qǐ zhe yōng tūn tān zhēng yuè jǐn tú wéi zuò è shí èr yuè fán èr nián
这句话大意是:起著雍涒滩正月,尽屠维作噩十二月,凡二年。
huì hā shàng shùn zōng dá ěr mǎ ba lā zhī zhǎng zǐ mǔ yuē xìng shèng huáng tài hòu hóng jí li shì
现代白话:讳哈尚,顺宗达你玛巴拉之长子,母曰兴圣皇太后鸿吉哩氏。
zhì yuán shí bā nián qī yuè shí jiǔ rì shēng
这句话大意是:至元十八年七月十九日生。
chéng zōng dà dé sān nián zǒng bīng běi biān
这句话大意是:成宗大德三年,总兵北边。
bā nián fēng huái níng wáng cì jīn yìn
这句话大意是:八年,封怀宁王,赐金印。
shí yī nián chūn chéng zōng bēng dì zì ā lēi tái shān zhì yú hé lín zhū wáng xūn qī jiē quàn jìn
这句话大意是:十一年春,成宗崩,帝自阿勒台山至于和林,诸王勋戚皆劝进。
wǔ yuè suì jí wèi yú shàng dōu
这句话大意是:五月,遂即位于上都。
wǔ zōng rén huì xuān xiào huáng dì zhì dà yuán nián wù shēn yī sān líng bā nián
这句话大意是:○武宗仁惠宣孝皇帝至大元年(戊申,一三零八年)。
chūn zhēng yuè xīn yǒu shuò qǔ shè yù shǐ tái jiàn xì fàn zāng guān lì zuì zhǐ zhēng zāng zuì zhí
这句话大意是:春,正月,辛酉朔,曲赦御史台见系犯赃官吏,罪止征赃罪职。
dì zhī zài qián dǐ yě zhī shū mì yuàn jì ěr hā tú yǒu bù xùn yǔ zhì shì jiāng zhì zhī fǎ
现代白话:帝之在潜邸也,知枢密院济你哈图有不逊语,至是将置之法。
tuō kè tuō jiàn yuē bì xià xīn zhēng wèi dà xìn wèi lì ér zhé xíng zhū lù zhī zhě yǐ wéi bǐ zì yǒu zuì bù zhī zhě yǐ wéi bào chóu kǒng rén rén zì wēi
这句话大意是:托克托谏曰:“陛下新正位,大信未立而辄行诛戮,知者以为彼自有罪,不知者以为报仇,恐人人自危。
kuàng jì ěr hā tú xí yú xiān cháo diǎn gù jīn gù bù kě shǎo yě
现代白话:况济你哈图习于先朝典故,今固不可少也。
nǎi yòu zhī
这句话大意是:”乃宥之。
jiǎ zǐ yǐ ā shí kè bù hā wèi yòu chéng xiàng xíng yù shǐ dài fū
这句话大意是:甲子,以阿实克布哈为右丞相,行御史大夫。
chū ā shí kè bù hā jiàn dì róng sè rì cuì chéng jiàn jìn yuē bì xià bā zhēn zhī wèi bù zhī yù wàn jīn zhī shēn bù zhī ài ér wéi qū niè shì dān pín fēi shì hǎo shì yóu liǎng fǔ fá gū shù wèi yǒu bù diān pú zhě
这句话大意是:初,阿实克布哈见帝容色日瘁,乘间进曰:“陛下八珍之味不知御,万金之身不知爱,而惟麹蘖是耽,嫔妃是好,是犹两斧伐孤树,未有不颠仆者。
bì xià zòng bù zì ài dú bù sī zǔ zōng fù tuō zhī zhòng tiān xià yǎng wàng zhī qiè hu
这句话大意是:陛下纵不自爱,独不思祖宗付托之重、天下仰望之切吗?
dì dà yuè yuē fēi qīng shú wèi zhèn yán
这句话大意是:”帝大悦,曰:“非卿,孰为朕言!
yīn mìng jìn jiǔ
这句话大意是:”因命进酒。
ā shí kè bù hā dùn shǒu xiè yuē chén fāng yù bì xià jié yǐn ér fǎn quàn zhī shì chén zhī yán bù xìn yú bì xià yě chén bù gǎn fèng zhào
这句话大意是:阿实克布哈顿首谢曰:“臣方欲陛下节饮,而反劝之,是臣之言不信于陛下也,臣不敢奉诏。
zuǒ yòu jiē hè dì de zhí chén suì yǒu shì mìng
这句话大意是:”左右皆贺帝得直臣,遂有是命。
dì cháng guān jìn chén cù jū mìng chū chāo shí wǔ guàn cì zhī
这句话大意是:帝尝观近臣蹴踘,命出钞十五贯赐之。
ā shí kè bù hā dùn shǒu yán yuē yǐ cù jū ér shòu shàng shǎng zé qí jì yín qiǎo zhī rén rì jìn ér xián zhě rì tuì yǐ jiāng rú guó jiā hé
现代白话:阿实克布哈顿首言曰:“以蹴踘而受上赏,则奇伎淫巧之人日进而贤者日退了,将如国家何?
chén sǐ bù gǎn fèng zhào
这句话大意是:臣死不敢奉诏。
nǎi zhǐ
这句话大意是:”乃止。
jǐ sì shào xīng tāi zhōu qìng yuán guǎng dé jiàn kāng zhèn jiāng liù lù jī sǐ zhě shén zhòng jī hù sì shí liù wàn yǒu qí
这句话大意是:己巳,绍兴、台州、庆元、广德、建康、镇江六路饥,死者甚众,饥户四十六万有奇。
zhào hù yuè gěi mǐ liù dòu yǐ mò rù zhū qīng zhāng xuān cái chǎn zhèn zhī
这句话大意是:诏户月给米六斗,以没入朱清、张宣财产赈之。
shí zhè dōng xuān wèi tóng zhī tuō huan chè ěr yì xíng quàn dài zhī lìng liǎn fù mín qián yī bǎi wǔ shí yú wàn yǐ èr shí wǔ wàn shǔ níng hǎi xiàn zhǔ bù hú zhǎng rú cáng zhī
现代白话:时浙东宣慰同知托欢彻你议行劝贷之令,敛富民钱一百五十馀万,以二十五万属宁海县主簿胡长孺藏之。
zhǎng rú chá qí yǒu qián méi yì xī sàn yú mín
这句话大意是:长孺察其有干没意,悉散于民。
jì ér guǒ suǒ qí qián zhǎng rú bào chéng àn jìn yuē qián zài shì
这句话大意是:既而果索其钱,长孺抱成案进曰:“钱在是。
tuō quàn chè ěr suī nù bù gǎn wèn yě
现代白话:”托劝彻你虽怒,不敢问也。
zhǎng rú wù zhōu rén qí zài níng hǎi fā jiān zhāi fú míng duàn ruò shén
这句话大意是:长孺,婺州人,其在宁海,发奸摘伏,明断若神。
tè shòu rǔ mǔ fu shòu guó gōng yáng yàn jiā nǔ kāi fǔ yí tóng sān sī
这句话大意是:特授乳母夫寿国公杨燕嘉努开府仪同三司。
zì shì yīn rǔ mǔ tuī ēn jí qí fu yán wèi gù shì míng qì yì làn yǐ
现代白话:自是因乳母推恩及其夫,沿为故事,名器益滥了。
jiǎ xū zhōng shū shěng yán jìn hǎi dōng qīng gǔ zhě cháng chéng yì mǎ wǔ bǎi bù fū yīng zhòng kuò mín jiān chē mǎ
这句话大意是:甲戌,中书省言:“进海东青鹘者,常乘驿马五百不敷,应重括民间车马。
bīng bù qǐng yǐ gè yì mǎ lù xù ér jìn wù kuò wèi biàn
这句话大意是:兵部请以各驿马陆续而进,勿括为便。
cóng zhī
这句话大意是:”从之。
wù zǐ huáng tài zǐ qǐng yǐ ā shí kè bù hā fù rù zhōng shū tuō kè tuō fù rén yù shǐ tái
这句话大意是:戊子,皇太子请以阿实克布哈复入中书,托克托复人御史台。
sì chǒu zhōng shū shěng yán ā shí tè mù ěr qǐng yì hé xī de cǎi yù yì rén qiān yú xū mǎ sì shí yú pǐ
现代白话:巳丑,中书省言:“阿实特穆你请诣河西地采玉,役人千馀,需马四十馀匹。
yǐ bù jí zhī wu láo mín yi ba zhī
这句话大意是:以不急之务劳民,宜罢之。
yòu yán jìn bǎi xìng jiān shí dào zéi chōng chì gǒu bù yán zhì jiāng zhì zī màn
这句话大意是:”又言:“近百姓艰食,盗贼充斥,苟不严治,将至滋蔓。
yi qiǎn shǐ xún xíng yù yǒu zuì qiú jí xíng jué qiǎn
这句话大意是:宜遣使巡行,遇有罪囚,即行决遣;。
yǔ suí chù guān lì gòng yì mǐ dào fāng lüè míng lì shǎng fá
这句话大意是:与随处官吏共议弭盗方略,明立赏罚;。
huò nì dào bù wén huò qī huì bù zhì jí yú qī bù huò zhě guān lì lián zuò
这句话大意是:或匿盗不闻,或期会不至,及逾期不获者,官吏连坐。
jiāng zhè xíng zhě hǎi zéi chū mò shā lǔ jūn mín qí yǐ huò zhě lì hé jié àn dài bào huì guān shěn lù wú yuān qì zhī yú shì zì shǒu zhě yuán zuì gěi sù néng qín qí dǎng zhě jiā shǎng
这句话大意是:江浙行者海贼出没,杀虏军民,其已获者,例合结案待报,会官审录无冤,弃之于市,自首者原罪给粟,能擒其党者加赏。
dì yuē mǐ dào ān mín shì wéi zhì zhòng yi jí yì xíng zhī
这句话大意是:”帝曰:“弭盗安民,事为至重,宜即议行之。
xī fān sēng zài shàng dōu zhě qiáng shì mín xīn mín su yú liú shǒu li bì
这句话大意是:西番僧在上都者,强市民薪,民诉于留守李璧。
bì fāng xún qí yóu sēng lǜ qí dǎng chí bái tǐng tū rù gōng fǔ gé àn yǐn bì fā zuó zhū de chuí pū jiāo xià yè guī bì zhū kōng shì jiǔ nǎi de tuō bēn su yú cháo
这句话大意是:璧方询其由,僧率其党持白梃突入公府,隔案引璧发,捽诸地,箠扑交下,拽归,闭诸空室,久乃得脱,奔诉于朝;。
sēng jìng yù shè miǎn
这句话大意是:僧竟遇赦免。
wèi jǐ qí tú gōng kē děng yǔ zhū wáng fēi zhēng dào lā fēi duò chē ōu zhī yǔ qīn shàng
这句话大意是:未几,其徒龚柯等与诸王妃争道,拉妃堕车,殴之,语侵上;。
shì wén yì shì bù wèn
这句话大意是:事闻,亦释不问。
shí xuān zhèng yuàn fāng fèng zhào yán ōu xī sēng zhě duàn qí shǒu lì zhě jié qí shé
这句话大意是:时宣政院方奉诏言殴西僧者断其手,詈者截其舌。
huáng tài zǐ jí shàng yán cǐ fǎ xī suǒ wèi yǒu
这句话大意是:皇太子亟上言:“此法昔所未有。
nǎi qǐn qí lìng
这句话大意是:”乃寝其令。
èr yuè guǐ sì lì yīng fāng wèi rén yú yuàn zhì zhèng yī pǐn
这句话大意是:二月,癸巳,立鹰坊为仁虞院,秩正一品。
yǐ yòu chéng xiàng tuō kè tuō yáo shòu zuǒ chéng xiàng tú lǎ tè mù ěr é kè dá lū gé qí yī lēi qí bìng wèi rén yú yuàn shǐ
现代白话:以右丞相托克托、遥授左丞相图喇特穆你、额克达噜噶齐伊勒齐并为仁虞院使。
yǐ wèi zhōng shū shěng yán bì xià dēng jí yǐ lái cì shǎng zhū wáng xù jūn lì zhèn bǎi xìng jí shū ēn fàn cì tǎng cáng kōng jié
这句话大意是:乙未,中书省言:“陛下登极以来,赐赏诸王,恤军力,赈百姓,及殊恩泛赐,帑藏空竭。
qǐng quán zhī chāo běn yǐ zhōu jí yòng bù jí zhī fèi gū huǎn zhī
这句话大意是:请权支钞本以周急用,不急之费姑缓之。
dì yuē qīng děng yán shì
这句话大意是:”帝曰:“卿等言是。
fàn cì zhě bù wèn hé rén wú de méng bì zòu qǐng
这句话大意是:泛赐者,不问何人,毋得蒙蔽奏请。
rén yǎn cóng huáng tài zǐ qǐng gǎi zhān shì yuàn shǐ wèi zhān shì fù zhān shì wèi shǎo zhān shì yuàn pàn wèi chéng
这句话大意是:壬演,从皇太子请,改詹事院使为詹事,副詹事为少詹事,院判为丞。
tài zǐ jìn shì yǒu yǐ pái yōu jìn zhě diǎn shōu tài jiàn wáng jié yán xī táng zhuāng zōng hǎo cǐ zú zhì huò bài
这句话大意是:太子近侍有以俳优进者,典收太监王结言:“昔唐庄宗好此,卒致祸败。
diàn xià fāng yù dé chūn gōng shì tīng yi jǐn
这句话大意是:殿下方育德春宫,视听宜谨。
tài zǐ yōu nà zhī
这句话大意是:”太子优纳之。
zhōng shū shěng yán shǎn xī kāi chéng lù qián zhě de zhèn mín lì zhòng kùn yǐ miǎn fù èr nián qǐng zài miǎn jīn nián
这句话大意是:中书省言:“陕西开成路前者地震,民力重困,已免赋二年,请再免今年。
cóng zhī
这句话大意是:”从之。
jiǎ chén fā jūn shì qiān wǔ bǎi rén xiū wǔ tái shān fó sì
这句话大意是:甲辰,发军士千五百人修五台山佛寺。
mìng yǒu sī shì dǐ shè yī qū cì chéng xiàng tè yīn tè mù ěr
现代白话:命有司市邸舍一区,赐丞相特因特穆你。
jǐ wèi yǐ huáng tài zǐ jiàn fó sì lì yíng shàn shǔ
这句话大意是:己未,以皇太子建佛寺,立营缮署。
sān yuè gēng shēn shuò zhōng shū shěng yán shū wáng chè tú nán rén hù sàn shī zhào yǒu sī kuò suǒ
这句话大意是:三月,庚申朔,中书省言:“鄃王彻图南人户散失,诏有司括索。
xī ā jì qí kuò suǒ suǒ shī rén hù chéng zōng lǜ qí wéi lì bù xǔ
这句话大意是:昔阿济奇括索所失人户,成宗虑其为例,不许。
jīn ruò kuò suǒ wèi miǎn rǎo mín qiě zhū wáng duō bì yuán lì
这句话大意是:今若括索,未免扰民,且诸王多必援例。
qǐng qǐn qí shì
这句话大意是:请寝其事。
cóng zhī
这句话大意是:”从之。
shí zhuāng shèng huáng hòu jí zhū wáng hū tuō kè tuō rén hù sàn rù tā jùn hā dōu qí tuō huan zhé jiàng xǐ shū kuò suǒ
这句话大意是:时庄圣皇后及诸王呼托克托人户散入他郡,哈都齐托欢辄降玺书括索。
shǎn xī xíng shěng jí zhēn dìng děng lù shěng chén fù yán bǎi xìng jūn zài guó jiā bǎn jí jīn suǒ qiǎn shǐ zhé duó jūn yì biān mín děng hù fēi yi
这句话大意是:陕西行省及真定等路省臣复言:“百姓均在国家版籍,今所遣使,辄夺军、驿、编民等户,非宜。
dì yuē bǐ zòu wù yě qīng děng sù zhuī yǐ huán
这句话大意是:”帝曰:’彼奏误也,卿等速追以还。
dīng mǎo jiàn xìng shèng gōng
这句话大意是:丁卯,建兴圣宫。
qiǎn shǐ sì wǔ yuè sì dú míng shān dà chuān
这句话大意是:遣使祀五岳、四渎、名山、大川。
wù yín dì rú shàng dōu
这句话大意是:戊寅,帝如上都。
jiàn fó sì yú dà dū chéng nán
这句话大意是:建佛寺于大都城南。
sì mǎo mìng hàn lín guó shǐ yuàn zuǎn xiū shùn zōng shí lù
这句话大意是:巳卯,命翰林国史院纂修《顺宗实录》。
shì chūn shào xīng qìng yuán tāi zhōu dà yì sǐ zhě èr wàn liù qiān yú rén
这句话大意是:是春,绍兴、庆元、台州大疫,死者二万六千馀人。
xià sì yuè wù xū zhōng shū shěng yán qǐng yī yuán jiàng zhào chì wù chāo yuè shòu guān fàn làn cì lài
这句话大意是:夏,四月,戊戌,中书省言:“请依元降诏敕,勿超越授官,泛滥赐赉。
dì yuē zhèn lèi yǒu zhǐ zhǐ zhī yòu fù méng bì yǐ qǐng
这句话大意是:”帝曰:’朕累有旨止之,又复蒙蔽以请。
zì jīn zòng yǒu zhǐ qīng děng qí fù zòu zuì zhī
这句话大意是:自今纵有旨,卿等其覆奏,罪之。
xīn hài shū mì yuàn yán zhū wáng gè yòng qí yìn fú chéng yì shǐ chén bàng wǔ yì hù kùn fá
这句话大意是:辛亥,枢密院言:“诸王各用其印符乘驿,使臣旁午,驿户困乏。
yi zhǔn jiù zhì liàng qí mǎ shù jiàng yǐ xǐ shū
这句话大意是:宜准旧制,量其马数,降以玺书。
zòu kě
这句话大意是:”奏可。
bǐng chén gāo lí guó wáng wáng jù yán bì xià lìng chén hái guó fù shè guān xíng zhēng dōng xíng shěng shì
这句话大意是:丙辰,高丽国王王昛言:“陛下令臣还国,复设官行征东行省事。
gāo lí suì shù bù dēng bǎi xìng fá shí
这句话大意是:高丽岁数不登,百姓乏食;。
yòu shù bǎi rén yǎng shí qí tǔ mín bù shèng qí kùn qiě fēi shì zǔ jiù zhì
这句话大意是:又数百人仰食其土,民不胜其困,且非世祖旧制。
dì yuē xiān qǐng lì zhě yǐ qīng yán jīn qǐng ba yì yǐ qīng yán qí zhǔn shì zǔ jiù zhì sù qiǎn shǐ wǎng ba zhī
这句话大意是:”帝曰:“先请立者以卿言,今请罢亦以卿言,其准世祖旧制,速遣使往罢之。
wǔ yuè dīng mǎo yù shǐ tái yán chéng zōng cháo jiàn guó zi jiān xué qì jīn wèi chéng huáng tài zǐ qǐng bì qí gōng
这句话大意是:五月,丁卯,御史台言:“成宗朝建国子监学,迄今未成,皇太子请毕其功。
zhì kě
这句话大意是:”制可。
zhào wú chéng wèi guó zi jiān chéng
这句话大意是:召吴澄为国子监丞。
guó xué zì xǔ héng hòu jiàn shī qí jiù fǎ
这句话大意是:国学自许衡后,渐失其旧法。
chéng zhì dàn rán zhú táng shàng zhū shēng yǐ cì shòu yè
这句话大意是:澄至,旦然烛堂上,诸生以次受业;。
rì zè tuì yàn jū zhī shì zhí jīng wèn nán zhě jiē zhǒng ér zhì
这句话大意是:日昃,退燕居之室,执经问难者接踵而至。
chéng gè yīn qí cái zhì fǎn fù xùn yòu zhī měi zhì yè fēn suī hán shǔ bù yì
这句话大意是:澄各因其材质,反复训诱之,每至夜分,虽寒暑不易。
yǐ sì guǎn chéng xiàn dà yǔ báo shēn yī chǐ wú mài hé
这句话大意是:已巳,管城县大雨雹,深一尺,无麦禾。
bǐng zǐ yǐ zhū wáng jí xī fān sēng cóng jià shàng dōu tú zhōng rǎo mín jìn zhī
这句话大意是:丙子,以诸王及西番僧从驾上都,途中扰民,禁之。
jìn bái lián shè huǐ qí cí yǔ yǐ qí rén hái lì mín jí
这句话大意是:禁白莲社,毁其祠宇,以其人还隶民籍。
yù shǐ tái yán bǐ fèng zhǐ ba bù jí zhī yì jīn fù wèi gè guān yíng sī zhái
这句话大意是:御史台言:“比奉旨罢不急之役,今复为各官营私宅。
qǐng sì xíng gōng jí dà dū wǔ tái sì bì gōng rán hòu cóng shì wèi yi
这句话大意是:请俟行宫及大都、五台寺毕工,然后从事为宜。
zhào chú rén guā tóu sān bǎo nǔ suǒ jū yú xī ba zhī
这句话大意是:”诏除亻瓜头、三宝努所居,馀悉罢之。
xīn sì zhōng shū shěng yán jiù zhì shū mì yuàn yù shǐ tái xuān zhèng yuàn de zì xuǎn guān zhū guān fǔ bì zhōng shū shěng zòu wén qiān diào yi shēn yán gào yù
这句话大意是:辛巳,中书省言:“旧制,枢密院、御史台、宣政院得自选官,诸官府必中书省奏闻迁调,宜申严告谕。
cóng zhī
这句话大意是:”从之。
liù yuè dīng yǒu lǒng xī níng yuǎn xiàn dì zhèn
这句话大意是:六月,丁酉,陇西宁远县地震。
yún nán wū sā wū méng sān rì zhī zhōng de dà zhèn zhě liù
这句话大意是:云南乌撒、乌蒙三日之中,地大震者六。
dì yù yǐ huàn zhě li bāng níng wèi jiāng zhè píng zhāng bāng níng cí yuē chén yǐ yān fǔ yú mìng qián cháo shè ér yòng zhī shǐ chéng fá zhōng guān róng chǒng guò shèn
这句话大意是:帝欲以宦者李邦宁为江浙平章,邦宁辞曰:“臣以阉腐馀命,前朝赦而用之,使承乏中官,荣宠过甚。
jīn bì xià fù yù zhì chén zǎi fǔ chén wén zǎi xiàng zhě zuǒ tiān zǐ zhì tiān xià zhě yě nài hé rǔ yǐ sì rén
这句话大意是:今陛下复欲置臣宰辅,臣闻宰相者,佐天子治天下者也,奈何辱以寺人?
bì xià zòng xià chén xī rú tiān xià hòu shì hé
这句话大意是:陛下纵下臣惜,如天下后世何!
chén bù gǎn fèng zhào
这句话大意是:臣不敢奉诏。
dì dà yuè
这句话大意是:”帝大悦。
wù xū jiā bāng níng dà sī tú yáo shòu zuǒ chéng xiàng réng lǐng tài yī yuàn shì
这句话大意是:戊戌,加邦宁大司徒,遥授左丞相,仍领太医院事。
xīn chǒu yǐ méi rén zhū qīng zhāng xuān tián chǎn lì zhōng gōng lì jiāng zhè cái fù zǒng guǎn fǔ tí jǔ sī
这句话大意是:辛丑,以没人朱清、张宣田产隶中宫,立江浙财赋总管府提举司。
shì yuè yǐ jiāng huái dà jī miǎn jīn nián cháng fù jí xià shuì
这句话大意是:是月,以江淮大饥,免今年常赋及夏税。
yì dōu shuǐ mín jī cǎi cǎo gēn shù pí yǐ shí yǒu fù shí qí zi zhě
这句话大意是:益都水,民饥,采草根树皮以食,有父食其子者;。
zhào miǎn jīn suì chà yáo réng fā sù zhèn zhī
这句话大意是:诏免今岁差徭,仍发粟赈之。
qiū qī yuè gēng shēn liú xīng qǐ zì jù chén nán xíng yuán ruò chē lún wēi yǒu ruì jīng guàn suǒ miè
这句话大意是:秋,七月,庚申,流星起自句陈,南行,圆若车轮,微有锐,经贯索灭。
chì yǐ jīn yín suì rù shù shǎo zì jīn wù wèn hé rén yǐ jīn yín wèi qǐng zòu jí tuō zhī zòu zhě jiē dǐ zuì
这句话大意是:敕:“以金银岁入数少,自今勿问何人,以金银为请奏及托之奏者,皆抵罪。
yòu gè chù xuān wèi shǐ děng guān duō yǐ jié tuō lái jīng shī jīn hòu fēi fèng cháo mìng wú fù quē
这句话大意是:又,各处宣慰使等官,多以结托来京师,今后非奉朝命毋赴阙。
huáng tài zǐ yù zhān shì kù chūn yuē rǔ jiù shì wú qí yǔ tóng liáo xié yì wu zūn fǎ dù fán shì zǔ suǒ wèi cháng xíng jí diǎn gù suǒ wú zhě shèn wú xíng
现代白话:皇太子谕詹事库春曰:“你旧事我,其与同僚协议,务遵法度,凡世祖所未尝行及典故所无者,慎毋行。
rén xū huáng zǐ hé shí lā qǐng lì zǒng guǎn fǔ kuò hé nán guī dé rǔ níng bīn hé huāng dì yuē liù wàn yú qǐng suì shōu qí zū
现代白话:壬戌,皇子和实拉请立总管府,括河南归德、你宁濒河荒地约六万馀顷,岁收其租。
zhōng shū shěng yán bīn hé zhī de chū mò wú cháng jìn yǒu yī mǎ hǎn zhě wàng chēng shěng wěi kuò dì cán shí qí mín yǐ yǒu zhǔ zhī tián zhǐ wèi huāng dì suǒ zhì sāo dòng
这句话大意是:中书省言:“濒河之地,出没无常,近有伊玛罕者,妄称省委,括地蚕食其民,以有主之田指为荒地,所至骚动。
bèi hài zhī mín liù bǎi yú rén xiāng shuài lái su fāng yì qí zuì yù shè huò miǎn
这句话大意是:被害之民六百馀人,相率来诉,方议其罪,遇赦获免;。
jīn nǎi wàng yǐ qí de xiàn yú huáng zi
这句话大意是:今乃妄以其地献于皇子。
qiě hé nán lián suì xiōng huāng rén fāng quē shí ruò cóng suǒ qǐng wéi hài fēi xì
这句话大意是:且河南连岁凶荒,人方缺食,若从所请,为害非细。
dì yuē ān yòng duō yán qí zhǐ wù xíng
这句话大意是:”帝曰:“安用多言,其止勿行。
zhù hū yīng tái yú kuò zhōu zé zhōng fā jūn qiān wǔ bǎi rén zhù qí yì
这句话大意是:筑呼鹰台于漷州泽中,发军千五百人助其役。
zhōng dōu xíng gōng chéng lì liú shǒu sī jiān kāi níng lù dōu zǒng guǎn fǔ
这句话大意是:中都行宫成,立留守司兼开宁路都总管府。
jǐ sì zhēn dìng shuǐ yì zhèn zhī
这句话大意是:己巳,真定水溢,赈之。
guǐ yǒu zhào yù ān nán guó
这句话大意是:癸酉,诏谕安南国。
guǐ wèi shū mì yuàn yán shì zǔ shí shū mì chén liù yuán
这句话大意是:癸未,枢密院言:“世祖时枢密臣六员。
chéng zōng shí zēng zhì shí sān yuán
这句话大意是:成宗时增至十三员。
jīn shǔ shì zhě sān shí èr yuán yi tài zhī
这句话大意是:今署事者三十二员,宜汰之。
chì ba tǎ sī dài děng shí yī rén
这句话大意是:”敕罢塔斯岱等十一人。
jiǎ shēn tài shī qí yáng wáng yī chè chá lǎ qǐng zhì wáng fù
这句话大意是:甲申,太师淇阳王伊彻察喇请置王傅;。
zhōng shū shěng wèi yì xìng wáng wú zhì fu lì bù xǔ
这句话大意是:中书省谓异姓王无置傅例,不许。
yǐ yǒu yǐ huàn hǔ rén chè ěr jí sī wèi jiān chá yù shǐ
现代白话:乙酉,以豢虎人彻你集斯为监察御史。
shì yuè yǐ zuǒ chéng xiàng tǎ sī bù hā wèi zhōng shū yòu chéng xiàng tài bǎo qí tǎ tè bù jì kè wèi zhōng shū zuǒ chéng xiàng
这句话大意是:是月,以左丞相塔斯布哈为中书右丞相,太保奇塔特布济克为中书左丞相。
chì nèi wài dà xiǎo shì wù bìng tīng zhōng shū shěng qū chù zhū wáng gōng zhǔ fù mǎ shì yào rén děng wú de jiǎo rǎo jǔ huài
这句话大意是:敕:“内外大小事务,并听中书省区处,诸王、公主、驸马、势要人等,毋得搅扰沮坏。
jìn shì chén yuán jí nèi wài zhū yá mén wú de gé yuè wén zòu
这句话大意是:近侍臣员及内外诸衙门,毋得隔越闻奏。
gè chù xíng shěng xuān wèi sī jí zài wài zhū yá mén guān fēi fèng zhǐ jí zhōng shū shěng míng wén wú de shàn zì chéng yì fù jīng yíng gàn sī shì
这句话大意是:各处行省、宣慰司及在外诸衙门官,非奉旨及中书省明文,毋得擅自乘驿赴京,营干私事。
bā yuè bǐng shēn yù shǐ tái yán fèng chì dǎi jiān chá yù shǐ sà dōu dǐng fù shàng dōu
这句话大意是:八月,丙申,御史台言:“奉敕逮监察御史萨都鼎赴上都。
àn shì zǔ chéng zōng qì yú bì xià lèi yǒu míng zhǐ jiān chá yù shǐ nǎi cháo tíng ěr mù zhōng wài chén liáo zuò jiān fàn kē yǒu bù zhí zhě tīng qí jiū hé zhì shì zhī jì zhū rén wù de yǔ yān
现代白话:按世祖、成宗迄于陛下,累有明旨,监察御史乃朝廷耳目,中外臣僚作奸犯科,有不职者,听其纠劾,治事之际,诸人勿得与呢。
ěr zhě jū wèn xíng bù shàng shū wū lǎ shí zāng zuì méng zhào jiǎng yù zhū yù shǐ jiē bèi cì lài tái gāng yì zhèn
这句话大意是:迩者鞫问刑部尚书乌喇实赃罪,蒙诏奖谕,诸御史皆被赐赉,台纲益振。
jīn sà dōu dǐng bèi dǎi tóng liè jiē jù suǒ xì fēi xiǎo yi qǐn qí mìng shēn míng xiàn tái zhī zhì zhū rén wù de yù wén
这句话大意是:今萨都鼎被逮,同列皆惧,所系非小,宜寝其命,申明宪台之制,诸人勿得与闻。
zhì kě
这句话大意是:”制可。
jiǔ yuè bǐng chén yǐ nèi jùn suì bù dēng zhū bù rén mǎ zhī rù dū chéng zhě jiǎn shí zhī wǔ
这句话大意是:九月,丙辰,以内郡岁不登,诸部人马之入都城者,减十之五。
zhōng shū shěng yán xià qiū zhī jiān gǒng chāng dì zhèn guī dé bào fēng yǔ jǐ níng tài ān zhēn dìng dà shuǐ mín jū dàng xī
这句话大意是:中书省言:“夏秋之间,巩昌地震,归德暴风雨,济宁、泰安、真定大水,民居荡析。
jiāng zhè jī huāng zhī yú yì lì dà zuò sǐ zhě xiāng zhěn jiè
这句话大意是:江浙饥荒之馀,疫疠大作,死者相枕藉;。
fù zhōu qí zi fū lí qí qī kū shēng zhèn yě suǒ bù rěn wén
这句话大意是:父鬻其子,夫离其妻,哭声震野,所不忍闻。
shì jiē chén děng bù cái wěi dāng dà rèn yǐ zhì zhèng shì guāi wéi yīn yáng shī xù hài jí bǎi xìng yuàn tuì wèi yǐ bì xián lù
这句话大意是:是皆臣等不才,猥当大任,以致政事乖违,阴阳失序,害及百姓,愿退位以避贤路。
dì yuē zāi hài shì yǒu yóu lái fēi ěr děng suǒ zhì yě dàn dāng shèn suǒ xíng ěr
现代白话:”帝曰:“灾害事有由来,非你等所致也,但当慎所行耳。
gāo lí guó wáng wáng jù zú
这句话大意是:高丽国王王昛卒。
zhào shān dōng xuān wèi sī liú mǐn zhōng wèi hàn lín xué shì chéng zhǐ
这句话大意是:召山东宣慰司刘敏中为翰林学士承旨。
shí zāi yì jiàn zhēn dì zhào gōng qīng jí yì mǐ zāi zhī dào
这句话大意是:时灾异荐臻,帝召公卿集议弭灾之道。
mǐn zhōng shū liè qī shì dì jiā nà zhī
这句话大意是:敏中疏列七事,帝嘉纳之。
wèi jǐ yǐ jí huán xiāng lǐ
这句话大意是:未几,以疾还乡里。
mǐn zhōng yì bù gǒu jìn jìn bì yǒu suǒ kuāng jiù měi yǐ shí shì wéi yōu huò yù ér wù shēn zé qi xíng yú sè
这句话大意是:敏中义不苟进,进必有所匡救,每以时事为忧,或郁而勿申,则戚形于色。
cháng yǔ tóng chái gè yán zhì yuē zì yòu zhì lǎo xiāng jiàn ér wú kuì sè shì wú zhì yě
现代白话:尝与同侪各言志,曰:“自幼至老,相见而无愧色,是我志也。
rén xū tài wèi tuō kè tuō zòu quán zhōu dà shāng jìn yì mù shěn tán kě gòu gōng shì zhě
这句话大意是:壬戌,太慰托克托奏:“泉州大商进异木沈檀可构宫室者。
chì jiāng zhè xíng shěng yì zhì zhī
这句话大意是:”敕江浙行省驿致之。
wèi jǐ quán zhōu shāng fù jìn zhēn yì jí bǎo dài xī yù mǎ
这句话大意是:未几,泉州商复进珍异及宝带、西域马。
bǐng yín pú xiàn dì zhèn
这句话大意是:丙寅,蒲县地震。
yǐ hài dì zhì zì shàng dōu
这句话大意是:乙亥,帝至自上都。
dì cháng fèng huáng tài hòu yàn dà ān gé gé zhōng yǒu gù qiè zhǐ yǐ wèn nèi shì li bāng níng duì yuē cǐ shì zǔ zhù qiú dài zhě
这句话大意是:帝尝奉皇太后燕大安阁,阁中有故箧,指以问内侍李邦宁,对曰:“此世祖贮裘带者。
chén wén shèng xùn yuē cáng cǐ yǐ yí zǐ sūn shǐ jiàn wú piáo jiǎn kě wèi huá chǐ zhī jiè
现代白话:臣闻圣训曰:‘藏此以遗子孙,使见我朴俭,可为华侈之戒。
dì mìng fā qiè shì zhī tàn yuē fēi qīng yán zhèn ān zhī zhī
这句话大意是:’”帝命发箧视之,叹曰:“非卿言,朕安知之!
shí yǒu zōng wáng zài cè jù yuē shì zǔ suī shén shèng rán sè yú cái
这句话大意是:”时有宗王在侧,遽曰:“世祖虽神圣,然啬于财。
bāng níng yuē bù rán
这句话大意是:”邦宁曰:“不然。
shì zǔ yī yán wú bù wèi hòu shì fǎ yī yǔ duó wú bù dāng gōng zuì
这句话大意是:世祖一言无不为后世法,一予夺无不当功罪。
qiě tiān xià suǒ rù suī fù gǒu yòng bù jié bì zhì kuì fá
这句话大意是:且天下所入虽富,苟用不节,必致匮乏。
zì xiān cháo yǐ lái suì fù yǐ bù zú yòng yòu shù huì zōng qīn zī fèi wú suàn dàn mù bù gěi bì jiāng héng liǎn póu yuàn qǐ měi shì yé
这句话大意是:自先朝以来,岁赋已不足用,又数会宗亲,资费无算,旦暮不给,必将横敛掊怨,岂美事耶?
tài hòu jí dì shēn rán qí yán
这句话大意是:”太后及帝深然其言。
gēng chén yǐ gāo lí guó wáng wáng zhāng sì gāo lí wáng
这句话大意是:庚辰,以高丽国王王璋嗣高丽王。
dōng shí yuè guǐ sì pú xiàn líng xiàn dì zhèn
这句话大意是:冬,十月,癸巳,蒲县、陵县地震。
jiǎ wǔ yǐ ā shí kè bù hā zhī shū mì yuàn shì
这句话大意是:甲午,以阿实克布哈知枢密院事。
jiǎ chén yǐ xī fán sēng jiā lēi wò ba lēi wèi hàn lín xué shì chéng zhǐ
这句话大意是:甲辰,以西蕃僧嘉勒斡巴勒为翰林学士承旨。
zhōng shū shěng qǐng yǐ hú guǎng mǐ shí wàn shí zhù yú yáng zhōu fēn jiāng xī jiāng zhè hǎi cáo wǔ wàn dàn zhù zhū wāng lì jīn èr cāng yǐ jì shān dōng jī mín cóng zhī
这句话大意是:中书省请以湖广米十万石贮于扬州,分江西、江浙海漕五万石贮朱汪、利津二仓,以济山东饥民,从之。
chì fán chí nèi jiàng wén jì mǎi hé jiān yán jí yǐ zhū wáng fù mǎ zhī yán zhì yùn sī zhě yī qiè jìn zhī
这句话大意是:敕:“凡持内降文记买河间盐,及以诸王、驸马之言至运司者,一切禁之。
chí nèi jiàng wén jì bù yóu zhōng shū zhě tīng yùn sī yǐ wén
这句话大意是:持内降文记不由中书者,听运司以闻。
shí yī yuè jǐ wèi zhōng shū shěng yán shì zǔ shí zì zhōng shū yǐ xià zhū sī guān yǒu dìng yuán
这句话大意是:十一月,己未,中书省言:“世祖时,自中书以下诸司,官有定员。
ěr zhě zhū sī dì shēng yī jí yī sī duō zhì èr sān shí yuán shì bù gǎi jiù ér guān rì zēng
这句话大意是:迩者诸司递升一级,一司多至二三十员,事不改旧而官日增。
qǐng rú dà dé shí nián yuán shù rǒng làn zhě xī tài zhī
这句话大意是:请如大德十年员数,冗滥者悉汰之。
yòu jīn zhōng dōu zhù chéng dà dū jiàn sì jí wèi zhū guì jìn yíng zào sī dì jūn mín kùn bì cāng lǐn kōng xū ér yòng dù rì guǎng měi cì yī rén dòng zhì jù wàn kǒng jiāng bù duàn yi zàn jié suō
这句话大意是:又,今中都筑城,大都建寺,及为诸贵近营造私第,军民困敝,仓廪空虚,而用度日广,每赐一人,动至巨万,恐将不断,宜暂节缩。
yòu yán bǎi sī zhī shì měi yǔ zhōng shū yǒu gàn yù zhě qǐng shēn jìn zhī
这句话大意是:”又言:“百司之事,每与中书有干预者,请申禁之。
dì yuē cháng lìng zhū rén wù gàn zhōng shū zhī zhèng tā rì huò yǒu chéng zhèn hū wàng chí nèi jiàng wén jì zhì zhōng shū zhě qí zhí zhī yǐ lái zhèn jiā zhī zuì
这句话大意是:”帝曰:“尝令诸人勿干中书之政,他日或有乘朕忽忘,持内降文记至中书者,其执之以来,朕加之罪。
jǐ sì yǐ qí tǎ tè bù jì kè wèi yòu chéng xiàng tuō kè tuō wèi zuǒ chéng xiàng
这句话大意是:己巳,以奇塔特布济克为右丞相,托克托为左丞相。
jì yòu cóng tuō kè tuō yán yǐ tǎ sī bù hā yǔ qí tǎ tè bù jì kè jù wèi yòu chéng xiàng
这句话大意是:既又从托克托言,以塔斯布哈与奇塔特布济克俱为右丞相。
zhōng shū shěng yán guó yòng bù gěi qǐng shā tài xuān huī dà fǔ lì yòng děng yuàn jí dìng yìng gěi rén shù
这句话大意是:中书省言:“国用不给,请沙汰宣徽、大府、利用等院籍,定应给人数。
qí zài shàng dōu xíng shěng zhě wěi guān cái shěng
这句话大意是:其在上都、行省者,委官裁省。
yòu xíng quán yuàn zhuān yǐ shǒu bǎo huò wèi rèn yi jìn sī xiàn bǎo huò zhě
这句话大意是:又,行泉院专以守宝货为任,宜禁私献宝货者。
yòu tiān xià tún tián suǒ yóu suǒ yòng zhě duō fēi qí rén yǐ zhì fèi chí
这句话大意是:又,天下屯田所,由所用者多非其人,以致废弛;。
chú sì chuān gān zhōu yīng chāng fǔ yún nán wéi dì jué yuǎn yú dāng xuǎn xí nóng wù zhě wǎng yǔ xíng shěng xuān wèi sī qīn zhì qí de kě xìng zhě xìng kě fèi zhě fèi gè jù jí yǐ wén
这句话大意是:除四川、甘州、应昌府、云南为地绝远,馀当选习农务者往,与行省宣慰司亲至其地,可兴者兴,可废者废,各具籍以闻。
bìng cóng zhī
这句话大意是:”并从之。
guǐ wèi huáng tài hòu zào sì wǔ tái shān zhāi jūn liù qiān wǔ bǎi rén gōng qí yì
这句话大意是:癸未,皇太后造寺五台山,摘军六千五百人供其役。
shí tài hòu yù xìng wǔ tái
这句话大意是:时太后欲幸五台。
yán zhě qǐng kāi bǎo dìng wǔ jiǒng lǐng yǐ qǔ jié jìng qiǎn shǐ xié zǒng guǎn wú dǐng shì dì xíng jì gōng fèi
这句话大意是:言者请开保定五迥岭以取捷径,遣使偕总管吴鼎视地形,计工费。
dǐng yán huāng shān dǒu rù rén jì jiǔ jué fēi shèng yú suǒ yí wǎng
这句话大意是:鼎言:“荒山陡入,人迹久绝,非乘舆所宜往。
hái bào tài hòu wèi qǐn qí yì
这句话大意是:”还报,太后为寝其役。
xuān huī shǐ tè men dé ěr chū wèi jiāng xī píng zhāng zhèng shì xuán bài yún nán xíng shěng zuǒ chéng xiàng
现代白话:宣徽使特们德你,出为江西平章政事,旋拜云南行省左丞相。
shí tè men dé ěr yóu wèi yòng shì yě
现代白话:时特们德你犹未用事也。
rùn yuè yǐ chǒu yǐ dà dū mǐ guì fā lǐn jiǎn qí jià yǐ tiào zhèn pín mín
这句话大意是:闰月,乙丑,以大都米贵,发廪,减其价以粜赈贫民。
mín yǒu yù zǐ zhě mìng yǒu sī shú zhī
这句话大意是:民有鬻子者,命有司赎之。
yǐ wèi hòu xù gù chéng xiàng è lēi zhé zhī jiā
这句话大意是:乙未,厚恤故丞相鄂勒哲之家。
bǐng shēn ba jiāng nán jìn shā táng
这句话大意是:丙申,罢江南进沙糖;。
zhǐ fù mín shū sù zhèn jī bǔ guān
这句话大意是:止富民输粟赈饥补官。
dīng yǒu jìn jiāng xī hú guǎng biàn liáng sī bǔ jiā é
这句话大意是:丁酉,禁江西、湖广、汴梁私捕𫛤鹅。
yǐ sì zhōng shū yán huí huí shāng rén chí xǐ shū pèi hǔ fú chéng yì mǎ gè qiú zhēn yì jì ér yǐ yī bào shàng xiàn fù yāo huí cì shì cǐ shén zhòng
这句话大意是:乙巳,中书言:“回回商人,持玺书,佩虎符,乘驿马,各求珍异,既而以一豹上献,复邀回赐,似此甚众。
hǔ fú guó zhī xìn qì yì mǎ shǐ chén suǒ xū jīn yǐ bì zhū shāng rén chéng fēi suǒ yi qǐng yī gài zhuī zhī
这句话大意是:虎符,国之信器,驿马,使臣所需,今以畀诸商人,诚非所宜,请一概追之。
zhì kě
这句话大意是:”制可。
ba shùn dé guǎng píng tiě yě tí jǔ sī tīng mín zì biàn yǒu sī shuì zhī rú jiù
这句话大意是:罢顺德、广平铁冶提举司,听民自便,有司税之如旧。
jiǎ yín tài fù hā lǎ hā sī hōng
这句话大意是:甲寅,太傅哈喇哈斯薨。
hā lǎ hā sī zhī zài hé lín yě dì cì yǐ dà zhàng rú zhū wáng zhū fān lǐ
这句话大意是:哈喇哈斯之在和林也,帝赐以大帐,如诸王、诸籓礼。
jí qǐn jí yǔ qí shǔ yuē wú bù fù néng zuǒ lǐ guó shì yǐ
现代白话:及寝疾,语其属曰:“我不复能佐理国事了。
xíng shěng zhī wu rǔ cáo miǎn zhī wú yí cháo tíng yōu
现代白话:行省之务,你曹勉之,毋贻朝廷忧!
dì wén qí mò jīng dào yuē sàng wǒ xián xiàng
这句话大意是:”帝闻其殁,惊悼曰:“丧我贤相!
zhào guī zàng chāng píng zèng tài shī zhuī fēng shùn dé wáng shì zhōng xiàn
这句话大意是:”诏归葬昌平,赠太师,追封顺德王,谥忠献。
shì suì tài shī yī chè chá lǎ yán chá ba ěr zhū wáng zhī zài biān jìng zhě sù wú quān xīn tǎng zhū bù hé móu bì wèi guó huàn
现代白话:是岁,太师伊彻察喇言:“察巴你诸王之在边境者,素无悛心,倘诸部合谋,必为国患。
qǐng fǔ ān dōu ěr wò zhī zǐ kù chūn jí chù zhū bù lái guī zhě yú jīn shān zhī yáng qiǎn jūn tún tián shān běi tuō bǐ yǒu móu wú yǐ dǎo qí fù xīn yǐ
现代白话:请抚安都你斡之子库春及处诸部来归者于金山之阳,遣军屯田山北,脱彼有谋,我已捣其腹心了。
dì chēng shàn qù jìn jūn gōng zhī
这句话大意是:”帝称善,趣进军攻之。
chá ba ěr děng guǒ yù bēn kù chūn kù chūn bù nà suì xiāng shuài lái jiàng mò běi xī píng
现代白话:察巴你等果欲奔库春,库春不纳,遂相率来降,漠北悉平。
zhì dà èr nián
这句话大意是:◎至大二年。
chūn zhēng yuè yǐ chǒu cóng huáng tài zǐ qǐng ba gōng shī fǔ shè bīn kè yù dé zàn shàn rú gù
这句话大意是:春,正月,乙丑,从皇太子请,罢宫师府,设宾客、谕德、赞善如故。
tài zǐ zhī lǐ bù shàng shū wáng yuē zhī xián qǐ yǐ zì fǔ dì yǐ yuē wèi zhān shì fǔ chéng
这句话大意是:太子知礼部尚书王约之贤,乞以自辅,帝以约为詹事府丞。
gēng yín yuè wáng tú lǎ yǒu zuì cì sǐ
这句话大意是:庚寅,越王图喇有罪赐死。
tú lǎ jū cháng yàng yàng yǒu yuàn wàng yì
这句话大意是:图喇居常怏怏,有怨望意。
qù nián qiū dì xìng liáng tíng jiāng yù zhōu tú lǎ qián zhǐ zhī yán shè bù xùn dì yóu shì xián zhī
这句话大意是:去年秋,帝幸凉亭,将御舟,图喇前止之,言涉不逊,帝由是衔之。
jí yù wàn suì shān tú lǎ zuì qǐ jiě yāo dài zhì dì chēn mù wèi dì yuē ěr yǔ wǒ zhě zhǐ cǐ ěr
现代白话:及御万岁山,图喇醉,起,解腰带掷地,瞋目谓帝曰:“你与我者止此耳!
dì yí qí yǒu yì zhì mìng shěng chén jū zhī cí fú suì fú qí gū
这句话大意是:”帝疑其有异志,命省臣鞫之,辞服,遂伏其辜。
jìn rì zhě fāng shì chū rù zhū wáng gōng zhǔ jìn shì jí zhū guān zhī mén
这句话大意是:禁日者、方士出入诸王、公主、近侍及诸官之门。
xīn mǎo huáng tài zǐ zhū wáng bǎi guān shàng zūn hào yuē tǒng tiān jì shèng qīn wén yīng wǔ dà zhāng xiào huáng dì
这句话大意是:辛卯,皇太子、诸王,百官上尊号曰:“统天继圣钦文英武大章孝皇帝。
yǐ wèi gōng xiè tài miào
这句话大意是:乙未,恭谢太庙。
tài miào jiù cháng qiǎn guān xíng shì zhì shì fù yù rú zhī li bāng níng jiàn yuē xiān cháo fēi bù yù qīn zhì xiǎng sì dàn yǐ jí fèi lǐ ěr
这句话大意是:太庙旧尝遣官行事,至是复欲如之,李邦宁谏曰:“先朝非不欲亲致享祀,但以疾废礼耳。
bì xià jì chéng zhī chū zhèng yi kāi zhāng xiào dào yǐ shuài xiān tiān xià gōng sì tài shì yǐ chéng yī dài zhī diǎn
这句话大意是:陛下继成之初,正宜开彰孝道以率先天下,躬祀太室以成一代之典。
xún xí gù bì fēi chén suǒ zhī yě
这句话大意是:循习故弊,非臣所知也。
dì chēng shàn jí rì bèi fǎ jià sù zhāi gōng qiě mìng bāng níng wèi dà lǐ shǐ
这句话大意是:”帝称善,即日备法驾,宿斋宫,且命邦宁为大礼使。
qīn xiǎng tài miào zì cǐ gěi
这句话大意是:亲飨太庙自此给。
bǐng shēn zhào tiān xià chí shān zé zhī jìn xù liú yí wú lìng jiàn hù bāo nà chà shuì
这句话大意是:丙申,诏天下弛山泽之禁,恤流移,毋令见户包纳差税。
jǐ hài fēng zhī shū mì yuàn róng guó gōng chāo hé ěr wèi jù róng jùn wáng
现代白话:己亥,封知枢密院容国公绰和你为句容郡王。
chū dì zài hǎi shàng chāo hé ěr qǐng jí guī dìng dà yè dì nà qí yán
现代白话:初,帝在海上,绰和你请急归定大业,帝纳其言。
jí jí wèi fēng wèi gōng
这句话大意是:及即位,封为公。
zhì shì rù cháo jìn fēng wáng
这句话大意是:至是入朝,晋封王。
dì yuē shì zǔ zhēng dà lǐ shí suǒ yù wǔ zhàng jí suǒ fú zhū yī jīn yǐ cì qīng qí wù cí
这句话大意是:帝曰:“世祖征大理时所御武帐及所服珠衣,今以赐卿,其勿辞。
yì rì yòu yǐ shì zǔ suǒ yù ān yú cì zhī qiě yuē yǐ qīng yǒu zú jí gù cì cǐ
这句话大意是:”翌日,又以世祖所御安舆赐之,且曰:“以卿有足疾,故赐此。
chāo hé ěr kòu tóu tì qì gù cí yuē shì zǔ suǒ yù fēi chén suǒ gǎn dāng yě
现代白话:”绰和你叩头涕泣固辞曰:“世祖所御,非臣所敢当也。
dì gù zuǒ yòu yuē tā rén bù zhī cí cǐ
这句话大意是:”帝顾左右曰:“他人不知辞此。
mìng yǒu sī bié zhì mǎ jiào cì zhī bǐ chéng zhì diàn mén xià
这句话大意是:”命有司别置马轿赐之,俾乘至殿门下。
yǐ sì
这句话大意是:乙巳,。
tǎ sī bù hā qí tǎ tè bù jì kè yán zhū rén shì ēn jìng zòu
这句话大意是:塔思布哈、奇塔特布济克言:“诸人恃恩径奏,。
xǐ shū bù yóu zhōng shū
这句话大意是:玺书不由中书,。
zhí xià hàn lín yuàn gěi yǔ zhě
这句话大意是:直下翰林院给与者,。
jīn hé qí shù
这句话大意是:今核其数,。
zì dà dé liù nián zhì zhì dà yuán nián suǒ chū
这句话大意是:自大德六年至至大元年所出,。
fán liù qiān sān bǎi yú dào
这句话大意是:凡六千三百馀道,。
jiē gàn tián tǔ hù kǒu jīn yín tiě yě zēng yú kè chéng jìn gòng qí huò qián gǔ xuǎn fǎ cí sòng zào zuò děng shì
这句话大意是:皆干田土、户口、金银铁冶、增馀课程、进贡奇货、钱谷、选法、词讼、造作等事,。
hài jí yú mín
这句话大意是:害及于民,。
qǐng jǐn zhuī duó zhī
这句话大意是:请尽追夺之。
jīn hòu yǒu bù yóu zhōng shū zhě qǐ wù yǔ
这句话大意是:今后有不由中书者,乞勿与。
zhì kě
这句话大意是:”制可。
bǐng wǔ dìng zhì dà chéng zhì shèng wén xuān wáng chūn qiū èr dīng shì diàn yòng tài láo
这句话大意是:丙午,定制:大成至圣文宣王春、秋二丁释奠用太牢。
èr yuè wù wǔ cì zhēn dìng lù jī
这句话大意是:二月,戊午,赐真定路饥。
guǐ hài huáng tài zǐ rú wǔ tái fó sì yǐ wáng yuē cóng
这句话大意是:癸亥,皇太子如五台佛寺,以王约从。
jì zhì yuē jiàn bù kě jiǔ liú tài zǐ rán zhī jí hái shàng jīng
这句话大意是:既至,约谏不可久留,太子然之,即还上京。
ba xíng quán fǔ yuàn yǐ shì bó guī zhī xíng shěng
这句话大意是:罢行泉府院,以市舶归之行省。
yǐ chǒu yǐ hé lín tún tián yǒu shōu gěi shǎng guān lì jūn shì yǒu chà
这句话大意是:乙丑,以和林屯田有收,给赏官吏军士有差。
rén shēn lìng gè wèi dǒng tún tián guān sān nián yī yì
这句话大意是:壬申,令各卫董屯田官三年一易。
jiǎ xū chí zhōng dōu jiǔ jìn
这句话大意是:甲戌,弛中都酒禁。
sān yuè jǐ chǒu liáo yáng xíng shěng yòu chéng hóng wàn su gāo lí guó wáng wáng zhāng bù fèng guó fǎ zì bào děng shì zhōng shū shěng qǐng lìng hóng wàn yǔ zhāng biàn duì
这句话大意是:三月,己丑,辽阳行省右丞洪万诉高丽国王王璋不奉国法、恣暴等事,中书省请令洪万与璋辩对。
chì zhōng shū wú lìng biàn duì lìng zhāng cóng tài hòu zhī wǔ tái shān
这句话大意是:敕中书毋令辩对,令璋从太后之五台山。
yǐ liáng wáng zài yún nán yǒu fēng jí mìng zhū wáng lóu dōu ěr dài zhèn yún nán
现代白话:以梁王在云南有风疾,命诸王娄都你代镇云南。
gēng yín dì rú shàng dōu
这句话大意是:庚寅,帝如上都。
yù shǐ tái yán jīng shī gōng yì fán xīng jiā zhī suì hàn mín jī kuáng yú yì huò jīn shèng yú xíng xìng qǐng mìng chéng xiàng yī rén liú shǒu jīng shī zhe wèi lìng
这句话大意是:御史台言:“京师工役繁兴,加之岁旱民饥,狂愚易惑,今乘舆行幸,请命丞相一人留守京师,著为令。
cóng zhī
这句话大意是:”从之。
jiǎ chén zhōng shū shěng yán guó jiā suì fù yǒu cháng qǐng yǐ suì jiǎn suǒ rù céng bù jí bàn ér qù suì suǒ zhī chāo zhì qiān wàn dìng liáng sān bǎi wàn dàn
这句话大意是:甲辰,中书省言:“国家岁赋有常,顷以岁俭,所入曾不及半,而去岁所支,钞至千万锭,粮三百万石。
bì xià cháng mìng tài qí qiú chú sù zhě ér xuān huī yuàn bó kè xùn jìng bù néng xíng shì qù suì fǎn duō shí sān wàn dàn qǐng yòng zhī qián gǔ zhě èr sān yuán yú xuān huī yuàn zuǒ lǐ zhī
这句话大意是:陛下尝命汰其求刍粟者,而宣徽院勃克逊竟不能行,视去岁反多十三万石,请用知钱谷者二三员于宣徽院佐理之。
yòu zhōng shū shěng duàn shì guān dà dé shí nián sì shí sān yuán jīn huáng tài zǐ wèi zēng èr yuán zhū wáng kù kù chu děng yì gè zēng yī yuán fēi jiù zhì
这句话大意是:又,中书省断事官,大德十年四十三员,今皇太子位增二员,诸王库库楚等亦各增一员,非旧制。
chén děng yǐ wéi huáng tài zǐ wèi suǒ zēng yi cún zhū wáng zhě yi ba
这句话大意是:臣等以为皇太子位所增宜存,诸王者宜罢。
bìng cóng zhī
这句话大意是:”并从之。
yǐ sì zhōng shū shěng yán zhōng shū wèi bǎi sī zhī shǒu yi xiān tài rǒng yuán
这句话大意是:乙巳,中书省言:“中书为百司之首,宜先汰冗员。
dì yuē bǎi sī suǒ tài qīng děng yí dìng yì
这句话大意是:”帝曰:“百司所汰,卿等宜定议;。
shěng chén qù liú zhèn zì chóu zhī
这句话大意是:省臣去留,朕自筹之。
xià sì yuè jiǎ yín zhōng shū shěng yán jiāng zhè háng zhōu yì bàn suì zhī jiān shǐ rén guò zhě qiān èr bǎi yú
这句话大意是:夏,四月,甲寅,中书省言:“江浙杭州驿,半岁之间,使人过者千二百馀;。
yǒu sāng wū bǎo hè dǐng děng jìn shī bào yā gǔ liú èr shí yǒu qī rì rén chù shí ròu qiān sān bǎi yú jīn
这句话大意是:有桑乌保赫鼎等进狮、豹、鸦、鹘,留二十有七日,人畜食肉千三百馀斤。
qǐng zì jīn yuǎn fāng yǐ qí shòu yì bǎo lái zhě
这句话大意是:请自今远方以奇兽异宝来者。
yī yì dì
这句话大意是:”依驿递;。
qí shāng rén yīn yǒu suǒ xiàn zhě lìng zì bèi zī lì
这句话大意是:其商人因有所献者,令自备资力。
cóng zhī
这句话大意是:”从之。
xīn yǒu lì xìng shèng gōng jiāng huái cái fù zǒng guǎn fǔ
这句话大意是:辛酉,立兴圣宫江淮财赋总管府。
guǐ hài zhāi hàn jūn wǔ qiān gěi tián shí wàn qǐng yú zhí gū yán hǎi kǒu tún liáng
这句话大意是:癸亥,摘汉军五千,给田十万顷,于直沽沿海口屯粮。
rén wǔ zhào zhōng dōu chuàng huáng chéng jiǎo lóu
这句话大意是:壬午,诏中都创皇城角楼。
zhōng shū shěng yán nóng shì zhèng yīn huáng yuán biàn yě bǎi xìng jiān shí qǐng yī qián zhǐ ba qí yì
这句话大意是:中书省言:“农事正殷,蝗蝝遍野,百姓艰食,请依前旨罢其役。
dì yuē huáng chéng ruò wú jiǎo lóu hé yǐ zhuàng guān
现代白话:”帝曰:“皇城若无角楼,凭什么壮观!
xiān bì qí gōng yú zhě huǎn zhī
这句话大意是:先毕其功,馀者缓之。
yǐ jiàn xīn sì zhù tí diào jiān zào sān pǐn yín yìn
这句话大意是:以建新寺,铸提调、监造三品银印。
yì dōu zhū lù huáng
这句话大意是:益都诸路蝗。
wǔ yuè dīng yǒu yǐ yīn yáng jiā yán zì jīn zhì shèng dàn jié bù yí xìng tǔ quán tíng xīn sì gōng yì
这句话大意是:五月,丁酉,以阴阳家言,自今至圣诞节不宜兴土,权停新寺工役。
liù yuè guǐ hài xuǎn guān dū bǔ huáng
这句话大意是:六月,癸亥,选官督捕蝗。
cóng huáng tài zǐ yán jìn zhū cì tián zhě chí yì zhēng zū rǎo mín
这句话大意是:从皇太子言,禁诸赐田者驰驿征租扰民。
gēng wǔ zhōng shū shěng yán fèng zhǐ jí tíng xīn sì gōng yì qí tíng yuàn yīng fāng zhū yì qǐng bìng ba
这句话大意是:庚午,中书省言:“奉旨即停新寺工役,其亭苑鹰坊诸役,请并罢。
yòu tài yī yuàn qiǎn shǐ qǔ yào cái yú shǎn xī sì chuān yún nán fèi gōng tǎng láo yì chuán
这句话大意是:又,太医院遣使取药材于陕西、四川、云南、费公帑,劳驿传。
chén děng yì shì gàn qián liáng gé yuè zhōng shū jìng xíng yi jìn zhǐ
这句话大意是:臣等议,事干钱粮,隔越中书径行,宜禁止。
bìng cóng zhī
这句话大意是:”并从之。
yǐ dà dū lì rú jí zhě sì shí hù chōng wén miào yuè gōng
这句话大意是:以大都隶儒籍者四十户充文庙乐工。
cóng huáng tài zǐ qǐng gǎi diǎn yuè sī tí diǎn dà shǐ děng guān wèi qīng shǎo qīng chéng
这句话大意是:从皇太子请,改典乐司提点、大使等官为卿、少卿、丞。
jiǎ xū yǐ sù wèi zhī shì bǐ duō rǒng zá zūn jiù zhì cún měng gǔ sè mù zhī yǒu fá yuè zhě yú jiē gé qù
这句话大意是:甲戌,以宿卫之士比多冗杂,遵旧制,存蒙古、色目之有阀阅者,馀皆革去。
huáng tài zǐ yán xuān zhèng yuàn wén àn bù jiǎn hé yú xiàn zhāng yǒu ài zūn jiù zhì wèi yi
这句话大意是:皇太子言:“宣政院文案不检核,于宪章有碍,遵旧制为宜。
cóng zhī
这句话大意是:”从之。
ān xī wáng ā nán dá jì yǐ móu nì zhū guó chú qí qín zhōng bǎn fù rù zhān shì yuàn
这句话大意是:安西王阿南达既以谋逆诛,国除,其秦中版赋入詹事院。
zhì shì dà chén qǐng fēng qí zi fù guó tài zǐ yǐ wèn wáng yuē yuē yuē ān xī yǐ hé zuì zhū
这句话大意是:至是大臣请封其子复国,太子以问王约,约曰:“安西以何罪诛?
jīn fù zhī hé yǐ chéng hòu
现代白话:今复之,凭什么惩后!
yì suì qǐn
这句话大意是:”议遂寝。
yǐ hài zhōng shū shěng yán xuān zhèng yuàn zòu miǎn sēng dào tián zū
这句话大意是:乙亥,中书省言:“宣政院奏免僧道田租;。
chén děng yì tián yǒu zū shāng yǒu shuì nǎi zǔ zōng chéng fǎ bù dàng miǎn
这句话大意是:臣等议,田有租,商有税,乃祖宗成法,不当免。
zhào yī jiù zhì zhēng zhī
这句话大意是:”诏依旧制征之。
qiū qī yuè guǐ wèi hé jué guī dé fǔ jìng
这句话大意是:秋,七月,癸未,河决归德府境。
jǐ hài hé jué biàn liáng zhī fēng qiū
这句话大意是:己亥,河决汴梁之封丘。
sì chuān sù zhèng lián fǎng shǐ zhào shì yán xiū dū jiāng yàn mín biàn zhī
这句话大意是:四川肃政廉访使赵世延修都江堰,民便之。
měng gǔ jūn shì kē chà fán zhòng ér jūn shì jiù shù wǎng lái zhě duō hài rén jūn guān huò yì liáng wèi nú
这句话大意是:蒙古军士科差繁重,而军士就戍往来者多害人,军官或抑良为奴。
shì yán xī zhèng qí zuì chú qí bì
这句话大意是:世延悉正其罪,除其弊。
bā yuè guǐ yǒu fù zhì shàng shū shěng
这句话大意是:八月,癸酉,复置尚书省。
chū dì cóng tuō kè tuō jiā huī pà hé li dǐng yán yù fù zhì shàng shū shěng fēn lǐ cái yòng
这句话大意是:初,帝从托克托、嘉珲、帕合哩鼎言,欲复置尚书省,分理财用。
zhì shì yuē sū yán chāo fǎ dà huái qǐng gèng zhī lìng gōng yì huà xīn chāo shì yǐ jìn yòu yǔ bǎo ba yì lì shàng shū shěng dì mìng yǔ tǎ sī bù hā jí yì
这句话大意是:至是约苏言钞法大怀,请更之,令工役画新钞式以进,又与保巴议立尚书省,帝命与塔斯布哈集议。
bǎo ba yán zhèng shì dé shī jiē qián rì zhōng shū shěng chén suǒ wéi
这句话大意是:保巴言:“政事得失,皆前日中书省臣所为。
jīn yù jǔ zhèng bǐ jù yǒu lèi shú yuàn xíng zhě
这句话大意是:今欲举正,彼惧有累,孰愿行者!
chén qǐng jiù shì cóng zhōng shū xīn zhèng cóng shàng shū
这句话大意是:臣请旧事从中书,新政从尚书。
qí shàng shū shěng guān qǐng yǐ qí tǎ tè bù jì kè tuō kè tuō wèi chéng xiàng sān bǎo nǔ yuē sū wèi píng zhāng bǎo ba wèi yòu chéng wáng pí cān zhī zhèng shì
这句话大意是:其尚书省官,请以奇塔特布济克、托克托为丞相,三宝努、约苏为平章,保巴为右丞,王罴参知政事。
yǐ huà xīn chāo shì zhě wèi yìn chāo kù dà shǐ
这句话大意是:以画新钞式者为印钞库大使。
bìng cóng zhī
这句话大意是:”并从之。
tǎ sī bù hā yán cǐ dà shì jù ěr gēng zhāng qǐ yǔ lǎo chén gēng yì zhī
现代白话:塔斯布哈言:“此大事,遽你更张,乞与老臣更议之。
dì bù cóng
这句话大意是:”帝不从。
sān bǎo nǔ yán shàng shū shěng jì lì gēng xīn shù zhèng biàn yì chāo fǎ yòng guān liù shí sì yuán qí zhōng sù wèi zhī shì yǒu zhī pǐn zhì wèi zhì zhě yǒu zhī wèi lì shì zhě yǒu zhī
这句话大意是:三宝努言:“尚书省既立,更新庶政,变易钞法,用官六十四员,其中宿卫之士有之,品秩未至者有之,未历仕者有之。
cǐ jiē sù xí yú shì jì yǐ rèn zhī yi wù jū lì shòu yǐ xuān chì
这句话大意是:此皆素习于事,既已任之,宜勿拘例,授以宣敕。
zhì kě réng gǎi gè xíng zhōng shū shěng wéi xíng shàng shū shěng tiáo huà bān shì tiān xià gǎn yǒu zǔ náo zhě zuì zhī
这句话大意是:”制可,仍改各行中书省为行尚书省,条画颁示天下,敢有阻挠者罪之。
jǐ wèi zhì tài zǐ yòu wèi lǜ fǔ mìng zuǒ chéng xiàng tuō kè tuō yù shǐ dài fū bù lín ní dūn lǐng fǔ shì qǔ hé nán měng gǔ jūn wàn yú rén lì zhī
这句话大意是:己未,置太子右卫率府,命左丞相托克托、御史大夫布琳尼敦领府事,取河南蒙古军万馀人隶之。
wáng yuē yuē zuǒ wèi lǜ fǔ jiù zhì yǒu zhī jīn zhì yòu fǔ hé wéi
这句话大意是:王约曰:“左卫率府,旧制有之,今置右府何为?
zhū gōng shēn sī zhī bù kě yǐ lèi chǔ gōng yě
现代白话:诸公深思之,不能够累储宫也。
tài zǐ yòu mìng qǔ ān xī jūn qì gěi sù wèi shì yuē wèi zhān shì è lēi zhé yuē zhān shì yí wén qiān lǐ qǔ bīng qì rén bì jīng yí
这句话大意是:”太子又命取安西军器给宿卫士,约谓詹事鄂勒哲曰:“詹事移文千里取兵器,人必惊疑。
zhǔ shàng wén zhī nài hé
这句话大意是:主上闻之奈何?
è lēi zhé kuì xiè yuē shí lǜ bù jí cǐ
这句话大意是:”鄂勒哲愧谢曰:“实虑不及此。
yòu mìng fú jiàn qǔ xiù gōng tóng nán nǚ liù rén yuē yán yuē fú jiàn qù jīng shī liù qī qiān lǐ shǐ rén fù zǐ xiāng lí yǒu sī chéng fēng dòng rǎo qǐ měi shì yé
这句话大意是:”又命福建取绣工童男女六人,约言曰:“福建去京师六七千里,使人父子相离,有司承风动扰,岂美事耶?
tài zǐ jí mìng zhǐ zhī chēng shàn zài sān
这句话大意是:”太子即命止之,称善再三。
jiā lìng xuē jū yán shǎn xī fēn dì wǔ shì mìng wǎng lǐ zhī yuē bù wéi shǔ xíng yǔ zhī yuē tài zǐ qián lóng yě dāng wù yòng zhī shí wèi fēi lóng zhī shì kě hu
这句话大意是:家令薛居言陕西分地五事,命往理之,约不为署行,语之曰:“太子,潜龙也,当勿用之时,为飞龙之事,可吗?
suì zhǐ
这句话大意是:”遂止。
tài zǐ xǐ yù qún xià yuē shì wèi jīng wáng yàn bó yì zhě wù qǐ
这句话大意是:太子喜,谕群下曰:“事未经王彦博议者,勿启。
yī rì yuē fāng qǐ shì yī huàn guān shì cè tài zǐ wèn yuē zì gǔ huàn guān huài rén jiā guó yǒu zhū
这句话大意是:”一日约方启事,一宦官侍侧,太子问曰:“自古宦官坏人家国,有诸?
duì yuē huàn guān shàn è jiē yǒu zhī dàn kǒng chǔ zhì shī yí ěr
这句话大意是:”对曰:“宦官善恶皆有之,但恐处置失宜耳。
tài zǐ shēn rán qí yán
这句话大意是:”太子深然其言。
yàn bó yuē zì yě
这句话大意是:彦博,约字也。
shì yuè sī tú jiā píng zhāng zhèng shì shí tiān lín hōng
这句话大意是:是月,司徒、加平章政事石天麟薨。
tiān lín zài shì zǔ shí yǐ zhōng zhí jiàn chēng
这句话大意是:天麟在世祖时,以忠直见称。
jiāng nán dào guàn ǒu cáng sòng zhǔ yí xiàng yǒu sēng sù yǔ jiāo wù fā qí shì jiāng zhì zhī jí xíng
这句话大意是:江南道观偶藏宋主遗像,有僧素与交恶,发其事,将置之极刑。
shì zǔ yǐ wèn tiān lín duì yuē liáo guó zhǔ hòu tóng xiàng zài xī jīng zhě jīn shàng yǒu zhī wèi wén yǒu jìn lìng yě
这句话大意是:世祖以问天麟,对曰:“辽国主、后铜像在西京者,今尚有之,未闻有禁令也。
shì suì qǐn
这句话大意是:”事遂寝。
shì zǔ cháng yǐ suǒ yù jīn lóng tóu zhàng cì zhī yuē qīng nián lǎo chū rù gōng yè zhàng cǐ kě yě
这句话大意是:世祖尝以所御金龙头杖赐之,曰:“卿年老,出入宫掖,杖此可也。
mò nián jiǔ shí èr
这句话大意是:”殁年九十二。
zhuī fēng jì guó gōng shì zhōng xuān
这句话大意是:追封冀国公,谥忠宣。
jiǔ yuè gēng chén shuò zhào cháo tíng dé shī jūn mín lì hài yǒu shàng yán zhě jiē de shí fēng yǐ wén zài wài zhě fù suǒ shǔ zhuǎn dá
这句话大意是:九月,庚辰朔,诏:“朝廷得失,军民利害,有上言者,皆得实封以闻,在外者赴所属转达。
gè chù rén mín jī huāng zhuǎn xǐ fù yè zhě bū qiàn bìng xíng juān miǎn réng chú chà shuì sān nián
这句话大意是:各处人民,饥荒转徙复业者,逋欠并行蠲免,仍除差税三年。
tián yě sǐ wáng yí hái bào lù guān wèi shōu shí
这句话大意是:田野死亡,遗骸暴露,官为收拾。
bān xíng zhì dà yín chāo zhào yuē xī wǒ shì zǔ huáng dì shǐ zào zhōng tǒng jiāo chāo yǐ biàn mín yòng suì jiǔ fǎ huī yì jì gēng zhāng yìn zào zhì yuán bǎo chāo
这句话大意是:颁行至大银钞,诏曰:“昔我世祖皇帝,始造中统交钞以便民用,岁久法隳,亦既更张,印造至元宝钞。
dǎi jīn yòu èr shí sān nián wù zhòng chāo qīng bù néng wú bì nǎi xún jiù diǎn gǎi zào zhì dà yín chāo bān xíng tiān xià
这句话大意是:逮今又二十三年,物重钞轻,不能无弊,乃循旧典,改造至大银钞,颁行天下。
zhì dà yín chāo yī liǎng zhǔn zhì yuán chāo wǔ guàn bái yín yī liǎng chì jīn yī qián
这句话大意是:至大银钞一两,准至元钞五贯,白银一两,赤金一钱。
suí lù lì píng zhǔn xíng yòng kù mǎi mài jīn yín dǎo huàn hūn chāo
这句话大意是:随路立平准行用库,买卖金银,倒换昏钞;。
huò mín jiān sī mián bù bó fù kù huí yì yī yàn shí gū gěi jià
这句话大意是:或民间丝绵布帛,赴库回易,依验时估给价。
suí chù lù fǔ zhōu xiàn shè lì cháng píng cāng yǐ quán wù jià fēng nián shōu dí shū mài mǐ gǔ qīng huáng bù jiē zhī shí bǐ fù shí gū jiǎn jià chū tiào yǐ è fèi yǒng
这句话大意是:随处路府州县,设立常平仓以权物价,丰年收籴菽麦米谷,青黄不接之时,比附时估,减价出粜,以遏沸涌。
jīn yín sī xiāng mǎi mài jí hǎi bó xīng fàn jīn yín tóng qián sī jǐn bù bó xià hǎi zhě bìng jìn zhī
这句话大意是:金银私相买卖及海舶兴贩金、银、铜钱、丝锦、布帛下海者,并禁之。
zhōng tǒng jiāo chāo zhào shū dào rì xiàn yī bǎi rì jìn shù fù kù dǎo huàn
这句话大意是:中统交钞,诏书到日,限一百日尽数赴库倒换;。
zhū sè kè chéng rú shōu zhì dà yín chāo yǐ yī dāng wǔ bān xíng
这句话大意是:诸色课程,如收至大银钞,以一当五颁行。
zhì dà yín chāo èr liǎng zhì yī lí dìng wèi yī shí sān děng yǐ biàn mín yòng
这句话大意是:至大银钞二两至一厘,定为一十三等,以便民用。
yuán zhī chāo fǎ zhì shì fán sān biàn yún
这句话大意是:”元之钞法,至是凡三变云。
jiān chá yù shǐ zhāng yǎng hào yán lì shàng shū shěng bù biàn
这句话大意是:监察御史张养浩言立尚书省不便;。
jì lì yòu yán biàn fǎ luàn zhèng jiāng huò tiān xià
这句话大意是:既立,又言变法乱政,将祸天下;。
tái chén yì ér bù wén
这句话大意是:台臣抑而不闻。
yǎng hào yuē xī sēng gé yòng shì tái chén bù yán hòu jǐ bù miǎn
这句话大意是:养浩曰:’昔僧格用事,台臣不言,后几不免。
jīn yù shǐ jì yán yòu bù yǐ wén tái jiāng ān yòng
这句话大意是:今御史既言,又不以闻,台将安用!
jiāng nán zhì shū shì yù shǐ jìng yǎn yǐ yì lì shàng shū shěng bù biàn wǔ zǎi chén yì shì liǎng huái yán fǎ jiǔ bēi nǎi zuǒ qiān yǎn wèi zhuǎn yùn shǐ yù xiàn zhī
这句话大意是:江南治书侍御史敬俨,以议立尚书省不便忤宰臣意,适两淮盐法久杯,乃左迁俨为转运使,欲陷之。
yǎn zhì chù tān lí bì kè yì zēng xiàn zhì èr shí wǔ wàn yǐn
这句话大意是:俨至,黜贪厘弊,课役增羡至二十五万引。
hé nán shěng chén lái huì yán jiā yù yǐ suǒ zēng xiàn wèi suì rù cháng é
这句话大意是:河南省臣来会盐䇲,欲以所增羡为岁入常额。
yǎn yǐ mín ba yǐ shèn yǐ xiàn wèi é shì bìng mín yǐ wéi jǐ yě bù kě
这句话大意是:俨以民罢已甚,以羡为额,是病民以为己也,不可。
nǎi zhǐ
这句话大意是:乃止。
guǐ wèi shàng shū shěng yán gǔ zhě shè guān fēn zhí gè yǒu yōu sī
这句话大意是:癸未,尚书省言:“古者设官分职,各有攸司。
fāng jīn de dà mín zhòng shì yì fán rǒng
这句话大意是:方今地大民众,事益繁冗。
ruò shǐ shěng chén zǒng qiè gāng lǐng shù guān gè jǐn jué zhí qí shì qǐ yǒu bù zhì
这句话大意是:若使省臣总挈纲领,庶官各尽厥职,其事岂有不治!
qǐng suì shěng wu yōng sè zhāo xī wéi shǔ yā wén àn shì jiē fèi chí
这句话大意是:顷岁省务壅塞,朝夕惟署押文案,事皆废弛。
tiān zāi mín kùn zhí cǐ zhī yóu
这句话大意是:天灾民困,职此之由。
qǐng zì jīn shěng bù yī qiè jiē lìng cóng yí chǔ zhì dà shì huò xū shàng qǐng de zhǐ jí xíng yòng chéng zhì zhì
这句话大意是:请自今省部一切皆令从宜处置,大事或须上请,得旨即行,用成至治;。
shàng shùn tiān dào xià ān mín xīn
这句话大意是:上顺天道,下安民心。
yòu yán guó jiā de guǎng mín zhòng gǔ suǒ wèi yǒu
这句话大意是:”又言:“国家地广民众,古所未有。
lèi cháo gé lì qián hòu bù yī zhí fǎ zhī lì qīng zhòng rèn yì qǐng zì tài zǔ yǐ lái suǒ xíng zhèng lìng jiǔ qiān yú tiáo shān chú fán rǒng shǐ guī yú yī biān wèi dìng zhì
这句话大意是:累朝格例,前后不一,执法之吏,轻重任意,请自太祖以来所行政令九千馀条,删除烦冗,使归于一,编为定制。
bìng cóng zhī
这句话大意是:”并从之。
yǐ dà dū chéng nán jiàn fó sì lì xíng gōng bù lǐng xíng gōng bù shì sān rén xíng gōng bù shàng shū èr rén réng lìng shàng shū zuǒ chéng xiàng tuō kè tuō jiān lǐng zhī
这句话大意是:以大都城南建佛寺,立行工部,领行工部事三人,行工部尚书二人,仍令尚书左丞相托克托兼领之。
bǐng xū dì zhì zì shàng dōu
这句话大意是:丙戌,帝至自上都。
zhào fǎng qiú xiān cháo jiù chén tè chú yē lǜ xī liàng hàn lín xué shì chéng zhǐ
这句话大意是:诏访求先朝旧臣,特除耶律希亮翰林学士承旨。
xī liàng zhù zhī zǐ yě xiān shì shì zǔ wèi fú bǎo láng lèi qiān lì bù shàng shū lǚ jìn dǎng yán wèi shì zǔ suǒ jiā nà yǐ zú jí xiè shì jiā jū èr shí yú nián zhì shì fù zhào yòng
这句话大意是:希亮,铸之子也,先事世祖为符宝郎,累迁吏部尚书,屡进谠言,为世祖所嘉纳,以足疾谢事,家居二十馀年,至是复召用。
xún mìng zhī zhì gào jiān xiū guó shǐ
这句话大意是:寻命知制诰兼修国史。
xī liàng yǐ zhí zài shǐ guān nǎi lèi cì shì zǔ jiā yán shàn xíng yǐ jìn
这句话大意是:希亮以职在史官,乃类次世祖嘉言善行以进。
guǐ sì yǐ xīn jià guì jìn quán háo chù yīng quǎn zhī jiā bù dé zhàn jù shān chǎng tīng mín qiáo cǎi
这句话大意是:癸巳,以薪价贵,禁权豪畜鹰犬之家不得占据山场,听民憔采。
bǐng shēn yù shǐ tái yán qǐng nián suì xiōng mín jí bì xià āi jīn zhèn zhī huò jì zhě zhòng
这句话大意是:丙申,御史台言:“顷年岁凶民疾,陛下哀矜赈之,获济者众。
jīn shān dōng dà jī liú mín zhuǎn xǐ qǐng yǐ běn tái mò rù zāng chāo wàn dìng zhèn jiù zhī
这句话大意是:今山东大饥,流民转徙,请以本台没入赃钞万锭赈救之。
zhì rì
这句话大意是:”制日。
yòu yán bǐ zhě jìn shì wéi rén zòu qǐng cì jiāng nán tián yī qiān èr bǎi sān shí qǐng wèi zū wǔ shí wàn dàn qǐng jū hái guān
这句话大意是:又言:“比者近侍为人奏请,赐江南田一千二百三十顷,为租五十万石,请拘还官。
cóng zhī
这句话大意是:”从之。
sì hài shǐ zhì qián
这句话大意是:巳亥,始制钱。
xiān shì xíng chāo fǎ suī jiē yǐ qián wéi wén ér fèi qián fú zhù
这句话大意是:先是行钞法,虽皆以钱为文,而废钱弗铸。
zhì shì shǐ yú dà dū lì zī guó yuàn shān dōng hé nán liáo yáng jiāng huái hú guǎng sì chuān lì quán huò jiān liù chǎn tóng zhī de lì tí jǔ sī shí jiǔ zhù qián
这句话大意是:至是始于大都立资国院,山东、河南、辽阳、江淮、湖广、四川立泉货监六,产铜之地立提举司十九,铸钱。
yuē zhì dà tōng bǎo zhě měi yī wén zhǔn yín chāo yī lí yuē dà yuán tōng bǎo zhě zhǔn zhì dà qián shí wén yǔ lì dài qián tōng yòng
这句话大意是:曰至大通宝者,每一文准银钞一厘,曰大元通宝者,准至大钱十文,与历代钱通用。
qí dāng wǔ dāng sān zhé èr bìng yǐ jiù shù yòng zhī
这句话大意是:其当五、当三、折二,并以旧数用之。
jì ér yù shǐ tái yán zhì dà yín chāo shǐ xíng pǐn mù fán duō mín yóu wèi wù ér yòu jiān xíng tóng qián lǜ yǒu xiāng fáng
这句话大意是:既而御史台言:“至大银钞始行,品目繁多,民犹未悟,而又兼行铜钱,虑有相妨。
jīn mín jiān jū shōu tóng qì shén jí mín shū bù biàn qǐng yǔ shěng chén diào yì
这句话大意是:今民间拘收铜器甚急,民殊不便,请与省臣调议。
bù bào
这句话大意是:”不报。
shàng shū shěng yán sān gōng nèi jiàng zhī zhǐ nǎng zhōng shū zòu qǐng wù xíng chén děng wèi yi réng jiù xíng zhī
这句话大意是:尚书省言:“三宫内降之旨,曩中书奏请勿行,臣等谓宜仍旧行之。
tǎng yú dà shì yǒu hài zé fù zòu qǐng
这句话大意是:倘于大事有害,则复奏请。
zhōng shū zhī wu qǐng yǐ jǐn guī chén děng
这句话大意是:中书之务,请以尽归臣等。
zhì yuán èr shí sì nián fán xuān chì yì yǐ shàng shū shěng zhǎng zhī jīn chén děng yì yi cóng shàng shū shěng rèn rén ér yǐ xuān chì sàn guān wěi zhī zhōng shū
这句话大意是:至元二十四年,凡宣敕亦以尚书省掌之,今臣等议,宜从尚书省任人,而以宣敕散官委之中书。
cóng zhī
这句话大意是:”从之。
zhān shì yuàn qǐ tài zǐ jīn zhōu xiàn sè sè dòng qǐng qiǎn shǐ cǎi zhī
这句话大意是:詹事院启太子,金州献瑟瑟洞,请遣使采之。
tài zǐ yuē suǒ bǎo wéi xián sè sè hé yòng yān
现代白话:太孔子说:“所宝维贤,瑟瑟何用呢!
ruò shì zhě hòu wù fù wén
这句话大意是:若是者,后勿复闻。
xiān shì jìn shì yán gǔ rén yǒu xiàn měi zhū zhě tài zǐ yuē wú fú yù yā bù xǐ shì yǐ zhū jī shēng mín gāo xuè bù kě qīng hào
现代白话:”先是近侍言贾人有献美珠者,太孔子说:“我服御雅不喜饰以珠玑,生民膏血,不可轻耗。
rǔ děng dāng guǎng jìn xián cái yǐ gōng jiǎn ài rén xiāng guī bù kě dǎo yǐ shē mí dù cái yě
现代白话:你等当广进贤才,以恭俭爱人相规,不可导以奢靡蠹财也。
dīng wèi sān bǎo nǔ yán yǎng bào zhě hài mín wéi shèn zhào jìn zhī yǒu fù fàn zhě suī guì xìng yì jiā zuì
这句话大意是:丁未,三宝努言养豹者害民为甚,诏禁之,有复犯者,虽贵幸亦加罪。
dōng shí yuè gēng xū shuò yǐ huáng tài zǐ wèi shàng shū lìng
这句话大意是:冬,十月,庚戌朔,以皇太子为尚书令。
chū dì cóng tǎ tè bù jì děng yán fán zhōng shū xuān chì jiē yǐ shàng shū zhǎng zhī
这句话大意是:初,帝从塔特布济等言,凡中书宣敕,皆以尚书掌之。
zhì shì tài zǐ yán jiù zhì bǎi guān xuān chì jiē guī zhōng shū yǐ chén wèi zhōng shū lìng gù yě
这句话大意是:至是太子言:“旧制,百官宣敕皆归中书,以臣为中书令故也。
zì jīn chì dié yi lìng shàng shū shěng gěi jiàng xuān mìng réng wěi zhōng shū
这句话大意是:自今敕牒宜令尚书省给降,宣命仍委中书。
cóng zhī
这句话大意是:”从之。
yǐ hǎo bīn wèi cān zhī zhèng shì
这句话大意是:以郝彬为参知政事。
bīn jiàn shàng shū shěng zhū tóng liè shēng shì yāo gōng shā wú zuì zhī rén wu jī chéng yì xiāng kāi yǐn huò cóng huò wéi héng bù kě zhì
这句话大意是:彬见尚书省诸同列生事要功,杀无罪之人,务积诚意相开引,或从或违,横不可制。
xuán mìng jiān dà sī tú bù bài
这句话大意是:旋命兼大司徒,不拜。
bīn jiàn huáng tài zǐ kěn cí zhì lì yīn chēng jí dǔ suì de guī
这句话大意是:彬见皇太子,恳辞至力,因称疾笃,遂得归。
bǐng chén yuē sū yán jiāng nán píng chuí sì shí nián qí mín zhǐ shū dì shuì shāng shuì yú jiē wú yǔ
这句话大意是:丙辰,约苏言:“江南平垂四十年,其民止输地税、商税,馀皆无与。
qí fù shì yǒu bì zhàn wáng mín nú shǐ zhī zhě dòng zhé bǎi qiān jiā yǒu duō zhì wàn jiā zhě
这句话大意是:其富室有蔽占王民,奴使之者,动辄百千家,有多至万家者。
qǐng zì jīn yǒu suì shōu liáng wǔ wàn dàn yǐ shàng zhě lìng shí shū èr shēng yú guān réng zhì yī zi wèi jūn
这句话大意是:请自今有岁收粮五万石以上者,令石输二升于官,仍质一子为军;。
suǒ shū zhī liáng bàn rù jīng shī yǐ yǎng wèi shì bàn liú yú bǐ yǐ bèi xiōng nián
这句话大意是:所输之粮,半入京师以养卫士,半留于彼以备凶年。
fù guó ān mín wú shàn yú cǐ
这句话大意是:富国安民,无善于此。
zhào rú qí yán xíng zhī
这句话大意是:”诏如其言行之。
xīn yǒu chí jiǔ jìn lì jiǔ kè tí jǔ sī
这句话大意是:辛酉,弛酒禁,立酒课提举司。
shàng shū shěng yǐ qián gǔ fán jù zēng hù bù shì láng yuán wài láng gè yī yuán
这句话大意是:尚书省以钱谷繁剧,增户部侍郎、员外郎各一员;。
yòu zēng lǐ bù shì láng láng zhōng gè yī yuán fán yán shí zhèng zhě shǔ zhī
这句话大意是:又增礼部侍郎、郎中各一员,凡言时政者属之。
lì tài miào lǐn xī shǔ shè lìng chéng gè yī yuán
这句话大意是:立太庙廪牺署,设令、丞各一员。
yǐ chǒu yǐ huáng tài hòu yǒu jí zhào shì tiān xià dà bì bǎi rén
这句话大意是:乙丑,以皇太后有疾,诏释天下大辟百人。
guǐ yǒu shàng shū shěng yán bǐ nián jiǎn tài rǒng guān zhī gù bǎi guān fèng zhì jīn wèi gěi qǐng rú dà dé shí nián suǒ shè yuán shù gěi zhī yú fú gěi
这句话大意是:癸酉,尚书省言:“比年拣汰冗官之故,百官俸至今未给,请如大德十年所设员数给之,馀弗给。
cóng zhī
这句话大意是:”从之。
jiā zhī shū mì yuàn shì tú hū lǔ zuǒ chéng xiàng
这句话大意是:加知枢密院事图呼鲁左丞相。
wù yín yù shǐ tái yán cháng píng cāng běn yǐ yì mín rán suì bù dēng jù lì zhī bì fǎn hài mín ba zhī biàn
这句话大意是:戊寅,御史台言:“常平仓本以益民,然岁不登,遽立之必反害民,罢之便。
yòu yán suì xiōng fá shí bù yí jù chí jiǔ jìn
这句话大意是:”又言:“岁凶乏食,不宜遽弛酒禁。
zhào yǔ shěng chén yì
这句话大意是:”诏与省臣议。
shì yuè yòu chéng xiàng ā shí kè bù hā hōng
这句话大意是:是月,右丞相阿实克布哈薨。
ā shí kè bù hā zhōng zhí lián jiè cháng mìng chū tài fǔ jīn fēn cì zhū wáng guì qī jí jìn shì
这句话大意是:阿实克布哈忠直廉介,尝命出太府金分赐诸王、贵戚及近侍。
fāng chū cháo jiàn yī rén cāng huáng ruò yǒu suǒ jù zhuàng yuē cǐ bì dào jīn zhě
这句话大意是:方出朝,见一人仓皇若有所惧状,曰:“此必盗金者。
zhào jí zhī guǒ de huáng jīn wǔ shí liǎng bái jīn bǎi liǎng yǐ wén
这句话大意是:”召诘之,果得黄金五十两,白金百两,以闻;。
jiù yǐ jīn cì zhī mìng zhū dào zhě cí yuē dào zhū gù dāng jīn fēi chén suǒ yí de yuàn hái jīn yǐ shú dào sǐ
这句话大意是:就以金赐之,命诛盗者,辞曰:“盗诛固当,金非臣所宜得,愿还金以赎盗死。
dì yuè ér cóng zhī
这句话大意是:”帝悦而从之。
yǒu yǐ zuǒ dào huò zhòng zhě dà shì duō xìn zhī bǔ zhì yú fǎ
这句话大意是:有以左道惑众者,大室多信之,捕置于法。
hòu zhuī fēng shùn níng wáng shì zhōng liè
这句话大意是:后追封顺宁王,谥忠烈。
shí yī yuè gēng chén shuò yǐ xú pī lián nián dà shuǐ xī miǎn jīn suì chà shuì
这句话大意是:十一月,庚辰朔,以徐、邳连年大水,悉免今岁差税;。
yòu yǐ dōng píng jǐ níng jiàn jī miǎn chà shuì zhī bàn xià hù xī miǎn zhī
这句话大意是:又以东平、济宁荐饥,免差税之半,下户悉免之。
zēng lì bù láng zhōng yuán wài láng zhǔ shì gè yī yuán lìng kǎo gōng yǐ xíng chù zhì
这句话大意是:增吏部郎中、员外郎、主事各一员,令考功以行黜陟。
bā bǎi xí fù jí dà xiǎo chè lǐ zhū mán zuò luàn zhào qiǎn yún nán yòu chéng suǒ lēi jì ěr wēi wǎng zhāo yù zhī
现代白话:八百媳妇及大小彻里诸蛮作乱,诏遣云南右丞索勒济你威往招谕之。
cǐ zhì wèi zéi suǒ lù fù sì gōng lüě suì yǐ bài hái mìng yán jū zhī
这句话大意是:此至,为贼所赂,复肆攻掠,遂以败还,命严鞫之。
yǐ yǒu shàng shū shěng jí tài cháng lǐ yí yuàn yán jiāo sì zhě guó zhī dà diǎn
这句话大意是:乙酉,尚书省及太常礼仪院言:“郊祀者,国之大典。
jīn nán jiāo zhī lǐ yǐ xíng ér wèi bèi
这句话大意是:今南郊之礼已行而未备。
běi jiāo zhī lǐ shàng wèi jǔ xíng
这句话大意是:北郊之礼,尚未举行。
jīn nián dōng zhì sì tiān nán jiāo qǐng yǐ tài zǔ pèi
这句话大意是:今年冬至祀天南郊,请以太祖配;。
míng nián xià zhì sì de běi xiào qǐng yǐ shì zǔ pèi
这句话大意是:明年夏至祀地北效,请以世祖配。
zhì kě
这句话大意是:”制可。
xīn chǒu shàng shū shěng yán guó zhī liáng chǔ suì fèi jìn zhī ér suǒ rù bù zú
这句话大意是:辛丑,尚书省言:“国之粮储,岁费浸之,而所入不足。
jīn suì jiāng nán pō shú
这句话大意是:今岁江南颇熟。
yù qiǎn hé dí kǒng mǐ jià bèi sēng qǐng yǐ zhì dà chāo èr qiān dìng fēn zhī jiāng zhè hé nán jiāng xī hú guǎng sì shěng yú lái suì zhū sè yīng zhī liáng zhě shì shí zhí yǔ yǐ chāo kě de bǎi wàn
这句话大意是:欲遣和籴,恐米价倍僧,请以至大钞二千锭分之江浙、河南、江西、湖广四省,于来岁诸色应支粮者,视时直予以钞,可得百万;。
bù gěi zé zú yǐ gè shěng qián
这句话大意是:不给则足以各省钱。
cóng zhī
这句话大意是:”从之。
dīng wèi zé wèi shì zǐ dì chōng guó zǐ xué shēng
这句话大意是:丁未,择卫士子弟充国子学生。
shí èr yuè yǐ mǎo dì qīn xiǎng tài miào shàng tài zǔ shèng wǔ huáng dì shì miào hào jí guāng xiàn huáng hòu shì yòu shàng ruì zōng jǐng xiāng huáng dì shì miào hào jí zhuāng shèng huáng hòu shì
这句话大意是:十二月,乙卯,帝亲飨太庙,上太祖圣武皇帝谥、庙号及光献皇后谥,又上睿宗景襄皇帝谥、庙号及庄圣皇后谥。
wǔ chāng fù rén liú shì yì yù shǐ tái su sān bǎo nǔ duó qí suǒ jìn wáng sòng yù xǐ yī jīn yǐ yī yè míng zhū sān
这句话大意是:武昌妇人刘氏,诣御史台诉三宝努夺其所进亡宋玉玺一,金椅一,夜明珠三。
zhào shàng shū shěng chén jí yù shǐ zhōng chéng zá wèn
这句话大意是:诏尚书省臣及御史中丞杂问。
nǎi sān bǎo nǔ zhé wǔ chāng shí yǔ liú wǎng lái jí sān bǎo nǔ guì liú tuō yǐ zhuī táo bì lái jīng shī zhì sān bǎo nǔ jiā jiàn táo bì suǒ qiè wù yǐ wèn sān bǎo nǔ bù dá liú fèn su yú tái
这句话大意是:乃三宝努谪武昌时与刘往来,及三宝努贵,刘托以追逃婢来京师,至三宝努家,见逃婢所窃物,以问,三宝努不答,刘忿,诉于台。
yù chéng yǐ liú shì wèi wàng zhàng zhī guī jí
这句话大意是:狱成,以刘氏为妄,杖之归籍。
shí sān bǎo nǔ yǐ jìn tài bǎo ér sù xíng bù fú yú zhòng rú cǐ
这句话大意是:时三宝努已晋太保,而素行不孚于众如此。
bǐng chén bìng zhōng shū shěng zuǒ yòu sī
这句话大意是:丙辰,并中书省左右司。
qiǎn shǐ wǎng zhū lù fēn jiǎn bū fù hé zhēng zhě zhēng zhī hé miǎn zhě miǎn zhī
这句话大意是:遣使往诸路分拣逋负,合征者征之,合免者免之。
xīn yǒu shēn jìn hàn rén zhí gōng shǐ bīng zhàng
这句话大意是:辛酉,申禁汉人执弓矢、兵仗。
rén xū yáng qǔ xiàn dì zhèn yǒu shēng rú léi
这句话大意是:壬戌,阳曲县地震,有声如雷。
dīng chǒu zhào fēng zèng nèi wài bǎi guān sān pǐn yǐ shàng zhě xǔ qǐng shì
这句话大意是:丁丑,诏:“封赠内外百官,三品以上者许请谥。
fán qǐng shì zhě xǔ qí jiā jù běn guān píng rì xūn láo zhèng jì dé yè yì néng jīng yóu suǒ zài guān sī bǎo kān yǔ běn jiā suǒ gōng xiāng tóng zhuǎn shēn lì bù kǎo fù chéng dōu shěng dōu shěng zhǔn nǐ lìng tài cháng lǐ yí yuàn yàn shì jī dìng shì
这句话大意是:凡请谥者,许其家具本官平日勋劳、政绩、德业、艺能,经由所在官司保勘,与本家所供相同,转申吏部考复呈都省,都省准拟,令太常礼仪院验事迹定谥。
ruò xūn qī dà chén fèng zhǐ cì shì zhě bù zài cǐ lì
这句话大意是:若勋戚大臣奉旨赐谥者,不在此例。
shāng yì liáo yáng xíng zhōng shū shěng shì hóng jūn xiáng zú
这句话大意是:商议辽阳行中书省事洪君祥卒。
jūn xiáng zì shǎo shòu zhī shì zǔ xǔ wèi yuǎn dà zhī qì
这句话大意是:君祥自少受知世祖,许为远大之器。
cóng nán fá zhàn gōng jiào duō jí tuì jū zé jué kǒu bù yán shí shì
这句话大意是:从南伐,战功较多,及退居,则绝口不言时事。
pǔ jiāng zhèng wén sì jiā shí shì tóng jū fán èr bǎi sì shí yú nián yī qián chǐ bó wú gǎn sī zhě
这句话大意是:浦江郑文嗣家,十世同居,凡二百四十馀年,一钱尺帛,无敢私者。
wén sì zú cóng dì dà hé jì zhǔ jiā shì yì yán ér yǒu ēn jiā tíng zhōng lǐn rú guān fǔ zǐ dì shāo yǒu guò bān bái zhě yóu biān zhī
这句话大意是:文嗣卒,从弟大和继主家事,益严而有恩,家庭中凛如官府,子弟稍有过,颁白者犹鞭之。
měi yù suì shí dà hé zuò táng shàng qún cóng zǐ zhí jiē shèng yì guān yàn háng lì zuǒ xù xià yǐ cì jìn bài guì fèng shāng shàng shòu bì jiē sù róng gǒng shǒu zì yòu qū chū zú wǔ xiāng xián wú gǎn cēn cī zhě
这句话大意是:每遇岁时,大和坐堂上,群从子侄皆盛衣冠雁行立左序下,以次进拜跪,奉觞上寿毕,皆肃容拱手,自右趋出,足武相衔,无敢参差者。
jiàn zhě jiē mù wèi yǒu sān dài yí fēng
这句话大意是:见者嗟慕,谓有三代遗风。
yǒu sī yǐ zhuàng wén zhào biǎo qí mén fù qí yì
这句话大意是:有司以状闻,诏表其门,复其役。
dà hé fāng zhèng bù fèng fú tú lǎo zi jiào guān hūn sāng zàng bì jī zhū xī jiā lǐ ér xíng zhí qīn sàng sān nián bù yù jiǔ ròu
这句话大意是:大和方正,不奉浮屠、老子教,冠婚丧葬,必稽朱熹《家礼》而行,执亲丧,三年不御酒肉。
zǐ sūn cóng huà jiē xiào jǐn suī cháng shì huàn bù gǎn yī háo yǒu wéi jiā fǎ
这句话大意是:子孙从化,皆孝谨,虽尝仕宦,不敢一毫有违家法。
zhū fù wéi shì nǚ gōng bù shǐ yù jiā zhèng
这句话大意是:诸妇惟事女工,不使预家政。
zōng zú lǘ lǐ jiē huái zhī yǐ ēn
这句话大意是:宗族、闾里,皆怀之以恩。
jiā xù liǎng mǎ yī chū zé yī wèi zhī bù shí rén yǐ wéi xiào yì suǒ gǎn
这句话大意是:家蓄两马,一出则一为之不食,人以为孝义所感。
chū li mèng jì táo qù yǒu zèn yú dì zhě yuē nèi nán chū dìng shí mèng cháng quàn huáng tài zǐ zì qǔ
这句话大意是:初,李孟既逃去,有谮于帝者曰:“内难初定时,孟尝劝皇太子自取。
dì fú zhī xìn
这句话大意是:”帝弗之信。
yī rì tài zǐ shì yè yàn yǐn bàn hū qī rán gǎi róng dì yuē wú dì hé bù lè
现代白话:一日,太子侍夜宴,饮半,忽戚然改容,帝曰:“我弟何不乐?
tài zǐ cóng róng qǐ xiè yuē lài tiān dì zǔ zōng shén líng shén qì yǒu guī
这句话大意是:”太子从容起谢曰:“赖天地、祖宗神灵,神器有归。
rán chéng jīn rì mǔ zǐ xiōng dì zhī huan zhě li dào fù zhī gōng wèi duō
这句话大意是:然成今日母子、兄弟之欢者,李道复之功为多。
shì yǒu suǒ sī bù zì zhī qí biàn yú sè ěr
这句话大意是:适有所思,不自知其变于色耳。
dào fù mèng zhī zì yě
这句话大意是:”道复,孟之字也。
dì gǎn qí yán jí mìng fǎng mèng de zhī xǔ chāng xíng shān qiǎn shǐ zhào zhī
这句话大意是:帝感其言,即命访孟,得之许昌陉山,遣使召之。