续资治通鉴 · 毕沅 · Chapter 68 of 220

宋纪·宋纪六十八

PinyinModern Translation
Size

qǐ shàng zhāng yān mào qī yuè jǐn chóng guāng dà yuān xiàn shí èr yuè fán yī nián yǒu jī

这句话大意是:起上章阉茂七月,尽重光大渊献十二月,凡一年有奇。

shén zōng tǐ yuán xiǎn dào fǎ gǔ lì xiàn dì dé wáng gōng yīng wén liè wǔ qīn rén shèng xiào huáng dì xī níng sān nián liáo xián yōng liù nián

这句话大意是:○神宗体元显道法古立宪帝德王功英文烈武钦仁圣孝皇帝熙宁三年(辽咸雍六年)。

qiū qī yuè xīn mǎo zhào xīn pàn tài yuán fǔ ōu yáng xiū ba xuān huī nán yuàn shǐ zhī cài zhōu

这句话大意是:秋,七月,辛卯,诏新判太原府欧阳修罢宣徽南院使、知蔡州。

xiān shì xiū yǐ bìng cí guān zhì wǔ liù yīn lùn qīng miáo fǎ bù biàn

这句话大意是:先是修以病辞官,至五六,因论青苗法不便;。

yòu yí shū zé wáng ān shí ān shí bù dá ér zòu cóng qí qǐng

这句话大意是:又移书责王安石,安石不答而奏从其请。

rén chén shū mì shǐ lǚ gōng bì ba

这句话大意是:壬辰,枢密使吕公弼罢;。

yǐ yù shǐ zhōng chéng féng jīng wèi shū mì fù shǐ

这句话大意是:以御史中丞冯京为枢密副使。

gōng bì yǐ wáng ān shí biàn fǎ shù quàn qí wu ān jìng ān shí bú yuè

这句话大意是:公弼以王安石变法,数劝其务安静,安石不悦。

gōng bì jù shū jiāng lùn zhī cóng sūn jiā wèn qiè qí gǎo yǐ shì ān shí ān shí xiān bái zhī

这句话大意是:公弼具疏将论之,从孙嘉问窃其稿以示安石,安石先白之。

dì nù suì chū gōng bì zhī tài yuán fǔ

这句话大意是:帝怒,遂出公弼知太原府。

lǚ shì hào jiā wèn wèi jiā zéi

这句话大意是:吕氏号嘉问为“家贼”。

jīng cháng yán xuē xiàng zǒng lì quán wú xiào jìn zhě fù chú tiān zhāng gé dài zhì yú shì cóng wèi zuì qīn fēi xiàng suǒ kān suǒ

这句话大意是:京尝言:“薛向总利权无效,近者复除天章阁待制,于侍从为最亲,非向所堪所。

dì bú yuè yǐ yǔ ān shí

这句话大意是:”帝不悦,以语安石。

ān shí qǐng gǎi yòng jīng dì xǔ zhī zhì shì yǐ wèi shū mì fù shǐ

这句话大意是:安石请改用京,帝许之,至是以为枢密副使。

bà lù zhōu jiāo zǐ wù

这句话大意是:罢潞州交子务。

zhuǎn yùn sī yǐ qí fǎ xíng zé yán fán bù shòu yǒu hài rù zhōng liáng cǎo suì zòu ba zhī

这句话大意是:转运司以其法行则盐矾不售,有害入中粮草,遂奏罢之。

mì shū shěng zhèng zì táng jiōng yǐ fù rèn de guān shàng shū yún qín èr shì zhì yú zhào gāo nǎi shī zhī ruò fēi shī zhī qiáng

这句话大意是:秘书省正字唐坰,以父任得官,上书云:“秦二世制于赵高,乃失之弱,非失之强。

dì yuè qí yán

这句话大意是:”帝悦其言。

yòu yún qīng miáo fǎ bù xíng yi zhǎn dà chén yì yì zhě yī èr rén

这句话大意是:又云:“青苗法不行,宜斩大臣异议者一二人。

wáng ān shí xǐ ér jiàn zhī gù de zhào duì

这句话大意是:”王安石喜而荐之,故得召对。

guǐ sì cì jìn shì chū shēn wèi chóng wén yuàn jiào shū

这句话大意是:癸巳,赐进士出身,为崇文院校书。

wù xū yǔ báo

这句话大意是:戊戌,雨雹。

xīn hài liáo zhǔ liè yú hā lū é tè

这句话大意是:辛亥,辽主猎于哈噜额特。

jiǎ yín zhì sān bān yuàn zhǔ bù

这句话大意是:甲寅,置三班院主簿。

bā yuè wù wǔ ba kàn xiáng yín tái wén zì suǒ

这句话大意是:八月,戊午,罢看详银台文字所。

yǐ chǒu sī mǎ guāng yīn rù duì qǐ wài

这句话大意是:乙丑,司马光因入对,乞外。

dì yuē wáng ān shí sù yǔ qīng shàn hé zì yí

这句话大意是:帝曰:“王安石素与卿善,何自疑?

guāng yuē chén sù yǔ ān shí shàn dàn zì qí zhí zhèng wéi wǔ shén duō

这句话大意是:”光曰:“臣素与安石善,但自其执政,违迕甚多。

jīn wǔ ān shí zhě rú sū shì bèi jiē sì xíng dǐ huǐ zhōng yǐ wēi fǎ

这句话大意是:今迕安石者如苏轼辈,皆肆行诋毁,中以危法。

chén bù gǎn bì xuē chù dàn yù gǒu quán sù lǚ

这句话大意是:臣不敢避削黜,但欲苟全素履。

chén shàn ān shí qǐ rú lǚ gōng zhe

这句话大意是:臣善安石,岂如吕公著?

ān shí chū jǔ gōng zhe hòu fù huǐ zhī

这句话大意是:安石初举公著,后复毁之。

bǐ yī rén zhī shēn qián shì ér hòu fēi bì yǒu bù xìn zhě yǐ

现代白话:彼一人之身,前是而后非,必有不信者了。

dì yuē qīng miáo yǒu xiǎn xiào

这句话大意是:”帝曰:“青苗有显效。

guāng yuē cí shì tiān xià zhī qí fēi dú ān shí zhī dǎng yǐ wéi shì ěr

这句话大意是:”光曰:“兹事天下知其非,独安石之党以为是耳。

dì yòu yuē sū shì fēi jiā shì xiān yú shēn zài yuǎn shì yǐ zòu gǎo chuán zhī

这句话大意是:”帝又曰:“苏轼非佳士,鲜于侁在远,轼以奏稿传之;。

hán qí zèng yín sān bǎi liǎng ér bù shòu nǎi fàn yán jí sū mù cí qì

这句话大意是:韩琦赠银三百两而不受,乃贩盐及苏木、磁器。

guāng yuē fán rén dāng chá qí qíng shì fàn yù zhī lì qǐ néng jí suǒ zèng zhī yín hu

这句话大意是:”光曰:“凡人当察其情,轼贩鬻之利,岂能及所赠之银吗?

ān shí è shì yǐ yīn jiā xiè jǐng wēn wèi yīng quǎn shǐ lì gōng zhī chén yān néng zì bǎo

现代白话:安石恶轼,以姻家谢景温为鹰犬,使力攻之,臣呢能自保?

bù kě bù qù yě

这句话大意是:不可不去也。

qiě shì suī bù jiā qǐ bù xián yú li dìng

这句话大意是:且轼虽不佳,岂不贤于李定?

dìng bù fú mǔ sāng qín shòu zhī bù zhī ān shí xǐ zhī nǎi yù yòng wèi tái chén hé dú è yú shì yě

这句话大意是:定不服母丧,禽兽之不知,安石喜之,乃欲用为台臣,何独恶于轼也?

bǐng yín yǐ hàn lǜ qiú sǐ zuì yǐ xià dì jiǎn yī děng zhàng chī zhě shì zhī

这句话大意是:丙寅,以旱虑囚,死罪以下递减一等,杖笞者释之。

yǐ wèi zhōu hàn jīn zhuǎn yùn sī zhèn xù réng juān zū fù

这句话大意是:以卫州旱,今转运司赈恤,仍蠲租赋。

bǐng zǐ liáo zhōng jīng liú shǒu yē lǜ bái zú zhuī fēng liáo xī jùn wáng

这句话大意是:丙子,辽中京留守耶律白卒,追封辽西郡王。

wù yín zhào chuān xiá fú jiàn guǎng nán qī lù guān lìng zhuǎn yùn sī lì gé jiù zhù jù wèi lìng

这句话大意是:戊寅,诏:“川峡、福建、广南七路官,令转运司立格就注,具为令。

jǐ mǎo xià rén dà jǔ rù huán qìng gōng dà shùn chéng róu yuǎn zhài lì yuán bǎo huái ān zhèn dōng gǔ xi gǔ èr zhài yè luò zhèn bīng duō zhě chéng èr shí wàn shǎo zhě bù xià yī èr wàn

这句话大意是:己卯,夏人大举入环庆,攻大顺城、柔远砦、荔原堡、怀安镇、东谷、西谷二砦、业落镇,兵多者呈二十万,少者不下一二万。

zhūn yú lín jù qìng zhōu sì shí lǐ yóu qí zhì chéng xià jiǔ rì nǎi tuì

这句话大意是:屯榆林,距庆州四十里,游骑至城下,九日乃退。

qián xiá guō qìng dōu jiān gāo mǐn wèi qìng zōng qín bó děng sǐ zhī

这句话大意是:钤辖郭庆、都监高敏、魏庆宗、秦勃等死之。

jiǔ yuè wù zǐ shuò zhōng shū yán qǐng zhì jiǎn zhèng zhōng shū wǔ fáng gōng shì guān cóng zhī

这句话大意是:九月,戊子朔,中书言请置检正中书五房公事官,从之。

hán jiàng yǐ xià rén fàn sāi qǐng xíng biān

这句话大意是:韩绛以夏人犯塞,请行边。

wáng ān shí yì qǐng wǎng jiàng yuē cháo tíng fāng lài ān shí chén yi xíng

这句话大意是:王安石亦请往,绛曰:“朝廷方赖安石,臣宜行。

yǐ wèi yǐ jiàng wèi shǎn xī xuān fǔ shǐ

这句话大意是:”乙未,以绛为陕西宣抚使。

lù diàn cháng shòu jīng yú wáng ān shí zhì shì qìng jǔ rù jīng shī wáng ān shí wèn yǐ xīn zhèng diàn yuē fǎ fēi bù shàn dàn tuī xíng bù néng rú chū yì hái wèi rǎo mín

这句话大意是:陆佃尝受经于王安石,至是庆举入京师,王安石问以新政,佃曰:“法非不善,但推行不能如初意,还为扰民。

ān shí jīng yuē hé wéi nǎi ěr

现代白话:”安石惊曰:“何为乃你?

wú yǔ lǚ huì qīng yì zhī

现代白话:我与吕惠卿议之。

yòu fǎng wài yì diàn yuē gōng lè wén shàn gǔ suǒ wèi yǒu

这句话大意是:”又访外议,佃曰:“公乐闻善,古所未有;。

rán wài jiān pō yǐ wéi jù jiàn

这句话大意是:然外间颇以为拒谏。

ān shí xiào yuē wú qǐ jù jiàn zhě

现代白话:”安石笑曰:“我岂拒谏者!

dàn xié shuō yíng yíng gù wú zú tīng

这句话大意是:但邪说营营,顾无足听。

diàn yuē shì nǎi suǒ yǐ zhì rén yán yě

这句话大意是:”佃曰:“是乃所以致人言也。

míng rì zhào diàn wèi zhī yuē huì qīng yán sī jiā qǔ zhài yì xū yī jī bàn tún

这句话大意是:”明日,召佃,谓之曰:“惠卿言:‘私家取债,亦须一鸡半豚。

yǐ qiǎn li chéng zhī shǐ huái nán zhì jiū yǐ

现代白话:已遣李承之使淮南质究了。

jì ér chéng zhī hái guǐ yán mín wú bù biàn diàn shuō suì bù xíng

这句话大意是:’”既而承之还,诡言民无不便,佃说遂不行。

zhī kāi fēng fǔ liú xiáng bù kěn qū shì wáng ān shí ān shí yù jiàn zhī huò yǐ yǔ xiáng xiáng yuē bǐ zì zhí zhèng yǐ lái wèi cháng yī shì hé rén qíng wǎng jiāng hé yǔ yá

这句话大意是:知开封府刘庠不肯屈事王安石,安石欲见之,或以语庠,庠曰:“彼自执政以来,未尝一事合人情,往将何语邪!

zú bù wǎng ér shàng shū jí yán xīn fǎ fēi shì dì yuē nài hé bù yǔ dà chén xié xīn jì zhì hu

这句话大意是:”卒不往,而上疏极言新法非是,帝曰:“奈何不与大臣协心济治吗?

xiáng duì yuē chén shì bì xià bù gǎn fù dà chén

这句话大意是:”庠对曰:“臣事陛下,不敢附大臣。

yǐ céng bù wèi chóng zhèng diàn shuō shū tóng pàn sī nóng sì

这句话大意是:以曾布为崇政殿说书、同判司农寺。

wáng ān shí cháng yù zhì qí dǎng yī èr rén yú jīng yán yǐ fáng chá zòu duì zhě

这句话大意是:王安石常欲置其党一二人于经筵,以防察奏对者。

lǚ huì qīng zāo fù sāng qù zhí ān shí suì jiàn bù dài zhī

这句话大意是:吕惠卿遭父丧去职,安石遂荐布代之。

bù zī xù qiǎn rén yóu bù fú

这句话大意是:布资序浅,人尤不服。

xún zòu gǎi zhù yì wèi miǎn yì huì qīng dà hèn zhī

这句话大意是:寻奏改助役为免役,惠卿大恨之。

yǐ hài mìng cuī tái fú céng bù zhū wēn qí shì fǎ guān

这句话大意是:乙亥,命崔台符、曾布、朱温其试法官。

fǎ guān zhī shì zì cǐ shǐ

这句话大意是:法官之试自此始。

gēng zǐ céng gōng liàng ba

这句话大意是:庚子,曾公亮罢。

gōng liàng chū jí hán qí gù jiàn wáng ān shí yǐ jiān zhī

这句话大意是:公亮初嫉韩琦,故荐王安石以间之。

jí tóng fǔ zhèng zhī dì fāng xiàng ān shí fán gēng zhāng zhù shì yī qiè yīn zhù zhī ér wài ruò bù yǔ tóng zhě

这句话大意是:及同辅政,知帝方向安石,凡更张庶事,一切阴助之,而外若不与同者;。

cháng qiǎn qí zi xiào kuān cān qí móu zhì dì qián lüè wú suǒ yì

这句话大意是:尝遣其子孝宽参其谋,至帝前,略无所异。

yóu shì dì yì xìn rèn ān shí ān shí shēn dé zhī

这句话大意是:由是帝益信任安石,安石深德之。

gōng liàng yǐ lǎo qiú qù suì yǐ shǒu sī kōng jiān shì zhōng lǐng hé yáng sān chéng jié dù shǐ jí xǐ guān shǐ wǔ rì yī fèng cháo qǐng

这句话大意是:公亮以老求去,遂以守司空兼侍中、领河阳三城节度使、集禧观使,五日一奉朝请。

sū shì cháng cóng róng zé qí bù néng jiù zhèng gōng liàng yuē shàng yǔ jiè fu rú yī rén cǐ nǎi tiān yě

这句话大意是:苏轼尝从容责其不能救正,公亮曰:“上与介甫如一人,此乃天也。

rán ān shí yóu yǐ gōng liàng bù jìn fù jǐ yú shì tīng qí bà xiāng

这句话大意是:”然安石犹以公亮不尽附己,于是听其罢相。

xīn chǒu yǐ shū mì fù shǐ féng jīng cān jiā zhèng shì hàn lín xué shì sān sī shǐ wú chōng wèi shū mì fù shǐ

这句话大意是:辛丑,以枢密副使冯京参加政事,翰林学士、三司使吴充为枢密副使。

jīng wèi zhōng chéng shí cháng shū lùn wáng ān shí gēng zhāng shī dàng lèi shù qiān yán

这句话大意是:京为中丞时,尝疏论王安石更张失当,累数千言。

ān shí zhǐ wèi xié shuō qǐng chù zhī dì bù cóng zhì shì nǎi gèng dà yòng

这句话大意是:安石指为邪说,请黜之,帝不从,至是乃更大用。

yǐ sì yù chóng zhèng diàn cè xián liáng fāng zhèng jí wǔ jǔ

这句话大意是:乙巳,御崇政殿,策贤良方正及武举。

zhì cè zhōng jìn qiē yán zhě piān mò yún wú wèi gǔ rén chén jì jì jiǔ ér bù kě jǔ běn cháo chéng fǎ yǐ dìng ér bù kě gǎi

这句话大意是:制策中禁切言者,篇末云:“毋谓古人陈迹既久而不可举,本朝成法已定而不可改;。

qí wéi gǎi zhī ér shì zhōng jǔ zhī ér dé yí bù pò bù yū guī yú zhì dāng

这句话大意是:其惟改之而适中,举之而得宜,不迫不迂,归于至当。

qí xī yǐ wén chén zhèn yì bù dàn yú yǒu wéi yān

现代白话:其悉以文陈,朕亦不惮于有为呢。

tài yuán pàn guān lǚ táo duì cè yuē bì xià chū jí wèi yuàn bù huò lǐ cái zhī shuō bù jiān lǎo chéng zhī móu bù xīng jiāng chǎng zhī shì

这句话大意是:”太原判官吕陶对策曰:“陛下初即位,愿不惑理财之说,不间老成之谋,不兴疆场之事。

bì xià cuò yì lì fǎ zì wèi shù jī yáo shùn

这句话大意是:陛下措意立法,自谓庶几尧、舜;。

rán yǐ bì xià zhī xīn rú cǐ tiān xià zhī lùn rú bǐ dú bù fǎn ér sī zhī hu

这句话大意是:然以陛下之心如此,天下之论如彼,独不反而思之吗?

jí zòu dì dì gù wáng ān shí qǔ juǎn dú wèi bàn shén sè sàng jǔ

这句话大意是:”及奏第,帝顾王安石取卷,读未半,神色丧沮。

dì jué zhī shǐ féng jīng jìng dú chēng qí yán yǒu lǐ

这句话大意是:帝觉之,使冯京竟读,称其言有理。

huì fàn zhèn suǒ jiàn tāi zhōu sī hù cān jūn kǒng wén zhòng duì cè fán jiǔ qiān yú yán lì lùn ān shí suǒ jiàn lǐ cái xùn bīng zhī fǎ fēi shì sòng mǐn qiú dì wèi yì děng

这句话大意是:会范镇所荐台州司户参军孔文仲对策,凡九千馀言,立论安石所建理财训兵之法非是,宋敏求第为异等。

ān shí nù qǐ dì yù pī wén zhòng shì juàn yuē yì shàng liú sú huǐ báo shí zhèng kǒng bù zú shōu lù yǐ huò tiān xià

这句话大意是:安石怒,启帝,御批文仲试卷曰:“意尚流俗,毁薄时政,恐不足收录以惑天下。

yú shì ba wén zhòng hái gù guān

这句话大意是:”于是罢文仲还故官。

qí huī sūn gù fēng hái yù pī hán wéi chén jiàn sūn yǒng jiē lì lùn wén zhòng bù dàng chù

这句话大意是:齐恢、孙固封还御批,韩维、陈荐、孙永皆力论文仲不当黜。

zhèn shàng shū yán wén zhòng cǎo máo shū yuǎn bù shí jì huì

这句话大意是:镇上疏言:“文仲草茅疏远,不识忌讳;。

qiě yǐ zhí yán qiú zhī ér yòu zuì zhī kǒng wèi shèng zhī lèi

这句话大意是:且以直言求之而又罪之,恐为圣之累。

dì bù tīng

这句话大意是:”帝不听。

wén zhòng jìng bèi chù táo yì zhǐ shòu tōng pàn shǔ zhōu

这句话大意是:文仲竟被黜,陶亦止授通判蜀州。

wén zhòng yǔ dì wǔ zhòng píng zhòng jiē yǐ wén yù zhe jiāng xī shí hào sān kǒng

这句话大意是:文仲与弟武仲、平仲,皆以文誉著江西,时号三孔。

gēng xū liáo zhǔ rú ǒu sī diàn

这句话大意是:庚戌,辽主如藕丝淀。

rén zǐ tài bái zhòu jiàn

这句话大意是:壬子,太白昼见。

guǐ chǒu zuò dōng xī fǔ yǐ jū zhí zhèng

这句话大意是:癸丑,作东、西府以居执政。

jiǎ yín liáo yǐ mǎ xī bái shī cái mǐn miào shí lì shū bù néng gěi zhào shì zhī

这句话大意是:甲寅,辽以马希白诗才敏妙,十吏书不能给,召试之。

hàn lín xué shì sī mǎ guāng qiú qù yì lì nǎi yǐ duān míng diàn xué shì chū zhī yǒng xīng jūn

这句话大意是:翰林学士司马光求去益力,乃以端明殿学士出知永兴军。

cháo cí jìn duì yóu qǐ miǎn běn lù qīng miáo zhù yì

这句话大意是:朝辞进对,犹乞免本路青苗、助役。

hé chuān lìng liú shù bó wén qiáng jì yú shǐ xué yóu jīng guāng xiū zī zhì tōng jiàn zòu qǐng wèi jú liáo yù shǐ shì fēn zá nán zhì zhě zhé yǐ wěi shù

这句话大意是:和川令刘恕,博闻强记,于史学尤精,光修《资治通鉴》,奏请为局僚,遇史事纷杂难治者,辄以委恕。

wáng ān shí yǔ shù yǒu jiù yù yǐn zhì sān sī tiáo lì shù yǐ bù xí jīn gǔ wèi cí yīn yán tiān zǐ fāng shǔ gōng dà zhèng yi huī zhāng yáo shùn zhī dào yǐ zuǒ míng zhǔ bù yīng yǐ lì wèi xiān

这句话大意是:王安石与恕有旧,欲引置三司条例,恕以不习金谷为辞,因言:“天子方属公大政,宜恢张尧、舜之道以佐明主,不应以利为先。

ān shí bù néng yòng

这句话大意是:”安石不能用。

jí lǚ huì dé zuì qù shù wǎng jiàn ān shí wèi tiáo chén suǒ gēng fǎ lìng bù hé zhòng xīn zhě yi fù qí jiù zé yì lùn zì xi

这句话大意是:及吕诲得罪去,恕往见安石,为条陈所更法令不合众心者,宜复其旧,则议论自息。

ān shí nù biàn sè rú tiě

这句话大意是:安石怒,变色如铁;。

shù bù shǎo qū suì yǔ zhī jué zhì shì guāng chū yǒng xīng shù yì yǐ qīn lǎo gào guī nán kāng qǐ jiān jiǔ shuì yǐ jiù yǎng zhào jí guān xiū shū

这句话大意是:恕不少屈,遂与之绝,至是光出永兴,恕亦以亲老告归南康,乞监酒税以就养,诏即官修书。

hòu guāng qiān shū jú yú luò yáng shù qǐng yì guāng liú shù yuè ér guī shū wèi chéng zú

这句话大意是:后光迁书局于洛阳,恕请诣光,留数月而归,书未成,卒。

zhào huán qìng zhèn wáng yì yǒng yú dīng dāng cì zhě xī miǎn zhī

这句话大意是:诏:“环庆阵亡义勇馀丁当刺者,悉免之。

dōng shí yuè xīn yǒu zhào yán zhōu wú nà xià shǐ

这句话大意是:冬,十月,辛酉,诏延州毋纳夏使。

tōng pàn níng zhōu shān wǎn tiáo shàng shí zhèng shù shí shì yòu shàng shū yán bì xià de yī lǚ zhī zuǒ zuò qīng miáo miǎn yì děng fǎ mín mò bù gē wǔ shèng zé

这句话大意是:通判宁州邓绾,条上时政数十事,又上书言:“陛下得伊、吕之佐,作青苗、免役等法,民莫不歌舞圣泽。

yǐ chén suǒ jiàn níng zhōu guān zhī zhī yí lù jiē rán yǐ yí lù guān zhī zhī tiān xià jiē rán yuàn wù yí yú fú yì ér jiān xíng zhī

这句话大意是:以臣所见宁州观之,知一路皆然,以一路观之,知天下皆然,愿勿移于浮议而坚行之。

qí cí gài mèi wáng ān shí

这句话大意是:”其辞盖媚王安石;。

yòu yí shū jí sòng jí qí wàng yú

这句话大意是:又贻书及颂,极其妄谀。

ān shí jiàn yú dì yì zhào duì

这句话大意是:安石荐于帝,驿召对。

fāng qìng zhōu yǒu xià kòu wǎn fū chén shén xī dì wèn shi wáng ān shí fǒu

这句话大意是:方庆州有夏寇,绾敷陈甚悉,帝问:“识王安石否?

yuē bù shí

这句话大意是:”曰:“不识。

dì yuē jīn zhī gǔ rén yě

这句话大意是:”帝曰:“今之古人也。

yòu wèn shi lǚ huì qīng fǒu

这句话大意是:”又问:“识吕惠卿否?

yuē bù shí

这句话大意是:”曰:“不识。

dì yuē jīn zhī xián rén yě

这句话大意是:”帝曰:“今之贤人也。

wǎn tuì jiàn ān shí xīn rán rú jiù jiāo

这句话大意是:”绾退,见安石,欣然如旧交。

chén shēng zhī féng jīng yǐ wǎn chén biān shì zhí ān shí zhì zhāi rì fù shǐ zhī níng zhōu

这句话大意是:陈升之、冯京以绾陈边事,值安石致斋日,复使知宁州。

wǎn wén zhī bù lè sòng yán jí zhào wǒ lái nǎi shǐ hái yá

这句话大意是:绾闻之不乐,讼言:“急召我来,乃使还邪?

huò wèn jūn jīn dàng zuò hé guān

这句话大意是:”或问:“君今当作何官?

yuē bù shī wéi guǎn zhí

这句话大意是:”曰:“不失为馆职。

dé wú wèi jiàn guān hu

这句话大意是:”“得无为谏官吗?

yuē zhèng zì dāng ěr

现代白话:”曰:“正自当你。

míng rì guǒ chú jí xián xiào lǐ jiǎn zhèng zhōng shū kǒng mù fáng gōng shì

这句话大意是:”明日,果除集贤校理、检正中书孔目房公事。

xiāng rén zài dōu zhě jiē xiào qiě mà wǎn yuē xiào mà cóng rǔ hǎo guān wǒ zì wèi zhī

现代白话:乡人在都者皆笑且骂,绾曰:“笑骂从你,好官我自为之!

wǎn shuāng liú rén yě

这句话大意是:”绾,双流人也。

jiǎ zǐ yǔ mù bīng

这句话大意是:甲子,雨木冰。

dīng mǎo wǔ guó bù zhǎng cháo yú liáo

这句话大意是:丁卯,五国部长朝于辽。

rén shēn cháo yè shén yù diàn

这句话大意是:壬申,朝谒神御殿。

bǐng zǐ biǎn zhī qìng zhōu li fù guī wèi bǎo jìng jūn jié dù fù shǐ

这句话大意是:丙子,贬知庆州李复圭为保静军节度副使。

fù guī xīng bīng bài jì wū pí jiàng li xìn liú fu zhǒng yǒng yǐ sǐ yù shǐ hé zhī gù yǒu shì biǎn

这句话大意是:复圭兴兵败绩,诬裨将李信、刘甫、种咏以死,御史劾之,故有是贬。

wù yín chén shēng zhī yǐ mǔ yōu ba

这句话大意是:戊寅,陈升之以母忧罢。

shēng zhī yǔ ān shí wǔ ān shí shù qīn rǔ zhī shēng zhī bù néng kān chēng jí wò jiā yú shí xún huì mǔ sāng ér qù

这句话大意是:升之与安石忤,安石数侵辱之,升之不能堪,称疾卧家逾十旬,会母丧而去。

jǐ mǎo biǎn qín fèng jīng lüè shǐ li shī zhōng zhī shū zhōu

这句话大意是:己卯,贬秦凤经略使李师中知舒州。

xiān shì guǎn jù jīng lüè sī jī yi wén zì wáng sháo qǐng zhù wèi jīng shàng xià liǎng chéng tún bīng yǐ xié wǔ shèng jūn fǔ nà táo hé zhū bù

这句话大意是:先是管句经略司机宜文字王韶,请筑渭、泾上下两城,屯兵以胁武胜军,抚纳洮河诸部。

xià shī zhōng yì shī zhōng yǐ wéi bù biàn zhào shī zhōng ba shuài shì

这句话大意是:下师中议,师中以为不便,诏师中罢帅事。

sháo yòu yán wèi yuán zhì qín zhōu liáng tián bù gēng zhě wàn qǐng yuàn zhì shì yì sī shāo lóng shāng gǔ zhī lì qǔ qí yíng yǐ zhì tián qǐ jiǎ guān qián wèi běn

这句话大意是:韶又言:“渭源至秦州,良田不耕者万顷,愿置市易司,稍笼商贾之利,取其赢以治田,乞假官钱为本。

zhào qín fèng jīng lüè sī yǐ sì chuān jiāo zǐ yì wù huò gěi zhī mìng sháo lǐng shì yì shì

这句话大意是:”诏秦凤经略司以四川交子易物货给之,命韶领市易事。

shī zhōng yán sháo suǒ zhǐ tián nǎi jí biān gōng jiàn shǒu dì ěr

这句话大意是:师中言:“韶所指田,乃极边弓箭手地耳。

yòu jiāng yí shì yì sī yú gǔ wèi kǒng qín zhōu zì cǐ yì duō shì suǒ de bù bǔ suǒ shī

这句话大意是:又将移市易司于古渭,恐秦州自此益多事,所得不补所失。

wáng ān shí zhǔ sháo yì wèi xuē shī zhōng zhí xǐ zhī shū zhōu ér yǐ dòu shùn qīng dài qiě qiǎn nèi shì li ruò yú àn shí

这句话大意是:”王安石主韶议,为削师中职,徙知舒州,而以窦舜卿代,且遣内侍李若愚案实。

ruò yú zhì wèn tián suǒ zài sháo bù néng duì

这句话大意是:若愚至,问田所在,韶不能对;。

shùn qīng jiǎn suǒ jǐn de dì yī qǐng dì zhǔ yǒu sòng yòu guī zhī yǐ

现代白话:舜卿检索,仅得地一顷,地主有讼,又归之了。

shùn qīng ruò yú zòu qí qī ān shí yòu wèi zhé shùn qīng ér mìng hán zhěn zhěn suì fù huì shí qí shì nǎi jìn sháo tài zǐ zhōng yǔn

这句话大意是:舜卿、若愚奏其欺,安石又为谪舜卿而命韩缜,缜遂附会实其事,乃进韶太子中允。

yǐ yǒu zhào ba zhū chǎng wù nèi shì jiān dāng

这句话大意是:乙酉,诏罢诸场务内侍监当。

hàn lín xué shì fàn zhèn ba

这句话大意是:翰林学士范镇罢。

xiān shì zhèn jǔ sū shì jiàn guān yòu jǔ kǒng wén zhòng zhì kē

这句话大意是:先是镇举苏轼谏官,又举孔文仲制科。

shì bèi hé wén zhòng bà guī gù guān zhèn jiē lì zhēng zhī bù bào

这句话大意是:轼被劾,文仲罢归故官,镇皆力争之,不报。

jí shàng shū yuē chén yán bù xíng wú yán fù lì yú cháo

这句话大意是:即上疏曰:“臣言不行,无颜复立于朝。

chén lùn qīng miáo bú jiàn tīng yī yi qù

这句话大意是:臣论青苗不见听,一宜去;。

jiàn sū shì kǒng wén zhòng bú jiàn yòng èr yi qù

这句话大意是:荐苏轼、孔文仲不见用,二宜去。

li dìng bì chí fú suì bù rèn mǔ huài rén lún nì tiān lǐ ér yù yǐ wèi yù shǐ fǎn wèi zhī ba shè rén zhú tái jiàn

这句话大意是:李定避持服,遂不认母,坏人伦,逆天理,而欲以为御史,反为之罢舍人,逐台谏。

wáng sháo shàng shū sì yì qī wǎng yǐ xīng zào biān shì shì bài zé zhì ér bù wèn fǎn wèi zhī zuì shuài chén

这句话大意是:王韶上书,肆意欺罔以兴造边事,事败则置而不问,反为之罪帅臣。

bù yòng sū shì zé jǐ zhí qí guò

这句话大意是:不用苏轼,则掎摭其过。

bú yuè kǒng wén zhòng zé qiǎn zhī hái rèn

这句话大意是:不悦孔文仲,则遣之还任。

yǐ cǐ èr rén kuàng bǐ èr rén shì lǐ shú shì shú fēi shú de shú shī qí néng táo shèng jiàn hu

这句话大意是:以此二人况彼二人,事理孰是孰非,孰得孰失,其能逃圣鉴乎!

yīn fù jí yán qīng miáo zhī hài qiě yuē bì xià yǒu nà jiàn zhī zī dà chén jìn jù jiàn zhī jì

这句话大意是:”因复极言青苗之害,且曰:“陛下有纳谏之资,大臣进拒谏之计;。

bì xià yǒu ài mín zhī xìng dà chén yòng cán mín zhī shù

这句话大意是:陛下有爱民之性,大臣用残民之术。

shū rù ān shí dà nù chí qí shū zhì shǒu chàn nǎi zì cǎo zhì jí dǐ zhī yǐ hù bù shì láng zhì shì fán suǒ yí de ēn diǎn xī bù yǔ

这句话大意是:”疏入,安石大怒,持其疏至手颤,乃自草制极诋之,以户部侍郎致仕,凡所宜得恩典悉不与。

zhèn biǎo xiè lüè yuē yuàn bì xià jí qún yì wèi ěr mù yǐ chú yōng bì zhī jiān rèn lǎo chéng wèi fù xīn yǐ yǎng zhōng hé zhī fú

这句话大意是:镇表谢,略曰:“愿陛下集群议为耳目,以除壅蔽之奸,任老成为腹心,以养中和之福。

tiān xià wén ér zhuàng zhī

这句话大意是:”天下闻而壮之。

sū shì wǎng hè yuē gōng suī tuì ér míng yì zhòng yǐ

现代白话:苏轼往贺曰:“公虽退而名益重了。

zhèn qiǎo rán yuē tiān xià shòu qí hài ér wú xiǎng qí míng wú hé xīn zāi

现代白话:”镇愀然曰:“天下受其害而我享其名,我何心啊!

rì yǔ bīn kè fù shī yǐn jiǔ

这句话大意是:”日与宾客赋诗饮酒。

huò quàn shǐ chēng jí dù mén zhèn yuē sǐ shēng huò fú tiān yě wú qí rú tiān hé

现代白话:或劝使称疾杜门,镇曰:“死生祸福,天也,我其如天何!

zhī shān yīn xiàn chén shùn shù zì hé wéi zhǐ bù sàn qīng miáo qián

这句话大意是:知山阴县陈舜俞,自劾违旨不散青苗钱;。

zhé jiān nán kāng jūn yán jiǔ shuì

这句话大意是:谪监南康军盐酒税。

yòu yǒu lè jīng liú méng yì jiē yǐ yì fǎ fèi chù

这句话大意是:又有乐京、刘蒙,亦皆以役法废黜。

jīng zhī cháng gě xiàn bái tí jǔ cháng píng guān yán zhù yì bù biàn

这句话大意是:京知长葛县,白提举常平官,言助役不便。

shǐ zhī tiáo xī yòu bù bào

这句话大意是:使之条析,又不报。

yīn zì liè qiú qù zuò duó guān

这句话大意是:因自列求去,坐夺官。

méng zhī hú yáng xiàn cháng píng shǐ zhě zhào huì zhū xiàn lìng yì miǎn yì fǎ méng yǐ wéi bù biàn bù kěn yǔ yì tuì ér tiáo shàng qí hài jí tóu hé qù

这句话大意是:蒙知湖阳县,常平使者召会诸县令,议免役法,蒙以为不便,不肯与议,退而条上其害,即投劾去。

jīng jīng nán rén

这句话大意是:京,荆南人;。

méng bó hǎi rén yě

这句话大意是:蒙,渤海人也。

shǎn xī xuān fǔ shǐ xià lìng fēn yì yǒng shù biān xuǎn zhū jūn xiāo yǒng shì mù shì jǐng è shào nián wèi qí bīng diào mín zào gàn xī xiū chéng chí lóu lǔ guān fǔ sāo rán

这句话大意是:陕西宣抚使下令分义勇戍边,选诸军骁勇士,募市井恶少年为奇兵,调民造干Я,悉修城池楼橹,关辅骚然。

zhī yǒng xīng jūn sī mǎ guāng shàng shū jí yán gōng sī kùn bì bù kě jǔ shì

这句话大意是:知永兴军司马光上疏,极言:“公私困敝,不可举事。

ér yǒng xīng yí lù jiē nèi jùn shàn zhì fēi jí xuān fǔ zhī lìng jiē wèi gǎn cóng

这句话大意是:而永兴一路皆内郡,缮治非急,宣抚之令,皆未敢从。

ruò fá jūn xīng chén dāng rèn qí zé

这句话大意是:若乏军兴,臣当任其责。

yú shì yí lù dú de miǎn

这句话大意是:”于是一路独得免。

shí yī yuè wù zǐ shuò zhèn hé běi jī mín xǐ jīng xi zhě

这句话大意是:十一月,戊子朔,赈河北饥民徙京西者。

rén chén juān shǎn xī fán bù dài liáng

这句话大意是:壬辰,蠲陕西蕃部贷粮。

jiǎ chén xià rén kòu dà shùn chéng dōu jiān yàn dá děng jī zǒu zhī

这句话大意是:甲辰,夏人寇大顺城,都监燕达等击走之。

dīng wèi kè xīng chū lóu

这句话大意是:丁未,客星出娄。

kāi fēng fǔ pàn guān cí bù láng zhōng zhào zhān yīn chū shǐ de zòu shì dì wèn qīng wèi jiān sī jiǔ zhī qīng miáo fǎ biàn hu

这句话大意是:开封府判官、祠部郎中赵瞻,因出使得奏事,帝问:“卿为监司久,知青苗法便吗?

duì yuē qīng miáo fǎ táng xíng zhī yú jì shì rǎo rǎng zhōng póu mín cái shén biàn

这句话大意是:”对曰:“青苗法,唐行之于季世扰攘中,掊民财甚便。

jīn bì xià yù wèi cháng jiǔ jì ài yǎng bǎi xìng chéng bù biàn

这句话大意是:今陛下欲为长久计,爱养百姓,诚不便。

wáng ān shí yīn shǐ qí dǎng shù chōng yòu zhān yuē dāng yǐ zhī zá yù shǐ fèng dài

这句话大意是:”王安石阴使其党俞充诱瞻曰:“当以知杂御史奉待。

zhān bù yīng

这句话大意是:”瞻不应。

yóu shì chū wèi shǎn xī zhuǎn yùn fù shǐ

这句话大意是:由是出为陕西转运副使。

yǐ mǎo yǐ hán jiàng jiān hé dōng xuān fǔ shǐ fán jī shì bù kě dài bào zhě tīng biàn yi shī xíng

这句话大意是:乙卯,以韩绛兼河东宣抚使,凡机事不可待报者,听便宜施行;。

shòu yǐ kōng míng gào chì de zì chú lì

这句话大意是:授以空名告敕,得自除吏。

cháo tíng mìng zhū dào yì gèng yì fǎ

这句话大意是:朝廷命诸道议更役法。

zǐ zhōu lù zhuǎn yùn shǐ jí rén hán shú shǒu jiàn bìng gāng jiǎn yì zhī zhì gāng yǐ shù jì zhě bǎi èr shí yǒu bā yá qián yǐ rén jì zhě èr bǎi bā shí yǒu sān yú shì shěng yì rén wǔ bǎi

这句话大意是:梓州路转运使汲人韩璹,首建并纲减役之制,纲以数计者百二十有八,衙前以人计者二百八十有三,于是省役人五百。

yòu qǐng cái dìng zhū zhōu yá bù

这句话大意是:又请裁定诸州衙簿。

wáng ān shí yán shú suǒ yán jiē jiǔ wèi gōng sī bìng jiān sī bèi gōng yāo yù mò zhī huò xù ér shòu dú néng tǐ shàng yì yi jiā shǎng

这句话大意是:王安石言:“璹所言皆久为公私病,监司背公邀誉,莫之或恤,而寿独能体上意,宜加赏。

nǎi xià zhào bāo shú rù wèi yán tiě fù shǐ

这句话大意是:”乃下诏褒璹,入为盐铁副使。

liáo jìn zhōu shēng shú tiě yú huí hú zhǔn bù děng guǒ

这句话大意是:辽禁鬻生熟铁于回鹘、准布等果。

shí èr yuè yǐ wèi liáo yǐ kūn níng jié shè tú zuì yǐ xià

这句话大意是:十二月,乙未,辽以坤宁节赦徒罪以下。

xīn yǒu jìn hàn rén bǔ liè

这句话大意是:辛酉,禁汉人捕猎。

yǐ chǒu lì bǎo jiá fǎ

这句话大意是:乙丑,立保甲法。

shí wáng ān shí yán xiān wáng yǐ nóng wèi bīng jīn yù gōng sī cái yòng bù kuì wèi zōng shè cháng jiǔ jì dāng ba mù bīng yòng mín bīng

这句话大意是:时王安石言:“先王以农为兵,今欲公私财用不匮,为宗社长久计,当罢募兵,用民兵。

nǎi lì bǎo jiá

这句话大意是:”乃立保甲。

qí fǎ shí jiā wèi bǎo xuǎn zhǔ hù yǒu gàn lì zhě yī rén wèi bǎo cháng

这句话大意是:其法,十家为保,选主户有干力者一人为保长。

wǔ shí jiā wèi dà bǎo xuǎn zhǔ hù wù chǎn zuì gāo zhě yī huǒ rén wéi bǎo cháng

这句话大意是:五十家为大保,选主户物产最高者一伙人为保长。

shí dà bǎo wèi yī dōu bǎo xuǎn zhǔ hù yǒu xíng zhǐ cái yǒng wèi zhòng suǒ fú zhě wèi dōu bǎo zhèng yòu yǐ yī rén wèi zhī fù

这句话大意是:十大保为一都保,选主户有行止材勇为众所伏者为都保正,又以一人为之副。

yīng zhǔ kè hù liǎng dīng yǐ shàng xuǎn yī rén wèi bǎo dīng shòu zhī gōng nǔ jiào zhī zhàn zhèn

这句话大意是:应主客户两丁以上选一人为保丁,授之弓弩,教之战阵。

měi yī dà bǎo yè lún wǔ rén wǎng lái xún jǐng yù yǒu dào huà shí shēng gǔ dà bǎo cháng yǐ xià lǜ bǎo dīng zhuī bǔ

这句话大意是:每一大保,夜轮五人往来巡警,遇有盗,画时声鼓,大保长以下率保丁追捕。

rú dào rù bié bǎo dì xiāng jī gǔ yìng jiē xí zhú

这句话大意是:如盗入别保,递相击鼓应接袭逐。

fán gào bǔ suǒ huò yǐ shǎng gé cóng shì

这句话大意是:凡告捕所获,以赏格从事。

tóng bǎo fàn qiáng dào shā rén qiáng jiān lüè rén chuán xí yāo jiào zào chù gǔ dú zhī ér bù gào yī lǜ wu bǎo fǎ

这句话大意是:同保犯强盗、杀人、强奸、略人、传习妖教、造畜蛊毒,知而不告,依律伍保法。

yú shì fēi gàn jǐ jí fēi chì lǜ suǒ tīng jiū jiē wú de gào suī zhī qíng yì bù zuò ruò yú fǎ lín bǎo hé zuò zuì zhě nǎi zuò zhī

这句话大意是:馀事非干己及非敕律所听纠,皆无得告,虽知情亦不坐,若于法邻保合坐罪者,乃坐之。

qí jū tíng qiáng dào sān rén jīng sān rì bǎo lín suī bù zhī qíng kē shī jué zuì

这句话大意是:其居停强盗三人,经三日,保邻虽不知情,科失觉罪。

táo yí sǐ jué tóng bǎo bù jí wǔ jiā bìng tā bǎo

这句话大意是:逃移、死绝,同保不及五家,并它保。

yǒu zì wài rù bǎo zhě shōu wèi tóng bǎo hù shù zú zé fù zhī sì jí shí jiā zé bié wèi bǎo zhì pái yǐ shū qí hù shù xìng míng

这句话大意是:有自外入保者,收为同保,户数足则附之,俟及十家,则别为保,置牌以书其户数姓名。

tí diǎn xíng yù zhào zi jǐ yíng ān shí yì qǐng xiān xíng yú jī xiàn

这句话大意是:提点刑狱赵子几,迎安石意,请先行于畿县;。

zhào xíng zhī

这句话大意是:诏行之。

suì tuī xíng yú yǒng xīng qín fèng hé běi dōng xi wǔ lù yǐ dá yú tiān xià

这句话大意是:遂推行于永兴、秦凤、河北东、西五路,以达于天下。

yú shì zhū zhōu jí mín wèi bǎo jiá rì jù ér jiào zhī jìn lìng kē jí wǎng wǎng qù wèi dào jùn xiàn bù gǎn yǐ wén

这句话大意是:于是诸州籍民为保甲,日聚而教之,禁令苛急,往往去为盗,郡县不敢以闻。

pàn dà míng fǔ wáng gǒng chén kàng yán qí hài yuē fēi zhǐ kùn qí cái lì duó qí nóng shí shì yǐ fǎ qū zhī shǐ xiàn yú zuì gǔ yě jìn yín wèi dà dào

这句话大意是:判大名府王拱辰抗言其害曰:“非止困其财力,夺其农时,是以法驱之使陷于罪罟也,浸淫为大盗。

qí zhào yǐ jiàn zòng wèi néng jǐn ba yuàn cái sǔn xià hù yǐ shū zhī

这句话大意是:其兆已见,纵未能尽罢,愿裁损下户以纾之。

zhǔ zhě zhǐ gǒng chén wèi jū fǎ gǒng chén yuē cǐ lǎo chén suǒ yǐ bào guó yě

这句话大意是:”主者指拱辰为沮法,拱辰曰:“此老臣所以报国也!

kàng zhāng bù yǐ dì wù yóu shì xià hù de miǎn

这句话大意是:”抗章不已,帝悟,由是下户得免。

dīng mǎo yǐ hán jiàng wáng ān shí bìng tóng zhōng shū mén xià píng zhāng shì hàn lín xué shì wáng guī cān zhī zhèng shì

这句话大意是:丁卯,以韩绛、王安石并同中书门下平章事,翰林学士王珪参知政事。

jiàng kāi mù fǔ yú yán ān zhào jí jūn zhōng bài zhī

这句话大意是:绛开幕府于延安,诏即军中拜之。

qián yī rì shǐ zhě shù bèi zhào guī guī rù dì yù xiǎo diàn de zhǐ cǎo zhì xiāng ān shí yīn chū yù pī shì guī yuē yǐ chú qīng cān zhī zhèng shì

这句话大意是:前一日,使者数辈召珪,珪入,帝御小殿,得旨,草制相安石,因出御批示珪曰:“已除卿参知政事。

yì rì mìng guǒ xià

这句话大意是:”翼日,命果下。

guī diǎn nèi wài zhì shí bā nián cháng yīn zhāi gōng fù shī yǒu suǒ gǎn tàn dì wén ér lián zhī suì yǒu shì bài

这句话大意是:珪典内外制十八年,尝因斋宫赋诗,有所感叹,帝闻而怜之,遂有是拜。

gēng wǔ xià rén kòu zhèn róng jūn sān chuān zhài xún jiǎn zhào pǔ fú bīng yāo jī bài zhī

这句话大意是:庚午,夏人寇镇戎军,三川砦巡检赵普伏兵邀击,败之。

wù yín xíng miǎn yì fǎ

这句话大意是:戊寅,行免役法。

xiān shì zhào tiáo lì sī jiǎng lì yì fǎ tiáo lì sī yán shǐ mín chū qián mù rén chōng yì jí xiān wáng zhì mín cái yǐ lù shù rén zài guān zhě zhī yì

这句话大意是:先是诏条例司讲立役法,条例司言:“使民出钱募人充役,即先王致民财以禄庶人在官者之意。

mìng lǚ huì qīng céng bù xiāng jì cǎo jù tiáo guàn yú nián shǐ chéng

这句话大意是:”命吕惠卿、曾布相继草具条贯,逾年始成。

jì mín zhī pín fù fēn wǔ děng shū qián míng miǎn yì qián

这句话大意是:计民之贫富,分五等输钱,名“免役钱”。

ruò guān hù nǚ hù sì guàn dān dīng wèi chéng dīng zhě yì děng dì shū qián míng zhù yì qián

这句话大意是:若官户、女户、寺观、单丁、未成丁者,亦等第输钱,名“助役钱”。

fán shū qián xiān dìng zhōu ruò xiàn yìng yòng gù zhí duō shǎo suí hù děng jūn qǔ gù zhí

这句话大意是:凡输钱,先定州若县应用顾直多少,随户等均取顾直。

yòu zēng qǔ èr fēn yǐ bèi shuǐ hàn qiàn quē wèi zhī miǎn yì kuān shèng qián yòng qí qián mù rén dài yì

这句话大意是:又增取二分,以备水旱欠阙,谓之“免役宽剩钱”,用其钱募人代役。

jì shì yòng qí fǎ yú kāi fēng fǔ suì tuī xíng yú zhū lù

这句话大意是:既试用其法于开封府,遂推行于诸路。

jì ér dōng míng xiàn mín shù bǎi yì kāi fēng fǔ su jiàng děng dì dì zhī zhī yǐ jí ān shí ān shí lì yán wài jiān shàn yáo yì fǎ zhě wèi shū duō bì yǒu yíng yú ruò qún su bì kě miǎn

这句话大意是:既而东明县民数百,诣开封府诉降等第,帝知之,以诘安石,安石力言:“外间扇摇役法者,谓输多必有赢馀,若群诉,必可免。

bǐ jì jù zhòng jiǎo xìng gǒu shòu qí su yǔ miǎn shū qián dāng réng yì zhī

这句话大意是:彼既聚众侥幸,苟受其诉,与免输钱,当仍役之。

dì nǎi jǐn yòng qí yán

这句话大意是:”帝乃尽用其言。

xún yǐ tái jiàn duō lùn zòu yīn wèi ān shí yi shǎo cái zhī ān shí yuē cháo tíng zhì fǎ dāng duàn yǐ yì qǐ jí guī guī qiǎn jìn zhī lùn yá

这句话大意是:寻以台谏多论奏,因谓安石,宜少裁之,安石曰:“朝廷制法,当断以义,岂即规规浅近之论邪!

sī mǎ guāng yán shàng děng hù zì lái gēng hù chōng yì yǒu shí xiū xī

这句话大意是:司马光言:“上等户自来更互充役,有时休息;。

jīn shǐ suì chū qián shì cháng wú xiū xī zhī qī

这句话大意是:今使岁出钱,是常无休息之期。

xià děng hù jí dān dīng hù cóng lái wú yì

这句话大意是:下等户及单丁户,从来无役;。

jīn jǐn shǐ zhī chū qián shì guān guǎ gū dú zhī rén jù bù miǎn yì

这句话大意是:今尽使之出钱,是鳏寡孤独之人俱不免役。

fū lì zhě mín zhī suǒ shēng ér yǒu

这句话大意是:夫力者,民之所生而有;。

gǔ bó zhě mín kě gēng sāng ér de

这句话大意是:谷帛者,民可耕桑而得;。

zhì yú qián zhě xiàn guān zhī suǒ zhù mín zhī suǒ bù dé sī wéi yě

这句话大意是:至于钱者,县官之所铸,民之所不得私为也。

jīn yǒu sī lì fǎ wéi qián shì qiú suì fēng zé mín jiàn tiào qí gǔ suì xiōng zé fá sāng zǎo shā niú mài tián de qián yǐ shū mín hé yǐ wéi shēng hu

现代白话:今有司立法,惟钱是求,岁丰则民贱粜其谷,岁凶则伐桑枣、杀牛、卖田得钱以输,民凭什么为生乎!

cǐ fǎ zú xíng fù shì chà de zì kuān pín zhě kùn qióng rì shén yǐ

现代白话:此法卒行,富室差得自宽,贫者困穷日甚了。

dì bù tīng

这句话大意是:”帝不听。

cì xī fān dòng jiǎn zhào bìng yī dài ān mǎ

这句话大意是:赐西蕃栋戬诏并衣带、鞍马。

gēng chén mìng wáng ān shí tí jǔ biān xiū sān sī lìng shì

这句话大意是:庚辰,命王安石提举编修三司令式。

shí tiān xià yǐ xīn fǎ sāo rán shào yōng bǐng jū yú luò mén rén gù jiù shì zhōu xiàn zhě jiē yù tóu hé ér guī yǐ shū wèn yōng yōng yuē zhèng xián zhě suǒ dāng jìn lì zhī shí

这句话大意是:时天下以新法骚然,邵雍屏居于洛,门人故旧仕州县者,皆欲投劾而归,以书问雍,雍曰:“正贤者所当尽力之时。

xīn fǎ gù yán néng guǎ yī fēn zé mín shòu yī fēn zhī cì yǐ tóu hé hé yì yá

现代白话:新法固严,能寡一分,则民受一分之赐了,投劾何益邪!

shì suì zhèn hé běi shǎn xī hàn jī chú mín zū

这句话大意是:是岁,赈河北、陕西旱饥,除民租。

jiāo zhǐ rù gòng

这句话大意是:交趾入贡。

guǎng yuán xià xī zhōu mán lái fù

这句话大意是:广源下溪州蛮来附。

xià gǎi yuán tiān cì lǐ shèng guó qìng

这句话大意是:夏改元天赐礼盛国庆。

shén zōng tǐ yuán xiǎn dào fǎ gǔ lì xiàn dì dé wáng gōng yīng wén liè wǔ qīn rén shèng xiào huáng dì xī níng sì nián liáo xián yōng qī nián

这句话大意是:○神宗体元显道法古立宪帝德王功英文烈武钦仁圣孝皇帝熙宁四年(辽咸雍七年。

xīn hài yī líng qī yī nián

这句话大意是:辛亥,一零七一年)。

chūn zhēng yuè wù zǐ liáo zhǔ rú yā zǐ hé

这句话大意是:春,正月,戊子,辽主如鸭子河。

jǐ chǒu hán jiàng shǐ zhǒng è xí xià rén bài zhī

这句话大意是:己丑,韩绛使种谔袭夏人,败之。

jiàng sù bù xí bīng shì kāi mù fǔ yú yán ān cuò zhì guāi fāng

这句话大意是:绛素不习兵事,开幕府于延安,措置乖方。

xuǎn fān bīng wèi qī jūn fù yǐ è wèi fū yán qián xiá zhī qīng jiàn chéng xìn rèn zhī mìng zhū jiāng jiē shòu qí jié zhì zhòng jiē yuàn wàng

这句话大意是:选番兵为七军,复以谔为鄜延钤辖、知青涧城,信任之,命诸将皆受其节制,众皆怨望。

jiàng yǔ è móu chū bīng qǔ héng shān ān fǔ shǐ guō kuǐ yuē è kuáng shēng ěr cháo tíng tú yǐ zhǒng shì jiā shì yòng zhī bì wù dà shì

这句话大意是:绛与谔谋出兵取横山,安抚使郭逵曰:“谔,狂生耳,朝廷徒以种氏家世用之,必误大事。

jiàng zòu kuǐ jǔ náo jūn shì zhào hái zhī

这句话大意是:”绛奏逵沮挠军事,召还之。

è xún bài xià rén yú luō wù yīn yǐ zhòng èr wàn chéng yān

现代白话:谔寻败夏人于啰兀,因以众二万城呢。

zì shì xià rén rì jù bīng wèi bào fù jì lǚ gōng bì yán è rěn biān huàn bù biàn yi jiè zhī fú tīng

这句话大意是:自是夏人日聚兵为报复计,吕公弼言谔稔边患不便,宜戒之,弗听。

yǐ ér jiàng yán è rù xià zhī gōng qǐ jiā jīng shǎng zhào cóng zhī

这句话大意是:已而绛言谔入夏之功,乞加旌赏,诏从之。

rén chén wáng ān shí qǐng zhōu tiān xià guǎng huì cāng tián wèi hé běi dōng xi shǎn xī jīng dōng sì lù cháng píng cāng běn

这句话大意是:壬辰,王安石请鬻天下广惠仓田,为河北东、西、陕西、京东四路常平仓本;。

cóng zhī

这句话大意是:从之。

yǐ wèi yū zhōu bù yí liáng chéng xiù děng pàn

这句话大意是:乙未,渝州部夷梁承秀等叛;。

mìng kuí zhōu lù zhuǎn yùn shǐ sūn gòu tǎo píng zhī

这句话大意是:命夔州路转运使孙构讨平之。

chéng xiù yǔ qí dǎng li guāng jí wáng yǎn dǎo shēng liáo rù kòu xún jiǎn li zōng mǐn děng zhàn sǐ

这句话大意是:承秀与其党李光吉、王兖导生獠入寇,巡检李宗敏等战死。

zhuǎn yùn pàn guān zhāng shēn qǐng zhū zhī xuǎn gòu wèi shǐ bèi dào zhī guān

这句话大意是:转运判官张诜请诛之,选构为使,倍道之官。

zhì zé qiǎn wú zhōu háo dù ān xíng mù qiān rén wǎng xí zì dū guān jūn jí qián zhōng bīng jī qí hòu zhǎn chéng xiù rù tǎo èr zú huǒ qí jū yú zhòng bǎo hēi yá lǐng

这句话大意是:至则遣浯州豪杜安行募千人往袭,自督官军及黔中兵击其后,斩承秀,入讨二族,火其居,馀众保黑崖岭。

qián bīng cóng jiàn dào yè zào ér jìn guāng jí zhuì yá sǐ yǎn zì fù jiàng

这句话大意是:黔兵从间道夜噪而进,光吉坠崖死,兖自缚降。

yǐ qí de jiàn nán píng jūn

这句话大意是:以其地建南平军。

gòu bó píng rén yě

这句话大意是:构,博平人也。

dīng yǒu cháo yè tài zǔ tài zōng shén yù diàn

这句话大意是:丁酉,朝谒太祖、太宗神御殿。

xiān shì kuò fang jiān mù mǎ yú de lì tián guān lìng zhuān zhǎng jià zhèng yǐ zī mù yǎng zhī yòng àn yuán wǔ dān zhèn luò yáng shā yuàn qí shuǐ ān yáng dōng píng qī jiān dì yú liáng tián wàn qī qiān qǐng fù mín yǐ shōu chú sù cóng shū mì fù shǐ shào gāng qǐng yě

这句话大意是:先是括坊监牧马馀地,立田官,令专掌稼政以资牧养之用,按原武、单镇、洛阳、沙苑、淇水、安阳、东平七监地,馀良田万七千顷,赋民以收刍粟,从枢密副使邵亢请也。

zhì shì hé běi tún tián sī lǚ yán fēng suì suǒ rù yì bù cháng fèi zhào yán biān tún tián bù yǐ shuǐ lù xī mù mín zū diàn

这句话大意是:至是河北屯田司屡言丰岁所入,亦不偿费,诏:“沿边屯田,不以水陆,悉募民租佃。

ba tún tián wu shōu qí bīng wèi zhōu xiāng jūn

这句话大意是:罢屯田务,收其兵为州厢军。

dīng wèi lì jīng dōng hé běi zéi dào zhòng fǎ

这句话大意是:丁未,立京东、河北贼盗重法。

gēng xū ba yǒng xīng jūn mǎi yán chāo chǎng

这句话大意是:庚戌,罢永兴军买盐钞场。

xīn hài yǐ zhù zuò zuǒ láng zhū míng zhī wèi chóng wén yuàn jiào shū

这句话大意是:辛亥,以著作佐郎朱明之为崇文院校书。

míng zhī wáng ān shí mèi xù yě

这句话大意是:明之,王安石妹婿也。

èr yuè dīng sì shuò ba shī fù jí míng jīng zhū kē yǐ jīng yì lùn cè shì jìn shì

这句话大意是:二月,丁巳朔,罢诗赋及明经诸科,以经义、论、策试进士。

xiān shì yì gèng gòng jǔ fǎ dì yǐ sū shì yán wéi shì tā rì yǐ wèn wáng ān shí ān shí yuē bù rán jīn rén cái fá shǎo qiě xué shù bù yī yì lùn fēn rán cǐ gài bù néng yī dào dé gù yě

这句话大意是:先是议更贡举法,帝以苏轼言为是,它日,以问王安石,安石曰:“不然,今人材乏少,且学术不一,异论纷然,此盖不能一道德故也。

yù yī dào dé zé bì xiū xué xiào

这句话大意是:欲一道德,则必修学校;。

yù xiū xué xiào zé gòng jǔ fǎ bù kě yǐ bù biàn

现代白话:欲修学校,则贡举法不能够不变。

zhào biàn yì shì shì yì ān shí yuē ruò wèi cǐ kē cháng duō de rén zì yuán rén jìn bié wú tā lù qí jiān bù róng wú xián yǐ wéi kē fǎ yǐ shàn zé wèi yě

这句话大意是:”赵抃亦是轼议,安石曰:“若谓此科常多得人,自缘仁进别无它路,其间不容无贤,以为科法已善则未也。

jīn yǐ shào zhuàng shí dāng jiǎng qiú tiān xià zhèng lǐ nǎi bì mén xué zuò shī fù jí qí rù guān shì shì jiē suǒ bù xí

这句话大意是:今以少壮时当讲求天下正理,乃闭门学作诗赋,及其入官,世事皆所不习。

cǐ nǎi kē fǎ bài huài rén cái zhì bù rú gǔ

这句话大意是:此乃科法败坏人材,致不如古。

dì yǐ wéi rán

这句话大意是:”帝以为然。

yǐ ér zhōng shū yán gǔ zhī qǔ shì jiē běn xué xiào dào dé yī yú shàng xí sú chéng yú xià qí rén cái jiē zú yǐ yǒu wéi yú shì

这句话大意是:已而中书言:“古之取士皆本学校,道德一于上,习俗成于下,其人材皆足以有为于世。

jīn yù zhuī fù gǔ zhì zé huàn yú wú jiàn yi xiān chú qù shēng bìng duì ǒu zhī wén shǐ xué zhě de zhuān yì jīng shù yǐ sì cháo tíng xīng jiàn xué xiào rán hòu jiǎng qiú sān dài suǒ yǐ jiào yù xuǎn jǔ zhī fǎ shī zhī tiān xià

这句话大意是:今欲追复古制,则患于无渐,宜先除去声病、对偶之文,使学者得专意经术,以俟朝廷兴建学校,然后讲求三代所以教育、选举之法,施之天下。

yú shì ba míng jīng jí zhū kē jìn shì shì shī fù gè zhuān zhì yì shī shū zhōu lǐ lǐ jì yī jīng jiān yǐ lún yǔ mèng zǐ

这句话大意是:”于是罢明经及诸科、进士试诗赋,各专治《易》、《诗》、《书》、《周礼》、《礼记》一经,兼以《论语》、《孟子》。

měi shì sì chǎng chū běn jīng cì jiān jīng dà yì fán shí dào

这句话大意是:每试四场,初本经,次兼经大义,凡十道;。

cì lùn yī shǒu cì cè sān dào

这句话大意是:次论一首,次策三道;。

lǐ bù shì jí zēng èr dào

这句话大意是:礼部试即增二道。

zhōng shū zhuàn dà yì shì bān xíng

这句话大意是:中书撰大义式颁行。

shì yì zhě xū tōng jīng yǒu wén cǎi nǎi wèi zhōng gé bù dàn rú míng jīng mò yì cū jiě zhāng jù ér yǐ

这句话大意是:试义者须通经有文采,乃为中格,不但如明经墨义粗解章句而已。

qǔ zhū kē jiě míng shí fēn zhī sān zēng jìn shì é

这句话大意是:取诸科解名十分之三,增进士额。

qí diàn shì zé zhuān yǐ cè xiàn qiān zì yǐ shàng

这句话大意是:其殿试则专以策,限千字以上。

fēn wǔ děng dì yī děng èr děng cì jìn shì jí dì sān děng cì jìn shì chū shēn dì sì děng cì tóng jìn shì chū shēn dì wǔ děng cì tóng xué jiū chū shēn

这句话大意是:分五等:第一等、二等赐进士及第,三等赐进士出身,第四等赐同进士出身,第五等赐同学究出身。

zhì jīng dōng xi shǎn xī hé dōng hé běi lù xué guān shǐ zhī jiào dǎo

这句话大意是:置京东、西、陕西、河东、河北路学官,使之教导。

xīn yǒu zhào zhì lì jǔ gé qīng miáo fǎ zhě

这句话大意是:辛酉,诏治吏沮格青苗法者。

jiǎ zǐ yǐ céng bù jiǎn zhèng zhōng shū wǔ fáng gōng shì

这句话大意是:甲子,以曾布检正中书五房公事。

bù měi shì bái wáng ān shí jí xíng zhī

这句话大意是:布每事白王安石,即行之。

huò wèi bù dāng bái liǎng cān zhèng gài zhǐ féng jīng wáng guī yě

这句话大意是:或谓布当白两参政,盖指冯京、王珪也。

bù yuē chéng xiàng yǐ yì dìng hé wèn bǐ wèi

这句话大意是:布曰:“丞相已议定,何问彼为?

sì chì chū lìng yā zì ěr

这句话大意是:俟敕出,令押字耳!

yǐ chǒu nǚ zhēn jìn mǎ yú liáo

这句话大意是:乙丑,女真进马于辽。

bǐng yín liáo nán yuàn shū mì shǐ yáo jǐng xíng chū zhī xìng zhōng fǔ shì

这句话大意是:丙寅,辽南院枢密使姚景行,出知兴中府事。

wù chén zhào zhèn hé běi mín fá shí zhě

这句话大意是:戊辰,诏赈河北民乏食者。

fù xù xi jiè zhàn sǐ jūn rén

这句话大意是:赙恤西界战死军人。

rén shēn jìn fēng gāo mì jùn wáng yūn wèi jiā wáng

这句话大意是:壬申,进封高密郡王𫖳为嘉王。

guǐ yǒu zhào shěn guān yuàn suǒ dìng rén fù zhōng shū chá kān rèn zhě yǐn jiàn

这句话大意是:癸酉,诏审官院所定人赴中书,察堪任者引见。

jiǎ xū cì tǎo yū zhōu yí zéi bīng tè zhī qián

这句话大意是:甲戌,赐讨渝州夷贼兵特支钱。

sān yuè dīng hài xià rén xiàn fǔ níng zhū chéng

这句话大意是:三月,丁亥,夏人陷抚宁诸城。

chū zhǒng è jìn zhù yǒng lè chuān shǎng bǔ lǐng èr zhài fēn qiǎn dōu jiān zhào pú yàn dá zhù fǔ níng gù chéng jí fēn huāng duī sān quán tǔ hún chuān kāi guāng lǐng jiā lú chuān sì zhài yǔ hé dōng lù xiū zhù gè xiāng qù sì shí yú lǐ

这句话大意是:初,种谔进筑永乐川、赏捕岭二砦,分遣都监赵璞、燕达筑抚宁故城,及分荒堆三泉、吐浑川、开光岭、葭芦川四砦与河东路修筑,各相去四十馀里。

yǐ ér xià rén lái gōng shùn níng zhài suì wéi fǔ níng

这句话大意是:已而夏人来攻顺宁砦,遂围抚宁。

zhé jì chāng gāo yǒng néng děng yōng bīng zhù xì fú tú qù fǔ níng zhǐ chǐ luō wù bīng shì shàng wán

这句话大意是:折继昌、高永能等拥兵驻细浮图,去抚宁咫尺,啰兀兵势尚完。

è zài suí dé jié zhì zhū jūn wén xià rén zhì máng rán shī cuò

这句话大意是:谔在绥德节制诸军,闻夏人至,茫然失措;。

yù zuò shū zhào yàn dá zhàn jì bù néng xià bǐ gù yùn pàn li nán gōng tì sì bù yǐ

这句话大意是:欲作书召燕达战,悸不能下笔,顾运判李南公,涕泗不已。

yóu shì xīn zhù zhū bǎo xī xiàn jiàng shì mò zhě qiān yú rén guǒ bù chū guō kuǐ suǒ liào yún

这句话大意是:由是新筑诸堡悉陷,将士殁者千馀人,果不出郭逵所料云。

huì qìng zhōu jūn pàn zhào ba xī shī qì luō wù chéng

这句话大意是:会庆州军叛,诏罢西师,弃罗兀城。

kuí zhōu lù zhuǎn yùn shǐ sūn gòu yán dù ān xíng děng tǎo yí zéi chì dì qī bǎi lǐ

这句话大意是:夔州路转运使孙构言杜安行等讨夷贼,斥地七百里;。

zhào qiǎn zhù zuò zuǒ láng zhāng dūn chéng yì tóng zhuǎn yùn sī zhì zhì yǐ wén

这句话大意是:诏遣著作佐郎章惇乘驿同转运司制置以闻。

xiān shì li chéng zhī jiàn dūn yú wáng ān shí ān shí yuē wén dūn jí wú xíng

这句话大意是:先是李承之荐惇于王安石,安石曰:“闻惇极无行。

chéng zhī yuē gù qí cái kě yòng ěr

这句话大意是:”承之曰:“顾其才可用耳。

gōng chéng yǔ yǔ zì dāng ài zhī

这句话大意是:公诚与语,自当爱之。

ān shí jiàn dūn dūn sù biàn yòu shàn yíng hé ān shí dà xǐ hèn de zhī wǎn

这句话大意是:”安石见惇,惇素辩,又善迎合,安石大喜,恨得之晚。

wù zǐ qìng zhōu guǎng ruì zú pàn zhuǎn yùn sī yǐ wén dì zhào èr fǔ chū zòu shì zhī shēn yǐ yòng bīng wèi yōu

这句话大意是:戊子,庆州广锐卒叛,转运司以闻,帝召二府,出奏示之,深以用兵为忧。

shū mì shǐ wén yàn bó yuē cháo tíng xíng shì wu hé rén xīn yi jiān cǎi zhòng lùn bù dàng yǒu suǒ piān tīng

这句话大意是:枢密使文彦博曰:“朝廷行事,务合人心,宜兼采众论,不当有所偏听。

bì xià lì jīng qiú zhì ér rén xīn wèi ān gài gēng zhāng zhī guò yě

这句话大意是:陛下励精求治,而人心未安,盖更张之过也。

zǔ zōng fǎ zhì wèi bì jiē bù kě xíng dàn yǒu fèi zhuì bù jǔ zhī chù ěr

这句话大意是:祖宗法制,未必皆不可行,但有废坠不举之处耳。

féng jīng yuē fǔ jiè gài yū tián yòu xiū chāi yì zuò bǎo jiǎ rén jí láo bì

这句话大意是:”冯京曰:“府界溉淤田,又修差役,作保甲,人极劳敝。

dì yuē xún fǎng lín jìn bǎi xìng jiē yǐ miǎn yì wèi xǐ gài suī lìng chū qián ér fù qí shēn yì wú zhuī hū xíng zé zhī yú rén zì qíng yuàn gù yě

这句话大意是:”帝曰:“询访邻近百姓,皆以免役为喜,盖虽令出钱,而复其身役,无追呼刑责之虞,人自情愿故也。

yàn bó yòu yán zǔ zōng fǎ zhì jù zài bù xū gēng zhāng yǐ shī rén xīn

这句话大意是:”彦博又言:“祖宗法制具在,不须更张以失人心。

wáng ān shí yuē fǎ zhì jù zài zé cái yòng yi zú zhōng guó yi qiáng

这句话大意是:”王安石曰:“法制具在,则财用宜足,中国宜强。

jīn jiē bù rán wèi kě wèi zhī fǎ zhì jù zài yě

这句话大意是:今皆不然,未可谓之法制具在也。

zhào tǎo qìng zhōu pàn zú píng zhī

这句话大意是:诏讨庆州叛卒,平之。

gēng yín zhào zhū lù zhì xué guān zhōu gěi sì shí qǐng yǐ shàn shì

这句话大意是:庚寅,诏诸路置学官,州给四十顷以赡士;。

bìng zhì xiǎo xué jiào shòu

这句话大意是:并置小学教授。

xīn mǎo zhào chá fèng xíng xīn fǎ bù zhí zhě

这句话大意是:辛卯,诏察奉行新法不职者。

guǐ mǎo jiǎn hé dōng shǎn xī lù qiú zuì yī děng tú yǐ xià shì zhī

这句话大意是:癸卯,减河东、陕西路囚罪一等,徒以下释之。

mín yuán jūn shì kē yì zhě juān qí zū fù

这句话大意是:民缘军事科役者,蠲其租赋。

bǐng wǔ zhǒng è zuò xiàn fǔ níng bǎo zé shòu rǔ zhōu tuán liàn shǐ tán zhōu ān zhì

现代白话:丙午,种谔坐陷抚宁堡,责授你州团练使、潭州安置;。

xún zài biǎn hè zhōu bié jià

这句话大意是:寻再贬贺州别驾。

dīng wèi hán jiàng zuò xīng shī bài nǜ ba yǐ běn guān zhī dèng zhōu

这句话大意是:丁未,韩绛坐兴师败衄罢,以本官知邓州。

jǐ yǒu liáo zhǔ rú hēi shuǐ lùn tǎo wǔ guó gōng jìn zhì yǒu chà

这句话大意是:己酉,辽主如黑水,论讨五国功,晋秩有差。

dōu shuǐ jiān chéng sòng chāng yán cóng nèi shì chéng fǎng zhī yì qǐng jùn zhāng hé yì bīng wàn rén mào yī bǎi liù shí lǐ

这句话大意是:都水监丞宋昌言,从内侍程昉之议,请浚漳河,役兵万人,袤一百六十里。

dì huàn cái yòng bù zú wén yàn bó yuē zú cái yòng zài hu ān bǎi xìng ān bǎi xìng zài hu shěng lì yì

这句话大意是:帝患财用不足,文彦博曰:“足财用在乎安百姓,安百姓在乎省力役。

qiě hé jiǔ bù kāi bù chū yú dōng zé chū yú xi lì hài yī yě

这句话大意是:且河久不开,不出于东则出于西,利害一也。

jīn fā fu kāi zhì xǐ dōng cóng xi hé lì zhī yǒu

这句话大意是:今发夫开治,徙东从西,何利之有!

huì jīng dōng hé běi fēng biàn yì cháng mín dà kǒng dì shǒu zhào zhōng shū lìng shěng shì ān jìng yǐ yìng tiān biàn zhāng hé zhī yì fáng nóng lái suì wèi zhī wèi wǎn

这句话大意是:”会京东、河北风变异常,民大恐,帝手诏中书,令省事安静以应天变,漳河之役妨农,来岁为之未晚。

xià sì yuè bǐng chén shuò xù xíng

这句话大意是:夏,四月,丙辰朔,恤刑。

guǐ hài ba shǎn xī jiāo zǐ fǎ

这句话大意是:癸亥,罢陕西交子法。

wù shēn yǐ shān wǎn wèi shì yù shǐ zhī zá shì pàn sī nóng sì

这句话大意是:戊申,以邓绾为侍御史知杂事、判司农寺。

shí xīn fǎ jiē chū sī nóng ér lǚ huì qīng jū yōu céng bù bù néng dú rèn qí shì wáng ān shí yù jiè wǎn yǐ wēi zhòng gù yǒu shì mìng

这句话大意是:时新法皆出司农,而吕惠卿居忧,曾布不能独任其事,王安石欲藉绾以威众,故有是命。

wǎn yán pàn bó zhōu fù bì zé méng chéng guān lì sàn cháng píng qián gǔ wàng zhuī xiàn lì zhòng chī zhī

这句话大意是:绾言:“判亳州富弼,责蒙城官吏散常平钱谷,妄追县吏,重笞之;。

yòu qiǎn rén chí xiǎo zhá xià zhū xiàn lìng wèi de yī tí jǔ sī dié shī xíng

这句话大意是:又遣人持小札下诸县,令未得依提举司牒施行;。

běn zhōu qiān pàn guǎn jù guān xú gōng gǔn yǐ shū yù zhū xiàn shǐ wù fèng xíng zhào lìng

这句话大意是:本州佥判、管句官徐公衮,以书谕诸县,使勿奉行诏令。

qǐ jǐn lǐ gēn zhì

这句话大意是:乞尽理根治。

zhào sòng bó zhōu tuī kān yuàn qí fù bì zhǐ lìng àn hòu shōu zuò yǐ wén

这句话大意是:”诏:“送亳州推勘院,其富弼止令案后收坐以闻。

bì shàng zòu qǐ dú zuò qiě yún qīng miáo yī shì tiān xià zhī rén jiē zhī wéi hài

这句话大意是:”弼上奏,乞独坐,且云:“青苗一事,天下之人皆知为害。

chén lái běn zhōu bù sàn qián hú yuàn dāng yán qiǎn

这句话大意是:臣来本州,不散钱斛,愿当严谴。

qí yú xú gōng gǔn yǐ xià zhōu xiàn lì wàng shèng cí tè yǔ jīn dài

这句话大意是:其馀徐公衮以下州县吏,望圣慈特与矜贷。

guǐ yǒu yǐ sī mǎ guāng pàn xī jīng yù shǐ tái

这句话大意是:癸酉,以司马光判西京御史台。

xiān shì guāng rèn yǒng xīng yǐ yán bù yòng qǐ pàn liú tái bù bào

这句话大意是:先是光任永兴,以言不用,乞判留台,不报。

yòu shàng shū yuē chén bù cái zuì chū qún chén zhī xià xiān jiàn bù rú lǚ huì gōng zhí bù rú fàn chún rén chéng hào gǎn yán bù rú sū shì kǒng wén zhòng yǒng jué bù rú fàn zhèn

这句话大意是:又上疏曰:“臣不才,最出群臣之下,先见不如吕诲,公直不如范纯仁、程颢,敢言不如苏轼、孔文仲,勇决不如范镇。

cǐ shù rén zhě dǔ ān shí suǒ wéi kàng zhāng duì cè jí yán qí hài ér zhèn yīn qǐ zhì shì

这句话大意是:此数人者,睹安石所为,抗章、对策,极言其害,而镇因乞致仕。

chén wén jū qí wèi zhě bì yōu qí shì shí qí lù zhě bì rèn qí huàn gǒu huò bù rán shì wèi dào qiè

这句话大意是:臣闻居其位者必忧其事,食其禄者必任其患,苟或不然,是为盗窃;。

chén suī wú sì bù gǎn wèi dào qiè zhī xíng

这句话大意是:臣虽无似,不敢为盗窃之行。

jīn bì xià wéi ān shí shì xìn ān shí yǐ wéi xián zé xián yǐ wéi yú zé yú yǐ wéi shì zé shì yǐ wéi fēi zé fēi chǎn fù ān shí zhě wèi zhī zhōng liáng gōng nàn ān shí zhě wèi zhī chán tè

这句话大意是:今陛下惟安石是信,安石以为贤则贤,以为愚则愚,以为是则是,以为非则非,谄附安石者谓之忠良,攻难安石者谓之谗慝。

chén cái shí gù ān shí zhī suǒ yú yì lùn gù ān shí zhī suǒ fēi jīn rì suǒ yán yì ān shí zhī suǒ wèi chán tè zhě yě

这句话大意是:臣才识固安石之所愚,议论固安石之所非,今日所言,亦安石之所谓谗慝者也。

ruò chén zuì yǔ fàn zhèn tóng zé qǐ yī zhèn lì zhì shì

这句话大意是:若臣罪与范镇同,则乞依镇例致仕;。

ruò zuì zhòng yú zhèn huò cuàn huò zhū wéi bì xià cái chǔ

这句话大意是:若罪重于镇,或窜或诛,唯陛下裁处!

jiǔ zhī nǎi cóng qí qǐng

这句话大意是:”久之,乃从其请。

guāng jì guī luò jué kǒu bù lùn shì

这句话大意是:光既归洛,绝口不论事。

liáo zhǔ rú nà gé luò

这句话大意是:辽主如纳葛泺。

jiǎ xū zhào sī nóng sì yuè jìn zhū lù suǒ shàng yǔ xuě zhuàng

这句话大意是:甲戌,诏司农寺月进诸路所上雨雪状。

yǐ qián dà lǐ píng shì cháng zhì wèi yòu zhèng yán zhí jí xián yuàn guǎn jù guó zǐ jiàn

这句话大意是:以前大理评事常秩为右正言、直集贤院、管句国子监。

zhì lǚ zhēng bù qǐ zhào jùn yǐ lǐ dūn qiǎn

这句话大意是:秩屡征不起,诏郡以礼敦遣。

zhì shì shǐ yì què duì chuí gǒng diàn

这句话大意是:至是始诣阙,对垂拱殿。

wèn jīn hé dào miǎn mín yú dòng něi

这句话大意是:问:“今何道免民于冻馁?

duì yuē fǎ zhì bù lì shù mín shí hóu shí fú hóu fú cǐ jīn rì zhī dà huàn yě

这句话大意是:”对曰:“法制不立,庶民食侯食,服侯服,此今日之大患也。

chén cái bù shì yòng yuàn de cí guī

这句话大意是:臣才不适用,愿得辞归。

dì yuē jì lái ān dé bù shǎo liú

这句话大意是:”帝曰:“既来,安得不少留!

suì yǒu shì mìng

这句话大意是:”遂有是命。

xún qiān tiān zhāng gé shì jiǎng tóng xiū qǐ jū zhù réng shǐ gōng jiàn zhí

这句话大意是:寻迁天章阁侍讲、同修起居注,仍使供谏职。

zhì míng zhòng yī shí shì yǐ wéi wú huàn qíng

这句话大意是:秩名重一时,世以为无宦情。

jí ān shí gēng fǎ zhì dú yǐ wéi shì yī zhào jí qǐ rèn jiàn zhí liè shì cóng dī shǒu yì qì wú suǒ jiàn míng wén wàng rì sǔn

这句话大意是:及安石更法,秩独以为是,一召即起,任谏职,列侍从,低首抑气,无所建明,闻望日损。

zhì cháng yú chūn qiū jí ān shí fèi chūn qiū zhì suì jǐn fèi qí xué shí lùn báo zhī

这句话大意是:秩长于《春秋》,及安石废《春秋》,秩遂尽废其学,时论薄之。

quán kāi fēng fǔ tuī guān sū shì chū tōng pàn háng zhōu

这句话大意是:权开封府推官苏轼出通判杭州。

chū shì zhí shǐ guǎn wáng ān shí zàn dì yǐ dú duàn zhuān rèn

这句话大意是:初,轼直史馆,王安石赞帝以独断专任。

shì yīn shì jìn shì fā cè yǐ jìn wǔ píng wú dú duàn ér kè fú jiān fá jìn dú duàn ér wáng

这句话大意是:轼因试进士,发策以“晋武平吴,独断而克,苻坚伐晋,独断而亡;。

qí huán zhuān rèn guǎn zhòng ér bà yàn kuài zhuān rèn zi zhī ér bài

这句话大意是:齐桓专任管仲而霸,燕哙专任子之而败;。

shì tóng gōng yì wèi wèn

这句话大意是:事同功异”为问。

ān shí jiàn zhī dà nù shǐ shì yù shǐ xiè jǐng wēn lùn zòu qí guò qióng zhì wú suǒ de shì suì qǐng wài

这句话大意是:安石见之大怒,使侍御史谢景温论奏其过,穷治无所得,轼遂请外。

yǐ hài liáo jìn bù bó duǎn xiá bù zhōng chǐ dù zhě

这句话大意是:乙亥,辽禁布帛短狭不中尺度者。

bǐng zǐ qiǎn shǐ àn shì sù bó děng zhōu zāi shāng nǎi lìng xiū chì wǔ bèi

这句话大意是:丙子,遣使按视宿、亳等州灾伤,乃令修饬武备。

rén wǔ dìng jìn shì kǎo zhuǎn guān

这句话大意是:壬午,定进士考转官。

wǔ yuè jiǎ wǔ yòu jiàn yì dài fū tí jǔ chóng fú gōng zhì shì lǚ huì zú

这句话大意是:五月,甲午,右谏议大夫提举崇福宫致仕吕诲卒。

huì chū qiú zhì shì biǎo yán chén běn wú sù jí ǒu zhí yī zhě yòng shù guāi fāng wàng tóu tāng jì lǜ qíng rèn yì chà zhī zhǐ xià huò yán sì zhī jìn chéng fēng bì fēi zhī dàn zhì zhōu zhī kǔ yòu jiāng yú xīn fù zhī biàn

这句话大意是:诲初求致仕,表言:“臣本无宿疾,偶值医者用术乖方,妄投汤剂,率情任意,差之指下,祸延四肢,浸成风痹,非祗惮炙盩之苦,又将虞心腹之变。

suī yī shēn zhī wēi gù bù zú xù ér jiǔ zú zhī tuō liáng yǐ wéi yōu

这句话大意是:虽一身之微,固不足恤,而九族之托,良以为忧。

gài yǐ shēn jí yù cháo zhèng yě

这句话大意是:”盖以身疾喻朝政也。

jí jí yóu dàn xī fèn tàn yǐ tiān xià shì wéi yōu

这句话大意是:疾亟,犹旦夕愤叹,以天下事为忧。

jì gé sī mǎ guāng wǎng shěng zhī zhì zé mù yǐ míng wén guāng kū juě rán ér qǐ zhāng mù qiáng shì yuē tiān xià shì shàng kě wèi jūn shí miǎn zhī

这句话大意是:既革,司马光往省之,至则目已瞑,闻光哭,蹶然而起,张目强视曰:“天下事尚可为,君实勉之!

suì zú

这句话大意是:”遂卒。

rén yín zhào xǔ fù bì yǎng jí xī jīng

这句话大意是:壬寅,诏许富弼养疾西京。

bǐng wǔ gāo lí lái gòng

这句话大意是:丙午,高丽来贡。

gāo lí wèi liáo suǒ zǔ bù tōng zhōng guó zhě sì shí sān nián zhì shì fú jiàn zhuǎn yùn shǐ luō zhěng lìng shāng rén huáng zhēn zhāo jiē tōng hǎo gāo lí wáng huī nǎi yīn zhēn hái yí dié fú jiàn yuàn bèi lǐ cháo gòng

这句话大意是:高丽为辽所阻,不通中国者四十三年,至是福建转运使罗拯令商人黄真招接通好,高丽王徽乃因真还,移牒福建,愿备礼朝贡。

zhěng yǐ wén cháo yì wèi kě jié yǐ móu liáo nǎi mìng zhěng yù yì

这句话大意是:拯以闻,朝议谓可结以谋辽,乃命拯谕意。

huī suì qiǎn qí mín guān shì láng jīn tì děng yóu dēng zhōu rù gòng

这句话大意是:徽遂遣其民官侍郎金悌等由登州入贡。

zì shì fù yǔ zhōng guó tōng cháo gòng xiāng jì

这句话大意是:自是复与中国通,朝贡相继。

xīn hài zhào zōng shì lǜ fǔ fù lǜ yǐ shàng zāo fù mǔ sàng jí dí sūn chéng zhòng bìng jiě guān xíng fú

这句话大意是:辛亥,诏:“宗室率府副率以上遭父母丧及嫡孙承重,并解官行服。

rén zǐ zhào ēn jì děng zhōu zāi shāng qiǎn shǐ zhèn xù juān qí shuì

这句话大意是:壬子,诏:“恩、冀等州灾伤,遣使赈恤,蠲其税。

yù shǐ zhōng chéng yáng huì yán dōng míng děng xiàn bǎi xìng qiān yú rén yì kāi fēng fǔ su chāo shēng děng dì chū zhù yì qián shì běn fǔ bù shòu suì tū rù wáng ān shí sī dì

这句话大意是:御史中丞杨绘言:“东明等县百姓千馀人,诣开封府诉超升等第出助役钱事,本府不受,遂突入王安石私第。

ān shí yù yún cǐ shì xiāng fǔ bù zhī

这句话大意是:安石谕云:‘此事相府不知。

réng wèn rǔ děng lái zhī xiàn zhī fǒu

现代白话:’仍问:‘你等来,知县知否?

jiē yán bù zhī

这句话大意是:’皆言不知。

yòu yì yù shǐ tái chén yǐ běn tái wú lì shōu jiē sù zhuàng yù lìng sàn qù

这句话大意是:又诣御史台,臣以本台无例收接诉状,谕令散去。

tuì ér fǎng wèn nǎi sī nóng sì bù yī zhū xiàn yuán dìng hù děng què yǐ jiàn guǎn hù kǒu liàng dì dìng chū yì qián shù fù zhū xiàn gè lìng guǎn rèn bié zào bù jí qián nóng wù ér bì

这句话大意是:退而访问,乃司农寺不依诸县元定户等,却以见管户口量第定出役钱数付诸县,各令管认,别造簿籍,前农务而毕。

chén qiè wèi fán děng dì shēng jiàng gài shì rén jiā chǎn gāo xià nǎi de qí shí

这句话大意是:臣窃谓凡等第升降,盖视人家产高下,乃得其实。

jīn nǎi zì sī nóng sì xiān huà shù lìng běn xiàn yī shù dìng bù qǐ de mín wú zhēng sù zāi

现代白话:今乃自司农寺先画数,令本县依数定簿,岂得民无争诉啊!

pàn sī nóng sì nǎi shān wǎn céng bù yī wèi zhī zá yī wèi dōu jiǎn zhèng fēi chén yán zhī shuí gǎn yán zhě

这句话大意是:判司农寺乃邓绾、曾布,一为知杂,一为都检正,非臣言之,谁敢言者!

wáng ān shí zhǐ chén huì yán wèi bù rán suì zhì ér fú wèn

这句话大意是:”王安石指陈绘言为不然,遂置而弗问。

chū bǎo jiá fǎ xíng xiāng mín jīng rǎo zhì yǒu jié zhǐ duàn wàn yǐ bì dīng zhě

这句话大意是:初,保甲法行,乡民惊扰,至有截指断腕以避丁者。

zhī kāi fēng fǔ hán wéi yán zhī dì yǐ wèn wáng ān shí ān shí yuē jiù lìng yǒu zhī yì bù zú guài

这句话大意是:知开封府韩维言之,帝以问王安石,安石曰:“就令有之,亦不足怪。

wèi tiān xià zhǔ zhě rú zhǐ rèn mín qíng zé hé bì lì jūn ér wèi zhī jiàn guān zhì lì yě

这句话大意是:为天下主者,如止任民情,则何必立君而为之建官置吏也!

bǎo jiá fǎ bù tè chú dào kě jiàn xí wèi bīng qiě shěng cái fèi

这句话大意是:保甲法不特除盗,可渐习为兵,且省财费。

wéi bì xià guǒ duàn bù xù rén yán yǐ xíng zhī

这句话大意是:惟陛下果断,不恤人言以行之。

ān shí yóu cǐ yì è wéi

这句话大意是:”安石由此益恶维。

dì yù mìng wéi wèi yù shǐ zhōng chéng wéi yǐ xiōng jiàng jū zhèng fǔ lì cí

这句话大意是:帝欲命维为御史中丞,维以兄绛居政府,力辞。

ān shí yīn yán wéi shàn fù liú sú yǐ fēi shàng suǒ jiàn lì qǐ yǔn qí qǐng

这句话大意是:安石因言:“维善附流俗以非上所建立,乞允其请。

huì wén yàn bó qiú qù dì yuē mì yuàn shì jù dāng chú hán wéi zuǒ qīng

这句话大意是:”会文彦博求去,帝曰:“密院事剧,当除韩维佐卿。

míng rì wéi zòu shì diàn zhōng yǐ yán bù yòng lì qǐng wài dì yuē qīng dōng gōng jiù rén dāng liú fǔ zhèng

这句话大意是:”明日,维奏事殿中,以言不用,力请外,帝曰:“卿东宫旧人,当留辅政。

wéi duì yuē shǐ chén yán de xíng shèng yú fù guì

这句话大意是:”维对曰:“使臣言得行,胜于富贵。

ruò yuán pān fù jiù ēn yǐ jìn fēi chén zhī yuàn yě

这句话大意是:若缘攀附旧恩以进,非臣之愿也。

suì chū zhī xiāng zhōu

这句话大意是:”遂出知襄州。

liù yuè dīng sì hé běi jī mín wèi dào zhě jiǎn sǐ cì pèi

这句话大意是:六月,丁巳,河北饥民为盗者,减死刺配。

wù wǔ jiān chá yù shǐ lǐ xíng liú zhì shàng shū yuē jūn zǐ xiǎo rén zhī fēn zài yì lì ér yǐ

现代白话:戊午,监察御史里行刘挚上疏曰:“有德行的人、品行较差的人之分,在义、利而已。

shàng rén cái fēi bù zú yòng tè xīn zhī suǒ xiàng bù zài hu yì gù xī shǎng zhī zhì měi zài shì xiān fèng gōng zhī xīn měi zài shì hòu

这句话大意是:上人才非不足用,特心之所向,不在乎义,故希赏之志,每在事先,奉公之心,每在事后。

bì xià yǒu quàn nóng zhī yì jīn biàn ér wèi fán rǎo

这句话大意是:陛下有劝农之意,今变而为烦扰;。

bì xià yǒu jūn yì zhī yì jīn yǐ wèi jù liǎn

这句话大意是:陛下有均役之意,今倚为聚敛。

qí ài jūn yōu guó zhě jiē wú yǐ róng yú qí jiān

这句话大意是:其爱君忧国者,皆无以容于其间。

jīn tiān xià yǒu xǐ yú gǎn wéi zhī lùn yǒu lè yú wú shì zhī lùn

这句话大意是:今天下有喜于敢为之论,有乐于无事之论。

bǐ yǐ cǐ wéi liú sú cǐ yǐ bǐ wéi luàn cháng wèi yì zhě yǐ jìn qǔ wèi kě chǐ shì lì zhě yǐ shǒu dào wèi wú néng cǐ fēng jìn zhǎng hàn táng zhī dǎng huò bì qǐ yǐ

现代白话:彼以此为流俗,此以彼为乱常,畏义者以进取为可耻,嗜利者以守道为无能,此风浸长,汉、唐之党祸必起了。

yuàn bì xià lǜ xīn píng tīng shěn chá hào wù shōu guò yǔ bù jí zhī lùn shǐ guī yú dà zhōng zhī dào

这句话大意是:愿陛下虑心平听,审察好恶,收过与不及之论,使归于大中之道。

zhì chū chú yù shǐ wèi jí bì duì jí zòu lùn bó zhōu yù qǐ xiǎo rén yì zài qīng fù bì yǐ shì jǐng

现代白话:”挚初除御史,未及陛对,即奏论:“亳州狱起,品行较差的人意在倾富弼以市井。

jīn bì yǐ dé zuì yuàn shǎo kuān zhī

这句话大意是:今弼已得罪,愿少宽之。

yòu yán chéng fǎng kāi zhāng hé diào fā cù pò rén bù kān mìng

这句话大意是:”又言:“程昉开漳河,调发猝迫,人不堪命。

zhào zi jǐ shàn shēng jī xiàn děng shǐ nà yì qián xiàn mín rì shù qiān rén zhē su zǎi xiàng jīng shī xuān rán hé yǐ shì sì fāng

现代白话:赵子几擅升畿县等使纳役钱,县民日数千人遮诉宰相,京师喧然,凭什么示四方!

zhāng jìng wáng tíng lǎo shàn zēng liǎng zhè yì qián dū fù yán jí rén qíng yuàn jiē

这句话大意是:张靓、王廷老擅增两浙役钱,督赋严急,人情怨嗟。

cǐ jiē yù yǐ xiàn yú xī shǎng yuàn xíng xiǎn zé míng cháo tíng běn wú jù liǎn zhī yì

这句话大意是:此皆欲以羡馀希赏,愿行显责,明朝廷本无聚敛之意。

jí rù jiàn dì miàn cì bāo yù yīn wèn qīng cóng xué wáng ān shí yá

这句话大意是:”及入见,帝面赐褒谕,因问:“卿从学王安石邪?

ān shí jí chēng qīng qì shí

这句话大意是:安石极称卿器识。

duì yuē chén dōng běi rén shǎo gū dú xué bù shí ān shí yě

这句话大意是:”对曰:“臣东北人,少孤独学,不识安石也。

tuì jí shàng shì shū ān shí bú yuè

这句话大意是:”退,即上是疏,安石不悦。

gēng shēn qún chén sān shàng zūn hào yuē shào tiān fǎ gǔ wén wǔ rén xiào dì bù xǔ

这句话大意是:庚申,群臣三上尊号曰绍天法古文武仁孝,帝不许。

jiǎ zǐ zhī cài zhōu ōu yáng xiū yǐ tài zi shǎo shī guān wén diàn xué shì zhì shì

这句话大意是:甲子,知蔡州欧阳修以太子少师、观文殿学士致仕。

xiū yǐ fēng jié zì chí jì lián bèi wū miè nián liù shí jí qǐ xiè shì

这句话大意是:修以风节自持,既连被污蔑,年六十,即乞谢事。

jí shǒu qīng zhōu shàng shū qǐng zhǐ sàn qīng miáo qián wáng ān shí è zhī xiū qiú guī yì qiè

这句话大意是:及守青州,上疏请止散青苗钱,王安石恶之,修求归益切。

féng jīng qǐng liú zhī ān shí yuē xiū shàn fù liú sú yǐ hán qí wèi shè jì chén

这句话大意是:冯京请留之,安石曰:“修善附流俗,以韩琦为社稷臣。

rú cǐ rén zài yī jùn zé huài yī jùn zài cháo tíng zé huài cháo tíng liú zhī hé yòng

这句话大意是:如此人,在一郡则坏一郡,在朝廷则坏朝廷,留之何用!

shí xián shì duō yǐn qù

这句话大意是:时贤士多引去。

yáng huì shàng shū yán lǎo chéng rén bù kě bù xī

这句话大意是:杨绘上疏言:“老成人不可不惜。

jīn jiù chén gào guī huò píng yú wài zhě xī jiē wèi lǎo fàn zhèn nián liù shí yǒu sān lǚ huì wǔ shí yǒu bā ōu yáng xiū liù shí yǒu wǔ ér zhì shì fù bì liù shí yǒu bā ér yǐn jí sī mǎ guāng wáng táo jiē wǔ shí ér qiú sàn dì bì xià hé bù sī qí gù yá

这句话大意是:今旧臣告归或屏于外者,悉皆未老,范镇年六十有三、吕诲五十有八、欧阳修六十有五而致仕,富弼六十有八而引疾,司马光、王陶皆五十而求散地,陛下何不思其故邪!

jiǎ xū fù bì zuò jǔ gé qīng miáo luò shǐ xiāng yǐ zuǒ pú yè xǐ pàn rǔ zhōu

现代白话:甲戌,富弼坐沮格青苗,落使相,以左仆射徙判你州。

wáng ān shí yuē gǔn yǐ fāng mìng jí gòng gōng yǐ xiàng gōng liú

这句话大意是:王安石曰:“鲧以方命殛,共工以象恭流。

bì jiān èr zuì zhǐ duó shǐ xiāng hé yóu jū jiān

这句话大意是:弼兼二罪,止夺使相,何由沮奸!

dì bù dá

这句话大意是:”帝不答。

bì xíng guò yìng tiān wèi pàn fǔ zhāng fāng píng yuē rén gù nán zhī

这句话大意是:弼行过应天,谓判府张方平曰:“人固难知。

fāng píng yuē wèi wáng ān shí hu

这句话大意是:”方平曰:“谓王安石吗?

yì qǐ nán zhī zhě

这句话大意是:亦岂难知者!

fāng píng qǐng zhī huáng yòu gòng jǔ huò chēng ān shí wén xué pì yǐ kǎo xiào jì zhì yuàn zhōng zhī shì jiē yù fēn gēng

这句话大意是:方平顷知皇祐贡举,或称安石文学,辟以考校,既至,院中之事皆欲纷更。

fāng píng è qí wéi rén xí zhī shǐ chū zì shì wèi cháng yǔ yǔ yě

这句话大意是:方平恶其为人,檄之使出,自是未尝与语也。

bì yǒu kuì sè gài bì yì sù shàn ān shí yún

这句话大意是:”弼有愧色,盖弼亦素善安石云。

jǐ mǎo tǔ bō gòng yú liáo

这句话大意是:己卯,吐蕃贡于辽。

qiū qī yuè jǐ chǒu liáo qiǎn shǐ àn wèn wǔ jīng qiú

这句话大意是:秋,七月,己丑,辽遣使案问五京囚。

xīn mǎo běi jīng xīn dī dì sì dì wǔ sǎo jué piào ruò guǎn táo yǒng jì qīng yáng yǐ běi qiǎn nèi shì dōu zhī zhāng mào zé chéng yì xiāng shì

这句话大意是:辛卯,北京新堤第四、第五埽决,漂溺馆陶、永济、清阳以北,遣内侍都知张茂则乘驿相视。

jiǎ wǔ zhèn xù liǎng zhè shuǐ zāi

这句话大意是:甲午,赈恤两浙水灾。

dīng yǒu biǎn jiān chá yù shǐ lǐ xíng liú zhì jiān héng zhōu yán cāng

这句话大意是:丁酉,贬监察御史里行刘挚监衡州盐仓;。

yù shǐ zhōng chéng yáng huì ba wèi hàn lín shì dú xué shì

这句话大意是:御史中丞杨绘,罢为翰林侍读学士。

zhì shàng shū lùn lǜ qián zhù yì yǒu shí hài

这句话大意是:挚上疏论率钱助役有十害;。

huì huì yì yán qí bù biàn qián hòu fán sì zòu yòu lùn tí xíng zhào zi jǐ nù zhī dōng míng xiàn gǔ fán bù jīn è xiàn mín shǐ sòng zhù yì shì zhí yǐ tā gù xià fān yú yù ér zì jū zhī shì xī wáng ān shí yì zhǐ ér xiàn wú gū yú fǎ yě

这句话大意是:会绘亦言其不便,前后凡四奏,又论:“提刑赵子几,怒知东明县贾蕃不禁遏县民使讼助役事,摭以它故,下蕃于狱而自鞫之,是希王安石意旨而陷无辜于法也。

zhì yì yán zi jǐ jùn zhí gǔ fán yù qián tiān xià zhī kǒu qǐ àn qí zuì

这句话大意是:”挚亦言:“子几捃摭贾蕃,欲箝天下之口,乞案其罪。

ān shí dà nù shǐ zhī jiàn yuàn zhāng zǎo qǔ huì zhì suǒ lùn zuò shí nán yǐ jí zhī zǎo cí bù wéi

这句话大意是:”安石大怒,使知谏院张璪取绘、挚所论,作十难以诘之,璪辞不为。

pàn sī nóng sì céng bù qǐng wèi zhī jì zuò shí nán

这句话大意是:判司农寺曾布请为之,既作十难。

qiě hé huì zhì qī dàn huái xiàng bèi zhào xià qí shū yú huì zhì shǐ gè fēn xī yǐ wén

这句话大意是:且劾绘、挚欺诞怀向背,诏下其疏于绘、挚,使各分析以闻。

zhì fèn rán yuē wéi rén chén qǐ kě yā yú quán shì shǐ tiān zǐ bù zhī lì hài zhī shí

这句话大意是:挚奋然曰:“为人臣,岂可压于权势,使天子不知利害之实!

jí tiáo duì suǒ nán yǐ shēn qí shuō qiě yuē chén dài zuì yán zé cǎi shì mín zhī shuō yǐ wén zhí yě

这句话大意是:”即条对所难以伸其说,且曰:“臣待罪言责,采士民之说以闻,职也。

jīn nǎi jù lìng fēn xī jiāo kǒu xiāng zhí wú nǎi rǔ bì xià ěr mù zhī rèn

这句话大意是:今乃遽令分析,交口相直,无乃辱陛下耳目之任!

bù bào

这句话大意是:”不报。

míng rì fù shàng shū yuē zì qīng miáo zhī yì qǐ ér tiān xià shǐ yǒu jù liǎn zhī yí

这句话大意是:明日,复上疏曰:“自青苗之议起,而天下始有聚敛之疑。

qīng miáo zhī yì wèi yǐ ér jūn shū zhī fǎ xíng

这句话大意是:青苗之议未已,而均输之法行;。

jūn shū zhī fǎ fāng rǎo ér biān bǐ zhī móu dòng

这句话大意是:均输之法方扰,而边鄙之谋动;。

biān bǐ zhī huò wèi ài ér zhāng hé zhī yì zuò

这句话大意是:边鄙之祸未艾,而漳河之役作;。

zhāng hé zhī hài wèi píng ér zhù yì zhī shì xìng

这句话大意是:漳河之害未平,而助役之事兴。

qí yì cái zé shì jǐng tú fàn zhī rén jiē zhào zhì zhèng shì táng

这句话大意是:其议财,则市井屠贩之人皆召至政事堂;。

qí zhēng lì zé xià zhì yú lì rì ér guān zì yù zhī

这句话大意是:其征利,则下至于历日而官自鬻之。

tuī cǐ ér wǎng bù kě jiū yán

这句话大意是:推此而往,不可究言。

qīng yòng míng qì hùn xiáo xián fǒu zhōng hòu lǎo chéng zhě bìn zhī wèi wú néng

这句话大意是:轻用名器,混淆贤否,忠厚老成者,摈之为无能;。

xiá xiǎo xuān biàn zhě qǔ zhī wèi kě yǒu

这句话大意是:侠小儇辩者,取之为可有;。

shǒu dào yōu guó zhě chì zhī wèi liú sú

这句话大意是:守道忧国者,斥之为流俗;。

bài cháng hài mín zhě chēng zhī wéi tōng biàn

这句话大意是:败常害民者,称之为通变。

fán zhèng fǔ móu yì jīng huà dú yǔ yī yuàn shǔ jué zhī rán hòu luò bǐ tóng liè yù wén fǎn zài qí hòu

这句话大意是:凡政府谋议经画,独与一掾属决之,然后落笔,同列预闻,反在其后;。

gù bēn zǒu qǐ gài zhī rén qí mén rú shì

这句话大意是:故奔走乞丐之人,其门如市。

jīn xī xià zhī kuǎn wèi rù fǎn cè zhī bīng wèi ān sān biān chuāng yí liú kuì wèi dìng hé běi dà hàn zhū lù dà shuǐ mín láo cái fá xiàn guān jiǎn hào

这句话大意是:今西夏之款未入,反侧之兵未安,三边疮痍,流溃未定,河北大旱,诸路大水,民劳财乏,县官减耗。

shèng shàng yōu qín niàn zhì zhī shí ér zhèng shì rú cǐ jiē dà chén wù bì xià ér dà chén suǒ yòng zhě wù dà chén yě

这句话大意是:圣上忧勤念治之时,而政事如此,皆大臣误陛下,而大臣所用者误大臣也。

shū zòu ān shí yù cuàn zhì lǐng wài dì bù xǔ dàn zhé jiān cāng

这句话大意是:”疏奏,安石欲窜挚岭外,帝不许,但谪监仓。

huì xún chū zhī zhèng zhōu zǎo yì luò zhí

这句话大意是:绘寻出知郑州,璪亦落职。

zǎo jì zhī sūn yě

这句话大意是:璪,洎之孙也。

qiǎn chá fǎng shǐ biàn xíng zhū lù cù chéng yì shū

这句话大意是:遣察访使遍行诸路,促成役书。

gēng zǐ zhào zōng shì bù dé sì zǔ zōng shén yù

这句话大意是:庚子,诏宗室不得祀祖宗神御。

liáo zhǔ rú ǒu sī diàn

这句话大意是:辽主如藕丝淀。

dīng wèi zhào táng shān gěi liú mín tián

这句话大意是:丁未,诏唐、邓给流民田。

bā yuè guǐ chǒu shuò qiǎn guān tǐ liàng shǎn xī chāi yì xīn fǎ jí mín jiān lì hài

这句话大意是:八月,癸丑朔,遣官体量陕西差役新法及民间利害。

jiǎ yín zhào jùn xiàn bǎo jiá yǔ zéi dòu sǐ shāng zhě gěi qián yǒu chà

这句话大意是:甲寅,诏:“郡县保甲与贼斗死伤者,给钱有差。

gēng shēn fù chūn qiū sān zhuàn míng jīng qǔ shì

这句话大意是:庚申,复《春秋三传》明经取士。

wáng ān shí chū yù shì chūn qiū yǐ xíng shì ér sūn jué jīng jiě yǐ chū zì zhī bù néng fù chū qí yòu suì dǐ shèng jīng zhì mù wéi duàn làn cháo bào gù gòng jǔ bù yǐ qǔ shì

这句话大意是:王安石初欲释《春秋》以行世,而孙觉经解已出,自知不能复出其右,遂诋圣经,至目为“断烂朝报”,故贡举不以取士。

yáng huì cháng yán dāng fù ān shí bù xǔ zhì shì dì tè mìng fù zhī

这句话大意是:杨绘尝言当复,安石不许,至是帝特命复之。

guǐ yǒu zhì táo hé ān fǔ sī mìng wáng sháo lǐng qí shì

这句话大意是:癸酉,置洮河安抚司,命王韶领其事。

chū yì qǔ hé huáng zì gǔ wèi zhài jiē qīng táng wǔ shèng jūn yīng zhāo nà fán bù shì yì mù rén yíng tián děng shì sháo xī zhǔ zhī suì zhì qín

这句话大意是:初,议取河湟,自古渭寨接青唐、武胜军,应招纳蕃部市易、募人营田等事,韶悉主之,遂至秦。

huì zhū jiāng yǐ fán bù shù lóng kē zài qīng táng zuì dà wèi yuán qiāng yǔ xià rén jiē yù jī mí zhī yì xiān zhì tǎo

这句话大意是:会诸将以蕃部俞龙珂在青唐最大,渭源羌与夏人皆欲羁縻之,议先致讨。

sháo yīn àn biān yǐn shù qí zhí dǐ qí zhàng yù yǐ chéng bài suì liú sù

这句话大意是:韶因案边,引数骑直抵其帐,谕以成败,遂留宿。

míng dàn liǎng zhǒng jiē qiǎn qí háo suí sháo yǐ dōng lóng kē lǜ qí shǔ shí èr wàn kǒu nèi fù

这句话大意是:明旦,两种皆遣其豪随韶以东,龙珂率其属十二万口内附。

jì guī cháo zì yán

这句话大意是:既归朝,自言;。

píng shēng wén bāo zhōng chéng cháo tíng zhōng chén qǐ cì xìng bāo shì

这句话大意是:“平生闻包中丞朝廷忠臣,乞赐姓包氏。

dì rú qí qǐng cì xìng bāo míng shùn

这句话大意是:”帝如其请,赐姓包、名顺。

jǐ mǎo yǐ qián jīng dé xiàn wèi wáng pāng wèi tài zǐ zhōng yǔn chóng zhèng diàn shuō shū

这句话大意是:己卯,以前旌德县尉王雱为太子中允、崇政殿说书。

pāng ān shí zǐ yě wéi rén piāo hàn yīn kè wú suǒ gù jì

这句话大意是:雱,安石子也,为人剽悍阴刻,无所顾忌。

nián shí sān de qín zú yán táo hé shì tàn yuē cǐ kě fǔ ér yǒu yě

这句话大意是:年十三,得秦卒言洮河事,叹曰:“此可抚而有也。

shǐ xià de zhī zé dí qiáng ér biān huàn bó yǐ

现代白话:使夏得之,则敌强而边患博了。

gù ān shí lì zhǔ wáng sháo yì

这句话大意是:”故安石力主王韶议。

chū jǔ jìn shì diào jīng dé wèi zhe cè èr shí yú piān jí lùn tiān xià shì

这句话大意是:初举进士,调旌德尉,著策二十馀篇,极论天下事。

shí ān shí zhí zhèng suǒ yòng duō shǎo nián pāng yì yù yǔ xuǎn nǎi yǔ fù móu yuē zhí zhèng zi suī bù kě yù shì ér jīng yán kě chù

这句话大意是:时安石执政,所用多少年,雱亦欲与选,乃与父谋曰:“执政子虽不可预事,而经筵可处。

ān shí yù dì zhī ér zì yòng nǎi yǐ pāng suǒ zuò cè lòu bǎn zhōu yú shì shān wǎn céng bù yòu lì jiàn zhī zhào jiàn ér yǒu shì mìng

这句话大意是:”安石欲帝知而自用,乃以雱所作策镂板鬻于市,邓绾、曾布又力荐之,召见而有是命。

ān shí gēng zhāng zhèng shì pāng shí dǎo zhī

这句话大意是:安石更张政事,雱实导之。

xīn sì liáo zhì fó gǔ yú zhāo shān fú tú ba liè jìn tú shā

这句话大意是:辛巳,辽置佛骨于招山浮图,罢猎,禁屠杀。

shì yuè hé yì chán zhōu cáo cūn sǎo jué

这句话大意是:是月,河溢澶州,曹村埽决。

zhèn níng qiān pàn chéng hào fāng jiù hù xiǎo wú xiāng qù bǎi lǐ zhōu shuài liú huàn yǐ shì jí gào hào yī yè chí zhì

这句话大意是:镇宁佥判程颢方救护小吴,相去百里,州帅刘涣以事急告颢,一夜驰至。

huàn sì yú hé qiáo hào wèi huàn yuē cáo cūn jué jīng chéng kě yú

这句话大意是:涣俟于河桥,颢谓涣曰:“曹村决,京城可虞。

chén zǐ zhī fēn shēn kě sài yì suǒ dāng wèi qǐng jǐn yǐ xiāng bīng jiàn fù shì huò bù jí gōng dāng qīn lǜ jìn bīng yǐ jì zhī

这句话大意是:臣子之分,身可塞亦所当为,请尽以厢兵见付,事或不集,公当亲率禁兵以继之。

huàn jí yǐ běn zhèn yìn shòu hào yuē jūn zì yòng zhī

这句话大意是:”涣即以本镇印授颢,曰:“君自用之。

hào de yìn bù xiá rù chéng xǐng qīn jìng zǒu jué dī yù shì zú yuē cháo tíng yǎng ěr bèi zhèng wèi huǎn jí ěr

现代白话:”颢得印,不暇入城省亲,径走决堤,谕士卒曰:“朝廷养你辈,正为缓急耳!

ěr zhī cáo cūn jué zé zhù jīng chéng hu

现代白话:你知曹村决则注京城吗?

wú yǔ ěr bèi yǐ shēn hàn zhī

现代白话:我与你辈以身捍之!

zhòng jiē gǎn jī zì xiào

这句话大意是:”众皆感激自效。

lùn zhě huò yǐ wéi shì bù kě sāi tú láo rén ěr hào mìng shàn qiú zhě dù jué kǒu yǐn dà suǒ yǐ jì zhòng liǎng àn bìng jìn shù rì ér hé

这句话大意是:论者或以为势不可塞,徒劳人耳,颢命善泅者度决口,引大索以济众,两岸并进,数日而合。

jiǔ yuè bǐng xū hé jué yùn zhōu

这句话大意是:九月,丙戌,河决郓州。

xīn mǎo dà xiǎng míng táng yǐ yīng zōng pèi

这句话大意是:辛卯,大享明堂,以英宗配。

shè tiān xià

这句话大意是:赦天下。

nèi wài guān jìn zhì yǒu chà

这句话大意是:内外官进秩有差。

gēng zǐ xià zhǔ bǐng cháng qiǎn shǐ rù gòng biǎo qǐ suí zhōu chéng yuàn yī jiù yuē

这句话大意是:庚子,夏主秉常遣使入贡,表乞绥州城,愿依旧约。

zhào dá yuē qián yǐ xiáng zhào gèng bù lìng jiāo sài mén ān yuǎn èr zhài suí zhōu yì bù gěi hái jīn fù hé yì

这句话大意是:诏答曰:“前已降诏,更不令交塞门、安远二砦,绥州亦不给还,今复何议!

sì dìng jiè bì bié jìn shì biǎo rì bān shì zhào ēn cì rú jiù

这句话大意是:俟定界毕别进誓表日,颁誓诏,恩赐如旧。

guǐ yìn zēng xuǎn rén fèng

这句话大意是:癸印,增选人俸;。

zhōu zhū lù fāng chǎng hé dù mù rén chéng mǎi shōu qǔ qí lì yī suì de qián liù bǎi jiǔ shí bā wàn yú mín gǔ bó jiǔ shí qī wàn dàn pǐ yǒu jī

这句话大意是:鬻诸路坊场河渡,募人承买,收取其利,一岁得钱六百九十八万馀缗,谷帛九十七万石、匹有奇。

dōng shí yuè rén zǐ shuò ba chāi yì fǎ shǐ mín chū qián mù yì

这句话大意是:冬,十月,壬子朔,罢差役法,使民出钱募役。

lì xuǎn rén jí rèn zǐ chū guān shì lǜ lìng fǎ

这句话大意是:立选人及任子出官试律令法。

yǐ mǎo liáo zhǔ rú yī wū lǘ shān

这句话大意是:乙卯,辽主如医巫闾山。

bǐng chén zhì shū mì yuàn jiǎn xiáng guān

这句话大意是:丙辰,置枢密院检详官。

gēng shēn yǐ xiān yú shēn wèi lì zhōu zhuǎn yùn fù shǐ

这句话大意是:庚申,以鲜于侁为利州转运副使。

chū zhù yì fǎ xíng zhào jiān sī gè dìng suǒ bù zhù yì qián shù

这句话大意是:初,助役法行,诏监司各定所部助役钱数。

lì zhōu lù zhuǎn yùn shǐ li yú yù dìng sì shí wàn

这句话大意是:利州路转运使李瑜欲定四十万。

shēn shí wéi pàn guān zhēng zhī yuē lì zhōu mín pín de jí bàn cǐ kě yǐ

现代白话:侁时为判官,争之曰:“利州民贫地瘠,半此可了。

yú bù cóng suì gè wèi zòu

这句话大意是:”瑜不从,遂各为奏。

shí zhū lù yì shū jiē wèi jiù dì shì shēn yì yù sī nóng céng bù shǐ bān yǐ wéi tián shì yīn chù yú ér zhuó shēn fù shǐ jiān tí jǔ cháng píng

这句话大意是:时诸路役书皆未就,帝是侁议,谕司农曾布,使颁以为田式,因黜瑜而擢侁副使兼提举常平。

shēn sù è wáng ān shí jí ān shí yòng shì shēn nǎi shàng shū lùn shí zhèng kě yōu kě tàn qí nì zhì tǐ ér zhào mín yuàn zhě bù kě gài jǔ

这句话大意是:侁素恶王安石,及安石用事,侁乃上书,论时政可忧可叹,其逆治体而召民怨者,不可概举。

qí yì zhuān zhǐ ān shí ān shí nù huǐ duǎn zhī

这句话大意是:其意专指安石,安石怒,毁短之。

dì chēng qí wén xué kě yòng ān shí yuē hé yǐ zhī zhī

现代白话:帝称其文学可用,安石曰:“凭什么知之?

dì yuē yǒu zhāng zòu zài

这句话大意是:”帝曰:“有章奏在。

ān shí nǎi bù gǎn yán

这句话大意是:”安石乃不敢言。

jì wèi fù shǐ bù mín bù qǐng qīng miáo qián ān shí qiǎn lì jí zhī shēn yuē qīng miáo zhī fǎ yuàn qǔ zé yǔ

这句话大意是:既为副使,部民不请青苗钱,安石遣吏诘之,侁曰:“青苗之法,愿取则与。

mín zì bù yuàn qǐ néng qiáng zhī zāi

现代白话:民自不愿,岂能强之啊!

wù chén lì tài xué shēng sān shè fǎ

这句话大意是:戊辰,立太学生三舍法。

chū guó zǐ shēng yǐ jīng cháo qī pǐn yǐ shàng zǐ sūn yīng yìn zhě wèi zhī tài xué shēng yǐ bā pǐn yǐ xià zǐ sūn jí shù rén zhī jùn yì zhě wèi zhī

这句话大意是:初,国子生以京朝七品以上子孙应荫者为之,太学生以八品以下子孙及庶人之俊异者为之;。

shì lùn cè jīng yì rú jìn shì fǎ

这句话大意是:试论策经义如进士法。

jí dì jí wèi chuí yì rú xué zì jīng shī zhì jùn xiàn jì jiē yǒu xué suì shí yuè gè yǒu shì chéng qí yì néng yǐ chà cì shēng shě qí zuì yōu zhě wéi shàng shě miǎn fā jiè jí lǐ bù shì ér tè cì zhī dì suì zhuān yǐ cǐ qǔ shì

这句话大意是:及帝即位,垂意儒学,自京师至郡县既皆有学,岁时月各有试程,其艺能以差次升舍,其最优者为上舍,免发解及礼部试而特赐之第,遂专以此取士。

yòu lèi zēng tài xué nèi shè shēng zhì jiǔ bǎi rén

这句话大意是:又累增太学内舍生至九百人。

zhì shì shì yù shǐ shān wǎn yán guó jiā zhì píng bǎi yú nián suī yǒu guó zǐ jiàn jǐn róng shì diàn zhāi páo ér shēng yuán wú suǒ róng

这句话大意是:至是侍御史邓绾言:“国家治平百馀年,虽有国子监,仅容释奠斋庖,而生员无所容。

zhì yú tài xué wèi cháng yíng jiàn zhǐ jiǎ xī qìng yuàn láng wǔ shù shí jiān shēng yuán cái sān bǎi rén

这句话大意是:至于太学,未尝营建,止假锡庆院廊庑数十间,生员才三百人。

qǐng yǐ xī qìng yuàn wèi tài xué réng xiū wǔ wáng miào wèi yòu xué shàng yǐ nǐ sān wáng sì dài jiāo xiáng xù xué dōng xī zuǒ yòu zhī zhì

这句话大意是:请以锡庆院为太学,仍修武王庙为右学,上以拟三王、四代胶庠序学东西左右之制。

nǎi zhào jǐn yǐ xī qìng yuàn jí cháo jí yuàn xi wǔ jiàn jiǎng shū táng zhāi shè zhí lú lüè jù

这句话大意是:”乃诏尽以锡庆院及朝集院西庑建讲书堂,斋舍、直庐略具。

zì zhǔ pàn guān wài zēng zhì jìn jiǎng wèi shí yuán lǜ èr yuán gòng jiǎng yī jīng lìng zhōng shū lín xuǎn huò zhǔ pàn guān fèng jǔ

这句话大意是:自主判官外,增置进讲为十员,率二员共讲一经,令中书磷选或主判官奉举。

lí shēng yuán wèi sān děng shǐ rù tài xué wèi wài shè chū bù xiàn yuán hòu dìng é qī bǎi rén

这句话大意是:厘生员为三等:始入太学为外舍,初不限员,后定额七百人;。

wài shè shēng nèi shè yuán èr bǎi

这句话大意是:外舍升内舍,员二百;。

nèi shè shēng shàng shě yuán yī bǎi

这句话大意是:内舍升上舍,员一百。

gè zhí yī jīng cóng suǒ jiǎng guān shòu xué yuè kǎo shì qí yè yōu děng yǐ cì shēng shàng shě miǎn fā jiè jí lǐ bù shì zhào shì cì dì

这句话大意是:各执一经,从所讲官受学,月考试其业,优等以次升上舍,免发解及礼部试,召试赐第。

qí zhèng lù xué yù yǐ shàng shě shēng wèi zhī jīng gè èr yuán

这句话大意是:其正、录、学谕,以上舍生为之,经各二员。

xué xíng zhuó yì zhě zhǔ pàn zhí jiǎng fù jiàn yú zhōng shū zòu chú guān

这句话大意是:学行卓异者,主判、直讲复荐于中书,奏除官。

chū sū sòng zǐ jiā zài tài xué guó zǐ jiàn zhí jiǎng yán fù cháng cè wèn wáng mǎng hòu zhōu biàn fǎ shì jiā jí lùn qí fēi zhuó yōu děng

这句话大意是:初,苏颂子嘉在太学,国子监直讲颜复尝策问王莽、后周变法事,嘉极论其非,擢优等;。

sū yè mì xiě yǐ shì céng bù yuē cǐ bèi chàng hé fēi huǐ shí zhèng

这句话大意是:苏液密写以示曾布曰:“此辈倡和,非毁时政。

bù dà nù zé zhāng zǎo yuē jūn yǐ jiàn guān pàn jiān xué guān yǔ shēng tú fēi huǐ shí zhèng ér jìng bù tán hé

这句话大意是:”布大怒,责张璪曰:“君以谏官判监,学官与生徒非毁时政,而竟不弹劾!

suì yǐ gào wáng ān shí

这句话大意是:”遂以告王安石。

ān shí dà nù jǐn zhú zhū xué guān yǐ li dìng cháng zhì tóng pàn jiān

这句话大意是:安石大怒,尽逐诸学官,以李定、常秩同判监;。

xuǎn yòng xué guān fēi zhí zhèng suǒ xǐ zhě bù yǔ

这句话大意是:选用学官,非执政所喜者不与。

lù diàn lí zōng mèng yè tāo céng zhào chén jì zhǎng yǔ xuǎn

这句话大意是:陆佃、黎宗孟、叶涛、曾肇、沈季长与选。

jì zhǎng ān shí mèi xù

这句话大意是:季长,安石妹婿;。

tāo qí zhí xù

这句话大意是:涛,其侄婿;。

diàn mén rén

这句话大意是:佃,门人;。

zhào bù dì yě

这句话大意是:肇,布弟也。

diàn děng yè zài ān shí zhāi shòu kǒu yì dàn zhì xué jiǎng zhī wú yī yǔ chū jǐ

这句话大意是:佃等夜在安石斋受口义,旦至学讲之,无一语出己。

qí shè sān shè gài yì yù yǐn yòng qí dǎng yě

这句话大意是:其设三舍,盖亦欲引用其党也。

liáo zhǔ yè qián líng

这句话大意是:辽主谒乾陵。

rén shēn yǐ xī jīng guó zi jiān jiào shòu wáng ān guó wèi chóng wén yuàn jiào shū

这句话大意是:壬申,以西京国子监教授王安国为崇文院校书。

ān guó guān mǎn zhì jīng shī dì yǐ qí xiōng ān shí gù cì duì

这句话大意是:安国官满至京师,帝以其兄安石故,赐对。

dì yuē hàn wén dì hé rú zhǔ

现代白话:帝曰:“汉文帝怎么样主?

duì yuē sān dài yǐ hòu wèi yǒu yě

这句话大意是:”对曰:“三代以后未有也。

dì yuē dàn hèn qí cái bù néng lì fǎ gēng zhì ěr

现代白话:”帝曰:“但恨其才不能立法更制你。

duì yuē wén dì zì dài lái dìng biàn é qǐng kǒng wú cái zhě bù néng

这句话大意是:”对曰:“文帝自代来,定变俄顷,恐无才者不能。

zhì yòng jiǎ yì yán dài qún chén yǒu jié zhuān wù yǐ dé huà mín hǎi nèi xìng yú lǐ yuè jǐ zhì xíng cuò zé wén dì jiā yǒu cái yī děng yǐ

现代白话:至用贾谊言,待群臣有节,专务以德化民,海内兴于礼乐,几致刑措,则文帝加有才一等了。

dì yuē wáng měng zuǒ fú jiān yǐ zuì ěr guó ér lìng bì xíng

现代白话:”帝曰:“王猛佐苻坚,以蕞你国而令必行;。

jīn tiān xià zhī dà bù néng shǐ rén hé yě

这句话大意是:今天下之大,不能使人,何也?

yuē měng jiào jiān yǐ jùn xíng zhì qín zuò bù chuán shì

这句话大意是:”曰:“猛教坚以峻刑,致秦祚不传世。

jīn xiǎo rén bì yǒu yǐ shì wù bì xià zhě

现代白话:今品行较差的人必有以是误陛下者。

chéng yǐ yáo shùn sān dài wéi fǎ zé xià qǐ yǒu bù cóng zhě hu

这句话大意是:诚以尧、舜、三代为法,则下岂有不从者吗?

yòu wèn qīng xiōng bǐng zhèng wài lùn wèi hé

这句话大意是:”又问:“卿兄秉政,外论谓何?

yuē hèn zhī rén bù míng jù liǎn tài jí

这句话大意是:”曰:“恨知人不明,聚敛太急。

dì bú yuè

这句话大意是:”帝不悦。

ān guó cháng lì jiàn ān shí yǐ tiān xià xiōng xiōng bù lè xīn fǎ jiē guī jiù yú xiōng kǒng wèi jiā huò ān shí bù tīng

这句话大意是:安国尝力谏安石,以天下汹汹不乐新法,皆归咎于兄,恐为家祸,安石不听。

bǐng zǐ zhào zuì rén pèi liú yù dōng zhě zhì zhòng chūn nǎi qiǎn

这句话大意是:丙子,诏:“罪人配流遇冬者,至仲春乃遣。

gēng chén liáo zhào bǎi guān tíng yì jūn guó shì

这句话大意是:庚辰,辽诏百官廷议军国事。

shí yī yuè jiǎ shēn zhào juān tiān xià jiàn qiàn dài liáng zǒng jì mǐ yī bǎi liù shí liù wàn bā qiān yú shí qián shí yī wàn qī qiān yú mín

这句话大意是:十一月,甲申,诏蠲天下见欠贷粮,总计米一百六十六万八千馀石,钱十一万七千馀缗。

bǎi xìng wén zhào mò bù chēng qìng

这句话大意是:百姓闻诏,莫不称庆。

dīng hài zuò zhōng tài yī gōng

这句话大意是:丁亥,作中太一宫;。

cóng sī tiān dōng gōng zhèng zhōu cóng yán yě

这句话大意是:从司天冬宫正周琮言也。

wù zǐ liáo miǎn nán jīng liú mín zū

这句话大意是:戊子,辽免南京流民租。

jǐ chǒu zhèn ráo zhōu jī mín

这句话大意是:己丑,赈饶州饥民。

rén yín kāi hóng zé hú dá yú huái

这句话大意是:壬寅,开洪泽湖,达于淮。

shí èr yuè xīn hài shuò zhào zēng cì guó zi jiān qián sì qiān mín

这句话大意是:十二月,辛亥朔,诏增赐国子监钱四千缗。

rén zǐ liáo yǐ qì dān xíng yíng dōu bù shǔ yē lǜ hū dūn zhī běi yuàn shū mì shǐ shì yǐ zhī běi yuàn shū mì shǐ shì xiāo wéi xìn wèi nán fǔ zǎi xiàng jiān qì dān xíng gōng dōu bù shǔ

这句话大意是:壬子,辽以契丹行营都部署耶律呼敦知北院枢密使事,以知北院枢密使事萧惟信为南府宰相兼契丹行宫都部署。

dīng jǐ liáo zhǔ mìng hàn rén xíng gōng dōu bù shǔ li zhòng xǐ běi yuàn xuān huī shǐ liú lín shū mì fù shǐ wáng guān dōu chéng zhǐ yáng xīng gōng jù cì guó xìng

这句话大意是:丁己,辽主命汉人行宫都部署李仲禧、北院宣徽使刘霖、枢密副使王观、都承旨杨兴功俱赐国姓。

wù wǔ guī xià fú

这句话大意是:戊午,归夏俘。

jǐ wèi ān dìng jùn wáng cóng shì zú

这句话大意是:己未,安定郡王从式卒。

bǐng yín shěng zhū lù xiāng jūn

这句话大意是:丙寅,省诸路厢军。

yǐ hài chóng yì gōng chái yǒng zhì shì zi ruò nà xí fēng

这句话大意是:乙亥,崇义公柴咏致仕,子若纳袭封。

wù yín huí hú gòng yú liáo

这句话大意是:戊寅,回鹘贡于辽。

xiān shì hé yì wèi zhōu wáng gōng shí xīn dī fán liù sǎo ér jué zhě èr xià shǔ ēn jì guàn yù hé bēn chōng wèi yī

这句话大意是:先是河溢卫州王供,时新堤凡六埽而决者二,下属恩、冀,贯御河,奔冲为一。

dì yōu zhī zì qiū qì dōng shù qiǎn shǐ jīng yíng

这句话大意是:帝忧之,自秋迄冬,数遣使经营。

yì zhě zhēng yán dǎo hé zhī lì zhāng mào zé děng wèi èr gǔ hé de zuì xià ér jiù fáng kě yīn jīn yīn sāi zhě cái sān shí yú lǐ ruò dù hé zhī tuān jùn ér nì zhī yòu cún qīng shuǐ zhèn hé yǐ xī qí shì zé hàn zhě kě huí jué zhě kě sài

这句话大意是:议者争言导河之利,张茂则等谓:“二股河地最下,而旧防可因,今堙塞者才三十馀里,若度河之湍浚而逆之,又存清水镇河以析其势,则悍者可回,决者可塞。

dì rán zhī shì yuè lìng hé běi zhuǎn yùn sī kāi xiū èr gǔ hé shàng liú bìng xiū sāi dì wǔ sǎo jué kǒu

这句话大意是:”帝然之,是月,令河北转运司开修二股河上流,并修塞第五埽决口。

zhèn níng hé qīng zú yú fǎ bù tā yì chéng fǎng wèi dōu shuǐ chéng yù jǐn qǔ zhū sǎo bīng zhì èr gǔ hé

这句话大意是:镇宁河清卒,于法不它役,程昉为都水丞,欲尽取诸埽兵治二股河。

qiān pàn chéng hào yǐ fǎ jù fǎng fǎng qǐng yú cháo mìng yǐ bā bǎi rén yǔ zhī

这句话大意是:佥判程颢以法拒昉,昉请于朝,命以八百人与之。

tiān fāng dà hán fǎng sì qí nüè yòng zhòng táo ér guī jiāng rù chéng zhōu guān wèi fǎng yù fú nà hào yuē bǐ táo sǐ zì guī fú nà bì wéi luàn

这句话大意是:天方大寒,昉肆其虐用众,逃而归,将入城,州官畏昉,欲弗纳,颢曰:“彼逃死自归,弗纳,必为乱。

fǎng yǒu yán hào zì dāng zhī

这句话大意是:昉有言,颢自当之。

jí qīn wǎng kāi mén fǔ yù yuē guī xiū sān rì fù yì zhòng huān hū ér rù

这句话大意是:”即亲往开门抚谕,约归休三日复役,众欢呼而入。

jù yǐ shì shàng wén dé bù fù qiǎn

这句话大意是:具以事上闻,得不复遣。

hòu fǎng zòu shì guò zhōu yáng yán yú zhòng yuē chán zú zhī biàn nǎi chéng zhōng yǔn yòu zhī wú bì su yú shàng

现代白话:后昉奏事过州,扬言于众曰:“澶卒之变,乃程中允诱之,我必诉于上。

tóng liè yǐ gào hào xiào yuē bǐ fāng dàn wǒ hé néng wéi

这句话大意是:”同列以告,颢笑曰:“彼方惮我,何能为!

guǒ bù gǎn yán

这句话大意是:”果不敢言。

Want to learn Chinese with visual scenes and structured paths?

Start Learning Chinese →