xíng fá qī
这句话大意是:刑罚七。
èr yí jì pàn huì pǐn shēng yān wǔ cái jiān yòng fèi yī bù kě
现代白话:二仪既判,汇品生呢,五才兼用,废一不可。
jīn mù shuǐ huǒ tǔ xián xiāng ài è
这句话大意是:金木水火土,咸相爱恶。
yīn yáng suǒ yù bǐng qì chéng xíng gǔ zhī yǐ léi tíng rùn zhī yǐ yún yǔ chūn xià yǐ shēng zhǎng zhī qiū dōng yǐ shā cáng zhī
这句话大意是:阴阳所 育,禀气呈形,鼓之以雷霆,润之以云雨,春夏以生长之,秋冬以杀藏之。
sī zé dé xíng zhī shè zhe zì shén dào
这句话大意是:斯则德 刑之设,著自神道。
shèng rén chù tiān dì zhī jiān lǜ shén zhī zhī yì
这句话大意是:圣人处天地之间,率神祗之意。
shēng mín yǒu xǐ nù zhī xìng āi yuè zhī xīn yìng gǎn ér dòng dòng ér yú biàn
这句话大意是:生民有喜怒之性,哀乐之心, 应感而动,动而逾变。
chún huà suǒ táo yǐ xià chún piáo
这句话大意是:淳化所陶,以下淳朴。
gù yì zhāng fú huà yì guān shì chǐ shēn jìn ér bù gǎn fàn
这句话大意是:故异章服,画衣冠,示耻申禁,而不 敢犯。
qí liú jì ruì jiān xiá méng shēng
这句话大意是:其流既锐,奸黠萌生。
shì yǐ míng fǎ lìng lì xíng shǎng
这句话大意是:是以明法令,立刑赏。
gù shū yuē xiàng yǐ diǎn xíng liú yòu wǔ xíng biān zuò guān xíng pū zuò jiào xíng jīn zuò shú xíng hù zhōng zéi xíng shěng zāi sì shè
这句话大意是:故《书》曰:“象以典刑,流 宥五刑,鞭作官刑,扑作教刑,金作赎刑,怙终贼刑,眚灾肆赦。
shùn mìng jiù yáo yuē wǔ xíng yǒu fú wǔ fú sān jiù wǔ liú yǒu zhái wǔ zhái sān jū
这句话大意是:”舜命咎繇曰: “五刑有服,五服三就,五流有宅,五宅三居。
xià xíng zé dà bì èr bǎi bìn pì sān bǎi gōng pì wǔ bǎi yì mò gè qiān
这句话大意是:”夏刑则大辟二百,膑辟三百,宫 辟五百,劓墨各千。
yīn yīn yú xià gài yǒu sǔn yì
这句话大意是:殷因于夏,盖有损益。
zhōu lǐ jiàn sān diǎn xíng bāng guó yǐ wǔ tīng qiú mín qíng bā yì yǐ shēn zhī sān cì yǐ shěn zhī
这句话大意是:《周礼》:建三典,刑邦国,以五听求 民情,八议以申之,三刺以审之。
zuǒ jiā shí píng ba mín
这句话大意是:左嘉石,平罢民;。
yòu fèi shí dá qióng mín
这句话大意是:右肺石,达穷民。
yòu bù shí yòu guò shī yòu yí wàng
这句话大意是:宥不识,宥 过失,宥遗忘;。
shè yòu ruò shè mào dié shè chǔn yú
这句话大意是:赦幼弱,赦耄耋,赦蠢愚。
zhōu dào jì shuāi mù wáng huāng mào mìng lǚ hòu dù zuò xiáng xíng yǐ jí sì fāng wǔ xíng zhī shǔ zēng yǐ
现代白话:周道既衰,穆王荒耄,命吕侯度作祥刑, 以诘四方,五刑之属增了。
fu yí yù fàn wèn yǔ zhòng gòng zhī zhòng yí shè zhī bì chá xiǎo dà zhī bǐ yǐ chéng zhī
这句话大意是:夫疑狱泛问,与众共之,众疑赦之,必察小大之比以成 之。
xiān wáng zhī ài mín rú cǐ xíng chéng ér bù kě biàn gù jūn zi jìn xīn yān
现代白话:先王之爱民如此,刑成而不可变,故有德行的人尽心呢。
dǎi yú zhàn guó jìng rèn wēi xíng yǐ xiāng tūn shì
这句话大意是:逮于战国,竞任威刑,以相吞噬。
shāng jūn yǐ fǎ jīng liù piān rù shuō yú qín yì cān yí zhī zhū lián xiāng zuò zhī fǎ
这句话大意是:商君以《法经》六篇,入说于秦,议参夷之 诛,连相坐之法。
fēng sú diāo báo hào wèi hǔ láng
这句话大意是:风俗凋薄,号为虎狼。
jí yú shǐ huáng suì jiān tiān xià huǐ xiān wáng zhī diǎn zhì xié shū zhī jìn fǎ fán yú qiū tú gāng mì yú níng zhī jiān wěi bìng shēng zhě yī sè lù yù àn yān jī líng yǔ chéng shì
这句话大意是:及于始皇,遂兼天下,毁先王之典,制挟 书之禁,法繁于秋荼,纲密于凝脂,奸伪并生,赭衣塞路,狱犴淹积,囹圄成市。
yú shì tiān xià yuàn pàn shí shì ér jiǔ
这句话大意是:于是天下怨叛,十室而九。
hàn zǔ rù guān juān xuē fán kē zhì sān zhāng zhī yuē
这句话大意是:汉祖入关,蠲削烦苛,致三章之约。
wén dì yǐ rén hòu duàn yù sì bǎi jǐ zhì xíng cuò
这句话大意是:文帝以仁厚,断狱 四百,几致刑措。
xiào wǔ shì yǐ jiān guǐ zī shén zēng lǜ wǔ shí yú piān
这句话大意是:孝武世以奸宄滋甚,增律五十余篇。
xuān dì shí lù wēn shū shàng shū yuē fu yù zhě tiān xià zhī mìng shū yuē yǔ qí shā bù gū níng shī yǒu zuì
这句话大意是:宣帝时,路温舒上书曰: “夫狱者天下之命,《书》曰:与其杀不辜,宁失有罪。
jīn zhì yù lì fēi bù cí rén yě
这句话大意是:今治狱吏,非不慈仁也。
shàng xià xiāng ōu yǐ kè wèi míng shēn zhě huò gōng míng píng zhě duō hòu huàn
这句话大意是:上下相殴,以刻为明,深者获公名,平者多后患。
gù zhì yù lì jiē yù rén sǐ fēi zēng rén yě zì ān zhī dào zài rén zhī sǐ
这句话大意是:故治狱吏皆欲人死,非憎人也, 自安之道,在人之死。
fū rén qíng ān zé lè shēng tòng zé sī sǐ chuí chǔ zhī xià hé qiú ér bù dé
这句话大意是:夫人情安则乐生,痛则思死,捶楚之下,何求而不得。
gù qiú rén bù shèng tòng zé shì cí yǐ shì rén
这句话大意是:故囚 人不胜痛,则饰辞以示人。
lì zhì zhě lì qí rán zé zhǐ dǎo yǐ míng zhī
这句话大意是:吏治者利其然,则指导以明之;。
shàng zòu wèi què zé duàn liàn ér zhōu nèi zhī
这句话大意是:上奏畏却,则锻炼而周 内之。
suī jiù yáo tīng zhī yóu yǐ wéi sǐ yǒu yú zuì
这句话大意是:虽咎繇听之,犹以为死有余罪。
hé zé
这句话大意是:何则?
wén zhì zhī zuì gù yě
这句话大意是:文致之罪故也。
gù tiān xià zhī huàn mò shēn yú yù
这句话大意是:故天下之患,莫深于 狱。
xuān dì shàn zhī
这句话大意是:”宣帝善之。
tòng hu
这句话大意是:痛乎!
yù lì zhī hài yě jiǔ yǐ
现代白话:狱吏之害也久了。
gù yuē gǔ zhī lì yù suǒ yǐ qiú shēng
这句话大意是:故曰,古之立狱,所以求生;。
jīn zhī lì yù suǒ yǐ qiú shā rén
这句话大意是:今之立狱, 所以求杀人。
bù kě bù shèn yě
这句话大意是:不可不慎也。
yú dìng guó wèi tíng wèi jí zhū fǎ lǜ fán jiǔ bǎi liù shí juǎn dà bì sì bǎi jiǔ shí tiáo qiān bā bǎi bā shí èr shì sǐ zuì jué bǐ fán sān qiān sì bǎi qī shí èr tiáo zhū duàn zuì dāng yòng zhě hé èr wàn liù qiān èr bǎi qī shí èr tiáo
这句话大意是:于定国为廷尉,集诸法律,凡九百六十卷,大辟四百九 十条,千八百八十二事,死罪决比,凡三千四百七十二条,诸断罪当用者,合二万 六千二百七十二条。
hòu hàn èr bǎi nián jiān lǜ zhāng wú dà zēng jiǎn
这句话大意是:后汉二百年间,律章无大增减。
wèi wǔ dì zào jiǎ zǐ kē tiáo fàn dì zuǒ yòu zhǐ zhě yì yǐ dòu xiè
这句话大意是:魏武帝造甲子科条,犯釱左右 趾者,易以斗械。
míng dì gǎi shì mín fá jīn zhī zuò chú fù rén jiā chī zhī zhì
这句话大意是:明帝改士民罚金之坐,除妇人加笞之制。
jìn wǔ dì yǐ wèi zhì jùn mì yòu zhào chē qí gǔ chōng jí zhū rú xué shān dìng míng lì wèi èr shí juǎn bìng hé èr qiān jiǔ bǎi yú tiáo
这句话大意是:晋武帝以魏制峻密,又 诏车骑贾充集诸儒学,删定名例,为二十卷,并合二千九百余条。
jìn shì sāng luàn zhōng yuán dàng rán
这句话大意是:晋室丧乱,中原荡然。
wèi shì chéng bǎi wáng zhī mò shǔ bēng sàn zhī hòu diǎn xíng mǐn qì lǐ sú jiāo bó
这句话大意是:魏氏承百王之末,属崩散之后,典刑泯弃,礼俗浇薄。
zì tài zǔ bō luàn dàng dí huá xià zhì yú tài hé rán hòu lì qīng zhèng píng duàn yù shěng jiǎn suǒ wèi bǎi nián ér hòu shèng cán qù shā
这句话大意是:自太祖拨乱,荡涤华夏,至于太和,然后吏清政平,断狱省简,所谓百年而后胜残 去杀。
gù què jǔ xíng shì yǐ zhe yú piān
这句话大意是:故榷举行事,以著于篇。
wèi chū lǐ sú chún piáo xíng jìn shū jiǎn
这句话大意是:魏初,礼俗纯朴,刑禁疏简。
xuān dì nán qiān fù zhì sì bù dà rén zuò wáng tíng jué cí sòng yǐ yán yǔ yuē shù kè qì jì shì wú líng yǔ kǎo xùn zhī fǎ zhū fàn zuì zhě jiē lín shí jué qiǎn
这句话大意是:宣帝南迁,复置四部大人,坐王庭决辞讼,以言 语约束,刻契记事,无囹圄考讯之法,诸犯罪者,皆临时决遣。
shén yuán yīn xún wáng suǒ gé yì
这句话大意是:神元因循,亡所革 易。
mù dì shí liú cōng shí lè qīng fù jìn shì
这句话大意是:穆帝时,刘聪、石勒倾复晋室。
dì jiāng píng qí luàn nǎi jùn xíng fǎ měi yǐ jūn lìng cóng shì
这句话大意是:帝将平其乱,乃峻刑法,每以军令从事。
mín chéng kuān zhèng duō yǐ wéi mìng dé zuì sǐ zhě yǐ wàn jì
这句话大意是:民乘 宽政,多以违命得罪,死者以万计。
yú shì guó luò sāo hài
这句话大意是:于是国落骚骇。
píng wén chéng yè suí jí lí sàn
这句话大意是:平文承业,绥集离散。
zhāo chéng jiàn guó èr nián dāng sǐ zhě tīng qí jiā xiàn jīn mǎ yǐ shú
这句话大意是:昭成建国二年:当死者,听其家献金马以赎;。
fàn dà nì zhě qīn zú nán nǚ wú shào zhǎng jiē zhǎn
这句话大意是:犯大逆者,亲族男女无少长皆斩;。
nán nǚ bù yǐ lǐ jiāo jiē sǐ
这句话大意是:男女不以礼交皆死;。
mín xiāng shā zhě tīng yǔ sǐ jiā mǎ niú sì shí jiǔ tóu jí sòng zàng qì wù yǐ píng zhī
这句话大意是:民相杀者,听与死家马牛四十九头,及送葬器物以平之;。
wú xì xùn lián dǎi zhī zuò
这句话大意是:无系 讯连逮之坐;。
dào guān wù yī bèi wǔ sī zé bèi shí
这句话大意是:盗官物,一备五,私则备十。
fǎ lìng míng bái bǎi xìng yàn rán
这句话大意是:法令明白,百姓晏然。
tài zǔ yòu zāo jiān nán bèi cháng xiǎn zǔ jù zhī mín zhī qíng wěi
这句话大意是:太祖幼遭艰难,备尝险阻,具知民之情伪。
jí zài wèi gōng xíng rén hòu xié hé mín shù
这句话大意是:及在位,躬行仁厚,协和民庶。
jì dìng zhōng yuán huàn qián dài xíng gāng jùn mì nǎi mìng sān gōng láng wáng dé chú qí fǎ zhī kù qiē yú mín zhě yuē dìng kē lìng dà chóng jiǎn yì
这句话大意是:既 定中原,患前代刑纲峻密,乃命三公郎王德除其法之酷切于民者,约定科令,大崇 简易。
shì shí tiān xià mín jiǔ kǔ bīng luàn wèi fǎ lè ān
这句话大意是:是时,天下民久苦兵乱,畏法乐安。
dì zhī qí ruò cǐ nǎi zhèn zhī yǐ xuán mò fá bì cóng qīng zhào shù xīn dài yān
现代白话:帝知其若此,乃镇之以玄默,罚必从轻, 兆庶欣戴呢。
rán yú dà chén chí fǎ bù shě
这句话大意是:然于大臣持法不舍。
jì nián zāi yì lǚ jiàn tài zǔ bù yù gāng jì chǐ dùn xíng fá pō wéi làn kù
这句话大意是:季年灾异屡见,太祖不豫,纲纪褫顿,刑罚颇为 滥酷。
tài zōng jí wèi xiū fèi guān xù mín yǐn mìng nán píng gōng zhǎng sūn sōng běi xīn hóu ān tóng duì lǐ mín sòng shù zhèng fù yǒu xù yān
现代白话:太宗即位,修废官,恤民隐,命南平公长孙嵩、北新侯安同对理民讼,庶政复 有叙呢。
dì jì liàn jīng zhù shì wèi lì zhě jìn yǐ shēn wén bì zuì
这句话大意是:帝既练精庶事,为吏者浸以深文避罪。
shì zǔ jí wèi yǐ xíng jìn zhòng shén zhōng zhào sī tú hào dìng lǜ lìng
这句话大意是:世祖即位,以刑禁重,神中,诏司徒浩定律令。
chú wǔ suì sì suì xíng zēng yī nián xíng
这句话大意是:除五岁四岁刑,增一年刑。
fēn dà bì wèi èr kē sǐ zhǎn sǐ rù jiǎo
这句话大意是:分大辟为二科死,斩死,入绞。
dà nì bù dào yāo zhǎn zhū qí tóng jí nián shí sì yǐ xià fǔ xíng nǚ zǐ méi xiàn guān
这句话大意是:大逆不道腰斩,诛其同籍,年十四已下腐刑,女子 没县官。
hài qí qīn zhě huàn zhī
这句话大意是:害其亲者轘之。
wèi gǔ dú zhě nán nǚ jiē zhǎn ér fén qí jiā
这句话大意是:为蛊毒者,男女皆斩,而焚其家。
wū gǔ zhě fù gǔ yáng bào quǎn chén zhū yuān
这句话大意是:巫蛊者,负羖羊抱犬沉 诸渊。
dāng xíng zhě shú pín zé jiā biān èr bǎi
这句话大意是:当刑者赎,贫则加鞭二百。
jī nèi mín fù zhě shāo tàn yú shān pín zhě yì yú qīng hùn nǚ zǐ rù chōng gǎo
这句话大意是:畿内民富者烧炭于山,贫者役于圊溷,女子入舂 槁;。
qí gù jí bù dǎi yú rén shǒu yuàn yòu
这句话大意是:其固疾不逮于人,守苑囿。
wáng guān jiē jiǔ pǐn dé yǐ guān jué chú xíng
这句话大意是:王官阶九品,得以官爵除刑。
fù rén dāng xíng ér yùn chǎn hòu bǎi rì nǎi jué
这句话大意是:妇人当刑而孕,产后 百日乃决。
nián shí sì yǐ xià jiàng xíng zhī bàn bā shí jí jiǔ suì fēi shā rén bù zuò
这句话大意是:年十四已下,降刑之半,八十及九岁,非杀人不坐。
kǎo xùn bù yú sì shí jiǔ
这句话大意是:拷讯不逾四十九。
yù xíng zhě bù zhǔ jù zhuàng gōng chē jū cí ér sān dōu jué zhī
这句话大意是:谕刑者,部主具状,公车鞫辞,而三都决之。
dāng sǐ zhě bù àn zòu wén
这句话大意是:当死者,部案奏闻。
yǐ sǐ bù kě fù shēng jù jiān guān bù néng píng yù chéng jiē chéng dì qīn lín wèn wú yì cí yuàn yán nǎi jué zhī
这句话大意是:以死不可复生, 惧监官不能平,狱成皆呈,帝亲临问,无异辞怨言乃绝之。
zhū zhōu guó zhī dà bì jiē xiān yàn bào nǎi shī xíng
这句话大意是:诸州国之大辟,皆先谳 报乃施行。
quē zuǒ xuán dēng wén gǔ rén yǒu qióng yuān zé zhuā gǔ gōng chē shàng zòu qí biǎo
这句话大意是:阙左悬登闻鼓,人有穷冤则挝鼓,公车上奏其表。
shì hòu mín guān dú huò dì sī yǒu yǐ sù zhī
这句话大意是:是后民官渎货,帝思 有以肃之。
tài yán sān nián zhào tiān xià lì mín de jǔ gào mù shǒu zhī bù fǎ
这句话大意是:太延三年,诏天下吏民,得举告牧守之不法。
yú shì fán shù zhī xiōng bèi zhě zhuān qiú mù zǎi zhī shī pò lèi zài wèi qǔ háo yú lǘ yán
这句话大意是:于是凡庶之凶悖者,专求 牧宰之失,迫肋在位,取豪于闾阎。
ér zhǎng lì xián jiàng xīn yǐ dài zhī gǒu miǎn ér bù chǐ tān bào yóu zì ruò yě
这句话大意是:而长吏咸降心以待之,苟免而不耻,贪暴犹自 若也。
shí yú jià shù qīn zhēng tǎo jí xíng xìng sì fāng zhēn jūn wǔ nián mìng gōng zōng zǒng bǎi kuí jiān guó
这句话大意是:时舆驾数亲征讨及行幸四方,真君五年,命恭宗总百揆监国。
shǎo fù yóu yā shàng shū yuē diàn xià qīn lǎn bǎi kuí jīng yíng nèi wài mèi dàn ér xìng zī xún guó lǎo
这句话大意是:少傅游雅上疏曰: “殿下亲览百揆,经营内外,昧旦而兴,谘询国老。
chén zhí tiǎn yí chéng sī shì xiàn tì
这句话大意是:臣职忝疑承,司是献替。
hàn wǔ shí shǐ qǐ hé yòu sì jùn yì zhū yí zuì ér zhé xǐ zhī
这句话大意是:汉武 时,始启河右四郡,议诸疑罪而谪徙之。
shí shù nián hòu biān jùn chōng shí bìng xiū nóng shù xiào xuān yīn zhī yǐ fú běi fāng
这句话大意是:十数年后,边郡充实,并修农戍,孝宣因 之,以服北方。
cǐ jìn shì zhī shì yě
这句话大意是:此近世之事也。
dì wáng zhī yú zuì rén fēi nù ér zhū zhī yù qí xǐ shàn ér chéng è
这句话大意是:帝王之于罪人,非怒而诛之,欲其徙善而惩恶。
zhé xǐ zhī kǔ qí chéng yì shēn
这句话大意是:谪 徙之苦,其惩亦深。
zì fēi dà nì zhèng xíng jiē kě cóng xǐ suī jǔ jiā tóu yuǎn xīn xǐ fù lù lì yì zhōng shēn bù gǎn yán kǔ
这句话大意是:自非大逆正刑,皆可从徙,虽举家投远,忻喜赴路,力役终身, 不敢言苦。
qiě yuǎn liú fēn lí xīn huò sī shàn
这句话大意是:且远流分离,心或思善。
rú cǐ jiān xié kě xi biān chuí zú bèi
这句话大意是:如此,奸邪可息,边垂足备。
gōng zōng shàn qí yán rán wèi zhī xíng
这句话大意是:”恭宗善其言, 然未之行。
liù nián chūn yǐ yǒu sī duàn fǎ bù píng zhào zhū yí yù jiē fù zhōng shū yī gǔ jīng yì lùn jué zhī
这句话大意是:六年春,以有司断法不平,诏诸疑狱皆付中书,依古经义论决之。
chū dào lǜ zāng sì shí pǐ zhì dà bì mín duō màn zhèng jùn qí fǎ zāng sān pǐ jiē sǐ
这句话大意是:初盗律,赃 四十匹致大辟,民多慢政,峻其法,赃三匹皆死。
zhèng píng yuán nián zhào yuē xíng gāng dà mì fàn zhě gèng zhòng zhèn shén mǐn zhī
这句话大意是:正平元年,诏曰:“刑纲大密, 犯者更众,朕甚愍之。
qí xiáng àn lǜ lìng wù qiú jué zhōng yǒu bù biàn yú mín zhě zēng sǔn zhī
这句话大意是:其详案律令,务求厥中,有不便于民者增损之。
yú shì yóu yā yǔ zhōng shū shì láng hú fāng huí děng gǎi dìng lǜ zhì
这句话大意是:”于是游雅 与中书侍郎胡方回等改定律制。
dào lǜ fù jiù jiā gù zòng tōng qíng zhǐ shè zhī fǎ jí tā zuì fán sān bǎi jiǔ shí yī tiáo
这句话大意是:盗律复旧,加故纵、通情、止舍之法及他罪,凡三 百九十一条。
mén zhū sì dà bì yī bǎi sì shí wǔ xíng èr bǎi èr shí yī tiáo
这句话大意是:门诛四,大辟一百四十五,刑二百二十一条。
yǒu sī suī zēng sǔn tiáo zhāng yóu wèi néng chǎn míng xíng diǎn
这句话大意是:有司虽增损条章,犹未 能阐明刑典。
gāo zōng chū réng zūn jiù shì
这句话大意是:高宗初,仍遵旧式。
tài zōng sì nián shǐ shè jiǔ jìn
这句话大意是:太宗四年,始设酒禁。
shì shí nián gǔ lǚ dēng shì mín duō yīn jiǔ zhì xù sòng huò yì zhǔ zhèng
这句话大意是:是时年谷屡登,士民多因酒致酗讼, 或议主政。
dì è qí ruò cǐ gù yī qiè jìn zhī niàng gū yǐn jiē zhǎn zhī jí xiōng bīn qīn zé kāi jìn yǒu rì chéng
这句话大意是:帝恶其若此,故一切禁之,酿、沽饮皆斩之,吉凶宾亲,则开禁,有日 程。
zēng zhì nèi wài hóu guān sì chá zhū cáo wài bù zhōu zhèn zhì yǒu wēi fú zá luàn yú fǔ sì jiān yǐ qiú bǎi guān cī shī
这句话大意是:增置内外侯官,伺察诸曹外部州镇,至有微服杂乱于府寺间,以求百官疵失。
qí suǒ qióng zhì yǒu sī kǔ jiā xùn cè ér duō xiāng wū dǎi zhé hé yǐ bù jìng
这句话大意是:其所穷治,有司苦加讯恻,而多相诬逮,辄劾以不敬。
zhū sī guān zāng èr zhàng jiē zhǎn
这句话大意是:诸司官赃二丈皆斩。
yòu zēng lǜ qī shí jiǔ zhāng mén fáng zhī zhū shí yǒu sān dà bì sān shí wǔ xíng liù shí èr
这句话大意是:又增律 七十九章,门房之诛十有三,大辟三十五,刑六十二。
hé píng mò jì zhōu cì shǐ yuán hè shàng yán zì fēi dà nì shǒu shā rén zhě qǐng yuán qí mìng zhé shǒu biān shù
这句话大意是:和平末,冀州刺史源贺上言: “自非大逆手杀人者,请原其命,谪守边戍。
zhào cóng zhī
这句话大意是:”诏从之。
xiǎn zǔ jí wèi chú kǒu wù kāi jiǔ jìn
这句话大意是:显祖即位,除口误,开酒禁。
dì qín yú zhì gōng bǎi liáo nèi wài mò bù zhèn sù
这句话大意是:帝勤于治功,百僚内外,莫不震肃。
jí chuán wèi gāo zǔ yóu gōng lǎn wàn jī xíng zhèng yán míng xiǎn bá qīng jié shā tài tān bǐ
这句话大意是:及传位高祖, 犹躬览万机,刑政严明,显拔清节,沙汰贪鄙。
mù shǒu zhī lián jié zhě wǎng wǎng yǒu wén yān
现代白话:牧守之廉洁者,往往有闻呢。
yán xìng sì nián zhào zì fēi dà nì gàn jì zhě jiē zhǐ qí shēn ba mén fáng zhī zhū
这句话大意是:延兴四年,诏自非大逆干纪者,皆止其身,罢门房之诛。
zì yù fù zhōng shū fù àn hòu pō shàng xià fǎ suì ba zhī yù yǒu dà yí nǎi píng yì yān
现代白话:自狱付中书复案,后 颇上下法,遂罢之,狱有大疑,乃平议呢。
xiān shì zhū cáo zòu shì duō yǒu yí qǐng yòu kǒu chuán zhào chì huò zhì jiǎo shàn
这句话大意是:先是诸曹奏事,多有疑请,又口传诏敕, 或致矫擅。
yú shì shì wú dà xiǎo jiē lìng jù lǜ zhèng míng bù dé yí zòu
这句话大意是:于是事无大小,皆令据律正名,不得疑奏。
hé zé zhì kě shī zhōng zé dàn jié zhī jǐn cóng zhōng mò zhào
这句话大意是:合则制可,失衷则弹诘之, 尽从中墨诏。
zì shì shì xián jīng xiáng xià mò gǎn xiāng wǎng
这句话大意是:自是事咸精详,下莫敢相罔。
xiǎn zǔ mò nián yóu zhòng xíng fá yán jí cháng yòng cè chuàng
这句话大意是:显祖末年,尤重刑罚,言及常用恻怆。
měi yú yù àn bì lìng fù jū zhū yǒu qiú xì huò jī nián bù zhǎn
这句话大意是:每于狱案,必令复鞫,诸有囚系,或积 年不斩。
qún chén pō yǐ wéi yán
这句话大意是:群臣颇以为言。
dì yuē yù zhì suī fēi zhì tǐ bù yóu yù hu cāng cù ér làn yě
这句话大意是:帝曰:“狱滞虽非治体,不犹愈乎仓卒而滥也。
fū rén yōu kǔ zé sī shàn gù líng yǔ yǔ fú táng tóng jū
这句话大意是:夫人幽苦 则思善,故囹圄与福堂同居。
zhèn yù qí gǎi huǐ ér jiā yǐ qīng shù ěr
这句话大意是:朕欲其改悔,而加以轻恕耳。
yóu shì qiú xì suī yān zhì ér xíng fá duō de qí suǒ
这句话大意是:”由是囚系虽淹滞,而 刑罚多得其所。
yòu yǐ chì lìng lǚ xià zé kuáng yú duō jiǎo xìng gù zì yán xìng zhōng yú jì nián bù fù xià shè
这句话大意是:又以敕令屡下,则狂愚多侥幸,故自延兴,终于季年,不复下赦。
lǐ guān jū qiú zhàng xiàn wǔ shí ér yǒu sī yù miǎn zhī zé yǐ xì chuí yù xiàn zhī zé xiān dà zhàng
这句话大意是:理官鞫囚,杖限五十,而有司欲免之则以细捶,欲陷之则先大杖。
mín duō bù shèng ér wū yǐn huò jué mìng yú zhàng xià
这句话大意是:民多不胜而诬引, 或绝命于杖下。
xiǎn zǔ zhī qí ruò cǐ nǎi wèi zhī zhì
这句话大意是:显祖知其若此,乃为之制。
qí chuí yòng jīng píng qí jié xùn qiú zhě qí běn dà sān fēn zhàng bèi zhě èr fēn tà jìng zhě yī fēn kǎo xī yī lìng
这句话大意是:其捶用荆,平其节,讯囚者其本大三分, 杖背者二分,挞胫者一分,拷悉依令。
jiē cóng yú qīng jiǎn yě
这句话大意是:皆从于轻简也。
gāo zǔ yù yǔ liú xīn xíng fǎ
这句话大意是:高祖驭宇,留心刑法。
gù shì zhǎn zhě jiē luǒ xíng fú zhì rù sǐ zhě jiǎo suī yǒu lǜ wèi zhī xíng yě
这句话大意是:故事,斩者皆裸形伏质,入死者绞,虽有律,未之行也。
tài hé yuán nián zhào yuē xíng fǎ suǒ yǐ jìn bào xi jiān jué qí mìng bù zài luǒ xíng
这句话大意是:太和元年,诏曰:“刑法所以禁暴息奸,绝其命不在裸形。
qí cān xiáng jiù diǎn wu cóng kuān rén
这句话大意是:其参详旧典,务从宽仁。
sī tú yuán pī děng zòu yán shèng xīn chuí rén shù zhī huì shǐ shòu lù zhě miǎn luǒ hái zhī chǐ
这句话大意是:” 司徒元丕等奏言:“圣心垂仁恕之惠,使受戮者免裸骸之耻。
pǔ tiān gǎn dé mò bù xìng shèn
这句话大意是:普天感德,莫不幸甚。
chén děng jǐn yì dà nì jí zéi gè qì shì tǎn zhǎn dào jí lì shòu qiú gè jiǎo xíng bó zhū diàn shī
这句话大意是:臣等谨议,大逆及贼各弃市袒斩,盗及吏受赇各绞刑,踣诸甸师。
yòu zhào yuē mín yóu huà mù fēi yán xíng suǒ zhì
这句话大意是:”又诏曰:“民 由化穆,非严刑所制。
fáng zhī suī jùn xiàn zhě mí shén
这句话大意是:防之虽峻,陷者弥甚。
jīn fàn fǎ zhì sǐ tóng rù zhǎn xíng qù yī luǒ tǐ nán nǚ xiè jiàn
这句话大意是:今犯法至死,同入斩刑,去衣裸体, 男女亵见。
qǐ qí zhī yǐ fǎ shì zhī yǐ lǐ zhě yě
这句话大意是:岂齐之以法,示之以礼者也。
jīn jù wèi zhī zhì
这句话大意是:今具为之制。
sān nián xià zhào yuē zhì yīn zhèng kuān bì yóu gāng mì
这句话大意是:三年,下诏曰:“治因政宽,弊由纲密。
jīn hou zhí qiān shù jiān qiǎo nòng wēi zhòng zuì shòu qiú bù liè xì guò chuī máo ér jǔ
这句话大意是:今候职千数,奸巧弄威,重罪受赇不 列,细过吹毛而举。
qí yī qiè ba zhī
这句话大意是:其一切罢之。
yú shì gēng zhì jǐn zhí zhě shù bǎi rén yǐ fáng xuàn dòu yú jiē shù
这句话大意是:”于是更置谨直者数百人,以防渲斗于街术。
lì mín ān qí zhí yè
这句话大意是:吏 民安其职业。
xiān shì yǐ lǜ lìng bù jù jiān lì yòng fǎ zhì yǒu qīng zhòng
这句话大意是:先是以律令不具,奸吏用法,致有轻重。
zhào zhōng shū lìng gāo lǘ jí zhōng mì guān děng xiū gǎi jiù wén suí lì zēng jiǎn
这句话大意是:诏中书令高闾集中秘官等修改旧文, 随例增减。
yòu chì qún guān cān yì jué zhōng jīng yù kān dìng
这句话大意是:又敕群官,参议厥衷,经御刊定。
wǔ nián dōng qì fán bā bǎi sān shí èr zhāng mén fáng zhī zhū shí yǒu liù dà bì zhī zuì èr bǎi sān shí wǔ xíng sān bǎi qī shí qī
这句话大意是:五年冬讫,凡八百三十二章,门房之 诛十有六,大辟之罪二百三十五,刑三百七十七;。
chú qún xíng piāo jié shǒu móu mén zhū lǜ zhòng zhě zhǐ xiāo shǒu
这句话大意是:除群行剽劫首谋门诛,律重者止 枭首。
shí fǎ guān jí zhōu jùn xiàn bù néng yǐ qíng shé yù
这句话大意是:时法官及州郡县不能以情折狱。
nǎi wéi zhòng jiā dà jǐ wéi
这句话大意是:乃为重枷,大几围;。
fù yǐ zhuì shí xuán yú qiú jǐng shāng nèi zhì gǔ
这句话大意是:复以缒石悬于囚颈,伤内 至骨;。
gèng shǐ zhuàng zú dié bó zhī
这句话大意是:更使壮卒迭搏之。
qiú lǜ bù kān yīn yǐ wū fú
这句话大意是:囚率不堪,因以诬服。
lì chí cǐ yǐ wèi néng
这句话大意是:吏持此以为能。
dì wén ér shāng zhī nǎi zhì fēi dà nì yǒu míng zhèng ér bù kuǎn pì zhě bù dé dà jiā
这句话大意是:帝闻而伤之,乃制 非大逆有明证而不款辟者,不得大枷。
lǜ wǎng fǎ shí pǐ yì zāng èr bǎi pǐ dà bì
这句话大意是:律:“枉法十匹,义赃二百匹大辟。
zhì bā nián shǐ bān lù zhì gēng dìng yì zāng yì pǐ wang fǎ wú duō shǎo jiē sǐ
这句话大意是:”至八年,始班禄制,更定义赃一匹,枉 法无多少皆死。
shì qiū qiǎn shǐ zhě xún xíng tiān xià jiū shǒu zǎi zhī bù fǎ zuò zāng sǐ zhě sì shí yú rén
这句话大意是:是秋遣使者巡行天下,纠守宰之不法,坐赃死者四十余人。
shí lù zhě jú jí qiú yè zhī lù dài jué
这句话大意是:食禄者 跼蹐,赇谒之路殆绝。
dì āi jīn shù yù zhì yú zòu yàn lǜ cóng jiàng shù quán mìng xǐ biān suì yǐ qiān jì
这句话大意是:帝哀矜庶狱,至于奏谳,率从降恕,全命徙边,岁以千计。
jīng shī jué sǐ yù suì jìng bù guò wǔ liù zhōu zhèn yì jiǎn
这句话大意是:京师决死狱,岁竟不过五六,州镇亦简。
shí yī nián chūn zhào yuē sān qiān zhī zuì mò dà yú bù xiào ér lǜ bù xùn fù mǔ zuì zhǐ kūn xíng
这句话大意是:十一年春,诏曰:“三千之罪,莫大于不孝,而律不逊父母,罪止髡刑。
yú lǐ wèi zhōng
这句话大意是:于理 未衷。
kě gèng xiáng gǎi
这句话大意是:可更详改。
yòu zhào yuē qián mìng gōng qīng lùn dìng xíng diǎn ér mén fáng zhī zhū yóu zài lǜ cè wéi shī zhōu shū fù zǐ yì zuì
这句话大意是:”又诏曰:“前命公卿论定刑典,而门房之诛犹在律策,违失 《周书》父子异罪。
tuī gǔ qiú qíng yì shén wú qǔ
这句话大意是:推古求情,意甚无取。
kě gēng yì zhī shān chú fán kù
这句话大意是:可更议之,删除繁酷。
qiū bā yuè zhào yuē lǜ wén xíng xiàn sān nián biàn rù jí mò
这句话大意是:”秋八月诏曰: “律文刑限三年,便入极默。
zuò wú tài bàn zhī xiào zuì yǒu sǐ shēng zhī shū
这句话大意是:坐无太半之校,罪有死生之殊。
kě xiáng àn lǜ tiáo zhū yǒu cǐ lèi gèng yī kān dìng
这句话大意是:可详案律条,诸有此 类,更一刊定。
dōng shí yuè fù zhào gōng qīng lìng cān yì zhī
这句话大意是:”冬十月,复诏公卿令参议之。
shí èr nián zhào fàn sǐ zuì ruò fù mǔ zǔ fù mǔ nián lǎo gèng wú chéng rén zǐ sūn yòu wú qī qīn zhě yǎng àn hòu liè zòu yǐ dài bào zhe zhī lìng gé
这句话大意是:十二年诏:“犯死罪,若父母、祖父母年老,更无成人子孙,又无期亲者,仰 案后列奏以待报,著之令格。
shì zōng jí wèi yì zài kuān zhèng
这句话大意是:世宗即位,意在宽政。
zhèng shǐ yuán nián dōng zhào yuē yì yù dìng lǜ yǒu guó yōu shèn qīng zhòng sǔn yì shì huò bù tóng
这句话大意是:正始元年冬,诏曰:“议狱定律,有国攸慎,轻重损益, 世或不同。
xiān cháo chuí xīn diǎn xiàn kān gé lìng guǐ dàn shí shǔ zhēng yì wèi zhī xiáng jiū shī yú shí yòng yóu zhì yí chuǎn
这句话大意是:先朝垂心典宪,刊革令轨,但时属征役,未之详究,施于时用,犹致疑 舛。
shàng shū mén xià kě yú zhōng shū wài shěng lùn lǜ lìng
这句话大意是:尚书门下可于中书外省论律令。
zhū yǒu yí shì zhēn zhuó xīn jiù gèng jiā sī lǐ zēng jiǎn shàng xià bì lìng zhōu bèi suí yǒu suǒ lì bié yǐ shēn wén
这句话大意是:诸有疑事,斟酌新旧,更加思理,增减上下, 必令周备,随有所立,别以申闻。
zhù yú xún biàn xié shí yǒng zuò tōng zhì
这句话大意是:庶于循变协时,永作通制。
yǒng píng yuán nián qiū qī yuè zhào shàng shū jiǎn jiā zhàng dà xiǎo wéi zhì zhī yóu kē qí zuì shī
这句话大意是:永平元年秋七月,诏尚书检枷杖大小违制之由,科其罪失。
shàng shū lìng gāo zhào
这句话大意是:尚书令高肇,。
shàng shū pú yè qīng hé wáng yì
这句话大意是:尚书 仆射、清河王怿,。
shàng shū xíng luán
这句话大意是:尚书邢峦,。
shàng shū li píng
这句话大意是:尚书李平,。
shàng shū jiāng yáng wáng jì děng zòu yuē chén děng wén wáng zhě jì tiān zǐ wù
这句话大意是:尚书、江阳王继等奏曰:“臣等闻王者继 天子物,。
wéi mín fù mǔ
这句话大意是:为民父母,。
dǎo zhī yǐ dé huà
这句话大意是:导之以德化,。
qí zhī yǐ xíng fǎ
这句话大意是:齐之以刑法,。
xiǎo dà bì yǐ qíng
这句话大意是:小大必以情,。
āi jīn ér wù xǐ
这句话大意是:哀矜而勿喜,。
wu yú sān xùn wǔ tīng
这句话大意是:务于三 讯五听,。
bù yǐ mù shí dìng yù
这句话大意是:不以木石定狱。
fú wéi bì xià zǐ ài cāng shēng ēn móu tiān dì shū gāng gǎi zhù rén guò shāng hòu
这句话大意是:伏惟陛下子爱苍生,恩侔天地,疏纲改祝,仁过商后。
yǐ jiā zhàng zhī fēi dù mǐn mín mìng zhī huò shāng yuán jiàng cí zhǐ guǎng chuí zhāo xù
这句话大意是:以 枷杖之非度,愍民命之或伤,爰降慈旨,广垂昭恤。
suī yǒu yú shèn yù zhī shēn hàn wén cè yǐn zhī zhì yì wèi kě gòng rì ér yán yǐ
现代白话:虽有虞慎狱之深,汉文恻隐之 至,亦未可共日而言了。
jǐn àn yù guān lìng zhū chá yù xiān bèi wǔ tīng zhī lǐ jǐn qiú qíng zhī yì yòu yàn zhū zhèng xìn shì duō yí shì yóu bù shǒu shí zhě rán hòu jiā yǐ kǎo lüě
这句话大意是:谨案《狱官令》:诸察狱,先备五听之理,尽求情之意, 又验诸证信,事多疑似,犹不首实者,然后加以拷掠;。
zhū fàn nián xíng yǐ shàng jiā suǒ liú xǐ yǐ shàng zēng yǐ chǒu xiè
这句话大意是:诸犯年刑已上枷锁,流徙已 上,增以杻械。
dié yòng bù jù
这句话大意是:迭用不俱。
fēi dà nì wài pàn zhī zuì jiē bù dà jiā gāo chǒu zhòng xiè yòu wú yòng shí zhī wén
这句话大意是:非大逆外叛之罪,皆不大枷、高丑、重械,又无用石 之文。
ér fǎ guān zhōu jùn yīn yuán zēng jiā suì wèi héng fǎ
这句话大意是:而法官州郡,因缘增加,遂为恒法。
jìn guāi wǔ tīng tuì wéi lìng wén chéng yi àn hé yī zhǐ kē chǔ dàn zhǒng xíng yǐ jiǔ jì bù tuī zuò
这句话大意是:进乖五听,退违令文,诚宜案劾,依旨 科处,但踵行已久,计不推坐。
jiǎn zhàng zhī xiǎo dà biān zhī cháng duǎn lìng yǒu dìng shì dàn jiā zhī qīng zhòng xiān wú chéng zhì
这句话大意是:检杖之小大,鞭之长短,令有定式,但枷之轻重, 先无成制。
chén děng cān liàng zào dà jiā zhǎng yī zhàng sān chǐ hóu xià zhǎng yī zhàng tōng jiá mù gè fāng wǔ cùn yǐ nǐ dà nì wài pàn
这句话大意是:臣等参量,造大枷长一丈三尺,喉下长一丈,通颊木各方五寸,以拟大 逆外叛;。
chǒu xiè yǐ zhǎng liú xíng yǐ shàng
这句话大意是:杻械以掌流刑已上。
zhū tái sì zhōu jùn dà jiā qǐng xī fén zhī
这句话大意是:诸台、寺、州、郡大枷,请悉焚之。
jiā běn zhǎng qiú fēi kǎo xùn suǒ yòng
这句话大意是:枷本掌囚,非拷 讯所用。
cóng jīn duàn yù jiē yī lìng jǐn tīng xùn zhī lǐ liàng rén qiáng ruò jiā zhī kǎo lüě bù tīng fēi fǎ kǎo rén jiān yǐ kǎo shí
这句话大意是:从今断狱,皆依令尽听讯之理,量人强弱,加之拷掠,不听非法拷人,兼 以拷石。
zì shì jiā zhàng zhī zhì pō yǒu dìng zhǔn
这句话大意是:”自是枷杖之制,颇有定准。
wèi jǐ yù guān sì nüè shāo fù zhòng dà
这句话大意是:未几,狱官肆虐,稍复重大。
fǎ lì lǜ wǔ děng liè jué jí zài guān pǐn lìng cóng dì wǔ yǐ jiē dāng xíng èr suì
这句话大意是:《法例律》:“五等列爵及在官品令从第五,以阶当刑二岁;。
miǎn guān zhě sān zài zhī hòu tīng shì jiàng xiān jiē yī děng
这句话大意是:免官者,三载之 后听仕,降先阶一等。
yán chāng èr nián chūn shàng shū xíng luán zòu qiè xiáng wáng gōng yǐ xià huò xī tǐ chén jí huò zhe xūn dāng shí xián zuò tǔ shòu mín wéi chéng wáng shì
这句话大意是:”延昌二年春,尚书刑峦奏:“窃详王公已下,或析体宸极, 或著勋当时,咸胙土授民,维城王室。
zhì yú wǔ děng zhī jué yì yǐ gōng xī suī jué zhì yǒu yì ér hào nǐ hé shān de zhī zhì nán shī zhī yǒng zhuì
这句话大意是:至于五等之爵,亦以功锡,虽爵秩有异,而 号拟河山,得之至难,失之永坠。
xíng diǎn jì tóng míng fù shū jué qǐng yì suǒ yí fù wèi yǒng zhì
这句话大意是:刑典既同,名复殊绝,请议所宜,附为永制。
zhào yì lǜ zhī zhì yǔ bā zuò mén xià cān lùn
这句话大意是:” 诏议律之制,与八座门下参论。
jiē yǐ wéi guān rén ruò zuì běn chú míng yǐ zhí dāng xíng yóu yǒu yú zī fù jiàng jiē ér xù
这句话大意是:皆以为:“官人若罪本除名,以职当刑,犹有余资, 复降阶而叙。
zhì yú wǔ děng fēng jué chú xíng ruò jǐn yǒng jí zhēn xuē biàn tóng zhī chú míng yú lì shí shuǎng
这句话大意是:至于五等封爵,除刑若尽,永即甄削,便同之除名,于例实爽。
yú wèi zì wáng gōng yǐ xià yǒu fēng yì zuì chú míng sān nián zhī hòu yi gè jiàng běn jué yī děng wáng jí jùn gōng jiàng wèi xiàn gōng gōng wèi hóu hóu wèi bó bó wèi zi zi wèi nán zhì yú xiàn nán zé jiàng wèi xiāng nán
这句话大意是:愚谓 自王公以下,有封邑,罪除名,三年之后,宜各降本爵一等,王及郡公降为县公, 公为侯,侯为伯,伯为子,子为男,至于县男,则降为乡男。
wǔ děng jué zhě yì yī cǐ ér jiàng zhì yú sàn nán
这句话大意是:五等爵者,亦依此而 降,至于散男。
qí xiāng nán wú kě jiàng shòu zhě sān nián zhī hòu tīng yī qí běn pǐn zhī zī chū shēn
这句话大意是:其乡男无可降授者,三年之后,听依其本品之资出身。
zhào cóng zhī
这句话大意是:”诏从之。
qí nián qiū fú xǐ láng zhōng gāo xián dì yuán wài sàn qí shì láng zhòng xián shū sī tú fǔ zhǔ bù liù zhēn děng zuò dì jì xián tóng yuán yú nì chú míng wèi mín huì shè zhī hòu bèi zhǐ wù lùn
这句话大意是:其年秋,符玺郎中高贤、弟员外散骑侍郎仲贤、叔司徒府主簿六珍等,坐弟季 贤同元愉逆,除名为民,会赦之后,被旨勿论。
shàng shū xíng luán zòu àn jì xián jì shòu nì guān wèi qí chuán xí guī shàn yōu yíng gòu cí huò luàn jù lǜ zhǔn fàn zuì dāng nú lù xiōng shū zuò fǎ fǎ yǒu míng diǎn
这句话大意是:尚书邢峦奏:“案季贤既受逆官, 为其传檄,规扇幽瀛,遘兹祸乱,据律准犯,罪当孥戮,兄叔坐法,法有明典。
lài méng dà yòu shēn mìng huò quán chú míng hái mín yú qí wèi xìng
这句话大意是:赖 蒙大宥,身命获全,除名还民,于其为幸。
rán fǎn nì zuò zhòng gù zhī shǔ xiāng jí
这句话大意是:然反逆坐重,故支属相及。
tǐ jì xiāng jí shì tóng yī kē qǐ yǒu shè qián jiē cóng liú zhǎn zhī zuì shè hòu dú chú fǎn zhě zhī shēn
这句话大意是:体既相及, 事同一科,岂有赦前皆从流斩之罪,赦后独除反者之身。
yòu yuán zuò zhī zuì bù dé yǐ zhí chú liú
这句话大意是:又缘坐之罪,不得以职除 流。
qiě huò qiú xiǎo qiān kòu dào wēi lì zāng zhuàng lù yàn zhě huì shè yóu chú qí míng
这句话大意是:且货赇小愆,寇盗微戾,赃状露验者,会赦犹除其名。
hé yǒu zuì jí liè guān xìn jūn huǐ miǎn fù zǐ qí xíng xiōng dì gòng fá shè qián tóng zhǎn cóng liú shè hòu yǒu fù guān zhī lǐ
这句话大意是:何有罪极裂冠,衅均毁 冕,父子齐刑,兄弟共罚,赦前同斩从流,赦后有复官之理。
yī lǜ zé zuì hé nú lù zhǔn shè lì jiē chú míng
这句话大意是:依律则罪合孥戮,准 赦例皆除名。
gǔ rén yì wú jiāng zhī zuì zhě huǐ qí shì wū qí gōng jué qí zōng miè qí lèi
这句话大意是:古人议无将之罪者,毁其室,洿其宫,绝其踪,灭其类。
qí zhái yóu qì ér kuàng rén hu
这句话大意是:其宅犹弃, 而况人吗?
qǐng yī lǜ chù chú míng wèi mín
这句话大意是:请依律处,除名为民。
zhào yuē sǐ zhě jì zài shè qián yòu yuán wài fēi zài zhèng shì zhī xiàn biàn kě xī tīng fù shì
这句话大意是:”诏曰:“死者既在赦前,又员外非在正侍之限, 便可悉听复仕。
sān nián shàng shū li píng zòu jì zhōu fù chéng mín fèi yáng pí mǔ wáng jiā pín wú yǐ zàng mài qī suì zi yǔ tóng chéng rén zhāng huí wèi bì
这句话大意是:三年,尚书李平奏:“冀州阜城民费羊皮母亡,家贫无以葬,卖七岁子与同城 人张回为婢。
huí zhuǎn mài yú shū xiàn mín liáng dìng zhī ér bù yán liáng zhuàng
这句话大意是:回转卖于鄃县民梁定之,而不言良状。
àn dào lǜ lüè rén lüě mài rén hé mài rén wéi nú bì zhě sǐ
这句话大意是:案盗律‘掠人、掠卖人、和卖 人为奴婢者,死’。
huí gù mǎi yáng pí nǚ móu yǐ zhuǎn mài
这句话大意是:回故买羊皮女,谋以转卖。
yī lǜ chù jiǎo xíng
这句话大意是:依律处绞刑。
zhào yuē lǜ chēng hé mài rén zhě wèi liǎng rén zhà qǔ tā cái
这句话大意是:”诏曰:“律称和卖 人者,谓两人诈取他财。
jīn yáng pí mài nǚ gào huí chēng liáng zhāng huí lì jiàn zhī liáng gōng mǎi
这句话大意是:今羊皮卖女,告回称良,张回利贱,知良公买。
chéng yú lǜ jù guāi ér liǎng gè fēi zhà
这句话大意是:诚于律俱 乖,而两各非诈。
cǐ nǚ suī fù mài wèi bì tǐ běn shì liáng
这句话大意是:此女虽父卖为婢,体本是良。
huí zhuǎn mài zhī rì yīng yǒu chí yí ér jué cóng zhēn mài
这句话大意是:回转卖之日,应有迟疑,而“决从 真卖。
yú qíng bù kě
这句话大意是:于情不可。
gèng tuī lì yǐ wéi yǒng shì
这句话大意是:更推例以为永式。
yán wèi shǎo qīng yáng jūn yì yuē jǐn xiáng dào lǜ lüè rén lüě mài rén wéi nú bì zhě jiē sǐ bié tiáo mài zǐ sūn zhě yī suì xíng
这句话大意是:延尉少卿杨钧议曰:“谨详盗律‘掠人、掠卖人为奴婢者,皆死’,别条‘卖 子孙者,一岁刑’。
mài liáng shì yī ér xíng sǐ xuán shū zhě yóu yuán qíng zhì fá zé zhì zuì yǒu chà
这句话大意是:卖良是一,而刑死悬殊者,由缘情制罚,则致罪有差。
yòu xiáng jūn dào qiáng dào shǒu cóng jiē tóng hé lüè zhī zuì gù yīng bù yì
这句话大意是:又详 ‘君盗强盗,首从皆同’,和掠之罪,固应不异。
jí zhī rén lüě dào zhī wù ér gù mǎi zhě yǐ suí cóng lùn
这句话大意是:及‘知人掠盗之物,而故买者, 以随从论’。
rán wǔ fú xiāng mài jiē yǒu míng tiáo mǎi zhě zhī zuì lǜ suǒ bù zài
这句话大意是:然五服相卖,皆有明条,买者之罪,律所不载。
qiè wèi tóng fán cóng fǎ qí yuán fú xiāng jiǎn zhě yi yǒu chà mǎi zhě zhī zuì bù dé guò yú mài zhě zhī jiù yě
这句话大意是:窃谓同凡从法,其缘 服相减者,宜有差,买者之罪,不得过于卖者之咎也。
dàn yáng pí mài nǚ wèi bì bù yán zhuī shú zhāng huí zhēn mǎi wèi tóng jiā cái zhì yú zhuǎn yù zhī rì bù fù yí lǜ
这句话大意是:但羊皮卖女为婢,不言追赎, 张回真买,谓同家财,至于转鬻之日,不复疑虑。
yuán qí mǎi zhī yú nǚ fù biàn mài zhī yú tā rén zhǔn qí hé lüè cǐ yǒu yīn yuán zhī lèi yě
这句话大意是:缘其买之于女父,便卖之于他人, 准其和掠,此有因缘之类也。
yòu xiáng kǒng hē tiáo zhù zūn zhǎng yǔ zhī yǐ jué kǒng hē yòu jiàn qiú zhī
这句话大意是:又详恐喝条注:‘尊长与之已决,恐喝幼贱求之。
rán kǒng hē tǐ tóng ér bù shòu kǒng hē zhī zuì zhě yǐ zūn zhǎng yǔ zhī yǐ jué gù yě
这句话大意是:’ 然恐喝体同,而不受恐喝之罪者,以尊长与之已决故也。
ér zhāng huí běn mǎi bì yú yáng pí nǎi zhēn mài yú dìng zhī
这句话大意是:而张回本买婢于羊皮,乃 真卖于定之。
zhǔn cǐ tiáo lì de xiān yǒu yóu
这句话大意是:准此条例,得先有由;。
tuī zhī yīn yuán lǐ pō xiāng lèi
这句话大意是:推之因缘,理颇相类。
jí zhuàng zhǔn tiáo chù liú wèi yǔn
这句话大意是:即状准条,处流为允。
sān gōng láng zhōng cuī hóng yì yuē àn lǜ mài zi yǒu yī suì xíng
这句话大意是:三公郎中崔鸿议曰:“案律‘卖子有一岁刑;。
mài wǔ fú nèi qīn shǔ zài zūn zhǎng zhě sǐ qī qīn jí qiè yǔ zǐ fù liú
这句话大意是:卖五服内亲属,在尊长者死,期 亲及妾与子妇流’。
wéi mǎi zhě wú zuì wén
这句话大意是:唯买者无罪文。
rán mài zhě jì yǐ yǒu zuì mǎi zhě bù dé bù zuò
这句话大意是:然”卖者既以有罪,买者不得不坐。
dàn mài zhě yǐ tiān xìng nán duó zhī shǔ yì yí zūn bēi bù tóng gù zuì yǒu yì
这句话大意是:但卖者以 天性难夺,支属易遗,尊卑不同,故罪有异。
mǎi zhě zhī liáng gù mǎi yòu yú bǐ wú qīn
这句话大意是:买者知良故买,又于彼无亲。
ruò mǎi tóng mài zhě jí lǐ bù kě
这句话大意是:若买同 卖者,即理不可。
hé zhě
这句话大意是:何者?
mài wǔ fú nèi qīn shǔ zài zūn zhǎng zhě sǐ cǐ yì fēi lüè cóng qí zhēn mǎi jì yú zhì zuì xíng sǐ dà shū
这句话大意是:‘卖五服内亲属,在尊长者死’,此亦非掠,从其真买, 暨于致罪,刑死大殊。
míng zhī mǎi zhě zhī zuò zì yīng yī lì bù dé quán rú jūn yì yún mǎi zhě zhī zuì bù guò mài zhě zhī jiù yě
这句话大意是:明知买者之坐,自应一例,不得全如钧议,云买者之罪,不 过卖者之咎也。
qiě mǎi zhě yú bǐ wú tiān xìng zhī shǔ zhī yì hé gù de yǒu chà děng zhī lǐ
现代白话:且买者于彼无天性支属之义,为什么得有差等之理?
yòu àn bié tiáo zhī rén lüě dào zhī wù ér gù mài zhě yǐ suí cóng lùn
这句话大意是:又案别条:‘知 人掠盗之物而故卖者,以随从论。
yī cǐ lǜ wén zhī rén lüè liáng cóng qí yi mǎi zuì zhǐ yú liú
这句话大意是:’依此律文,知人掠良,从其宜买,罪止于流。
rán qí qīn shǔ xiāng mài zuò shū fán lüè
这句话大意是:然其亲属相卖,坐殊凡掠。
zhì yú mǎi zhě yì yi bù děng
这句话大意是:至于买者,亦宜不等。
ruò chù tóng liú zuò yú fǎ wèi shēn
这句话大意是:若处同流坐,于法为深。
zhǔn lǜ zhēn jiàng hé xíng wǔ suì
这句话大意是:准律斟 降,合刑五岁。
zhì rú mǎi zhě zhī shì liáng rén jué biàn zhēn mài bù yǔ qián rén de zhī yóu xù
这句话大意是:至如买者,知是良人,决便真卖,不语前人得之由绪。
qián rén wèi zhēn nú bì gèng huò zhuǎn mài yīn cǐ liú dòng wǎng zhī suǒ zài jiā rén zhuī shú qiú fǎng wú chǔ yǒng chén jiàn lì wú fù liáng qī
这句话大意是:前人谓真奴 婢,更或转卖,因此流洞,罔知所在,家人追赎,求访无处,永沉贱隶,无复良期。
àn qí zuì zhuàng yǔ lüè wú yì
这句话大意是:案其罪状,与掠无异。
qiě fǎ yán ér jiān yì xi zhèng kuān ér mín duō yóu shuǐ huǒ zhī yù xiān diǎn míng wén
这句话大意是:且法严而奸易息,政宽而民多犹,水火之喻,先典明文。
jīn wèi mǎi rén qīn shǔ ér fù jué mài bù gào qián rén liáng zhuàng yóu xù chù tóng lüè zuì
这句话大意是:今 谓买人亲属而复决卖,不告前人良状由绪,处同掠罪。
tài bǎo gāo yáng wáng yōng yì yuē zhōu chǔ zhāng huí zhuān yǐn dào lǜ jiǎn huí suǒ fàn běn fēi hé lüè bǎo zhèng míng rán qù dào yuǎn yǐ
现代白话:太保、高阳王雍议曰:“州处张回,专引盗律,检回所犯,本非和掠,保证明 然,去盗远了。
jīn yǐn yǐ dào lǜ zhī tiáo chǔ yǐ hé lüè zhī zuì yuán qíng jiū lǜ shí wèi guāi dāng
这句话大意是:今引以盗律之条,处以和掠之罪,原情究律,实为乖当。
rú chén jūn zhī yì zhī mǎi lüè liáng rén zhě běn wú zuì wén
这句话大意是:如臣钧之 议,知买掠良人者,本无罪文。
hé yǐ yán zhī
现代白话:凭什么言之?
qún dào qiáng dào wú shǒu cóng jiē tóng hé lüè zhī zuì gù yīng bù yì
这句话大意是:‘群盗强盗,无首从皆同’,和掠之罪, 故应不异。
míng cǐ zì wú zhèng tiáo yǐn lèi yǐ jié zuì
这句话大意是:明此自无正条,引类以结罪。
chén hóng yǐ zhuǎn mài liú piāo zuì yǔ lüè děng kě wèi zuì rén sī de
这句话大意是:臣鸿以转卖流漂,罪与掠等,可谓‘罪人 斯得’。
àn zéi lǜ yún móu shā rén ér fā jué zhě liú cóng zhě wǔ suì xíng
这句话大意是:案《贼律》云:‘谋杀人而发觉者流,从者五岁刑;。
yǐ shāng jí shā ér hái sū zhě sǐ cóng zhě liú
这句话大意是:已伤及杀而还苏者死, 从者流;。
yǐ shā zhě zhǎn cóng ér jiā gōng zhě sǐ bù jiā zhě liú
这句话大意是:已杀者斩,从而加功者死,不加者流。
xiáng chén jiàn zhī yǔ shēn sǐ liú piāo zhī yǔ fǔ gǔ yī cún yī wáng wéi hài shú shén
这句话大意是:’详沉贱之与身死,流漂之与腐骨, 一存一亡,为害孰甚?
rán zéi lǜ shā rén yǒu shǒu cóng zhī kē dào rén mài mǎi wú chàng hè chà děng
这句话大意是:然贼律杀人,有首从之科,盗人卖买,无唱和差等。
móu shā zhī yǔ hé lüè tóng shì liáng rén yīng wéi zhǔn lì
这句话大意是:谋杀之 与和掠,同是良人,应为准例。
suǒ yǐ bù yǐn shā rén jiǎn zhī jiàng cóng qiáng dào zhī yī kē
这句话大意是:所以不引杀人减之,降从强盗之一科。
zòng lìng móu shā zhī yǔ qiáng dào jù de wéi lì ér shì cóng qīng
这句话大意是:纵令谋杀之 与强盗,俱得为例,而似从轻。
qí yì ān zài
这句话大意是:其义安在?
yòu yún zhī rén lüě dào zhī wù ér gù mǎi zhě yǐ suí cóng lùn
这句话大意是:又云:‘知人掠盗之物而故买者,以随 从论。
cǐ míng jìn bào lüè zhī yuán è jiān dào zhī běn fēi wèi shì zhī yú qīn zūn zhī shǒu ér tóng zhī yú dào lüě zhī xíng
这句话大意是:’此明禁暴掠之原,遏奸盗之本,非谓市之于亲尊之手,而同之于盗掠之刑。
qiè wèi wǔ fú xiāng mài jù shì liáng rén suǒ yǐ róng yǒu chà děng zhī zuì zhě míng qù lüě dào lǐ yuǎn gù cóng qīn shū wèi chà jí zūn bēi wèi qīng zhòng
这句话大意是:窃谓五服相卖,俱是良人,所以容有差等之罪者,明去掠盗理远,故从亲疏为差级, 尊卑为轻重。
yī lǜ zhū gòng fàn zuì jiē yǐ fā yì wéi shǒu
这句话大意是:依律:‘诸共犯罪,皆以发意为首。
míng mài mǎi zhī yuán yǒu yóu kuí mò zhī zuò yi dìng
这句话大意是:’明卖买之元有由,魁末之坐宜 定。
ruò yáng pí bù yún mài zé huí wú mǎi xīn zé yáng pí wèi yuán shǒu zhāng huí wéi cóng zuò
这句话大意是:若羊皮不云卖,则回无买心,则羊皮为元首,张回为从坐。
shǒu yǒu zhān xíng zhī kē cóng yǒu jí mò zhī lì tuī zhī xiàn lǜ fǎ xíng wú jù
这句话大意是:首有沾刑之科,从 有极默之戾,推之宪律,法刑无据。
mǎi zhě zhī zuì yi gè cóng mài zhě zhī zuò
这句话大意是:买者之罪,宜各从卖者之坐。
yòu xiáng chén hóng zhī yì yǒu cóng tā qīn shǔ mǎi de liáng rén ér fù zhēn mài bù yǔ hòu rén yóu zhuàng zhě chù tóng lüè zuì
这句话大意是:又详臣鸿之议, 有从他亲属买得良人,而复真卖,不语后人由状者,处同掠罪。
jì yī wèi bì mài yǔ bù mài jù fēi liáng rén
这句话大意是:既一为婢,卖与不 卖,俱非良人。
hé bì yǐ bù mài wèi kě yuán zhuǎn mài wéi nán shù
这句话大意是:何必以不卖为可原,转卖为难恕。
zhāng huí zhī qiān yi biān yī bǎi
这句话大意是:张回之愆,宜鞭一百。
mài zi zàng qīn xiào chéng kě měi ér biǎo shǎng zhī yì wèi wén xíng fá zhī kē yǐ xiáng
这句话大意是:卖子葬亲, 孝诚可美,而表赏之议未闻,刑罚之科已降。
kǒng fēi dūn fēng lì sú yǐ dé dǎo mín zhī wèi
这句话大意是:恐非敦风厉俗,以德导民之谓。
qǐng miǎn yáng pí zhī zuì gōng chou mài zhí
这句话大意是:请免 羊皮之罪,公酬卖直。
zhào yuē yáng pí mài nǚ zàng mǔ xiào chéng kě jiā biàn kě tè yuán
这句话大意是:”诏曰:“羊皮卖女葬母,孝诚可嘉,便可特原。
zhāng huí suī mǎi zhī yú fù bù yīng zhuǎn mài kě xíng wǔ suì
这句话大意是:张回虽买 之于父,不应转卖,可刑五岁。
xiān shì huáng zú yǒu qiǎn jiē bù chí xùn
这句话大意是:先是,皇族有谴,皆不持讯。
shí yǒu zōng shì yuán xiǎn fù fàn zuì xū jū zōng zhèng yuē yǐ jiù zhì
这句话大意是:时有宗士元显富,犯罪须鞫,宗正约以旧制。
shàng shū li píng zòu yǐ dì zōng pán gù zhōu bù yú tiān xià qí shǔ jí shū yuǎn yìn guān bēi mò wú liáng fàn xiàn lǐ xū tuī jiū
这句话大意是:尚 书李平奏:“以帝宗磐固,周布于天下,其属籍疏远,荫官卑末,无良犯宪,理须 推究。
qǐng lì xiàn duàn yǐ wéi dìng shì
这句话大意是:请立限断,以为定式。
zhào yuē yún lái mián yuǎn fán yǎn shì zī zhí jí zōng shì ér wèi bù shàn liàng yì duō yǐ
现代白话:”诏曰:“云来绵远,繁衍世滋,植籍宗氏,而为不 善,量亦多了。
xiān cháo jì wú bù xùn zhī gé ér kōng xiāng jiáo shì yǐ cháng wéi bào
这句话大意是:先朝既无不讯之格,而空相矫恃,以长违暴。
zhū zài yì qǐng zhī wài kě xī yī cháng fǎ
这句话大意是:诸在议请之外,可悉 依常法。
qí nián liù yuè jiān tíng wèi qīng yuán zhì jiān wáng jìng děng shàng yán jiǎn chú míng zhī lì yī lǜ wén yù chéng wèi chù zuì àn chéng zhě
这句话大意是:其年六月,兼廷尉卿元志、监王靖等上言:“检除名之例,依律文,‘狱成’ 谓处罪案成者。
sì wèi fàn zuì jìng dàn hòu shǐ fù jiǎn jū zhèng dìng xíng zuì zhuàng zhāng lù àn shǔ fēn liǎng yù lǐ shì chéng
这句话大意是:寺谓犯罪迳弹后,使复检鞫证定刑,罪状彰露,案署分两,狱理是 成。
ruò shǐ àn suī chéng suī yǐ shēn shěng shì xià tíng wèi huò sì yǐ qíng zhuàng wèi jǐn huò yāo jià zhuā gǔ huò mén xià lì yí gèng fù bié shǐ zhě kě cóng wèi chéng zhī tiáo
这句话大意是:若使案虽成,虽已申省,事下廷尉,或寺以情状未尽,或邀驾挝鼓,或门下立 疑,更付别使者,可从未成之条。
qí jiā rén chén sù xìn qí zhuān cí ér zǔ chéng duàn biàn shì qǔ suì yú sī yǒu guāi gōng tǐ
这句话大意是:其家人陈诉,信其专辞,而阻成断,便是曲遂于 私,有乖公体。
hé zhě
这句话大意是:何者?
wǔ zhà jì qióng liù bèi yǐ lì jiǎo xìng zhī bèi gèng qǐ yì duān jìn qiú yán zuì yú lòu kè tuì xī bù cè zhī ēn yòu biàn yǐ huò zhèng qū yǐ luàn zhí cháng mín jiān yú xià huī guó fǎ yú shàng qiè suǒ wèi ān
这句话大意是:五诈既穷,六备已立,侥幸之辈,更起异端,进求延罪于漏 刻,退希不测之恩宥,辩以惑正,曲以乱直,长民奸于下,隳国法于上,窃所未安。
dà lǐ zhèng cuī zuǎn píng yáng jī chéng jiǎ xiū lǜ bó shì liú ān yuán yǐ wéi lǜ wén yù yǐ chéng jí jué jìng jīng suǒ wǎn ér yí yǒu jiān qī bù zhí yú fǎ jí sù yuān wang zhě de shè xùn fù zhì zhī
这句话大意是:” 大理正崔纂、评杨机、丞甲休、律博士刘安元以为:“律文,狱已成及决竟,经所 绾,而疑有奸欺,不直于法,及诉冤枉者,得摄讯复治之。
jiǎn shǐ chù zuì zhě suī yǐ àn chéng yù shǐ fēng dàn yǐ tòng wū fú
这句话大意是:检使处罪者,虽已案成, 御史风弹,以痛诬伏;。
huò kǎo bù chéng yǐn yī zhèng ér kē
这句话大意是:或拷不承引,依证而科;。
huò yǒu sī xián qiǎng bī chéng zuì
这句话大意是:或有私嫌,强逼成罪;。
jiā rén sù wǎng cí àn xiāng bèi
这句话大意是:家人诉枉, 辞案相背。
xíng xiàn bù qīng lǐ xū xùn jū
这句话大意是:刑宪不轻,理须讯鞫。
jì wèi gōng zhèng qǐ yí yú sī
这句话大意是:既为公正,岂疑于私。
rú wèi guī bù cè zhī zé yì jué sòng duān zé wǎng zhì zhī tú zhōng wú shēn lǐ
这句话大意是:如谓规不测之泽,抑绝讼 端,则枉滞之徒,终无申理。
ruò cóng qí àn chéng biàn guāi fù zhì zhī lǜ
这句话大意是:若从其案成,便乖复治之律。
rán wèi pàn jīng shè jí fù zhì lǐ zhuàng zhēn wěi wèi fēn
这句话大意是:然未判经赦,及复治理 状,真伪未分。
chéng qián yǐ lái rú cǐ lì jiē de fù zhí
这句话大意是:承前以来,如此例皆得复职。
yú wèi jīng zòu yù shè jí yǐ fù zhì de wèi yù chéng
这句话大意是:愚谓经奏遇赦,及已复治,得为狱成。
shàng shū li sháo zòu shǐ suī jié àn chù shàng tíng wèi jiè sòng zhì shěng jí jiā rén sù wǎng shàng shū nà cí lián jiě xià jū wèi jiǎn yù yòu zhě bù dé wèi àn chéng zhī yù
这句话大意是:” 尚书李韶奏:“使虽结案,处上廷尉,解送至省,及家人诉枉,尚书纳辞,连解下 鞫,未检遇宥者,不得为案成之狱。
tuī zhī qíng lǐ wèi cuī zuǎn děng yì wèi yǔn
这句话大意是:推之情理,谓崔纂等议为允。
zhào cóng zhī
这句话大意是:”诏从之。
xī píng zhōng yǒu jì zhōu yāo zéi yán líng wáng mǎi fù zuì táo wáng shè shū duàn xiàn zhī hòu bù zì guī shǒu
这句话大意是:熙平中,有冀州妖贼延陵王买,负罪逃亡,赦书断限之后,不自归首。
tíng wèi qīng péi yán jùn shàng yán fǎ lì lǜ zhū táo wáng shè shū duàn xiàn zhī hòu bù zì guī shǒu zhě fù zuì rú chū
这句话大意是:廷尉卿 裴延俊上言:“《法例律》:‘诸逃亡,赦书断限之后,不自归首者,复罪如初。
yī zéi lǜ móu fǎn dà nì chǔ zhì xiāo shǒu
这句话大意是:’ 依《贼律》,谋反大逆,处置枭首。
qí yán líng fǎ quán děng suǒ wèi yuè guāng tóng zǐ liú jǐng huī zhě yāo yán huò zhòng shì zài shè hòu quē hé sǐ zuò zhèng
这句话大意是:其延陵法权等所谓月光童子刘景晖者,妖言惑 众,事在赦后阙,合死坐正。
cuī zuǎn yǐ wéi jǐng huī yún néng biàn wéi shé zhì cǐ nǎi bàng rén zhī yán
这句话大意是:”崔纂以为:“景晖云能变为蛇雉,此乃傍人之 言。
suī shā huī wèi wú lǐ kǒng shè huī fù huò zhòng
这句话大意是:虽杀晖为无理,恐赦晖复惑众。
shì yǐ yī wéi bù gǎn zhuān zhí
这句话大意是:是以依违,不敢专执。
dāng jīn bù huì zhī cháo bù yīng xíng wú zuì zhī lù
这句话大意是:当今不讳之朝,不应行 无罪之戮。
jǐng huī jiǔ suì xiǎo r kǒu shàng rǔ xiù jǔ dòng yún wéi bìng bù guān jǐ yuè guāng zhī chēng bù chū qí kǒu
这句话大意是:景晖九岁小儿,口尚乳臭,举动云为,并不关己,‘月光’之称,不出 其口。
jiē jiān lì wú duān héng shēng fěn mò suǒ wèi wèi zhī zhě qiǎo shā zhī zhě néng
这句话大意是:皆奸吏无端,横生粉墨,所谓为之者巧,杀之者能。
ruò yǐ yāo yán huò zhòng jù lǜ yīng sǐ rán gèng bù pò quē
这句话大意是:若以妖言惑众,据律应 死,然更不破阙。
huò zhòng
这句话大意是:惑众。
shè lìng zhī hòu fāng xiǎn qí
这句话大意是:赦令之后方显其;。
lǜ lìng zhī wài gèng qiú qí zuì
这句话大意是:律令之外,更求其罪。
shè lǜ hé yǐ qǔ xìn yú tiān xià tiān xià yān dé bù yí yú shè lǜ hu
现代白话:赦律凭什么取信 于天下,天下呢得不疑于赦律乎!
shū yuē yǔ shā wú gū níng shī yǒu zuì
这句话大意是:《书》曰:与杀无辜,宁失有罪。
yòu àn fǎ lì lǜ bā shí yǐ shàng bā suì yǐ xià shā shāng lùn zuò zhě shàng qǐng
这句话大意是:又案《法例律》: ‘八十已上,八岁已下,杀伤论坐者上请。
yì zhě wèi dào mào zhī zuì bù yòng cǐ lǜ
这句话大意是:’议者谓悼耄之罪,不用此律。
yú yǐ lǎo zhì rú shàng fǔ shǎo huì rú gān luō cǐ fēi cháng zhī shì kě rú qí yì jǐng huī yú xiǎo zì yī fán lǜ
这句话大意是:愚以老 智如尚父,少惠如甘罗,此非常之士,可如其议,景晖愚小,自依凡律。
líng tài hòu lìng yuē jǐng huī jì jīng ēn yòu hé de yì jiā héng zuì kě zhé lüè yáng mín
这句话大意是:”灵太后 令曰:“景晖既经恩宥,何得议加横罪,可谪略阳民。
yú rú zòu
这句话大意是:余如奏。
shí sī zhōu biǎo hé dōng jùn mín li lián shēng xíng dú yào àn yǐ sǐ zuò
这句话大意是:时司州表:“河东郡民李怜生行毒药,案以死坐。
qí mǔ su chēng yī shēn nián lǎo gèng wú qī qīn lì hé shàng qǐng
这句话大意是:其母诉称:‘一身年老,更 无期亲,例合上请。
jiǎn jí bù miù wèi jí pàn shēn lián mǔ shēn sàng
这句话大意是:’检籍不谬,未及判申,怜母身丧。
zhōu duàn sān nián fú zhōng hòu nǎi xíng jué
这句话大意是:州断三年服终后乃行决。
sī tú fǎ cáo cān jūn xǔ yǎn wèi zhōu pàn wèi yǔn
这句话大意是:” 司徒法曹参军许琰谓州判为允。
zhǔ bù li chàng bó yuē àn fǎ lì lǜ zhū fàn sǐ zuì ruò zǔ fù mǔ fù mǔ nián qī shí yǐ shàng wú chéng rén zǐ sūn páng wú qī qīn zhě jù zhuàng shàng qǐng
这句话大意是:主簿李玚驳曰:“案《法例律》:‘诸犯死罪,若 祖父母、父母年七十已上,无成人子孙,旁无期亲者,具状上请。
liú zhě biān chī liú yǎng qí qīn zhōng zé cóng liú
这句话大意是:流者鞭笞,留养 其亲,终则从流。
bù zài yuán shè zhī lì
这句话大意是:不在原赦之例。
jiǎn shàng qǐng zhī yán fēi yīng fǔ zhōu suǒ jué
这句话大意是:’检上请之言,非应府州所决。
dú shā rén zhě zhǎn qī zi liú jì qí suǒ fàn shí zhòng yú xiàn
这句话大意是:毒杀人者斩,妻 子流,计其所犯,实重余宪。
zhǔn zhī qíng lǜ suǒ kuī bù qiǎn
这句话大意是:准之情律,所亏不浅。
qiě lián jì huái zhèn dú zhī xīn wèi bù kě cān lín rén rèn
这句话大意是:且怜既怀鸩毒之心,谓不可参 邻人任。
jì qí mǔ zài yóu yi hé mén tóu bì kuàng jīn sǐ yě yǐn yǐ sān nián zhī lǐ hu
这句话大意是:计其母在,犹宜阖门投畀,况今死也,引以三年之礼吗?
qiě gěi jiǎ bìn zàng zú shì rén kuān jīn yǐ zú kū bù hé gèng yán
这句话大意是:且给假殡葬,足 示仁宽,今已卒哭,不合更延。
kě yī fǎ chǔ zhǎn liú qí qī zǐ
这句话大意是:可依法处斩,流其妻子。
shí zú jiè bǐ méng shù sù shì xíng zhāng
这句话大意是:实足诫彼氓庶,肃是刑章。
shàng shū xiāo bǎo yín zòu cóng chàng zhí zhào cóng zhī
这句话大意是:” 尚书萧宝夤奏从玚执,诏从之。
jiù zhì zhí gé zhí hòu zhí zhāi wǔ guān duì zhǔ duì fù děng yǐ bǐ shì guān zhì yú fàn qiǎn bù dé chú zuì
这句话大意是:旧制,直阁、直后、直斋,武官队主、队副等,以比视官,至于犯谴,不得除 罪。
shàng shū lìng rèn chéng wáng chéng zòu àn zhū zhōu zhōng zhèng yì fēi pǐn lìng suǒ zài yòu wú lù xù xiān cháo yǐ lái jiē dé dàng xíng
这句话大意是:尚书令、任城王澄奏:“案诸州中正,亦非品令所载,又无禄恤,先朝已来, 皆得当刑。
zhí gé děng jìn zhí shàng xià yǒu sù wèi zhī qín lǐ bù yīng yì
这句话大意是:直阁等禁直上下,有宿卫之勤,理不应异。
líng tài hòu lìng zhǔn zhōng zhèng
这句话大意是:”灵太后令准中正。
shén guī zhōng lán líng gōng zhǔ fù mǎ dū wèi liú huī zuò yǔ hé yīn xiàn mín zhāng zhì shòu mèi róng fēi chén qìng hé mèi huì měng jiān luàn dān huò ōu zhǔ shāng tāi
这句话大意是:神龟中,兰陵公主附马都尉刘辉,坐与河阴县民张智寿妹容妃、陈庆和妹慧猛, 奸乱耽惑,殴主伤胎。
huī jù zuì táo wáng
这句话大意是:辉惧罪逃亡。
mén xià chù zòu gè rù sǐ xíng zhì shòu qìng hé bìng yǐ zhī qíng bù jiā fáng xiàn chǔ yǐ liú zuò
这句话大意是:门下处奏:“各入死刑,智寿、庆和并以知情 不加防限,处以流坐。
zhào yuē róng fēi huì měng shù sǐ kūn biān fù gōng yú rú zòu
这句话大意是:”诏曰:“容妃、慧猛恕死,髡鞭付宫,余如奏。
shàng shū sān gōng láng zhōng cuī zuǎn zhí yuē fú jiàn zhǐ mù ruò huò liú huī zhě zhí rén shǎng èr jiē bái mín tīng chū shēn jìn yī jiē sī yì miǎn yì nú bì wèi liáng
这句话大意是:”尚书三 公郎中崔纂执曰:“伏见旨募若获刘辉者,职人赏二阶,白民听出身进一阶,厮役 免役,奴婢为良。
àn huī wú pàn nì zhī zuì shǎng tóng fǎn rén liú xuān míng zhī gé
这句话大意是:案辉无叛逆之罪,赏同反人刘宣明之格。
yòu xún mén xià chù zòu yǐ róng fēi huì měng yǔ huī sī jiān liǎng qíng dān huò lìng huī jiā fèn ōu zhǔ shāng tāi
这句话大意是:又寻门下处奏,以‘容 妃、慧猛与辉私奸,两情耽惑,令辉挟忿,殴主伤胎。
suī lǜ wú zhèng tiáo zuì hé jí fǎ bìng chù rù sǐ
这句话大意是:虽律无正条,罪合极法,并 处入死。
qí zhì shòu děng èr jiā pèi dūn huáng wèi bīng
这句话大意是:其智寿等二家,配敦煌为兵’。
tiān cí guǎng bèi bù jí shī xíng suī shù qí mìng qiè wèi wèi kě
这句话大意是:天慈广被,不即施行,虽恕其命,窃谓未 可。
fu lǜ lìng gāo huáng dì suǒ yǐ zhì tiān xià bù wéi xǐ nù zēng jiǎn bù yóu qīn shū gǎi yì
这句话大意是:夫律令,高皇帝所以治天下,不为喜怒增减,不由亲疏改易。
àn dòu lǜ zǔ fù mǔ fù mǔ fèn nù yǐ bīng rèn shā zǐ sūn zhě wǔ suì xíng ōu shā zhě sì suì xíng ruò xīn yǒu ài zēng ér gù shā zhě gè jiā yī děng
这句话大意是:案《斗律》: ‘祖父母、父母忿怒,以兵刃杀子孙者五岁刑,殴杀者四岁刑,若心有爱憎而故杀 者,各加一等。
suī wáng jī xià jiàng guì shū cháng qī rán rén fù zhī yùn bù dé fēi yī xī shēng
这句话大意是:’虽王姬下降,贵殊常妻,然人妇之孕,不得非一夕生。
yǒng píng sì nián xiān cháo jiù gé zhū xíng liú jí sǐ jiē shǒu zuì pàn guān hòu jué cóng zhě
这句话大意是:永平四年 先朝旧格:‘诸刑流及死,皆首罪判官,后决从者。
shì bì yīn běn yǐ qiú zhī yù ruò yǐ huī táo bì biàn yīng xuán chǔ wèi yǒu shě qí shǒu zuì ér chéng qí mò qiān
这句话大意是:’事必因本以求支,狱若以辉 逃避,便应悬处,未有舍其首罪而成其末愆。
liú sǐ cēn cī huò shí wèi yǔn
这句话大意是:流死参差,或时未允。
mén xià zhōng jìn dà chén zhí zài fū zòu
这句话大意是:门下中禁大臣, 职在敷奏。
xī bǐng fù jí wèi xiāng bù cún dòu bì ér wèn niú chuǎn qǐ bù yǐ sī bié gù yě
这句话大意是:昔丙阝吉为相,不存斗毙,而问牛喘,岂不以司别故也。
àn róng fēi děng zuì zhǐ yú jiān sī
这句话大意是:案容妃等,罪 止于奸私。
ruò qín zhī huì xí zhòng zhèng fēn míng jí lǜ kē chù bù yuè xíng zuò
这句话大意是:若擒之秽席,众证分明,即律科处,不越刑坐。
hé de tóng guān yè zhī zuì qí xī guān zhī quē
这句话大意是:何得同官掖之罪,齐奚 官之阙。
àn zhì shòu kǒu sù mèi shì sī shì cáo cān jūn luō xiǎn guì yǐ shēng èr nǚ yú qí fu zé tā jiā zhī mǔ
这句话大意是:案智寿口诉,妹适司士曹参军罗显贵,已生二女于其夫,则他家之母。
lǐ yún fù rén bù èr fu yóu yuē bù èr tiān
这句话大意是:《礼》云妇人不二夫,犹曰不二天。
ruò sī mén shī dù zuì zài yú fu xìn fēi xiōng dì
这句话大意是:若私门失度,罪在于夫,衅非兄弟。
xī wèi jìn wèi chú wǔ zú zhī xíng yǒu miǎn zi lù mǔ zhī zuò
这句话大意是:昔魏晋未 除五族之刑,有免子戮母之坐。
hé zēng zhèng zhī wèi zài shì zhī nǚ cóng fù mǔ zhī xíng
这句话大意是:何曾诤之,谓:‘在室之女,从父母之刑;。
yǐ jiào zhī fù cóng fū jiā zhī xíng
这句话大意是:已醮之 妇,从夫家之刑。
sī nǎi bù kān zhī lìng guǐ gǔ jīn zhī tōng yì
这句话大意是:’斯乃不刊之令轨,古今之通议。
lǜ qī qīn xiāng yǐn zhī wèi fán zuì
这句话大意是:《律》,‘期亲相隐’之谓凡 罪。
kuàng jiān sī zhī chǒu qǐ de yǐ tóng qì xiāng zhèng
这句话大意是:况奸私之丑,岂得以同气相证。
lùn xíng guò qí suǒ fàn yǔ qíng yòu guāi lǜ xiàn
这句话大意是:论刑过其所犯,语情又乖律宪。
àn lǜ jiān zuì wú xiāng yuán zhī zuò
这句话大意是:案《律》,奸 罪无相缘之坐。
bù kě jiè huī zhī fèn jiā xiōng dì zhī xíng
这句话大意是:不可借辉之忿,加兄弟之刑。
fu xíng rén yú shì yǔ zhòng qì zhī jué rén yú cháo yǔ zhòng gòng zhī míng bù sī yú tiān xià wú qī yú ěr mù
这句话大意是:夫刑人于市,与众弃之,爵人于朝, 与众共之,明不私于天下,无欺于耳目。
hé de yǐ fēi zhèng xíng shū shī xíng sì hǎi
这句话大意是:何得以非正刑书,施行四海。
xíng míng yī shī sì mǎ bù zhuī
这句话大意是:刑名一失, 驷马不追。
jì yǒu zhào zhǐ yī jí xíng xià fēi lǜ zhī àn lǐ yi gèng qǐng
这句话大意是:既有诏旨,依即行下,非律之案,理宜更请。
shàng shū yuán xiū yì yǐ wéi xī āi jiāng bèi lǐ yú lǔ qí hóu qǔ ér shā zhī chūn qiū suǒ jī
这句话大意是:尚书元修议以为:“昔哀姜悖礼于鲁,齐侯取而杀之,《春秋》所讥。
yòu xià jī zuì làn yú chén guó dàn zé zhēng shū ér bù fēi fù mǔ
这句话大意是:又夏姬 罪滥于陈国,但责征舒,而不非父母。
míng fù rén wài chéng fàn lǐ zhī qiān wú guān běn shǔ
这句话大意是:明妇人外成,犯礼之愆,无关本属。
kuàng chū shì zhī mèi xìn jí xiōng dì hu
这句话大意是:况出适 之妹,衅及兄弟吗?
yòu pú yè yóu zhào zòu yán chén děng miù cān shū xiá xiàn tì shì sī mén xià chū nà mó míng cháng zé
这句话大意是:”右仆射游肇奏言:“臣等谬参枢辖,献替是司,门下出纳, 谟明常则。
zhì yú wú liáng fàn fǎ zhí yǒu sī cún hé zuì jié àn běn fēi qí shì
这句话大意是:至于无良犯法,职有司存,劾罪结案,本非其事。
róng fēi děng jiān zhuàng zuì zhǐ yú xíng bìng chǔ jí fǎ zhǔn lǜ wèi dāng
这句话大意是:容妃等奸状,罪止于 刑,并处极法,准律未当。
chū shì zhī nǚ zuò jí qí xiōng tuī jù diǎn xiàn lǐ shí wèi měng
这句话大意是:出适之女,坐及其兄,推据典宪,理实为猛。
yòu huī suī táo xíng zuì fēi nú lù mù tóng dà nì yì wèi jiā zhòng
这句话大意是:又辉虽逃 刑,罪非孥戮,募同大逆,亦谓加重。
guāi lǜ zhī àn lǐ yi chén qǐng
这句话大意是:乖律之案,理宜陈请。
qǐ fù yǒu sī zhòng gèng xiáng yì
这句话大意是:乞付有司,重更详议。
zhào yuē huī bèi fǎ zhě zhī zuì bù kě zòng
这句话大意是:” 诏曰:“辉悖法者之,罪不可纵。
hòu shǎng xuán mù bì wàng qín huò
这句话大意是:厚赏悬募,必望擒获。
róng fēi huì měng yǔ huī sī luàn yīn cǐ dān huò zhǔ zhì fēi cháng
这句话大意是:容妃、慧猛与辉私乱,因 此耽惑,主致非常。
cǐ ér bù zhū jiāng hé chéng sù
这句话大意是:此而不诛,将何惩肃!
qiě yǐ jiào zhī nǚ bù yīng zuò jí kūn dì dàn zhì shòu qìng hé zhī mèi jiān qíng chū bù fáng yù zhāo yǐn liú huī gòng chéng yín chǒu bài fēng huì huà lǐ shēn qí fá tè chì mén xià jié yù bù jū héng sī qǐ de yī tóng cháng lì yǐ wéi tōng zhǔn
这句话大意是:且已醮之女,不应坐及昆弟,但智寿、 庆和知妹奸情,初不防御,招引刘辉,共成淫丑,败风秽化,理深其罚,特敕门下 结狱,不拘恒司,岂得一同常例,以为通准。
qiě gǔ yǒu zhào yù níng fù yī guī dà lǐ
这句话大意是:且古有诏狱,宁复一归大理。
ér shàng shū zhì běn nà yán suǒ shǔ
这句话大意是:而尚书 治本,纳言所属。
fú jiū bèi lǐ zhī qiǎn shēn bù xiáng sǔn huà zhī duō shǎo wéi bǐ yì tú gǒu cún zhí xiàn shū guāi rèn jì shēn hé zuì zé
这句话大意是:弗究悖理之浅深,不详损化之多少,违彼义途,苟存执宪,殊乖 任寄,深合罪责。
cuī zuǎn kě miǎn láng dōu zuò shàng shū xī duó lù yī shí
这句话大意是:崔纂可免郎,都坐尚书,悉夺禄一时。
xiào chāng yǐ hòu tiān xià xiáo luàn fǎ lìng bù héng huò kuān huò měng
这句话大意是:孝昌已后,天下淆乱,法令不恒,或宽或猛。
jí ěr zhū shàn quán qīng zhòng sì yì zài guān zhě duō yǐ shēn kù wèi néng
现代白话:及你朱擅权,轻重肆意,在官者, 多以深酷为能。
zhì qiān yè jīng jī qún dào pō qǐ
这句话大意是:至迁邺,京畿群盗颇起。
yǒu sī zòu lì yán zhì zhū qiáng dào shā rén zhě shǒu cóng jiē zhǎn qī zǐ tóng jí pèi wéi lè hù
这句话大意是:有司奏立严制:诸强盗杀人者,首从皆斩, 妻子同籍,配为乐户;。
qí bù shā rén jí zāng bù mǎn wǔ pǐ kuí shǒu zhǎn cóng zhě sǐ qī zǐ yì wéi lè hù
这句话大意是:其不杀人,及赃不满五匹,魁首斩,从者死,妻子亦为乐户;。
xiǎo dào zāng mǎn shí pǐ yǐ shàng kuí shǒu sǐ qī zǐ pèi yì cóng zhě liú
这句话大意是:小盗赃满十匹已上,魁首死,妻子配驿,从者流。
shì zhōng sūn téng shàng yán jǐn xiáng fǎ ruò huà yī lǐ shàng bù èr bù kě xǐ nù yóu qíng ér zhì qīng zhòng
这句话大意是:侍中孙腾上言:“谨详,法若画 一,理尚不二,不可喜怒由情,而致轻重。
àn lǜ gōng sī jié dào zuì zhǐ liú xíng
这句话大意是:案《律》,公私劫盗,罪止流刑。
ér bǐ zhí shì kǔ wéi hǎo wèi chuān záo lǜ lìng zhī wài gēng lì yú tiáo tōng xiāng jiū zhī lù bān zhuō huò zhī shǎng
这句话大意是:而比 执事苦违,好为穿凿,律令之外,更立余条,通相纠之路,班捉获之赏。
sī nǎi xíng shū tú shè yù sòng gèng fán fǎ lìng zī zhāng dào zéi duō yǒu
这句话大意是:斯乃刑书 徒设,狱讼更烦,法令滋彰,盗贼多有。
fēi suǒ wèi bù yán ér zhì zūn shǒu diǎn gù zhě yǐ
现代白话:非所谓不严而治,遵守典故者了。
chén yǐ wéi shēng píng zhī měi yì zài shěng xíng
这句话大意是:臣以为 升平之美,义在省刑;。
ling chi zhī bì bì yóu jùn fǎ
这句话大意是:陵迟之弊,必由峻法。
shì yǐ hàn yuē sān zhāng tiān xià guī dé
这句话大意是:是以汉约三章,天下归德;。
qín kù wǔ xíng shuài tǔ wǎ jiě
这句话大意是:秦酷五刑, 率土瓦解。
lǐ xùn jūn zǐ lǜ jìn xiǎo rén jǔ zuì dìng míng guó yǒu cháng pì
现代白话:礼训有德行的人,律禁品行较差的人,举罪定名,国有常辟。
zhì rú shěng zāi sì shè hù zhōng zéi xíng jīng diǎn chuí yán guó cháo chéng fàn
这句话大意是:至如‘眚灾肆赦,怙终贼 刑’,经典垂言,国朝成范。
suí shí suǒ yòng gè yǒu sī cún
这句话大意是:随时所用,各有司存。
bù yí jù xì zī fán lìng mín yù bèi
这句话大意是:不宜巨细滋烦,令民预备。
kǒng fáng zhī mí jiān gōng zhī mí shén
这句话大意是:恐 防之弥坚,攻之弥甚。
zhū fàn dào zhī rén xī zhǔn lǜ lìng yǐ míng héng xiàn
这句话大意是:诸犯盗之人,悉准律令,以明恒宪。
zhù shǐ xíng shā shé zhōng bù dé qì běn cóng mò
这句话大意是:庶使刑杀折衷,不得弃 本从末。
zhào cóng zhī
这句话大意是:”诏从之。
tiān píng hòu qiān yí cǎo chuàng bǎi sī duō bù fèng fǎ huò huì gōng xíng
这句话大意是:天平后,迁移草创,百司多不奉法,货贿公行。
xīng hé chū qí wén xiāng wáng rù fǔ cháo zhèng yǐ gōng píng sù wù dà gǎi qí fēng
这句话大意是:兴和初,齐文襄王入辅朝政, 以公平肃物,大改其风。
zhì wǔ dìng zhōng fǎ lìng yán míng sì hǎi zhī zhì yǐ
现代白话:至武定中,法令严明,四海知治了。