fu xiào xíng tiān dì rén chēng zuì líng yǐ qí zhī fù zǐ zhī dào shi jūn chén zhī yì yì fu qín shòu zhě yě
这句话大意是:夫肖形天地,人称最灵,以其知父子之道,识君臣之义,异夫禽兽者也。
chuán yuē rén shēng zài sān shì zhī rú yī
这句话大意是:传曰: “人生在三,事之如一。
rán zé jūn chén fù zǐ qí dào bù shū fù bù kě yǐ bù fù zi bù kě yǐ bù zi jūn bù kě yǐ bù jūn chén bù kě yǐ bù chén
现代白话:”然则君臣父子,其道不殊,父不能够不父,子不能够不 子,君不能够不君,臣不能够不臣。
gù yuē jūn yóu tiān yě tiān kě chóu hu
这句话大意是:故曰君犹天也,天可仇乎!
shì yǐ yǒu zuì guī xíng jiàn wēi shòu mìng jié zhōng zhēn yǐ lì jié bù lín nàn ér gǒu miǎn
这句话大意是:是以有罪归刑,见 危授命,竭忠贞以立节,不临难而苟免。
gù wén qí fēng zhě huái fu kāng kǎi qiān zǎi zhī hòu mò bù yuàn yǐ wéi chén
这句话大意是:故闻其风者,怀夫慷慨,千载之后,莫不 愿以为臣。
cǐ qí suǒ yǐ shēng róng sǐ āi qǔ guì qián zhé zhě yǐ
现代白话:此其所以生荣死哀,取贵前哲者了。
zhì yú wěi zhì cè míng dài qīng shì lù chū shòu xīn lǚ zhī jì rén shēn wéi wò zhī móu shēn chǔ jī héng sì zhào gāo zhī jiān guǐ shì hé quán chǒng xíng wáng mǎng zhī jié nì shēng líng zhī suǒ chóu jí quǎn shǐ bù shí qí yú
这句话大意是:至于委质策名,代卿世禄,出受心 膂之寄,人参帷幄之谋,身处机衡,肆赵高之奸宄,世荷权宠,行王莽之桀逆,生 灵之所仇疾,犬豕不食其余。
suī jiàn shè wū gōng zhāng bì zhū zhī xìn zhuó guān fén gǔ míng cuàn shā zhī jiù kě yǐ chéng fu jì wǎng wèi zú shēn jiè jiāng lái
现代白话:虽荐社污宫,彰必诛之衅,斫棺焚骨,明篡杀之咎, 能够惩夫既往,未足深诫将来。
xī kǒng zǐ xiū chūn qiū ér luàn chén zéi zǐ zhī jù yì shǐ zhī qiú míng bù dé yù gài ér zhāng zhě yě
这句话大意是:昔孔子修《春秋》,而乱臣贼子知惧,抑使之求名 不得,欲盖而彰者也。
jīn gù zhèng qí zuì míng yǐ guān yú piān shǒu zhù hòu zhī jūn zǐ jiàn zuò zhě zhī yì yān
现代白话:今故正其罪名,以冠于篇首,庶后之有德行的人,见作者之意呢。
yǔ wén huà jí dì zhì jí sī mǎ dé kān péi qián tōng
这句话大意是:○宇文化及弟智及 司马德戡 裴虔通。
yǔ wén huà jí zuǒ yì wèi dà jiàng jūn shù zhī zǐ yě
这句话大意是:宇文化及,左翊卫大将军述之子也。
xìng xiōng xiǎn bù xún fǎ dù hǎo chéng féi xié dàn chí wù dào zhōng yóu shì cháng ān wèi zhī qīng bó gōng zǐ
这句话大意是:性凶险,不循法度,好乘肥挟弹,驰骛道 中,由是长安谓之轻薄公子。
yáng dì wèi tài zǐ shí cháng lǐng qiān niú chū rù wò nèi
这句话大意是:炀帝为太子时,常领千牛,出入卧内。
lèi qiān zhì tài zǐ pū
这句话大意是:累迁至太子仆。
shù yǐ shòu nà huò huì zài sān miǎn guān
这句话大意是:数以受纳货贿,再三免官。
tài zǐ bì nì zhī é ér fù zhí
这句话大意是:太子嬖昵之,俄而复职。
yòu yǐ qí dì shì jí shàng nán yáng gōng zhǔ
这句话大意是:又以其弟士及尚南阳公主。
huà jí yóu cǐ yì jiāo chù gōng qīng jiān yán cí bù xùn duō suǒ líng lì
这句话大意是:化 及由此益骄,处公卿间,言辞不逊,多所陵轹。
jiàn rén zǐ nǚ gǒu mǎ zhēn wán bì qǐng tuō qiú zhī
这句话大意是:见人子女狗马珍玩,必请托求之。
cháng yǔ tú fàn zhě yóu yǐ guī qí lì
这句话大意是:常与屠贩者游,以规其利。
yáng dì jí wèi bài tài pú shǎo qīng gài shì jiù ēn tān mào yóu shén
这句话大意是:炀帝即位,拜太仆少卿,盖恃旧恩,贪冒尤甚。
dà yè chū yáng dì xìng yú lín huà jí yǔ dì zhì jí wéi jìn yǔ tū jué jiāo shì
这句话大意是:大业初, 炀帝幸榆林,化及与弟智及违禁与突厥交市。
dì dà nù qiú zhī shù yuè hái zhì qīng mén wài yù zhǎn zhī ér hòu rù chéng jiě yī biàn fā yǐ gōng zhǔ gù jiǔ zhī nǎi shì bìng zhì jí bìng cì shù wèi nú
这句话大意是:帝大怒,囚之数月,还至青门外,欲 斩之而后入城,解衣辫发,以公主故,久之乃释,并智及并赐述为奴。
shù hōng hòu yáng dì zhuī yì zhī suì qǐ huà jí wèi yòu tún wèi jiāng jūn zhì jí wèi jiāng zuò shǎo jiān
这句话大意是:述薨后,炀 帝追忆之,遂起化及为右屯卫将军,智及为将作少监。
shì shí li mì jù luò kǒu yáng dì jù liú huái zuǒ bù gǎn hái dōu
这句话大意是:是时李密据洛口,炀帝惧,留淮左,不敢还都。
cóng jià xiāo guǒ duō guān zhōng rén jiǔ kè jī lǚ jiàn dì wú xi yì móu yù pàn guī
这句话大意是:从驾骁果多关中人,久客羁旅, 见帝无西意,谋欲叛归。
shí wǔ bēn láng jiàng sī mǎ dé kān zǒng lǐng xiāo guǒ zhūn yú dōng chéng fēng wén bīng shì yù pàn wèi zhī shěn qiǎn xiào wèi yuán wǔ dá yīn wèn xiāo guǒ zhī qí qíng yīn móu gòu nì
这句话大意是:时武贲郎将司马德戡总领骁果,屯于东城,风闻兵士欲叛, 未之审,遣校尉元武达阴问骁果,知其情,因谋构逆。
gòng suǒ shàn wǔ bēn láng jiàng yuán lǐ zhí gé péi qián tōng hù xiāng shān huò yuē jīn wén bì xià yù zhù gōng dān yáng shì bù hái yǐ
现代白话:共所善武贲郎将元礼、直阁 裴虔通互相扇惑曰:“今闻陛下欲筑宫丹阳,势不还了。
suǒ bù xiāo guǒ mò bù sī guī rén rén ǒu yǔ bìng móu táo qù
这句话大意是:所部骁果莫不思归,人人 耦语,并谋逃去。
wǒ yù yán zhī bì xià xìng jì è wén bīng zǒu jí kǒng xiān shì jiàn zhū
这句话大意是:我欲言之,陛下性忌,恶闻兵走,即恐先事见诛。
jīn zhī ér bù yán qí hòu shì fā yòu dāng zú miè wǒ yǐ
现代白话:今知而不言, 其后事发,又当族灭我了。
jìn tuì wèi lù jiāng rú zhī hé
这句话大意是:进退为戮,将如之何?
qián tōng yuē shàng shí ěr chéng wèi gōng yōu zhī
现代白话:”虔通曰:“上实你,诚为公忧 之。
dé kān wèi liǎng rén yuē wǒ wén guān zhōng xiàn méi li xiào cháng yǐ huá yīn pàn bì xià shōu qí èr dì jiāng jǐn shā zhī
这句话大意是:”德戡谓两人曰:“我闻关中陷没,李孝常以华阴叛,陛下收其二弟,将尽杀 之。
wú děng jiā shǔ zài xi ān dé wú cǐ lǜ yě
现代白话:我等家属在西,安得无此虑也!
qián tōng yuē wǒ zǐ dì yǐ zhuàng chéng bù zì bǎo zhèng kǒng dàn mù jí zhū jì wú suǒ chū
这句话大意是:”虔通曰:“我子弟已壮,诚不自保,正恐旦 暮及诛,计无所出。
dé kān yuē tóng xiāng yōu dāng gòng wèi jì qǔ
这句话大意是:”德戡曰:“同相忧,当共为计取。
xiāo guǒ ruò zǒu kě yǔ jù qù
这句话大意是:骁果若走,可与俱去。
qián tōng děng yuē chéng rú gōng yán qiú shēng zhī jì wú yǐ yì cǐ
这句话大意是:” 虔通等曰:“诚如公言,求生之计,无以易此。
yīn dì xiāng zhāo yòu
这句话大意是:”因递相招诱。
yòu zhuǎn gào nèi shǐ shè rén yuán mǐn yīng yáng láng jiàng mèng bǐng
这句话大意是:又转告内史舍人元 敏、鹰扬郎将孟秉,。
fú xǐ láng li fù niú fāng yù zhí zhǎng xǔ hóng rén xuē liáng
这句话大意是:符玺郎李覆、牛方裕、直长许弘仁、薛良,。
chéng mén láng táng fèng yì
这句话大意是:城门郎唐奉义,。
yī zhèng zhāng kǎi děng
这句话大意是:医 正张恺等,。
rì yè jù bó
这句话大意是:日夜聚博,。
yuē wèi wěn jǐng zhī jiāo
这句话大意是:约为刎颈之交,。
qíng xiāng kuǎn nì
这句话大意是:情相款昵,。
yán wú huí bì
这句话大意是:言无回避,。
yú zuò zhōng zhé lùn pàn jì
这句话大意是:于座中辄论叛计,。
bìng xiāng rán xǔ
这句话大意是:并 相然许。
shí li xiào zhì zài jìn lìng xiāo guǒ shǒu zhī zhōng wài jiāo tōng suǒ móu yì jí
这句话大意是:时李孝质在禁,令骁果守之,中外交通,所谋益急。
zhào xíng shū zhě lè rén zhī zǐ jiā chǎn jù wàn xiān jiāo zhì jí xūn shì yáng shì lǎn zhě yǔ wén shēng èr rén tóng gào zhì jí
这句话大意是:赵行枢者,乐人之子, 家产巨万,先交智及,勋侍杨士览者,宇文甥,二人同告智及。
zhì jí sù kuáng bèi wén zhī xǐ jí gòng jiàn dé kān qī yǐ sān yuè shí wǔ rì jǔ bīng tóng pàn jié shí èr wèi wǔ mǎ lǔ lüě jū rén cái wù jié dǎng xī guī
这句话大意是:智及素狂悖,闻之 喜,即共见德戡,期以三月十五日举兵同叛,劫十二卫武马,虏掠居人财物,结党 西归。
zhì jí yuē bù rán
这句话大意是:智及曰:“不然。
dāng jīn tiān shí sàng duò yīng xióng bìng qǐ tóng xīn pàn zhě yǐ shù wàn rén yīn xíng dà shì cǐ dì wáng yè yě
这句话大意是:当今天实丧隋,英雄并起,同心叛者已数万人,因行大事, 此帝王业也。
dé kān rán zhī
这句话大意是:”德戡然之。
xíng shū xuē liáng qǐng yǐ huà jí wéi zhǔ xiāng yuē jì dìng fāng gào huà jí
这句话大意是:行枢、薛良请以化及为主,相约既定,方告化及。
huà jí xìng běn nú qiè chū wén dà jù sè dòng liú hàn jiǔ zhī nǎi dìng
这句话大意是:化及 性本驽怯,初闻大惧,色动流汗,久之乃定。
yì níng èr nián sān yuè yī rì dé kān yù xuān yán gào zhòng kǒng yǐ rén xīn wèi yī gèng sī jué zhà yǐ xié xiāo guǒ wèi xǔ hóng rén zhāng kǎi yuē jūn shì liáng yī guó jiā rèn shǐ chū yán huò zhòng zhòng bì xìn
这句话大意是:义宁二年三月一日,德戡欲宣言告众,恐以人心未一,更思谲诈以协骁果,谓 许弘仁、张恺曰:“君是良医,国家任使,出言惑众,众必信。
jūn kě rù bèi shēn fǔ gào shí zhě yán bì xià wén shuō xiāo guǒ yù pàn duō niàng dú jiǔ yīn xiǎng huì jǐn zhèn shā zhī dú yǔ nán rén liú cǐ
这句话大意是:君可入备身府,告 识者,言陛下闻说骁果欲叛,多酿毒酒,因享会尽鸩杀之,独与南人留此。
hóng rén děng xuān bù cǐ yán xiāo guǒ wén zhī dì xiāng gào yǔ móu pàn yú jí
这句话大意是:”弘仁 等宣布此言,骁果闻之,递相告语,谋叛逾急。
dé kān zhī jì jì xíng suì yǐ shí rì zǒng zhào gù rén yù yǐ suǒ wéi
这句话大意是:德戡知计既行,遂以十日总召故人, 谕以所为。
zhòng jiē fú yuē wéi jiāng jūn mìng
这句话大意是:众皆伏曰:“唯将军命!
qí yè fèng yì zhǔ bì chéng mén nǎi yǔ qián tōng xiāng zhī zhū mén jiē bù xià yào
这句话大意是:”其夜,奉义主闭城门,乃与虔通相知,诸门 皆不下钥。
zhì yè sān gēng dé kān yú dōng chéng nèi jí bīng de shù wàn rén jǔ huǒ yǔ chéng wài xiāng yìng
这句话大意是:至夜三更,德戡于东城内集兵,得数万人,举火与城外相应。
dì wén yǒu shēng wèn shì hé shì
这句话大意是:帝闻有声, 问是何事。
qián tōng wěi yuē cǎo fang bèi shāo wài rén jiù huǒ gù xuān xiāo ěr
这句话大意是:虔通伪曰:“草坊被烧,外人救火,故喧嚣耳。
zhōng wài gé jué dì yǐ wéi rán
这句话大意是:”中外隔绝,帝以为然。
mèng bǐng zhì jí yú chéng wài de qiān yú rén jié hou wèi wǔ bēn féng pǔ lè gòng bù bīng fēn zhuō guō xià jiē xiàng
这句话大意是:孟秉、智及于城外得千余人,劫候卫武贲冯普乐,共布兵分捉郭下街巷。
zhì wǔ gēng zhōng dé kān shòu qián tōng bīng yǐ huàn zhū mén wèi shì
这句话大意是:至五更中, 德戡授虔通兵,以换诸门卫士。
qián tōng yīn zì kāi mén lǐng shù bǎi qí zhì chéng xiàng diàn shā jiāng jūn dú gū shèng
这句话大意是:虔通因自开门,领数百骑,至成象殿,杀将军独孤 盛。
wǔ bēn láng jiàng yuán lǐ suì yǐn bīng jìn tū wèi zhě jiē zǒu
这句话大意是:武贲郎将元礼遂引兵进,突卫者皆走。
qián tōng jìn bīng pái zuǒ gé chí rù yǒng xiàng wèn bì xià ān zài
这句话大意是:虔通进兵,排左阁,驰入永巷,问: “陛下安在?
yǒu měi rén chū fāng zhǐ yún zài xi gé
这句话大意是:”有美人出,方指云:“在西阁。
cóng wǎng zhí dì
这句话大意是:”从往执帝。
dì wèi qián tōng yuē qīng fēi wǒ gù rén hu
这句话大意是:帝谓虔通曰:“卿非 我故人乎!
hé hèn ér fǎn
这句话大意是:何恨而反?
qián tōng yuē chén bù gǎn fǎn dàn jiàng shì sī guī fèng bì xià hái jīng shī ěr
这句话大意是:”虔通曰:“臣不敢反,但将士思归,奉陛下还京师耳。
dì yuē yǔ rǔ guī
现代白话:” 帝曰:“与你归。
qián tōng yīn lè bīng shǒu zhī
这句话大意是:”虔通因勒兵守之。
zhì dàn mèng bǐng yǐ jiǎ qí yíng huà jí
这句话大意是:至旦,孟秉以甲骑迎化及。
huà jí wèi zhī shì guǒ zhàn lì bù néng yán rén yǒu lái yè zhī zhě dàn dī tóu jù ān dá yún zuì guò
这句话大意是:化及未知事果, 战栗不能言,人有来谒之者,但低头据鞍,答云“罪过”。
shí shì jí zài gōng zhǔ dì fú zhī zhī yě
这句话大意是:时士及在公主第,弗之 知也。
zhì jí qiǎn jiā tóng zhuāng táo shù jiù dì shā zhī táo shù bù rěn zhí yì zhì jí jiǔ zhī nǎi jiàn shì
这句话大意是:智及遣家僮庄桃树就第杀之,桃树不忍,执诣智及,久之乃见释。
huà jí zhì chéng mén dé kān yíng yè yǐn rù cháo táng hào wèi chéng xiàng
这句话大意是:化及至城 门,德戡迎谒,引入朝堂,号为丞相。
lìng jiāng dì chū jiāng dū mén yǐ shì qún zéi yīn fù jiāng rù
这句话大意是:令将帝出江都门以示群贼,因复将入。
qiǎn lìng hú xíng dá shì dì yú gōng zhōng yòu zhí cháo chén bù tóng jǐ zhě shù shí rén jí zhū wài qī wú shào zhǎng hài zhī wéi liú qín xiào wáng zi hào lì yǐ wéi dì
这句话大意是:遣令 狐行达弑帝于宫中,又执朝臣不同己者数十人及诸外戚,无少长害之,唯留秦孝王 子浩,立以为帝。
shí yú rì duó jiāng dū rén zhōu jí cóng shuǐ lù xī guī
这句话大意是:十余日,夺江都人舟楫,从水路西归。
zhì xiǎn fú gōng sù gōng mài mèng cái zhé chōng láng jiàng chén guāng děng móu jī huà jí fǎn wèi suǒ hài
这句话大意是:至显福宫,宿公麦孟才、 折冲郎将沈光等谋击化及,反为所害。
huà jí yú shì rù jù liù gōng qí zì fèng yǎng yī rú yáng dì gù shì
这句话大意是:化及于是入据六宫,其自奉养,一如炀帝故 事。
měi yú zhàng zhōng nán miàn duān zuò rén yǒu bái shì zhě mò rán bú duì
这句话大意是:每于帐中南面端坐,人有白事者,默然不对。
xià yá shí fāng shōu qǔ qǐ zhuàng gòng fèng yì fāng yù liáng kǎi děng cān jué zhī
这句话大意是:下牙时,方收取启状,共奉义、 方裕、良、恺等参决之。
xíng zhì xú zhōu shuǐ lù bù tōng fù duó rén chē niú dé èr qiān liǎng bìng zǎi gōng rén zhēn bǎo
这句话大意是:行至徐州,水路不通,复夺人车牛,得二千两,并载宫人 珍宝。
qí gē jiǎ róng qì xī lìng jūn shì fù zhī
这句话大意是:其戈甲戎器,悉令军士负之。
dào yuǎn pí jí sān jūn shǐ yuàn
这句话大意是:道远疲极,三军始怨。
dé kān shī wàng qiè wèi xíng shū yuē jūn dà miù wù wǒ
这句话大意是:德戡失望,窃谓行枢曰: “君大谬误我。
dāng jīn bō luàn bì jiè yīng xián huà jí yōng àn jūn xiǎo zài cè shì jiāng bì bài dāng ruò zhī hé
这句话大意是:当今拨乱,必藉英贤,化及庸暗,君小在侧,事将必败,当若之何?
xíng shū yuē zài wǒ děng ěr fèi zhī hé nán
现代白话:” 行枢曰:“在我等你,废之何难!
yīn gòng li běn yǔ wén dǎo shī yǐn zhèng qīng děng móu yǐ hòu jūn wàn yú bīng xí shā huà jí gēng lì dé kān wéi zhǔ
这句话大意是:”因共李本、宇文导师、尹正卿等谋,以后军万 余兵袭杀化及,更立德戡为主。
hóng rén zhī zhī mì gào huà jí jǐn shōu bǔ dé kān jí qí zhī dǎng shí yú rén jiē shā zhī
这句话大意是:弘仁知之,密告化及,尽收捕德戡及其支党十余人, 皆杀之。
yǐn bīng xiàng dōng jùn tōng shǒu wáng guǐ yǐ chéng jiàng zhī
这句话大意是:引兵向东郡,通守王轨以城降之。
yuán wén dōu tuī yuè wáng tōng wéi zhǔ bài li mì wèi tài wèi lìng jī huà jí
这句话大意是:元文都推越王侗为主,拜李密为太尉,令击化及。
mì qiǎn xú jī jù lí yáng cāng
这句话大意是:密遣徐𪟝据黎阳仓。
huà jí dù hé bǎo lí yáng xiàn fēn bīng wéi jī
这句话大意是:化及渡 河,保黎阳县,分兵围𪟝。
mì bì qīng qí yǔ jī yǐ fēng huǒ xiāng yìng
这句话大意是:密壁清淇,与𪟝以烽火相应。
huà jí měi gōng cāng mì zhé yǐn bīng jiù zhī
这句话大意是:化及每攻仓,密辄引兵救 之。
huà jí shù zhàn bù lì qí jiāng jūn yú hóng dá wèi mì suǒ qín sòng yú tōng suǒ huò pēng zhī
这句话大意是:化及数战不利,其将军于弘达为密所擒,送于侗所,镬烹之。
huà jí liáng jǐn dù yǒng jì qú yǔ mì jué zhàn yú tóng shān suì rù jí jùn qiú jūn liáng yòu qiǎn shǐ kǎo lüě dōng jùn lì mín yǐ zé mǐ sù
这句话大意是:化及粮尽,渡永 济渠,与密决战于童山,遂入汲郡求军粮,又遣使拷掠东郡吏民以责米粟。
wáng guǐ yuàn zhī yǐ chéng guī yú li mì
这句话大意是:王轨怨 之,以城归于李密。
huà jí dà jù zì jí jùn jiāng lǜ zhòng tú yǐ běi zhū zhōu
这句话大意是:化及大惧,自汲郡将率众图以北诸州。
qí jiāng chén zhì lüè lǜ lǐng nán xiāo guǒ wàn yú rén zhāng tóng r lǜ jiāng dōng xiāo guǒ shù qiān rén jiē pàn guī li mì
这句话大意是:其将陈智略率岭南骁果 万余人,张童儿率江东骁果数千人,皆叛归李密。
huà jí shàng yǒu zhòng èr wàn běi zǒu wèi xiàn
这句话大意是:化及尚有众二万,北走魏县。
zhāng kǎi děng yǔ qí jiāng chén bó móu qù zhī shì jué wèi huà jí suǒ shā
这句话大意是:张 恺等与其将陈伯谋去之,事觉,为化及所杀。
fù xīn shāo jǐn bīng shì rì cù xiōng dì gèng wú tā jì dàn xiāng jù hān yàn zòu nǚ lè
这句话大意是:腹心稍尽,兵势日蹙,兄弟更无他计, 但相聚酣宴,奏女乐。
zuì hòu yīn yóu zhì jí yuē wǒ chū bù zhī yóu rǔ wèi jì qiáng lái lì wǒ
现代白话:醉后,因尤智及曰:“我初不知,由你为计,强来立我。
jīn suǒ xiàng wú chéng shì mǎ rì sàn fù shā zhǔ zhī míng tiān xià suǒ bù nà
这句话大意是:今 所向无成,士马日散,负杀主之名,天下所不纳。
jīn zhě miè zú qǐ bù yóu rǔ hu
现代白话:今者灭族,岂不由你吗?
chí qí liǎng zi ér qì
这句话大意是:”持其 两子而泣。
zhì jí nù yuē shì jié zhī rì dōu bù cì yóu jí qí jiāng bài nǎi yù guī zuì
这句话大意是:智及怒曰:“事捷之日,都不赐尤,及其将败,乃欲归罪。
hé bù shā wǒ yǐ jiàng jiàn dé
这句话大意是:何不杀我以 降建德?
xiōng dì shù xiāng dòu xì yán wú cháng yòu xǐng ér fù yǐn yǐ cǐ wéi héng
这句话大意是:”兄弟数相斗阋,言无长幼,醒而复饮,以此为恒。
qí zhòng duō wáng zì zhī bì bài huà jí tàn yuē rén shēng gù dāng sǐ qǐ bù yī rì wèi dì hu
这句话大意是:其众多亡,自知必败, 化及叹曰:“人生故当死,岂不一日为帝吗?
yú shì zhèn shā hào jiàn huáng dì wèi yú wèi xiàn guó hào xǔ jiàn yuán wèi tiān shòu shǔ zhì bǎi guān
这句话大意是:”于是鸩杀浩,僭皇帝位于魏县,国 号许,建元为天寿,署置百官。
gōng yuán bǎo cáng yú wèi zhōu sì xún bù kè fǎn wèi suǒ bài wáng shī qiān yú rén
这句话大意是:攻元宝藏于魏州,四旬不克,反为所败,亡失千余 人。
nǎi dōng běi qù liáo chéng jiāng zhāo xié hǎi qǔ zhū zéi
这句话大意是:乃东北趣聊城,将招携海曲诸贼。
shí qiǎn shì jí xùn jì běi qiú kuì xiǎng
这句话大意是:时遣士及徇济北,求馈饷。
dà táng qiǎn huái ān wáng shén tōng ān fǔ shān dōng bìng zhāo huà jí
这句话大意是:大唐遣淮安王神 通安抚山东,并招化及。
huà jí bù cóng shén tōng jìn bīng wéi zhī shí yú rì bù kè ér tuì
这句话大意是:化及不从,神通进兵围之,十余日不克而退。
dòu jiàn dé xī zhòng gōng zhī
这句话大意是:窦建德悉众 攻之。
xiān shì qí zhōu zéi shuài wáng báo wén qí duō bǎo wù zhà lái tóu fù
这句话大意是:先是,齐州贼帅王薄闻其多宝物,诈来投附。
huà jí xìn zhī yǔ gòng jū shǒu
这句话大意是:化及信之,与共居守。
zhì shì báo yǐn jiàn dé rù chéng shēng qín huà jí xī lǔ qí zhòng
这句话大意是:至是, 薄引建德入城,生擒化及,悉虏其众。
xiān zhí zhì jí yuán wǔ dá mèng bǐng yáng shì lǎn xǔ hóng rén jiē zhǎn zhī
这句话大意是:先执智及、元武达、孟秉、杨士览、许弘仁, 皆斩之。
nǎi yǐ jiàn chē zài huà jí zhī hé jiān shù yǐ shā jūn zhī zuì bìng èr zi chéng jī chéng zhǐ jiē zhǎn zhī chuán shǒu yú tū jué yì chéng gōng zhǔ xiāo yú lǔ tíng
这句话大意是:乃以轞车载化及之河间,数以杀君之罪,并二子承基、承趾皆斩之,传首 于突厥义成公主,枭于虏庭。
shì jí zì jì běi xī guī cháng ān
这句话大意是:士及自济北西归长安。
zhì jí yòu wán xiōng hǎo yú rén qún dòu suǒ gòng yóu chù jiē bù chěng zhī tú xiāng jù dòu jī xí fàng yīng gǒu
这句话大意是:智及幼顽凶,好与人群斗,所共游处,皆不逞之徒,相聚斗鸡,习放鹰狗。
chū yǐ fù gōng cì jué pú yáng jùn gōng
这句话大意是:初 以父功赐爵濮阳郡公。
zhēng yín chǒu huì wú suǒ bù wéi
这句话大意是:蒸淫丑秽,无所不为。
qí qī zhǎng sūn dù ér gào shù shù suī wèi yǐn ér dà fèn zhī xiān jiè zhī qiān bì jiā biān chuí
这句话大意是:其妻长孙,妒而告述,述虽为隐,而 大忿之,纤芥之愆,必加鞭箠。
dì shì jí shì shàng zhǔ yòu qīng hū zhī
这句话大意是:弟士及恃尚主,又轻忽之。
wéi huà jí měi shì yíng hù fù zài sān yù shā zhé jiù miǎn zhī yóu shì pō xiāng qīn nì
这句话大意是:唯化及每事营护,父再 三欲杀,辄救免之,由是颇相亲昵。
suì quàn huà jí qiǎn rén rù fán sī wéi jiāo yì
这句话大意是:遂劝化及遣人入蕃,私为交易。
shì fā dāng zhū shù dú zhèng zhì jí zuì è ér wèi huà jí qǐng mìng
这句话大意是:事发,当诛, 述独证智及罪恶,而为化及请命。
dì yīn liǎng shì
这句话大意是:帝因两释。
shù jiāng sǐ kàng biǎo yán qí xiōng bó bì qiě pò jiā
这句话大意是:述将死,抗表言其凶勃,必且破家。
dì hòu sī shù shòu zhì jí jiāng zuò shǎo jiān
这句话大意是:帝后思述,授智及将作少监。
qí jiāng dū shā nì zhī shì zhì jí zhī móu yě huà jí wèi chéng xiàng yǐ wéi zuǒ pú yè lǐng shí èr wèi dà jiàng jūn
这句话大意是:其江都杀逆之事,智及之谋也,化及为丞相,以为左 仆射,领十二卫大将军。
huà jí jiàn hào fēng qí wáng
这句话大意是:化及僭号,封齐王。
dòu jiàn dé pò liáo chéng huò ér zhǎn zhī bìng qí dǎng shí yú rén jiē bào shī xiāo shǒu
这句话大意是:窦建德破聊城,获而斩之,并其党十 余人,皆暴尸枭首。
sī mǎ dé kān fú fēng yōng rén yě
这句话大意是:司马德戡,扶风雍人也。
fù yuán qiān shì zhōu wèi dū du
这句话大意是:父元谦,仕周为都督。
dé kān yòu gū yǐ tú shǐ zì jǐ
这句话大意是:德戡幼孤,以屠豕自给。
yǒu sāng mén shì càn tōng dé kān mǔ hé shì suì fǔ jiào zhī yīn jiě shū jì
这句话大意是:有桑 门释粲,通德戡母和氏,遂抚教之,因解书计。
kāi huáng zhōng wèi shì guān jiàn qiān zhì dà dū dū
这句话大意是:开皇中,为侍官,渐迁至大都督。
cóng yáng sù chū tǎo hàn wáng liàng chōng nèi yíng zuǒ yòu jìn zhǐ biàn pì jùn biàn duō jiān jì sù dà shàn zhī
这句话大意是:从杨素出讨汉王谅,充内营左右,进止便僻,俊辩多奸计,素大善之。
yǐ xūn shòu yí tóng sān sī
这句话大意是:以勋授仪同 三司。
dà yè sān nián wèi yīng yáng láng jiàng
这句话大意是:大业三年,为鹰扬郎将。
cóng tǎo liáo zuǒ jìn wèi zhèng yì dài fū qiān wǔ bēn láng jiàng
这句话大意是:从讨辽左,进位正议大夫,迁武贲郎将。
yáng dì shén nì zhī
这句话大意是:炀帝甚昵 之。
cóng zhì jiāng dū lǐng zuǒ yòu bèi shēn xiāo guǒ wàn rén yíng yú chéng nèi
这句话大意是:从至江都,领左右备身骁果万人,营于城内。
yīn suí mò dà luàn nǎi lǜ xiāo guǒ móu fǎn yǔ zài huà jí shì zhōng
这句话大意是:因隋末大乱,乃率骁果谋反,语 在化及事中。
jì huò yáng dì yǔ qí dǎng mèng bǐng děng tuī huà jí wèi chéng xiàng
这句话大意是:既获炀帝,与其党孟秉等推化及为丞相。
huà jí shǒu fēng dé kān wèi wēn guó gōng yì sān qiān hù jiā guāng lù dài fu réng tǒng běn bīng huà jí yì shén jì zhī
这句话大意是:化及首封德戡为温国公,邑 三千户,加光禄大夫,仍统本兵,化及意甚忌之。
hòu shù rì huà jí shǔ zhū jiāng fēn pèi shì zú nǎi yǐ dé kān wèi lǐ bù shàng shū wài shì měi qiān shí duó qí bīng yě
这句话大意是:后数日,化及署诸将,分配士卒, 乃以德戡为礼部尚书,外示美迁,实夺其兵也。
yóu shì fèn yuàn suǒ huò shǎng wù jiē lù yú zhì jí zhì jí wèi zhī yán
这句话大意是:由是愤怨,所获赏物皆赂于智及, 智及为之言。
xíng zhì xú zhōu shě zhōu dēng lù lìng dé kān jiāng hòu jūn nǎi yǔ zhào xíng shū li běn yǐn zhèng qīng yǔ wén dǎo shī děng móu xí huà jí qiǎn rén shǐ yú mèng hǎi gōng jié wèi wài zhù
这句话大意是:行至徐州,舍舟登陆,令德戡将后军,乃与赵行枢、李本、尹正卿、 宇文导师等谋袭化及,遣人使于孟海公,结为外助。
qiān yán wèi fā yǐ dài shǐ bào
这句话大意是:迁延未发,以待使报。
xǔ hóng rén zhāng kǎi zhī zhī yǐ gào huà jí yīn qiǎn qí dì shì jí yáng wèi yóu liè zhì yú hòu jūn
这句话大意是:许弘仁、 张恺知之,以告化及,因遣其弟士及阳为游猎,至于后军。
dé kān bù zhī shì lù chū yíng cān yè yīn mìng zhí zhī bìng qí dǎng yǔ
这句话大意是:德戡不知事露,出营参 谒,因命执之,并其党与。
huà jí zé zhī yuē yǔ gōng lù lì gòng dìng hǎi nèi chū yú wàn sǐ
这句话大意是:化及责之曰:“与公戮力共定海内,出于万死。
jīn shǐ shì chéng yuàn de tóng shǒu fù guì gōng yòu hé wéi fǎn yě
这句话大意是:今始事 成,愿得同守富贵,公又何为反也?
dé kān yuē běn shā hūn zhǔ kǔ qí dú hài
这句话大意是:”德戡曰:“本杀昏主,苦其毒害。
tuī lì zú xià ér yòu shén zhī
这句话大意是:推立足下, 而又甚之。
bī yú wù qíng bù huò yǐ yě
这句话大意是:逼于物情,不获已也。
huà jí bú duì mìng sòng zhì mù xià yì ér shā zhī shí nián sān shí jiǔ
这句话大意是:”化及不对,命送至幕下,缢而杀之,时年三十 九。
péi qián tōng hé dōng rén yě
这句话大意是:裴虔通,河东人也。
chū yáng dì wèi jìn wáng yǐ qīn xìn cóng shāo qiān zhì jiān mén xiào wèi
这句话大意是:初,炀帝为晋王,以亲信从,稍迁至监门校尉。
yáng dì jí wèi zhuó jiù zuǒ yòu shòu xuān huì wèi qiān jiān mén zhí gé
这句话大意是:炀帝即位, 擢旧左右,授宣惠尉,迁监门直阁。
lèi cóng zhēng yì zhì tōng yì dài fū
这句话大意是:累从征役,至通议大夫。
yǔ sī mǎ dé kān tóng móu zuò luàn xiān kāi gōng mén qí zhì chéng xiàng diàn shā jiāng jūn dú gū shèng qín dì yú xi gé
这句话大意是:与司马德戡同谋作乱, 先开宫门,骑至成象殿,杀将军独孤盛,擒帝于西阁。
huà jí yǐ qián tōng wèi guāng lù dài fu jǔ guó gōng
这句话大意是:化及以虔通为光禄大夫、莒 国公。
huà jí yǐn bīng zhī běi yě lìng zhèn xú zhōu
这句话大意是:化及引兵之北也,令镇徐州。
huà jí bài hòu guī yú dà táng jí shòu xú zhōu zǒng guǎn zhuǎn chén zhōu cì shǐ fēng cháng shé nán
这句话大意是:化及败后,归于大唐,即授徐州总管,转辰州 刺史,封长蛇男。
xún yǐ suí cháo shā nì zhī zuì chú míng xǐ yú lǐng biǎo ér sǐ
这句话大意是:寻以隋朝杀逆之罪,除名,徙于岭表而死。
wáng shì chōng duàn dá
这句话大意是:○王世充 段达。
wáng chōng zì xíng mǎn běn xī yù rén yě
这句话大意是:王充,字行满,本西域人也。
zǔ zhī tuí rǔ xǐ jū xīn fēng
这句话大意是:祖支颓辱,徙居新丰。
tuí rǔ sǐ qí qī shǎo guǎ yǔ yí tóng wáng càn yě hé shēng zǐ yuē qióng càn suì nà zhī yǐ wéi xiǎo qī
现代白话:颓辱死,其妻少寡, 与仪同王粲野合,生孔子说琼,粲遂纳之以为小妻。
qí fù shōu yòu gū suí mǔ jià càn càn ài ér yǎng zhī yīn xìng wáng shì guān zhì huái biàn èr zhōu zhǎng shǐ
这句话大意是:其父收幼孤,随母嫁粲,粲爱而 养之,因姓王氏,官至怀、汴二州长史。
chōng juǎn fà chái shēng chén cāi duō guǐ zhà pō kuī shū chuán yóu hǎo bīng fǎ xiǎo guī cè tuī bù yíng xū rán wèi cháng wéi rén yán yě
这句话大意是:充卷发豺声,沉猜多诡诈,颇窥书传,尤 好兵法,晓龟策推步盈虚,然未尝为人言也。
kāi huáng zhōng wèi zuǒ yì wèi hòu yǐ jūn gōng bài yí tóng shòu bīng bù yuán wài
这句话大意是:开皇中,为左翊卫,后以军功拜仪同, 授兵部员外。
shàn fū zòu míng xí fǎ lǜ ér wǔ nòng wén mò gāo xià qí xīn
这句话大意是:善敷奏,明习法律,而舞弄文墨,高下其心。
huò yǒu bó nán zhī zhě chōng lì kǒu shì fēi cí yì fēng qǐ zhòng suī zhī qí bù kě ér mò néng qū chēng wéi míng biàn
这句话大意是:或有驳难之者,充利口 饰非,辞义锋起,众虽知其不可而莫能屈,称为明辩。
yáng dì shí lèi qiān zhì jiāng dū jùn chéng
这句话大意是:炀帝时,累迁至江都郡丞。
shí dì shù xìng jiāng dū chōng shàn hòu rén zhǔ yán sè ē yú shùn zhǐ měi rù yán shì dì shàn zhī
这句话大意是:时帝数幸江都,充善候人主颜色,阿谀顺旨,每入言事,帝善之。
yòu yǐ jùn chéng lǐng jiāng dōu gōng jiān nǎi diāo shì chí tái yīn zòu yuǎn fāng zhēn wù yǐ mèi yú dì yóu shì yì nì zhī
这句话大意是:又以郡丞领江都 宫监,乃雕饰池台,阴奏远方珍物以媚于帝,由是益昵之。
dà yè bā nián duò shǐ luàn chōng nèi huái jiǎo xìng bēi shēn lǐ shì yīn jié háo jùn duō shōu zhòng xīn
这句话大意是:大业八年,隋始乱,充内怀徼幸,卑身礼士,阴结豪俊,多收众心。
jiāng huái jiān rén sù qīng hàn yòu shǔ dào zéi qún qǐ rén duō fàn fǎ yǒu xì yù dǐ zuì zhě chōng jiē wǎng fǎ chū zhī yǐ shù sī ēn
这句话大意是:江淮间人 素轻悍,又属盗贼群起,人多犯法,有系狱抵罪者,充皆枉法出之,以树私恩。
jí yáng xuán gǎn fǎn wú rén zhū xiè jìn líng rén guǎn chóng qǐ bīng jiāng nán yǐ yīng zhī zì chēng jiāng jūn yōng zhòng shí yú wàn
这句话大意是:及 杨玄感反,吴人朱燮、晋陵人管崇起兵江南以应之,自称将军,拥众十余万。
dì qiǎn jiāng jūn tǔ wàn xù yú jù luō tǎo zhī bù néng kè
这句话大意是:帝遣 将军吐万绪、鱼俱罗讨之,不能克。
chōng mù jiāng dū wàn yú rén jī pín pò zhī
这句话大意是:充募江都万余人,击频破之。
měi yǒu kè jié bì guī gōng yú xià suǒ huò jūn shí jiē tuī yǔ shì zú shēn wú suǒ shòu
这句话大意是:每有克捷,必归 功于下,所获军实,皆推与士卒,身无所受。
yóu cǐ rén zhēng wèi yòng gōng zuì jū duō
这句话大意是:由此人争为用,功最居多。
shí nián qí jùn zéi shuài mèng ràng zì cháng bái shān kòu lüě zhū jùn zhì xū yí yǒu zhòng shí yú wàn
这句话大意是:十年,齐 郡贼帅孟让自长白山寇掠诸郡,至盱眙,有众十余万。
chōng yǐ bīng jù zhī ér léi shī shì ruò bǎo dōu liáng shān wèi wǔ zhà xiāng chí bù zhàn
这句话大意是:充以兵拒之,而羸师示弱, 保都梁山为五栅,相持不战。
hòu yīn qí xiè chí chū bīng fèn jī dà pò zhī chéng shèng jǐn miè zéi ràng yǐ shù shí qí dùn qù zhǎn shǒu wàn rén liù chù jūn zī mò bù jǐn huò
这句话大意是:后因其懈弛,出兵奋击,大破之,乘胜尽灭贼,让以 数十骑遁去,斩首万人,六畜、军资莫不尽获。
dì yǐ chōng yǒu jiàng shuài cái lüè shǐ qiǎn lǐng bīng tǎo zhū xiǎo dào suǒ xiàng jiē pò zhī
这句话大意是:帝以充有将帅才略,始遣领兵,讨 诸小盗,所向皆破之。
rán xìng jiǎo wěi zhà wéi shàn néng zì qín kǔ yǐ qiú shēng yù
这句话大意是:然性矫伪,诈为善,能自勤苦,以求声誉。
shí yī nián tū jué wéi dì yú yàn mén chōng jǐn fā jiāng dū rén jiāng wǎng fù nàn
这句话大意是:十一年,突厥围 帝于雁门,充尽发江都人,将往赴难。
zài jūn zhōng fǎn shǒu gòu miàn bēi qì wú dù xiǎo yè bù jiě jiǎ jiè cǎo ér wò
这句话大意是:在军中,反首垢面,悲泣无度,晓夜不解甲, 藉草而卧。
dì wén zhī yǐ wéi ài jǐ yì xìn rèn zhī
这句话大意是:帝闻之,以为爱己,益信任之。
shí èr nián qiān wèi jiāng dū tōng shǒu
这句话大意是:十二年,迁为江都通守。
shí yàn cì rén gé qiān wèi dào shù nián bīng shí yú wàn zài dòu zi zhōng
这句话大意是:时厌次人格谦为盗数年,兵十余万,在豆子中。
chōng shuài shī pò zhǎn zhī wēi zhèn qún zéi
这句话大意是:充帅 师破斩之,威振群贼。
yòu jī lú míng yuè pò zhī yú nán yáng zhǎn shǒu shù wàn lǔ huò jí duō
这句话大意是:又击卢明月,破之于南阳,斩首数万,虏获极多。
hòu hái jiāng dū dì dà yuè zì zhí bēi jiǔ yǐ cì zhī
这句话大意是:后还江都, 帝大悦,自执杯酒以赐之。
shí chōng yòu zhī dì hǎo nèi nǎi yán jiāng huái liáng jiā yǒu měi nǚ bìng yuàn bèi hòu tíng wú yóu zì jìn
这句话大意是:时充又知帝好内,乃言江淮良家有美女,并愿备后庭, 无由自进。
dì yú xǐ yīn mì lìng yuè shì zhū nǚ zī zhì duān lì hé fǎ xiāng zhě qǔ zhèng kù jí yīng rù jīng wù yǐ pìn nà zhī
这句话大意是:帝逾喜,因密令阅视诸女,姿质端丽合法相者,取正库及应入京物以娉 纳之。
suǒ yòng bù kě shèng jì zhàng shàng yún chì bié yòng bù xiǎn qí shí
这句话大意是:所用不可胜计,帐上云敕别用,不显其实。
yǒu hé yì zhě zé hòu shǎng chōng
这句话大意是:有合意者,则厚赏充;。
huò bù zhōng zhě yòu yǐ lài zhī
这句话大意是:或不中者, 又以赉之。
hòu lìng yǐ chuán sòng dōng jīng ér dào lù zéi qǐ shǐ zhě kǔ yì yú huái sì zhōng chén chuán ruò zhī zhě qián hòu shí shù
这句话大意是:后令以船送东京,而道路贼起,使者苦役,于淮泗中沉船溺之者,前后 十数。
huò yǒu fā lù chōng wèi mì zhī yòu jù jiǎn yuè yǐ gòng jìn
这句话大意是:或有发露,充为秘之,又遽简阅以供进。
shì hòu yì jiàn qīn nì
这句话大意是:是后益见亲昵。
yù li mì gōng xiàn xìng luò cāng jìn bī dōng dōu guān jūn shù què guāng lù dài fu péi rén jī yǐ wǔ láo jiàng yú mì dì è zhī dà fā bīng jiāng tǎo yān
现代白话:遇李密攻陷兴洛仓,进逼东都,官军数却,光禄大夫裴仁基以武牢降于密,帝 恶之,大发兵,将讨呢。
fā zhōng zhào qiǎn chōng wèi jiāng jūn yú luò kǒu yǐ jù mì qián hòu bǎi yú zhàn hù yǒu shèng fù
这句话大意是:发中诏遣充为将军,于洛口以拒密,前后百余战,互有胜 负。
chōng nǎi yǐn jūn dù luò shuǐ bī cāng chéng
这句话大意是:充乃引军渡洛水,逼仓城。
li mì yǔ zhàn chōng bài jì fù shuǐ nì sǐ zhě wàn yú rén
这句话大意是:李密与战,充败绩,赴水溺死者万余人。
shí tiān hán dà xuě bīng shì jì dù shuǐ yī jiē zhān shī zài dào dòng sǐ zhě yòu shù wàn rén bǐ zhì hé yáng cái yǐ qiān shù
这句话大意是:时天寒大 雪,兵士既渡水,衣皆沾湿,在道冻死者又数万人,比至河阳,才以千数。
chōng zì xì yù qǐng zuì yuè wáng tōng qiǎn shǐ shè zhī zhào lìng hái dōu
这句话大意是:充自系 狱请罪,越王侗遣使赦之,召令还都。
shōu hé wáng sàn fù de wàn yú rén zhūn yú hán jiā chéng zhōng bù gǎn fù chū
这句话大意是:收合亡散,复得万余人,屯于含嘉城中,不 敢复出。
yǔ wén huà jí shā dì yú jiāng dū chōng yǔ tài fǔ qīng yuán wén dōu jiāng jūn huáng fǔ wú yì yòu sī láng lú chu fèng tōng wèi zhǔ
这句话大意是:宇文化及杀帝于江都,充与太府卿元文都、将军皇甫无逸、右司郎卢楚奉侗为 主。
tōng yǐ chōng wèi lì bù shàng shū fēng zhèng guó gōng
这句话大意是:侗以充为吏部尚书,封郑国公。
jí tōng qǔ yuán wén dōu lú chu zhī móu bài li mì wèi tài wèi shàng shū lìng mì suì chēng chén fù yǐ bīng jù huà jí yú lí yáng qiǎn shǐ gào jié
这句话大意是:及侗取元文都、卢楚之谋,拜李密为太尉、尚 书令,密遂称臣,复以兵拒化及于黎阳,遣使告捷。
zhòng jiē yuè chōng dú wèi qí huī xià zhū jiāng yuē wén dōu zhī bèi dāo bǐ lì ěr
这句话大意是:众皆悦,充独谓其麾下诸将曰: “文都之辈,刀笔吏耳。
wú guān qí shì bì wèi li mì suǒ qín
现代白话:我观其势,必为李密所擒。
qiě wú jūn rén měi yǔ mì zhàn shā qí fù xiōng zǐ dì qián hòu yǐ duō yī dàn wèi zhī xià wú shǔ wú lèi yǐ
现代白话:且我军人每与密战,杀其父兄 子弟,前后已多,一旦为之下,我属无类了。
chū cǐ yán yǐ jī nù qí zhòng
这句话大意是:”出此言以激怒其众。
wén dōu zhī ér dà jù yǔ chu děng móu jiāng yīn chōng rù nèi fú jiǎ ér shā zhī
这句话大意是:文都知而大惧, 与楚等谋,将因充入内,伏甲而杀之。
qī yǒu rì yǐ jiāng jūn duàn dá qiǎn qí nǚ xù zhāng zhì yǐ chu móu gào zhī
现代白话:期有日了,将军段达遣其女婿张志以楚谋告 之。
chōng yè lè bīng wéi gōng chéng jiāng jūn fèi yào tián shì dū děng yǔ zhàn yú dōng tài yáng mén wài
这句话大意是:充夜勒兵围宫城,将军费曜、田世阇等与战于东太阳门外。
yào jūn bài chōng suì gōng mén ér rù wú yì yǐ dān qí dùn zǒu
这句话大意是:曜军败,充遂攻门 而入,无逸以单骑遁走。
huò chu shā zhī
这句话大意是:获楚,杀之。
shí gōng mén shàng bì chōng lìng kòu mén yán yú tōng yuē yuán wén dōu děng yù zhí huáng dì jiàng yú li mì duàn dá zhī ér yǐ gào chén
这句话大意是:时宫门尚闭,充令扣门言于侗曰:“元文都 等欲执皇帝降于李密,段达知而以告臣。
chén fēi gǎn móu fǎn zhū fǎn zhě ěr
这句话大意是:臣非敢谋反,诛反者耳。
wén dōu wén biàn rù fèng tōng yú qián yáng diàn chén bīng wèi zhī
这句话大意是:”文都闻变入, 奉侗于干阳殿,陈兵卫之。
lìng jiàng shuài chéng chéng yǐ jù nán bīng bài yòu huò wén dōu shā zhī
这句话大意是:令将帅乘城以拒难,兵败,又获文都杀之。
tōng mìng kāi mén yǐ nà chōng chōng xī qiǎn rén dài sù wèi zhě nǎi rù yè dùn shǒu liú tì ér yán yuē wén dōu děng wú zhuàng móu xiāng tú hài shì jí wèi cǐ bù gǎn bèi guó
这句话大意是:侗命开门以 纳充,充悉遣人代宿卫者,乃入谒,顿首流涕而言曰:“文都等无状,谋相屠害, 事急为此,不敢背国。
tōng yǔ zhī méng
这句话大意是:”侗与之盟。
chōng xún qiǎn wéi jié děng fěng tōng lìng bài wèi shàng shū zuǒ pú yè zǒng dū nèi wài zhū jūn shì
这句话大意是:充寻遣韦节等讽侗,令拜为尚书左仆射、总督 内外诸军事。
yòu shòu qí xiōng yùn wèi nèi shǐ lìng rù jū jìn zhōng
这句话大意是:又授其兄恽为内史令,入居禁中。
wèi jǐ li mì pò huà jí hái qí jìn bīng liáng mǎ duō zhàn sǐ shì zú jiē juàn
这句话大意是:未几,李密破化及还,其劲兵良马多战死,士卒皆倦。
chōng yù chéng qí bì ér jī zhī kǒng rén bù yī nǎi jiǎ tuō guǐ shén yán mèng jiàn zhōu gōng nǎi lì cí yú luò shuǐ zhī shàng qiǎn wū xuān yán zhōu gōng yù lìng pú shè jí tǎo li mì dāng yǒu dà gōng bù zé bīng jiē yì sǐ
这句话大意是:充欲乘其敝而击之,恐 人不一,乃假托鬼神,言梦见周公,乃立祠于洛水之上,遣巫宣言周公欲令仆射急 讨李密,当有大功,不则兵皆疫死。
chōng bīng duō chu rén sú xìn yāo wàng gù chū cǐ yán yǐ huò zhī
这句话大意是:充兵多楚人,俗信妖妄,故出此言以惑之。
zhòng jiē qǐng zhàn
这句话大意是:众 皆请战。
chōng jiǎn liàn jīng yǒng dé èr wàn yú rén mǎ qiān yú qiān yíng yú luò shuǐ nán
这句话大意是:充简练精勇,得二万余人,马千余,迁营于洛水南。
mì jūn yǎn shī běi shān shàng
这句话大意是:密军偃师北山上。
shí mì xīn dé zhì yú huà jí yǒu qīng chōng zhī xīn bù shè bì lěi
这句话大意是:时 密新得志于化及,有轻充之心,不设壁垒。
chōng yè qiǎn èr bǎi yú qí qián rù běi shān fú xī gǔ zhōng lìng jūn mò mǎ rù shí
这句话大意是:充夜遣二百余骑潜入北山,伏溪谷中, 令军秣马蓐食。
jì ér xiāo jì rén bēn mǎ chí chí míng ér báo mì
这句话大意是:既而宵济,人奔马驰,迟明而薄密。
mì chū bīng yīng zhī zhèn wèi chéng liè ér liǎng jūn hé zhàn qí fú bīng bì shān ér shàng qián dēng běi yuán chéng gāo xià chí yā mì yíng
这句话大意是:密出兵应之,阵未成列而两军 合战,其伏兵蔽山而上,潜登北原,乘高下驰,压密营。
yíng zhōng luàn wú néng jù zhě jí rù zòng huǒ
这句话大意是:营中乱,无能拒者,即入 纵火。
mì jūn dà jīng ér kuì jiàng qí jiāng zhāng tóng r chén zhì lüè jìn xià yǎn shī
这句话大意是:密军大惊而溃,降其将张童儿、陈智略,进下偃师。
chū chōng xiōng wěi jí zi xuán yīng suí huà jí zhì dōng jùn mì de ér qiú zhī yú chéng zhōng zhì shì jǐn huò zhī
这句话大意是:初,充兄伟及子玄应随 化及至东郡,密得而囚之于城中,至是,尽获之。
yòu zhí mì zhǎng shǐ bǐng yuán zhēn qī zǐ sī mǎ zhèng qián xiàng zhī mǔ jí zhū jiāng zǐ dì jiē fǔ wèi zhī gè lìng qián hū qí fù xiōng
这句话大意是:又执密长史邴元真妻子、司马郑 虔象之母及诸将子弟,皆抚慰之,各令潜呼其父兄。
bīng cì luò kǒu bǐng yuán zhēn zhèng qián xiàng děng jǔ cāng chéng yǐ yīng zhī
这句话大意是:兵次洛口,邴元真、郑虔象等 举仓城以应之。
mì yǐ shù shí qí dùn yì chōng xī shōu qí zhòng
这句话大意是:密以数十骑遁逸,充悉收其众。
ér dōng jǐn yú hǎi nán zhì yú jiāng xī lái guī fù
这句话大意是:而东尽于海,南至于江,悉来归附。
chōng yòu lìng wéi jié fěng tōng bài wèi tài wèi shǔ zhì guān shǔ yǐ shàng shū shěng wèi qí fǔ
这句话大意是:充又令韦节讽侗,拜为太尉,署置官属,以尚书省为其府。
xún zì chēng zhèng wáng
这句话大意是:寻自称郑王。
qiǎn qí jiāng gāo lüè shuài shī gōng shòu ān bù lì ér xuán
这句话大意是:遣其将高 略帅师攻寿安,不利而旋。
yòu shuài shī gōng wéi gǔ zhōu sān rì ér tuì
这句话大意是:又帅师攻围谷州,三日而退。
míng nián zì chēng xiàng guó shòu jiǔ cì bèi wù shì hòu bù cháo tōng yǐ
现代白话:明年,自称相国,受九锡 备物,是后不朝侗了。
yǒu dào shì huán fǎ sì zhě zì yán jiě tú chèn chōng nì zhī
这句话大意是:有道士桓法嗣者,自言解图谶,充昵之。
fǎ sì nǎi yǐ kǒng zǐ bì fáng jì huà zuò zhàng fū chí yī gān yǐ qū yáng
这句话大意是:法嗣乃以《孔子闭房记》,画作丈夫 持一干以驱羊。
fǎ sì yún yáng duò xìng yě
这句话大意是:法嗣云:“杨,隋姓也。
gàn yī zhě wáng zì yě
这句话大意是:干一者,王字也。
jū yáng hòu míng xiàng guó dài duò wèi dì yě
这句话大意是:居羊后,明相国代隋为 帝也。
yòu qǔ zhuāng zi rén jiān shì dé chōng fú èr piān shàng zhī fǎ sì shì yuē shàng piān yán shì xià piān yán chōng cǐ jí xiàng guó míng yǐ
现代白话:”又取庄子《人间世》、《德充符》二篇上之,法嗣释曰:“上篇言世,下 篇言充,此即相国名了。
míng dāng dé bèi rén jiān ér yìng fú mìng wèi tiān zǐ yě
这句话大意是:明当德被人间,而应符命为天子也。
chōng dà yuè yuē cǐ tiān mìng yě
这句话大意是:”充大悦曰:“此天 命也。
zài bài shòu zhī
这句话大意是:”再拜受之。
jí yǐ fǎ sì wèi jiàn yì dài fū
这句话大意是:即以法嗣为谏议大夫。
chōng yòu luó qǔ zá niǎo shū bó xì qí jǐng zì yán fú mìng ér sàn fàng zhī
这句话大意是:充又罗取杂鸟,书帛系其颈,自言符命 而散放之。
huò yǒu tán shè de niǎo ér lái xiàn zhě yì bài guān jué
这句话大意是:或有弹射得鸟而来献者,亦拜官爵。
jì ér fèi tōng yú bié gōng jiàn jí huáng dì wèi jiàn yuán yuē kāi míng guó hào zhèng
这句话大意是:既而废侗于别宫,僭即皇帝位,建 元曰开明,国号郑。
dà táng qiǎn qín wáng lǜ zhòng wéi zhī chōng pín chū bīng zhàn zhé bù lì dōu wài zhū chéng xiāng jì jiàng kuǎn
这句话大意是:大唐遣秦王率众围之,充频出兵,战辄不利,都外诸城相继降 款。
chōng jiǒng pò qiǎn shǐ qǐng jiù yú dòu jiàn dé jiàn dé lǜ jīng bīng yuán zhī
这句话大意是:充窘迫,遣使请救于窦建德,建德率精兵援之。
shī zhì wǔ láo wèi qín wáng suǒ pò qín jiàn dé yǐ yì chéng xià
这句话大意是:师至武牢,为秦王所破,擒建 德以诣城下。
chōng jiāng kuì wéi ér chū zhū jiāng mò yǒu yīng zhī zhě zì zhī qián cuàn wú suǒ yú shì chū jiàng
这句话大意是:充将溃围而出,诸将莫有应之者,自知潜窜无所,于是出降。
zhì cháng ān wèi chóu rén dú gū xiū dé suǒ shā
这句话大意是:至长安, 为仇人独孤修德所杀。
duàn dá wǔ wēi gū zāng rén yě
这句话大意是:段达,武威姑臧人也。
fù yán zhōu shuò zhōu cì shǐ
这句话大意是:父严,周朔州刺史。
dá zài zhōu nián shǐ sān suì xí jué xiāng yuán xiàn gōng
这句话大意是:达在周,年始三岁,袭爵襄垣县公。
jí zhǎng shēn cháng bā chǐ měi xū rán biàn gōng mǎ
这句话大意是:及长,身长八尺,美须髯,便弓马。
gāo zǔ wèi chéng xiàng yǐ dà dū dū lǐng qīn xìn bīng cháng zhì zuǒ yòu
这句话大意是:高祖为丞相,以大都督领亲信兵,常置左右。
jí jiàn zuò wèi zuǒ zhí zhāi lèi qiān chē qí jiāng jūn jiān jìn wáng cān jūn
这句话大意是:及践阼,为左直斋,累迁车骑将军,兼晋王参军。
gāo zhì huì li jī děng zhī zuò luàn yě dá lǜ zhòng yī wàn jī dìng fāng chú èr zhōu cì jiān qiān duàn qiān jìn yí tóng
这句话大意是:高智惠、李积等之作乱也,达率 众一万,击定方、滁二州,赐缣千段,迁进仪同。
yòu pò wāng wén jìn děng yú xuān zhōu jiā kāi fǔ cì nú bì wǔ shí kǒu mián juàn sì qiān duàn
这句话大意是:又破汪文进等于宣州,加开府, 赐奴婢五十口,绵绢四千段。
rén shòu chū tài zǐ zuǒ wèi fù lǜ
这句话大意是:仁寿初,太子左卫副率。
dà yè chū yǐ fán dǐ zhī jiù bài zuǒ yì wèi jiāng jūn
这句话大意是:大业初,以蕃邸之旧,拜左 翊卫将军。
zhēng tǔ yù hún jìn wèi jīn zǐ guāng lù dài fu
这句话大意是:征吐谷浑,进位金紫光禄大夫。
dì zhēng liáo dōng bǎi xìng kǔ yì píng yuán qí xiào dé qīng hé zhāng jīn chēng děng bìng jù zhòng wèi qún dào gōng xiàn chéng yì jùn xiàn bù néng yù
这句话大意是:帝征辽东,百姓苦役,平原祁孝德、清 河张金称等并聚众为群盗,攻陷城邑,郡县不能御。
dì lìng dá jī zhī shù wèi jīn chēng děng suǒ cuò wáng shī shén duō
这句话大意是:帝令达击之,数为金称等所挫, 亡失甚多。
zhū zéi qīng zhī hào wèi duàn mǔ
这句话大意是:诸贼轻之,号为段姥。
hòu yòng shū lìng yáng shàn huì zhī jì gèng yǔ zéi zhàn fāng zhì kè jié
这句话大意是:后用鄃令杨善会之计,更与贼战,方致克捷。
hái jīng shī yǐ gōng shì zuò miǎn
这句话大意是:还 京师,以公事坐免。
míng nián dì zhēng liáo dōng yǐ dá liú shǒu zhuō jùn
这句话大意是:明年,帝征辽东,以达留守涿郡。
é fù bài zuǒ yì wèi jiāng jūn
这句话大意是:俄复拜左翊卫将军。
gāo yáng wèi dāo r jù zhòng shí yú wàn zì hào lì shān fēi kòu lüě yān zhào
这句话大意是:高阳魏 刀儿聚众十余万,自号历山飞,寇掠燕赵。
dá lǜ zhuō jùn tōng shǒu guō xuàn jī bài zhī
这句话大意是:达率涿郡通守郭绚击败之。
yú shí dào zéi jì duō guān jūn è zhàn dá bù néng yīn jī jué shèng wéi chí zhòng zì shǒu dùn bīng kuì liáng duō wú kè huò shí jiē wèi zhī wèi qiè péng
这句话大意是:于时盗贼既 多,官军恶战,达不能因机决胜,唯持重自守,顿兵馈粮,多无克获,时皆谓之为 怯芃。
shí èr nián dì xìng jiāng dū gōng zhào dá yǔ tài fǔ qīng yuán wén dōu liú shǒu dōng dōu
这句话大意是:十二年,帝幸江都宫,诏达与太府卿元文都留守东都。
li mì jù luò kǒu zòng bīng qīn lüè chéng xià dá yǔ jiān mén láng jiàng páng yù wǔ yá láng jiāng huò jǔ lǜ nèi bīng chū yù zhī
这句话大意是:李密据洛口,纵兵侵 掠城下,达与监门郎将庞玉、武牙郎将霍举率内兵出御之。
pō yǒu gōng qiān zuǒ xiāo wèi dà jiàng jūn
这句话大意是:颇有功,迁左骁卫大将 军。
wáng chōng zhī bài yě mì fù jìn jù běi máng lái zhì shàng chūn mén dá yǔ pàn zuǒ chéng guō wén yì shàng shū wéi jīn chū bīng jù zhī
这句话大意是:王充之败也,密复进据北芒,来至上春门,达与判左丞郭文懿、尚书韦津出兵 拒之。
dá jiàn zéi dào bù zhèn ér zǒu wèi mì suǒ chéng jūn dà kuì jīn méi yú zhèn
这句话大意是:达见贼盗,不阵而走,为密所乘,军大溃,津没于阵。
yóu shì zéi shì rì shèng
这句话大意是:由是贼势日盛。
jí dì bēng yú jiāng dū dá yǔ yuán wén dōu děng tuī yuè wáng tōng wéi zhǔ shǔ kāi fǔ yí tóng sān sī jiān nà yán fēng chén guó gōng
这句话大意是:及帝 崩于江都,达与元文都等推越王侗为主,署开府仪同三司,兼纳言,封陈国公。
yuán wén dōu děng móu zhū wáng chōng yě dá yīn gào chōng wèi zhī nèi yīng
这句话大意是:元 文都等谋诛王充也,达阴告充,为之内应。
jí shì fā yuè wáng tōng zhí wén dōu yú chōng chōng shén dé yú dá tè jiàn chóng zhòng
这句话大意是:及事发,越王侗执文都于充,充甚德于 达,特见崇重。
jì pò li mì dá děng quàn yuè wáng jiā chōng jiǔ cì bèi wù xún fěng lìng shàn ràng
这句话大意是:既破李密,达等劝越王加充九锡备物,寻讽令禅让。
chōng jiàn zūn hào yǐ dá wèi sī tú
这句话大意是:充僭尊号,以 达为司徒。
jí dōng dōu píng zuò zhū qī zǐ jí mò
这句话大意是:及东都平,坐诛,妻子籍没。
shǐ chén yuē huà jí yōng péng xià cái fù ēn lèi yè wáng chōng dǒu shāo xiǎo qì zāo féng shí xìng jù méng jiǎng zhuó lǐ yuè jiù chén
这句话大意是:史臣曰:化及庸芃下才,负恩累叶,王充斗筲小器,遭逢时幸,俱蒙奖擢,礼 越旧臣。
jì shǔ bēng bāo zhī qī bù néng zhì shēn jié mìng nǎi yīn lì chéng biàn xiān tú gàn jì lǜ qún bù chěng zhí wèi luàn jiē bá běn sè yuán liè guàn huǐ miǎn
这句话大意是:既属崩剥之期,不能致身竭命,乃因利乘便,先图干纪,率群不逞,职为 乱阶,拔本塞源,裂冠毁冕。
huò gōng wèi róng shǒu huò qīn xíng zhèn dú xìn shēn zhǐ lù shì qiè shí fán tiān de suǒ bù róng rén shén suǒ tóng fèn
这句话大意是:或躬为戎首,或亲行鸩毒,衅深指鹿,事切食蹯,天 地所不容,人神所同愤。
gù xiāo jìng xiōng kuí xiāng xún zū lù shé shǐ chǒu lèi jì zhǒng zhū yí kuài zhōng yì yú dāng nián chuí jiǒng jiè yú lái yè
这句话大意是:故枭獍凶魁,相寻菹戮,蛇豕丑类,继踵诛夷,快忠义于 当年,垂炯戒于来叶。
wū hū wéi rén chén zhě kě bù yīn jiàn zāi
现代白话:呜呼,为人臣者可不殷鉴啊!
kě bù yīn jiàn zāi
现代白话:可不殷鉴啊!