qǐ zhāo yáng xié qià shí yuè jǐn zhān méng zuò è shí èr yuè fán èr nián yǒu jī
这句话大意是:起昭阳协洽十月,尽旃蒙作噩十二月,凡二年有奇。
tài zōng zhì rén yīng dào shén gōng shèng dé ruì liè dà míng guǎng xiào huáng dì tài píng xīng guó bā nián liáo tǒng hé yuán nián
这句话大意是:○太宗至仁应道神功圣德睿烈大明广孝皇帝太平兴国八年(辽统和元年。
guǐ wèi jiǔ bā sān nián
这句话大意是:癸未,九八三年)。
dōng shí yuè dì yǐ xīn yì jīng wǔ juǎn shì zǎi xiàng yīn yuē fán wèi jūn chén zhě zhì rén lì wù jí shì xiū xíng
这句话大意是:冬,十月,帝以新译经五卷示宰相,因曰:“凡为君臣者,治人利物,即是修行。
liáng wǔ shě shēn wèi sì jiā nú cǐ zhēn dà huò
这句话大意是:梁武舍身为寺家奴,此真大惑!
fāng wài zhī shuō yì yǒu kě guān qīng děng shì dú zhī
这句话大意是:方外之说,亦有可观,卿等试读之。
gài cún qí jiào fēi ruò yú shì shì yě
这句话大意是:盖存其教,非溺于释氏也。
yǐ wèi liáo nán jīng liú shǒu xiū gé yán zhū jié dù shǐ měi suì gòng xiàn qǐng rú qì dān guān lì zhǐ jìn ān mǎ
这句话大意是:乙未,辽南京留守休格,言诸节度使每岁贡献,请如契丹官吏,止进鞍马;。
cóng zhī
这句话大意是:从之。
dīng yǒu liáo yǐ wú wáng shāo wéi shàng jīng liú shǒu xíng lín huáng yǐn shì
这句话大意是:丁酉,辽以吴王稍为上京留守,行临潢尹事。
wù xū gǎi zhū wáng míng jù jìn fēng yǒu chà
这句话大意是:戊戌,改诸王名,俱进封有差。
sī tú jiān shì zhōng zhào pǔ ba wèi wǔ shèng jié dù shǐ jiān shì zhōng
这句话大意是:司徒兼侍中赵普,罢为武胜节度使兼侍中。
shí yī yuè rén zǐ shuò yǐ cān jiā zhèng shì sòng qí lǐ fǎng bìng tóng píng zhāng shì
这句话大意是:十一月,壬子朔,以参加政事宋琪、李昉并同平章事。
dì wèi yuē shì zhī zhì luàn zài shǎng fá dāng fǒu shǎng fá dāng qí gōng zuì jí wú bù zhì gǒu yǐ wéi shì xǐ nù zhī jù jí wú bù luàn yǔ qīng děng jiè zhī
这句话大意是:帝谓曰:“世之治乱,在赏罚当否,赏罚当其功罪,即无不治,苟以为饰喜怒之具,即无不乱,与卿等戒之。
qí yuē shǎng fá èr bǐng nǎi yù shì zhī xián lè zhì tiān xià zhě gǒu shǎng fá zhì gōng wèi yǒu bù zhì tài píng zhě
这句话大意是:”琪曰:“赏罚二柄,乃御世之衔勒,治天下者,苟赏罚至公,未有不致太平者。
fǎng chū yǔ lú duō xùn shàn duō xùn lǚ zèn fǎng rén huò gào zhī fǎng bù xìn
这句话大意是:”昉初与卢多逊善,多逊屡谮昉,人或告之,昉不信。
yú shì dì yǔ jí duō xùn shì fǎng lì wèi jiě shì
这句话大意是:于是帝语及多逊事,昉力为解释。
dì yīn yán duō xùn jū cháng huǐ qīng bù zhí yī qián
这句话大意是:帝因言:“多逊居常毁卿不直一钱。
fǎng shǐ wù
这句话大意是:”昉始悟。
dì yóu cǐ yì zhòng zhī
这句话大意是:帝由此益重之。
guǐ chǒu liáo yīng zhōu huò sòng dié zhé zhī
这句话大意是:癸丑,辽应州获宋谍,磔之。
jiǎ yín zhào zì jīn zǎi xiàng bān qīn wáng shàng lǐ fǎng sòng qí děng gù cí dì bù xǔ yuē zǎi xiàng rèn zǒng bǎi kuí fān dǐ zhī shè zhǐ fèng cháo qǐng ér yǐ
这句话大意是:甲寅,诏自今宰相班亲王上,李昉、宋琪等固辞,帝不许,曰:“宰相任总百揆,籓邸之设,止奉朝请而已。
yuán zuǒ děng shàng yòu yù qí zhī qiān sǔn zhī dào qīng wù duō cí
这句话大意是:元佐等尚幼,欲其知谦损之道,卿勿多辞!
gāo yáng guān huò liáo zhēn qí sòng zhì què xià yán liáo yú jìn zhài zhù chéng
这句话大意是:高阳关获辽侦骑,送至阙下,言辽于近寨筑城。
dì wèi zǎi xiàng yuē cǐ wèi zì quán zhī jì ěr
这句话大意是:帝谓宰相曰:“此为自全之计耳。
yòu yuē yōu zhōu sì miàn píng chuān wú xiǎn gù kě shì nán yú kòng è
这句话大意是:”又曰:“幽州四面平川,无险固可恃,难于控扼。
yì shí shōu fù yàn jì dāng yú gǔ běi kǒu zhū ài jù qí yào hài bù guò sān wǔ chù tún bīng shè bǎo zhài zì jué nán mù yǐ
现代白话:异时收复燕蓟,当于古北口诸隘,据其要害,不过三五处,屯兵设堡寨,自绝南牧了。
sòng qí duì yuē fàn yáng qián dài tún bīng zhī de gǔ běi kǒu jí sōng tíng guān yě hú mén sān lù bìng lì bǎo zhàng zhì jīn shí lěi jī dié shàng cún jiāng lái zhǐ yú cǐ shù chǔ zhì shù kě yǐ
现代白话:”宋琪对曰:“范阳前代屯兵之地,古北口及松亭关、野狐门三路并立堡障,至今石垒基堞尚存,将来止于此数处置戍可了。
jǐ wèi tài yī gōng chéng zhāng qí xián děng qǐng yòng sì tiān zhī lǐ shā qí bàn yòu xiǎo sǔn zhī
这句话大意是:己未,太一宫成,张齐贤等请用祀天之礼杀其半,又小损之。
dīng mǎo yàn jiàn zhào pǔ yú cháng chūn diàn
这句话大意是:丁卯,宴饯赵普于长春殿。
dì cì pǔ shī pǔ fèng ér qì yuē bì xià cì chén shī dāng kè yú shí yǔ chén xiǔ gǔ tóng zàng quán xià
这句话大意是:帝赐普诗,普奉而泣曰:“陛下赐臣诗,当刻于石,与臣朽骨同葬泉下。
dì wèi zhī dòng róng
这句话大意是:”帝为之动容。
míng rì wèi jìn chén yuē zhào pǔ yú guó jiā yǒu dà xūn láo
这句话大意是:明日,谓近臣曰:“赵普于国家有大勋劳。
zhèn bù sù shí yǔ zhī yóu cóng jīn chǐ fà shuāi yǐ bù yù fán yǐ jī wù zé shàn dì bǐ zhī wò zhì yīn shī shí yǐ dǎo yì
现代白话:朕布素时与之游从,今齿发衰了,不欲烦以机务,择善地俾之卧治,因诗什以导意。
pǔ gǎn jī qiě qì lián yì wèi zhī duò lèi
这句话大意是:普感激且泣,联亦为之堕泪。
sòng qí duì yuē pǔ zuó zhì zhōng shū zhí yù shī gǎn qì
这句话大意是:”宋琪对曰:“普昨至中书,执御诗感泣。
jīn fù wén xuān yù jūn chén shǐ zhōng zhī fēn kě wèi liǎng quán yǐ
现代白话:今复闻宣谕,君臣始终之分,可谓两全了。
cháng chūn zhī yàn shū mì shǐ wáng xiǎn děng shì cè jiàn dì yī bì kù shù shì zhī
这句话大意是:长春之宴,枢密使王显等侍侧,见帝衣敝袴,数视之。
dì xiào wèi yuē zhèn wèi cháng yù xīn yī gài niàn jī zhù zhī láo kǔ yù shì dūn piáo wèi tiān xià xiān yě
这句话大意是:帝笑谓曰:“朕未尝御新衣,盖念机杼之劳苦,欲示敦朴,为天下先也。
rén shēn yǐ hàn lín xué shì li mù lǚ méng zhèng li zhì bìng cān jiā zhèng shì shū mì zhí xué shì zhāng qí xián wáng miǎn bìng tóng qiān shǔ shū mì yuàn shì
这句话大意是:壬申,以翰林学士李穆、吕蒙正、李至并参加政事,枢密直学士张齐贤、王沔并同佥署枢密院事。
zhì zhēn dìng rén
这句话大意是:至,真定人;。
miǎn qí zhōu rén yě
这句话大意是:沔,齐州人也。
mù děng rù duì dì wèi yuē jīn liǎng zhì zhī chén shí yú jiē wén xué shì yòng cāo lǚ fāng jié
这句话大意是:穆等入对,帝谓曰:“今两制之臣十馀,皆文学适用,操履方洁。
mù jū jīng fǔ yóu hào yán sù gù jiā jiǎng zhuó
这句话大意是:穆居京府,尤号严肃,故加奖擢。
mù děng zài bài xiè
这句话大意是:”穆等再拜谢。
dì yòu yuē zhèn lì lǎn qián shū dà dǐ jūn chén zhī jì qíng tōng zé dào hé gù shì jiē wú yǐn yán bì kě yòng
这句话大意是:帝又曰:“朕历览前书,大抵君臣之际,情通则道合,故事皆无隐,言必可用。
zhèn lì jīng qiú zhì qīng děng wéi zhèn gǔ gōng ěr mù shè yǒu quē zhèng yi xī xīn yán zhī
这句话大意是:朕厉精求治,卿等为朕股肱耳目,设有阙政,宜悉心言之。
zhèn měi xíng yī shì wèi dāng jiǔ zhī xún yì wéi zì jiù zé ěr gù bù yǐ jū zūn zì shì shǐ rén bù gǎn yán yě
这句话大意是:朕每行一事未当,久之寻绎,惟自咎责耳,固不以居尊自恃,使人不敢言也。
gēng chén zhì shì dú guān
这句话大意是:庚辰,置侍读官。
dì xìng xǐ dú shū zhào shǐ guǎn suǒ xiū tài píng zǒng lèi rì jìn sān juǎn
这句话大意是:帝性喜读书,诏史馆所修《太平总类》,日进三卷。
sòng qí děng yán rì yuè sān juǎn kǒng shèng gōng pí juàn
这句话大意是:宋琪等言:“日阅三卷,恐圣躬疲倦。
dì yuē kāi juàn yǒu yì bù wéi láo yě
这句话大意是:”帝曰:“开卷有益,不为劳也。
cǐ shū qiān juǎn zhèn yù yī nián biàn dú
这句话大意是:此书千卷,朕欲一年遍读。
xún gǎi míng tài píng yù lǎn
这句话大意是:”寻改名《太平御览》。
liáo tài hòu jí liáo zhǔ jì qián líng
这句话大意是:辽太后及辽主祭乾陵。
zhào yù sān jīng zuǒ yòu xiāng yǐ jí lù shì cān jūn děng dāng zhí gōng fāng bù dé yǐ ē shùn wéi shì
这句话大意是:诏:“谕三京左右相以及录事参军等,当执公方,不得以阿顺为事。
zhū xiàn lìng zuǒ rú yù zhōu guān jí cháo shǐ fēi lǐ zhēng qiú wú huò wèi xùn réng shí jiā cǎi tīng yǐ fēn diàn zuì
这句话大意是:诸县令佐如遇州官及朝使非理征求,毋或畏徇,仍时加采听以分殿最。
mín jiān yǒu fù mǔ zài ér bié jí yì jū zhě tīng lín lǐ jué chá zuò zhī
这句话大意是:民间有父母在而别籍异居者,听邻里觉察,坐之。
yǒu xiào yú fù mǔ sān shì tóng jū zhě jīng qí mén
这句话大意是:有孝于父母,三世同居者,旌其门。
shí èr yuè dīng hài huái hǎi guó wáng qián chù sān shàng biǎo qǐ jiě bīng mǎ dà yuán shuài guó wáng shàng shū lìng tài shī děng guān
这句话大意是:十二月,丁亥,淮海国王钱俶,三上表乞解兵马大元帅、国王、尚书令、太师等官;。
zhào ba yuán shuài míng yú bù xǔ
这句话大意是:诏罢元帅名,馀不许。
jǐ hài liáo tài hòu guān yú yú yù pén wān
这句话大意是:己亥,辽太后观渔于玉盆湾;。
xīn chǒu guān yú yú jùn yuān
这句话大意是:辛丑,观渔于濬渊。
guǐ mǎo huá zhōu yán hé jué yǐ sāi qún chén chēng hè
这句话大意是:癸卯,滑州言河决已塞,群臣称贺。
wèi jǐ hé fù jué fáng cūn dì yuē jìn yǐ hé jué hán cūn fā mín zhì dī bù chéng ān kě zhòng kùn wú mín
现代白话:未几,河复决房村,帝曰:“近以河决韩村,发民治堤不成,安可重困我民!
dāng yǐ zhū jūn dài zhī
这句话大意是:当以诸军代之。
nǎi fā zú wǔ wàn yǐ shì wèi bù jūn dōu zhǐ huī shǐ lǐng qí yì
这句话大意是:”乃发卒五万,以侍卫步军都指挥使领其役。
dì wèi zǎi xiàng yuē bǐ wén yǒu sēng dào huán sú yìng jǔ zhě chǎng wū hùn xiáo
这句话大意是:帝谓宰相曰:“比闻有僧道还俗应举者,场屋混淆。
jìn shì xū tōng jīng yì zūn zhōu kǒng zhī jiào
这句话大意是:进士须通经义,遵周、孔之教;。
huò zhǐ xí fú qiǎn wén zhāng shū fēi wù běn zhī dào
这句话大意是:或止习浮浅文章,殊非务本之道。
jiǎ chén lìng zhū zhōu jìn huán sú sēng dào fù jǔ
这句话大意是:”甲辰,令诸州禁还俗僧道赴举。
jìn shì miǎn tiē jīng zhǐ shì mò yì èr shí dào jiē yǐ jīng zhōng zhèng wén dà yì wèi wèn tí
这句话大意是:进士免贴经,只试墨义二十道,皆以经中正文大义为问题。
yòu zēng jìn shì jí zhū kē gè shì fǎ shū mò yì shí dào jìn shì zēng shì lǜ yì
这句话大意是:又增进士及诸科各试法书墨义十道,进士增试律义。
liáo chì zhū chǔ xíng yù yǒu yuān bù néng shēn xuě zhě tīng yì yù shǐ tái shēn sù wěi guān fù wèn
这句话大意是:辽敕诸处刑狱有冤不能伸雪者,听诣御史台申诉,委官覆问。
xiān shì dà lǐ sì yù sòng fán guān fù zòu zhě yǐ hàn lín xué shì jǐ shì zhōng zhèng shì shè rén xiáng jué zhì shì shǐ zhì shǎo qīng jí zhèng zhǔ zhī
这句话大意是:先是大理寺狱讼凡关覆奏者,以翰林学士、给事中、政事舍人详决,至是始置少卿及正主之。
bǐng wǔ yòu bǔ quē zhí shǐ guǎn hú dàn xiàn hé píng sòng nèi yǒu nì xùn tóu huāng jiān pǔ píng wài děng yǔ dì lǎn zhī zhèn nù zhào zǎi xiàng yuē dàn cí yì bèi lì
这句话大意是:丙午,右补阙、直史馆胡旦献《河平颂》,内有“逆逊投荒,奸普屏外”等语,帝览之,震怒,召宰相,曰:“旦词意悖戾。
zhèn zì zhuó zhì jiǎ kē lì shì wài rèn suǒ zhì wú shàn zhuàng
这句话大意是:朕自擢置甲科,历试外任,所至无善状。
zhī hǎi zhōu rì wèi bù xià suǒ sòng yù yǐ jù shì huì dà shè zhèn lù qí cái ér shě qí guò
这句话大意是:知海州日,为部下所讼,狱已具,适会大赦,朕录其才而舍其过。
nǎi gǎn zì yì kuáng zào rú cǐ
这句话大意是:乃敢恣臆狂躁如此!
jīn zhāo duō jūn zǐ dàn qǐ yi shàng liè shì cóng yá
现代白话:今朝多有德行的人,旦岂宜尚列侍从邪?
zhōng shū shè rén wáng yòu děng zòu dàn yi cuàn chì dīng wèi zé dàn wèi diàn zhōng chéng shāng zhōu tuán liàn fù shǐ
这句话大意是:”中书舍人王祐等奏旦宜窜斥,丁未,责旦为殿中丞、商州团练副使。
shì yuè quán zhī xiāng zhōu yòu bǔ quē tián xī shàng shū yán guǎn què huò cái wǎng lì tài mì
这句话大意是:是月,权知相州、右补阙田锡上疏言:“筦榷货财,网利太密;。
gōng qīn jī wù lún zhǐ shāo pín
这句话大意是:躬亲机务,纶旨稍频。
suǒ wèi wǎng lì tài mì zhě jiǔ qū zhī lì dàn yào zēng yíng shāng shuì zhī lì dàn qiú chū shèng dì nián bǐ pū zhǐ guǎn zēng jiā qióng jìn lì yuán mò shén yú cǐ
这句话大意是:所谓网利太密者,酒麹之利,但要增盈,商税之利,但求出剩,递年比扑,只管增加,穷尽利源,莫甚于此。
jīn qǐ dìng qí cháng shù shòu yǐ cháng guī rú zhōu xiàn zhēng kē nóng sāng shuì fù nián fēng zé wèi wén jiā nà suì qiàn zé xǔ zhī yǐ zhēng zì rán lǐ de qí zhōng mín zhī suǒ cuò
这句话大意是:今乞定其常数,授以常规,如州县征科,农桑税赋,年丰则未闻加纳,岁欠则许之倚征,自然理得其中,民知所措。
suǒ wèi lún zhǐ shāo pín zhě jūn dào wu jiǎn jiǎn zé hào lìng shěn ér rén yì cóng
这句话大意是:所谓纶旨稍频者,君道务简,简则号令审而人易从;。
chén dào wu qín qín zé zhí yè xiū ér shì wú yōng
这句话大意是:臣道务勤,勤则职业修而事无壅。
chén fú jiàn bì xià zǎo shòu bǎi liáo zhī cháo wǔ shì wàn jǐ zhī shì
这句话大意是:臣伏见陛下早受百僚之朝,午视万几之事;。
huò jìn chéng jiǎ zhàng huò jiǎn yuè jūn rén huò gōng wèn léi xiè huò qīn guān zhàn mǎ
这句话大意是:或进呈甲仗,或拣阅军人,或躬问缧绁,或亲观战马;。
tóu guǐ ér jìn zhě huò xiáng qí cí lǐ zhuā gǔ yǐ wén zhě huò xún bǐ yuān wū
这句话大意是:投匦而进者,或详其词理,挝鼓以闻者,或询彼冤诬。
gài bì xià lǜ sì cōng huò yǒu suǒ wèi dá wàn jǐ huò yǒu suǒ wèi zhī zhì yú rú cǐ
这句话大意是:盖陛下虑四聪或有所未达,万几或有所未知,至于如此。
rán hé bù yí cǐ qín láo ér láo yú qiú xián hé bù gǎi cǐ jīng zhuān ér zhuān yú xuǎn shì
这句话大意是:然何不移此勤劳而劳于求贤,何不改此精专而专于选士!
jiàn guān zé zhì zhī zuǒ yòu yù shǐ jí wěi yǐ jiū dàn jǐ shì zhōng dāng cái zhě xǔ zhī fēng bó zhào shū qǐ jū láng yǒu wén zhě mìng zhī jì lù yán dòng
这句话大意是:谏官则置之左右,御史即委以纠弹,给事中当材者,许之封驳诏书,起居郎有文者,命之纪录言动。
bǎi zhí rú shì gè jǔ qí yè
这句话大意是:百职如是,各举其业;。
qiān guān rú shì gè de qí rén zé hé yōu shì bù yǔn lí hé lǜ mín bù shòu cì
这句话大意是:千官如是,各得其人,则何忧事不允厘,何虑民不受赐!
kuàng gōng què nǎi zūn yán zhī de xuān chí liè qīng qiē zhī bān qǐ yi shǐ yā lái qiú xì bìng huàn jūn rén huò xū cí yuè sù zhī tú huò jiǎo xìng xī ēn zhī bèi yǐn zhī biàn diàn de miàn tiān yán
这句话大意是:况宫阙乃尊严之地,轩墀列清切之班,岂宜使押来囚系,病患军人,或虚词越诉之徒,或侥幸希恩之辈,引之便殿,得面天颜!
bì xià suí shì zhǐ huī lín shí yǔ duó qí jiān yǒu zhòu chéng gù wèn shàng jù tiān wēi huò ǒu yǒu fū chén shāo qiè shèng zhǐ qiè nuò jiǎn nè zhě kǒu suī zòu ér wèi jǐn qí xīn jiān zhà biàn cí zhě yán suī dāng ér wèi bì yǒu lǐ
这句话大意是:陛下随事指挥,临时予夺,其间有骤承顾问,上惧天威,或偶有敷陈,稍惬圣旨,怯懦蹇讷者,口虽奏而未尽其心,奸诈辩词者,言虽当而未必有理。
bì xià huò shī zhī ēn zé huò zhì yǐ xíng míng suī ruì jiàn zhōu tōng gù wú wǎng làn ér dì tíng qīng sù qǐ chēng xuān xiāo
这句话大意是:陛下或施之恩泽,或置以刑名,虽睿鉴周通,固无枉滥,而帝廷清肃,岂称喧嚣!
shū yuē lín xià yǐ jiǎn
这句话大意是:《书》曰:“临下以简。
yòu yuē yù zhòng yǐ kuān
这句话大意是:”又曰:“御众以宽。
yuàn bì xià chá ér shěn zhī
这句话大意是:”愿陛下察而审之。
yì chén yòu yǒu qǐng zhě zhōng shū shì zǎi xiàng shì shì zhī táng xiāng fǔ shì bì xià yōu xián zhī de
这句话大意是:抑臣又有请者,中书是宰相视事之堂,相府是陛下优贤之地。
jīn zé yú zhōng shū wài wǔ zhì mó kān yī sī jiào cháo chén gōng guò zhī yǒu wú shěn zhōu jùn láo néng zhī xū shí
这句话大意是:今则于中书外庑置磨勘一司,较朝臣功过之有无,审州郡劳能之虚实。
gài qí zhí běn shǔ kǎo gōng zì kǎo gōng zhī zhí bù xiū ér mó kān zhī míng hù chū shū fēi zhèng tǐ
这句话大意是:盖其职本属考功,自考功之职不修,而磨勘之名互出,殊非政体。
cǐ chén suǒ wèi yù zhě yī yě
这句话大意是:此臣所未喻者一也。
wǎng zhě zhū hóu yǒu guò bǎi xìng yǒu yuān bì mìng tái guān wěi wèi zhì shǐ chéng yǐ xiàn fǔ xíng cáo shì qí zhuān zé
这句话大意是:往者诸侯有过,百姓有冤,必命台官,委为制使,诚以宪府刑曹,是其专责。
jīn duō chà diàn zhí chéng zhǐ shǐ wèi zhì kān shǐ chén shū fēi lǐ gōng zhī cái zhòu wěi jū rén zhī zuì huò wèi xiǎo xíng zhāng wàng jiā shēn hé jì lín yǐ zhì shū rén wèi yán wēi shuí gǎn hàn jù
这句话大意是:今多差殿直、承旨,使为制勘使臣,殊非理公之才,骤委鞫人之罪,或未晓刑章,妄加深劾,既临以制书,人畏严威,谁敢捍拒!
qǐ wú xiàn yú bù gū kuī bì xià rén cí zhī zhǐ zhě
这句话大意是:岂无陷于不辜,亏陛下仁慈之旨者!
cǐ chén suǒ wèi yù zhě èr yě
这句话大意是:此臣所未喻者二也。
chén měi dú shǐ shū fán pǐ fù zhēn lián yě rén xiào xíng shàng jīng bǐ mén lǘ huò cì zhī shù bó yǐ lì jiāo sú
这句话大意是:臣每读史书,凡匹妇贞廉,野人孝行,尚旌彼门闾,或赐之束帛,以励浇俗。
jīn guó jiā guān liáo yuǎn huàn bù dé bān jiā fù mǔ yún wáng bù dé lí rèn mò shuāi shì shì níng ān xiào zǐ zhī xīn
这句话大意是:今国家官僚远宦,不得般家,父母云亡,不得离任,墨缞视事,宁安孝子之心?
míng zhào wèi xíng shēn sǔn shèng rén zhī jiào
这句话大意是:明诏未行,深损圣人之教。
cǐ chén suǒ wèi yù zhě sān yě
这句话大意是:此臣所未喻者三也。
shū rù bù bào
这句话大意是:”疏入,不报。
shì suì cì yì jīng yuàn é yuē chuán fǎ
这句话大意是:是岁,赐译经院额曰传法;。
lìng liǎng jiē xuǎn tóng zǐ wǔ shí rén jiù yuàn xí fàn xué fàn zì
这句话大意是:令两街选童子五十人,就院习梵学、梵字。
tài zōng zhì rén yīng dào shén gōng shèng dé ruì liè dà míng guǎng xiào huáng dì yōng xī yuán nián liáo tǒng hé èr nián
这句话大意是:○太宗至仁应道神功圣德睿烈大明广孝皇帝雍熙元年(辽统和二年)。
chūn zhēng yuè wù wǔ yòu pú yè shí xī zǎi zú
这句话大意是:春,正月,戊午,右仆射石熙载卒。
xī zǎi xìng zhōng shí yù shì gǎn yán wú suǒ gù bì
这句话大意是:熙载性忠实,遇事敢言,无所顾避。
zhì shì gòu jí bù qǐ dì wèi bēi tàn lěi rì zèng shì zhōng shì yuán yì
这句话大意是:至是遘疾不起,帝为悲叹累日,赠侍中,谥元懿。
rén xū zhào sān guǎn yǐ kāi yuán sì kù shū mù yuè guǎn zhōng suǒ quē zhě jù liè qí míng mù zhōng wài yǒu yǐ shū lái shàng dì juàn zhì zhī shù děng jí yōu cì
这句话大意是:壬戌,诏:“三馆《以开元四库书目》阅馆中所阙者,具列其名,募中外有以书来上,第卷帙之数,等级优赐;。
bù yuàn sòng guān zhě jiè běn xiě bì hái zhī
这句话大意是:不愿送官者,借本写毕还之。
zì shì sì fāng zhī shū wǎng wǎng jiān chū yǐ
现代白话:”自是四方之书往往间出了。
jiǎ zǐ liáo zhǔ rú zhǎng luò
这句话大意是:甲子,辽主如长泺。
yǒu sī shàng qiè dào zuì zhì dà bì zhào tè dài qí sǐ yīn wèi zǎi xiàng yuē zhèn zhòng xī rén mìng dàn shí qǔ qí shèn zhě yǐ jǐng zhòng
这句话大意是:有司上窃盗罪至大辟,诏特贷其死,因谓宰相曰:“朕重惜人命,但时取其甚者以警众。
rán bù yù xiǎo rén zhī kuān dài zhī yì kǒng qí fàn fǎ zhě zhòng yě
现代白话:然不欲品行较差的人知宽贷之意,恐其犯法者众也。
yǐ chǒu dì yù dān fèng lóu guàn dēng jiàn shì shù tián yàn wèi zǎi xiàng yuē guó jiā chéng lěi shì gān gē zhī hòu hǎi yǔ yòu ān jīng shī fán shèng shū yǐ wéi wèi zhèn jū cháng hǎn yǐn jīn xī yǔ qīng děng tóng lè yi gè jìn zuì
这句话大意是:乙丑,帝御丹凤楼观灯,见士庶阗咽,谓宰相曰:“国家承累世干戈之后,海宇又安,京师繁盛,殊以为慰,朕居常罕饮,今夕与卿等同乐,宜各尽醉。
yú shì měi xū jué yǐ shì qún chén
这句话大意是:”于是每虚爵以示群臣。
fú líng xiàn gōng tíng měi zhì fáng zhōu yōu jì chéng jí zú
这句话大意是:涪陵县公廷美至房州,忧悸成疾,卒。
dīng mǎo fáng zhōu yǐ wén dì wū yè liú tì wèi zǎi xiàng yuē tíng měi zì shǎo gāng bì cháng yì xiōng è zhèn yǐ tóng qì zhì qīn bù rěn zhì zhī yú fǎ bǐ jū fáng líng jì qí sī guò
这句话大意是:丁卯,房州以闻,帝呜咽流涕,谓宰相曰:“廷美自少刚愎,长益凶恶,朕以同气至亲,不忍置之于法,俾居房陵,冀其思过。
fāng yù tuī ēn fù jiù jù cí yǔn shì tòng shāng nài hé
这句话大意是:方欲推恩复旧,遽兹殒逝,痛伤奈何!
nǎi zhuī fēng fú líng wáng cì shì yuē dào dì wèi fā āi chéng fú
这句话大意是:”乃追封涪陵王,赐谥曰悼,帝为发哀成服。
qí hòu cóng róng wèi zǎi xiàng yuē tíng měi mǔ chén guó fū rén gěng shì zhèn rǔ mǔ yě hòu chū jià zhào shì shēng jūn qì kù fù shǐ tíng jùn
这句话大意是:其后从容谓宰相曰:“廷美母陈国夫人耿氏,朕乳母也,后出嫁赵氏,生军器库副使廷俊。
zhèn yǐ tíng měi gù jīn tíng jùn shǔ jiān zuǒ yòu tíng jùn xiè jìn zhōng shì yú tíng měi
这句话大意是:朕以廷美故,今廷俊属鞬左右,廷俊泄禁中事于廷美。
ěr zhě záo xī chí zhèn jiāng wǎng yóu tíng měi yǔ zuǒ yòu yù yǐ cǐ shí qiè fā
这句话大意是:迩者凿西池,朕将往游,廷美与左右欲以此时窃发。
ruò mìng yǒu sī qióng jiū zé tíng měi zuì bù róng zhū
这句话大意是:若命有司穷究,则廷美罪不容诛。
zhèn zhǐ lìng jū shǒu xi luò ér tíng měi yì yuàn wàng chū bù xùn yǔ shǐ mìng qiān fáng líng yǐ quán yòu zhī
这句话大意是:朕止令居守西洛,而廷美益怨望,出不逊语,始命迁房陵以全宥之。
zhì yú tíng jùn yì bù jiā shēn zuì dàn cóng biǎn chù
这句话大意是:至于廷俊,亦不加深罪,但从贬黜。
zhèn yú tíng měi gài wú fù yǐ
现代白话:朕于廷美,盖无负了。
yán qì wèi zhī cè rán
这句话大意是:”言讫,为之恻然。
lǐ fǎng duì yuē fú líng bèi nì tiān xià gòng wén ér gōng jìn zhōng shì ruò fēi bì xià wěi qū xuān shì chén děng hé yóu zhī zhī
这句话大意是:李昉对曰:“涪陵悖逆,天下共闻,而宫禁中事,若非陛下委曲宣示,臣等何由知之!
chán zhōu yán mín su shuǐ hàn èr shí mǔ yǐ xià qiú juān shuì zhě cháo chén yǐ tián mǔ bù duō qǐng wù shòu qí su
这句话大意是:澶州言民诉水旱二十亩以下求蠲税者,朝臣以田亩不多,请勿受其诉。
dì yuē ruò cǐ pín mín tián shǎo zhě ēn cháng bù jí
这句话大意是:帝曰:“若此,贫民田少者,恩常不及。
zāi lì juān shuì zhèng yóu qióng kùn qǐ yǐ duō shǎo wéi xiàn yá
这句话大意是:灾沴蠲税,政由穷困,岂以多少为限邪!
xīn wèi zhào zì jīn mín su shuǐ hàn wù zé tián zhī duō shǎo xī yǔ jiǎn shì
这句话大意是:”辛未,诏:“自今民诉水旱,勿择田之多少,悉与检视。
rén shēn juān zhū zhōu mín qù nián guān suǒ dài sù
这句话大意是:壬申,蠲诸州民去年官所贷粟。
zuǒ jiàn yì dài fū cān zhī zhèng shì li mù zú
这句话大意是:左谏议大夫、参知政事李穆卒。
mù yǒu zhì xíng mǔ cháng wò jí mí nián dòng zhǐ zhuǎn cè jiē qīn zì fú yè
这句话大意是:穆有至行,母尝卧疾弥年,动止转侧,皆亲自扶掖。
chū zuò tíng měi shì shǔ lì mù lìng zǐ wéi jiǎn dài mǔ yǐ fèng zhào jū yù tái zhōng jí zé guān huán jiā zú bù yǐ bái mǔ jiàn rì zhé chū fǎng qīn yǒu huò yóu sēng sì yáng wèi rù zhí jì yú qiān fù mǔ zhōng fú zhī
这句话大意是:初坐廷美事属吏,穆令子惟简绐母以奉诏鞫狱台中,及责官还家,卒不以白母,间日辄出访亲友,或游僧寺,阳为入直,暨于牵复,母终弗知。
zhí zhèng yuè yú zāo mǔ sāng zhào qiáng qǐ zhī mù yì āi huǐ
这句话大意是:执政月馀遭母丧,诏强起之,穆益哀毁。
guǐ yǒu chen qǐ jiāng cháo fēng xuàn bào zú
这句话大意是:癸酉,晨起将朝,风眩暴卒。
dì lín kū chū tì wèi zǎi xiàng yuē mù cāo lǚ chún zhèng fāng jiāng yǐ yòng jù zhì lún mò fēi sī rén zhī bù xìng nǎi zhèn zhī bù xìng yě
这句话大意是:帝临哭出涕,谓宰相曰:“穆操履纯正,方将倚用,遽至沦没,非斯人之不幸,乃朕之不幸也!
dīng chǒu dì wèi shì chén yuē xī jìn wǔ píng wú zhī hòu ruò yú nèi chǒng hòu gōng suǒ xù dài shù qiān rén shū shī dì wáng zhī dào
这句话大意是:丁丑,帝谓侍臣曰:“昔晋武平吴之后,溺于内宠,后宫所蓄,殆数千人,殊失帝王之道。
jīn gōng zhōng zì zhí zhǎng zhì cū shǐ bù guò sān bǎi rén zhèn yóu yǐ wéi duō yě
这句话大意是:今宫中自职掌至粗使不过三百人,朕犹以为多也。
èr yuè rén wǔ shuò dì yù chóng zhèng diàn qīn yuè zhū jūn jiāng xiào àn míng jí cān láo jì chéng shēng chù zhī shù yuè ér bì
这句话大意是:二月,壬午朔,帝御崇政殿,亲阅诸军将校,按名籍,参劳绩成升黜之,俞月而毕。
wèi jìn chén yuē zhèn xuǎn zhuó jiàng xiào xiān qǔ qí xún jǐn néng yù xià zhě wǔ yǒng cì zhī
这句话大意是:谓近臣曰:“朕选擢将校,先取其循谨能御下者,武勇次之。
yòu yuē bīng suī zhòng gǒu bù jiǎn zé yǔ wú bīng tóng
这句话大意是:”又曰:“兵虽众,苟不简择,与无兵同。
zhèn yīn jiǎng xí jiàn zhì jīng ruì tǎng tǒng shuài dé rén hé dí bù kè
这句话大意是:朕因讲习,渐至精锐,倘统帅得人,何敌不克!
jiù zhì zhū jūn cí jiàn huò háng jiān xiāo guǒ chū zhòng zhě lìng jiàng xiào hù xiāng bǎo rèn
这句话大意是:”旧制,诸军辞见,或行间骁果出众者,令将校互相保任。
sàn yuán zuǒ bān dū tóu wèi néng shù biān bù wéi zhòng suǒ bǎo dì yuē cǐ rén cái yǒng zhèn kě zì bǎo zhī
这句话大意是:散员左班都头魏能戍边,不为众所保,帝曰:“此人才勇,朕可自保之。
yóu shì shāo jiā jìn yòng
这句话大意是:”由是稍加进用。
yǐ yòu bǔ quē qiáo wéi yuè wèi huái nán zhuǎn yùn shǐ
这句话大意是:以右补阙乔维岳为淮南转运使。
xiān shì huái hé xi liú sān shí lǐ yuē shān yáng wān shuǐ shì tuān hàn yùn zhōu suǒ guò duō lí fù nì
这句话大意是:先是淮河西流三十里,曰山阳湾,水势湍悍,运舟所过,多罹覆溺。
wéi yuè guī dù kāi gù shā hé zì wèi kǒu zhì huái yīn mó bān kǒu fán sì shí lǐ
这句话大意是:维岳规度开故沙河,自未口至淮阴磨般口,凡四十里。
yòu jiàn ān běi zhì huái shì zǒng wǔ yàn yùn zhōu shí gāng shàng xià qí zhòng zài zhě jiē xiè liáng ér guò zhōu huài liáng shī shuài cháng yǒu zhī
这句话大意是:又,建安北至淮澨,总五堰,运舟十纲上下,其重载者,皆卸粮而过,舟坏粮失,率常有之。
gāng zú páng yuán wèi jiān duō suǒ qīn dào
这句话大意是:纲卒旁缘为奸,多所侵盗。
wéi yuè nǎi mìng chuàng èr dòu mén yú xī hé dì sān yàn èr mén xiāng yú wǔ shí bù fù yǐ xià wū shè xuán mén xù shuǐ sì cháo píng nǎi xiè zhī
这句话大意是:维岳乃命创二斗门于西河第三堰,二门相逾五十步,覆以夏屋,设悬门蓄水,俟潮平乃泄之。
jiàn héng qiáo yú àn zhù tǔ lèi shí yǐ gù qí zhǐ
这句话大意是:建横桥于岸,筑土累石以固其趾。
zì shì jǐn gé qí bì ér yùn zhōu wǎng lái wú zhì yǐ
现代白话:自是尽革其弊,而运舟往来无滞了。
gēng zǐ liáo zhǔ cháo tài hòu yīn guān liè yú ráo lè chuān
这句话大意是:庚子,辽主朝太后,因观猎于饶乐川。
bǐng wǔ liáo zhǔ yǔ zhū wáng dà chén jiào shè
这句话大意是:丙午,辽主与诸王大臣较射。
dīng wèi liáo zhāo tǎo shǐ hán dé ràng yǐ zhēng dǎng xiàng huí suì xí hé dōng cì zhào bāo měi
这句话大意是:丁未,辽招讨使韩德让以征党项回,遂袭河东,赐诏褒美。
sān yuè yàn wén wǔ guān jí wài guó fán kè yú dà míng diàn zhào bó hǎi dà shǐ luán hé wèi fǔ zhī
这句话大意是:三月,宴文武官及外国蕃客于大明殿,召渤海大使鸾河,慰抚之。
luán hé bó hǎi qiú shuài yě dì zhēng yōu zhōu lǜ bù zú guī shùn gù yǒu shì cì
这句话大意是:鸾河,渤海酋帅也,帝征幽州,率部族归顺,故有是赐。
qiǎn hàn lín xué shì sòng bái chéng chuán jì bái mǎ jīn chén yǐ tài láo jiā bì yān hé jué jiāng sāi gù yě
现代白话:遣翰林学士宋白乘传祭白马津,沈以太牢,加璧呢,河决将塞故也。
yǐ mǎo rì běn guó sēng diāo rán zì qí guó lái rù cháo yán guó zhǔ xìng wáng shì zì shǐ zǔ zhì jīn fán liù shí sì shì bā shí wǔ wáng yǐ wén wǔ liáo lì yì jiē shì guān
现代白话:乙卯,日本国僧奝然自其国来入朝,言:“国主姓王氏,自始祖至今凡六十四世,八十五王了,文武僚吏亦皆世官。
dì wén zhī tàn xī wèi zǎi xiàng yuē cǐ dǎo yí ěr shàng cún gǔ dào
这句话大意是:”帝闻之叹息,谓宰相曰:“此岛夷耳,尚存古道!
zhōng guó zì táng jì hǎi nèi fēn liè wǔ dài shì shù yóu cù dà chén zǐ sūn jiē xiān kè jì fù zǔ yè
这句话大意是:中国自唐季海内分裂,五代世数尤促,大臣子孙,皆鲜克继父祖业。
zhèn suī dé bù jí wǎng shèng rán zī zī qiú lǐ wèi cháng gǎn zì xiá yì
这句话大意是:朕虽德不及往圣,然孜孜求理,未尝敢自暇逸。
jì shàng qióng jiàng jiàn shǐ yùn zuò yōu yuǎn dà chén yì shì shǒu lù wèi
这句话大意是:冀上穹降鉴,使运祚悠远,大臣亦世守禄位。
qīng děng yí gè jìn xīn fǔ zhèn wú lìng yuǎn yí dú xiǎng sī qìng yě
这句话大意是:卿等宜各尽心辅朕,无令远夷独享斯庆也。
bǐng wǔ xuǎn mì shū chéng yáng yán qìng děng shí yú rén fēn zhī zhū zhōu
这句话大意是:丙午,选秘书丞杨延庆等十馀人分知诸州。
dì yīn wèi zǎi xiàng yuē cì shǐ zhī rèn zuì wéi qīn mín gǒu fēi qí rén mín shòu qí huò
这句话大意是:帝因谓宰相曰:“刺史之任,最为亲民,苟非其人,民受其祸。
xī qín péng shǒu yǐng chuān jiào huà dà xíng jìng nèi nǎi yǒu fèng huáng qí lín jiā hé gān lù zhī ruì
这句话大意是:昔秦彭守颍川,教化大行,境内乃有凤凰、麒麟、嘉禾、甘露之瑞。
sòng qí yuē qín péng yī jùn shǒu zhèng shàn ér tiān yìng zhī ruò cǐ kuàng jūn tiān xià zhě hu
这句话大意是:”宋琪曰:“秦彭一郡守,政善而天应之若此,况君天下者乎!
dīng sì dì wèi zǎi xiàng yuē xià zhōu fán bù qiáng hàn nán zhì zhě jiē wěi shēn guī shùn fán de zhǒng zú wǔ wàn yú zhàng
这句话大意是:丁巳,帝谓宰相曰:“夏州蕃部强悍难制者,皆委身归顺,凡得种族五万馀帐。
zhèn yì lǜ zhuǎn xiǎng láo rǎo zhǐ lìng jī chá yú fán bù zhōng mào yì yǐ gěi jūn shí wèi cháng fā mín shū sòng yě
这句话大意是:朕亦虑转饷劳扰,止令赍茶于蕃部中贸易以给军食,未尝发民输送也。
yòu wèi li jì pěng yuē rǔ zài xià zhōu yòng hé dào zhì fán bù
现代白话:”又谓李继捧曰:“你在夏州用何道制蕃部?
duì yuē róng rén jiǎo hěn chén dàn jī mí ér yǐ fēi néng zhì yě
这句话大意是:”对曰:“戎人狡很,臣但羁縻而已,非能制也。
jǐ wèi huá zhōu yán hé jué yǐ sāi qún chén chēng hè
这句话大意是:己未,滑州言河决已塞,群臣称贺。
juān shuǐ suǒ jí zhōu xiàn mín jīn nián tián zū
这句话大意是:蠲水所及州县民今年田租。
guǐ wèi yǐ fú líng wáng zǐ dé gōng dé lóng wèi cì shǐ xù hán chóng yè wèi jìng nán jūn sī mǎ
这句话大意是:癸未,以涪陵王子德恭、德隆为刺史,婿韩崇业为静难军司马。
jǐ chǒu zhào zǎi xiàng jìn chén shǎng huā yú hòu yuàn lìng shì cóng cí chén gè fù shī
这句话大意是:己丑,召宰相近臣赏花于后苑,令侍从词臣各赋诗。
shǎng huā fù shī zì cǐ shǐ
这句话大意是:赏花赋诗自此始。
rén shēn xìng hán fāng yuàn yàn shè wèi zǎi xiàng sòng qí yuē cǐ dì sān shù nián bù yī zhì gù fēi shǔ chū yóu yàn yě
这句话大意是:壬申,幸含芳苑,宴射,谓宰相宋琪曰:“此地三数年不一至,固非数出游宴也。
shí liú jì yuán li jì pěng děng jiē shì zuò qí yīn zàn sòng shén wǔ yǔ lǐ fǎng děng gè fù shī
这句话大意是:”时刘继元、李继捧等皆侍坐,琪因赞颂神武,与李昉等各赋诗;。
dì wèi hé cì zhī
这句话大意是:帝为和,赐之。
shì chūn zǎi xiàng zòu shì tuì dì wèi yuē qīng děng suǒ zòu bù shū nǎi shì cháng yě
这句话大意是:是春,宰相奏事退,帝谓曰:“卿等所奏簿书,乃是常也。
wéi shí wù bù biàn xū jí yán wú yǐn zhèn dāng cái zhuó ér xíng
这句话大意是:唯时务不便,须极言无隐,朕当裁酌而行;。
gǒu yán bù dàng yì bù zé yě
这句话大意是:苟言不当,亦不责也。
xià sì yuè yǐ yǒu tài shān fù lǎo qiān yú rén fù yì què qǐng fēng shàn
这句话大意是:夏,四月,乙酉,泰山父老千馀人复诣阙请封禅。
wù zǐ qún chén shàng biǎo qǐng fēng shàn biǎo fán sān shàng
这句话大意是:戊子,群臣上表请封禅,表凡三上。
jiǎ wǔ zhào yǐ jīn nián shí yī yuè yǒu shì yú tài shān
这句话大意是:甲午,诏以今年十一月有事于泰山。
shì rì xìng jīn míng chí guān xí shuǐ zhàn wèi zǎi xiàng yuē shuǐ zhàn nán fāng zhī shì yě jīn qí de yǐ dìng bù fù shī yòng shí xí zhī shì bù wàng wǔ gōng ěr
现代白话:是日,幸金明池,观习水战,谓宰相曰:“水战,南方之事也,今其地已定,不复施用,按时温习,示不忘武功耳。
yīn xìng jiǎng wǔ tái yuè zhū jūn chí shè yǒu wǔ yì chāo jué zhě xián cì yǐ bó
这句话大意是:”因幸讲武台阅诸军驰射,有武艺超绝者,咸赐以帛。
hái dēng qióng lín yuàn běi xiè cì cóng chén yǐn zhì qián yú lóu xià bǐ líng rén zhēng qǔ jí huān ér ba
这句话大意是:还,登琼林苑北榭,赐从臣饮,掷钱于楼下,俾伶人争取,极欢而罢。
dīng hài liáo xuān huī shǐ tóng píng zhāng shì yē lǜ pǔ níng dōu jiān xiāo qín dé xiàn zhēng nǚ zhēn zhī jié shòu pǔ níng jiān zhèng shì lìng qín dé shén wǔ wèi dà jiàng jūn gè cì jīn qì zhū wù
这句话大意是:丁亥,辽宣徽使、同平章事耶律普宁、都监萧勤德献征女真之捷,授普宁兼政事令,勤德神武卫大将军,各赐金器诸物。
gēng yín liáo tài hòu lín jué zhì yù
这句话大意是:庚寅,辽太后临决滞狱。
bǐng shēn zhào hù méng gǔ huáng zhōng xú xuàn děng tóng xiáng dìng fēng shàn yí
这句话大意是:丙申,诏扈蒙、贾黄中、徐铉等同详定封禅仪。
jǐ hài mìng nán zuō fang fù shǐ li shén yòu děng sì rén xiū zì jīng dǐ tài shān dào lù
这句话大意是:己亥,命南作坊副使李神佑等四人修自京抵泰山道路。
gēng zǐ yǐ zǎi xiàng sòng qí wèi fēng shàn dà lǐ shǐ hàn lín xué shì sòng bái wèi lǔ bù shǐ gǔ huáng zhōng wèi yí zhàng shǐ
这句话大意是:庚子,以宰相宋琪为封禅大礼使,翰林学士宋白为卤簿使,贾黄中为仪仗使。
sòng qí děng yì suǒ guò bèi yí zhàng dǎo jià dì yuē zhèn cǐ xíng gài wèi cāng shēng qí fú guò zì yán chì fēi zhèn yì yě
这句话大意是:宋琪等议所过备仪仗导驾,帝曰:“朕此行盖为苍生祈福,过自严饬,非朕意也。
nǎi zhào wéi gào miào jí zì tài shān xià yòng yí zhàng suǒ guò yì bù xū chén shè
这句话大意是:”乃诏:惟告庙及自泰山下用仪仗,所过亦不须陈设。
wǔ yuè xīn hài xìng chéng nán guān mài cì yì zhě qián bó
这句话大意是:五月,辛亥,幸城南观麦,赐刈者钱帛。
hái xìng yù jīn yuán guān yú yàn shè wèi jìn chén yuē zhèn guān wǔ dài yǐ lái dì wáng shǐ zé qín jiǎn zhōng nǎi wàng qí jiān nán fù wáng zhī sù jiē zì yí yě
这句话大意是:还,幸玉津园,观鱼,宴射,谓近臣曰:“朕观五代以来,帝王始则勤俭,终乃忘其艰难,覆亡之速,皆自贻也。
zài rén shàng zhě dāng yǐ wéi jiè
这句话大意是:在人上者,当以为戒。
ba zhū zhōu nóng shī
这句话大意是:罢诸州农师。
dīng chǒu qián yuán wén míng èr diàn zāi
这句话大意是:丁丑,乾元、文明二殿灾。
yǐ jiāng zuò jiān chéng li yuán jí dīng gù yán wèi táng hòu gōng cì fēi yī yín dài xiàng hù
这句话大意是:以将作监丞李元吉、丁顾言为堂后宫,赐绯衣、银带、象笏。
jīng guān rèn táng hòu guān zì cǐ shǐ
这句话大意是:京官任堂后官自此始。
yán tiě shǐ wáng míng qǐng kāi jiāng nán yán jìn ràng suì mài yán wǔ shí sān wàn wǔ qiān yú guàn qí èr shí bā wàn qī qiān yú guàn gěi yán yǔ mín suí shuì shōu qí qián èr shí sì wàn yú guàn tīng shāng rén fàn yì shōu qí suàn
这句话大意是:盐铁使王明请开江南盐禁,让岁卖盐五十三万五千馀贯,其二十八万七千馀贯给盐与民,随税收其钱,二十四万馀贯听商人贩易,收其算;。
cóng zhī
这句话大意是:从之。
liù yuè jǐ mǎo shuò liáo tài hòu jué yù zhì yuè zhōng
这句话大意是:六月,己卯朔,辽太后决狱至月终。
dīng hài zhào qiú zhí yán
这句话大意是:丁亥,诏求直言。
rén chén zhào tiān xià mù zhí zhōu xiàn guān shàng shū yán shì fán mín sú lì hài zhèng lìng pǐ zāng bìng xǔ yú běn zhōu fù chuán zhì yǐ wén
这句话大意是:壬辰,诏:“天下幕职、州县官上书言事,凡民俗利害,政令否臧,并许于本州附传置以闻。
xiān shì zhuǎn yùn shǐ jí zhī zhōu tōng pàn jiē de shàng shū ér zhōu xiàn guān shǔ zé fǒu dì lǜ xià qíng yōng sè gù jiàng shì zhào
这句话大意是:”先是转运使及知州、通判皆得上书,而州县官属则否,帝虑下情壅塞,故降是诏。
jǐ chǒu qiǎn shǐ zhū lù chá yù
这句话大意是:己丑,遣使诸路察狱。
zhèn ān jié dù shǐ shǒu zhōng shū lìng shí shǒu xìn zú shì wǔ liè
这句话大意是:镇安节度使、守中书令石守信卒,谥武烈。
gēng zǐ shǐ lìng zhū zhōu shí rì yī lǜ qiú
这句话大意是:庚子,始令诸州十日一虑囚。
rén yín dì wèi zǎi xiàng yuē fēng shàn zhī fèi yǐ jiǔ jīn shí hé nián fēng xíng zhī gù qí yi yǐ
现代白话:壬寅,帝谓宰相曰:“封禅之废已久,今时和年丰,行之固其宜了。
rán zhèng diàn bèi zāi suì jǔ dà shì huò wèi fú tiān yì
这句话大意是:然正殿被灾,遂举大事,或未符天意。
qiě yán shǔ fāng chì shēn lǜ láo rén
这句话大意是:且炎暑方炽,深虑劳人。
nǎi zhào tíng fēng shàn yǐ dōng zhì yǒu shì yú nán jiāo
这句话大意是:”乃诏停封禅,以冬至有事于南郊。
qiū qī yuè rén zǐ gǎi qián yuán diàn wèi cháo yuán diàn wén míng diàn wéi wén dé diàn dān fèng mén wèi qián yuán mén
这句话大意是:秋,七月,壬子,改乾元殿为朝元殿,文明殿为文德殿,丹凤门为乾元门。
yǐ mǎo zhào yù shǐ jū yù bì xū gōng qīn wú de zhuān rèn xū lì
这句话大意是:乙卯,诏:“御史鞫狱,必须躬亲,毋得专任胥吏。
gēng shēn gǎi guǐ yuàn wèi dēng wén gǔ yuàn dōng yán ēn guǐ wèi chóng rén jiǎn yuàn nán zhāo jiàn guǐ wèi sī jiàn jiǎn yuàn xī shēn yuān guǐ wèi shēn míng jiǎn yuàn běi tōng xuán guǐ wèi zhāo xián jiǎn yuàn
这句话大意是:庚申,改匦院为登闻鼓院,东延恩匦为崇仁检院,南招谏匦为思谏检院,西申冤匦为申明检院,北通玄匦为招贤检院;。
réng lìng jiàn yuàn yī jiù chà jiàn guān yī yuán zhǔ pàn
这句话大意是:仍令谏院依旧差谏官一员主判。
bā yuè xīn mǎo liáo dōng jīng liú shǒu yē lǜ mù jì zòu nǚ zhēn zhū bù shí sà lǐ děng bā zú qǐ jǔ zhòng nèi fù zhào nà zhī
这句话大意是:八月,辛卯,辽东京留守耶律穆济奏女真珠布实、萨里等八族乞举众内附,诏纳之。
guǐ chǒu yǒu bù yī yǐ zào náng fēng shū xiàn zhě qí cí kuáng wàng
这句话大意是:癸丑,有布衣以皂囊封书献者,其词狂妄。
dì lǎn zhī wèi zǎi xiàng yuē bǐ lái shàng fēng shì zhě duō bù zhī cháo tíng cì dì suǒ yán lǜ mèng làng
这句话大意是:帝览之,谓宰相曰:“比来上封事者多不知朝廷次第,所言率孟浪。
běn yù xià qíng shàng dá zhù shì wú yōng gù suī kuáng bèi yì yǔ róng nà
这句话大意是:本欲下情上达,庶事无壅,故虽狂悖,亦与容纳。
sòng qí yuē bì xià guǎng nà yán zhī lù gǒu bǎi zhòng dé yī yì shì guó jiā zhī lì
这句话大意是:”宋琪曰:“陛下广纳言之路,苟百中得一,亦是国家之利。
yòu bǔ quē zhī mù zhōu tián xī yìng zhào shàng shū qí lüè yuē jīn bì xià yǒu suǒ yīn fāng kě wén zhì yán yǒu suǒ wèi fāng qiē shì zhí jiàn yǐn jiù zì jiè xiū dé mí xīn
这句话大意是:右补阙、知睦州田锡应诏上疏,其略曰:“今陛下有所因方渴闻至言,有所为方切侍直谏,引咎自诫,修德弥新。
chén wèi zé zài jìn chén ér bù zài shèng gōng zuì zài jiàn guān ér bù zài bì xià
这句话大意是:臣谓责在近臣而不在圣躬,罪在谏官而不在陛下。
jìn bì xià yǒu cháo lìng xī gǎi zhī shì yóu zhì chì suǒ xíng shí yǒu wèi dāng ér wú rén fēng bó zhě
这句话大意是:近陛下有朝令夕改之事,由制敕所行时有未当,而无人封驳者。
jǐ shì zhōng ruò rèn de qí rén zhì chì ruò xǔ zhī fēng bó zé suǒ xià zhī chì wú bù dāng suǒ yǐ zhī shì wú bù jīng biān wèi gé shì qǐ yǒu cháo lìng xī gǎi zhī bì
这句话大意是:给事中若任得其人,制敕若许之封驳,则所下之敕无不当,所以之事无不精,编为格式,岂有朝令夕改之弊!
chén suǒ yǐ wèi zé zài jìn chén ér bù zài shèng gōng
这句话大意是:臣所以谓责在近臣而不在圣躬。
chén yòu jiàn bì xià yǒu shě jìn móu yuǎn zhī shì yóu yán dòng wèi hé zhì lǐ ér wú rén gǎn jiàn zhèng zhě shì zuǒ yòu shí yí bǔ quē zhī guò yě
这句话大意是:臣又见陛下有舍近谋远之事,由言动未合至理,而无人敢谏诤者,是左右拾遗、补阙之过也。
jiā yǐ shí jiǔ shēng píng tiān xià hùn yī zhì bì xià yǐ shēng píng zì dé gōng yè zì duō
这句话大意是:加以时久升平,天下混一,致陛下以升平自得,功业自多。
bù zhī sì fāng suī níng wàn guó suī jìng rán xíng fá wèi shén cuò shuǐ hàn wèi shén diào bì xià wèi zhī tài píng shuí gǎn bù wèi zhī tài píng
这句话大意是:不知四方虽宁,万国虽静,然刑罚未甚措,水旱未甚调,陛下谓之太平,谁敢不谓之太平!
fāng yù wèi mín qiú fù bào tiān zhī gōng yǒu shì yú tài shān zhǎn lǐ yú shàng dì rén móu suī kè tiān yì wèi cóng
这句话大意是:方欲为民求福,报天之功,有事于泰山,展礼于上帝,人谋虽克,天意未从。
huǒ yú jìn zhōng jiāng jǐng wù yú yīng zhǔ zhào xià hǎi nèi suì bù gào yú yú rén
这句话大意是:火于禁中,将警悟于英主,诏下海内,遂布告于舆人。
chén suǒ yǐ wèi zuì zài jiàn guān bù zài bì xià yě
这句话大意是:臣所以谓罪在谏官不在陛下也。
dīng yǒu dì qīn cí tài yī gōng
这句话大意是:丁酉,帝亲祠太一宫。
jiǔ yuè zhī xià zhōu yǐn xiàn xí jī li jì qiān zhǎn shǒu wǔ bǎi jí huò qí mǔ qī fú qiān sì bǎi zhàng jì qiān jǐn yǐ shēn miǎn
这句话大意是:九月,知夏州尹宪袭击李继迁,斩首五百级,获其母妻,俘千四百帐,继迁仅以身免。
yú shì cì li jì pěng xìng zhào míng bǎo zhōng shòu xià zhōu cì shǐ dìng nán jié dù shǐ yǐ tǎo jì qiān guǎn xià yín yòu wǔ zhōu
这句话大意是:于是赐李继捧姓赵,名保忠,授夏州刺史、定难节度使,以讨继迁,管夏、银、宥五州。
jì pěng zhì zhèn shù rì shàng yán jì qiān huǐ guò guī kuǎn dì yǐ wéi yín zhōu cì shǐ xī nán xún jiǎn shǐ
这句话大意是:继捧至镇数日,上言继迁悔过归款,帝以为银州刺史、西南巡检使。
jì qiān běn wú jiàng xīn fù yòu róng rén wéi kòu
这句话大意是:继迁本无降心,复诱戎人为寇。
rén xū qún chén biǎo sān shàng zūn hào yuē yìng yùn tǒng tiān ruì wén yīng wǔ dà shèng zhì rén míng dé guǎng jiào huáng dì bù xǔ zǎi xiàng kòu tóu gù qǐng zhōng bù xǔ
这句话大意是:壬戌,群臣表三上尊号曰应运统天睿文英武大圣至仁明德广教皇帝,不许,宰相叩头固请,终不许。
dì zhī jí wèi yě zhào huà shān yǐn shì chén tuán rù jiàn
这句话大意是:帝之即位也,召华山隐士陈抟入见。
dōng shí yuè fù yì què dì yì jiā lǐ zhòng wèi sòng qí děng yuē tuán dú shàn qí shēn bù gàn shì lì suǒ wèi fāng wài zhī shì yě
这句话大意是:冬,十月,复诣阙,帝益加礼重,谓宋琪等曰:“抟独善其身,不干势利,所谓方外之士也。
zài huá shān yǐ sì shí yú nián dù qí nián dāng bǎi suì zì yán jīng wǔ dài luàn lí xìng tiān xià chéng píng gù lái cháo jìn
这句话大意是:在华山已四十馀年,度其年当百岁,自言经五代乱离,幸天下承平,故来朝觐。
yǔ zhī yǔ shén kě tīng
这句话大意是:与之语,甚可听。
yīn qiǎn shǐ sòng zhì zhōng shū
这句话大意是:”因遣使送至中书。
qí děng cóng róng wèn tuán yuē xiān shēng de xuán mò xiū yǎng zhī dào kě yǐ huà rén hu
现代白话:琪等从容问抟曰:“先生得玄默修养之道,能够化人吗?
duì yuē tuán shān yě zhī rén yú shí wú yòng yì bù zhī shén xiān huáng bái zhī shì tǔ nà yǎng shēng zhī lǐ wú shù kě chuán yú rén
这句话大意是:”对曰:“抟山野之人,于时无用,亦不知神仙黄白之事,吐纳养生之理,无术可传于人。
jiǎ lìng bái rì shàng shēng yì hé yì yú shì
这句话大意是:假令白日上升,亦何益于世?
zhǔ shàng lóng yán xiù yì bó dá gǔ jīn zhēn yǒu dào rén shèng zhī zhǔ yě zhèng jūn chén tóng dé xīng huà zhì zhì zhī qiū qín xíng xiū liàn wú chū yú cǐ
这句话大意是:主上龙颜秀异,博达古今,真有道仁圣之主也,正君臣同德、兴化致治之秋,勤行修练,无出于此。
qí děng biǎo shàng qí yán dì yì xǐ
这句话大意是:”琪等表上其言,帝益喜。
jiǎ shēn cì tuán hào xī yí xiān shēng lìng yǒu sī zēng qì suǒ zhǐ tái guān
这句话大意是:甲申,赐抟号希夷先生,令有司增葺所止台观。
dì lǚ yǔ shǔ hè shī shén shù yuè qiǎn hái
这句话大意是:帝屡与属和诗什,数月,遣还。
guǐ sì lán zhōu xiàn yī jiǎo shòu xú xuàn děng yǐ wéi xiáng lín zǎi xiàng sòng qí děng bài biǎo chēng hè
这句话大意是:癸巳,岚州献一角兽,徐铉等以为祥麟,宰相宋琪等拜表称贺。
dì yuē zhēn qín qí shòu xī yì yú shì
这句话大意是:帝曰:“珍禽奇兽,奚益于事!
fāng nèi dà níng fēng sú chún hòu cǐ nǎi wéi shàng ruì ěr
这句话大意是:方内大宁,风俗淳厚,此乃为上瑞耳。
qí děng yīn qǐng xuān shì fán ruì wù liù shí sān zhǒng bìng tú fù shǐ guǎn
这句话大意是:”琪等因请宣示,凡瑞物六十三种,并图付史馆。
shí yī yuè bǐng yín qīn xiǎng tài miào
这句话大意是:十一月,丙寅,亲飨太庙。
dīng mǎo sì tiān de yú nán jiāo yǐ xuān zǔ pèi tiān ér tài zǔ pèi shàng dì cóng lǐ guān hù méng yì yě
这句话大意是:丁卯,祀天地于南郊,以宣祖配天而太祖配上帝,从礼官扈蒙议也。
shì rì dà shè tiān xià gǎi yuán yōng xī
这句话大意是:是日,大赦天下,改元雍熙。
guǐ yǒu yǐ jiàn zhōu jìn shì yáng yì wèi mì shū shěng zhèng zì shí nián shí yī
这句话大意是:癸酉,以建州进士杨亿为秘书省正字,时年十一。
yì qī suì néng zhǔ wén dì wén qí míng zhào jiāng nán zhuǎn yùn shǐ kāi fēng zhāng qù huá jiù shì cí yì qiǎn fù quē
这句话大意是:亿七岁能属文,帝闻其名,诏江南转运使开封张去华就试词艺,遣赴阙。
lián sān rì de duì shì fù wǔ piān jiē yuán bǐ lì chéng dì shēn tàn shǎng gù yǒu shì mìng
这句话大意是:连三日得对,试赋五篇,皆援笔立成,帝深叹赏,故有是命。
shí èr yuè gēng chén huái hǎi guó wáng qián chù xǐ fēng hàn nán guó wáng
这句话大意是:十二月,庚辰,淮海国王钱俶徙封汉南国王。
guǐ wèi cì jīng jī gāo nián bó
这句话大意是:癸未,赐京畿高年帛。
dīng hài fèi lǐng nán zhū zhōu cǎi zhū chǎng
这句话大意是:丁亥,废岭南诸州采珠场。
zì shì wéi shāng chuán hù shì jí shòu hǎi wài zhī gòng
这句话大意是:自是唯商船互市及受海外之贡。
rén chén lì dé fēi lǐ shì wèi huáng hòu gù zī zhōu cì shǐ chù yún zhī nǚ yě
这句话大意是:壬辰,立德妃李氏为皇后,故淄州刺史处耘之女也。
bǐng shēn cì jīng shī dà pú sān rì jí kāi fēng fǔ jí zhū jūn yuè rén qiān sì shì huò zhí wǔ fāng shì nǚ dà huì zuò shān chē hàn chuán wǎng lái yù dào wéi yú lóng màn yán zhī xì zì qián yuán mén qián zhì zhū què mén dōng xī fán shù lǐ
这句话大意是:丙申,赐京师大酺三日,集开封府及诸军乐人,迁四市货殖,五方士女大会,作山车、旱船,往来御道,为鱼龙曼延之戏,自乾元门前至朱雀门,东西凡数里。
dì yù dān fèng lóu guàn pú zhào dài chén cì yǐn liè zuò jī diàn qí lǎo cì yǐ jiǔ shí yīn yuè zá fā guān zhě tián yàn
这句话大意是:帝御丹凤楼观酺,召待臣赐饮,列坐畿甸耆老,赐以酒食,音乐杂发,观者阗咽。
cì rì xiàn gē shī sòng fù zhě shù qiān rén
这句话大意是:次日,献歌诗颂赋者数千人。
liáo yǐ hàn lín xué shì chéng zhǐ mǎ de chén wèi xuān zhèng diàn xué shì
这句话大意是:辽以翰林学士承旨马得臣为宣政殿学士。
de chén hào xué shàn zhǔ wén jū cháo yǐ zhèng zhí chēng
这句话大意是:得臣好学,善属文,居朝以正直称。
tài zōng zhì rén yīng dào shén gōng shèng dé ruì liè dà míng guǎng xiào huáng dì yōng xī èr nián liáo tǒng hé sān nián
这句话大意是:○太宗至仁应道神功圣德睿烈大明广孝皇帝雍熙二年(辽统和三年)。
chūn zhēng yuè bǐng wǔ shuò liáo zhǔ rú zhǎng luò
这句话大意是:春,正月,丙午朔,辽主如长泺。
bǐng chén yǐ dé gōng wèi zuǒ wǔ wèi dà jiàng jūn pàn jì zhōu fēng ān dìng hóu
这句话大意是:丙辰,以德恭为左武卫大将军,判济州,封安定侯;。
dé lóng wèi yòu wǔ wèi dà jiàng jūn pàn yí zhōu fēng cháng níng hóu
这句话大意是:德隆为右武卫大将军,判沂州,封长宁侯;。
jiē fú líng wáng tíng měi zi yě
这句话大意是:皆涪陵王廷美子也。
yǐ yòu bǔ quē liú méng sōu tōng pàn jì zhōu qǐ jū shè rén hán jiǎn tōng pàn yí zhōu bǐ xíng zhōu shì
这句话大意是:以右补阙刘蒙叟通判济州,起居舍人韩检通判沂州,俾行州事。
méng sōu xī gǔ zǐ yě
这句话大意是:蒙叟,熙古子也。
dīng sì liáo yǐ hàn lín xué shì xíng bào piáo wèi lǐ bù shì láng zhī zhì gào yǐ zuǒ shí yí zhī zhì gào liú jǐng lì bù láng zhōng zhī zhì gào niú cáng yòng bìng zhèng shì shè rén
这句话大意是:丁巳,辽以翰林学士邢抱朴为礼部侍郎、知制诰,以左拾遗、知制诰刘景,吏部郎中、知制诰牛藏用,并政事舍人。
bào piáo hào xué bó gǔ jǐng duān zhòng néng wén jiē shí wàng yě
这句话大意是:抱朴好学博古,景端重能文,皆时望也。
guǐ hài hàn lín xué shì gǔ huáng zhōng děng jiǔ rén quán zhī gòng jǔ
这句话大意是:癸亥,翰林学士贾黄中等九人权知贡举。
dì wèi zǎi xiàng yuē shè kē qǔ shì zuì wéi jié yào
这句话大意是:帝谓宰相曰:“设科取士,最为捷要。
jìn nián jí mǎn wàn yú dé wú làn jìn zhě hu
这句话大意是:近年籍满万馀,得无滥进者吗?
jǐ sì zhào zì jīn zhū kē bìng lìng liàng dìng rén shù xiāng cān yǐn shì fēn kē gé zuò mìng guān xún chá jiān mén jǐn shì chū rù
这句话大意是:”己巳,诏:“自今诸科并令量定人数,相参引试,分科隔坐,命官巡察监门,谨视出入。
yǒu yǐ wén zì wǎng fù yǔ lì wèi jiān zhě zhì zhī fǎ
这句话大意是:有以文字往复与吏为奸者,置之法;。
sī yǐ jīng yì xiāng jiào zhě chì chū kē chǎng
这句话大意是:私以经义相教者,斥出科场;。
wu bǎo yù zhī yì lián zuò
这句话大意是:伍保预知亦连坐。
jìn shì bèi jiā yán fù
这句话大意是:进士倍加研覆。
gòng jǔ rén wù yǐ céng jīng yù shì bù kǎo ér jiàn
这句话大意是:贡举人勿以曾经御试,不考而荐。
shǐ lìng shì guān qīn qī bié shì zhě fán jiǔ shí bā rén
这句话大意是:”始令试官亲戚别试者凡九十八人。
yòu ba jìn shì shì lǜ fù tiē jīng
这句话大意是:又罢进士试律,复贴经。
èr yuè bǐng zǐ shuò liáo yǐ niú cáng yòng zhī shū mì zhí xué shì
这句话大意是:二月,丙子朔,辽以牛藏用知枢密直学士。
wù yín quán jiāo zhōu liú hòu lí huán qiǎn shǐ lái gòng
这句话大意是:戊寅,权交州留后黎桓遣使来贡。
yǐ wèi xià zhōu li jì qiān yòu shā dōu xún jiǎn shǐ cáo guāng shí yú jiā lú chuān
这句话大意是:乙未,夏州李继迁诱杀都巡检使曹光实于葭芦川。
jì qiān zì de jīn zé zhī bài zhuǎn xǐ wú cháng xī rén duō guī zhī jiàn yǐ qiáng dà
这句话大意是:继迁自地斤泽之败,转徙无常,西人多归之,渐以强大。
yú shì lǜ zhòng gōng lín zhōu shǐ rén dài guāng shí qī rì huì yú jiā lú chuān nà xiáng
这句话大意是:于是率众攻麟州,使人绐光实,期日会于葭芦川纳降。
guāng shí xìn zhī qiě yù shàn qí gōng bù yǔ rén móu zhì qī cóng bǎi qí fù zhī
这句话大意是:光实信之,且欲擅其功,不与人谋,至期,从百骑赴之。
jì qiān suǒ shè fú bīng jǐn qǐ guāng shí bèi hài suì xí jù yín zhōu
这句话大意是:继迁所设伏兵尽起,光实被害,遂袭据银州。
bǐng xū dì wèi zǎi xiàng yuē zhèn lǎn shǐ shū jiàn jìn gāo zǔ qiú yuán yú qì dān suì xíng fù shì zhī lǐ réng gē dì yǐ fèng zhī shǐ shù bǎi wàn lí shù xiàn yú wài yù féng dào zhào yíng qiě jū zǎi fǔ jiē qiǎn lìng chí lǐ qū rǔ zhī shén yě
这句话大意是:丙戌,帝谓宰相曰:“朕览史书,见晋高祖求援于契丹,遂行父事之礼,仍割地以奉之,使数百万黎庶陷于外域,冯道、赵莹且居宰辅,皆遣令持礼,屈辱之甚也。
sòng qí děng zòu yuē jìn gāo zǔ qiǎn féng dào fèng shǐ zhāng yán sòng zhī qīn jǔ jiǔ sǎ tì yuē dá liǎng jūn zhī mìng jiāo yī guó zhī huan láo wǒ zhòng chén zhī bǐ qióng sāi xī mín jì hǎo yi tǐ cǐ huái wù yǐ wéi yùn yě
这句话大意是:”宋琪等奏曰:“晋高祖遣冯道奉使,张筵送之,亲举酒洒涕曰:‘达两君之命,交一国之欢,劳我重臣,之彼穷塞,息民继好,宜体此怀,勿以为愠也。
jí dào huí yǒu shī yuē diàn shàng yī bēi tiān zǐ qì mén qián shuāng jié guó rén jiē
这句话大意是:’及道回,有诗曰:‘殿上一杯天子泣,门前双节国人嗟。
fāng lìng tíng zhàng sù qīng shēng líng ān tài jiē yóu de zhì yù zhī dào
这句话大意是:’方令亭障肃清,生灵安泰,皆由得制御之道。
huī fù jiù jìng yì yīng yǒu shí
这句话大意是:恢复旧境,亦应有时。
dì rán zhī
这句话大意是:”帝然之。
jìn zēng zhì sì guàn
这句话大意是:禁增置寺观。
sān yuè jǐ wèi fù shì lǐ bù gòng jǔ rén de jìn shì xū chéng liáng hào děng bǎi qī shí jiǔ rén zhū kē sān bǎi yī shí bā rén bìng chàng míng cì jí dì
这句话大意是:三月,己未,覆试礼部贡举人,得进士须城梁颢等百七十九人,诸科三百一十八人,并唱名赐及第。
chàng míng zì cǐ shǐ
这句话大意是:唱名自此始。
zǎi xiàng lǐ fǎng zi zōng è cān zhī zhèng shì lǚ méng zhèng cóng dì méng hēng yán tiě shǐ wáng míng zi fú dù zhī shǐ xǔ zhòng xuān zi dài wèn jǔ jìn shì shì jiē rù děng
这句话大意是:宰相李昉子宗谔,参知政事吕蒙正从弟蒙亨,盐铁使王明子扶,度支使许仲宣子待问,举进士,试皆入等。
dì yuē cǐ bìng shì jiā yǔ gū hán jìng jìn zòng yǐ yì shēng rén yì wèi zhèn wèi yǒu sī yě
这句话大意是:帝曰:“此并势家,与孤寒竞进,纵以艺升,人亦谓朕为有私也。
jiē ba zhī
这句话大意是:”皆罢之。
qīng zhōu rén wáng cóng shàn yīng wǔ jīng jǔ nián shǐ shù guān zì yán tōng sòng wǔ jīng wén zhù dì lì jǔ běn jīng shì zhī qí sòng rú liú tè cì jiǔ jīng jí dì miàn cì lǜ páo yín dài qián èr wàn
这句话大意是:青州人王从善应《五经》举,年始俞冠,自言通诵《五经》文注,帝历举本经试之,其诵如流,特赐《九经》及第,面赐绿袍、银带,钱二万。
shí zuǒ yòu xiàn yán shàng yǒu yí cái rén xū fù shì yòu de jìn shì xiū níng hóng chén děng qī shí liù rén zhū kē sān bǎi rén bìng cì jí dì
这句话大意是:时左右献言尚有遗材,壬戌,复试,又得进士休宁洪湛等七十六人,诸科三百人,并赐及第。
qiǎn zhī qín zhōu tián rén lǎng děng jiàng bīng tǎo li jì qiān
这句话大意是:遣知秦州田仁朗等将兵讨李继迁。
jiāng nán mín jī xǔ dù jiāng zì zhàn
这句话大意是:江南民饥,许渡江自占。
xià sì yuè yǐ hài shuò qiǎn shǐ xíng jiāng nán zhū zhōu zhèn jī mín jí chá guān lì néng fǒu
这句话大意是:夏,四月,乙亥朔,遣使行江南诸州,赈饥民及察官吏能否。
bǐng zǐ yàn jìn chén yú hòu yuàn shǎng huā diào yú zhāng lè xī yǐn mìng fù shī xí shè
这句话大意是:丙子,宴近臣于后苑,赏花钓鱼,张乐锡饮,命赋诗习射。
zì shì suì yǐ wéi cháng
这句话大意是:自是岁以为常。
wǔ yuè gēng wǔ zhōng shū mén xià zòu zhé guān jīng shè zhě yù lìng guī quē zé qí hòu xiào dì bù xǔ wèi zǎi xiàng yuē cháo tíng zhì lǐ dāng rèn xián liáng jūn zǐ xiǎo rén yi zài míng biàn
现代白话:五月,庚午,中书门下奏谪官经赦者,欲令归阙,责其后效,帝不许,谓宰相曰:“朝廷致理,当任贤良,有德行的人品行较差的人,宜在明辨。
jīn hǎi dǎo qióng yá yuǎn è chù shén duō cuàn zhú zhī chén jiāo yīn yǐ lái qǐ bù zài niàn
这句话大意是:今海岛穷崖远恶处,甚多窜逐之臣,郊禋以来,岂不在念!
rán cǐ děng yǎn xì ruò xiǎo dé zhì jí fù jié péng zhí dǎng zì qí huǐ yù rú hài qún zhī mǎ qǐ yi qīng yì zāi
现代白话:然此等崄戏,若小得志,即复结朋植党,恣其毁誉,如害群之马,岂宜轻议啊!
guǐ yǒu liáo yǐ guó jiù xiāo dào níng tóng píng zhāng shì zhī chén zhōu shì
这句话大意是:癸酉,辽以国舅萧道宁同平章事,知沈州事。
liù yuè jiǎ xū liáo tài hòu qīn jué zhì yù
这句话大意是:六月,甲戌,辽太后亲决滞狱。
wù zǐ fù jìn yán què gū
这句话大意是:戊子,复禁盐、榷酤。
li jì qiān jì shā cáo guāng shí suì wéi sān zú zhài xiàn zhī
这句话大意是:李继迁既杀曹光实,遂围三族寨,陷之。
dì dà nù zhēng tián rén lǎng xià yù kān wèn dài sǐ cuàn shāng zhōu
这句话大意是:帝大怒,征田仁朗下狱勘问,贷死,窜商州。
shì yuè fù jiāng wáng shēn děng chū yín zhōu běi pò xī lì zhū zhài zhǎn qí dài zhōu cì shǐ
这句话大意是:是月,副将王侁等出银州北,破悉利诸寨,斩其代州刺史。
shí guō shǒu wén yǔ shēn tóng lǐng biān shì yǔ zhī xià zhōu yǐn xiàn jī yán chéng zhū fān fén qiān yú zhàng yóu shì yín lín xià sān zhōu fán bǎi èr shí wǔ zú xī nèi fù hù wàn liù qiān yú
这句话大意是:时郭守文与侁同领边事,与知夏州尹宪击盐城诸蕃,焚千馀帐,由是银、麟、夏三州蕃百二十五族悉内附,户万六千馀。
qiū qī yuè jiǎ chén shuò liáo mìng zhū dào shàn jiǎ bīng yǐ bèi dōng zhēng
这句话大意是:秋,七月,甲辰朔,辽命诸道缮甲兵以备东征。
gēng shēn zhào zhū lù zhuǎn yùn shǐ jí zhū zhōu zhǎng lì zhuān qiē dū chá zhī huì guān lì děng yī shí xǐng shì cāng sù wù zhì huǐ bài
这句话大意是:庚申,诏:“诸路转运使及诸州长吏,专切督察知会官吏等,依时省视仓粟,勿致毁败。
qí yǒu jì dù zhī yòng wài shè fǎ biàn yì huò chū tiào jiè dài yǔ mín jí zhuǎn shū jīng shī
这句话大意是:其有计度支用外,设法变易,或出粜借贷与民及转输京师。
rú bù xǐng shì ér zhì sǔn guān sù zhě suī qù guān yóu lùn rú lǜ
这句话大意是:如不省视而致损官粟者,虽去官,犹论如律。
dīng mǎo liáo qiǎn shǐ yuè dōng jīng zhū jūn bīng qì jí dōng zhēng dào lù yǐ píng zhāng shì xiāo dào níng wèi zhāo dé jūn jié dù shǐ guō xí wèi tiān píng jūn jié dù shǐ
这句话大意是:丁卯,辽遣使阅东京诸军兵器及东征道路,以平章事萧道宁为昭德军节度使,郭袭为天平军节度使。
shí zǎi xiāng shì fǎng fā mín fū èr shí wàn yī rì bì gōng
这句话大意是:时宰相室昉发民夫二十万,一日毕功。
shì shí fǎng yǔ hán dé ràng yē lǜ sè zhēn xiāng yǒu shàn tóng xīn fǔ zhèng
这句话大意是:是时昉与韩德让、耶律色珍相友善,同心辅政。
zhěng xī dù bì zhī wú bù yán wu zài xī mín báo fù gù fǎ dù bèi jǔ
这句话大意是:整析蠹弊,知无不言,务在息民薄赋,故法度备举。
bā yuè guǐ yǒu shuò liáo yǐ liáo zé jù rù ba zhēng gāo lí
这句话大意是:八月,癸酉朔,辽以辽泽沮洳,罢征高丽;。
mìng shū mì shǐ yē lǜ sè zhēn wèi dū tǒng yǐ tǎo nǚ zhēn
这句话大意是:命枢密使耶律色珍为都统,以讨女真。
guǐ wèi liáo zhǔ yè qián líng
这句话大意是:癸未,辽主谒乾陵。
guǐ sì liáo tài hòu yè xiǎn líng
这句话大意是:癸巳,辽太后谒显陵;。
gēng zǐ yè qián líng
这句话大意是:庚子,谒乾陵。
chū fú líng gōng tíng měi dé zuì chǔ wáng yuán zuǒ dú shēn jiù zhī dì bù tīng
这句话大意是:初,涪陵公廷美得罪,楚王元佐独申救之,帝不听。
tíng měi sǐ yuán zuǒ suì gǎn xīn jí huò jīng shí bù cháo qǐng
这句话大意是:廷美死,元佐遂感心疾,或经时不朝请;。
lǚ wèi cán rěn bù shǒu fǎ dù zuǒ yòu wēi guò bì jiā shǒu rèn pū lì guò tíng wǎng wǎng wān gōng shè zhī
这句话大意是:屡为残忍,不守法度,左右微过,必加手刃,仆吏过庭,往往弯弓射之。
dì xùn huì shén lì jiē bù quān
这句话大意是:帝训诲甚厉,皆不悛。
shì suì xià qiū jí shèn dì shēn yǐ wéi yōu
这句话大意是:是岁夏秋,疾甚,帝深以为忧。
jiǔ yuè jí xiǎo yù dì xǐ yīn jiàng dé yīn
这句话大意是:九月,疾小愈,帝喜,因降德音。
gēng xū chóng yáng rì cì jìn chén yǐn yú lǐ fǎng děng zhào zhū wáng yàn shè yuàn zhōng ér yuán zuǒ yǐ jí xīn qǐ bù yù
这句话大意是:庚戌,重阳日,赐近臣饮于李昉等,召诸王宴射苑中,而元佐以疾新起不预。
zhì mù chén wáng yuán yòu děng guò zhī yuán zuǒ wèi yuē rǔ děng yǔ zhì zūn yàn shè ér wǒ bù yù shì wèi jūn fù suǒ qì yě
现代白话:至暮,陈王元佑等过之,元佐谓曰:“你等与至尊宴射而我不预,是为君父所弃也!
suì fā fèn zhōng yè bì yìng qiè zòng huǒ fén gōng chí míng yān yàn wèi zhǐ
这句话大意是:”遂发忿,中夜,闭媵妾,纵火焚宫,迟明,烟焰未止。
dì yì huǒ bì yuán zuǒ suǒ wéi yě lìng shè fù zhōng shū qiǎn yù shǐ àn wèn zhì jù xiào yú qián
这句话大意是:帝意火必元佐所为也,令摄赴中书,遣御史按问,置巨校于前;。
yuán zuǒ kǒng jù jù duì yǐ shí
这句话大意是:元佐恐惧,具对以实。
dì qiǎn rù nèi dōu zhī wáng rén ruì wèi yuē rǔ wèi qīn wáng fù guì jí yǐ hé xiōng bèi rú shì
现代白话:帝遣入内都知王仁睿谓曰:“你为亲王,富贵极了,何凶悖如是!
guó jiā diǎn xiàn wǒ bù gǎn sī fù zǐ zhī qíng yú cǐ jué yǐ
现代白话:国家典宪,我不敢私,父子之情,于此绝了。
yuán zuǒ wú yǐ duì
这句话大意是:”元佐无以对。
chén wáng yuán yòu yǐ xià jì zǎi xiàng jìn chén hào qì yíng jiù dì tì sì wèi yuē zhèn měi dú shū jiàn qián dài dì wáng zǐ sūn bù lǜ jiào zhě wèi cháng bù è wàn fèn hèn
这句话大意是:陈王元佑以下洎宰相近臣,号泣营救,帝涕泗谓曰:“朕每读书,见前代帝王子孙不率教者,未尝不扼腕愤恨。
qǐ zhī wǒ jiā zhì yǒu cǐ shì
这句话大意是:岂知我家至有此事!
suì xià zhì fèi wèi shù rén jūn zhōu ān zhì
这句话大意是:”遂下制,废为庶人,均州安置。
dīng sì qí děng shuài bǎi guān fú gē bài biǎo qǐ liú yuán zuǒ jīng shī zhào bù xǔ biǎo sān shàng nǎi xǔ zhī
这句话大意是:丁巳,琪等帅百官伏合拜表,乞留元佐京师,诏不许,表三上,乃许之。
yuán zuǒ xíng zhì huáng shān zhào hái zhì yú nán gōng shǐ zhě jiān hù bù tōng wài shì
这句话大意是:元佐行至黄山,召还,置于南宫,使者监护,不通外事。
wáng fǔ guān liáo jiē qǐng zuì dì yuē zhèn jiào xùn yóu bù cóng qǐ rǔ děng suǒ néng zàn dǎo yá
现代白话:王府官僚皆请罪,帝曰:“朕教训犹不从,岂你等所能赞导邪!
bìng shì bù wèn
这句话大意是:”并释不问。
yòu yǔ lín tǒng jūn zhōu bǎo quán zú
这句话大意是:右羽林统军周保权卒。
rùn yuè jiǎ xū yǐ yú bù láng zhōng zhī zhì gào zhèng rén hán pī zhī guó zhōu
这句话大意是:闰月,甲戌,以虞部郎中、知制诰郑人韩丕知虢州。
pī yǒu wén xíng cháo tíng chēng wéi zhǎng zhě
这句话大意是:丕有文行,朝廷称为长者;。
rán gào mìng yìng yòng shāng yú jī huǎn
这句话大意是:然诰命应用,伤于稽缓。
yī xī xū zhào shū shén jí pī tíng bǐ jì jiǔ wèn suǒ jiù cǎo lì yǐ běn diǎn jiōng hù chū sù bù kě sōu jiǎn pī nǎi pò suǒ qǔ chū gǎi yì ér jìn
这句话大意是:一夕,须诏书甚急,丕停笔既久,问索旧草,吏以本典扃户出宿,不可搜检,丕乃破锁取出,改易而进。
zǎi xiàng sòng qí xìng biǎn jí cháng jiā dū zé huò shēn yǐ xié xuè pī bù néng píng biǎo qiú wài rèn gù yǒu shì mìng
这句话大意是:宰相宋琪,性褊急,常加督责,或申以谐谑,丕不能平,表求外任,故有是命。
yǐ wèi jìn yōng guǎn shā rén jì guǐ jí sēng zhì qī nú
这句话大意是:乙未,禁邕管杀人祭鬼及僧置妻孥。
dōng shí yuè xīn chǒu shuò dì lù xì qiú jué shì zhì rì gàn jìn chén jiàn yǐ láo kǔ guò shèn
这句话大意是:冬,十月,辛丑朔,帝录系囚,决事至日旰,近臣谏以劳苦过甚。
dì yuē yù sòng píng yǔn zhèn yì shēn yǐ wéi shì hé láo zhī yǒu
这句话大意是:帝曰:“狱讼平允,朕意深以为适,何劳之有!
yīn wèi zǎi xiàng yuē huò yún yǒu sī xì gù dì wáng bù dàng qīn jué zhèn yì zé yì hu cǐ
这句话大意是:”因谓宰相曰:“或云有司细故,帝王不当亲决朕意则异乎此。
ruò yǐ zūn jí zì jū zé xià qíng bù dé shàng dá yǐ
现代白话:若以尊极自居,则下情不得上达了。
jǐ yǒu biàn hé zhǔ liáng xū lì zuò duó cáo jūn kǒu liáng duàn wàn xùn yú hé pàn sān rì zhǎn zhī
这句话大意是:己酉,汴河主粮胥吏,坐夺漕军口粮,断腕徇于河畔三日,斩之。
shí yī yuè jiǎ xū liáo mìng wú wáng shāo lǐng qín wáng hán kuāng sì sāng zàng shì
这句话大意是:十一月,甲戌,辽命吴王稍领秦王韩匡嗣丧葬事。
xīn mǎo zhào zì jīn jīng guān mù zhí zhōu xiàn guān yǒu dīng fù mǔ yōu zhě bìng fàng lí rèn
这句话大意是:辛卯,诏:“自今京官、幕职、州县官有丁父母忧者,并放离任;。
cháng cān guān zòu wén dài bào
这句话大意是:常参官奏闻待报。
liáo yǐ hán dé ràng jiān zhèng shì lìng
这句话大意是:辽以韩德让兼政事令。
xiān shì yē lǜ hǔ gǔ yǐ yán wǔ hán kuāng sì zhì shì yǐ zhuō zhōu cì shǐ zhào fù jīng shī fù yǐ shì wǔ dé ràng
这句话大意是:先是耶律虎古以言忤韩匡嗣,至是以涿州刺史召赴京师,复以事忤德让。
dé ràng nù qǔ hù wèi suǒ zhí gū duǒ jī qí nǎo ér yì qún chén mò gǎn wèn
这句话大意是:德让怒,取护卫所执骨朵击其脑而殪,群臣莫敢问。
shí èr yuè gēng zǐ shuò rì yǒu shí zhī
这句话大意是:十二月,庚子朔,日有食之。
bǐng chén sòng qí chái yǔ xī miǎn
这句话大意是:丙辰,宋琪、柴禹锡免。
shí zhī guǎng zhōu pú yáng xú xiū fù mì zòu guǎng nán zhuǎn yùn shǐ jiāng líng wáng yán fàn móu wéi bù guǐ qiě yán qí yī fù dà chén wú gǎn yáo dòng dì jiāng qiǎn shǐ àn jū
这句话大意是:时知广州濮阳徐休复,密奏广南转运使江陵王延范谋为不轨,且言其依附大臣,无敢摇动,帝将遣使按鞫。
yán fàn qí qī gāo shì shū shǔ yě
这句话大意是:延范,琪妻高氏疏属也。
huì qí yǔ xī rù duì dì wèn yán fàn hé rú rén
现代白话:会琪、禹锡入对,帝问:“延范怎么样人?
qí wèi zhī qí duān shèng chēng yán fàn qiáng míng zhōng gàn yǔ xī yì yǐ wéi yán
这句话大意是:”琪未知其端,盛称延范强明忠干,禹锡亦以为言。
dì yì qí děng jiāo tōng bù yù bào qí zhuàng zhǐ yǐ qí huī xié wú dà chén tǐ yǔ xī bù néng shū chéng fèng gōng gù ba qí zhèng bǐng qí shǒu xíng bù shàng shū yǔ xī zuǒ xiāo wèi shàng jiàng jūn
这句话大意是:帝意琪等交通,不欲暴其状,止以琪诙谐无大臣体,禹锡不能输诚奉公,故罢其政柄,琪守刑部尚书,禹锡左骁卫上将军。
yīn wèi lǐ fǎng děng yuē zhèn yú dà chén qǐ róng yì jìn tuì
这句话大意是:因谓李昉等曰:“朕于大臣,岂容易进退!
qí wèi zǎi xiàng nǎi qǐng jū lú duō xùn jiù dì bù bì è míng yǔ zhōng lí yì hé xiāng yuǎn yá
这句话大意是:琪为宰相,乃请居卢多逊旧第,不避恶名,与钟离意何相远邪!
zhōng shū shū mì cháo tíng zhèng lìng suǒ chū zhì luàn gēn běn xì yān dāng gè jié gōng zhōng yǐ fù rèn yòng
现代白话:中书、枢密,朝廷政令所出,治乱根本系呢,当各竭公忠以副任用。
rén shuí wú yīn gù zhī qíng gǒu cái bù zú chēng bù ruò yí zhī cái bó ěr
这句话大意是:人谁无姻故之情,苟才不足称,不若遗之财帛耳。
zhèn yì yǒu jiù rén ruò guǒ wú kě qǔ wèi cháng jiǎ yǐ míng qì yě
这句话大意是:朕亦有旧人,若果无可取,未尝假以名器也。
qīng děng qí jiè zhī
这句话大意是:卿等其戒之!
jiào fāng shǐ guō shǒu zhōng qiú wài rèn dì bù xǔ cì yǐ bó
这句话大意是:教坊使郭守忠求外任,帝不许,赐以帛。
shí diào fú jiàn shū hè líng wèi jiàn yǔ yī líng zhí zhì shù bǎi qián mín shén kǔ zhī
这句话大意是:时调福建输鹤翎为箭羽,一翎直至数百钱,民甚苦之。
lóng xī zhǔ bù ráo yáng wáng jì yǐ biàn yi yù mín qǔ é líng dài shū yì zòu qí shì yīn zhào páng jùn xī rú jì suǒ chén
这句话大意是:龙溪主簿饶阳王济以便宜谕民取鹅翎代输,驿奏其事,因诏旁郡悉如济所陈。
nán kāng jūn yán xuě jiàng sān chǐ dà jiāng bīng hé kě shèng zhòng zài
这句话大意是:南康军言雪降三尺,大江冰合,可胜重载。
shì suì yì yòng bīng yàn jì zhào yù gāo lí lìng fā bīng xi huì
这句话大意是:是岁,议用兵燕蓟,诏谕高丽,令发兵西会。
liáo tài hòu zì chēng zhì jí wěi yē lǜ xiū gé zǒng nán miàn shì
这句话大意是:辽太后自称制,即委耶律休格总南面事。
xiū gé jūn shù bīng lì gēng xiū fǎ quàn nóng sāng dà xiū wǔ bèi
这句话大意是:休格均戍兵,立更休法,劝农桑,大修武备。
chān zhī sòng yǒu yòng bīng yì duō shè jiān dié bǐ yáng yán guó nèi kōng xū
这句话大意是:觇知宋有用兵意,多设间谍,俾佯言国内空虚。
biān shuài wú móu jiē xìn zhī
这句话大意是:边帅无谋,皆信之。