhé jiē fù miàn yú de ér chuí shā zhī

这句话大意是:比至河间,召诸郡官人,小有迟违者, 辄皆覆面于地而箠杀之。

qiú shā mén xiāng jù jiǎng lùn jí zhǎng lǎo gòng wèi fó huì zhě shù bǎi rén wén tóng yǐ wéi jù jié huò zhòng jǐn zhǎn zhī

这句话大意是:求沙门相聚讲论,及长老共为佛会者数百人,文同以为聚 结惑众,尽斩之。

yòu xī luǒ sēng ní yàn yǒu yín zhuàng fēi tóng nán nǚ zhě shù qiān rén fù jiāng shā zhī

这句话大意是:又悉裸僧尼,验有淫状非童男女者数千人,复将杀之。

jùn zhōng shì nǚ hào kū yú lù zhū jùn jīng hài gè zòu qí shì

这句话大意是:郡中士女 号哭于路,诸郡惊骇,各奏其事。

dì wén ér dà nù qiǎn shǐ zhě dá xī shàn yì chí suǒ zhī zhǎn yú hé jiān yǐ xiè bǎi xìng chóu rén pōu qí guān jī qí ròu ér dàn zhī sī xū xián jǐn

这句话大意是:帝闻而大怒,遣使者达奚善意驰锁之,斩于河间, 以谢百姓,仇人剖其棺,脔其肉而啖之,斯须咸尽。

shǐ chén yuē yù zhī liáng zhě bù zài yú fán cè zhèng zhī shàn zhě wú qǔ yú yán xíng

这句话大意是:史臣曰:御之良者,不在于烦策,政之善者,无取于严刑。

gù suī kuān měng xiāng zī dé xíng hù shè rán bù yán ér huà qián zhé suǒ zhòng

这句话大意是:故虽宽猛相资,德 刑互设,然不严而化,前哲所重。

shì wén děng yùn shǔ qīn míng shí wú jié xiá wèi xián dào dé shí huái cán rěn

这句话大意是:士文等运属钦明,时无桀黠,未闲道德,实怀残 忍。

zéi rén jī tǐ tóng zhū mù shí qīng rén xìng mìng shén yú chú gǒu

这句话大意是:贼人肌体,同诸木石,轻人性命,甚于刍狗。

cháng è bù quān xiǎn yǒu bù jí gù huò shēn yīng zuì lù huò yōu huì diān yǔn

这句话大意是:长恶不悛,鲜有不及,故或身婴 罪戮,或忧恚颠陨。

fán bǎi jūn zǐ yǐ wéi yǒu tiān dào yān

现代白话:凡百有德行的人,以为有天道呢。

wū hū

这句话大意是:呜呼!

hòu lái zhī shì lì shēn cóng zhèng zòng bù néng wéi zi gāo mén yǐ dài fēng qí kě lìng mǔ sǎo mù ér wàng sàng hu

这句话大意是:后来之士,立身从政,纵不 能为子高门以待封,其可令母扫墓而望丧吗?

✦ You read 列传·卷三十九

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.