隋书 · 魏征 · Chapter 9 of 85

志·卷四

PinyinModern Translation
Size

lǐ yí sì

这句话大意是:礼仪四。

zhōu dà dìng yuán nián jìng dì qiǎn jiān tài fù shàng zhù guó qǐ guó gōng chūn dà zōng bó dà jiàng jūn jīn chéng gōng jiǒng fèng huáng dì xǐ fú cè shū shàn wèi yú duò

这句话大意是:周大定元年,静帝遣兼太傅、上柱国、杞国公椿,大宗伯、大将军、金城公煚, 奉皇帝玺绂策书,禅位于隋。

sī lù yú qìng zé bái qǐng shè tán yú dōng dì

这句话大意是:司录虞庆则白,请设坛于东第。

bó shì hé tuǒ yì yǐ wéi shòu chán dēng tán yǐ gào tiān yě gù wèi shòu hàn chán shè tán yú fán chāng wèi zài háng lǚ jiāo tán nǎi quē

这句话大意是:博士何妥议,以为受 禅登坛,以告天也,故魏受汉禅,设坛于繁昌,为在行旅,郊坛乃阙。

zhì rú hàn gāo zài sì guāng wǔ zài hào jǐn fēi jīng yì suǒ zhù tán

这句话大意是:至如汉高在 汜,光武在鄗,尽非京邑所筑坛。

zì jìn sòng yī ràng jiē zài dū xià mò bù bìng jiù nán jiāo gèng wú bié zhù zhī yì

这句话大意是:自晋、宋揖让,皆在都下,莫不并就南郊,更无 别筑之义。

yòu hòu wèi jí wèi dēng zhū què guān zhōu dì chū lì shòu cháo yú lù mén suī zì wǒ zuò gǔ jiē fēi lǐ yě

这句话大意是:又后魏即位,登朱雀观,周帝初立,受朝于路门,虽自我作古,皆非礼 也。

jīn jí fǔ wèi tán kǒng zhāo hòu qiào

这句话大意是:今即府为坛,恐招后诮。

yì zhě cóng zhī

这句话大意是:议者从之。

èr yuè jiǎ zǐ chūn děng chéng xiàng lù bèi lǔ bù chí jié lǜ bǎi guān zhì mén xià fèng cè rù cì

这句话大意是:二月甲子,椿等乘象辂,备卤簿,持节, 率百官至门下,奉策入次。

bǎi guān wén wǔ cháo fú lì yú mén nán běi miàn

这句话大意是:百官文武,朝服立于门南,北面。

gāo zǔ guān yuǎn yóu guān fǔ liáo péi liè

这句话大意是:高祖冠远游冠,府僚 陪列。

jì shì rù bái lǐ cáo dǎo gāo zǔ fǔ liáo cóng chū dà mén dōng xiāng xī xiàng

这句话大意是:记室入白,礼曹导高祖,府僚从,出大门东厢西向。

chūn fèng cè shū jiǒng fèng xǐ fú chū cì jié dǎo ér jìn

这句话大意是:椿奉策书,煚奉玺绂, 出次,节导而进。

gāo zǔ yī zhī rù mén ér zuǒ chūn děng rù mén ér yòu

这句话大意是:高祖揖之,入门而左,椿等入门而右。

bǎi guān suí rù tíng zhōng

这句话大意是:百官随入庭中。

chūn nán xiàng dú cè shū bì jìn shòu gāo zǔ

这句话大意是:椿南向, 读册书毕,进授高祖。

gāo zǔ běi miàn zài bài cí bù fèng zhào

这句话大意是:高祖北面再拜,辞不奉诏。

shàng zhù guó li mù jìn yù cháo zhǐ yòu yǔ bǎi guān quàn jìn gāo zǔ bù nà

这句话大意是:上柱国李穆进喻朝旨,又与百官 劝进,高祖不纳。

chūn děng yòu fèng cè shū jìn ér dūn quàn gāo zǔ zài bài fǔ shòu cè yǐ shòu gāo jiǒng

这句话大意是:椿等又奉策书进而敦劝,高祖再拜,俯受策,以授高颎;。

shòu xǐ yǐ shòu yú qìng zé

这句话大意是:受玺, 以授虞庆则。

tuì jiù dōng jiē wèi

这句话大意是:退就东阶位。

shǐ zhě yǔ bǎi guān jiē běi miàn zài bài jìn hù sān chēng wàn suì

这句话大意是:使者与百官皆北面再拜,搢笏,三称万岁。

yǒu sī qǐng bèi fǎ jià gāo zǔ bù xǔ gǎi fú shā mào huáng páo rù xìng lín guāng diàn

这句话大意是:有司请备法 驾,高祖不许,改服纱帽、黄袍,入幸临光殿。

jiù gé nèi fú gǔn miǎn chéng xiǎo yú chū zì xī xù rú yuán huì yí

这句话大意是:就阁内服衮冕,乘小舆,出自西序, 如元会仪。

lǐ bù shàng shū yǐ àn chéng fú mìng jí xiáng ruì dié jìn dōng jiē xià

这句话大意是:礼部尚书以案承符命及祥瑞牒,进东阶下。

nà yán guì yù qián yǐ wén

这句话大意是:纳言跪御前以闻。

nèi shǐ lìng fèng xuān zhào dà shè gǎi yuán yuē kāi huáng

这句话大意是:内史令奉 宣诏大赦,改元曰开皇。

shì rì mìng yǒu sī fèng cè sì yú nán jiāo

这句话大意是:是日,命有司奉册祀于南郊。

hòu qí jiāng chóng huáng tài hòu zé tài wèi yǐ yù bó gào yuán qiū fāng zé yǐ bì gào miào

这句话大意是:后齐将崇皇太后,则太尉以玉帛告圆丘方泽,以币告庙。

huáng dì nǎi lín xuān mìng tài bǎo chí jié tài wèi fù zhī

这句话大意是:皇帝乃临轩,命太保 持节,太尉副之。

shè jiǔ bīn mìng shǐ zhě shòu xǐ shòu cè jí jié yì xī shàng gē

这句话大意是:设九傧,命使者受玺绶册及节,诣西上合。

qí rì zhāo yáng diàn wén wù jù chén lín xuān qì shǐ zhě jiù wèi chí jié jí xǐ shòu chēng zhào

这句话大意是:其日,昭阳殿文物具 陈,临轩讫,使者就位,持节及玺绶称诏。

èr shì zhōng bài jìn shòu jié jí cè xǐ shòu yǐ fù xiǎo huáng mén

这句话大意是:二侍中拜进,受节及册玺绶,以付小黄 门。

huáng mén yǐ yì gē

这句话大意是:黄门以诣合。

huáng tài hòu fú huī yī chù zhāo yáng diàn gōng zhǔ jí mìng fù péi liè yú diàn jiē bài

这句话大意是:皇太后服袆衣,处昭阳殿,公主及命妇陪列于殿,皆拜。

xiǎo huáng mén yǐ jié shòu rù nǚ shì zhōng shòu yǐ jìn huáng tài hòu

这句话大意是:小黄门 以节绶入,女侍中受,以进皇太后。

huáng tài hòu xìng shòu yǐ shòu zuǒ yòu

这句话大意是:皇太后兴,受,以授左右。

fù zuò fǎn jié yú shǐ zhě

这句话大意是:复坐,反节于使者。

shǐ zhě shòu jié chū

这句话大意是:使者受节出。

cè huáng hòu rú tài hòu zhī lǐ

这句话大意是:册皇后,如太后之礼。

hòu qí cè huáng tài zǐ zé huáng dì lín xuān sī dài wèi shǐ sī kōng fù zhī

这句话大意是:后齐册皇太子,则皇帝临轩,司待为使,司空副之。

tài zǐ fú yuǎn yóu guān rù zhì wèi

这句话大意是:太子服远游冠,入至位。

shǐ zhě rù fèng cè dú qì huáng tài zǐ guì shòu cè yú shǐ yǐ shòu zhōng shù zǐ

这句话大意是:使者入,奉册读讫,皇太子跪受册于使,以授中庶子。

yòu shòu xǐ shòu yú shàng shū yǐ shòu shù zǐ

这句话大意是:又受玺绶于尚书,以授庶子。

qǐ shǒu yǐ chū

这句话大意是:稽首以出。

jiù cè zé shǐ zhě chí jié zhì dōng gōng gōng chén nèi wài guān dìng liè

这句话大意是:就册,则使者持节至东宫,宫臣内外官定列。

huáng tài zǐ jiē dōng xī miàn

这句话大意是:皇太子阶东,西面。

ruò yòu zé tài shī bào zhī zhǔ yī èr rén fèng kōng dǐng zé fú cóng yǐ shòu cè

这句话大意是:若幼, 则太师抱之,主衣二人奉空顶帻服从,以受册。

míng rì bài zhāng biǎo yú dōng gōng diàn tíng zhōng shù zǐ zhōng shè rén chéng yáo chē fèng zhāng yì cháo táng xiè

这句话大意是:明日,拜章表于东宫殿庭,中庶子、 中舍人乘轺车,奉章诣朝堂谢。

zé rì zhāi yú chóng zhèng diàn fú miǎn chéng shí shān ān chē yè miào

这句话大意是:择日斋于崇正殿,服冕,乘石山安车谒庙。

zé rì qún chén shàng lǐ yòu zé rì huì

这句话大意是:择日群 臣上礼,又择日会。

míng rì sān pǐn yǐ shàng jiān hè

这句话大意是:明日,三品以上笺贺。

cè zhū wáng yǐ lín xuān rì shàng shuǐ yī kè lì bù lìng shǐ chéng mǎ jī zhào bǎn yì wáng dì

这句话大意是:册诸王,以临轩日上水一刻,吏部令史乘马,赍召版,诣王第。

wáng chéng gāo chē xī bù zhì dōng yè mén zhǐ chéng yáo chē

这句话大意是:王乘高车,卤 簿至东掖门止,乘轺车。

jì rù zhì xí

这句话大意是:既入,至席。

shàng shū dú cè qì yǐ shòu wáng yòu shòu zhāng shòu

这句话大意是:尚书读册讫,以授王,又授章绶。

shì bì chéng yáo chē rù lǔ bù chéng gāo chē yì chāng hé mén fú què biǎo xiè

这句话大意是:事毕,乘 轺车,入卤簿,乘高车,诣阊阖门,伏阙表谢。

bào qì bài miào hái dì

这句话大意是:报讫,拜庙还第。

jiù dì zé hóng lú qīng chí jié lì bù shàng shū shòu cè shì yù shǐ shòu jié

这句话大意是:就第,则鸿胪卿 持节,吏部尚书授册,侍御史授节。

shǐ zhě shòu ér chū chéng yáo chē chí jié yì wáng dì

这句话大意是:使者受而出,乘轺车,持节,诣王第。

rù jiù xi jiē dōng miàn

这句话大意是:入就西 阶,东面。

wáng rù lì yú dōng jiē xī miàn

这句话大意是:王入,立于东阶,西面。

shǐ zhě dú cè bó shì dú bǎn wáng fǔ fú

这句话大意是:使者读册,博士读版,王俯伏。

xìng jìn shòu cè zhāng shòu máo tǔ fǔ fú sān qǐ shǒu huán běn wèi xiè rú shàng yí

这句话大意是:兴,进受册章 绶茅土,俯伏三稽首,还本位,谢如上仪。

zài zhōu zhèn zé shǐ zhě shòu jié cè chéng yáo chē zhì zhōu rú wáng dì

这句话大意是:在州镇,则使者受节册,乘轺车至州, 如王第。

zhū wáng sān gōng yí tóng shàng shū lìng wǔ děng kāi guó tài fēi fēi gōng zhǔ gōng bài cè zhóu yī méi zhǎng èr chǐ yǐ bái liàn yī zhī

这句话大意是:诸王、三公、仪同、尚书令、五等开国、太妃、妃、公主恭拜册,轴一枚,长 二尺,以白练衣之。

yòng zhú jiǎn shí èr méi liù méi yǔ zhóu děng liù méi zhǎng chǐ èr cùn

这句话大意是:用竹简十二枚,六枚与轴等,六枚长尺二寸。

wén chū jí shū shū jiē zhuàn zì

这句话大意是:文出集书,书皆 篆字。

āi cè zèng cè yì tóng

这句话大意是:哀册、赠册亦同。

zhū wáng wǔ děng kāi guó jí xiāng nán gōng bài yǐ qí fēng guó suǒ zài fāng qǔ shè tán fāng miàn tǔ bāo yǐ bái máo nèi qīng xiāng zhōng

这句话大意是:诸王、五等开国及乡男恭拜,以其封国所在方,取社坛方 面土,包以白茅,内青箱中。

hán fāng wǔ cùn yǐ qīng tú shì fēng shòu zhī yǐ wéi shè

这句话大意是:函方五寸,以青涂饰,封授之,以为社。

duò lín xuān cè mìng sān shī zhū wáng sān gōng bìng chén chē lù

这句话大意是:隋临轩册命三师、诸王、三公,并陈车辂。

yú zé fǒu

这句话大意是:馀则否。

bǎi sī dìng liè nèi shǐ lìng dú cè qì shòu cè zhě bài shòu chū

这句话大意是:百司定列,内史令读册讫, 受册者拜受出。

yòu yǐn cì shòu cè zhě rú shàng yí

这句话大意是:又引次受册者,如上仪。

ruò cè kāi guó jiāo shè lìng fèng máo tǔ lì yú zhàng nán xi miàn

这句话大意是:若册开国,郊社令奉茅土,立于仗南,西 面。

měi shòu cè qì shòu máo tǔ yān

现代白话:每受册讫,授茅土呢。

hòu qí huáng dì jiā yuán fú yǐ yù bó gào yuán qiū fāng zé yǐ bì gào miào zé rì lín xuān

这句话大意是:后齐皇帝加元服,以玉帛告圆丘方泽,以币告庙,择日临轩。

zhōng yán qún guān wèi dìng huáng dì zhe kōng dǐng jiè zé yǐ chū

这句话大意是:中严,群官位定, 皇帝著空顶介帻以出。

tài wèi guàn qì shēng tuō kōng dǐng zé yǐ hēi jiè zé fèng jiā qì tài wèi jìn tài bǎo zhī yòu běi miàn dú zhù qì tài bǎo jiā miǎn shì zhōng xì xuán fú tuō jiàng shā páo jiā gǔn fú shì bì tài bǎo shàng shòu qún guān sān chēng wàn suì

这句话大意是:太尉盥讫,升,脱空顶帻,以黑介帻奉加讫,太尉进太保之 右,北面读祝讫,太保加冕,侍中系玄绂,脱绛纱袍,加衮服,事毕,太保上寿, 群官三称万岁。

huáng dì rù wēn shì yí yù zuò huì ér bù shàng shòu

这句话大意是:皇帝入温室,移御坐,会而不上寿。

hòu rì wén wǔ qún guān cháo fú shàng lǐ jiǔ shí èr zhōng mǐ shí èr náng niú shí èr tóu

这句话大意是:后日,文武群官朝服,上礼酒 十二钟,米十二囊,牛十二头。

yòu zé rì qīn bài yuán qiū fāng zé yè miào

这句话大意是:又择日亲拜圆丘方泽,谒庙。

huáng tài zǐ guān zé tài wèi yǐ zhì bì gào qī miào zé rì lín xuān

这句话大意是:皇太子冠,则太尉以制币告七庙,择日临轩。

yǒu sī gòng zhàng yú chóng zhèng diàn

这句话大意是:有司供帐于崇正殿。

zhōng yán huáng tài zi kōng dǐng zé gōng fú chū lì dōng jiē zhī nán xī miàn shǐ zhě rù lì xī jiē zhī nán dōng miàn

这句话大意是:中严,皇太 子空顶帻公服出,立东阶之南,西面,使者入,立西阶之南,东面。

huáng tài zǐ shòu zhào qì rù shì guàn zhì chū nán miàn

这句话大意是:皇太子受诏讫, 入室盥栉,出,南面。

shǐ zhě jìn yī yì guān xí xī miàn zuò

这句话大意是:使者进揖,诣冠席,西面坐。

guāng lù qīng guàn qì yì tài zǐ qián shū zhì

这句话大意是:光禄卿盥讫,诣太子前疏栉。

shǐ zhě yòu guàn fèng jìn xián sān liáng guān zhì tài zǐ qián dōng miàn zhù tuō kōng dǐng zé jiā guàn

这句话大意是:使者又盥,奉进贤三梁冠,至太子前,东面祝,脱空顶帻,加冠。

tài zǐ xìng rù shì gèng yī chū yòu nán miàn jiù xí

这句话大意是:太子兴,入室更 衣,出,又南面就席。

guāng lù qīng guàn zhì

这句话大意是:光禄卿盥栉。

shǐ zhě yòu guàn zhù tuō sān liáng guān jiā yuǎn yóu guān

这句话大意是:使者又盥祝,脱三梁冠,加远游冠。

tài zǐ yòu rù shì gēng yī

这句话大意是:太子又入 室更衣。

shè xí zhōng yíng zhī xi shǐ zhě yī jiù xí nán miàn

这句话大意是:设席中楹之西,使者揖就席,南面。

guāng lù qīng xǐ jué zhuó lǐ shǐ zhě yì xí qián běi miàn zhù

这句话大意是:光禄卿洗爵酌醴,使者诣席前,北面 祝。

tài zǐ bài shòu lǐ jí xí zuò jì zhī cuì zhī diàn jué jiàng jiē fù běn wèi xī miàn

这句话大意是:太子拜受醴,即席坐,祭之,啐之,奠爵,降阶,复本位,西面。

sān shī sān shǎo jí zài wèi qún guān bài shì qì

这句话大意是:三师、三少 及在位群官拜事讫。

yòu zé rì huì gōng chén yòu zé rì yè miào

这句话大意是:又择日会宫臣,又择日谒庙。

duò huáng tài zǐ jiāng guān qián yī rì huáng dì zhāi yú dà xīng diàn

这句话大意是:隋皇太子将冠,前一日,皇帝斋于大兴殿。

huáng tài zǐ yǔ bīn zàn jí yù cóng guān zhāi yú zhèng qǐn

这句话大意是:皇太子与宾赞及预从官斋于正寝。

qí rì zhì míng yǒu sī gào miào gè shè yán yú zuò jiē

这句话大意是:其日质明,有司告庙,各设筵于阼阶。

huáng dì gǔn miǎn rù bài jí yù zuò

这句话大意是:皇帝衮冕入拜,即御座。

bīn yī huáng tài zǐ jìn shēng yán xī xiàng zuò

这句话大意是:宾揖皇太子进,升 筵,西向坐。

zàn guān zhě zuò zhì shè lí

这句话大意是:赞冠者坐栉,设𫄥。

bīn guàn qì jìn jiā zī bù guān

这句话大意是:宾盥讫,进加缁布冠。

zàn guān jìn shè kuǐ yīng

这句话大意是:赞冠进设𫠆缨。

bīn yī huáng tài zi shì dōng xù yī xuán yī sù cháng yǐ chū

这句话大意是:宾揖皇太 子适东序,衣玄衣素裳以出。

zàn guān zhě yòu zuò zhì bīn jìn jiā yuǎn yóu guān

这句话大意是:赞冠者又坐栉,宾进加远游冠。

gǎi fú qì bīn yòu shòu miǎn

这句话大意是:改服讫,宾又受冕。

tài zǐ shì dōng xù gǎi fú yǐ chū

这句话大意是:太子适东序,改服以出。

bīn yī huáng tài zǐ nán miàn lì bīn jìn shòu lǐ jìn yán qián běi miàn lì zhù

这句话大意是:宾揖皇太子南面立,宾进受醴,进筵前,北面立祝。

huáng tài zi bài shòu zhì

这句话大意是:皇太 子拜受觯。

bīn fù wèi dōng miàn dá bài

这句话大意是:宾复位,东面答拜。

zàn guān zhě fèng zhuàn yú yán qián huáng tài zǐ jì diàn

这句话大意是:赞冠者奉馔于筵前,皇太子祭奠。

lǐ bì jiàng yán jìn dāng yù dōng miàn bài

这句话大意是:礼毕,降筵,进 当御东面拜。

nà yán chéng zhào yì tài zǐ jiè qì tài zǐ bài

这句话大意是:纳言承诏,诣太子戒讫,太子拜。

zàn guān zhě yǐn tài zǐ jiàng zì xī jiē

这句话大意是:赞冠者引太子降自西阶。

bīn shǎo jìn zì zhī

这句话大意是:宾少进, 字之。

zàn guān zhě yǐn huáng tài zǐ jìn lì yú tíng dōng miàn

这句话大意是:赞冠者引皇太子进,立于庭,东面。

zhū qīn bài qì zàn guān zhě bài tài zǐ jiē dá bài

这句话大意是:诸亲拜讫,赞冠者拜,太子皆答拜。

yǔ bīn zàn jù fù wèi

这句话大意是:与 宾赞俱复位。

nà yán chéng zhào jiàng lìng yǒu sī zhì lǐ

这句话大意是:纳言承诏降,令有司致礼。

bīn zàn yòu bài

这句话大意是:宾赞又拜。

huáng dì jiàng fù zuò jiē bài huáng tài zǐ yǐ xià jiē bài

这句话大意是:皇帝降复阼阶,拜,皇太子已 下皆拜。

huáng dì chū gēng yī hái gōng

这句话大意是:皇帝出,更衣还宫。

huáng tài zǐ cóng zhì quē yīn rù jiàn huáng hòu bài ér hái

这句话大意是:皇太子从至阙,因入见皇后,拜而还。

hòu qí huáng dì nà hòu zhī lǐ nà cǎi wèn míng nà zhēng qì gào yuán qiū fāng zé jí miào rú jiā yuán fú shì rì huáng dì lín xuān mìng tài wèi wèi shǐ sī tú fù zhī

这句话大意是:后齐皇帝纳后之礼,纳采、问名、纳征讫,告圆丘方泽及庙,如加元服,是日, 皇帝临轩,命太尉为使,司徒副之。

chí jié yì huáng hòu xíng gōng dōng xiàng fèng xǐ shòu cè yǐ shòu zhōng cháng shì

这句话大意是:持节诣皇后行宫,东向,奉玺绶册,以授中常 侍。

huáng hòu shòu cè yú xíng diàn

这句话大意是:皇后受册于行殿。

shǐ zhě chū yǔ gōng qīng yǐ xià jiē bài

这句话大意是:使者出,与公卿以下皆拜。

yǒu sī bèi yíng lǐ

这句话大意是:有司备迎礼。

tài bǎo tài wèi shòu zhào ér xíng

这句话大意是:太保太尉,受诏而 行。

zhǔ rén gōng fú yíng bài yú mén

这句话大意是:主人公服,迎拜于门。

shǐ zhě rù shēng zì bīn jiē dōng miàn

这句话大意是:使者入,升自宾阶,东面。

zhǔ rén shēng zì zuò jiē xī miàn

这句话大意是:主人升自阼阶,西面。

lǐ wù chén yú tíng

这句话大意是:礼物 陈于庭。

shè xí yú liǎng yíng jiān tóng zǐ yǐ xǐ shū bǎn shēng zhǔ rén guì shòu

这句话大意是:设席于两楹间,童子以玺书版升,主人跪受。

sòng shǐ zhě bài yú dà mén zhī wài

这句话大意是:送使者,拜于大门之外。

yǒu sī xiān yú zhāo yáng diàn liǎng yíng jiān gòng zhàng wèi tóng láo zhī jù

这句话大意是:有 司先于昭阳殿两楹间供帐,为同牢之具。

huáng hòu fú dà yán xiù yī dài shòu pèi jiā jǐng

这句话大意是:皇后服大严绣衣,带绶珮,加幜。

nǚ cháng yù yǐn chū shēng huà lún sì wàng chē

这句话大意是:女长御 引出,升画轮四望车。

nǚ shì zhōng fù xǐ péi chéng

这句话大意是:女侍中负玺陪乘。

lǔ bù rú dà jià

这句话大意是:卤簿如大驾。

huáng dì fú gǔn miǎn chū shēng yù zuò

这句话大意是:皇帝服衮冕出,升御坐。

huáng hòu rù mén dà lǔ bù zhù mén wài xiǎo lǔ bù rù

这句话大意是:皇 后入门,大卤簿住门外,小卤簿入。

dào dōng shàng gē shī bù zhāng jiàng chē xí dào yǐ rù zhāo yáng diàn

这句话大意是:到东上合,施步鄣,降车,席道以入昭阳殿。

qián zhì xí wèi mǔ qù jǐng huáng hòu xiān bài hòu qǐ huáng dì hòu bài xiān qǐ

这句话大意是:前至席位,姆去幜,皇后先拜后起,皇帝后拜先起。

dì shēng zì xī jiē yì tóng láo zuò yǔ huáng hòu jù zuò

这句话大意是:帝升自西阶,诣同牢坐,与皇 后俱坐。

gè sān fàn qì yòu gè yìn èr jué yī jǐn

这句话大意是:各三饭讫,又各酳二爵一卺。

zòu lǐ bì huáng hòu xìng nán miàn lì

这句话大意是:奏礼毕,皇后兴,南面立。

huáng dì yù tài jí diàn wáng gōng yǐ xià bài huáng dì xìng rù

这句话大意是:皇帝御太极殿, 王公已下拜,皇帝兴,入。

míng rì hòu zhǎn yī yú zhāo yáng diàn bài biǎo xiè

这句话大意是:明日,后展衣,于昭阳殿拜表谢。

yòu míng rì yǐ zhēn lì zǎo xiū jiàn huáng tài hòu yú zhāo yáng diàn

这句话大意是:又明日,以榛栗枣修, 见皇太后于昭阳殿。

zé rì qún guān shàng lǐ

这句话大意是:择日,群官上礼。

yòu zé rì yè miào

这句话大意是:又择日谒庙。

huáng dì shǐ tài wèi xiān yǐ tài láo gào ér hòu biàn jiàn qún miào

这句话大意是:皇帝使太尉先以太牢告,而后 遍见群庙。

huáng tài zǐ nà fēi lǐ huáng dì qiǎn shǐ nà cǎi yǒu sī bèi lǐ wù

这句话大意是:皇太子纳妃礼,皇帝遣使纳采,有司备礼物。

huì bì shǐ zhě shòu zhào ér xíng

这句话大意是:会毕,使者受诏而行。

zhǔ rén yíng yú dà mén wài

这句话大意是:主 人迎于大门外。

lǐ bì huì yú tīng shì

这句话大意是:礼毕,会于听事。

qí cì wèn míng nà jí bìng rú nà cǎi

这句话大意是:其次问名、纳吉,并如纳采。

nà zhēng zé shǐ sī tú jí shàng shū lìng wèi shǐ bèi lǐ wù ér xíng

这句话大意是:纳征,则使司徒及 尚书令为使,备礼物而行。

qǐng qī zé yǐ tài cháng zōng zhèng qīng wèi shǐ rú nà cǎi

这句话大意是:请期,则以太常宗正卿为使,如纳采。

qīn yíng zé tài wèi wèi shǐ

这句话大意是:亲迎,则太尉为 使。

sān rì fēi cháo huáng dì yú zhāo yáng diàn yòu cháo huáng hòu yú xuān guāng diàn

这句话大意是:三日,妃朝皇帝于昭阳殿,又朝皇后于宣光殿。

zé rì qún guān shàng lǐ

这句话大意是:择日,群官上礼。

tā rì fēi hái

这句话大意是:他日,妃还。

yòu tā rì huáng tài zǐ bài gē

这句话大意是:又他日,皇太子拜合。

duò huáng tài zǐ nà fēi lǐ huáng dì lín xuān shǐ zhě shòu zhào ér xíng

这句话大意是:隋皇太子纳妃礼,皇帝临轩,使者受诏而行。

zhǔ rén sì yú miào

这句话大意是:主人俟于庙。

shǐ zhě zhí yàn zhǔ rén yíng bài yú dà mén zhī dōng

这句话大意是:使者执雁,主人迎 拜于大门之东。

shǐ zhě rù shēng zì xī jiē lì yú yíng jiān nán miàn

这句话大意是:使者入,升自西阶,立于楹间,南面。

nà cǎi qì nǎi xíng wèn míng yí

这句话大意是:纳采讫,乃行问名仪。

shì bì zhǔ rén qǐng zhì lǐ yú cóng zhě

这句话大意是:事毕, 主人请致礼于从者。

lǐ yǒu bì mǎ

这句话大意是:礼有币马。

qí cì zé rì nà jí rú nà cǎi

这句话大意是:其次择日纳吉,如纳采。

yòu zé rì yǐ yù bó chéng mǎ nà zhēng

这句话大意是:又择日,以玉帛乘马纳征。

yòu zé rì gào qī

这句话大意是:又择日告期。

yòu zé rì mìng yǒu sī yǐ tè shēng gào miào cè fēi

这句话大意是:又择日,命有司以特牲告庙,册妃。

huáng tài zǐ jiāng qīn yíng huáng dì lín xuān jiào ér jiè yuē wǎng yíng ěr xiāng chéng wǒ zōng shì xù shuài yǐ jìng

现代白话:皇太子将亲迎,皇帝临轩,醮而 诫曰:“往迎你相,承我宗事,勖帅以敬。

duì yuē jǐn fèng zhào

这句话大意是:”对曰:“谨奉诏。

jì shòu mìng yǔ yí ér xíng

这句话大意是:”既受命,羽仪而 行。

zhǔ rén jǐ yán yú miào fēi fú yú dí lì yú dōng fáng

这句话大意是:主人几筵于庙,妃服褕翟,立于东房。

zhǔ rén yíng yú mén wài xī miàn bài

这句话大意是:主人迎于门外,西面拜。

huáng tài zǐ dá bài

这句话大意是:皇太子答拜。

zhǔ rén yī huáng tài zǐ xiān rù zhǔ rén shēng lì yú zuò jiē xī miàn

这句话大意是:主人揖皇太子先入,主人升,立于阼阶,西面。

huáng tài zǐ shēng jìn dāng fáng hù qián běi miàn guì diàn yàn fǔ fú xìng bài jiàng chū

这句话大意是:皇太子升进,当房户前,北面,跪 奠雁,俯伏,兴拜,降出。

fēi fù shǎo jìn xī miàn jiè zhī

这句话大意是:妃父少进,西面戒之。

mǔ yú xī jiē shàng shī jīn jié shuì jí mén nèi shī pán shēn zhī

这句话大意是:母于西阶上,施衿结帨,及门内, 施鞶申之。

chū mén fēi shēng lù chéng yǐ jǐ

这句话大意是:出门,妃升辂,乘以几。

mǔ jiā jǐng

这句话大意是:姆加幜。

huáng tài zǐ nǎi yù lún sān zhōu yù zhě dài zhī

这句话大意是:皇太子乃御,轮三周,御者代之。

huáng tài zǐ chū dà mén chéng lù yǔ yí hái gōng

这句话大意是:皇 太子出大门,乘辂,羽仪还宫。

fēi sān rì jī míng sù xīng yǐ cháo

这句话大意是:妃三日,鸡鸣夙兴以朝。

diàn yú huáng dì huáng dì fǔ zhī

这句话大意是:奠于皇帝,皇帝抚之。

yòu diàn yú huáng hòu huáng hòu fǔ zhī

这句话大意是:又奠于皇后,皇后抚之。

xí yú hù yǒu jiān fēi lì yú xí xi jì diàn ér chū

这句话大意是:席于户牖间,妃立于席西,祭奠而出。

hòu qí pìn lǐ yī yuē nà cǎi èr yuē wèn míng sān yuē nà jí sì yuē nà zhēng wǔ yuē qǐng qī liù yuē qīn yíng

这句话大意是:后齐娉礼,一曰纳采,二曰问名,三曰纳吉,四曰纳征,五曰请期,六曰亲迎。

jiē yòng gāo yáng yī kǒu yàn yī shuāng jiǔ shǔ jì dào mǐ miàn gè yī hú

这句话大意是:皆用羔羊一口,雁一双,酒黍稷稻米面各一斛。

zì huáng zǐ wáng yǐ xià zhì yú jiǔ pǐn jiē tóng liú wài jí shù rén zé jiǎn qí bàn

这句话大意是:自皇子王已下至于九品皆同,流外 及庶人则减其半。

nà zhēng huáng zǐ wáng yòng xuán sān pǐ xūn èr pǐ shù bó shí pǐ dà zhāng yī dì yī pǐn yǐ xià zhì cóng sān pǐn yòng bì yù sì pǐn yǐ xià jiē wú

这句话大意是:纳征,皇子王用玄三匹,𫄸二匹,束帛十匹,大璋一第一品已下 至从三品,用璧玉,四品已下皆无。

shòu pí èr dì yī pǐn yǐ xià zhì cóng wǔ pǐn yòng bào pí èr liù pǐn yǐ xià zhì cóng jiǔ pǐn yòng lù pí

这句话大意是:兽皮二第一品已下至从五品,用豹皮二,六品 已下至从九品,用鹿皮。

jǐn cǎi liù shí pǐ yī pǐn jǐn cǎi sì shí pǐ èr pǐn sān shí pǐ sān pǐn èr shí pǐ sì pǐn zá cǎi shí liù pǐ wǔ pǐn shí pǐ liù pǐn qī pǐn wǔ pǐ

这句话大意是:锦彩六十匹一品锦彩四十匹,二品三十匹,三品二十匹, 四品杂彩十六匹,五品十匹,六品、七品五匹。

juàn èr bǎi pǐ yī pǐn yī bǎi sì shí pǐ èr pǐn yī bǎi èr shí pǐ sān pǐn yī bǎi pǐ sì pǐn bā shí pǐ wǔ pǐn liù shí pǐ liù pǐn qī pǐn wǔ shí pǐ bā pǐn jiǔ pǐn sān shí pǐ

这句话大意是:绢二百匹,一品一百四十匹,二品 一百二十匹,三品一百匹,四品八十匹,五品六十匹,六品、七品五十匹,八品、 九品三十匹。

gāo yáng yī kǒu yáng sì kǒu dú èr tóu jiǔ shǔ jì dào mǐ miàn gè shí hú

这句话大意是:羔羊一口,羊四口,犊二头,酒黍稷稻米面各十斛。

yī pǐn zhì sān pǐn jiǎn yáng èr kǒu jiǔ shǔ jì dào mǐ miàn gè jiǎn liù hú sì pǐn wǔ pǐn jiǎn yī dú jiǔ shǔ jì dào mǐ miàn yòu jiǎn èr hú liù pǐn yǐ xià wú dú jiǔ shǔ jì dào mǐ miàn gè yī hú

这句话大意是:一品至三品,减 羊二口,酒黍稷稻米面各减六斛,四品、五品减一犊,酒黍稷稻米面又减二斛,六 品以下无犊,酒黍稷稻米面各一斛。

zhū wáng zhī zǐ yǐ fēng wèi fēng lǐ jiē tóng dì yī pǐn

这句话大意是:诸王之子,已封未封,礼皆同第一品。

xīn hūn cóng chē huáng zǐ bǎi shèng yī pǐn wǔ shí chéng dì èr dì sān pǐn sān shí chéng dì sì dì wǔ pǐn èr shí chéng dì liù dì qī pǐn shí chéng bā pǐn dá yú shù rén wǔ chéng

这句话大意是:新婚从 车,皇子百乘,一品五十乘,第二、第三品三十乘,第四、第五品二十乘,第六、 第七品十乘,八品达于庶人五乘。

gè yī qí zhì zhī shì

这句话大意是:各依其秩之饰。

liáng dà tóng wǔ nián lín chéng gōng hūn gōng fū rén yú huáng tài zǐ fēi wèi gū zhí jìn jiàn zhī zhì yì zhě hù yǒu bù tóng

这句话大意是:梁大同五年,临城公婚,公夫人于皇太子妃为姑侄,进见之制,议者互有不同。

lìng yuē xūn yàn zhī yí jì chēng hé yú èr xìng jiǔ shí zhī huì yì yǒu yīn bù shī qīn

这句话大意是:令曰:“𫄸雁之仪,既称合于二姓,酒食之会,亦有姻不失亲。

ruò shǐ zhēn lì duàn xiū zhì kuì bì jǔ fù jī biān jiā shèng shì sī bèi bù yīng fù jiàn zhī lǐ dú yǐ qīn quē

这句话大意是:若使榛栗段修, 贽馈必举,副笄编珈,盛饰斯备,不应妇见之礼,独以亲阙。

qīng zhě jìng jìn yǐ lǐ yǐ chuán fù shì zhī zé ér fèng pán wò guàn bù xíng hóu fú zhī jiā

这句话大意是:顷者敬进酏醴,已传 妇事之则,而奉盘沃盥,不行侯服之家。

shì zhī fán shěng bù tóng zhì wén yì shì lín chéng gōng fū rén yú fēi jì shì gū zhí yi tíng shěng

这句话大意是:是知繁省不同,质文异世,临城公夫人于 妃既是姑侄,宜停省。

hòu qí jiāng jiǎng yú tiān zǐ xiān dìng jīng yú kǒng fù miào zhì zhí jīng yī rén shì jiǎng èr rén zhí dú yī rén zhì jù èr rén lù yì liù rén fèng jīng èr rén

这句话大意是:后齐将讲于天子,先定经于孔父庙,置执经一人,侍讲二人,执读一人,擿句 二人,录义六人,奉经二人。

jiǎng zhī dàn huáng dì fú tōng tiān guān xuán shā páo chéng xiàng lù zhì xué zuò miào táng shàng

这句话大意是:讲之旦,皇帝服通天冠、玄纱袍,乘象辂,至学,坐庙 堂上。

jiǎng qì hái biàn diàn gǎi fú jiàng shā páo chéng xiàng lù hái gōng

这句话大意是:讲讫,还便殿,改服绛纱袍,乘象辂,还宫。

jiǎng bì yǐ yī tài láo shì diàn kǒng fù pèi yǐ yán huí liè xuān xuán lè liù yì wǔ

这句话大意是:讲毕,以一太牢释奠孔父,配 以颜回,列轩悬乐,六佾舞。

xíng sān xiàn lǐ bì huáng dì fú tōng tiān guān jiàng shā páo shēng zuò jí zuò

这句话大意是:行三献礼毕,皇帝服通天冠、绛纱袍,升阼,即坐。

yàn bì hái gōng

这句话大意是:宴毕,还宫。

huáng tài zǐ měi tōng yī jīng yì shì diàn chéng shí shān ān chē sān shī chéng chē zài qián sān shǎo cóng hòu ér zhì xué yān

现代白话:皇太子每通一经,亦释奠,乘石山安车,三师乘车在前,三少从后而 至学呢。

liáng tiān jiàn bā nián huáng tài zǐ shì diàn

这句话大意是:梁天监八年,皇太子释奠。

zhōu shě yì yǐ wéi shì diàn réng huì jì wéi dà lǐ qǐng yī dōng gōng yuán huì tài zǐ zhe jiàng shā bó lè yòng xuān xuán

这句话大意是:周舍议,以为:“释奠仍会,既惟大礼,请依东宫 元会,太子著绛纱襮,乐用轩悬。

yù shēng diàn zuò zhě jiē fú zhū yī

这句话大意是:预升殿坐者,皆服朱衣。

dì cóng zhī

这句话大意是:”帝从之。

yòu yǒu sī yǐ wéi lǐ yún fán wéi rén zi zhě shēng jiàng bù yóu zuò jiē

这句话大意是:又有司以为: “《礼》云:‘凡为人子者,升降不由阼阶。

àn jīn xué táng fán yǒu sān jiē yú wèi kè ruò jiàng děng zé cóng zhǔ rén zhī jiē

这句话大意是:’案今学堂凡有三阶,愚谓客若降等, 则从主人之阶。

jīn xiān shī zài táng yì suǒ zūn jìng tài zǐ yi dēng zuò jiē yǐ míng cóng shī zhī yì

这句话大意是:今先师在堂,义所尊敬,太子宜登阼阶,以明从师之义。

ruò shì diàn shì qì yàn huì zhī shí wú fù xiān shī zhī jìng tài zǐ shēng táng zé yi cóng xī jiē yǐ míng bù yóu zuò yì

这句话大意是:若释奠事 讫,宴会之时,无复先师之敬,太子升堂,则宜从西阶,以明不由阼义。

lì bù láng xú miǎn yì zhèng xuán yún yóu mìng shì yǐ shàng fù zǐ yì gōng

这句话大意是:”吏部郎 徐勉议:“郑玄云:‘由命士以上,父子异宫。

gōng shì jì yì wú bù yóu zuò jiē zhī lǐ

这句话大意是:’宫室既异,无不由阼阶之礼。

qǐng shì diàn jí yàn huì tài zǐ shēng táng bìng yi yóu dōng jiē

这句话大意是:请 释奠及宴会,太子升堂,并宜由东阶。

ruò yú jià xìng xué zì rán zhōng bì

这句话大意是:若舆驾幸学,自然中陛。

yòu jiǎn dōng gōng yuán huì yí zhù tài zǐ shēng chóng zhèng diàn bù yù dōng xī jiē

这句话大意是:又检《东宫元会仪 注》,太子升崇正殿,不欲东西阶。

zé dōng gōng diǎn yí liè yún tài zǐ yuán huì shēng zì xī jiē cǐ zé xiāng chéng wèi miù

这句话大意是:责东宫典仪,列云:‘太子元会,升自西阶’, 此则相承为谬。

qǐng zì jīn dōng gōng dà gōng shì tài zǐ shēng chóng zhèng diàn bìng yóu zuò jiē

这句话大意是:请自今东宫大公事,太子升崇正殿,并由阼阶。

qí yù huì bīn kè yī jiù xī jiē

这句话大意是:其预会宾客,依旧 西阶。

dà tóng qī nián huáng tài zǐ biǎo qí zi níng guó lín chéng gōng rù xué shí yì zhě yǐ yǔ tài zǐ yǒu chǐ zhòu zhī yì yí zhī

这句话大意是:大同七年,皇太子表其子宁国、临城公入学,时议者以与太子有齿胄之义,疑 之。

shì zhōng shàng shū lìng chén jìng róng shàng shū pú yè chén zuǎn shàng shū chén sēng mín chén zhī lìn chén yún děng yǐ wéi cān diǎn bìng shì xuān ní huí lù tóng zī sì shuǐ zōu lǔ chēng shèng zhū wèn wú jī

这句话大意是:侍中、尚书令臣敬容、尚书仆射臣缵、尚书臣僧旻、臣之遴、臣筠等,以为: “参、点并事宣尼,回、路同谘泗水,邹鲁称盛,洙汶无讥。

shī dào jì guāng dé yī zī jìng wú kuī yà èr kuàng yú liǎng gōng ér yún bù kě

这句话大意是:师道既光,得一资敬, 无亏亚贰,况于两公,而云不可?

zhì yuē kě

这句话大意是:”制曰:“可。

hòu qí zhì xīn lì xué bì shì diàn lǐ xiān shèng xiān shī měi suì chūn qiū èr zhòng cháng xíng qí lǐ

这句话大意是:后齐制,新立学,必释奠礼先圣先师,每岁春秋二仲,常行其礼。

měi yuè dàn jì jiǔ lǐng bó shì yǐ xià jí guó zǐ zhū xué shēng yǐ shàng tài xué sì mén bó shì shēng táng zhù jiào yǐ xià tài xué zhū shēng jiē xià bài kǒng yī yán

这句话大意是:每月旦,祭 酒领博士已下及国子诸学生已上,太学、四门博士升堂,助教已下、太学诸生阶下, 拜孔揖颜。

rì chū xíng shì ér bù zhì zhě jì zhī wèi yī fù

这句话大意是:日出行事而不至者,记之为一负。

yǔ zhān fú zé zhǐ

这句话大意是:雨沾服则止。

xué shēng měi shí rì gěi jiǎ jiē yǐ bǐng rì fàng zhī

这句话大意是:学生每十日给假,皆以 丙日放之。

jùn xué zé yú fang nèi lì kǒng yán miào bó shì yǐ xià yì měi yuè zhāo yún

这句话大意是:郡学则于坊内立孔、颜庙,博士已下,亦每月朝云。

duò zhì guó zǐ sì měi suì yǐ sì zhòng yuè shàng dīng shì diàn yú xiān shèng xiān shī

这句话大意是:隋制,国子寺,每岁以四仲月上丁,释奠于先圣先师。

nián bié yī xíng xiāng yǐn jiǔ lǐ

这句话大意是:年别一行乡饮酒礼。

zhōu jùn xué zé yǐ chūn qiū zhòng yuè shì diàn

这句话大意是:州 郡学则以春秋仲月释奠。

zhōu jùn xiàn yì měi nián yú xué yī xíng xiāng yǐn jiǔ lǐ

这句话大意是:州郡县亦每年于学一行乡饮酒礼。

xué shēng jiē yǐ rì shì shū bǐng rì gěi jiǎ yān

现代白话:学生皆乙日试书,丙日 给假呢。

liáng yuán huì zhī lǐ wèi míng tíng liáo shè wén wù chōng tíng

这句话大意是:梁元会之礼,未明,庭燎设,文物充庭。

tái mén pì jìn wèi jiē yán yǒu sī gè cóng qí shì

这句话大意是:台门辟,禁卫皆严,有司各从其事。

tài jiē dōng zhì bái shòu zūn

这句话大意是:太阶东置白兽樽。

qún chén jí zhū fān kè bìng jí gè cóng qí bān ér bài

这句话大意是:群臣及诸蕃客并集,各从其班而拜。

shì zhōng zòu zhōng yán wáng gōng qīng yǐn gè zhí guī bì rù bài

这句话大意是:侍中奏中严,王公卿尹各执 珪璧入拜。

shì zhōng nǎi zòu wài bàn huáng dì fú gǔn miǎn shèng yú yǐ chū

这句话大意是:侍中乃奏外办,皇帝服衮冕,乘舆以出。

shì zhōng fú zuǒ cháng shì fú yòu huáng mén shì láng yī rén zhí qū zhí huá gài cóng

这句话大意是:侍中扶左,常侍扶右,黄门侍 郎一人执曲直华盖从。

zhì jiē jiàng yú nà què shēng zuò

这句话大意是:至阶,降舆,纳舄升坐。

yǒu sī yù qián shī fèng guī jiè

这句话大意是:有司御前施奉珪藉。

wáng gōng yǐ xià zhì zuò jiē tuō què jiàn shēng diàn xí nán fèng zhì guī bì bì xià diàn nà què pèi jiàn yì běn wèi

这句话大意是:王公以下,至 阼阶,脱舄剑,升殿,席南奉贽珪璧毕,下殿,纳舄佩剑,诣本位。

zhǔ kè jí xǐ guī bì yú dōng xiāng

这句话大意是:主客即徙珪璧 于东厢。

dì xìng rù xǐ yù zuò yú xi bì xià dōng xiàng

这句话大意是:帝兴,入,徙御坐于西壁下,东向。

shè huáng tài zǐ wáng gōng yǐ xià wèi

这句话大意是:设皇太子王公已下位。

yòu zòu zhōng yán huáng dì fú tōng tiān guān shēng yù zuò

这句话大意是:又奏中严,皇 帝服通天冠,升御坐。

wáng gōng shàng shòu lǐ bì shí

这句话大意是:王公上寿礼毕,食。

shí bì lè jì zòu

这句话大意是:食毕,乐伎奏。

tài gōng jìn yù jiǔ zhǔ shū fù huáng gān dǎi èr pǐn yǐ shàng

这句话大意是:太宫进御酒,主书赋黄 甘,逮二品已上。

shàng shū zōu qí yǐn jì lì jùn guó gè yī rén jiē guì shòu zhào

这句话大意是:尚书驺骑引计吏,郡国各一人,皆跪受诏。

shì zhōng dú wǔ tiáo zhào jì lì měi yìng nuò qì lìng chén pián yí zhě tīng yì bái shòu zūn yǐ cì hái zuò

这句话大意是:侍中读五条诏,计吏 每应诺讫,令陈便宜者,听诣白兽樽,以次还坐。

yàn lè ba huáng dì shèng yú yǐ rù

这句话大意是:宴乐罢,皇帝乘舆以入。

huáng tài zǐ cháo zé yuǎn yóu guān fú chéng jīn lù lǔ bù yǐ xíng

这句话大意是:皇太子 朝,则远游冠服,乘金辂,卤簿以行。

yù huì zé jiàn lǚ shēng zuò

这句话大意是:预会则剑履升坐。

huì qì xiān xìng

这句话大意是:会讫,先兴。

tiān jiàn liù nián zhào yuē qǐng dài yǐ lái yuán rì cháo bì cì huì qún chén zé yí jiù xi bì xià dōng xiàng zuò

这句话大意是:天监六年诏 曰:“顷代以来,元日朝毕,次会群臣,则移就西壁下,东向坐。

qiú zhī gǔ yì wáng zhě yàn wàn guó wéi yīng nán miàn hé gēng jū dōng miàn

这句话大意是:求之古义,王者 宴万国,唯应南面,何更居东面?

yú shì yù zuò nán xiàng yǐ xī fāng wéi shàng

这句话大意是:”于是御坐南向,以西方为上。

huáng tài zǐ yǐ xià zài běi bì zuò zhě xī xī biān dōng xiàng

这句话大意是:皇太子以下,在 北壁坐者,悉西边东向。

shàng shū lìng yǐ xià zài nán fāng zuò zhě xī dōng biān xī xiàng

这句话大意是:尚书令以下在南方坐者,悉东边西向。

jiù yuán rì yù zuò dōng xiàng jiǔ hú zài dōng bì xià

这句话大意是:旧元日御坐东向, 酒壶在东壁下。

yù zuò jì nán xiàng nǎi zhào hú yú nán lán xià

这句话大意是:御坐既南向,乃诏壶于南兰下。

yòu zhào yuán rì shòu wǔ děng zhì guī bì bìng liàng fù suǒ sī

这句话大意是:又诏:“元日受五等贽,珪璧并量 付所司。

zhōu shě àn zhōu lǐ zhǒng zǎi dà cháo jìn zàn yù bì

这句话大意是:”周舍案:“《周礼》冢宰,大朝觐,赞玉币。

shàng shū gǔ zhī zhǒng zǎi

这句话大意是:尚书,古之冢宰。

qǐng wáng zhě bù qīn fǔ yù zé bù fù xū zhǒng zǎi zàn zhù

这句话大意是:顷王者 不亲抚玉,则不复须冢宰赞助。

xún shàng shū zhǔ kè cáo láng jì zhǒng zǎi lì zhí jīn yuán rì wǔ děng diàn yù jì jìng qǐng yǐ zhǔ kè láng shòu

这句话大意是:寻尚书主客曹郎,既冢宰隶职,今元日五等奠玉既 竟,请以主客郎受。

zhèng xuán zhù jìn lǐ yún jì shòu zhī hòu chū fù yù rén yú wài

这句话大意是:郑玄注《觐礼》云:‘既受之后,出付玉人于外。

hàn shí shào fǔ zhí zhǎng guī bì qǐng zhǔ kè shòu yù fù shào fǔ zhǎng

这句话大意是:’汉时少府, 职掌珪璧,请主客受玉,付少府掌。

dì cóng zhī

这句话大意是:”帝从之。

yòu shàng shū pú yè shěn yuē yì zhèng huì yí zhù yù chū shèng yú zhì tài jí diàn qián nà què shēng jiē

这句话大意是:又尚书仆射沈约议:“《正会仪注》, 御出,乘舆至太极殿前,纳舄升阶。

xún lù qǐn zhī shè běn shì rén jūn jū chǔ bù róng zì jìng gōng shì

这句话大意是:寻路寝之设,本是人君居处,不容自敬宫室。

àn hàn shì zé chéng xiǎo chē shēng diàn

这句话大意是:案汉氏则乘小车升殿。

qǐng zì jīn yuán zhèng jí dà gōng shì yù yí chéng xiǎo yú zhì tài jí jiē réng chéng bǎn yú shēng diàn

这句话大意是:请自今元正及大公事,御宜乘小舆至太极阶,仍乘版舆升殿。

zhì kě

这句话大意是:” 制:“可。

chén zhì xiān yuán huì shí rì bǎi guān bìng xí yí zhù lìng pú yǐ xià xī gōng fú jiān zhī

这句话大意是:陈制,先元会十日,百官并习仪注,令仆已下,悉公服监之。

shè tíng liáo jiē quē chéng shàng diàn qián jiē yán bīng bǎi guān gè shè bù wèi ér cháo

这句话大意是:设庭燎,街阙、 城上、殿前皆严兵,百官各设部位而朝。

gōng rén jiē yú dōng táng gé qǐ shū ér guān

这句话大意是:宫人皆于东堂,隔绮疏而观。

gōng mén jì wú jí wài rén dàn jiàng yī zhě yì de rù guān

这句话大意是:宫门既无籍, 外人但绛衣者,亦得入观。

shì rì shàng shì rén fā bái shòu zūn

这句话大意是:是日,上事人发白兽樽。

zì yú yì duō yī liáng lǐ yún

这句话大意是:自余亦多依梁礼云。

hòu qí zhèng rì shì zhōng xuān zhào wèi láo zhōu jùn guó shǐ

这句话大意是:后齐正日,侍中宣诏慰劳州郡国使。

zhào dú zhǎng yī chǐ sān cùn guǎng yī chǐ cí huáng tú shì shàng xiě zhào shū sān

这句话大意是:诏牍长一尺三寸,广一尺,雌黄涂饰,上 写诏书三。

jì huì rì shì zhōng yī yí láo jùn guó jì lì wèn cì shǐ tài shǒu ān bù jí gǔ jià mài miáo shàn è rén jiān jí kǔ

这句话大意是:计会日,侍中依仪劳郡国计吏,问刺史太守安不,及谷价麦苗善恶,人 间疾苦。

yòu bān wǔ tiáo zhào shū yú zhū zhōu jùn guó shǐ rén xiě yǐ zhào dú yī méi zhǎng èr chǐ wǔ cùn guǎng yī chǐ sān cùn yì yǐ cí huáng tú shì shàng xiě zhào shū

这句话大意是:又班五条诏书于诸州郡国使人,写以诏牍一枚,长二尺五寸,广一尺三寸, 亦以雌黄涂饰,上写诏书。

zhèng huì rì yī yí xuān shì shǐ rén guī yǐ gào cì shǐ èr qiān dàn

这句话大意是:正会日,依仪宣示使人,归以告刺史二千石。

yī yuē zhèng zài zhèng shēn zài ài rén qù cán zéi zé liáng lì zhèng jué yù píng yáo fù

这句话大意是:一曰,政 在正身,在爱人,去残贼,择良吏,正决狱,平徭赋。

èr yuē rén shēng zài qín qín zé bù kuì qí quàn lǜ tián sāng wú huò fán rǎo

这句话大意是:二曰,人生在勤,勤则不匮, 其劝率田桑,无或烦扰。

sān yuē liù jí zhī rén wu jiā kuān yǎng bì shǐ shēng yǒu yǐ zì jiù méi yǒu yǐ zì gěi

这句话大意是:三曰,六极之人,务加宽养,必使生有以自救,没有以自 给。

sì yuē zhǎng lì huá fú fèng kè yǐ qiú xiǎo yù zhú mò shě běn zhèng zhī suǒ jí yi jǐn chá zhī

这句话大意是:四曰,长吏华浮,奉客以求小誉,逐末舍本,政之所疾,宜谨察之。

wǔ yuē rén shì yì qì gān luàn fèng gōng wài nèi hùn xiáo gāng jì bù shè suǒ yí jiū hé

这句话大意是:五曰,人 事意气,干乱奉公,外内溷淆,纲纪不设,所宜纠劾。

zhèng huì rì shì zhōng huáng mén xuān zhào láo zhū jùn shàng jì

这句话大意是:正会日,侍中黄门宣诏劳诸 郡上计。

láo qì fù zhǐ qiǎn chén tǔ yí

这句话大意是:劳讫付纸,遣陈土宜。

zì yǒu tuō wù zhě hū qǐ xí hòu lì

这句话大意是:字有脱误者,呼起席后立。

shū jì làn liè zhě yǐn mò shuǐ yī shēng

这句话大意是:书迹滥劣者,饮墨水一 升。

wén lǐ mèng làng wú kě qǔ zhě duó róng dāo jí xí

这句话大意是:文理孟浪无可取者,夺容刀及席。

jí ér běn cáo láng zhōng kǎo qí wén jì cái cí kě jù zhě lù dié lì bù jiǎn tóng liú wài sān pǐn xù

这句话大意是:即而本曹郎中考其文迹才辞可聚者,录牒吏 部,简同流外三品叙。

yuán zhèng dà xiǎng bǎi guān yī pǐn yǐ xià liú wài jiǔ pǐn yǐ shàng yù huì

这句话大意是:元正大飨,百官一品已下,流外九品已上预会。

yī pǐn yǐ xià zhèng sān pǐn yǐ shàng kāi guó gōng hóu bó sàn pǐn gōng hóu jí tè mìng zhī guān xià dài cì shǐ bìng shēng diàn

这句话大意是:一品已下、 正三品已上、开国公侯伯、散品公侯及特命之官、下代刺史,并升殿。

cóng sān pǐn yǐ xià cóng jiǔ pǐn yǐ shàng jí fèng zhèng shǐ rén bǐ liú guān zhě zài jiē xià

这句话大意是:从三品已下、 从九品以上及奉正使人比流官者,在阶下。

xūn pǐn yǐ xià duān mén wài

这句话大意是:勋品已下端门外。

duò zhì zhēng dàn jí dōng zhì wén wù chōng tíng huáng dì chū xi fáng jí yù zuò

这句话大意是:隋制,正旦及冬至,文物充庭,皇帝出西房,即御座。

huáng tài zǐ lǔ bù zhì xiǎn yáng mén wài rù hè

这句话大意是:皇太子卤簿至显阳门外, 入贺。

fù yì huáng hòu yù diàn bài hè qì hái gōng

这句话大意是:复诣皇后御殿,拜贺讫,还宫。

huáng tài zǐ cháo qì qún guān kè shǐ rù jiù wèi zài bài

这句话大意是:皇太子朝讫,群官客使入就位,再拜。

shàng gōng yī rén yì xī jiē jiě jiàn shēng hè

这句话大意是:上公 一人,诣西阶,解剑,升贺;。

jiàng jiē dài jiàn fù wèi ér bài

这句话大意是:降阶,带剑,复位而拜。

yǒu sī zòu zhū zhōu biǎo

这句话大意是:有司奏诸州表。

qún guān zài wèi zhě yòu bài ér chū

这句话大意是:群官在位者 又拜而出。

huáng dì rù dōng fáng yǒu sī zòu xíng shì qì nǎi chū xi fáng

这句话大意是:皇帝入东房,有司奏行事讫,乃出西房。

zuò dìng qún guān rù jiù wèi shàng shòu qì shàng xià jù bài

这句话大意是:坐定,群官入就位,上寿讫, 上下俱拜。

huáng dì jǔ jiǔ shàng xià wǔ dǎo sān chēng wàn suì

这句话大意是:皇帝举酒,上下舞蹈,三称万岁。

huáng tài zǐ yù huì zé shè zuò yú yù dōng nán xī xiàng

这句话大意是:皇太子预会,则设坐于御东南,西向。

qún chén shàng shòu bì rù jiě jiàn yǐ shēng

这句话大意是:群臣上寿毕,入,解剑以升。

huì qì xiān xìng

这句话大意是:会讫,先兴。

hòu qí yuán rì zhōng gōng cháo huì chén lè huáng hòu huī yī shèng yú yǐ chū yú zhāo yáng diàn

这句话大意是:后齐元日,中宫朝会,陈乐,皇后袆衣乘舆,以出于昭阳殿。

zuò dìng nèi wài mìng fù bài huáng hòu xìng fēi zhǔ jiē guì

这句话大意是:坐定,内外命妇 拜,皇后兴,妃主皆跪。

huáng hòu zuò fēi zhǔ jiē qǐ cháng gōng zhǔ yī rén qián guì bài hè

这句话大意是:皇后坐,妃主皆起,长公主一人,前跪拜贺。

lǐ bì huáng hòu rù shì nǎi yí wò zuò yú xi xiāng

这句话大意是:礼毕,皇后 入室,乃移幄坐于西厢。

huáng hòu gǎi fú yú dí yǐ chū

这句话大意是:皇后改服褕狄以出。

zuò dìng gōng zhǔ yī rén shàng shòu qì jiù zuò

这句话大意是:坐定,公主一人上寿讫,就坐。

yù jiǔ shí cì jué bìng rú wài cháo huì

这句话大意是:御酒 食,赐爵,并如外朝会。

duò yí rú hòu qí zhì ér yòu yǒu huáng hòu shòu qún chén hè lǐ

这句话大意是:隋仪如后齐制,而又有皇后受群臣贺礼。

zé huáng hòu yù zuò ér nèi shì shòu qún chén bài yǐ rù chéng lìng ér chū qún chén bài ér ba

这句话大意是:则皇后御坐,而内侍受群臣拜以入, 承令而出,群臣拜而罢。

hòu qí huáng tài zǐ yuè wǔ cháo

这句话大意是:后齐皇太子月五朝。

wèi míng èr kè chéng xiǎo yú chū wèi sān shī jiàng

这句话大意是:未明二刻,乘小舆出,为三师降。

zhì chéng huá mén shēng shí shān ān chē sān shī yáo chē zài qián sān shǎo zài hòu zì yún lóng mén rù

这句话大意是:至承华门,升石山安车, 三师轺车在前,三少在后,自云龙门入。

huáng dì yù diàn qián shè bài xí wèi zhì bǎi gé zhāi shuài yǐn xiǎn mǎ zhōng shù zǐ cóng

这句话大意是:皇帝御殿前,设拜席位,至柏阁,斋帅引, 洗马、中庶子从。

zhì diàn qián xí nán běi miàn zài bài

这句话大意是:至殿前席南,北面再拜。

tiān bǎo yuán nián huáng tài zǐ jiān guó zài xī lín yuán dōng huì

这句话大意是:天保元年,皇太子监国,在西林园冬会。

qún yì jiē dōng miàn

这句话大意是:群议皆东面。

èr nián yú běi chéng dì nèi dōng huì yòu yì dōng miàn

这句话大意是:二年,于北城第内冬会, 又议东面。

lì bù láng lù yǎng yí fēi lǐ wèi shōu gǎi wéi xī miàn

这句话大意是:吏部郎陆卬疑非礼,魏收改为西面。

xíng zi cái yì yù yī qián yuē

这句话大意是:邢子才议欲依前,曰:。

fán lǐ yǒu tóng zhě bù kě lìng yì

这句话大意是:凡礼有同者,不可令异。

shī shuō tiān zǐ zhì yú dài fū jiē chéng sì mǎ kuàng yǐ fāng miàn zhī shǎo hé kě jiē bù tóng hu

这句话大意是:《诗》说,天子至于大夫,皆乘四马,况以方面之少, 何可皆不同吗?

ruò tài zǐ dìng xī miàn zhě wáng gōng qīng dài fū shì fù hé miàn yá

这句话大意是:若太子定西面者,王公卿大夫士,复何面邪?

nán miàn rén jūn zhèng wèi jīn yī guān zhī zhǎng wú bù nán miàn tài zǐ tīng zhèng yì nán miàn zuò

这句话大意是:南面人君正位,今一 官之长,无不南面,太子听政,亦南面坐。

yì zhě yán jiē jìn jiù shì tài zǐ zài dōng gōng xī miàn wèi bì zūn wèi fēi wéi xiàng tái diàn yě

这句话大意是:议者言皆晋旧事,太子在东宫西面,为 避尊位,非为向台殿也。

zi cái yǐ wéi dōng jìn bó yì yī hàn wèi zhī jiù tài zǐ pǔ chén sì hǎi bù yǐ wèi xián yòu hé yí yú dōng miàn

这句话大意是:子才以为东晋博议,依汉、魏之旧,太子普臣四海,不以 为嫌,又何疑于东面?

lǐ shì zǐ jué páng qīn shì zǐ guān yú zuò zhǒng zǐ shēng jiē yǐ tài láo

这句话大意是:《礼》“世子绝旁亲”,“世子冠于阼”,“冢子生,接以 太牢”。

hàn yuán zhuó lìng tài zǐ jué chí dào

这句话大意是:汉元著令,太子绝驰道。

cǐ jiē lǐ tóng yú jūn

这句话大意是:此皆礼同于君。

yòu jìn wáng gōng shì zǐ shè mìng lín guó chéng qī liú ān chē jià yòng sān mǎ lǐ tóng sān gōng

这句话大意是:又晋王公世子,摄命临国,乘七 旒安车,驾用三马,礼同三公。

jìn sòng tài zǐ chéng xiàng lù jiē yǒu tóng chù bù yǐ wèi xián

这句话大意是:近宋太子乘象辂,皆有同处,不以为嫌。

kuàng dōng miàn zhě jūn chén tōng lǐ dú hé wéi bì

这句话大意是:况东面者, 君臣通礼,独何为避?

míng wèi xiàng tái suǒ yǐ rán yě

这句话大意是:明为向台,所以然也。

jìn huáng tài zǐ zài xī lín yuán zài yú diàn yóu qiě dōng miàn yú běi chéng fēi gōng diàn zhī chù gèng bù dé yá

这句话大意是:近皇太子在西林园,在于殿犹且东面, 于北城非宫殿之处,更不得邪?

zhū rén yǐ dōng miàn wèi zūn yàn huì xū bì

这句话大意是:诸人以东面为尊,宴会须避。

àn yàn lǐ yàn yì jūn wèi zài dōng bīn wèi zé zài xi jūn wèi zài zuò jiē gù yǒu wǔ wáng jiàn zuò piān bù zài xi yě

这句话大意是:案《燕礼》、《燕义》, 君位在东,宾位则在西,君位在阼阶,故有《武王践阼篇》,不在西也。

lǐ chéng jūn zhī chē bù gǎn kuàng zuǒ

这句话大意是:《礼》 “乘君之车,不敢旷左”。

jūn zài è kōng qí wèi zuǒ yì zài dōng bù zài xi yě

这句话大意是:君在,恶空其位,左亦在东,不在西也。

jūn zài zuò fu rén zài fáng

这句话大意是:“君在阼,夫 人在房”。

zhèng zhù rén jūn zūn dōng yě

这句话大意是:郑注“人君尊东也”。

qián dài jí jīn huáng dì yàn huì jiē kè yì dōng táng xī miàn

这句话大意是:前代及今,皇帝宴会接客,亦东堂西面。

ruò yǐ dōng miàn wèi guì huáng tài zǐ yǐ chǔ hòu zhī lǐ jiān guó zhī zhòng bié dì yàn chén bīn zì dé shēn qí zhèng wèi

这句话大意是:若以东 面为贵,皇太子以储后之礼,监国之重,别第宴臣宾,自得申其正位。

lǐ zhě jiē dōng gōng chén shǔ gōng qīng jiē yàn guān lǐ ér yǐ

这句话大意是:礼者皆东宫 臣属,公卿接宴,观礼而已。

ruò yǐ xī miàn wèi bēi shí shì jūn zhī zhèng wèi

这句话大意是:若以西面为卑,实是君之正位。

tài gōng bù kěn běi miàn shuō dān shū xī miàn zé dào zhī xī miàn nǎi zūn yě

这句话大意是:太公不肯北面说《丹 书》,西面则道之,西面乃尊也。

jūn wèi nán miàn yǒu dōng yǒu xi hé kě jiē bì

这句话大意是:君位南面,有东有西,何可皆避?

qiě shì suī shǎo yì yǒu kě xiāng bǐ zhě

这句话大意是:且事虽少异, 有可相比者。

zhōu gōng chén yě tài zǐ zi yě

这句话大意是:周公,臣也,太子,子也。

zhōu gōng wèi zhǒng zǎi tài zǐ wèi chǔ èr

这句话大意是:周公为冢宰,太子为储贰。

míng táng zūn yú bié dì cháo zhū hóu zhòng yú yàn chén bīn nán miàn guì yú dōng miàn

这句话大意是:明堂尊于别第, 朝诸侯重于宴臣宾,南面贵于东面。

chén shū yú zi zhǒng zǎi qīng yú chǔ èr

这句话大意是:臣疏于子,冢宰轻于储贰。

zhōu gōng shè zhèng de zài míng táng nán miàn cháo zhū hóu

这句话大意是:周公摄政,得在明 堂南面朝诸侯。

jīn tài zǐ jiān guó bù dé yú bié dì yì gōng dōng miàn yàn kè qíng suǒ wèi ān

这句话大意是:今太子监国,不得于别第异宫东面宴客,情所未安。

qiě jūn xíng yǐ tài zi jiān guó jūn yàn bù yǐ gōng qīng wèi bīn míng fù zǐ wú xián jūn chén yǒu xián

这句话大意是:且君行以太子 监国,君宴不以公卿为宾,明父子无嫌,君臣有嫌。

àn yí zhù qīn wáng shòu zhào guān hūn huáng zǐ huáng nǚ jiē dōng miàn

这句话大意是:案《仪注》,亲王受诏冠婚, 皇子皇女皆东面。

jīn bù yuē wáng gōng nán miàn ér dú yuē tài zǐ hé suǒ qǔ yá

这句话大意是:今不约王公南面,而独约太子,何所取邪?

yì zhě nán zūn gǎi jiù xī miàn zhuǎn jūn wèi gèng fēi hé lǐ

这句话大意是:议者南尊改就西面, 转君位,更非合礼。

fāng miàn jì shǎo nán wéi jié wén

这句话大意是:方面既少,难为节文。

dōng xī èr miàn jūn chén tōng yòng tài zǐ yí rán yú lǐ wèi yǔn

这句话大意是:东西二面,君臣通用,太子宜然,于礼 为允。

wèi shōu yì yún

这句话大意是:魏收议云:。

qù tiān bǎo chū huáng tài zǐ jiān guó

这句话大意是:去天保初,皇太子监国。

dōng huì qún guān yú xī yuán dū tíng zuò cóng dōng miàn yì qǔ yú xiàng zhōng gōng tái diàn gù yě

这句话大意是:冬会群官于西园都亭,坐从东面,义取于向中宫台殿 故也。

èr nián yú gōng dōng huì zuò nǎi dōng miàn shōu qiè yǐ wéi yí

这句话大意是:二年于宫冬会,坐乃东面,收窃以为疑。

qián zhě suì yǒu bié yì yì zhě tóng zhī

这句话大意是:前者遂有别议,议者同之。

xíng shàng shū yǐ qián dìng dōng miàn zhī yì fù shēn běn huái cǐ nǎi guó zhī dà lǐ wú róng bù jìn suǒ jiàn

这句话大意是:邢尚书 以前定东面之议,复申本怀,此乃国之大礼,无容不尽所见。

shōu yǐ wéi tài zǐ dōng gōng wèi zài yú zhèn zhǎng zǐ zhī yì yě

这句话大意是:收以为太子东宫,位 在于震,长子之义也。

àn yì bā guà zhèng wèi xiàng zhōng

这句话大意是:案《易》八卦,正位向中。

huáng tài zǐ jīn jū běi chéng yú gōng diàn wèi dōng běi nán miàn ér zuò yú yì wèi bèi yě

这句话大意是:皇太子今居北城,于宫殿为东北, 南面而坐,于义为背也。

qián zhě lì yì jù dōng gōng wèi běn

这句话大意是:前者立议,据东宫为本。

yòu àn dōng gōng jiù shì tài zǐ yàn huì duō yǐ xī miàn wèi lǐ cǐ yòu chéng zhèng fēi tú yán yě

这句话大意是:又案《东宫旧事》,太子宴会, 多以西面为礼,此又成证,非徒言也。

bù yán tài zǐ cháng wú dōng nán èr miàn zhī zuò dàn yòng zhī yǒu suǒ

这句话大意是:不言太子常无东南二面之坐,但用之有所。

zhì rú xī yuán dōng miàn suǒ bù yí yě

这句话大意是:至如西园东面,所不疑也。

wèi zhī jūn chén chē fú yǒu tóng yì zhī yì hé wéi ér fā

这句话大意是:未知君臣车服有同异之议,何为而发?

jiù rú suǒ yún dàn zhī lǐ yǒu tóng zhě bù kě lìng yì

这句话大意是:就如所云,但知 礼有同者,不可令异。

bù zhī lǐ yǒu yì zhě bù kě lìng tóng

这句话大意是:不知礼有异者,不可令同。

gǒu bié jūn chén tóng yì zhī lǐ kǒng chóng zhǐ lèi zhá shū bù jìn yě

这句话大意是:苟别君臣同异之礼,恐重纸累札, 书不尽也。

zi cái jìng zhí dōng miàn shōu zhí xī miàn shòu yǐn jīng jù dà xiāng wǎng fù

这句话大意是:子才竟执东面,收执西面,授引经据,大相往复。

qí hòu jìng cóng xī miàn wèi dìng

这句话大意是:其后竟从西面为定。

shí yì yòu yí gōng lì zhī xìng yǔ tài zǐ míng tóng

这句话大意是:时议又 疑宫吏之姓与太子名同。

zi cái yòu wèi yuē àn qǔ lǐ dài fū shì zhī zǐ bù yǔ shì zǐ tóng míng

这句话大意是:子才又谓曰:“案《曲礼》‘大夫士之子,不与世子同名。

zhèng zhù yún ruò xiān zhī shēng yì bù gǎi

这句话大意是:’ 《郑注》云:‘若先之生,亦不改。

hàn fǎ tiān zǐ dēng wèi bù míng yú tiān xià sì hǎi zhī nèi wú bù xián bì

这句话大意是:’汉法,天子登位,布名于天下,四海之内, 无不咸避。

àn chūn qiū jīng wèi shí è chū bēn jìn zài wèi hóu kàn zú zhī qián

这句话大意是:案《春秋经》‘卫石恶出奔晋’,在卫侯衎卒之前。

kàn zú qí zi è shǐ lì

这句话大意是:衎卒,其子恶始立。

míng shí è yú zhǎng zǐ tóng míng

这句话大意是:明石恶于长子同名。

zhū hóu cháng zi zài yī guó zhī nèi yǔ huáng tài zǐ yú tiān zǐ lǐ yì bù yì

这句话大意是:诸侯长子,在一国之内,与皇太子于天子,礼亦不异。

zhèng yán xiān shēng bù gǎi gài yǐ cǐ yì

这句话大意是:郑言先 生不改,盖以此义。

wèi shí è sòng xiàng xū jiē yǔ jūn tóng míng chūn qiū bù jī

这句话大意是:卫石恶、宋向戌皆与君同名,《春秋》不讥。

huáng tài zǐ suī yǒu chǔ èr zhī zhòng wèi wèi hǎi nèi suǒ bì hé róng biàn gǎi rén xìng

这句话大意是:皇太子虽有储贰 之重,未为海内所避,何容便改人姓。

rán shì yǒu xiāo xī bù dé jiē tóng yú gǔ

这句话大意是:然事有消息,不得皆同于古。

gōng lì zhì wēi ér yǒu suǒ fàn zhāo xī cóng shì yì shì nán ān yi tīng chū gōng shàng shū gèng bǔ tā zhí

这句话大意是:宫吏至微,而 有所犯,朝夕从事,亦是难安,宜听出宫,尚书更补他职。

zhì yuē kě

这句话大意是:”制曰:“可。

hòu zhōu zhì zhèng zhī èr rì huáng tài zǐ nán miàn liè xuān xuán gōng guān cháo hè

这句话大意是:后周制,正之二日,皇太子南面,列轩悬,宫官朝贺。

jí kāi huáng chū huáng tài zǐ yǒng zhǔn gù shì zhāng lè shòu cháo gōng chén jí jīng guān běi miàn chēng qìng

这句话大意是:及开皇初,皇太子勇准 故事,张乐受朝,宫臣及京官北面称庆。

gāo zǔ qiào zhī

这句话大意是:高祖诮之。

shì hòu dìng yí zhù xī miàn ér zuò wéi gōng chén chēng qìng tái guān bù fù zǒng jí

这句话大意是:是后定仪注,西面而坐,唯宫 臣称庆,台官不复总集。

yáng dì zhī wèi tài zǐ zòu jiàng zhāng fú gōng guān qǐng bù chēng chén

这句话大意是:炀帝之为太子,奏降章服,宫官请不称臣。

zhào xǔ zhī

这句话大意是:诏许之。

hòu qí lì chūn rì huáng dì fú tōng tiān guān qīng jiè zé qīng shā páo pèi cāng yù qīng dài qīng kù qīng wà què ér shòu cháo yú tài jí diàn

这句话大意是:后齐 立春日,皇帝服通天冠、青介帻、青纱袍,佩苍玉,青带、青袴、青袜舄,而受朝 于太极殿。

shàng shū lìng děng zuò dìng sān gōng láng zhōng yì xí guì dú shí lìng qì diǎn yù zhuó jiǔ zhī zhì láng zhōng qián láng zhōng duān huán xí fú yǐn lǐ chéng ér chū

这句话大意是:尚书令等坐定,三公郎中诣席,跪读时令讫,典御酌酒卮,置郎中前, 郎中耑,还席伏饮,礼成而出。

lì xià jì xià lì qiū dú lìng zé shī yù zuò yú zhōng yíng nán xiàng

这句话大意是:立夏、季夏、立秋读令,则施御座于中楹,南向。

lì dōng rú lì chūn yú xi xiāng dōng xiàng

这句话大意是:立冬如立春,于西厢东向。

gè yǐ qí shí zhī sè fú yí bìng rú chūn lǐ

这句话大意是:各以其时之色服,仪并如春礼。

hòu qí měi cè xiù xiào zhōng shū cè xiù cái jí shū cè kǎo gòng shì kǎo gōng láng zhōng cè lián liáng huáng dì cháng fú chéng yú chū zuò yú cháo táng zhōng yíng

这句话大意是:后齐每策秀孝,中书策秀才,集书策考贡士,考功郎中策廉良,皇帝常服,乘 舆出,坐于朝堂中楹。

xiù xiào gè yǐ bān cǎo duì

这句话大意是:秀孝各以班草对。

qí yǒu tuō wù shū làn mèng làng zhě qǐ lì xí hòu yǐn mò shuǐ tuō róng dāo

这句话大意是:其有脱误、书滥、孟浪者,起立席后,饮 墨水,脱容刀。

hòu qí yàn zōng shì lǐ huáng dì cháng fú bié diàn xi xiāng dōng xiàng

这句话大意是:后齐宴宗室礼,皇帝常服,别殿西厢东向。

qī miào zǐ sūn jiē gōng fú wú guān zhě dān yī jiè zé jí shén wǔ mén

这句话大意是:七庙子孙皆公服,无官者,单衣介 帻,集神武门。

zōng shì zūn bēi cì yú diàn tíng

这句话大意是:宗室尊卑,次于殿庭。

qī shí zhě èr rén fú bài bā shí zhě fú ér bù bài

这句话大意是:七十者二人扶拜,八十者扶而不拜。

shēng diàn jiù wèi huáng dì xìng zōng shì fú

这句话大意是:升殿就 位,皇帝兴,宗室伏。

huáng dì zuò nǎi xìng bài ér zuò

这句话大意是:皇帝坐,乃兴拜而坐。

zūn zhě nán miàn bēi zhě běi miàn jiē yǐ xī wéi shàng

这句话大意是:尊者南面,卑者北面,皆以西为上。

bā shí zhě yī zuò

这句话大意是:八十者一坐。

zài zhì jìn sī zhú zhī lè

这句话大意是:再至,进丝竹之乐。

sān jué bì zōng shì bì xí dài zhào ér hòu fù wèi

这句话大意是:三爵毕,宗室避席,待诏而后复位。

nǎi xíng wú suàn jué

这句话大意是:乃行无算爵。

zhèng huì fàn zhōu zé huáng dì shèng yú gǔ chuī zhì xíng diàn

这句话大意是:正晦泛舟,则皇帝乘舆,鼓吹至行殿。

shēng yù zuò chéng bǎn yú yǐ yǔ wáng gōng dēng zhōu zhì jiǔ

这句话大意是:升御坐,乘版舆,以与王公登舟,置酒。

fēi yù fàn zhě zuò yú biàn mù

这句话大意是:非预泛者,坐于便幕。

zhòng chūn lìng chén chén yǎng lǎo lǐ

这句话大意是:仲春令辰,陈养老礼。

xiān yī rì sān lǎo wǔ gēng zhāi yú guó xué

这句话大意是:先一日,三老五更斋于国学。

huáng dì jìn xián guān xuán shā páo zhì bì yōng rù zǒng zhāng táng

这句话大意是:皇帝进贤冠、玄纱袍,至 璧雍,入总章堂。

liè gōng xuán

这句话大意是:列宫悬。

wáng gōng yǐ xià jí guó lǎo shù lǎo gè dìng wèi

这句话大意是:王公已下及国老庶老各定位。

sī tú yǐ yǔ yí wǔ bēn ān chē yíng sān lǎo wǔ gēng yú guó xué

这句话大意是:司徒以羽仪武贲安车,迎 三老五更于国学。

bìng jìn xián guān xuán fú hēi què sù dài

这句话大意是:并进贤冠、玄服、黑舄、素带。

guó zǐ shēng hēi jiè zé qīng jīn dān yī chéng mǎ cóng yǐ zhì

这句话大意是:国子生黑介帻、青衿、单衣,乘 马从以至。

huáng dì shì jiàn zhí tǐng yíng yú mén nèi

这句话大意是:皇帝释剑,执珽,迎于门内。

sān lǎo zhì mén wǔ gēng qù mén shí bù zé jiàng chē yǐ rù

这句话大意是:三老至门,五更去门十步,则降车以入。

huáng dì bài sān lǎo wǔ gēng shè qí dá bài

这句话大意是:皇帝拜,三老五更摄齐答拜。

huáng dì yī jìn sān lǎo zài qián wǔ gēng zài hòu shēng zì yòu jiē jiù yán

这句话大意是:皇帝揖进,三老在前,五更在后,升自右阶,就筵。

sān lǎo zuò wǔ gēng lì

这句话大意是:三老坐,五更立。

huáng dì shēng táng běi miàn

这句话大意是:皇帝升堂,北面。

gōng qīng shēng zì zuǒ jiē běi miàn

这句话大意是:公卿升自左阶,北面。

sān gōng shòu jǐ zhàng qīng zhèng lǚ guó lǎo shù lǎo gè jiù wèi

这句话大意是:三公授几杖,卿正履, 国老庶老各就位。

huáng dì bài sān lǎo qún chén jiē bài

这句话大意是:皇帝拜三老,群臣皆拜。

bù bài wǔ gēng

这句话大意是:不拜五更。

nǎi zuò huáng dì xī xiàng sù bài wǔ gēng

这句话大意是:乃坐,皇帝西向,肃拜五更。

jìn zhēn xiū jiǔ shí qīn tǎn gē zhí jiàng yǐ kuì zhí jué yǐ yìn

这句话大意是:进珍羞酒食,亲袒割,执酱以馈,执爵以酳。

yǐ cì jìn wǔ gēng

这句话大意是:以次进五更。

yòu shè jiǔ yí yú guó lǎo shù lǎo

这句话大意是:又设酒酏于国老庶老。

huáng dì shēng yù zuò sān lǎo nǎi lùn wǔ xiào liù shùn diǎn xùn dà gāng

这句话大意是:皇帝升御坐,三老乃论五孝六顺,典训大纲。

huáng dì xū gōng qǐng shòu lǐ bì ér hái

这句话大意是:皇帝虚躬请受,礼毕而还。

yòu dū xià jí wài zhōu rén nián qī shí yǐ shàng cì jiū zhàng huáng mào

这句话大意是:又都下及 外州人年七十已上,赐鸠杖黄帽。

yǒu chì jí gěi bù wéi cháng yě

这句话大意是:有敕即给,不为常也。

hòu zhōu bǎo dìng sān nián chén yǎng lǎo zhī lǐ

这句话大意是:后周保定三年,陈养老之礼。

yǐ tài fu yān guó gōng yú jǐn wèi sān lǎo

这句话大意是:以太傅、燕国公于谨为三老。

yǒu sī jù lǐ zé rì gāo zǔ xìng tài xué yǐ shí zhī

这句话大意是:有司具礼择日,高 祖幸太学以食之。

shì jiàn jǐn chuán

这句话大意是:事见谨传。

✦ You read 志·卷四

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.