元史 · 宋濂 · Chapter 210 of 210

列传·卷九十七

PinyinModern Translation
Size

wài yí sān

这句话大意是:◎外夷三。

miǎn

这句话大意是:○缅。

miǎn guó wèi xī nán yí bù zhī hé zhǒng

这句话大意是:缅国为西南夷,不知何种。

qí de yǒu jiē dà lǐ jí qù chéng dū bù yuǎn zhě yòu bù zhī qí fāng jǐ lǐ yě

这句话大意是:其地有接大理及去成都不远者,又不知其方几里也。

qí rén yǒu chéng guō wū lú yǐ jū yǒu xiàng mǎ yǐ chéng zhōu fá yǐ jì

这句话大意是:其人有城郭屋庐以居,有象马以乘,舟筏以济。

qí wén zì jìn shàng zhě yòng jīn yè xiě zhī cì yòng zhǐ yòu cì yòng bīng láng yè gài téng yì ér hòu tōng yě

这句话大意是:其文字进上者,用金叶写之,次用纸,又次用槟榔叶,盖腾译而后通也。

shì zǔ zhì yuán bā nián dà lǐ shàn chǎn děng lù xuān wèi sī dōu yuán shuài fǔ qiǎn qǐ tuō yīn děng shǐ miǎn guó zhāo yù qí zhǔ nèi fù

这句话大意是:世祖至元八年,大理、鄯阐等路宣慰司都元帅府遣乞脱因等使缅国,招谕其主内附。

sì yuè qǐ tuō yīn děng dǎo qí shǐ jià bó lái yǐ wén

这句话大意是:四月,乞脱因等导其使价博来,以闻。

shí nián èr yuè

这句话大意是:十年二月,。

qiǎn kān mǎ là shī lǐ qǐ tuō yīn děng shǐ qí guó

这句话大意是:遣勘马剌失里、乞脱因等使其国,。

chí zhào yù zhī yuē jiān zhě dà lǐ shàn chǎn děng lù xuān wèi sī dōu yuán shuài fǔ chà qǐ tuō yīn dǎo wáng guó shǐ jià bó yì jīng shī

这句话大意是:持诏谕之曰:“间者大理、鄯阐等路宣慰司都元帅府差乞脱因导王国使价博诣京师,。

qiě yán xiàng zhì wáng guó

这句话大意是:且言向至王国,。

dàn jiàn qí chén xià

这句话大意是:但见其臣下,。

wèi cháng jiàn wáng

这句话大意是:未尝见王,。

yòu yù guān wú dà guó shè lì

现代白话:又欲观我大国舍利。

zhèn jīn mǐn yuǎn lái jí shǐ lái shǐ jìn jiàn yòu lìng zòng guān shè lì

这句话大意是:朕矜悯远来,即使来使觐见,又令纵观舍利。

yì xún qí suǒ lái nǎi zhī wáng yǒu nèi fù yì

这句话大意是:益询其所来,乃知王有内附意。

guó suī yún yuǎn yī shì tóng rén

这句话大意是:国虽云远,一视同仁。

jīn zài qiǎn kān mǎ là shī lǐ jí lǐ bù láng zhōng guó xìn shǐ qǐ tuō yīn gōng bù láng zhōng guó xìn fù shǐ bo yún shī wǎng yù wáng guó

这句话大意是:今再遣勘马剌失里及礼部郎中国信使乞脱因、工部郎中国信副使卜云失往谕王国。

chéng néng jǐn shì dà zhī lǐ qiǎn qí zǐ dì ruò guì jìn chén liáo yī lái yǐ zhāng wǒ guó jiā wú wài zhī yì yòng dūn yǒng hǎo shí nǎi zhī xiū

这句话大意是:诚能谨事大之礼,遣其子弟若贵近臣僚一来,以彰我国家无外之义,用敦永好,时乃之休。

zhì ruò yòng bīng fu shuí suǒ hǎo wáng qí sī zhī

这句话大意是:至若用兵,夫谁所好,王其思之。

shí èr nián sì yuè jiàn níng lù ān fǔ shǐ hè tiān jué yán de jīn chǐ tóu mù ā guō zhī yán yuē qǐ tuō yīn zhī shǐ miǎn nǎi gù fù ā bì suǒ zhǐ yě

这句话大意是:十二年四月,建宁路安抚使贺天爵言得金齿头目阿郭之言曰:“乞脱因之使缅,乃故父阿必所指也。

zhì yuán jiǔ nián sān yuè miǎn wáng hèn fù ā bì gù lǐng bīng shù wàn lái qīn zhí fù ā bì ér qù

这句话大意是:至元九年三月,缅王恨父阿必,故领兵数万来侵,执父阿必而去。

bù dé yǐ hòu xiàn qí guó nǎi de shì zhī

这句话大意是:不得已厚献其国,乃得释之。

yīn zhī miǎn zhōng bù luò zhī rén yóu qún gǒu ěr

这句话大意是:因知缅中部落之人犹群狗耳。

bǐ zhě miǎn qiǎn ā dì bā děng jiǔ rén zhì nǎi hòu shì guó jiā dòng jìng yě

这句话大意是:比者缅遣阿的八等九人至,乃候视国家动静也。

jīn bái yī tóu mù shì ā guō qīn qī yǔ miǎn wèi lín

这句话大意是:今白衣头目是阿郭亲戚,与缅为邻。

cháng wèi rù miǎn yǒu sān dào yī yóu tiān bù mǎ yī yóu biāo diān yī yóu ā guō dì jiè jù huì miǎn zhī jiāng tóu chéng

这句话大意是:尝谓入缅有三道,一由天部马,一由骠甸,一由阿郭地界,俱会缅之江头城。

yòu ā guō qīn qī ā tí fàn zài miǎn zhǎng wǔ diān hù gè wàn yú yù nèi fù

这句话大意是:又阿郭亲戚阿提犯在缅掌五甸,户各万余,欲内附。

ā guō yuàn xiān zhāo ā tí fàn jí jīn chǐ zhī wèi jiàng zhě yǐ wéi yǐn dào

这句话大意是:阿郭愿先招阿提犯及金齿之未降者,以为引道。

yún nán shěng yīn yán miǎn wáng wú jiàng xīn qù shǐ bù fǎn bì xū zhēng tǎo

这句话大意是:”云南省因言缅王无降心,去使不返,必须征讨。

liù yuè shū mì yuàn yǐ wén

这句话大意是:六月,枢密院以闻。

dì yuē gū huǎn zhī

这句话大意是:帝曰:“姑缓之。

shí yī yuè yún nán shěng shǐ bào chāi rén tàn sì guó shǐ xiāo xī ér pú zéi zǔ dào

这句话大意是:”十一月,云南省始报:“差人探伺国使消息,而蒲贼阻道。

jīn pú rén duō jiàng dào yǐ tōng qiǎn jīn chǐ qiān é zǒng guǎn ā hé tàn de guó shǐ dá miǎn jù ān

这句话大意是:今蒲人多降,道已通,遣金齿千额总管阿禾探得国使达缅俱安。

shí sì nián sān yuè miǎn rén yǐ ā hé nèi fù yuàn zhī gōng qí de yù lì zhài téng yuè yǒng chāng zhī jiān

这句话大意是:十四年三月,缅人以阿禾内附,怨之,攻其地,欲立寨腾越、永昌之间。

shí dà lǐ lù měng gǔ qiān hù hū dōu dà lǐ lù zǒng guǎn xìn jū rì zǒng bǎ qiān hù tuō luō tuō hái fèng mìng fá yǒng chāng zhī xi téng yuè pú biāo ā chāng jīn chǐ wèi jiàng bù zú zhù zhá nán diàn

这句话大意是:时大理路蒙古千户忽都、大理路总管信苴日、总把千户脱罗脱孩奉命伐永昌之西腾越、蒲、骠、阿昌、金齿未降部族,驻札南甸。

ā hé gào jí hū dōu děng zhòu yè xíng yǔ miǎn jūn yù yī hé biān qí zhòng yuē sì wǔ wàn xiàng bā bǎi mǎ wàn pǐ

这句话大意是:阿禾告急,忽都等昼夜行,与缅军遇一河边,其众约四五万,象八百,马万匹。

hū dōu děng jūn jǐn qī bǎi rén

这句话大意是:忽都等军仅七百人。

miǎn rén qián chéng mǎ cì xiàng cì bù zú

这句话大意是:缅人前乘马,次象,次步卒;。

xiàng bèi jiǎ bēi fù zhàn lóu liǎng páng xié dà zhú tǒng zhì duǎn qiāng shù shí yú qí zhōng chéng xiàng zhě qǔ yǐ jī cì

这句话大意是:象被甲,背负战楼,两旁挟大竹筩,置短枪数十于其中,乘象者取以击刺。

hū dū xià lìng zéi zhòng wǒ guǎ dāng xiān chōng hé běi jūn

这句话大意是:忽都下令:“贼众我寡,当先冲河北军。

qīn lǜ èr bǎi bā shí yī qí wèi yī duì xìn jū rì yǐ èr bǎi sān shí sān qí bàng hé wèi yī duì tuō luō tuō hái yǐ yī bǎi bā shí qī rén yī shān wèi yī duì

这句话大意是:”亲率二百八十一骑为一队,信苴日以二百三十三骑傍河为一队,脱罗脱孩以一百八十七人依山为一队。

jiāo zhàn liáng jiǔ zéi bài zǒu

这句话大意是:交战良久,贼败走。

xìn jū rì zhuī zhī sān lǐ dǐ zhài mén xuán zhù ér tuì

这句话大意是:信苴日追之三里,抵寨门,旋泞而退。

hū nán miàn zéi bīng wàn yú rào chū guān jūn hòu

这句话大意是:忽南面贼兵万余,绕出官军后。

xìn jū rì chí bào hū dōu fù liè wéi sān zhèn jìn zhì hé àn jī zhī yòu bài zǒu

这句话大意是:信苴日驰报,忽都复列为三阵,进至河岸,击之,又败走。

zhuī pò qí shí qī zhài zhú běi zhì zhǎi shān kǒu zhuǎn zhàn sān shí yú lǐ zéi jí xiàng mǎ zì xiāng rǒu sǐ zhě yíng sān jù gōu

这句话大意是:追破其十七寨,逐北至窄山口,转战三十余里,贼及象马自相蹂死者盈三巨沟。

rì mù hū dōu zhōng shāng suì shōu bīng

这句话大意是:日暮,忽都中伤,遂收兵。

míng rì zhuī zhī zhì qiān é bù jí ér hái

这句话大意是:明日,追之,至千额,不及而还。

bǔ lǔ shén zhòng jūn zhōng yǐ yī mào huò yī liǎng xuē yī zhān yī yì yī shēng kǒu

这句话大意是:捕虏甚众,军中以一帽或一两靴一毡衣易一生口。

qí tuō zhě yòu wèi ā hé ā chāng yāo shā guī zhě wú jǐ

这句话大意是:其脱者又为阿禾、阿昌邀杀,归者无几。

guān jūn fù shāng zhě suī duō wéi yī měng gǔ jūn huò yī xiàng bù dé qí xìng bèi jī ér bì yú wú sǐ zhě

这句话大意是:官军负伤者虽多,惟一蒙古军获一象不得其性被击而毙,余无死者。

shí yuè

这句话大意是:十月,。

yún nán shěng qiǎn yún nán zhū lù xuān wèi shǐ dōu yuán shuài nà sù là dīng lǜ měng gǔ cuàn bó mó xiē jūn sān qiān bā bǎi sì shí yú rén zhēng miǎn

这句话大意是:云南省遣云南诸路宣慰使都元帅纳速剌丁率蒙古、爨、僰、摩些军三千八百四十余人征缅,。

zhì jiāng tóu

这句话大意是:至江头,。

shēn rǒu qiú shǒu xì ān lì zhài zhī suǒ

这句话大意是:深蹂酋首细安立寨之所,。

zhāo xiáng qí mó yù děng sān bǎi yú zhài

这句话大意是:招降其磨欲等三百余寨,。

tǔ guān qū là pú zhé hù sì qiān mèng mó ài lǚ hù yī qiān mó nài méng kuāng lǐ dá bā là hù èr wàn méng máng diān tǔ guān fu lù bǎo hù yī wàn mù dōu dàn tū hù èr bǎi

这句话大意是:土官曲蜡蒲折户四千、孟磨爱吕户一千、磨柰蒙匡里答八剌户二万、蒙忙甸土官甫禄堡户一万、木都弹秃户二百,。

fán sān wàn wǔ qiān èr bǎi hù

这句话大意是:凡三万五千二百户,。

yǐ tiān rè hái shī

这句话大意是:以天热还师。

shí qī nián èr yuè nà sù là dīng děng shàng yán miǎn guó yú dì xíng shì jiē zài chén mù zhōng yǐ

现代白话:十七年二月,纳速剌丁等上言:“缅国舆地形势皆在臣目中了。

xiān fèng zhǐ ruò chóng qìng zhū jùn píng rán hòu yǒu shì miǎn guó

这句话大意是:先奉旨,若重庆诸郡平,然后有事缅国。

jīn sì chuān yǐ dǐ níng qǐng yì bīng zhēng zhī

这句话大意是:今四川已底宁,请益兵征之。

dì yǐ wèn chéng xiàng tuō lǐ duó hǎi tuō lǐ duó hǎi yuē bì xià chū mìng fā hé là zhāng jí sì chuān yǔ ā lǐ hǎi yá huī xià shì zú liù wàn rén zhēng miǎn jīn nà sù là dīng zhǐ yù de wàn rén

这句话大意是:”帝以问丞相脱里夺海,脱里夺海曰:“陛下初命发合剌章及四川与阿里海牙麾下士卒六万人征缅,今纳速剌丁止欲得万人。

dì yuē shì yǐ

现代白话:”帝曰:“是了。

jí mìng shū mì shàn jiǎ bīng xiū wǔ bèi yì xuǎn jiāng chū shī

这句话大意是:”即命枢密缮甲兵,修武备,议选将出师。

wǔ yuè zhào yún nán xíng shěng fā sì chuān jūn wàn rén mìng yào là hǎi lǐng zhī yǔ qián suǒ qiǎn jiàng tóng zhēng miǎn

这句话大意是:五月,诏云南行省发四川军万人,命药剌海领之,与前所遣将同征缅。

shí jiǔ nián èr yuè zhào sī bō xù zhū jùn jí yì xī bù xuē zhū mán yí děng chù fā shì zú zhēng miǎn

这句话大意是:十九年二月,诏思、播、叙诸郡及亦奚不薛诸蛮夷等处发士卒征缅。

èr shí nián shí yī yuè guān jūn fá miǎn kè zhī

这句话大意是:二十年十一月,官军伐缅,克之。

xiān shì zhào zōng wáng xiāng wú dá r yòu chéng tài bǔ cān zhī zhèng shì yě hǎn de jīn jiàng bīng zhēng miǎn

现代白话:先是,诏宗王相我答儿、右丞太卜、参知政事也罕的斤将兵征缅。

shì nián jiǔ yuè dà jūn fā zhōng qìng

这句话大意是:是年九月,大军发中庆。

shí yuè zhì nán diàn tài bǔ yóu luō bì diān jìn jūn

这句话大意是:十月,至南甸,太卜由罗必甸进军。

shí yī yuè xiāng wú dá r mìng yě hǎn de jīn qǔ dào yú ā xī jiāng dá zhèn xi ā hé jiāng zào zhōu èr bǎi xià liú zhì jiāng tóu chéng duàn miǎn rén shuǐ lù

现代白话:十一月,相我答儿命也罕的斤取道于阿昔江,达镇西阿禾江,造舟二百,下流至江头城,断缅人水路;。

zì jiāng yī jūn cóng biāo diān jìng dǐ qí guó yǔ tài bǔ jūn huì

这句话大意是:自将一军从骠甸径抵其国,与太卜军会。

lìng zhū jiāng fēn dì gōng qǔ pò qí jiāng tóu chéng jī shā wàn yú rén

这句话大意是:令诸将分地攻取,破其江头城,击杀万余人。

bié lìng dōu yuán shuài yuán shì ān yǐ bīng shǒu qí de jī liáng xiǎng yǐ gěi jūn shì qiǎn shǐ chí yú dì tú zòu shàng

这句话大意是:别令都元帅袁世安以兵守其地,积粮饷以给军士,遣使持舆地图奏上。

èr shí èr nián shí yī yuè

这句话大意是:二十二年十一月,。

miǎn wáng qiǎn qí yán jǐng dà guān ā bì lì xiāng zhì tài gōng chéng

这句话大意是:缅王遣其盐井大官阿必立相至太公城,。

yù lái nà kuǎn

这句话大意是:欲来纳款,。

wèi mèng nǎi diān bái yī tóu mù sāi zǔ dào

这句话大意是:为孟乃甸白衣头目塞阻道,。

bù dé xíng

这句话大意是:不得行,。

qiǎn yuè téng mǎ zhái zhě chí xìn dā yī piàn lái gào

这句话大意是:遣〈月誊〉马宅者持信搭一片来告,。

biāo diān tǔ guān nì sú qǐ bào shàng sī miǎn jūn mǎ rù jìng

这句话大意是:骠甸土官匿俗乞报上司免军马入境,。

nì sú gěi bǎng qiǎn yuè téng mǎ zhái huí jiāng tóu chéng zhāo ā bì lì xiāng fù shěng

这句话大意是:匿俗给榜遣〈月誊〉马宅回江头城招阿必立相赴省,。

qiě bào zhèn xi píng miǎn lì chuān děng lù xuān wèi sī xuān fǔ sī

这句话大意是:且报镇西、平缅、丽川等路宣慰司、宣抚司,。

chà sān càn chí bǎng zhì jiāng tóu chéng fù ā bì lì xiāng máng zhí bǔ suàn èr rén

这句话大意是:差三掺持榜至江头城付阿必立相、忙直卜算二人,。

qī yǐ liǎng yuè lǐng jūn lái jiāng tóu chéng

这句话大意是:期以两月领军来江头城,。

xuān fǔ sī lǜ měng gǔ jūn zhì biāo diān xiāng jiàn yì shì

这句话大意是:宣抚司率蒙古军至骠甸相见议事。

ā bì lì xiāng qǐ yán yú cháo tíng jiàng zhǐ xǔ qí huǐ guò rán hòu chà dà guān fù quē

这句话大意是:阿必立相乞言于朝廷,降旨许其悔过,然后差大官赴阙。

cháo tíng xún qiǎn zhèn xī píng miǎn xuān fǔ sī dá lǔ huā chì jiān zhāo tǎo shǐ qiè liè shǐ qí guó

这句话大意是:朝廷寻遣镇西平缅宣抚司达鲁花赤兼招讨使怯烈使其国。

èr shí sān nián shí yuè yǐ zhāo tǎo shǐ zhāng wàn wèi zhēng miǎn fù dōu yuán shuài yě xiān tiě mù r zhēng miǎn zhāo tǎo sī dá lǔ huā chì qiān hù zhāng chéng zhēng miǎn zhāo tǎo shǐ bìng hǔ fú

这句话大意是:二十三年十月,以招讨使张万为征缅副都元帅,也先铁木儿征缅招讨司达鲁花赤,千户张成征缅招讨使,并虎符。

chì zào zhàn chuán jiàng bīng liù qiān rén zhēng miǎn bǐ tū mǎn dài wèi dōu yuán shuài zǒng zhī

这句话大意是:敕造战船,将兵六千人征缅,俾秃满带为都元帅总之。

yún nán wáng yǐ xíng shěng yòu chéng ài lǔ fèng zhǐ zhēng shōu jīn chǐ chá hǎn dié jí lián dì bō jūn yī qiān rén

这句话大意是:云南王以行省右丞爱鲁奉旨征收金齿、察罕迭吉连地,拨军一千人。

shì yuè fā zhōng qìng fǔ jì zhì yǒng chāng fǔ yǔ zhēng miǎn shěng guān huì jīng ā xī diān chà jūn wǔ bǎi rén hù sòng zhāo miǎn shǐ qiè liè zhì tài gōng chéng

这句话大意是:是月,发中庆府,继至永昌府,与征缅省官会,经阿昔甸,差军五百人护送招缅使怯烈至太公城。

èr shí sì nián zhēng yuè zhì máng nǎi diān

这句话大意是:二十四年正月,至忙乃甸。

miǎn wáng wèi qí shù zǐ bù sù sù gǔ lǐ suǒ zhí qiú yú xī lǐ qiè dá là zhī de yòu hài qí dí zǐ sān rén yǔ dà guān mù làng zhōu děng sì rén wèi nì yún nán wáng suǒ mìng guān ā nán dá děng yì shòu hài

这句话大意是:缅王为其庶子不速速古里所执,囚于昔里怯答剌之地,又害其嫡子三人,与大官木浪周等四人为逆,云南王所命官阿难答等亦受害。

èr yuè qiè liè zì máng nǎi diān dēng zhōu liú yuán sòng jūn wǔ bǎi rén yú bǐ

这句话大意是:二月,怯烈自忙乃甸登舟,留元送军五百人于彼。

yún nán shěng qǐng jīn qiū jìn tǎo bù tīng

这句话大意是:云南省请今秋进讨,不听。

jì ér yún nán wáng yǔ zhū wáng jìn zhēng zhì pú gān sàng shī qī qiān yú miǎn shǐ píng nǎi dìng suì gòng fāng wù

这句话大意是:既而云南王与诸王进征,至蒲甘,丧师七千余,缅始平,乃定岁贡方物。

dà dé yuán nián èr yuè

这句话大意是:大德元年二月,。

yǐ miǎn wáng de lì pǔ wa ná ā dí tí yá cháng qiǎn qí zi xìn hé bā de fèng biǎo rù cháo

这句话大意是:以缅王的立普哇拿阿迪提牙尝遣其子信合八的奉表入朝,。

qǐng suì shū yín èr qiān wǔ bǎi liǎng bó qiān pǐ xùn xiàng èr shí liáng wàn dàn

这句话大意是:请岁输银二千五百两、帛千匹、驯象二十、粮万石,。

zhào fēng de lì pǔ wa ná ā dí tí yá wèi miǎn wáng

这句话大意是:诏封的立普哇拿阿迪提牙为缅王,。

cì yín yìn

这句话大意是:赐银印,。

zi xìn hé bā de wèi miǎn guó shì zǐ

这句话大意是:子信合八的为缅国世子,。

cì yǐ hǔ fú

这句话大意是:赐以虎符。

sān nián sān yuè miǎn fù qiǎn qí shì zǐ fèng biǎo rù xiè zì chén bù mín wèi jīn chǐ shā lüě lǜ jiē pín fá yǐ zhì shàng gòng jīn bì bù néng rú qī shū nà

这句话大意是:三年三月,缅复遣其世子奉表入谢,自陈部民为金齿杀掠,率皆贫乏,以致上供金币不能如期输纳。

dì mǐn zhī zhǐ mìng jiān suì gòng xiàng réng cì yī qiǎn hái

这句话大意是:帝悯之,止命间岁贡象,仍赐衣遣还。

sì nián sì yuè qiǎn shǐ jìn bái xiàng

这句话大意是:四年四月,遣使进白象。

wǔ yuè de lì pǔ wa ná ā dí tí yá wèi qí dì ā sàn gē yě děng suǒ shā qí zi kū má là gē sā bā táo yì jīng shī

这句话大意是:五月,的立普哇拿阿迪提牙为其弟阿散哥也等所杀,其子窟麻剌哥撒八逃诣京师。

lìng máng wán tū lǔ mí shī lǜ shī wǎng wèn qí zuì

这句话大意是:令忙完秃鲁迷失率师往问其罪。

mán zéi yǔ bā bǎi xí fù guó tōng qí shì zhāng shén

这句话大意是:蛮贼与八百媳妇国通,其势张甚。

máng wán tū lǔ mí shī qǐng yì bīng yòu mìng xuē chāo wù ér děng jiàng bīng wàn èr qiān rén zhēng zhī réng lìng zhū wáng kuò kuò jié zhì qí jūn

这句话大意是:忙完秃鲁迷失请益兵,又命薛超兀而等将兵万二千人征之,仍令诸王阔阔节制其军。

liù yuè zhào lì kū má là gē sā bā wèi wáng cì yǐ yín yìn

这句话大意是:六月,诏立窟麻剌哥撒八为王,赐以银印。

qiū qī yuè miǎn zéi ā sàn gē yě dì zhě sū děng jiǔ shí yī rén gè fèng fāng wù rù cháo mìng yú rén zhì zhōng qìng qiǎn zhě sū děng lái shàng dōu

这句话大意是:秋七月,缅贼阿散哥也弟者苏等九十一人各奉方物入朝,命余人置中庆,遣者苏等来上都。

bā yuè miǎn guó ā sàn jí yá děng kūn dì fù quē zì yán shā zhǔ zhī zuì ba zhēng miǎn bīng

这句话大意是:八月,缅国阿散吉牙等昆弟赴阙,自言杀主之罪,罢征缅兵。

wǔ nián jiǔ yuè yún nán cān zhī zhèng shì gāo qìng xuān fǔ shǐ chá hǎn bù huā fú zhū

这句话大意是:五年九月,云南参知政事高庆、宣抚使察罕不花伏诛。

chū qìng děng cóng xuē chāo wù ér wéi miǎn liǎng yuè chéng zhōng xīn shí jù jǐn shì jiāng chū jiàng qìng děng shòu qí zhòng lù yǐ yán shǔ zhàng yì wèi cí zhé yǐn bīng hái

这句话大意是:初,庆等从薛超兀而围缅两月,城中薪食俱尽,势将出降,庆等受其重赂,以炎暑瘴疫为辞,辄引兵还。

gù zhū zhī

这句话大意是:故诛之。

shí yuè miǎn qiǎn shǐ rù gòng

这句话大意是:十月,缅遣使入贡。

zhàn chéng

这句话大意是:占城。

zhàn chéng jìn qióng zhōu shùn fēng zhōu xíng yī rì kě dǐ qí guó

这句话大意是:占城近琼州,顺风舟行一日可抵其国。

shì zǔ zhì yuán jiān guǎng nán xī dào xuān wèi shǐ mǎ chéng wàng cháng qǐng bīng sān qiān rén mǎ sān bǎi pǐ zhēng zhī

这句话大意是:世祖至元间广南西道宣慰使马成旺尝请兵三千人、马三百匹征之。

shí wǔ nián zuǒ chéng suō dōu yǐ sòng píng qiǎn rén zhì zhàn chéng hái yán qí wáng shī lǐ zán yá xìn hé bā là má hā dié wǎ yǒu nèi fù yì zhào jiàng hǔ fú shòu róng lù dà fū fēng zhàn chéng jùn wáng

这句话大意是:十五年,左丞唆都以宋平遣人至占城,还言其王失里咱牙信合八剌麻哈迭瓦有内附意,诏降虎符,授荣禄大夫,封占城郡王。

shí liù nián shí èr yuè qiǎn bīng bù shì láng jiào huà de zǒng guǎn mèng qìng yuán wàn hù sūn shèng fu yǔ suō dōu děng shǐ zhàn chéng yù qí wáng rù cháo

这句话大意是:十六年十二月,遣兵部侍郎教化的、总管孟庆元、万户孙胜夫与唆都等使占城,谕其王入朝。

shí qī nián èr yuè zhàn chéng guó wáng bǎo bǎo dàn ná luō yé qióng nán bá zhàn bǎ dì luó yé qiǎn shǐ gòng fāng wù fèng biǎo jiàng

这句话大意是:十七年二月,占城国王保宝旦拏啰耶邛南詙占把地罗耶遣使贡方物,奉表降。

shí jiǔ nián shí yuè cháo tíng yǐ zhàn chéng guó zhǔ bèi yóu bǔ là zhě wú nǎng suì qiǎn shǐ lái cháo chēng chén nèi shǔ suì mìng yòu chéng suō dōu děng jí qí de lì shěng yǐ fǔ ān zhī

现代白话:十九年十月,朝廷以占城国主孛由补剌者我曩岁遣使来朝,称臣内属,遂命右丞唆都等即其地立省以抚安之。

jì ér qí zi bǔ de zhuān guó fù gù fú fú wàn hù hé zi zhì qiān hù huáng fǔ jié shǐ xiān guó xuān wèi shǐ yóu yǒng xián yà lán děng shǐ mǎ bā r guó zhōu jīng zhàn chéng jiē bèi zhí gù qiǎn bīng zhēng zhī

这句话大意是:既而其子补的专国,负固弗服,万户何子志、千户皇甫杰使暹国,宣慰使尤永贤、亚阑等使马八儿国,舟经占城,皆被执,故遣兵征之。

dì yuē lǎo wáng wú zuì nì mìng zhě nǎi qí zi yǔ yī mán rén ěr

这句话大意是:帝曰:“老王无罪,逆命者乃其子与一蛮人耳。

gǒu huò cǐ liǎng rén dāng yī cáo bīn gù shì bǎi xìng bù lù yī rén

这句话大意是:苟获此两人,当依曹彬故事,百姓不戮一人。

shí yī yuè zhàn chéng xíng shěng guān lǜ bīng zì guǎng zhōu háng hǎi zhì zhàn chéng gǎng

这句话大意是:十一月,占城行省官率兵自广州航海至占城港。

gǎng kǒu běi lián hǎi hǎi páng yǒu xiǎo gǎng wǔ tōng qí guó dà zhōu dōng nán zhǐ shān xi páng mù chéng

这句话大意是:港口北连海,海旁有小港五,通其国大州,东南止山,西旁木城。

guān jūn yī hǎi àn tún zhù

这句话大意是:官军依海岸屯驻。

zhàn chéng bīng zhì mù chéng sì miàn yuē èr shí yú lǐ qǐ lóu péng lì huí huí sān shāo pào bǎi yú zuò

这句话大意是:占城兵治木城,四面约二十余里,起楼棚,立回回三梢炮百余座。

yòu mù chéng xi shí lǐ jiàn háng gōng bèi yóu bǔ là zhě wú qīn lǜ zhòng bīng tún shǒu yìng yuán

现代白话:又木城西十里建行宫,孛由补剌者我亲率重兵屯守应援。

xíng shěng qiǎn dōu zhèn fǔ li tiān yòu zǒng bǎ gǔ fu zhāo zhī qī wǎng zhōng bù fú

这句话大意是:行省遣都镇抚李天祐、总把贾甫招之,七往,终不服。

shí èr yuè zhāo zhēn là guó shǐ sù lǔ mán qǐng wǎng zhāo yù fù yǔ tiān yòu fu xié xíng de qí huí shū yún yǐ xiū mù chéng bèi jiá bīng kè qī qǐng zhàn

这句话大意是:十二月,招真腊国使速鲁蛮请往招谕,复与天祐、甫偕行,得其回书云:“已修木城,备甲兵,刻期请战。

èr shí nián zhēng yuè xíng shěng chuán lìng jūn zhōng yǐ shí wǔ rì yè bàn fā chuán gōng chéng

这句话大意是:二十年正月,行省传令军中,以十五日夜半发船攻城。

zhì qī fēn qiǎn qióng zhōu ān fǔ shǐ chén zhòng dá zǒng guǎn liú jīn zǒng bǎ lì quán yǐ bīng qiān liù bǎi rén yóu shuǐ lù gōng mù chéng běi miàn

这句话大意是:至期,分遣琼州安抚使陈仲达、总管刘金、总把栗全以兵千六百人由水路攻木城北面;。

zǒng bǎ zhāng bīn bǎi hù zhào dá yǐ sān bǎi rén gōng dōng miàn shā zī

这句话大意是:总把张斌、百户赵达以三百人攻东面沙觜;。

shěng guān sān qiān rén fēn sān dào gōng nán miàn

这句话大意是:省官三千人分三道攻南面。

zhōu xíng zhì tiān míng pō àn wèi fēng tāo suǒ suì zhě shí qī bā

这句话大意是:舟行至天明泊岸,为风涛所碎者十七八。

zéi kāi mù chéng nán mén jiàn qí gǔ chū wàn yú rén chéng xiàng zhě shù shí yì fēn sān duì yíng dí shǐ shí jiāo xià

这句话大意是:贼开木城南门,建旗鼓,出万余人,乘象者数十,亦分三队迎敌,矢石交下。

zì mǎo zhì wǔ zéi bài běi guān jūn rù mù chéng fù yǔ dōng běi èr jūn hé jī zhī shā nì sǐ zhě shù qiān rén

这句话大意是:自卯至午,贼败北,官军入木城,复与东北二军合击之,杀溺死者数千人。

shǒu chéng gòng xiǎng kuì zhě shù wàn rén xī kuì sàn

这句话大意是:守城供饷馈者数万人悉溃散。

guó zhǔ qì xíng gōng shāo cāng lǐn shā yǒng xián yà lán děng yǔ qí chén táo rù shān

这句话大意是:国主弃行宫,烧仓廪,杀永贤、亚阑等,与其臣逃入山。

shí qī rì zhěng bīng gōng dà zhōu

这句话大意是:十七日,整兵攻大州。

shí jiǔ rì guó zhǔ shǐ bào dá zhě lái qiú xiáng

这句话大意是:十九日,国主使报答者来求降。

èr shí rì bīng zhì dà zhōu dōng nán qiǎn bào dá zhě huí xǔ qí jiàng miǎn zuì

这句话大意是:二十日,兵至大州东南,遣报答者回,许其降,免罪。

èr shí yī rì rù dà zhōu

这句话大意是:二十一日,入大州。

yòu qiǎn bó sī wù lǔ bān zhě lái yán fèng wáng mìng guó zhǔ tài zǐ hòu dāng zì lái

这句话大意是:又遣博思兀鲁班者来言:“奉王命,国主、太子后当自来。

xíng shěng chuán xí zhào zhī guān jūn fù zhù chéng wài

这句话大意是:”行省传檄召之,官军复驻城外。

èr shí sān rì qiǎn qí jiù bǎo tuō tū huā děng sān shí yú rén fèng guó wáng xìn wù zá bù èr bǎi pǐ dà yín sān dìng xiǎo yín wǔ shí qī dìng suì yín yī wèng wèi zhì lái guī kuǎn

这句话大意是:二十三日,遣其舅宝脱秃花等三十余人,奉国王信物杂布二百匹、大银三锭、小银五十七锭、碎银一瓮为质,来归款。

yòu xiàn jīn yè jiǔ jié biāo qiāng yuē guó zhǔ yù lái bìng wèi néng jìn xiān shǐ chí qí qiāng lái yǐ jiàn chéng yì

这句话大意是:又献金叶九节标枪曰:“国主欲来,病未能进,先使持其枪来,以见诚意。

zhǎng zǐ bǔ de qī sān rì qǐng jiàn

这句话大意是:长子补的期三日请见。

shěng guān què qí wù

这句话大意是:”省官却其物。

bǎo tuō tū huā yuē bù shòu shì báo zhī yě

这句话大意是:宝脱秃花曰:“不受,是薄之也。

xíng shěng dù bù kě què gū lìng shōu zhì nǎi yǐ shàng wén

这句话大意是:”行省度不可却,姑令收置,乃以上闻。

bǎo tuō tū huā fù lìng qí zhǔ dì sì zǐ lì shì má bā dōu bā dé là dì wǔ zi shì lì yìn dé là lái jiàn qiě yán xiān yǒu bīng shí wàn gù qiú zhàn

这句话大意是:宝脱秃花复令其主第四子利世麻八都八德剌、第五子世利印德剌来见,且言:“先有兵十万,故求战。

jīn jiē bài sàn

这句话大意是:今皆败散。

wén bài bīng yán bǔ de bèi shāng yǐ sǐ

这句话大意是:闻败兵言,补的被伤已死。

guó zhǔ jiá zhōng jiàn jīn xiǎo yù kuì jù wèi néng jiàn yě gù xiān qiǎn èr zǐ lái yì fù quē jìn jiàn shì

这句话大意是:国主颊中箭,今小愈,愧惧未能见也,故先遣二子来议赴阙进见事。

shěng guān yí qí fēi zhēn zǐ tīng qí hái

这句话大意是:”省官疑其非真子,听其还。

yù guó zhǔ zǎo jiàng qiě yǐ wèn jí wèi cí qiǎn qiān hù lín zi quán zǒng bǎ lì quán lǐ dé jiān xié wǎng chān zhī

这句话大意是:谕国主早降,且以问疾为辞,遣千户林子全、总把栗全、李德坚偕往觇之。

èr zi zài tú xiān guī

这句话大意是:二子在途先归。

zi quán děng rù shān liǎng chéng guó zhǔ qiǎn rén lái jù bù guǒ jiàn

这句话大意是:子全等入山两程,国主遣人来拒,不果见。

bǎo tuō tū huā wèi zi quán yuē guó zhǔ qiān yán bù kěn chū jiàng jīn fǎn yáng yán yù shā wǒ kě guī gào shěng guān lái zé lái bù lái wǒ dāng zhí yǐ wǎng

这句话大意是:宝脱秃花谓子全曰:“国主迁延不肯出降,今反扬言欲杀我,可归告省官,来则来,不来,我当执以往。

zi quán děng huí yíng

这句话大意是:”子全等回营。

shì rì yòu shā hé zi zhì huáng fǔ jié děng bǎi yú rén

这句话大意是:是日,又杀何子志、皇甫杰等百余人。

èr yuè bā rì bǎo tuō tū huā yòu zhì zì yán wú zǔ fù bó shū qián jiē wèi guó zhǔ zhì wú xiōng jīn bèi yóu bǔ là zhě wú shā ér duó qí wèi zhǎn wǒ zuǒ yòu èr dà zhǐ

现代白话:二月八日,宝脱秃花又至,自言:“我祖父、伯、叔,前皆为国主,至我兄,今孛由补剌者我杀而夺其位,斩我左右二大指。

wǒ shí yuàn zhī

这句话大意是:我实怨之。

yuàn qín bèi yóu bǔ là zhě wú bǔ de fù zǐ jí dà bá sā jī r yǐ xiàn

现代白话:愿禽孛由补剌者我、补的父子,及大拔撒机儿以献。

qǐng gěi dà yuán fú sè

这句话大意是:请给大元服色。

xíng shěng cì yì guān fǔ yù yǐ xíng

这句话大意是:”行省赐衣冠,抚谕以行。

shí sān rì jū zhàn chéng táng rén céng yán děng lái yán guó zhǔ táo yú dà zhōu xī běi yā hou shān jù bīng sān qiān yú bìng zhāo jí tā jùn bīng wèi zhì bù rì jiāng yǔ guān jūn jiāo zhàn

这句话大意是:十三日,居占城唐人曾延等来言:“国主逃于大州西北鸦候山,聚兵三千余,并招集他郡兵未至,不日将与官军交战。

jù táng rén xiè qí shì jiāng jǐn shā zhī

这句话大意是:惧唐人泄其事,将尽杀之。

yán děng jué ér táo lái

这句话大意是:延等觉而逃来。

shí wǔ rì bǎo tuō tū huā xié zǎi xiàng bào sūn dá r jí cuō jí dà shī děng wǔ rén lái jiàng

这句话大意是:”十五日,宝脱秃花偕宰相报孙达儿及撮及大师等五人来降。

xíng shěng guān yǐn céng yán děng jiàn bǎo tuō tū huā jí zhī yuē yán děng jiān xì rén yě qǐng xì léi zhī

这句话大意是:行省官引曾延等见,宝脱秃花诘之,曰:“延等奸细人也,请系缧之。

guó zhǔ jūn jiē kuì sàn ān gǎn fù zhàn

这句话大意是:国主军皆溃散,安敢复战。

yòu yán jīn wèi fù zhōu jùn fán shí èr chǔ měi zhōu qiǎn yī rén zhāo zhī

这句话大意是:”又言:“今未附州郡凡十二处,每州遣一人招之。

jiù zhōu shuǐ lù qǐ xíng shěng yǔ chén ān fǔ jí bǎo tuō tū huā gè qiǎn yī rén chéng zhōu zhāo yù gōng qǔ

这句话大意是:旧州水路,乞行省与陈安抚及宝脱秃花各遣一人乘舟招谕攻取。

lù lù zé qǐ xíng shěng guān chén ān fǔ yǔ jǐ wǎng qín guó zhǔ bǔ de jí gōng qí chéng

这句话大意是:陆路则乞行省官陈安抚与己往禽国主、补的及攻其城。

xíng shěng yóu xìn qí yán diào bīng yī qiān zhūn bàn shān tǎ qiǎn zi quán dé jiān děng lǐng jūn bǎi rén yǔ bǎo tuō tū huā tóng fù dà zhōu jìn tǎo yuē yǒu jí zé bào bàn shān jūn

这句话大意是:”行省犹信其言,调兵一千屯半山塔,遣子全、德坚等领军百人,与宝脱秃花同赴大州进讨,约有急则报半山军。

zi quán děng bǐ zhì chéng xi bǎo tuō tū huā bèi yuē jiān xíng zì běi mén chéng xiàng dùn rù shān

这句话大意是:子全等比至城西,宝脱秃花背约间行,自北门乘象遁入山。

guān jūn huò dié zhě yuē guó zhǔ shí zài yā hou shān lì zhài jù bīng yuē èr wàn yú qiǎn shǐ jiāo zhǐ zhēn là dū pó děng guó jiè bīng jí zhēng bīn duō lóng jiù zhōu děng jūn wèi zhì

这句话大意是:官军获谍者曰:“国主实在鸦候山立寨,聚兵约二万余,遣使交趾、真腊、阇婆等国借兵,及征宾多龙、旧州等军未至。

shí liù rì qiǎn wàn hù zhāng yóng děng lǐng bīng fù guó zhǔ suǒ lóu zhī jìng

这句话大意是:”十六日,遣万户张颙等领兵赴国主所楼之境。

shí jiǔ rì yóng bīng jìn mù chéng èr shí lǐ

这句话大意是:十九日,颙兵近木城二十里。

zéi jùn háo qiàn jù yǐ dà mù guān jūn zhǎn yì chāo jù fèn jī pò qí èr qiān yú zhòng

这句话大意是:贼浚濠堑,拒以大木,官军斩刈超距奋击,破其二千余众。

zhuǎn zhàn zhì mù chéng xià shān lín zǔ ài bù néng jìn zéi páng chū jié guī lù jūn jiē shū sǐ zhàn suì de jiě hái yíng

这句话大意是:转战至木城下,山林阻隘不能进,贼旁出截归路,军皆殊死战,遂得解还营。

xíng shěng suì zhěng jūn jù liáng chuàng mù chéng qiǎn zǒng guǎn liú jīn qiān hù liú juān yuè róng shǒu yù

这句话大意是:行省遂整军聚粮,创木城,遣总管刘金,千户刘涓、岳荣守御。

èr shí yī nián sān yuè liù rì suō dōu lǐng jūn huí

这句话大意是:二十一年三月六日,唆都领军回。

shí wǔ rì jiāng huái shěng suǒ qiǎn zhù suō dōu jūn wàn hù hū dōu hǔ děng zhì zhàn chéng suō dōu jiù zhì xíng shěng shū méi lián gǎng jiàn yíng shè shāo jǐn shǐ zhī guān jūn yǐ huí

这句话大意是:十五日,江淮省所遣助唆都军万户忽都虎等至占城唆都旧制行省舒眉莲港,见营舍烧尽,始知官军已回。

èr shí rì hū dōu hǔ lìng bǎi hù chén kuí zhāo qí guó zhǔ lái jiàng

这句话大意是:二十日,忽都虎令百户陈奎招其国主来降。

èr shí qī rì zhàn chéng zhǔ qiǎn wáng tōng shì zhě lái chēng nà xiáng

这句话大意是:二十七日,占城主遣王通事者来称纳降。

hū dōu hǔ děng yù lìng qí fù zǐ fèng biǎo jìn xiàn

这句话大意是:忽都虎等谕令其父子奉表进献。

guó zhǔ qiǎn wén láo qióng dà bā nán děng lái chēng suō dōu chú dàng qí guó pín wú yǐ xiàn lái nián dāng bèi lǐ wù lìng dí zǐ rù cháo

这句话大意是:国主遣文劳邛大巴南等来称,唆都除荡其国,贫无以献,来年当备礼物,令嫡子入朝。

sì yuè shí èr rì guó zhǔ lìng qí sūn jì mù lǐ lēi zhé wén láo qióng dà bā nán děng fèng biǎo guī kuǎn

这句话大意是:四月十二日,国主令其孙济目理勒蛰、文劳邛大巴南等奉表归款。

shì nián mìng píng zhāng zhèng shì ā lǐ hǎi yá fèng zhèn nán wáng tuō huan fā bīng jiǎ dào jiāo zhǐ fá zhàn chéng bù guǒ xíng

这句话大意是:是年,命平章政事阿里海牙奉镇南王脱欢发兵,假道交趾伐占城,不果行。

xiān

这句话大意是:暹。

xiān guó dàng chéng zōng yuán zhēn yuán nián jìn jīn zì biǎo yù cháo tíng qiǎn shǐ zhì qí guó

这句话大意是:暹国,当成宗元贞元年,进金字表,欲朝廷遣使至其国。

bǐ qí biǎo zhì yǐ xiān qiǎn shǐ gài bǐ wèi zhī zhī yě

这句话大意是:比其表至,已先遣使,盖彼未之知也。

cì lái shǐ sù jīn fú pèi zhī shǐ jí zhuī zhào shǐ tóng wǎng

这句话大意是:赐来使素金符佩之,使急追诏使同往。

yǐ xiān rén yǔ má lǐ yǔ r jiù xiāng chóu shā zhì shì jiē guī shùn yǒu zhǐ yù xiān rén wù shāng má lǐ yǔ r yǐ jiàn ěr yán

现代白话:以暹人与麻里予儿旧相仇杀,至是皆归顺,有旨谕暹人“勿伤麻里予儿,以践你言”。

dà dé sān nián xiān guó zhǔ shàng yán qí fù zài wèi shí cháo tíng cháng cì ān pèi bái mǎ jí jīn lǚ yī qǐ xún jiù lì yǐ cì

这句话大意是:大德三年,暹国主上言,其父在位时,朝廷尝赐鞍辔、白马及金缕衣,乞循旧例以赐。

dì yǐ chéng xiàng wán zé dá là hǎn yán bǐ xiǎo guó ér cì yǐ mǎ kǒng qí lín xīn dōu bèi jī yì cháo tíng réng cì jīn lǚ yī bù cì yǐ mǎ

这句话大意是:帝以丞相完泽答剌罕言“彼小国而赐以马,恐其邻忻都辈讥议朝廷”,仍赐金缕衣,不赐以马。

zhǎo wā

这句话大意是:爪哇。

zhǎo wā zài hǎi wài shì zhàn chéng yì yuǎn

这句话大意是:爪哇在海外,视占城益远。

zì quán nán dēng zhōu hǎi xíng zhě xiān zhì zhàn chéng ér hòu zhì qí guó

这句话大意是:自泉南登舟海行者,先至占城而后至其国。

qí fēng sú tǔ chǎn bù kě kǎo dà shuài hǎi wài zhū fān guó duō chū qí bǎo qǔ guì yú zhōng guó ér qí rén zé chǒu guài qíng xìng yǔ yán yǔ zhōng guó bù néng xiāng tōng

这句话大意是:其风俗土产不可考,大率海外诸蕃国多出奇宝,取贵于中国,而其人则丑怪,情性语言与中国不能相通。

shì zǔ fǔ yǒu sì yí qí chū shī hǎi wài zhū fān zhě wéi zhǎo wā zhī yì wèi dà

这句话大意是:世祖抚有四夷,其出师海外诸蕃者,惟爪哇之役为大。

zhì yuán èr shí jiǔ nián èr yuè zhào fú jiàn xíng shěng chú shǐ bì yì hēi mí shī gāo xìng píng zhāng zhèng shì zhēng zhǎo wā

这句话大意是:至元二十九年二月,诏福建行省除史弼、亦黑迷失、高兴平章政事,征爪哇;。

huì fú jiàn jiāng xī hú guǎng sān xíng shěng bīng fán èr wàn shè zuǒ yòu jūn dōu yuán shuài fǔ èr zhēng xíng shàng wàn hù sì fā zhōu qiān sōu gěi liáng yī nián chāo sì wàn dìng jiàng hǔ fú shí jīn fú sì shí yín fú bǎi jīn yī duàn bǎi duān yòng bèi gōng shǎng

这句话大意是:会福建、江西、湖广三行省兵凡二万,设左右军都元帅府二、征行上万户四,发舟千艘,给粮一年、钞四万锭,降虎符十、金符四十、银符百、金衣段百端,用备功赏。

yì hēi mí shī děng bì cí

这句话大意是:亦黑迷失等陛辞。

dì yuē qīng děng zhì zhǎo wā míng gào qí guó jūn mín cháo tíng chū yǔ zhǎo wā tōng shǐ wǎng lái jiāo hǎo hòu cì zhào shǐ mèng yòu chéng zhī miàn yǐ cǐ jìn tǎo

这句话大意是:帝曰:“卿等至爪哇,明告其国军民,朝廷初与爪哇通使往来交好,后刺诏使孟右丞之面,以此进讨。

jiǔ yuè jūn huì qìng yuán

这句话大意是:”九月,军会庆元。

bì yì hēi mí shī lǐng shěng shì fù quán zhōu

这句话大意是:弼、亦黑迷失领省事,赴泉州;。

xìng lǜ zī zhòng zì qìng yuán dēng zhōu shè hǎi

这句话大意是:兴率辎重自庆元登舟涉海。

shí yī yuè fú jiàn jiāng xī hú guǎng sān xǐng jūn huì quán zhōu

这句话大意是:十一月,福建、江西、湖广三省军会泉州。

shí èr yuè zì hòu zhǔ qǐ xíng

这句话大意是:十二月,自后渚启行。

sān shí nián zhēng yuè zhì gòu lán shān yì fāng lüè

这句话大意是:三十年正月,至构栏山议方略。

èr yuè yì hēi mí shī sūn cān zhèng xiān lǐng běn shěng mù guān bìng zhāo yù zhǎo wā děng chù xuān wèi sī guān qū chū hǎi yá yáng zǐ quán zhōng zǔ wàn hù zhāng tǎ là chì děng wǔ bǎi yú rén chuán shí sōu xiān wǎng zhāo yù zhī

这句话大意是:二月,亦黑迷失、孙参政先领本省幕官并招谕爪哇等处宣慰司官曲出海牙、杨梓、全忠祖,万户张塔剌赤等五百余人,船十艘,先往招谕之。

dà jūn jì jìn yú jí lì mén

这句话大意是:大军继进于吉利门。

bì xìng jìn zhì zhǎo wā zhī dù bìng zú yǔ yì hēi mí shī děng yì fēn jūn xià àn shuǐ lù bìng jìn

这句话大意是:弼、兴进至爪哇之杜并足,与亦黑迷失等议,分军下岸,水陆并进。

bì yǔ sūn cān zhèng shuài dōu yuán shuài nà hǎi wàn hù níng jū rén děng shuǐ jūn zì dù bìng zú yóu róng yá lù gǎng kǒu zhì bā jié jiàn

这句话大意是:弼与孙参政帅都元帅那海、万户宁居仁等水军,自杜并足由戎牙路港口至八节涧。

xìng yǔ yì hēi mí shī shuài dōu yuán shuài zhèng zhèn guó wàn hù tuō huan děng mǎ bù jūn zì dù bìng zú lù xíng

这句话大意是:兴与亦黑迷失帅都元帅郑镇国、万户脱欢等马步军,自杜并足陆行。

yǐ wàn hù shēn yuán wèi qián fēng

这句话大意是:以万户申元为前锋。

qiǎn fù yuán shuài tǔ hǔ dēng gē wàn hù zhě huái yuǎn li zhōng děng chéng zuān fēng chuán yóu róng yá lù yú má rě ba xiē fú liáng qián jìn fù bā jié jiàn qī huì

这句话大意是:遣副元帅土虎登哥,万户褚怀远、李忠等乘钻锋船,由戎牙路,于麻喏巴歇浮梁前进,赴八节涧期会。

zhāo yù zhǎo wā xuān fǔ sī guān yán zhǎo wā zhǔ xù tǔ hǎn bì dū yé jǔ guó nà xiáng tǔ hǎn bì dū yé bù néng lí jūn xiān lìng yáng zǐ gān zhōu bù huā quán zhōng zǔ yǐn qí zǎi xiàng xī là nán dá zhà yé děng wǔ shí yú rén lái yíng

这句话大意是:招谕爪哇宣抚司官言:爪哇主婿土罕必阇耶举国纳降,土罕必阇耶不能离军,先令杨梓、甘州不花、全忠祖引其宰相昔剌难答咤耶等五十余人来迎。

sān yuè yī rì huì jūn bā jié jiàn

这句话大意是:三月一日,会军八节涧。

jiàn shàng jiē dù mǎ bān wáng fǔ xià tōng fǔ bēn dà hǎi nǎi zhǎo wā yān hóu bì zhēng zhī dì

这句话大意是:涧上接杜马班王府,下通莆奔大海,乃爪哇咽喉必争之地。

yòu qí móu chén xī níng guān yán hé pō zhōu guān wàng chéng bài zài sān zhāo yù bù jiàng

这句话大意是:又其谋臣希宁官沿河泊舟,观望成败,再三招谕不降。

xíng shěng yú jiàn biān shè yǎn yuè yíng liú wàn hù wáng tiān xiáng shǒu hé jīn tǔ hǔ dēng gē li zhōng děng lǐng shuǐ jūn zhèng zhèn guó shěng dōu zhèn fǔ lún xìn děng lǐng mǎ bù jūn shuǐ lù bìng jìn

这句话大意是:行省于涧边设偃月营,留万户王天祥守河津,土虎登哥、李忠等领水军,郑镇国、省都镇抚伦信等领马步军水陆并进。

xī níng guān jù qì chuán xiāo dùn huò guǐ tóu dà chuán bǎi yú sōu

这句话大意是:希宁官惧,弃船宵遁,获鬼头大船百余艘。

lìng dōu yuán shuài nà hǎi wàn hù níng jū rén zhèng guī gāo dé chéng zhāng shòu děng zhèn bā jié jiàn hǎi kǒu

这句话大意是:令都元帅那海、万户宁居仁、郑珪、高德诚、张受等镇八节涧海口。

dà jūn fāng jìn tǔ hǎn bì dū yé qiǎn shǐ lái gào gé láng wáng zhuī shā zhì má rě ba xiē qǐng guān jūn jiù zhī

这句话大意是:大军方进,土罕必阇耶遣使来告,葛郎王追杀至麻喏巴歇,请官军救之。

yì hēi mí shī zhāng cān zhèng xiān wǎng ān wèi tǔ hǎn bì dū yé zhèng zhèn guó yǐn jūn fù zhāng gū jiē yuán

这句话大意是:亦黑迷失、张参政先往安慰土罕必阇耶,郑镇国引军赴章孤接援。

xìng jìn zhì má rě ba xiē què chēng gé láng bīng wèi zhī yuǎn jìn xìng huí bā jié jiàn

这句话大意是:兴进至麻喏巴歇,却称葛郎兵未知远近,兴回八节涧。

yì hēi mí shī xún bào zéi bīng jīn yè dāng zhì zhào xìng fù má rě ba xiē

这句话大意是:亦黑迷失寻报贼兵今夜当至,召兴赴麻喏巴歇。

qī rì gé láng bīng sān lù gōng tǔ hǎn bì dū yé

这句话大意是:七日,葛郎兵三路攻土罕必阇耶。

bā rì lí míng yì hēi mí shī sūn cān zhèng lǜ wàn hù li míng yíng zéi yú xī nán bù yù

这句话大意是:八日黎明,亦黑迷失、孙参政率万户李明迎贼于西南,不遇。

xìng yǔ tuō huan yóu dōng nán lù yǔ zéi zhàn shā shù bǎi rén yú bēn kuì shān gǔ

这句话大意是:兴与脱欢由东南路与贼战,杀数百人,余奔溃山谷。

rì zhōng xī nán lù zéi yòu zhì xìng zài zhàn zhì bū yòu bài zhī

这句话大意是:日中,西南路贼又至,兴再战至晡,又败之。

shí wǔ rì fēn jūn wèi sān dào fá gé láng qī shí jiǔ rì huì dá hā tīng pào shēng jiē zhàn

这句话大意是:十五日,分军为三道伐葛郎,期十九日会答哈,听炮声接战。

tǔ hǔ dēng gē děng shuǐ jūn sù liú ér shàng yì hēi mí shī děng yóu xī dào xìng děng yóu dōng dào jìn shì hǎn bì dū yé jūn jì qí hòu

这句话大意是:土虎登哥等水军溯流而上,亦黑迷失等由西道,兴等由东道进,士罕必阇耶军继其后。

shí jiǔ rì zhì dá hā

这句话大意是:十九日,至答哈。

gé láng guó zhǔ yǐ bīng shí yú wàn jiāo zhàn zì mǎo zhì wèi lián sān zhàn zéi bài bēn kuì yōng rù hé sǐ zhě shù wàn rén shā wǔ qiān yú rén

这句话大意是:葛郎国主以兵十余万交战,自卯至未,连三战,贼败奔溃,拥入河死者数万人,杀五千余人。

guó zhǔ rù nèi chéng jù shǒu guān jūn wéi zhī qiě zhāo qí jiàng

这句话大意是:国主入内城拒守,官军围之,且招其降。

shì xī guó zhǔ hā zhǐ gé dāng chū jiàng fǔ yù lìng hái

这句话大意是:是夕,国主哈只葛当出降,抚谕令还。

sì yuè èr rì qiǎn tǔ hǎn bì dū yé hái qí de jù rù gòng lǐ yǐ wàn hù niē zhǐ bù dīng gān zhōu bù huā lǜ bīng èr bǎi hù sòng

这句话大意是:四月二日,遣土罕必阇耶还其地,具入贡礼,以万户捏只不丁、甘州不花率兵二百护送。

shí jiǔ rì tǔ hǎn bì dū yé bèi pàn táo qù liú jūn jù zhàn

这句话大意是:十九日,土罕必阇耶背叛逃去,留军拒战。

niē zhǐ bù dīng gān zhōu bù huā shěng yuàn féng xiáng jiē yù hài

这句话大意是:捏只不丁、甘州不花、省掾冯祥皆遇害。

èr shí sì rì jūn hái

这句话大意是:二十四日,军还。

de hā zhǐ gé dāng qī zǐ guān shǔ bǎi yú rén jí dì tú hù jí suǒ shàng jīn zì biǎo yǐ huán

这句话大意是:得哈只葛当妻子官属百余人,及地图户籍、所上金字表以还。

shì jiàn shǐ bì gāo xìng chuán

这句话大意是:事见史弼、高兴传。

liú qiú

这句话大意是:琉求。

liú qiú zài nán hǎi zhī dōng

这句话大意是:琉求,在南海之东。

zhāng quán xìng fú sì zhōu jiè nèi péng hú zhū dǎo yǔ liú qiú xiāng duì yì sù bù tōng

这句话大意是:漳、泉、兴、福四州界内彭湖诸岛,与琉求相对,亦素不通。

tiān qì qīng míng shí wàng zhī yǐn yuē ruò yān ruò wù qí yuǎn bù zhī jǐ qiān lǐ yě

这句话大意是:天气清明时,望之隐约若烟若雾,其远不知几千里也。

xī nán běi àn jiē shuǐ zhì péng hú jiàn dī jìn liú qiú zé wèi zhī luò jì jì zhě shuǐ qū xià ér bù huí yě

这句话大意是:西南北岸皆水,至彭湖渐低,近琉求则谓之落漈,漈者,水趋下而不回也。

fán xi àn yú zhōu dào péng hú yǐ xià yù jù fēng fā zuò piāo liú luò jì huí zhě bǎi yī

这句话大意是:凡西岸渔舟到彭湖已下,遇飓风发作,漂流落漈,回者百一。

liú qiú zài wài yí zuì xiǎo ér xiǎn zhě yě

这句话大意是:琉求,在外夷最小而险者也。

hàn táng yǐ lái shǐ suǒ bù zài jìn dài zhū fān shì bó bù wén zhì qí guó

这句话大意是:汉、唐以来,史所不载,近代诸蕃市舶不闻至其国。

shì zǔ zhì yuán èr shí bā nián jiǔ yuè hǎi chuán fù wàn hù yáng xiáng qǐng yǐ liù qiān jūn wǎng jiàng zhī bù tīng mìng zé suì fá zhī cháo tíng cóng qí qǐng

这句话大意是:世祖至元二十八年九月,海船副万户杨祥请以六千军往降之,不听命则遂伐之,朝廷从其请。

jì yǒu shū shēng wú zhì dòu zhě shàng yán shēng zhǎng fú jiàn shú zhī hǎi dào lì bìng yǐ wéi ruò yù shōu fù qiě jiù péng hú fā chuán wǎng yù xiāng shuǐ shì dì lì rán hòu xīng bīng wèi wǎn yě

这句话大意是:继有书生吴志斗者上言生长福建,熟知海道利病,以为若欲收附,且就彭湖发船往谕,相水势地利,然后兴兵未晚也。

dōng shí yuè nǎi mìng yáng xiáng chōng xuān fǔ shǐ gěi jīn fú wú zhì dòu lǐ bù yuán wài láng yuán jiàn bīng bù yuán wài láng bìng gěi yín fú wǎng shǐ liú qiú

这句话大意是:冬十月,乃命杨祥充宣抚使,给金符,吴志斗礼部员外郎,阮鉴兵部员外郎,并给银符,往使琉求。

zhào yuē shōu fǔ jiāng nán yǐ shí qī nián hǎi wài zhū fān wǎng bù chén shǔ

这句话大意是:诏曰:“收抚江南已十七年,海外诸蕃罔不臣属。

wéi liú qiú ěr mǐn jìng wèi zēng guī fù

这句话大意是:惟琉求迩闽境,未曾归附。

yì zhě qǐng jí jiā bīng

这句话大意是:议者请即加兵。

zhèn wéi zǔ zōng lì fǎ fán bù tíng zhī guó xiān qiǎn shǐ zhāo yù lái zé àn dǔ rú gù fǒu zé bì zhì zhēng tǎo

这句话大意是:朕惟祖宗立法,凡不庭之国,先遣使招谕,来则按堵如故,否则必致征讨。

jīn zhǐ qí bīng mìng yáng xiáng yuán jiàn wǎng yù rǔ guó

现代白话:今止其兵,命杨祥、阮鉴往谕你国。

guǒ néng mù yì lái cháo cún ěr guó sì bǎo ěr lí shù

现代白话:果能慕义来朝,存你国祀,保你黎庶;。

ruò bù xiào shùn zì shì xiǎn zǔ zhōu shī yǎn jí kǒng yí hòu huǐ

这句话大意是:若不效顺,自恃险阻,舟师奄及,恐贻后悔。

ěr qí shèn zé zhī

现代白话:你其慎择之。

èr shí jiǔ nián sān yuè èr shí jiǔ rì zì tīng lù wěi yù zhōu xíng zhì shì rì sì shí hǎi yáng zhōng zhèng dōng wàng jiàn yǒu shān cháng ér dī zhě yuē qù wǔ shí lǐ

这句话大意是:二十九年三月二十九日,自汀路尾澳舟行,至是日巳时,海洋中正东望见有山长而低者,约去五十里。

xiáng chēng shì liú qiú guó jiàn chēng bù zhī de fǒu

这句话大意是:祥称是琉求国,鉴称不知的否。

xiáng chéng xiǎo zhōu zhì dī shān xià yǐ qí rén zhòng bù qīn shàng lìng jūn guān liú rùn děng èr bǎi yú rén yǐ xiǎo zhōu shí yī sōu zài jūn qì lǐng sān yǔ rén chén huī zhě dēng àn

这句话大意是:祥乘小舟至低山下,以其人众,不亲上,令军官刘闰等二百余人以小舟十一艘,载军器,领三屿人陈辉者登岸。

àn shàng rén zhòng bù xiǎo sān yǔ rén yǔ wèi qí shā sǐ zhě sān rén suì hái

这句话大意是:岸上人众不晓三屿人语,为其杀死者三人,遂还。

sì yuè èr rì zhì péng hú

这句话大意是:四月二日,至彭湖。

xiáng zé jiàn zhì dòu yǐ zhì liú qiú wén zì èr rén bù cóng

这句话大意是:祥责鉴、志斗“已至琉求”文字,二人不从。

míng rì bú jiàn zhì dòu zōng jì mì zhī wú yǒu yě

这句话大意是:明日,不见志斗踪迹,觅之无有也。

xiān zhì dòu cháng chì yán xiáng shēng shì yāo gōng yù qǔ fù guì qí yán dàn wàng nán xìn zhì shì yí xiáng hài zhī

这句话大意是:先,志斗尝斥言祥生事要功,欲取富贵,其言诞妄难信,至是,疑祥害之。

xiáng gù chēng zhì dòu chū yán liú qiú bù kě wǎng jīn xiáng yǐ zhì liú qiú ér hái zhì dòu jù zuì táo qù

这句话大意是:祥顾称志斗初言琉求不可往,今祥已至琉求而还,志斗惧罪逃去。

zhì dòu qī zǐ su yú guān

这句话大意是:志斗妻子诉于官。

yǒu zhǐ fā xiáng jiàn hái fú jiàn zhì duì

这句话大意是:有旨,发祥、鉴还福建置对。

hòu yù shè bù jìng qí shì

这句话大意是:后遇赦,不竟其事。

chéng zōng yuán zhēn sān nián fú jiàn shěng píng zhāng zhèng shì gāo xìng yán jīn lì shěng quán zhōu jù liú qiú wèi jìn kě cì qí xiāo xī huò yi zhāo yi fá bù bì tā diào bīng lì xìng qǐng jiù jìn shì zhī

这句话大意是:成宗元贞三年,福建省平章政事高兴言,今立省泉州,距琉求为近,可伺其消息,或宜招宜伐,不必它调兵力,兴请就近试之。

jiǔ yuè gāo xìng qiǎn shěng dōu zhèn fǔ zhāng hào fú zhōu xīn jūn wàn hù zhāng jìn fù liú qiú guó qín shēng kǒu yī bǎi sān shí yú rén

这句话大意是:九月,高兴遣省都镇抚张浩、福州新军万户张进赴琉求国,禽生口一百三十余人。

sān yǔ

这句话大意是:三屿。

sān yǔ guó jìn liú qiú

这句话大意是:三屿国,近琉求。

shì zǔ zhì yuán sān shí nián mìng xuǎn rén zhāo yòu zhī

这句话大意是:世祖至元三十年,命选人招诱之。

píng zhāng zhèng shì bó yán děng yán chén děng yǔ shí zhě yì cǐ guó zhī mín bù jí èr bǎi hù shí yǒu zhì quán zhōu wèi shāng gǔ zhě

这句话大意是:平章政事伯颜等言:“臣等与识者议,此国之民不及二百户,时有至泉州为商贾者。

qù nián rù liú qiú jūn chuán guò qí guó guó rén xiǎng yǐ liáng shí guǎn wǒ jiàng xiào wú tā zhì yě

这句话大意是:去年入琉求,军船过其国,国人饷以粮食,馆我将校,无它志也。

qǐ bù qiǎn shǐ

这句话大意是:乞不遣使。

dì cóng zhī

这句话大意是:”帝从之。

mǎ bā ér děng guó

这句话大意是:马八儿等国。

hǎi wài zhū fān guó wéi mǎ bā ér yǔ jù lán zú yǐ gāng lǐng zhū guó ér jù lán yòu wèi mǎ bā ér hòu zhàng zì quán zhōu zhì qí guó yuē shí wàn lǐ

这句话大意是:海外诸蕃国,惟马八儿与俱蓝足以纲领诸国,而俱蓝又为马八儿后障,自泉州至其国约十万里。

qí guó zhì ā bù hé dài wáng chéng shuǐ lù dé biàn fēng yuē shí wǔ rì kě dào bǐ yú guó zuì dà

这句话大意是:其国至阿不合大王城,水路得便风,约十五日可到,比余国最大。

shì zǔ zhì yuán jiān xíng zhōng shū shěng zuǒ chéng suō dōu děng fèng xǐ shū shí tōng zhāo yù zhū fān

这句话大意是:世祖至元间,行中书省左丞唆都等奉玺书十通,招谕诸蕃。

wèi jǐ zhàn chéng mǎ bā ér guó jù fèng biǎo chēng fān yú jù lán zhū guó wèi xià

这句话大意是:未几,占城、马八儿国俱奉表称藩,余俱蓝诸国未下。

xíng shěng yì qiǎn shǐ shí wǔ rén wǎng yù zhī

这句话大意是:行省议遣使十五人往谕之。

dì yuē fēi suō dōu děng suǒ kě zhuān yě ruò wú zhèn mìng bù dé shàn qiǎn shǐ

这句话大意是:帝曰:“非唆都等所可专也,若无朕命,不得擅遣使。

shí liù nián shí èr yuè qiǎn guǎng dōng zhāo tǎo sī dá lǔ huā chì yáng tíng bì zhāo jù lán

这句话大意是:”十六年十二月,遣广东招讨司达鲁花赤杨庭璧招俱蓝。

shí qī nián sān yuè zhì qí guó

这句话大意是:十七年三月,至其国。

guó zhǔ bì nà de lìng qí dì kěn nà què bù là mù shěng shū huí huí zì jiàng biǎo fù tíng bì yǐ jìn yán lái suì qiǎn shǐ rù gòng

这句话大意是:国主必纳的令其弟肯那却不剌木省书回回字降表,附庭璧以进,言来岁遣使入贡。

shí yuè shòu hā sā r hǎi yá jù lán guó xuān wèi shǐ xié tíng bì zài wǎng zhāo yù

这句话大意是:十月,授哈撒儿海牙俱蓝国宣慰使,偕庭璧再往招谕。

shí bā nián zhēng yuè zì quán zhōu rù hǎi xíng sān yuè dǐ sēng jiā yé shān zhōu rén zhèng zhèn děng yǐ zǔ fēng fá liáng quàn wǎng mǎ bā ér guó huò kě jiǎ lù lù yǐ dá jù lán guó cóng zhī

这句话大意是:十八年正月,自泉州入海,行三月,抵僧伽耶山,舟人郑震等以阻风乏粮,劝往马八儿国,或可假陆路以达俱蓝国,从之。

sì yuè zhì mǎ bā ér guó xīn cūn mǎ tóu dēng àn

这句话大意是:四月,至马八儿国新村马头,登岸。

qí guó zǎi xiàng mǎ yīn de wèi guān rén cǐ lái shén shàn běn guó chuán dào quán zhōu shí guān sī yì cháng wèi láo wú yǐ wéi bào

这句话大意是:其国宰相马因的谓:“官人此来甚善,本国船到泉州时官司亦尝慰劳,无以为报。

jīn yǐ hé shì zhì cǐ

这句话大意是:今以何事至此?

tíng bì děng gào qí gù yīn jí jiǎ dào zhī shì mǎ yīn de nǎi tuō yǐ bù tōng wèi cí

这句话大意是:”庭璧等告其故,因及假道之事,马因的乃托以不通为辞。

yǔ qí zǎi xiàng bù ē lǐ xiāng jiàn yòu yán jiǎ dào

这句话大意是:与其宰相不阿里相见,又言假道。

bù ē lǐ yì yǐ tā shì cí

这句话大意是:不阿里亦以它事辞。

wǔ yuè èr rén zǎo zhì guǎn píng rén lìng qí guān zhě wèi tōng qíng shí qǐ wèi dá cháo tíng wǒ yī xīn yuàn wèi huáng dì nú

这句话大意是:五月,二人蚤至馆,屏人,令其官者为通情实:“乞为达朝廷,我一心愿为皇帝奴。

wǒ shǐ zhá mǎ lǐ dīng rù cháo wǒ dà bì dū chì fù suàn dàn huá yán guó zhǔ yě gào biàn suàn dàn jí wǒ jīn yín tián chǎn qī nú yòu yù shā wǒ wǒ guǐ cí de miǎn

这句话大意是:我使札马里丁入朝,我大必阇赤赴算弹(华言国主也)告变,算弹籍我金银田产妻孥,又欲杀我,我诡辞得免。

jīn suàn dàn xiōng dì wǔ rén jiē jù jiā yī zhī de yì yǔ jù lán jiāo bīng

这句话大意是:今算弹兄弟五人皆聚加一之地,议与俱蓝交兵;。

jí wén tiān shǐ lái duì zhòng chēng běn guó pín lòu

这句话大意是:及闻天使来,对众称本国贫陋。

cǐ shì wàng yán

这句话大意是:此是妄言。

fán huí huí guó jīn zhū bǎo bèi jǐn chū běn guó qí yú huí huí jǐn lái shāng gǔ

这句话大意是:凡回回国金珠宝贝尽出本国,其余回回尽来商贾。

cǐ jiān zhū guó jiē yǒu jiàng xīn ruò mǎ bā ér jì xià wǒ shǐ rén chí shū zhāo zhī kě shǐ jìn jiàng

这句话大意是:此间诸国皆有降心,若马八儿既下,我使人持书招之,可使尽降。

shí hā sā r hǎi yá yǔ tíng bì yǐ zǔ fēng bù zhì jù lán suì hái

这句话大意是:”时哈撒儿海牙与庭璧以阻风不至俱蓝,遂还。

hā sā r hǎi yá rù cháo jì shì qī yǐ shí yī yuè sì běi fēng zài jǔ

这句话大意是:哈撒儿海牙入朝计事,期以十一月俟北风再举。

zhì qī cháo tíng qiǎn shǐ lìng tíng bì dú wǎng

这句话大意是:至期,朝廷遣使令庭璧独往。

shí jiǔ nián èr yuè dǐ jù lán guó

这句话大意是:十九年二月,抵俱蓝国。

guó zhǔ jí qí xiàng mǎ hé má děng yíng bài xǐ shū

这句话大意是:国主及其相马合麻等迎拜玺书。

sān yuè qiǎn qí chén zhù ā lǐ shā máng lǐ gào yuàn nà suì bì qiǎn shǐ rù jìn

这句话大意是:三月,遣其臣祝阿里沙忙里告愿纳岁币,遣使入觐。

huì sū mù dá guó yì qiǎn rén yīn jù lán zhǔ qǐ xiáng tíng bì jiē cóng qí qǐng

这句话大意是:会苏木达国亦遣人因俱蓝主乞降,庭璧皆从其请。

sì yuè hái zhì nà wàng guó

这句话大意是:四月,还至那旺国。

tíng bì fù shuō xià qí zhǔ máng áng bǐ

这句话大意是:庭璧复说下其主忙昂比。

zhì sū mù dōu là guó guó zhǔ tǔ hàn bā de yíng shǐ zhě

这句话大意是:至苏木都剌国,国主土汉八的迎使者。

tíng bì yīn yù yǐ dà yì tǔ hàn bā de jí rì nà kuǎn chēng fān qiǎn qí chén hā sàn sù lǐ mán èr rén rù cháo

这句话大意是:庭璧因喻以大意,土汉八的即日纳款称藩,遣其臣哈散、速里蛮二人入朝。

èr shí nián mǎ bā ér guó qiǎn sēng cuō jí bān rù cháo

这句话大意是:二十年,马八儿国遣僧撮及班入朝;。

wǔ yuè jiāng zhì shàng jīng dì jí qiǎn shǐ yà zhū tú

这句话大意是:五月,将至上京,帝即遣使迓诸途。

èr shí sān nián hǎi wài zhū fān guó yǐ yáng tíng bì fèng zhào zhāo yù zhì shì jiē lái jiàng

这句话大意是:二十三年,海外诸蕃国以杨庭璧奉诏招谕,至是皆来降。

zhū guó fán shí yuē mǎ bā ér yuē xū mén nà yuē sēng jí lǐ yuē nā mó lì yuē mǎ lán dān yuē nà wàng yuē dīng ā r yuē lái lái yuē jí lán yì tóng yuē sū mù dōu là jiē qiǎn shǐ gòng fāng wù

这句话大意是:诸国凡十:曰马八儿,曰须门那,曰僧急里,曰南无力,曰马兰丹,曰那旺,曰丁呵儿,曰来来,曰急兰亦曈,曰苏木都剌,皆遣使贡方物。

fù lù

这句话大意是:附录。

jìn yuán shǐ biǎo

这句话大意是:○进元史表。

yín qīng róng lù dà fū shàng zhù guó lù jūn guó zhòng shì zhōng shū zuǒ chéng xiàng jiān tài zǐ shǎo shī xuān guó gōng chén li shàn zhǎng děng yán

这句话大意是:银青荣禄大夫、上柱国、录军国重事、中书左丞相兼太子少师、宣国公臣李善长等言:。

fú yǐ jì yī dài yǐ wéi shū shǐ fǎ xiāng yán yú qiān gù

这句话大意是:伏以纪一代以为书,史法相沿于迁、固;。

kǎo qián wáng zhī chéng xiàn zhōu jiā yǒu jiān yú xià yīn

这句话大意是:考前王之成宪,周家有监于夏、殷。

gài yīn yǐ wǎng zhī fèi xīng yòng zuò jiāng lái zhī fǎ jiè

这句话大意是:盖因已往之废兴,用作将来之法戒。

wéi yuán shì zhī yǒu guó běn shuò mò yǐ zào jiā

这句话大意是:惟元氏之有国,本朔漠以造家。

shì bīng gē ér zhēng qiáng bìng bù luò zhě shí shì

这句话大意是:事兵戈而争强,并部落者十世;。

zhú shuǐ cǎo ér wèi shí shàn xióng zhǎng yú yī yú

这句话大意是:逐水草而为食,擅雄长于一隅。

dǎi zhì chéng jí sī zhī shí jù huì wò nán hé zhī shàng fāng zūn wèi hào shǐ dìng jiào tiáo

这句话大意是:逮至成吉思之时,聚会斡难河之上,方尊位号,始定教条。

jì jìn qǔ yú nǎi mán fù yuǎn gōng yú huí hé

这句话大意是:既近取于乃蛮,复远攻于回纥。

dù huáng hé yǐ cù xī xià yú jū yōng yǐ kàn zhōng yuán

这句话大意是:渡黄河以蹴西夏,逾居庸以瞰中原。

tài zōng jì zhī ér jīn yuán wèi xū

这句话大意是:太宗继之,而金源为墟;。

shì zǔ chéng zhī ér sòng lù suì qì

这句话大意是:世祖承之,而宋箓遂讫。

lì jīng chén jì yòng xià biàn yí

这句话大意是:立经陈纪,用夏变夷。

sì hóng yuǎn zhī guī mó chéng hùn yī zhī jī yè

这句话大意是:肆宏远之规模,成混一之基业。

yuán jí chéng rén zhī zhǔ jiàn chēng yuàn zhì zhī jūn

这句话大意是:爰及成、仁之主,见称愿治之君。

wéi zǔ xùn zhī shì zūn sī sūn móu zhī shì yí

这句话大意是:唯祖训之式遵,思孙谋之是遗。

zì cí yǐ jiàng yì hào lóng píng

这句话大意是:自兹以降,亦号隆平。

fēng hēng yù dà zhī yán yī chàng yú tiān lì zhī shì

这句话大意是:丰亨豫大之言,壹倡于天历之世;。

lí xī huàn bēn zhī huò xùn zhì yú zhì zhèng zhī cháo

这句话大意是:离析涣奔之祸,驯致于至正之朝。

tú wán xì yú jìn wàng yuǎn lǜ

这句话大意是:徒玩细娱,浸忘远虑。

quán jiān méng bì yú wài bì xìng gǔ huò yú zhōng

这句话大意是:权奸蒙蔽于外,嬖幸蛊惑于中。

zhōu gāng jù zhì yú líng chí hàn wǎng shí yīn yú shū kuò

这句话大意是:周纲遽致于陵迟,汉网实因于疏阔。

yóu shì qún xióng jué zhú jiǔ yù guā fēn

这句话大意是:由是群雄角逐,九域瓜分。

fēng bō tú fèi yú zhòng míng hǎi yuè jìng guī yú zhēn zhǔ

这句话大意是:风波徒沸于重溟,海岳竟归于真主。

chén shàn zhǎng děng chéng huáng chéng kǒng dùn shǒu dùn shǒu qīn wéi huáng dì bì xià fèng tiān chéng yùn jì shì ān mín

这句话大意是:臣善长等诚惶诚恐,顿首顿首:钦惟皇帝陛下奉天承运,济世安民。

jiàn wàn shì zhī pī tú shào bǎi wáng zhī zhèng tǒng

这句话大意是:建万世之丕图,绍百王之正统。

dà míng chū ér jué huǒ xi shuài tǔ shēng huī

这句话大意是:大明出而爝火息,率土生辉;。

xùn léi míng ér zhòng xiǎng xiāo hóng yīn sī bō

这句话大意是:迅雷鸣而众响销,鸿音斯播。

zài niàn shèng shuāi zhī gù nǎi tuī zhōng hòu zhī rén

这句话大意是:载念盛衰之故,乃推忠厚之仁。

qiān yán shí jì wáng ér míng yì suí wáng dú wèi guó kě miè ér shǐ bù dàng miè

这句话大意是:佥言实既亡而名亦随亡,独谓国可灭而史不当灭。

tè zhào yí yì zhī shì yù qiú lùn yì zhī gōng

这句话大意是:特诏遗逸之士,欲求论议之公。

wén cí wù zhì yú jiān shēn shì jì wu lìng yú míng bái

这句话大意是:文辞勿致于艰深,事迹务令于明白。

gǒu shàn è liǎo rán zài mù zhù quàn chéng yǒu yì yú rén

这句话大意是:苟善恶了然在目,庶劝惩有益于人。

cǐ jiē tiān yǔ zhī dīng níng zú jiàn shèng xīn zhī guǎng dà

这句话大意是:此皆天语之丁宁,足见圣心之广大。

yú shì mìng hàn lín xué shì chén sòng lián dài zhì chén wáng yī xié gōng kān cái

这句话大意是:于是命翰林学士臣宋濂、待制臣王祎协恭刊裁,。

rú shì chén wāng kè kuān chén hú hàn chén sòng xǐ chén táo kǎi chén chén jī chén zhào xūn chén céng lǔ chén zhào fǎng chén zhāng wén hǎi chén xú zūn shēng chén huáng chí chén fu shù chén wáng qí chén fu zhe chén xiè huī chén gāo qǐ fēn kē xiū zuǎn

这句话大意是:儒士臣汪克宽、臣胡翰、臣宋喜、臣陶凯、臣陈基、臣赵埙、臣曾鲁、臣赵访、臣张文海、臣徐尊生、臣黄篪、臣傅恕、臣王锜、臣傅著、臣谢徽、臣高启分科修纂。

shàng zì tài zǔ xià qì níng zōng jù shí sān cháo shí lù zhī wén chéng bǎi yú juǎn cū wán zhī shǐ

这句话大意是:上自太祖,下迄宁宗,据十三朝实录之文,成百余卷粗完之史。

ruò zì yuán tǒng yǐ hòu zé qí zǎi jí mǐ cún yǐ qiǎn shǐ ér páng qiú sì xù biān ér shàng sòng

这句话大意是:若自元统以后,则其载籍靡存,已遣使而旁求,俟续编而上送。

kuì qí cái shí zhī yǒu xiàn fú chēng sān cháng

这句话大意是:愧其才识之有限,弗称三长;。

jiān yǐ jì shù zhī wèi zhōu shū wú cùn bǔ

这句话大意是:兼以纪述之未周,殊无寸补。

chén shàn zhǎng tiǎn sī jūn zhóu xìng dǔ chéng shū

这句话大意是:臣善长忝司钧轴,幸睹成书。

xìn chuán xìn ér yí chuán yí jǐn kè biān mó yú suì yuè

这句话大意是:信传信而疑传疑,仅克编摩于岁月;。

bǐ zé bǐ ér xuē zé xuē gǎn yán bāo biǎn yú chūn qiū

这句话大意是:笔则笔而削则削,敢言褒贬于《春秋》。

yǎng chén yǐ yè zhī guān qī zuò qiān qiū zhī jiàn

这句话大意是:仰尘乙夜之观,期作千秋之鉴。

suǒ zhuàn yuán shǐ běn jì sì shí qī juǎn zhì wǔ shí sān juǎn biǎo liù juǎn chuán jiǔ shí qī juǎn mù lù èr juǎn tōng jì èr bǎi shí juǎn fán yī bǎi sān shí wàn liù qiān yú zì jǐn shàn xiě zhuāng huáng chéng yī bǎi èr shí cè suí biǎo shàng jìn yǐ wén

这句话大意是:所撰《元史》,本纪四十七卷,志五十三卷,表六卷,传九十七卷,目录二卷,通计二百十卷,凡一百三十万六千余字,谨缮写装潢成一百二十册,随表上进以闻。

chén shàn zhǎng xià qíng wú rèn jī qiè bīng yíng zhī zhì

这句话大意是:臣善长下情无任激切屏营之至。

chén shàn zhǎng děng chéng huáng chéng kǒng dùn shǒu dùn shǒu jǐn yán

这句话大意是:臣善长等诚惶诚恐,顿首顿首,谨言。

hóng wǔ èr nián bā yuè shí yī rì yín qīng róng lù dà fū shàng zhù guó lù jūn guó zhòng shì zhōng shū zuǒ chéng xiàng jiān tài zǐ shǎo shī xuān guó gōng chén li shàn zhǎng shàng biǎo

这句话大意是:洪武二年八月十一日,银青荣禄大夫、上柱国、录军国重事、中书左丞相兼太子少师、宣国公臣李善长上表。

Want to learn Chinese with visual scenes and structured paths?

Start Learning Chinese →