元史 · 宋濂 · Chapter 172 of 210

列传·卷五十九

PinyinModern Translation
Size

chéng jù fū

这句话大意是:程钜夫。

chéng jù fū míng wén hǎi bì wǔ zōng miào huì yǐ zì xíng

这句话大意是:程钜夫,名文海,避武宗庙讳,以字行。

qí xiān zì huī zhōu xǐ yǐng zhōu jīng shān hòu jiā jiàn chāng

这句话大意是:其先自徽州徙郢州京山,后家建昌。

shū fù fēi qīng shì sòng tōng pàn jiàn chāng shì zǔ shí yǐ chéng jiàng

这句话大意是:叔父飞卿,仕宋,通判建昌,世祖时,以城降。

jù fū rù wèi zhì zǐ shòu xuān wǔ jiāng jūn guǎn jūn qiān hù

这句话大意是:钜夫入为质子,授宣武将军、管军千户。

tā rì zhào jiàn wèn jiǎ sì dào hé rú rén jù fū tiáo duì shén xī dì yuè gěi bǐ zhá shū zhī nǎi shū èr shí yú fú yǐ jìn

现代白话:他日,召见,问贾似道怎么样人,钜夫条对甚悉,帝悦,给笔札书之,乃书二十余幅以进。

dì dà qí zhī yīn wèn jīn jū hé guān yǐ qiān hù duì dì wèi jìn chén yuē zhèn guān cǐ rén xiàng mào yǐ yīng guì xiǎn

这句话大意是:帝大奇之,因问今居何官,以千户对,帝谓近臣曰:“朕观此人相貌,已应贵显;。

tīng qí yán lùn chéng cōng míng yǒu shí zhě yě

这句话大意是:听其言论,诚聪明有识者也。

kě zhì zhī hàn lín

这句话大意是:可置之翰林。

chéng xiàng huǒ lǐ huò sūn chuán zhǐ zhì hàn lín yǐ qí nián shào zòu wèi yìng fèng hàn lín wén zì dì yuē zì jīn guó jiā zhèng shì dé shī jí cháo chén xié zhèng yi jiē wèi zhèn yán zhī

这句话大意是:”丞相火礼霍孙传旨至翰林,以其年少,奏为应奉翰林文字,帝曰:“自今国家政事得失,及朝臣邪正,宜皆为朕言之。

jù fū dùn shǒu xiè yuē chén běn shū yuǎn zhī chén méng bì xià zhī yù gǎn bù jié lì yǐ bào bì xià

这句话大意是:”钜夫顿首谢曰:“臣本疏远之臣,蒙陛下知遇,敢不竭力以报陛下!

xún jìn hàn lín xiū zhuàn lǚ qiān jí xián zhí xué shì jiān mì shū shǎo jiān

这句话大意是:”寻进翰林修撰,屡迁集贤直学士,兼秘书少监。

zhì yuán shí jiǔ nián zòu chén wǔ shì yī yuē qǔ huì jiāng nán shì jí èr yuē tōng nán běi zhī xuǎn sān yuē lì kǎo gōng lì sì yuē zhì tān zāng jí wǔ yuē gěi jiāng nán guān lì fèng

这句话大意是:至元十九年,奏陈五事:一曰取会江南仕籍,二曰通南北之选,三曰立考功历,四曰置贪赃籍,五曰给江南官吏俸。

cháo tíng duō cǎi xíng zhī

这句话大意是:朝廷多采行之。

cì de jīng shī ān zhēn mén yǐ zhù jū shì

这句话大意是:赐地京师安贞门,以筑居室。

èr shí nián jiā hàn lín jí xián zhí xué shì tóng lǐng huì tóng guǎn shì

这句话大意是:二十年,加翰林集贤直学士,同领会同馆事。

èr shí sān nián jiàn dì shǒu chén xīng jiàn guó xué qǐ qiǎn shǐ jiāng nán sōu fǎng yí yì

这句话大意是:二十三年,见帝,首陈:“兴建国学,乞遣使江南搜访遗逸;。

yù shǐ tái àn chá sī bìng yi cān yòng nán běi zhī rén

这句话大意是:御史台、按察司,并宜参用南北之人。

dì jiā nà zhī

这句话大意是:”帝嘉纳之。

èr shí sì nián lì shàng shū shěng zhào yǐ wéi cān zhī zhèng shì jù fū gù cí

这句话大意是:二十四年,立尚书省,诏以为参知政事,钜夫固辞。

yòu mìng wèi yù shǐ zhōng chéng tái chén yán jù fū nán rén qiě nián shào

这句话大意是:又命为御史中丞,台臣言:“钜夫南人,且年少。

dì dà nù yuē rǔ wèi yòng nán rén hé yǐ zhī nán rén bù kě yòng

现代白话:”帝大怒曰:“你未用南人,凭什么知南人不可用!

zì jīn shěng bù tái yuàn bì cān yòng nán rén

这句话大意是:自今省部台院,必参用南人。

suì yǐ jù fū réng wèi jí xián zhí xué shì bài shì yù shǐ xíng yù shǐ tái shì fèng zhào qiú xián yú jiāng nán

这句话大意是:”遂以钜夫仍为集贤直学士,拜侍御史,行御史台事,奉诏求贤于江南。

chū shū zhào lìng jiē yòng měng gǔ zì jí shì dì tè mìng yǐ hàn zì shū zhī

这句话大意是:初,书诏令皆用蒙古字,及是,帝特命以汉字书之。

dì sù wén zhào mèng dí yè li míng jù fū lín dāng xíng dì mì yù bì zhì cǐ èr rén

这句话大意是:帝素闻赵孟藡、叶李名,钜夫临当行,帝密谕必致此二人;。

jù fū yòu jiàn zhào mèng fǔ yú rèn wàn yī è zhāng bó chún hú mèng kuí céng xī yán kǒng zhū céng chòng zi lìng shí zhōng bāo zhù děng èr shí yú rén dì jiē zhuó zhì tái xiàn jí wén xué zhī zhí

这句话大意是:钜夫又荐赵孟𫖯、余恁、万一鹗、张伯淳、胡梦魁、曾晞颜、孔洙、曾冲子、凌时中、包铸等二十余人,帝皆擢置台宪及文学之职。

hái cháo chén mín jiān lì bìng wǔ shì bài jí xián xué shì réng hái xíng tái

这句话大意是:还朝,陈民间利病五事,拜集贤学士,仍还行台。

èr shí liù nián shí xiāng sāng gē zhuān zhèng fǎ lìng kē jí sì fāng sāo dòng

这句话大意是:二十六年,时相桑哥专政,法令苛急,四方骚动。

jù fū rù cháo shàng shū yuē chén wén tiān zǐ zhī zhí mò dà yú zé xiāng zǎi xiàng zhī zhí mò dà yú jìn xián

这句话大意是:钜夫入朝,上疏曰:“臣闻天子之职,莫大于择相,宰相之职,莫大于进贤。

gǒu bù yǐ jìn xián wèi jí ér wéi yǐ zhí huò wèi xīn fēi wéi shàng wèi dé wéi xià wèi mín zhī yì yě

这句话大意是:苟不以进贤为急,而惟以殖货为心,非为上为德、为下为民之意也。

xī wén dì yǐ jué yù jí qián gǔ wèn chéng xiàng zhōu bó bó bù néng duì chén píng jìn yuē bì xià wèn jué yù zé tíng wèi

这句话大意是:昔文帝以决狱及钱谷问丞相周勃,勃不能对,陈平进曰:‘陛下问决狱,责廷尉;。

wèn qián gǔ zé zhì sù nèi shǐ

这句话大意是:问钱谷,责治粟内史。

zǎi xiàng shàng lǐ yīn yáng xià suì wàn wù zhī yi wài zhèn fǔ sì yí nèi qīn fù bǎi xìng

这句话大意是:宰相上理阴阳,下遂万物之宜,外镇抚四夷,内亲附百姓。

guān qí suǒ yán kě yǐ zhī zǎi xiàng zhī zhí yǐ

现代白话:’观其所言,能够知宰相之职了。

jīn quán jiān yòng shì lì shàng shū gōu kǎo qián gǔ yǐ bāo gē shēng mín wèi wu suǒ wěi rèn zhě lǜ jiē tān tāo yāo lì zhī rén jiāng nán dào zéi qiè fā liáng yǐ cǐ yě

这句话大意是:今权奸用事,立尚书钩考钱谷,以剥割生民为务,所委任者,率皆贪饕邀利之人,江南盗贼窃发,良以此也。

chén qiè yǐ wéi yi qīng shàng shū zhī zhèng sǔn xíng shěng zhī quán ba yán lì zhī guān xíng xù mín zhī shì yú guó wèi biàn

这句话大意是:臣窃以为宜清尚书之政,损行省之权,罢言利之官,行恤民之事,于国为便。

sāng gē dà nù jī liú jīng shī bù qiǎn zòu qǐng shā zhī fán liù zòu dì jiē bù xǔ

这句话大意是:”桑哥大怒,羁留京师不遣,奏请杀之,凡六奏,帝皆不许。

jù fū jì hái xíng tái èr shí jiǔ nián yòu zhào jù fū yǔ hú zhī yù yáo suì wáng dàn léi yīng chén tiān xiáng yáng gōng yì gāo níng chén yǎn zhào jū xìn děng shí rén fù quē cì duì

这句话大意是:钜夫既还行台,二十九年,又召钜夫与胡祗遹、姚燧、王惮、雷膺、陈天祥、杨恭懿、高凝、陈俨、赵居信等十人,赴阙赐对。

sān shí nián chū wèi mǐn hǎi dào sù zhèng lián fǎng shǐ xīng xué míng jiào lì mín wèi ài zhī

这句话大意是:三十年,出为闽海道肃政廉访使,兴学明教,吏民畏爱之。

dà dé sì nián qiān jiāng nán hú běi dào sù zhèng lián fǎng shǐ

这句话大意是:大德四年,迁江南湖北道肃政廉访使。

zhì guān shǒu zhì xíng shěng píng zhāng jiā nú zhī wèi mín hài zhě shàng xià sù rán

这句话大意是:至官,首治行省平章家奴之为民害者,上下肃然。

bā nián zhào bài hàn lín xué shì shāng yì zhōng shū shěng shì

这句话大意是:八年,召拜翰林学士,商议中书省事。

shí nián yǐ kàng hàn bào fēng xīng biàn jù fū yìng zhào chén mǐ zāi zhī cè qí mù yǒu wǔ yuē jìng tiān yuē zūn zǔ yuē qīng xīn yuē chí tǐ yuē gēng huà

这句话大意是:十年,以亢旱、暴风、星变,钜夫应诏陈弭灾之策,其目有五:曰敬天,曰尊祖,曰清心,曰持体,曰更化。

dì jiē rán zhī

这句话大意是:帝皆然之。

yún nán shěng chén yán shì zǔ qīn píng yún nán mín yuàn kè shí diǎn cāng shān yǐ jì gōng dé

这句话大意是:云南省臣言:“世祖亲平云南,民愿刻石点苍山,以纪功德。

zhào jù fū zhuàn qí wén

这句话大意是:”诏钜夫撰其文。

shí yī nián bài shān nán jiāng běi dào sù zhèng lián fǎng shǐ fù liú wèi hàn lín xué shì

这句话大意是:十一年,拜山南江北道肃政廉访使,复留为翰林学士。

zhì dà yuán nián xiū chéng zōng shí lù

这句话大意是:至大元年,修《成宗实录》。

èr nián zhào zhì shàng dōu

这句话大意是:二年,召至上都。

sān nián fù bài shān nán jiāng běi dào sù zhèng lián fǎng shǐ

这句话大意是:三年,复拜山南江北道肃政廉访使。

sì nián yǔ li qiān shàng wén děng shí liù rén tóng fù quē cì duì biàn diàn

这句话大意是:四年,与李谦、尚文等十六人同赴阙,赐对便殿。

bài zhè dōng hǎi yòu dào sù zhèng lián fǎng shǐ liú wèi hàn lín xué shì chéng zhǐ

这句话大意是:拜浙东海右道肃政廉访使,留为翰林学士承旨。

huáng qìng yuán nián xiū wǔ zōng shí lù

这句话大意是:皇庆元年,修《武宗实录》。

èr nián hàn jù fū yìng zhào chén sāng lín liù shì wǔ shí zǎi yì

这句话大意是:二年,旱,钜夫应诏陈桑林六事,忤时宰意。

míng rì dì qiǎn jìn shì cì shàng zūn láo zhī yuē zhōng shū jí yì wéi qīng suǒ yán shén dāng hòu lín shì qí jí yán zhī

这句话大意是:明日,帝遣近侍赐上尊,劳之曰:“中书集议,惟卿所言甚当,后临事,其极言之。

yú shì zhào jù fū xié píng zhāng zhèng shì li mèng cān zhī zhèng shì xǔ shī jìng yì xíng gòng jǔ fǎ jù fū jiàn yán jīng xué dāng zhǔ chéng yí zhū xī zhuàn zhù wén zhāng yi gé táng sòng sù bì

这句话大意是:”于是诏钜夫偕平章政事李孟、参知政事许师敬议行贡举法,钜夫建言:“经学当主程颐、朱熹传注,文章宜革唐、宋宿弊。

mìng jù fū cǎo zhào xíng zhī

这句话大意是:”命钜夫草诏行之。

sān nián yǐ bìng qǐ hái gǔ guī tián lǐ bù yǔn mìng shàng yī gěi yào wù guān qí zi dà běn jiāo sì shǔ lìng yǐ biàn shì yǎng

这句话大意是:三年,以病乞骸骨归田里,不允,命尚医给药物,官其子大本郊祀署令,以便侍养。

shí lìng jìn chén fǔ shì qiě láo zhī yuē qīng shì zǔ jiù chén wéi zhōng wéi zhēn qí miǎn jiā zhōu shǎo liú jīng shī yǐ fù zhèn xīn

这句话大意是:时令近臣抚视,且劳之曰:“卿世祖旧臣,惟忠惟贞,其勉加粥,少留京师,以副朕心。

jù fū qǐng yì jiān tè shòu guāng lù dài fu cì shàng zūn mìng tíng chén yǐ xià yǐn jiàn yú qí huà mén wài gěi yì nán hái

这句话大意是:”钜夫请益坚,特授光禄大夫,赐上尊,命廷臣以下饮饯于齐化门外,给驿南还。

chì xíng shěng jí yǒu sī cháng jiā cún wèn

这句话大意是:敕行省及有司常加存问。

jū sān nián ér zú nián qī shí

这句话大意是:居三年而卒,年七十。

tài dìng èr nián zèng dà sī tú zhù guó zhuī fēng chǔ guó gōng shì wén xiàn

这句话大意是:泰定二年,赠大司徒、柱国,追封楚国公,谥文宪。

zhào mèng fǔ

这句话大意是:赵孟𫖯。

zhào mèng fǔ zì zi áng sòng tài zǔ zi qín wáng dé fāng zhī hòu yě

这句话大意是:赵孟𫖯,字子昂,宋太祖子秦王德芳之后也。

wǔ shì zǔ xiù ān xī wáng zǐ chēng sì shì zǔ chóng xiàn jìng wáng bó guī

这句话大意是:五世祖秀安僖王子偁,四世祖崇宪靖王伯圭。

gāo zōng wú zi lì zǐ chēng zhī zǐ shì wèi xiào zōng bó guī qí xiōng yě cì dì yú hú zhōu gù mèng fǔ hú zhōu rén

这句话大意是:高宗无子,立子偁之子,是为孝宗,伯圭,其兄也,赐第于湖州,故孟𫖯湖州人。

zēng zǔ shī chuí zǔ xī yǒng fù yǔ shì sòng jiē zhì dà guān

这句话大意是:曾祖师垂,祖希永,父与,仕宋,皆至大官;。

rù guó cháo yǐ mèng fǔ guì lèi zèng shī chuí jí xián shì dú xué shì xī yǒng tài cháng lǐ yí yuàn shǐ bìng fēng wú xīng jùn gōng yǔ jí xián dà xué shì fēng wèi guó gōng

这句话大意是:入国朝,以孟𫖯贵,累赠师垂集贤侍读学士,希永太常礼仪院使,并封吴兴郡公,与集贤大学士,封魏国公。

mèng fǔ yòu cōng mǐn dú shū guò mù zhé chéng sòng wéi wén cāo bǐ lì jiù

这句话大意是:孟𫖯幼聪敏,读书过目辄成诵,为文操笔立就。

nián shí sì yòng fù yīn bǔ guān shì zhōng lì bù quán fǎ diào zhēn zhōu sī hù cān jūn

这句话大意是:年十四,用父荫补官,试中吏部铨法,调真州司户参军。

sòng wáng jiā jū yì zì lì yú xué

这句话大意是:宋亡,家居,益自力于学。

zhì yuán èr shí sān nián xíng tái shì yù shǐ chéng jù fū fèng zhào sōu fǎng yí yì yú jiāng nán de mèng fǔ yǐ zhī rù jiàn

这句话大意是:至元二十三年,行台侍御史程钜夫奉诏搜访遗逸于江南,得孟𫖯,以之入见。

mèng fǔ cái qì yīng mài shén cǎi huàn fā rú shén xiān zhōng rén shì zǔ gù zhī xǐ shǐ zuò yòu chéng yè li shàng

这句话大意是:孟𫖯才气英迈,神采焕发,如神仙中人,世祖顾之喜,使坐右丞叶李上。

huò yán mèng fǔ sòng zōng shì zi bù yí shǐ jìn zuǒ yòu dì bù tīng

这句话大意是:或言孟𫖯宋宗室子,不宜使近左右,帝不听。

shí fāng lì shàng shū shěng mìng mèng fǔ cǎo zhào bān tiān xià dì lǎn zhī xǐ yuē de zhèn xīn zhī suǒ yù yán zhě yǐ

现代白话:时方立尚书省,命孟𫖯草诏颁天下,帝览之,喜曰:“得朕心之所欲言者了。

zhào jí bǎi guān yú xíng bù yì fǎ

这句话大意是:”诏集百官于刑部议法,。

zhòng yù jì zhì yuán chāo èr bǎi guàn zāng mǎn zhě sǐ

这句话大意是:众欲计至元钞二百贯赃满者死,。

mèng fǔ yuē shǐ zào chāo shí

这句话大意是:孟𫖯曰:“始造钞时,。

yǐ yín wèi běn

这句话大意是:以银为本,。

xū shí xiāng quán

这句话大意是:虚实相权,。

jīn èr shí yú nián jiān

这句话大意是:今二十余年间,。

qīng zhòng xiāng qù zhì shù shí bèi

这句话大意是:轻重相去至数十倍,。

gù gǎi zhōng tǒng wèi zhì yuán

这句话大意是:故改中统为至元,。

yòu èr shí nián hòu

这句话大意是:又二十年后,。

zhì yuán bì fù rú zhōng tǒng

这句话大意是:至元必复如中统,。

shǐ mín jì chāo dǐ fǎ

这句话大意是:使民计钞抵法,。

yí yú tài zhòng

这句话大意是:疑于太重。

gǔ zhě yǐ mǐ juàn mín shēng suǒ xū wèi zhī èr shí yín qián yǔ èr wù xiāng quán wèi zhī èr xū

这句话大意是:古者以米、绢民生所须,谓之二实,银、钱与二物相权,谓之二虚。

sì zhě wèi zhí suī shēng jiàng yǒu shí zhōng bù dà xiāng yuǎn yě yǐ juàn jì zāng zuì wéi shì zhōng

这句话大意是:四者为直,虽升降有时,终不大相远也,以绢计赃,最为适中。

kuàng chāo nǎi sòng shí suǒ chuàng shī yú biān jùn jīn rén xí ér yòng zhī jiē chū yú bù dé yǐ

这句话大意是:况钞乃宋时所创,施于边郡,金人袭而用之,皆出于不得已。

nǎi yù yǐ cǐ duàn rén sǐ mìng shì bù zú shēn qǔ yě

这句话大意是:乃欲以此断人死命,似不足深取也。

huò yǐ mèng fǔ nián shào chū zì nán fāng lái jī guó fǎ bù biàn yì pō bù píng zé mèng fǔ yuē jīn zhāo tíng xíng zhì yuán chāo gù fàn fǎ zhě yǐ shì jì zāng lùn zuì

这句话大意是:”或以孟𫖯年少,初自南方来,讥国法不便,意颇不平,责孟𫖯曰:“今朝廷行至元钞,故犯法者以是计赃论罪。

rǔ yǐ wéi fēi qǐ yù jǔ gé zhì yuán chāo yé

现代白话:你以为非,岂欲沮格至元钞耶?

mèng fǔ yuē fǎ zhě rén mìng suǒ xì yì yǒu zhòng qīng zé rén bù dé qí sǐ yǐ

现代白话:”孟𫖯曰:“法者人命所系,议有重轻,则人不得其死了。

mèng fǔ fèng zhào yǔ yì bù gǎn bù yán

这句话大意是:孟𫖯奉诏与议,不敢不言。

jīn zhōng tǒng chāo xū gù gǎi zhì yuán chāo wèi zhì yuán chāo zhōng wú xū shí qǐ yǒu shì lǐ

这句话大意是:今中统钞虚,故改至元钞,谓至元钞终无虚时,岂有是理!

gōng bù kuí yú lǐ yù yǐ shì xiāng líng kě hu

这句话大意是:公不揆于理,欲以势相陵,可乎!

qí rén yǒu kuì sè

这句话大意是:”其人有愧色。

dì chū yù dà yòng mèng fǔ yì zhě nán zhī

这句话大意是:帝初欲大用孟𫖯,议者难之。

èr shí sì nián liù yuè shòu bīng bù láng zhōng

这句话大意是:二十四年六月,授兵部郎中。

bīng bù zǒng tiān xià zhū yì shí shǐ kè yǐn shí zhī fèi jǐ shí bèi yú qián lì wú yǐ gōng jǐ qiáng qǔ yú mín bù shèng qí rǎo suì qǐng yú zhōng shū zēng chāo gěi zhī

这句话大意是:兵部总天下诸驿,时使客饮食之费,几十倍于前,吏无以供给,强取于民,不胜其扰,遂请于中书,增钞给之。

zhì yuán chāo fǎ zhì sè bù néng xíng zhào qiǎn shàng shū liú xuān yǔ mèng fǔ chí yì zhì jiāng nán wèn xíng shěng chéng xiàng màn lìng zhī zuì fán zuǒ yòu sī guān jí zhū lù guān zé jìng chī zhī

这句话大意是:至元钞法滞涩不能行,诏遣尚书刘宣与孟𫖯驰驿至江南,问行省丞相慢令之罪,凡左右司官及诸路官,则径笞之。

mèng fǔ shòu mìng ér xíng bǐ hái bù chī yī rén chéng xiàng sāng gē dà yǐ wéi qiǎn

这句话大意是:孟𫖯受命而行,比还,不笞一人,丞相桑哥大以为谴。

shí yǒu wáng hǔ chén zhě yán píng jiāng lù zǒng guǎn zhào quán bù fǎ jí mìng hǔ chén wǎng àn zhī

这句话大意是:时有王虎臣者,言平江路总管赵全不法,即命虎臣往按之。

yè li zhí zòu bù yí qiǎn hǔ chén dì bù tīng mèng fǔ jìn yuē zhào quán gù dāng wèn rán hǔ chén qián shǒu cǐ jùn duō qiáng mǎi rén tián zòng bīn kè wèi jiān lì quán shù yǔ zhēng hǔ chén yuàn zhī

这句话大意是:叶李执奏不宜遣虎臣,帝不听,孟𫖯进曰:“赵全固当问,然虎臣前守此郡,多强买人田,纵宾客为奸利,全数与争,虎臣怨之。

hǔ chén wǎng bì jiāng xiàn quán shì zòng de shí rén yì bù néng wú yí

这句话大意是:虎臣往,必将陷全,事纵得实,人亦不能无疑。

dì wù nǎi qiǎn tā shǐ

这句话大意是:”帝悟,乃遣他使。

sāng gē zhōng chū míng shí jí zuò shěng zhōng

这句话大意是:桑哥钟初鸣时即坐省中,。

liù cáo guān hòu zhì zhě

这句话大意是:六曹官后至者,。

zé chī zhī

这句话大意是:则笞之,。

mèng fǔ ǒu hòu zhì

这句话大意是:孟𫖯偶后至,。

duàn shì guān jù yǐn mèng fǔ shòu chī

这句话大意是:断事官遽引孟𫖯受笞,。

mèng fǔ rù su yú dū táng yòu chéng yè li yuē gǔ zhě xíng bù shàng dài fū

这句话大意是:孟俯入诉于都堂右丞叶李曰:“古者刑不上大夫,。

suǒ yǐ yǎng qí lián chǐ

这句话大意是:所以养其廉耻,。

jiào zhī jié yì

这句话大意是:教之节义,。

qiě rǔ shì dà fū

这句话大意是:且辱士大夫,。

shì rǔ cháo tíng yě

这句话大意是:是辱朝廷也。

sāng gē jí wèi mèng fǔ shǐ chū zì shì suǒ chī wéi cáo shǐ yǐ xià

这句话大意是:”桑哥亟慰孟𫖯使出,自是所笞,唯曹史以下。

tā rì xíng dōng yù qiáng wài dào xiǎn mèng fǔ mǎ diē duò yú hé

这句话大意是:他日,行东御墙外,道险,孟𫖯马跌堕于河。

sāng gē wén zhī yán yú dì yí zhù yù qiáng shāo xi èr zhàng xǔ

这句话大意是:桑哥闻之,言于帝,移筑御墙稍西二丈许。

dì wén mèng fǔ sù pín cì chāo wǔ shí dìng

这句话大意是:帝闻孟𫖯素贫,赐钞五十锭。

èr shí qī nián qiān jí xián zhí xué shì

这句话大意是:二十七年,迁集贤直学士。

shì suì dì zhèn běi jīng yóu shén dì xiàn hēi shā shuǐ yǒng chū rén sǐ shāng shù shí wàn dì shēn yōu zhī

这句话大意是:是岁地震,北京尤甚,地陷,黑沙水涌出,人死伤数十万,帝深忧之。

shí zhu bi lóng hǔ tái qiǎn ā là hún sā lǐ chí hái zhào jí xián hàn lín liǎng yuàn guān xún zhì zāi zhī yóu

这句话大意是:时驻跸龙虎台,遣阿剌浑撒里驰还,召集贤、翰林两院官,询致灾之由。

yì zhě wèi jì sāng gē dàn fàn yǐn jīng chuán jí wǔ xíng zāi yì zhī yán yǐ xiū rén shì yìng tiān biàn wéi duì mò gǎn yǔ jí shí zhèng

这句话大意是:议者畏忌桑哥,但泛引《经》、传及五行灾异之言,以修人事、应天变为对,莫敢语及时政。

xiān shì sāng gē qiǎn xīn dōu jí wáng jì děng lǐ suàn tiān xià qián liáng yǐ zhēng rù shù bǎi wàn wèi zhēng zhě shàng shù qiān wàn hài mín tè shèn mín bù liáo shēng zì shā zhě xiāng zhǔ táo shān lín zhě zé fā bīng bǔ zhī jiē mò gǎn jū qí shì

这句话大意是:先是,桑哥遣忻都及王济等理算天下钱粮,已征入数百万,未征者尚数千万,害民特甚,民不聊生,自杀者相属,逃山林者,则发兵捕之,皆莫敢沮其事。

mèng fǔ yǔ ā là hún sā lǐ shén shàn quàn lìng zòu dì shè tiān xià jǐn yǔ juān chú shù jī tiān biàn kě mǐ

这句话大意是:孟𫖯与阿剌浑撒里甚善,劝令奏帝赦天下,尽与蠲除,庶几天变可弭。

ā là hún sā lǐ rù zòu rú mèng fǔ suǒ yán dì cóng zhī

这句话大意是:阿剌浑撒里入奏,如孟𫖯所言,帝从之。

zhào cǎo yǐ jù sāng gē nù wèi bì fēi dì yì

这句话大意是:诏草已具,桑哥怒谓必非帝意。

mèng fǔ yuē fán qián liáng wèi zhēng zhě qí rén sǐ wáng yǐ jǐn hé suǒ cóng qǔ

这句话大意是:孟𫖯曰:“凡钱粮未征者,其人死亡已尽,何所从取?

fēi jí shì shí chú miǎn zhī tā rì yán shì zhě tǎng yǐ shī xiàn qián liáng shù qiān wàn guī jiù shàng shū shěng qǐ bù wèi chéng xiàng shēn lèi yé

这句话大意是:非及是时除免之,他日言事者,倘以失陷钱粮数千万归咎尚书省,岂不为丞相深累耶!

sāng gē wù mín shǐ huò sū

这句话大意是:”桑哥悟,民始获苏。

dì cháng wèn yè li liú mèng yán yōu liè mèng fǔ duì yuē mèng yán chén zhī fù zhí qí rén zhòng hòu dǔ yú zì xìn hǎo móu ér néng duàn yǒu dà chén qì

这句话大意是:帝尝问叶李、留梦炎优劣,孟𫖯对曰:“梦炎,臣之父执,其人重厚,笃于自信,好谋而能断,有大臣器;。

yè li suǒ dú zhī shū chén jiē dú zhī qí suǒ zhī suǒ néng chén jiē zhī zhī néng zhī

这句话大意是:叶李所读之书,臣皆读之,其所知所能,臣皆知之能之。

dì yuē rǔ yǐ mèng yán xián yú li yé

现代白话:”帝曰:“你以梦炎贤于李耶?

mèng yán zài sòng wèi zhuàng yuán wèi zhì chéng xiàng dāng jiǎ sì dào wù guó wǎng shàng mèng yán yī ē qǔ róng

这句话大意是:梦炎在宋为状元,位至丞相,当贾似道误国罔上,梦炎依阿取容;。

li bù yī nǎi fú què shàng shū shì xián yú mèng yán yě

这句话大意是:李布衣,乃伏阙上书,是贤于梦炎也。

rǔ yǐ mèng yán fù you bù gǎn chì yán qí fēi kě fù shī jī zhī

现代白话:你以梦炎父友,不敢斥言其非,可赋诗讥之。

mèng fǔ suǒ fù shī yǒu wǎng shì yǐ fēi nà kě shuō qiě jiāng zhōng zhí bào huáng yuán zhī yǔ dì tàn shǎng yān

现代白话:”孟𫖯所赋诗,有“往事已非那可说,且将忠直报皇元”之语,帝叹赏呢。

mèng fǔ tuì wèi fèng yù chè lǐ yuē dì lùn jiǎ sì dào wù guó zé liú mèng yán bù yán sāng gē zuì shén yú shì dào ér wǒ děng bù yán tā rì hé yǐ cí qí zé

现代白话:孟𫖯退谓奉御彻里曰:“帝论贾似道误国,责留梦炎不言,桑哥罪甚于似道,而我等不言,他日凭什么辞其责!

rán wǒ shū yuǎn zhī chén yán bì bù tīng shì chén zhōng dú shū zhī yì lǐ kāng kǎi yǒu dà jié yòu wéi shàng suǒ qīn xìn wú yú gōng zhě

这句话大意是:然我疏远之臣,言必不听,侍臣中读书知义理,慷慨有大节,又为上所亲信,无逾公者。

fu sǔn yī dàn zhī mìng wèi wàn xìng chú cán zéi rén zhě zhī shì yě

这句话大意是:夫损一旦之命,为万姓除残贼,仁者之事也。

gōng bì miǎn zhī

这句话大意是:公必勉之!

jì ér chè lǐ zhì dì qián shù sāng gē zuì è dì nù mìng wèi shì pī qí jiá xuè yǒng kǒu bí wěi dùn dì shàng

这句话大意是:”既而彻里至帝前,数桑哥罪恶,帝怒,命卫士批其颊,血涌口鼻,委顿地上。

shǎo jiàn fù hū ér wèn zhī duì rú chū

这句话大意是:少间,复呼而问之,对如初。

shí dà chén yì yǒu jì yán zhě dì suì àn zhū sāng gē ba shàng shū shěng dà chén duō yǐ zuì qù

这句话大意是:时大臣亦有继言者,帝遂按诛桑哥,罢尚书省,大臣多以罪去。

dì yù shǐ mèng fǔ yù wén zhōng shū zhèng shì mèng fǔ gù cí yǒu zhǐ lìng chū rù gōng mén wú jìn

这句话大意是:帝欲使孟𫖯与闻中书政事,孟𫖯固辞,有旨令出入宫门无禁。

měi jiàn bì cóng róng yǔ jí zhì dào duō suǒ bì yì

这句话大意是:每见,必从容语及治道,多所裨益。

dì wèn rǔ zhào tài zǔ sūn yé

现代白话:帝问:“你赵太祖孙耶?

tài zōng sūn yé

这句话大意是:太宗孙耶?

duì yuē chén tài zǔ shí yī shì sūn

这句话大意是:”对曰:“臣太祖十一世孙。

dì yuē tài zǔ xíng shì rǔ zhī zhī hu

现代白话:”帝曰:“太祖行事,你知之吗?

mèng fǔ xiè bù zhī dì yuē tài zǔ xíng shì duō kě qǔ zhě zhèn jiē zhī zhī

这句话大意是:”孟𫖯谢不知,帝曰:“太祖行事,多可取者,朕皆知之。

mèng fǔ zì niàn jiǔ zài shàng cè bì wéi rén suǒ jì lì qǐng bǔ wài

这句话大意是:”孟𫖯自念久在上侧,必为人所忌,力请补外。

èr shí jiǔ nián chū tóng zhī jǐ nán lù zǒng guǎn fǔ shì

这句话大意是:二十九年,出同知济南路总管府事。

shí zǒng guǎn quē mèng fǔ dú shǔ fǔ shì guān shì qīng jiǎn

这句话大意是:时总管阙,孟𫖯独署府事,官事清简。

yǒu yuán xiān r zhě yì yú yán chǎng bù shèng jiān kǔ yīn táo qù

这句话大意是:有元掀儿者,役于盐场,不胜艰苦,因逃去。

qí fù qiú dé tā rén shī suì wū gào tóng yì zhě shā xiān r jì wū fú

这句话大意是:其父求得他人尸,遂诬告同役者杀掀儿,既诬服。

mèng fǔ yí qí yuān liú fú jué

这句话大意是:孟𫖯疑其冤,留弗决。

yú yuè xiān r zì guī jùn zhōng chēng wéi shén míng

这句话大意是:逾月,掀儿自归,郡中称为神明。

qiān lián fǎng sī shì wéi hā là hā sūn sù kē nüè yǐ mèng fǔ bù néng chéng shùn qí yì yǐ shì zhōng zhī

这句话大意是:佥廉访司事韦哈剌哈孙,素苛虐,以孟𫖯不能承顺其意,以事中之。

huì xiū shì zǔ shí lù zhào mèng fǔ hái jīng shī nǎi jiě

这句话大意是:会修《世祖实录》,召孟𫖯还京师,乃解。

jiǔ zhī qiān zhī fén zhōu wèi shàng yǒu zhǐ shū jīn zì cáng jīng jì chéng chú jí xián zhí xué shì jiāng zhè děng chù rú xué tí jǔ qiān tài zhōu yǐn wèi shàng

这句话大意是:久之,迁知汾州,未上,有旨书金字《藏经》,既成,除集贤直学士、江浙等处儒学提举,迁泰州尹,未上。

zhì dà sān nián zhào zhì jīng shī yǐ hàn lín shì dú xué shì yǔ tā xué shì zhuàn dìng sì nán jiāo zhù wén jí nǐ jìn diàn míng yì bù hé yè gào qù

这句话大意是:至大三年,召至京师,以翰林侍读学士,与他学士撰定祀南郊祝文,及拟进殿名,议不合,谒告去。

rén zōng zài dōng gōng sù zhī qí míng jí jí wèi zhào chú jí xián shì jiǎng xué shì zhōng fèng dài fū

这句话大意是:仁宗在东宫,素知其名,及即位,召除集贤侍讲学士、中奉大夫。

yán yòu yuán nián gǎi hàn lín shì jiǎng xué shì qiān jí xián shì jiǎng xué shì zī dé dài fū

这句话大意是:延祐元年,改翰林侍讲学士,迁集贤侍讲学士、资德大夫。

sān nián bài hàn lín xué shì chéng zhǐ róng lù dà fū

这句话大意是:三年,拜翰林学士承旨、荣禄大夫。

dì juàn zhī shén hòu yǐ zì hū zhī ér bù míng

这句话大意是:帝眷之甚厚,以字呼之而不名。

dì cháng yǔ shì chén lùn wén xué zhī shì yǐ mèng fǔ bǐ táng lǐ bái sòng sū zǐ zhān

这句话大意是:帝尝与侍臣论文学之士,以孟𫖯比唐李白、宋苏子瞻。

yòu cháng chēng mèng fǔ cāo lǚ chún zhèng bó xué duō wén shū huà jué lún páng tōng fú lǎo zhī zhǐ jiē rén suǒ bù jí

这句话大意是:又尝称孟𫖯操履纯正,博学多闻,书画绝伦,旁通佛、老之旨,皆人所不及。

yǒu bú yuè zhě jiān zhī dì chū ruò bù wén zhě

这句话大意是:有不悦者间之,帝初若不闻者。

yòu yǒu shàng shū yán guó shǐ suǒ zài bù yí shǐ mèng fǔ yù wén zhě dì nǎi yuē zhào zi áng shì zǔ huáng dì suǒ jiǎn bá zhèn tè yōu yǐ lǐ mào zhì yú guǎn gé diǎn sī shù zuò chuán zhī hòu shì cǐ shǔ náo náo hé yě

这句话大意是:又有上书言国史所载,不宜使孟𫖯与闻者,帝乃曰:“赵子昂,世祖皇帝所简拔,朕特优以礼貌,置于馆阁,典司述作,传之后世,此属呶呶何也!

é cì chāo wǔ bǎi dìng wèi shì chén yuē zhōng shū měi chēng guó yòng bù zú bì chí ér bù yǔ qí yǐ pǔ qìng sì bié zhù chāo gěi zhī

这句话大意是:”俄赐钞五百锭,谓侍臣曰:“中书每称国用不足,必持而不与,其以普庆寺别贮钞给之。

mèng fǔ cháng lěi yuè bù zhì gōng zhōng dì yǐ wèn zuǒ yòu jiē wèi qí nián lǎo wèi hán chì yù fǔ cì diāo shǔ qiú

这句话大意是:”孟𫖯尝累月不至宫中,帝以问左右,皆谓其年老畏寒,敕御府赐貂鼠裘。

chū mèng fǔ yǐ chéng jù fū jiàn qǐ jiā wèi láng jí jù fū wèi hàn lín xué shì chéng zhǐ qiú zhì shì qù mèng fǔ dài zhī xiān wǎng bài qí mén ér hòu rù yuàn shí rén yǐ wéi yì guān shèng shì

这句话大意是:初,孟𫖯以程钜夫荐,起家为郎,及钜夫为翰林学士承旨,求致仕去,孟𫖯代之,先往拜其门,而后入院,时人以为衣冠盛事。

liù nián de qǐng nán guī

这句话大意是:六年,得请南归。

dì qiǎn shǐ cì yī bì qù zhī hái cháo yǐ jí bù guǒ xíng

这句话大意是:帝遣使赐衣币,趣之还朝,以疾,不果行。

zhì zhì yuán nián yīng zōng qiǎn shǐ jí qí jiā bǐ shū xiào jīng

这句话大意是:至治元年,英宗遣使即其家俾书《孝经》。

èr nián cì shàng zūn jí yī èr xí

这句话大意是:二年,赐上尊及衣二袭。

shì suì liù yuè zú nián liù shí jiǔ

这句话大意是:是岁六月卒,年六十九。

zhuī fēng wèi guó gōng shì wén mǐn

这句话大意是:追封魏国公,谥文敏。

mèng fǔ suǒ zhe yǒu shàng shū zhù yǒu qín yuán lè yuán de lǜ lǚ bù chuán zhī miào

这句话大意是:孟𫖯所著,有《尚书注》,有《琴原》、《乐原》,得律吕不传之妙。

shī wén qīng suì qí yì dú zhī shǐ rén yǒu piāo piāo chū chén zhī xiǎng

这句话大意是:诗文清邃奇逸,读之使人有飘飘出尘之想。

zhuàn zhòu fēn lì zhēn xíng cǎo shū wú bù guàn jué gǔ jīn suì yǐ shū míng tiān xià

这句话大意是:篆、籀、分、隶、真、行、草书,无不冠绝古今,遂以书名天下。

tiān zhú yǒu sēng shù wàn lǐ lái qiú qí shū guī guó zhōng bǎo zhī

这句话大意是:天竺有僧,数万里来求其书归,国中宝之。

qí huà shān shuǐ mù shí huā zhú rén mǎ yóu jīng zhì

这句话大意是:其画山水、木石、花竹、人马,尤精致。

qián shǐ guān yáng zài chēng mèng fǔ zhī cái pō wéi shū huà suǒ yǎn zhī qí shū huà zhě bù zhī qí wén zhāng zhī qí wén zhāng zhě bù zhī qí jīng jì zhī xué

这句话大意是:前史官杨载称孟𫖯之才颇为书画所掩,知其书画者,不知其文章,知其文章者,不知其经济之学。

rén yǐ wéi zhī yán yún

这句话大意是:人以为知言云。

zi yōng yì bìng yǐ shū huà zhī míng

这句话大意是:子雍、奕,并以书画知名。

shān wén yuán

这句话大意是:邓文原。

shān wén yuán zì shàn zhī yī zì fěi shí mián zhōu rén

这句话大意是:邓文原,字善之,一字匪石,绵州人。

fù zhāng xǐ qián táng

这句话大意是:父漳,徙钱塘。

wén yuán nián shí wǔ tōng chūn qiū

这句话大意是:文原年十五,通《春秋》。

zài sòng shí yǐ liú yù shì zhè xi zhuǎn yùn sī kuí sì chuān shì

这句话大意是:在宋时,以流寓试浙西转运司,魁四川士。

zhì yuán èr shí qī nián xíng zhōng shū shěng pì wèi háng zhōu lù rú xué zhèng

这句话大意是:至元二十七年,行中书省辟为杭州路儒学正。

dà dé èr nián diào chóng dé zhōu jiào shòu

这句话大意是:大德二年,调崇德州教授。

wǔ nián zhuó yìng fèng hàn lín wén zì

这句话大意是:五年,擢应奉翰林文字。

jiǔ nián shēng xiū zhuàn yè gào hái jiāng nán

这句话大意是:九年,升修撰,谒告还江南。

zhì dà yuán nián fù wèi xiū zhuàn yù xiū chéng zōng shí lù

这句话大意是:至大元年,复为修撰,预修《成宗实录》。

sān nián shòu jiāng zhè rú xué tí jǔ

这句话大意是:三年,授江浙儒学提举。

huáng qìng yuán nián zhào wèi guó zǐ sī yè

这句话大意是:皇庆元年,召为国子司业。

zhì guān shǒu jiàn bái gèng xué xiào zhī zhèng dāng lù yīn xún zhòng yú gǎi zuò lùn bù hé yí bìng qù

这句话大意是:至官,首建白更学校之政,当路因循,重于改作,论不合,移病去。

kē jǔ zhì xíng wén yuán xiào wén jiāng zhè lǜ shì shǒu jiù xí dà shū zhū xī gòng jǔ sī yì jiē yú mén

这句话大意是:科举制行,文原校文江浙,虑士守旧习,大书朱熹《贡举私议》,揭于门。

yán yòu sì nián shēng hàn lín dài zhì

这句话大意是:延祐四年,升翰林待制。

wǔ nián chū qiān jiāng nán zhè xī dào sù zhèng lián fǎng sī shì píng jiāng sēng yǒu hàn qí fǔ pàn guān lǐ xī zhě huì qí tú gào xī zāng xī wū fú

这句话大意是:五年,出佥江南浙西道肃政廉访司事,平江僧有憾其府判官理熙者,贿其徒,告熙赃,熙诬服。

wén yuán xíng bù àn wèn de shí zhàng sēng ér shì xī

这句话大意是:文原行部,按问得实,杖僧而释熙。

wú xīng mín yè guī xún luó zhě zhí zhī xì tíng xià

这句话大意是:吴兴民夜归,巡逻者执之,系亭下。

qí rén dùn qù yǒu zhuī jí zhī zhě cì qí xié pū de

这句话大意是:其人遁去,有追及之者,刺其胁,仆地。

míng dàn jiā rén de zhī yǐ guī bǐ sǐ qí xiōng wèn shā rǔ zhě hé rú rén yuē bái mào qīng yī cháng shēn zhě yě

现代白话:明旦,家人得之以归,比死,其兄问杀你者怎么样人,曰:“白帽、青衣、长身者也。

qí xiōng su yú guān yǒu sī wèn zhí chū gēng zhě yuē zhāng fú r zhí zhī shǐ fú yān

现代白话:”其兄诉于官,有司问直初更者曰张福儿,执之,使服呢。

xiè xì sān nián wén yuán lù zhī yuē fú r shēn bù mǎn liù chǐ wèi jiàn qí zhǎng yě

这句话大意是:械系三年,文原录之曰:“福儿身不满六尺,未见其长也;。

rèn shāng yòu xié ér fú r sù yòng zuǒ shǒu shāng yi zài zuǒ hé yòu shāng yě

这句话大意是:刃伤右胁,而福儿素用左手,伤宜在左,何右伤也!

jū zhī guǒ de zhēn shā rén zhě ér shì fú r

这句话大意是:”鞫之,果得真杀人者,而释福儿。

tóng lú rén dài rǔ wéi jiā bèi dào yǒu sī de dào yù chéng sòng jùn

现代白话:桐庐人戴你惟家被盗,有司得盗,狱成送郡。

yè yǒu fén dài shì lú zhě ér bù zhī rǔ wéi suǒ zhī

现代白话:夜有焚戴氏庐者,而不知你惟所之。

wén yuán yuē cǐ bì yǒu gù yě

这句话大意是:文原曰:“此必有故也。

nǎi de qí qī yè shì yǔ qí dì móu shā rǔ wéi zhuàng ér yú shuǐ yá shù xià de shī yǔ zì xuè fǔ jù zài yān rén yǐ wéi shén

现代白话:”乃得其妻叶氏与其弟谋杀你惟状,而于水涯树下得尸,与渍血斧俱在呢,人以为神。

liù nián yí jiāng dōng dào

这句话大意是:六年,移江东道。

huī níng guó guǎng dé sān jùn suì rù chá kè chāo sān qiān dìng hòu zēng zhì shí bā wàn dìng jié shān gǔ suǒ chǎn bù néng chōng qí bàn yú jiē záo kōng qǔ zhī mín jiān suì yǐ wéi cháng

这句话大意是:徽、宁国、广德三郡,岁入茶课钞三千锭,后增至十八万锭,竭山谷所产,不能充其半,余皆凿空取之民间,岁以为常。

shí zhuǎn yùn sī guān tīng yòng xiāng lǐ huā jiǎo dòng yǐ fàn fǎ wū mín ér zhuǎn yùn sī de zhuān zhì yǒu sī fán wǔ pǐn guān yǐ xià jiē zhàng jué zhōu xiàn mò gǎn rú hé

这句话大意是:时转运司官听用乡里哗狡,动以犯法诬民,而转运司得专制有司,凡五品官以下皆杖决,州县莫敢如何。

wén yuán qǐng ba qí zhuān sī bǐ jùn xiàn lǐng zhī bù bào

这句话大意是:文原请罢其专司,俾郡县领之,不报。

huī mín xiè lán jiā tóng wāng xìng zhě sǐ lán zhí huí lù wāng zú rén wū lán shā zhī lán wū fú

这句话大意是:徽民谢兰家僮汪姓者死,兰侄回赂汪族人诬兰杀之,兰诬服。

wén yuán lù zhī de qí qíng shì lán ér zuò huí

这句话大意是:文原录之,得其情,释兰而坐回。

shí jiǔ hàn bù yǔ jué yù nǎi yǔ

这句话大意是:时久旱不雨,决狱乃雨。

zhì zhì èr nián zhào wèi jí xián zhí xué shì dì zhèn zhào yì mǐ zāi zhī dào

这句话大意是:至治二年,召为集贤直学士,地震,诏议弭灾之道。

wén yuán qǐng jué zhì qiú zhì cāng lǐn hé běi chǔ xiàn sù yǐ zhèn jī

这句话大意是:文原请决滞囚,置仓廪河北,储羡粟以赈饥;。

fù shēn qián yì qǐng ba què chá zhuǎn yùn sī yòu bù bào

这句话大意是:复申前议,请罢榷茶转运司,又不报。

míng nián jiān guó zi jì jiǔ

这句话大意是:明年,兼国子祭酒。

jiāng zhè shěng chén zhào jiǎn qǐng kāi jīng yán tài dìng yuán nián wén yuán jiān jīng yán guān yǐ jí qǐ zhì shì guī

这句话大意是:江浙省臣赵简请开经筵,泰定元年,文原兼经筵官,以疾乞致仕归。

èr nián zhào bài hàn lín shì jiǎng xué shì yǐ jí cí

这句话大意是:二年,召拜翰林侍讲学士,以疾辞。

sì nián bài lǐng běi hú nán dào sù zhèng lián fǎng shǐ yǐ jí bù fù

这句话大意是:四年,拜岭北湖南道肃政廉访使,以疾不赴。

tiān lì yuán nián zú nián qī shí yī

这句话大意是:天历元年卒,年七十一。

wén yuán nèi yán ér wài shù jiā pín ér xíng lián

这句话大意是:文原内严而外恕,家贫而行廉。

chū kè jīng shī yǒu yī shū shēng bìng dǔ qǔ tuó zhōng jīn zhǔ wén yuán yǐ guī qí qīn

这句话大意是:初客京师,有一书生病笃,取橐中金,嘱文原以归其亲;。

jì sǐ ér tóng shě shēng qiè jīn qù wén yuán mǎi jīn cháng sǐ zhě jiā zhōng shēn bù yǐ yù rén

这句话大意是:既死,而同舍生窃金去,文原买金偿死者家,终身不以语人。

yǒu wén jí ruò gān juǎn nèi zhì jí ruò gān juǎn cáng yú jiā

这句话大意是:有文集若干卷,内制集若干卷,藏于家。

zi yǎn yīn shòu jiāng zhè děng chù rú xué fù tí jǔ wèi rèn zú

这句话大意是:子衍,荫授江浙等处儒学副提举,未任,卒。

zhì shùn wǔ nián zhì zèng wén yuán jiāng zhè xíng shěng cān zhī zhèng shì shì wén sù

这句话大意是:至顺五年,制赠文原江浙行省参知政事,谥文肃。

yuán jué

这句话大意是:袁桷。

yuán jué zì bó cháng qìng yuán rén sòng tóng zhī shū mì yuàn shì sháo zhī zēng sūn

这句话大意是:袁桷,字伯长,庆元人,宋同知枢密院事韶之曾孙。

wèi tóng zǐ shí yǐ zhe shēng

这句话大意是:为童子时,已著声。

bù shǐ zhě jǔ mào cái yì děng qǐ wèi lì zé shū yuàn shān cháng

这句话大意是:部使者举茂才异等,起为丽泽书院山长。

dà dé chū yán fù chéng wén hǎi wáng gòu jiàn wèi hàn lín guó shǐ yuàn jiǎn yuè guān

这句话大意是:大德初,阎复、程文海、王构荐为翰林国史院检阅官。

shí chū jiàn nán jiāo jué jìn shí yì yuē tiān wú èr rì tiān jì bù dé yǒu èr wǔ dì bù dé wèi zhī tiān zuò hào tiān wǔ dì yì

这句话大意是:时初建南郊,桷进十议曰:“天无二日,天既不得有二,五帝不得谓之天,作《昊天五帝议》。

jì tiān suì huò wèi jiǔ huò wèi èr zuò jì tiān míng shù yì

这句话大意是:祭天岁或为九,或为二,作《祭天名数议》。

yuán qiū bú jiàn yú wǔ jīng jiāo bú jiàn yú zhōu guān zuò yuán qiū fēi jiāo yì

这句话大意是:圜丘不见于《五经》,郊不见于《周官》,作《圜丘非郊议》。

hòu tǔ shè yě zuò hòu tǔ jí shè yì

这句话大意是:后土,社也,作《后土即社议》。

sān suì yī jiāo fēi gǔ yě zuò jì tiān wú jiàn suì yì

这句话大意是:三岁一郊,非古也,作《祭天无间岁议》。

fán chái jiàn yú gǔ jīng zhōu guān yǐ yīn sì wèi tiān qí yì gè yǒu zhǐ zuò fán chái tài tán yì

这句话大意是:燔柴见于古经,《周官》以禋祀为天,其义各有旨,作《燔柴泰坛议》。

jì tiān zhī niú jiǎo jiǎn lì yǒu shēng yú jiāo niú èr hé pèi ér yán zhī zēng qún sì ér hé cí fēi zhōu gōng zhī zhì yǐ zuò jiāo bù dàng lì cóng sì yì

现代白话:祭天之牛角茧栗,有牲于郊,牛二,合配而言之,增群祀而合祠,非周公之制了,作《郊不当立从祀议》。

jiāo zhì ér zūn zhī yì yě míng táng wén ér qīn zhī yì yě zuò jiāo míng táng lǐ yí yì zhì yì

这句话大意是:郊,质而尊之义也,明堂,文而亲之义也,作《郊明堂礼仪异制议》。

jiāo yòng xīn lǔ lǐ yě bo bù dé cháng wèi xīn zuò jiāo fēi xīn rì yì

这句话大意是:郊用辛,鲁礼也,卜不得常为辛,作《郊非辛日议》。

běi jiāo bú jiàn yú sān lǐ zūn de ér zūn běi jiāo zhèng xuán zhī shuō yě zuò běi jiāo yì

这句话大意是:北郊不见于《三礼》,尊地而遵北郊,郑玄之说也,作《北郊议》。

lǐ guān tuī qí bó duō cǎi yòng zhī

这句话大意是:”礼官推其博,多采用之。

shēng yìng fèng hàn lín wén zì tóng zhī zhì gào jiān guó shǐ yuàn biān xiū guān qǐng gòu qiú liáo jīn sòng sān shǐ yí shū

这句话大意是:升应奉翰林文字、同知制诰,兼国史院编修官,请购求辽、金、宋三史遗书。

lì liǎng kǎo qiān dài zhì

这句话大意是:历两考,迁待制。

yòu zài rèn bài jí xián zhí xué shì

这句话大意是:又再任,拜集贤直学士。

jiǔ zhī yí jí qù guān

这句话大意是:久之,移疾去官。

fù réng yǐ zhí xué shì zhào rù jí xián wèi jǐ gǎi hàn lín zhí xué shì zhī zhì gào tóng xiū guó shǐ

这句话大意是:复仍以直学士召入集贤,未几,改翰林直学士、知制诰同修国史。

zhì zhì yuán nián qiān shì jiǎng xué shì

这句话大意是:至治元年,迁侍讲学士。

tài dìng chū cí guī

这句话大意是:泰定初,辞归。

jué zài cí lín cháo tíng zhì cè xūn chén bēi míng duō chū qí shǒu

这句话大意是:桷在词林,朝廷制册、勋臣碑铭,多出其手。

suǒ zhe yǒu yì shuō chūn qiū shuō qīng róng jū shì jí

这句话大意是:所著有《易说》、《春秋说》、《清容居士集》。

tài dìng sì nián zú nián liù shí yī

这句话大意是:泰定四年卒,年六十一。

zèng zhōng fèng dài fū jiāng zhè děng chù xíng zhōng shū shěng cān zhī zhèng shì hù jūn zhuī fēng chén liú jùn gōng shì wén qīng

这句话大意是:赠中奉大夫、江浙等处行中书省参知政事、护军,追封陈留郡公,谥文清。

cáo yuán yòng

这句话大意是:曹元用。

cáo yuán yòng zì zi zhēn shì jū ā chéng hòu xǐ wèn shàng

这句话大意是:曹元用,字子贞,世居阿城,后徙汶上。

zǔ yì bù shì

这句话大意是:祖义,不仕。

fù zōng fǔ dé qīng xiàn zhǔ bù

这句话大意是:父宗辅,德清县主簿。

yuán yòng zī bǐng jùn shuǎng yòu shì shū yī jīng mù zhé chéng sòng

这句话大意是:元用资禀俊爽,幼嗜书,一经目,辄成诵。

měi yè dú shū cháng dá shǔ bú mèi

这句话大意是:每夜读书,常达曙不寐。

fù yōu qí zhì jí zhǐ zhī zhé yǐ yī bì chuāng mò guān zhī

这句话大意是:父忧其致疾,止之,辄以衣蔽窗默观之。

shǐ yǐ zhèn jiāng lù rú xué zhèng kǎo mǎn yóu jīng shī

这句话大意是:始以镇江路儒学正考满游京师。

hàn lín chéng zhǐ yán fù yú sì fāng shì shǎo suǒ xǔ kě jí jiàn yuán yòng chū suǒ wéi wén shì zhī yuán yòng zhé zhǐ qí cī fù dà qí zhī yīn jiàn wèi hàn lín guó shǐ yuàn biān xiū guān

这句话大意是:翰林承旨阎复,于四方士少所许可,及见元用,出所为文示之,元用辄指其疵,复大奇之,因荐为翰林国史院编修官。

jí lùn shǐ yuàn liáo shǔ fēi cái qǐng jiào shì qǔ qí yōu zhě yòng zhī

这句话大意是:即论史院僚属非材,请较试,取其优者用之。

yù shǐ tái pì wèi yuàn shǐ

这句话大意是:御史台辟为掾史。

yuán yòng chū bù xí lì shì ér jiàn shì míng jué lì fǎn shī zhī

这句话大意是:元用初不习吏事,而见事明决,吏反师之。

zhuǎn zhōng shū shěng yòu sī yuàn yǔ qīng hé yuán míng shàn jǐ nán zhāng yǎng hào tóng shí hào wèi sān jùn

这句话大意是:转中书省右司掾,与清河元明善、济南张养浩同时号为三俊。

chú yìng fèng hàn lín wén zì qiān lǐ bù zhǔ shì

这句话大意是:除应奉翰林文字,迁礼部主事。

shí lèi cháo huáng hòu jì bēng zhě yóu yǐ míng chēng ér wèi yǒu shì hào

这句话大意是:时累朝皇后既崩者,犹以名称,而未有谥号。

yuán yòng yán hòu wèi tiān xià mǔ qǐ kě zhí chēng qí míng

这句话大意是:元用言:“后为天下母,岂可直称其名。

yi jiā huī hào yǐ zhāng yì dé

这句话大意是:宜加徽号,以彰懿德。

gǎi shàng shū shěng yòu sī dōu shì zhuǎn yuán wài láng

这句话大意是:”改尚书省右司都事,转员外郎。

jí shàng shū shěng ba tuì jū rèn chéng jiǔ zhī qí lǔ jiān cóng xué zhě shén zhòng

这句话大意是:及尚书省罢,退居任城,久之,齐、鲁间从学者甚众。

yán yòu liù nián shòu tài cháng lǐ yí yuàn jīng lì

这句话大意是:延祐六年,授太常礼仪院经历。

shǔ yīng zōng gōng xiū sì shì ruì yì lǐ yuè qí qīn sì yí zhù lǔ bù yú fú zhī zhì lǜ suǒ cái dìng

这句话大意是:属英宗躬修祀事,锐意礼乐,其亲祀仪注、卤簿舆服之制,率所裁定。

chū tài miào jiǔ shì hé xiǎng yú yī diàn rén zōng bēng wú shì kě fù nǎi yú wǔ zōng shì qián jié cǎi wèi cì

这句话大意是:初,太庙九室,合飨于一殿,仁宗崩,无室可祔,乃于武宗室前,结彩为次。

yīng zōng zài shàng jīng zhào lǐ guān jí yì yuán yòng yán gǔ zhě zōng miào yǒu qǐn yǒu shì yi yǐ jīn shì wèi qǐn dāng gèng yíng dà diàn yú qián wèi shí wǔ shì

这句话大意是:英宗在上京,召礼官集议,元用言:“古者宗庙有寝有室,宜以今室为寝,当更营大殿于前,为十五室。

dì jiā qí yì shòu hàn lín dài zhì shēng zhí xué shì

这句话大意是:”帝嘉其议,授翰林待制,升直学士。

zhì zhì sān nián bā yuè tiě shī zhī biàn zéi dǎng chì jīn tiě mù r jù zhì jīng shī shōu bǎi sī yìn qù zhào liǎng yuàn xué shì běi shàng

这句话大意是:至治三年八月,铁失之变,贼党赤斤铁木儿遽至京师,收百司印,趣召两院学士北上。

yuán yòng dú bù xíng yuē cǐ fēi cháng zhī biàn wú níng sǐ bù kě qǔ cóng yě

现代白话:元用独不行,曰:“此非常之变,我宁死,不可曲从也。

wèi jǐ zéi guǒ bài rén jiē chēng qí yǒu xiān jiàn zhī míng

这句话大意是:”未几,贼果败,人皆称其有先见之明。

tài dìng èr nián shòu tài zǐ zàn shàn zhuǎn lǐ bù shàng shū jiān jīng yán guān jí dà cháo huì wèi jiū yí guān shēn juǎn bān zhī lìng

这句话大意是:泰定二年,授太子赞善,转礼部尚书,兼经筵官,及大朝会,为纠仪官,申卷班之令。

bǐ yǐ xù tuì wú zhēng mén ér chū zhī rǎo

这句话大意是:俾以序退,无争门而出之扰。

yòu wèi tài yī yí fèng jiào fāng děng guān bù dàng xù zhèng bān dāng zì wèi yī liè hòu jiē xíng zhī

这句话大意是:又谓太医、仪凤、教坊等官,不当序正班,当自为一列,后皆行之。

shí zǎi zhí yǒu yù ba kē jǔ fǎ zhě yuán yòng yǐ wèi guó jiā wén zhì zhèng zài yú cǐ hú kě ba yě

这句话大意是:时宰执有欲罢科举法者,元用以为“国家文治,正在于此,胡可罢也”。

yòu yǒu yù sǔn tài miào sì shí zhī xiǎng zhǐ cún dōng jì zhě yuán yòng wèi yuè cí cháng zhēng sì shí zhī xiǎng bù kě quē yī nǎi jīng lǐ zhī dà zhě qí kě xī fèi ér fèi lǐ hu

这句话大意是:又有欲损太庙四时之享、止存冬祭者,元用谓:“禴祠尝烝,四时之享,不可阙一,乃经礼之大者,其可惜费而废礼乎!

sān nián xià dì yǐ rì shí dì zhèn xīng biàn zhào yì suǒ yǐ mǐ zāi zhě yuán yòng wèi yìng tiān yǐ shí bù yǐ wén xiū dé míng zhèng yìng tiān zhī shí yě

这句话大意是:”三年夏,帝以日食、地震、星变,诏议所以弭灾者,元用谓:“应天以实不以文,修德明政,应天之实也。

yi zǔn fú fèi jié cái yòng xuǎn shǒu lìng xù pín mín yán yīn sì tài fó shì zhǐ zào zuò yǐ shū mín lì shèn shǎng fá yǐ shì quàn chéng

这句话大意是:宜撙浮费,节财用,选守令,恤贫民,严禋祀,汰佛事,止造作以纾民力,慎赏罚以示劝惩。

jiē qiè zhòng shí bì

这句话大意是:”皆切中时弊。

yòu lùn kē jǔ qǔ shì zhī fǎ dāng gé mào làn yán kǎo hé bǐ de zhēn cái zhī yòng

这句话大意是:又论科举取士之法,当革冒滥,严考核,俾得真才之用。

yì shàng cháo tíng xián shì zhī

这句话大意是:议上,朝廷咸是之。

bài zhōng fèng dài fū hàn lín shì jiǎng xué shì jiān jīng yán guān yù xiū rén zōng yīng zōng liǎng cháo shí lù

这句话大意是:拜中奉大夫、翰林侍讲学士,兼经筵官,预修仁宗、英宗两朝实录。

yòu fèng zhǐ zuǎn jí jiǎ lìng wèi tōng zhì yì táng zhēn guàn zhèng yào wèi guó yǔ

这句话大意是:又奉旨纂集甲令为《通制》,译唐《贞观政要》为国语。

shū chéng jiē xíng yú shí

这句话大意是:书成,皆行于时。

fán dà zhì gào lǜ yuán yòng suǒ cǎo

这句话大意是:凡大制诰,率元用所草。

wén zōng shí cǎo kuān xù zhī zhào dì lǎn ér shàn zhī cì jīn zhī wén jǐn

这句话大意是:文宗时,草宽恤之诏,帝览而善之,赐金织文锦。

tiān lì èr nián dài sì qǔ fù kǒng zǐ miào

这句话大意是:天历二年,代祀曲阜孔子庙。

hái yǐ sī kòu xiàng jí dài sì jì xiàn dì shén xǐ

这句话大意是:还,以司寇像及代祀记献,帝甚喜。

zhí tài xǐ zōng yīn yuàn fù shǐ quē zhōng shū zòu yǐ yuán yòng wèi zhī dì bù yǔn yuē cǐ rén hàn lín zhōng suǒ bù kě wú zhě jiāng dà yòng zhī yǐ

现代白话:值太禧宗禋院副使缺,中书奏以元用为之,帝不允曰:“此人翰林中所不可无者,将大用之了。

huì zú dì jiē dào jiǔ zhī wèi shì chén yuē cáo zi zhēn jìn zhōng xuān lì jīn wáng yǐ kě cì fù chāo wǔ qiān mín

现代白话:”会卒,帝嗟悼久之,谓侍臣曰:“曹子贞尽忠宣力,今亡了,可赐赙钞五千缗。

zèng zhèng fèng dài fū jiāng zhè děng chù xíng zhōng shū shěng cān zhī zhèng shì hù jūn zhuī fēng dōng píng jùn gōng shì wén xiàn

这句话大意是:”赠政奉大夫、江浙等处行中书省参知政事、护军,追封东平郡公,谥文献。

shī wén sì shí juǎn hào chāo rán jí

这句话大意是:诗文四十卷,号《超然集》。

èr zi wěi yí

这句话大意是:二子:伟,仪。

qí lǚ qiān

这句话大意是:齐履谦。

qí lǚ qiān zì bó héng fù yì shàn suàn shù

这句话大意是:齐履谦,字伯恒,父义,善算术。

lǚ qiān shēng liù suì cóng fù zhì jīng shī

这句话大意是:履谦生六岁,从父至京师;。

qī suì dú shū yī guò jí néng jì yì

这句话大意是:七岁读书,一过即能记忆;。

nián shí yī jiào yǐ tuī bù xīng lì jǐn xiǎo qí fǎ

这句话大意是:年十一,教以推步星历,尽晓其法;。

shí sān cóng shī wén shèng xián zhī xué

这句话大意是:十三,从师,闻圣贤之学。

zì shì yǐ qióng lǐ wèi wu fēi zhū sì yī luò zhī shū bù dú

这句话大意是:自是以穷理为务,非洙、泗、伊、洛之书不读。

zhì yuán shí liù nián chū lì tài shǐ jú gǎi zhì xīn lì lǚ qiān bǔ xīng lì shēng

这句话大意是:至元十六年,初立太史局,改治新历,履谦补星历生。

tóng bèi jiē sī tiān tāi guān zǐ tài shǐ wáng xún wèn yǐ suàn shù mò néng duì lǚ qiān dú suí wèn suí dá xún dà qí zhī

这句话大意是:同辈皆司天台官子,太史王恂问以算数,莫能对,履谦独随问随答,恂大奇之。

xīn lì jì chéng fù yù xiū lì jīng lì yì

这句话大意是:新历既成,复预修《历经》、《历议》。

èr shí jiǔ nián shòu xīng lì jiào shòu

这句话大意是:二十九年,授星历教授。

dū chéng kè lòu jiù yǐ mù wèi zhī qí xíng rú bēi gù míng bēi lòu nèi shè qū tǒng zhù tóng wèi wán zì bēi shǒu zhuǎn háng ér xià míng náo yǐ wéi jié qí lòu jīng jiǔ fèi huài chén hūn shī dù

这句话大意是:都城刻漏,旧以木为之,其形如碑,故名碑漏,内设曲筒,铸铜为丸,自碑首转行而下,鸣铙以为节,其漏经久废坏,晨昏失度。

dà dé yuán nián zhōng shū bǐ lǚ qiān shì zhī yīn jiàn kè lòu páng yǒu sòng jiù tóng hú sì yú shì àn tú kǎo dìng lián huā bǎo shān děng lòu zhì mìng gōng gǎi zuò yòu qǐng chóng jiàn gǔ lóu zēng zhì gēng gǔ bìng shǒu lòu zú dāng shí zūn yòng zhī

这句话大意是:大德元年,中书俾履谦视之,因见刻漏旁有宋旧铜壶四,于是按图考定莲花、宝山等漏制,命工改作,又请重建鼓楼,增置更鼓并守漏卒,当时遵用之。

èr nián qiān bǎo zhāng zhèng shǐ zhuān lì guān zhī zhèng

这句话大意是:二年,迁保章正,始专历官之政。

sān nián bā yuè shuò shí jiā sì yī lì rì shí èr fēn yǒu jī zhì qí shí bù shí zhòng jiē jù lǚ qiān yuē dāng shí bù shí zài gǔ yǒu zhī shěn shí jìn wǔ yáng shèng yīn wēi yí dāng shí bù shí

这句话大意是:三年八月朔,时加巳,依历,日蚀二分有奇,至其时,不蚀,众皆惧,履谦曰:“当蚀不蚀,在古有之,矧时近午,阳盛阴微,宜当蚀不蚀。

suì kǎo táng kāi yuán yǐ lái dāng shí bù shí zhě fán shí shì yǐ wén

这句话大意是:”遂考唐开元以来当蚀不蚀者凡十事以闻。

liù nián liù yuè shuò shí jiā xū yī lì rì shí wǔ shí qī miǎo

这句话大意是:六年六月朔,时加戌,依历,日蚀五十七秒。

zhòng yǐ shè jiāo jì qiǎn qiě fù jìn zhuó yù nì bù bào

这句话大意是:众以涉交既浅,且复近浊,欲匿不报。

lǚ qiān yuē wú suǒ zhǎng zhě cháng shù yě qí shí yǔ fǒu zé xì yú tiān

现代白话:履谦曰:“我所掌者,常数也,其食与否,则系于天。

dú yǐ zhuàng wén

这句话大意是:”独以状闻。

jí qí shí guǒ shí

这句话大意是:及其时,果食。

zhòng cháng zhēng méi rì bù néng jué lǚ qiān yuē qì běn shí wǔ rì ér jiān yǒu shí liù rì zhě yú fēn zhī jī yě

这句话大意是:众尝争没日不能决,履谦曰:“气本十五日,而间有十六日者,余分之积也。

gù lì fǎ yǐ suǒ jī zhī rì mìng wèi méi rì bù chū běn qì zhě wéi shì

这句话大意是:故历法以所积之日,命为没日,不出本气者为是。

zhòng fú qí yì

这句话大意是:”众服其议。

qī nián bā yuè wù shēn yè de dà zhèn zhào wèn zhì zāi zhī yóu jí mǐ zāi zhī dào lǚ qiān àn chūn qiū yán de wèi yīn ér zhǔ jìng qī dào chén dào zǐ dào yě sān zhě shī qí dào zé de wèi zhī fú níng

这句话大意是:七年八月戊申夜,地大震,诏问致灾之由及弭灾之道,履谦按《春秋》言:“地为阴而主静,妻道、臣道、子道也,三者失其道,则地为之弗宁。

mǐ zhī zhī dào dà chén dāng fǎn gōng zé jǐ qù zhuān zhì zhī wēi yǐ dá tiān biàn bù kě tú wèi ráng dǎo yě

这句话大意是:弭之之道,大臣当反躬责己,去专制之威,以答天变,不可徒为禳祷也。

shí chéng zōng qǐn jí zǎi chén yǒu zhuān wēi fú zhě gù lǚ qiān yán jí zhī

这句话大意是:”时成宗寝疾,宰臣有专威福者,故履谦言及之。

jiǔ nián dōng shǐ lì nán jiāo lǐ hào tiān shàng dì lǚ qiān shè sī tiān tāi guān

这句话大意是:九年冬,始立南郊,礼昊天上帝,履谦摄司天台官。

jiù zhì xiǎng sì sī tiān suī zhǎng shí kè wú zhōng gǔ gēng lòu wǎng wǎng zhì dàn shǐ xíng shì

这句话大意是:旧制,享祀,司天虽掌时刻,无钟鼓更漏,往往至旦始行事。

lǚ qiān bái zǎi zhí qǐng yòng zhōng gǔ gēng lòu bǐ zǎo yàn yǒu jié cóng zhī

这句话大意是:履谦白宰执,请用钟鼓更漏,俾早晏有节,从之。

zhì dà èr nián tài cháng qǐng xiū shè jì tán jí jùn tài miào tíng zhōng jǐng

这句话大意是:至大二年,太常请修社稷坛,及浚太庙庭中井。

huò yǐ suì jūn suǒ zhí yù zhǐ qí yì lǚ qiān yuē guó jiā yǐ sì hǎi wéi jiā suì jūn qǐ zhuān zài shì

这句话大意是:或以岁君所直,欲止其役,履谦曰:“国家以四海为家,岁君岂专在是!

sān nián shēng shòu shí láng qiū guān zhèng jiān lǐng dōng guān zhèng shì

这句话大意是:”三年,升授时郎秋官正,兼领冬官正事。

sì nián rén zōng jí wèi jiā shàng rú shù

这句话大意是:四年,仁宗即位,嘉尚儒术。

tái chén yán lǚ qiān yǒu xué xíng kě jiào guó xué zǐ dì zhuó guó zǐ jiàn chéng gǎi shòu fèng zhí dài fū guó zǐ sī yè yǔ wú chéng bìng mìng shí hào dé rén

这句话大意是:台臣言履谦有学行,可教国学子弟,擢国子监丞,改授奉直大夫、国子司业,与吴澄并命,时号得人。

měi wǔ gǔ rù xué fēng yǔ hán shǔ wèi cháng shǎo dài qí jiào yǎng yǒu fǎ zhū shēng jiē wèi fú

这句话大意是:每五鼓入学,风雨寒暑,未尝少怠,其教养有法,诸生皆畏服。

wèi jǐ fù yǐ lǚ qiān qiān tài shǐ yuàn shì

这句话大意是:未几,复以履谦佥太史院事。

huáng qìng èr nián chūn huì xīng chū dōng jǐng

这句话大意是:皇庆二年春,彗星出东井。

lǚ qiān zòu yi zēng xiū shàn zhèng yǐ dá tiān yì yīn chén shí wù bā shì

这句话大意是:履谦奏宜增修善政以答天意,因陈时务八事。

rén zōng wèi zhī dòng róng gù zǎi chén mìng sù xíng zhī

这句话大意是:仁宗为之动容,顾宰臣命速行之。

zì lǚ qiān qù guó xué wú chéng yì yí bìng guī xué zhì shāo wéi zhī fèi

这句话大意是:自履谦去国学,吴澄亦移病归,学制稍为之废。

yán yòu yuán nián zhào zé shàn jiào zhě yú shì fù yǐ lǚ qiān wèi guó zǐ sī yè

这句话大意是:延祐元年,诏择善教者,于是复以履谦为国子司业。

lǚ qiān lǜ jǐ yì yán jiào dào yì zhāng měi zhāi zhì bàn dú yī rén wèi zhǎng suī zhù jiào quē yuán ér zhū shēng jiǎng shòu bù jué

这句话大意是:履谦律己益严,教道益张,每斋置伴读一人为长,虽助教阙员,而诸生讲授不绝。

shí chū mìng guó zǐ shēng suì gòng liù rén yǐ rù xué xiān hòu wèi cì dì lǚ qiān yuē bù kǎo qí yè hé yǐ xìng shàn ér dé rén

现代白话:时初命国子生岁贡六人,以入学先后为次第,履谦曰:“不考其业,凭什么兴善而得人!

nǎi zhuó jiù zhì lì shēng zhāi jī fēn děng fǎ měi jì kǎo qí xué xíng yǐ cì dì shēng jì shēng shàng zhāi yòu bì yú zài suì shǐ yǔ sī shì

这句话大意是:”乃酌旧制,立升斋、积分等法:每季考其学行,以次递升,既升上斋,又必逾再岁,始与私试;。

mèng yuè zhòng yuè shì jīng yí jīng yì jì yuè shì gǔ fù zhào gào zhāng biǎo cè měng gǔ sè mù shì míng jīng cè wèn

这句话大意是:孟月仲月试经疑经义,季月试古赋诏诰章表策,蒙古、色目试明经策问;。

cí lǐ jù yōu zhě yī fēn cí píng lǐ yōu zhě wèi bàn fēn suì zhōng jī zhì bā fēn zhě chōng gāo děng yǐ sì shí rén wéi é

这句话大意是:辞理俱优者一分,辞平理优者为半分,岁终积至八分者充高等,以四十人为额;。

rán hòu jí xián lǐ bù dìng qí yì yè jí gé zhě liù rén yǐ chōng suì gòng

这句话大意是:然后集贤、礼部定其艺业及格者六人,以充岁贡;。

sān nián bù tōng yī jīng jí zài xué bù mǎn yī suì zhě bìng chù zhī

这句话大意是:三年不通一经,及在学不满一岁者,并黜之。

dì cóng qí yì zì shì rén rén lì zhì duō wén xué zhī shì

这句话大意是:帝从其议,自是人人励志,多文学之士。

wǔ nián chū wèi bīn zhōu zhī zhōu dīng mǔ yōu bù guǒ xíng

这句话大意是:五年,出为滨州知州,丁母忧,不果行。

zhì zhì yuán nián bài tài shǐ yuàn shǐ

这句话大意是:至治元年,拜太史院使。

tài dìng èr nián jiǔ yuè yǐ běn guān fèng shǐ xuān fǔ jiāng xī fú jiàn chù bà guān lì zhī tān wū zhě sì bǎi yú rén juān miǎn kuò dì xū jiā liáng shù wàn shí zhōu xiàn yǐ xiān xián zǐ sūn chōng fáng fū zhū yì zhě xī bà qiǎn zhī

这句话大意是:泰定二年九月,以本官奉使宣抚江西、福建,黜罢官吏之贪污者四百余人,蠲免括地虚加粮数万石,州县以先贤子孙充房夫诸役者悉罢遣之。

fú jiàn xiàn sī zhí tián měi mǔ suì shū mǐ sān shí mín bù shèng kǔ

这句话大意是:福建宪司职田,每亩岁输米三石,民不胜苦。

lǚ qiān mìng zhǔn lìng shū zhī yóu shì zhào yuàn jí hái jīng xiàn sī guǒ wū yǐ tā shì

这句话大意是:履谦命准令输之,由是召怨,及还京,宪司果诬以他事。

wèi jǐ wū lǚ qiān zhě jiē zuò shì miǎn lǚ qiān shǐ de zhí fù wèi tài shǐ yuàn shǐ

这句话大意是:未几,诬履谦者皆坐事免,履谦始得直,复为太史院使。

tiān lì èr nián jiǔ yuè zú

这句话大意是:天历二年九月卒。

lǚ qiān dǔ xué qín kǔ jiā pín wú shū

这句话大意是:履谦笃学勤苦,家贫无书。

jí wèi xīng lì shēng

这句话大意是:及为星历生,。

zài tài shǐ jú

这句话大意是:在太史局,。

huì mì shū jiān niǎn wáng sòng gù shū

这句话大意是:会秘书监辇亡宋故书,。

liú zhì běn yuàn

这句话大意是:留置本院,。

yīn zhòu yè fěng sòng

这句话大意是:因昼夜讽诵,。

shēn jiū zì dé

这句话大意是:深究自得,。

gù qí xué bó qià jīng tōng

这句话大意是:故其学博洽精通,。

zì liù jīng zhū shǐ tiān wén dì lǐ lǐ yuè lǜ lì

这句话大意是:自六经、诸史、天文、地理、礼乐、律历,。

xià zhì yīn yáng wǔ xíng yī yào bǔ shì

这句话大意是:下至阴阳五行、医药、卜筮,。

wú bù yān guàn

这句话大意是:无不淹贯,。

yóu jīng jīng jí

这句话大意是:尤精经籍。

zhe dà xué sì chuán xiǎo zhù yī juàn zhōng yōng zhāng jù xù jiě yī juàn lún yǔ yán rén tōng zhǐ èr juǎn shū chuán xiáng shuō yī juàn yì xì cí zhǐ lüè èr juǎn yì běn shuō sì juǎn chūn qiū zhū guó tǒng jì liù juǎn

这句话大意是:著《大学四传小注》一卷,《中庸章句续解》一卷,《论语言仁通旨》二卷,《书传详说》一卷,《易系辞旨略》二卷,《易本说》四卷,《春秋诸国统纪》六卷。

yǐ huáng jí zhī míng jiàn yú hóng fàn huáng jí zhī shù shǐ yú shào shì jīng shì shū shù fēi jí yě tè yù qí shù jí ěr zhe jīng shì shū rù shì yī juàn

这句话大意是:以皇极之名见于《洪范》,皇极之数始于邵氏《经世书》,数非极也,特寓其数极耳,著《经世书入式》一卷;。

jīng shì shū yǒu nèi wài piān nèi piān zé yīn jí ér míng shù wài piān zé yóu shù ér huì jí zhe wài piān wēi zhǐ yī juàn

这句话大意是:《经世书》有内、外篇,内篇则因极而明数,外篇则由数而会极,著《外篇微旨》一卷。

shòu shí lì xíng wǔ shí nián wèi cháng tuī kǎo lǚ qiān rì cè guǐ jǐng bìng chén hūn wǔ xīng sù dù zì zhì zhì sān nián dōng zhì zhì tài dìng èr nián xià zhì tiān dào jiā shí zhēn shù gè jiǎn jiàn xíng lì shū èr kè zhe èr zhì guǐ jǐng kǎo èr juǎn

这句话大意是:《授时历》行五十年,未尝推考,履谦日测晷景,并晨昏五星宿度,自至治三年冬至至泰定二年夏至,天道加时真数,各减见行历书二刻,著《二至晷景考》二卷。

shòu shí lì suī yǒu jīng chuàn ér jīng yǐ zhe dìng fǎ chuàn yǐ jì chéng shù rán qiú qí fǎ zhī suǒ yǐ rán shù zhī suǒ cóng chū zé lüè ér bù zài zuò jīng chuàn yǎn zhuàn bā fǎ yī juàn

这句话大意是:《授时历》虽有经、串,而经以著定法,串以纪成数,然求其法之所以然、数之所从出,则略而不载,作《经串演撰八法》一卷。

yuán lì guó bǎi yǒu yú nián ér jiāo miào zhī lè yán xí sòng jīn wèi yǒu néng zhèng zhī zhě

这句话大意是:元立国百有余年,而郊庙之乐,沿袭宋、金,未有能正之者。

lǚ qiān wèi lè běn yú lǜ lǜ běn yú qì ér qì hòu zhī fǎ jù zǎi qián shǐ kě zé pì dì wèi mì shì qǔ jīn mén zhī zhú jí hé nèi jiā fú hou zhī shàng kě yǐ zhèng yǎ lè jiàn jiāo miào hé shén rén xià kě yǐ tóng dù liàng píng wù huò hòu fēng sú

现代白话:履谦谓乐本于律,律本于气,而气候之法,具载前史,可择僻地为密室,取金门之竹及河内葭莩候之,上能够正雅乐、荐郊庙、和神人,下能够同度量、平物货、厚风俗。

liè qí shì shàng zhī

这句话大意是:列其事上之。

yòu de hēi shí gǔ lǜ guǎn yī zhǎng chǐ yǒu bā cùn wài fāng nèi wèi yuán kōng zhōng yǒu gé gé zhōng yǒu xiǎo qiào gài yǐ tōng qì

这句话大意是:又得黑石古律管一,长尺有八寸,外方,内为圆空,中有隔,隔中有小窍,盖以通气;。

gé shàng jiǔ cùn qí kōng jūn zhí yuē jìng sān fēn yǐ yīng huáng zhōng zhī shù

这句话大意是:隔上九寸,其空均直,约径三分,以应黄钟之数;。

gé xià jiǔ cùn qí kōng zì xiǎo qiào yǐ lǐ shā zhì guǎn dǐ yuē jìng èr cùn yú gài yǐ jù qí qì ér shàng zhī

这句话大意是:隔下九寸,其空自小窍迤逦杀至管底,约径二寸余,盖以聚其气而上之。

qí zhì yǔ lǜ jiā suǒ shuō bù tóng gài gǔ suǒ wèi yù lǜ zhě shì yě

这句话大意是:其制与律家所说不同,盖古所谓玉律者是也。

shì qiān tā guān shì suì qǐn yǒu zhì zhě shēn xī zhī

这句话大意是:适迁他官,事遂寝,有志者深惜之。

zhì shùn sān nián wǔ yuè zèng hàn lín xué shì zī shàn dài fū shàng hù jūn zhuī fēng rǔ nán jùn gōng shì wén yì

现代白话:至顺三年五月,赠翰林学士、资善大夫、上护军,追封你南郡公,谥文懿。

Want to learn Chinese with visual scenes and structured paths?

Start Learning Chinese →