魏书 · 魏收 · Chapter 5 of 124

帝纪·卷五

PinyinModern Translation
Size

gāo zōng jì

这句话大意是:高宗纪。

gāo zōng wén chéng huáng dì huì jùn gōng zōng jǐng mù huáng dì zhī zhǎng zǐ yě

这句话大意是:高宗文成皇帝,讳浚,恭宗景穆皇帝之长子也。

mǔ yuē lǘ shì

这句话大意是:母曰闾氏。

zhēn jūn yuán nián liù yuè shēng yú dōng gōng

这句话大意是:真君元年六月生于 东宫。

dì shǎo cōng dá shì zǔ ài zhī cháng zhì zuǒ yòu hào shì dí huáng sūn

这句话大意是:帝少聪达,世祖爱之,常置左右,号世嫡皇孙。

nián wǔ suì shì zǔ běi xún dì cóng zài hòu féng lǔ shuài zhì yī nú yù jiā qí fá

这句话大意是:年五岁,世祖北巡,帝从在 后,逢虏帅桎一奴欲加其罚。

dì wèi zhī yuē nú jīn zāo wǒ rǔ yi shì zhī

现代白话:帝谓之曰:“奴今遭我,你宜释之。

shuài fèng mìng jiě fù

这句话大意是:”帅奉命解缚。

shì zǔ wén zhī yuē cǐ r suī xiǎo yù yǐ tiān zǐ zì chǔ

这句话大意是:世祖闻之,曰:“此儿虽小,欲以天子自处。

yì qí zhī

这句话大意是:”意奇之。

jì zhǎng fēng gé yì cháng měi yǒu dà zhèng cháng cān jué kě fǒu

这句话大意是:既长,风格异常,每有大 政,常参决可否。

zhèng píng èr nián shí yuè wù shēn jí huáng dì wèi yú yǒng ān qián diàn dà shè gǎi nián

这句话大意是:正平二年十月戊申,即皇帝位于永安前殿,大赦,改年。

xīng ān yuán nián dōng shí yuè yǐ piào qí dà jiàng jūn yuán shòu lè wèi tài zǎi dū du zhōng wài zhū jūn shì lù shàng shū shì

这句话大意是:兴安元年冬十月,以骠骑大将军元寿乐为太宰、都督中外诸军事、录尚书事;。

shàng shū zhǎng sūn kě hóu wèi shàng shū lìng jiā yí tóng sān sī

这句话大意是:尚书长孙渴侯为尚书令,加仪同三司。

shí yǒu yī yuè bǐng zǐ èr rén zhēng quán bìng cì sǐ

这句话大意是:十有一月丙子,二人争权,并赐死。

guǐ wèi guǎng yáng wáng jiàn hōng lín huái wáng tán hōng

这句话大意是:癸未, 广阳王建薨,临淮王谭薨。

jiǎ shēn huáng bǐ hōng

这句话大意是:甲申,皇妣薨。

tài wèi zhāng lí sī tú gǔ bì yǐ yì bù hé zhǐ chù wèi wài dōu dà guān

这句话大意是:太尉张黎、司徒古弼,以议不合旨,黜 为外都大官。

píng nán jiāng jūn sòng zǐ hóu zhōu niǔ jìn jué lè líng wáng nán bù shàng shū zhāng ān zǐ lù lì wèi píng yuán wáng wén wǔ gè jiā wèi yī děng

这句话大意是:平南将军、宋子侯周忸进爵乐陵王,南部尚书、章安子陆丽为平原王, 文武各加位一等。

rén yín zhuī zūn jǐng mù tài zǐ wèi jǐng mù huáng dì huáng bǐ wèi gōng huáng hòu

这句话大意是:壬寅,追尊景穆太子为景穆皇帝,皇妣为恭皇后;。

zūn bǎo mǔ cháng shì wèi bǎo tài hòu

这句话大意是:尊保母常氏为 保太后。

lǒng xī tú gè wáng jǐng wén pàn zhào tǒng wàn zhèn jiāng nán yáng wáng huì shòu tǎo píng zhī

这句话大意是:陇西屠各王景文叛,诏统万镇将、南阳王惠寿讨平之。

shí yǒu èr yuè wù shēn fù zàng gōng huáng hòu yú jīn líng

这句话大意是:十有二月戊申,祔 葬恭皇后于金陵。

yǐ mǎo chū fù fó fǎ

这句话大意是:乙卯,初复佛法。

dīng sì yǐ lè líng wáng zhōu niǔ wèi tài wèi píng yuán wáng lù lì wèi sī tú zhèn xi jiāng jūn dù yuán bǎo wèi sī kōng

这句话大意是:丁巳,以乐陵王周忸为太尉,平原王陆丽为司 徒,镇西将军杜元宝为司空。

bǎo dá shā liè guó gè qiǎn shǐ cháo xiàn

这句话大意是:保达、沙猎国各遣使朝献。

wù yín jiàn yè gōng lù sì jìn jué dōng píng wáng guǎng píng gōng dù yí jìn jué wèi wáng

这句话大意是:戊寅,建业公陆俟进爵东 平王,广平公杜遗进爵为王。

guǐ hài zhào yǐ yíng zhōu huáng kāi cāng zhèn xù

这句话大意是:癸亥,诏以营州蝗开仓赈恤。

jiǎ zǐ tài wèi lè líng wáng zhōu niǔ yǒu zuì cì sǐ

这句话大意是:甲子,太尉、乐陵王周 忸有罪,赐死。

pú yáng gōng lǘ ruò wén jìn jué wèi wáng

这句话大意是:濮阳公闾若文进爵为王。

èr nián chūn zhēng yuè xīn sì sī kōng dù yuán bǎo jìn jué jīng zhào wáng

这句话大意是:二年春正月辛巳,司空杜元宝进爵京兆王。

guǎng píng wáng dù yí hōng

这句话大意是:广平王杜遗薨。

shàng shū pú yè dōng ān gōng liú ní jìn jué wèi wáng

这句话大意是:尚书仆射、东安公 刘尼进爵为王。

fēng jiàn níng wáng chóng zi lì wèi jǐ nán wáng

这句话大意是:封建宁王崇子丽为济南王。

guǐ wèi zhào yǔ mín zá diào shí wǔ

这句话大意是:癸未,诏与民杂调十五。

bǐng xū shàng shū xī píng gōng yuán hè jìn jué wèi wáng

这句话大意是:丙戌,尚书、 西平公源贺进爵为王。

èr yuè jǐ wèi sī kōng jīng zhào wáng dù yuán bǎo móu fǎn fú zhū

这句话大意是:二月己未,司空、京兆王杜元宝谋反,伏诛;。

jiàn níng wáng chóng chóng zi jǐ nán wáng lì wèi yuán bǎo suǒ yǐn gè cì sǐ

这句话大意是:建宁王崇、崇子济南王丽为元宝 所引,各赐死。

yǐ chǒu fā jīng shī wǔ qiān rén chuān tiān yuān chí

这句话大意是:乙丑,发京师五千人穿天渊池。

shì yuè liú yì lóng zǐ xūn shā qí fù ér zì lì

这句话大意是:是月,刘义隆子勋杀其父而自立。

sān yuè rén wǔ zūn bǎo tài hòu wèi huáng tài hòu

这句话大意是:三月壬午,尊保太后为皇太后。

ān fēng gōng lǘ hǔ pí jìn jué wèi hé jiān wáng

这句话大意是:安丰公闾虎皮进爵为河间王。

yǐ wèi shū lè guó qiǎn shǐ cháo xiàn

这句话大意是:乙未,疏勒国遣使朝 献。

xià wǔ yuè yǐ yǒu xíng xìng guō shān

这句话大意是:夏五月乙酉,行幸崞山。

xīn mǎo hái gōng

这句话大意是:辛卯,还宫。

shì yuè liú shào dì jùn shā shào ér zì lì

这句话大意是:是月,刘劭弟骏杀劭而自立。

rùn yuè yǐ hài tài huáng tài hòu hè lián shì bēng

这句话大意是:闰月乙亥, 太皇太后赫连氏崩。

qiū qī yuè xīn hài xíng xìng yīn shān

这句话大意是:秋七月辛亥,行幸阴山。

pú yáng wáng lǘ ruò wén zhēng xi dà jiàng jūn yǒng chāng wáng rén móu fǎn

这句话大意是:濮阳王闾若文,征西大将军、永昌王仁谋反。

yǐ chǒu cì rén sǐ yú cháng ān ruò wén fú zhū

这句话大意是:乙丑, 赐仁死于长安,若文伏诛。

jǐ sì chē jià hái gōng

这句话大意是:己巳,车驾还宫。

shì yuè zhù mǎ shè tái yú nán jiāo

这句话大意是:是月,筑马射台于南郊。

bā yuè xīn wèi kě pán tuó guó qiǎn shǐ cháo gòng

这句话大意是:八月辛未, 渴槃陀国遣使朝贡。

wù xū zhào yuē zhèn yǐ miǎo shēn zuǎn chéng dà yè jù bù néng xuān cí huì hé níng jì wàn yǔ sù yè jīng jīng ruò lín yuān gǔ

这句话大意是:戊戌,诏曰:“朕以眇身,纂承大业,惧不能宣慈惠和,宁济 万宇,夙夜兢兢,若临渊谷。

rán jí wèi yǐ lái bǎi xìng yàn ān fēng yǔ shùn xù biān fāng wú shì zhòng ruì jiān chéng bù kě chēng shù

这句话大意是:然即位以来,百姓晏安,风雨顺序,边方无事,众瑞 兼呈,不可称数。

yòu yú yuàn nèi huò fāng cùn yù yìn qí wén yuē zǐ sūn cháng shòu

这句话大意是:又于苑内获方寸玉印,其文曰‘子孙长寿’。

qún gōng qīng shì xián yuē xiū zāi

现代白话:群公卿士咸曰‘休 啊’!

qǐ zhèn yī rén kè zhēn sī yīng shí yóu tiān dì zǔ zōng jiàng yòu zhī suǒ zhì yě

这句话大意是:岂朕一人克臻斯应,实由天地祖宗降祐之所致也。

sī yǔ zhào shù gòng cí jiā qìng qí lìng mín dà pú sān rì zhū shū sǐ yǐ xià gè jiàng zuì yī děng

这句话大意是:思与兆庶共兹嘉庆,其令 民大酺三日,诸殊死已下各降罪一等。

jiǔ yuè rén zǐ yuè wǔ yú nán jiāo

这句话大意是:”九月壬子,阅武于南郊。

dōng shí yǒu yī yuè xīn yǒu xíng xìng xìn dōu zhōng shān guān chá fēng sú

这句话大意是:冬十有一月辛酉, 行幸信都、中山,观察风俗。

shí yǒu èr yuè zhū hé jiān mào mín wèi zéi dào zhě nán nián shí wǔ yǐ xià wéi shēng kǒu bān cì cóng chén gè yǒu chà

这句话大意是:十有二月,诛河间鄚民为贼盗者,男年十五以下为生 口,班赐从臣各有差。

jiǎ wǔ chē jià hái gōng

这句话大意是:甲午,车驾还宫。

kù mò xī qì dān jì bīn děng shí yú guó gè qiǎn shǐ cháo gòng

这句话大意是:库莫奚、契丹、罽宾等十余国各遣使朝贡。

fù běi píng gōng zhǎng sūn dūn wáng jué

这句话大意是:复北平公长孙敦王爵。

xìng guāng yuán nián chūn zhèng yuè yǐ chǒu yǐ shì zhōng hé nán gōng yī bó wèi sī kōng

这句话大意是:兴光元年春正月乙丑,以侍中、河南公伊馛为司空。

èr yuè jiǎ wǔ dì zhì dào tán dēng shòu tú lù

这句话大意是:二月甲午,帝至道坛,登 受图箓;。

lǐ bì qǔ shè jīng shī bān shǎng gè yǒu chà

这句话大意是:礼毕,曲赦京师,班赏各有差。

xià liù yuè bǐng yín xíng xìng yīn shān

这句话大意是:夏六月丙寅,行幸阴山。

qiū qī yuè gēng zǐ huáng zǐ hóng shēng

这句话大意是:秋七月庚子,皇子弘生。

xīn chǒu dà shè gǎi nián

这句话大意是:辛丑,大赦,改年。

bā yuè jiǎ xū zhào wáng shēn hōng

这句话大意是:八月甲戌,赵王深薨。

yǐ hài chē jià hái gōng

这句话大意是:乙亥,车 驾还宫。

yǐ chǒu huáng shū hǔ tóu lóng tóu hōng

这句话大意是:乙丑,皇叔虎头、龙头薨。

jiǔ yuè gēng shēn kù mò xī guó xiàn míng mǎ yǒu yī jiǎo zhuàng rú lín

这句话大意是:九月庚申,库莫奚国献名马,有一角,状如麟。

shì yuè bì dū chéng mén dà suǒ sān rì huò jiān rén wáng mìng shù bǎi rén

这句话大意是:是月,闭都城门,大索三日,获奸人亡命数百人。

dōng shí yǒu yī yuè běi zhèn jiāng fáng zhàng jī rú rú lǔ qí jiāng dòu hún yǔ jù děng huò mǎ qiān yú pǐ

这句话大意是:冬十有一月,北镇将房杖击蠕蠕, 虏其将豆浑与句等,获马千余匹。

wù xū xíng xìng zhōng shān suì xìng xìn dōu

这句话大意是:戊戌,行幸中山,遂幸信都。

shí yǒu èr yuè bǐng zǐ hái xìng líng qiū zhì wēn quán gōng

这句话大意是:十有二月丙子,还 幸灵丘,至温泉宫。

gēng chén chē jià hái gōng

这句话大意是:庚辰,车驾还宫。

chū yú huà wàn dān guó gè qiǎn shǐ cháo xiàn

这句话大意是:出于、叱万单国各遣使朝献。

tài ān yuán nián chūn zhèng yuè xīn yǒu fèng shì zǔ gōng zōng shén zhǔ yú tài miào

这句话大意是:太安元年春正月辛酉,奉世祖、恭宗神主于太庙。

chē qí dà jiàng jūn lè píng wáng bá yǒu zuì cì sǐ

这句话大意是:车骑大将军、乐平王拔有罪, 赐死。

èr yuè guǐ wèi wǔ chāng wáng tí hōng

这句话大意是:二月癸未,武昌王提薨。

sān yuè jǐ hài zhào yuē jīn shǐ fèng shì zǔ gōng zōng shén zhǔ yú tài miào yòu yú xī yuàn biàn zhì qún shén

这句话大意是:三月己亥,诏曰:“今始奉世祖、恭宗神主于太庙, 又于西苑遍秩群神。

zhèn yǐ dà qìng xiǎng cì bǎi liáo ér fàn zuì zhī rén dú jí xíng lù fēi suǒ yǐ zǐ yù qún shēng qín jí zhòng shù

这句话大意是:朕以大庆飨赐百僚,而犯罪之人独即刑戮,非所以子育群生, 矜及众庶。

fu shèng rén zhī jiào zì jìn jí yuǎn

这句话大意是:夫圣人之教,自近及远。

shì yǐ zhōu wén xíng yú guǎ qī zhì yú xiōng dì yǐ yù jiā bāng

这句话大意是:是以周文刑于寡妻,至于兄弟,以御家邦。

huà gǒu cóng jìn ēn yì yí rán

这句话大意是:化 苟从近,恩亦宜然。

qí qǔ shè jīng shī sǐ qiú yǐ xià

这句话大意是:其曲赦京师死囚已下。

xià liù yuè rén xū zhào míng huáng zǐ yuē hóng qǔ shè jīng chéng gǎi nián

现代白话:”夏六月壬戌,诏名皇孔子说弘,曲赦京 城,改年。

guǐ yǒu zhào yuē fu wèi zhì zhě yīn yi yǐ shè guān jǔ xián yǐ rèn zhí gù shàng xià hé píng mín wú yuàn bàng

这句话大意是:癸酉,诏曰:“夫为治者,因宜以设官,举贤以任职,故上下和平,民 无怨谤。

ruò guān fēi qí rén jiān xié zài wèi zé zhèng jiào ling chi zhì yú diāo báo

这句话大意是:若官非其人,奸邪在位,则政教陵迟,至于凋薄。

sī míng chù zhì yǐ lóng zhì dào

这句话大意是:思明黜陟,以隆治道。

jīn qiǎn shàng shū mù fú zhēn děng sān shí rén xún xíng zhōu jùn guān chá fēng sú

这句话大意是:今遣尚书穆伏真等三十人,巡行州郡,观察风俗。

rù qí jìng nóng bù kěn zhí tián mǔ duō huāng zé yáo yì bù shí fèi yú lì yě

这句话大意是:入其境,农不垦殖,田亩多荒, 则徭役不时,废于力也;。

qí lǎo fàn shū shí shào zhuàng wú yī hè zé jù liǎn fán shù kuì yú cái yě

这句话大意是:耆老饭蔬食,少壮无衣褐,则聚敛烦数,匮于财也;。

lǘ lǐ kōng xū mín duō liú sàn zé suí dǎo wú fāng shū yú ēn yě

这句话大意是:闾里 空虚,民多流散,则绥导无方,疏于恩也;。

dào zéi gōng xíng jié duó bù xī zé wēi jìn bù shè shī yú xíng yě

这句话大意是:盗贼公行,劫夺不息,则威禁不设,失 于刑也;。

zhòng bàng bìng xìng dà xiǎo jiē yuàn shàn rén yǐn fú nìng xié dāng tú zé wéi fǎ hùn xiáo hūn yú zhèng yě

这句话大意是:众谤并兴,大小嗟怨,善人隐伏,佞邪当途,则为法混淆,昏于政也。

zhū rú cǐ bǐ chù ér lù zhī

这句话大意是:诸 如此比,黜而戮之。

shàn yú zhèng zhě bāo ér shǎng zhī

这句话大意是:善于政者,褒而赏之。

qí yǒu ā wǎng bù néng zì shēn tīng yì shǐ gào zhuàng shǐ zhě jiǎn zhì

这句话大意是:其有阿枉不能自申,听诣使告状,使者 检治。

ruò xìn qīng néng zhòng suǒ chēng měi wū gào yǐ qiú zhí fǎn qí zuì

这句话大意是:若信清能,众所称美,诬告以求直,反其罪。

shǐ zhě shòu cái duàn chá bù píng tīng yì gōng chē shàng sù

这句话大意是:使者受财,断察不平,听诣公 车上诉。

qí bù xiào fù mǔ bù shùn zūn zhǎng wèi lì jiān bào jí wèi dào zéi gè jù yǐ míng shàng

这句话大意是:其不孝父母,不顺尊长,为吏奸暴,及为盗贼,各具以名上。

qí róng yǐn zhě yǐ suǒ nì zhī zuì zuì zhī

这句话大意是:其容隐者, 以所匿之罪罪之。

shì yuè zhē yì guó qiǎn shǐ cháo gòng

这句话大意是:”是月,遮逸国遣使朝贡。

wù yín dì tián yú dú ní shān

这句话大意是:戊寅,帝畋于犊倪山。

jiǎ shēn hái gōng

这句话大意是:甲申,还宫。

qiū qī yuè bǐng chén xíng xìng hé xī

这句话大意是:秋七月丙辰,行幸河西。

bā yuè dīng hài chē jià hái gōng

这句话大意是:八月丁亥,车驾还宫。

dōng shí yuè bō sī shū lè guó bìng qiǎn shǐ cháo gòng

这句话大意是:冬十月,波斯、疏勒国并遣使朝贡。

gēng wǔ yǐ liáo xī gōng cháng yīng wèi tài zǎi jìn jué wèi wáng

这句话大意是:庚午,以辽西公常英为太宰,进爵为王。

èr nián chūn zhēng yuè yǐ mǎo lì huáng hòu féng shì

这句话大意是:二年春正月乙卯,立皇后冯氏。

èr yuè dīng sì lì huáng zǐ hóng wèi huáng tài zǐ dà shè tiān xià

这句话大意是:二月丁巳,立皇子弘为皇太子,大赦天下。

dīng líng shù qiān jiā wáng nì jǐng xíng shān jù wèi kòu dào

这句话大意是:丁 零数千家亡匿井陉山,聚为寇盗。

zhào dìng zhōu cì shǐ xǔ zōng zhī bīng zhōu cì shǐ qǐ fó chéng lóng tǎo píng zhī

这句话大意是:诏定州刺史许宗之、并州刺史乞佛成龙讨平之。

xià liù yuè yǔ lín láng yú pàn yuán tí děng móu nì fú zhū

这句话大意是:夏六月,羽林郎于判、元提等谋逆,伏诛。

qiū bā yuè jiǎ shēn tián yú hé xī

这句话大意是:秋八月甲申,畋于河西。

shì yuè píng xī jiāng jūn yú yáng gōng wèi juàn běi jī yī wú kè qí chéng dà huò ér hái

现代白话:是月,平西将 军、渔阳公尉眷北击伊我,克其城,大获而还。

jiǔ yuè xīn sì hé dōng gōng lǘ pí líng líng gōng lǘ gē bìng jìn jué wèi wáng

这句话大意是:九月辛巳,河东公闾毗、零陵公闾 纥并进爵为王。

dōng shí yuè jiǎ shēn chē jià hái gōng

这句话大意是:冬十月甲申,车驾还宫。

jiǎ wǔ qǔ shè jīng shī

这句话大意是:甲午,曲赦京师。

shí yǒu yī yuè shàng shū xī píng wáng yuán hè gǎi fēng lǒng xī wáng

这句话大意是:十有一月,尚书、西平王源贺改封 陇西王。

yè dá pǔ lán guó bìng qiǎn shǐ cháo xiàn

这句话大意是:嚈哒、普岚国并遣使朝献。

liú jùn pú yáng tài shǒu jiāng lóng jū xīn píng tài shǒu yáng bó lún gè qì jùn lǜ lì mín lái jiàng

这句话大意是:刘骏濮阳太守姜龙驹、新平太守杨伯伦,各弃 郡率吏民来降。

sān nián chūn zhēng yuè rén xū tián yú guō shān

这句话大意是:三年春正月壬戌,畋于崞山。

wù chén hái gōng

这句话大意是:戊辰,还宫。

sù tè yú tián guó gè qiǎn shǐ cháo gòng

这句话大意是:粟特、于阗国各遣使朝贡。

zhēng yú yáng gōng wèi juàn bài tài wèi jìn jué wèi wáng lù shàng shū shì

这句话大意是:征渔阳 公尉眷,拜太尉,进爵为王,录尚书事。

xià wǔ yuè gēng shēn tián yú sōng shān

这句话大意是:夏五月庚申,畋于松山。

jǐ sì hái gōng

这句话大意是:己巳,还宫。

fēng huáng dì xīn chéng wéi yáng píng wáng

这句话大意是:封 皇弟新成为阳平王。

liù yuè guǐ mǎo xíng xìng yīn shān

这句话大意是:六月癸卯,行幸阴山。

qiū bā yuè tián yú yīn shān zhī běi

这句话大意是:秋八月,畋于阴山之北。

jǐ hài hái gōng

这句话大意是:己亥,还宫。

dōng shí yuè jiāng dōng xún zhào tài zǎi cháng yīng qǐ xíng gōng yú liáo xī huáng shān

这句话大意是:冬十月,将东巡,诏太宰常英起行宫于辽西黄山。

shí yǒu yī yuè mán wáng wén hǔ lóng lǜ qiān yú jiā nèi fù

这句话大意是:十有一月,蛮王文虎龙率千 余家内附。

shí yǒu èr yuè yǐ zhōu zhèn wǔ huáng mín jī shǐ shǐ zhě kāi cāng yǐ zhèn zhī

这句话大意是:十有二月,以州镇五蝗,民饥,使使者开仓以赈之。

shì yuè yú tián fú yú děng wǔ shí yú guó gè qiǎn shǐ cháo xiàn

这句话大意是:是月,于阗、扶余 等五十余国各遣使朝献。

sì nián chūn zhēng yuè bǐng wǔ shuò chū shè jiǔ jìn

这句话大意是:四年春正月丙午朔,初设酒禁。

yǐ mǎo xíng xìng guǎng níng wēn quán gōng suì dōng xún píng zhōu

这句话大意是:乙卯,行幸广宁温泉宫,遂东巡平州。

gēng wǔ zhì yú liáo xī huáng shān gōng yóu yàn shù rì qīn duì gāo nián láo wèn jí kǔ

这句话大意是:庚午, 至于辽西黄山宫,游宴数日,亲对高年,劳问疾苦。

èr yuè bǐng zǐ dēng jié shí shān guān cāng hǎi dà xiǎng qún chén yú shān xià bān shǎng jìn jué gè yǒu chà

这句话大意是:二月丙子,登碣石山,观沧海, 大飨群臣于山下,班赏进爵各有差。

gǎi jié shí shān wéi lè yóu shān zhù tán jì xíng yú hǎi bīn

这句话大意是:改碣石山为乐游山,筑坛记行于海滨。

wù yín nán xìng xìn dōu tián yóu yú guǎng chuān

这句话大意是:戊寅, 南幸信都,畋游于广川。

sān yuè dīng wèi guān mǎ shè yú zhōng shān

这句话大意是:三月丁未,观马射于中山。

suǒ guò jùn guó cì fù yī nián

这句话大意是:所过郡国赐复一年。

bǐng chén chē jià hái gōng

这句话大意是:丙辰,车驾还宫。

qǐ tài huá diàn

这句话大意是:起太华殿。

yǐ chǒu dōng píng wáng lù sì hōng

这句话大意是:乙丑,东平王陆俟薨。

xià wǔ yuè rén xū zhào yuē zhèn jí zuò zhì jīn lǚ xià kuān dà zhī zhǐ juān chú fán kē qù zhū bù jí yù lìng wù huò qí suǒ rén ān qí yè

这句话大意是:夏五月壬戌,诏曰:“朕即阼至今,屡下宽大之旨,蠲除烦 苛,去诸不急,欲令物获其所,人安其业。

ér mù shǒu bǎi lǐ bù néng xuān yáng ēn yì qiú yù wú yàn duàn jié guān wù yǐ rù yú jǐ shǐ kè diào xuán shǎo ér shēn wén jí mò wěi zuì yú mín

这句话大意是:而牧守百里,不能宣扬恩意,求欲无厌, 断截官物以入于己,使课调悬少,而深文极墨,委罪于民。

kē qiú miǎn jiù céng bù gǎi jù

这句话大意是:苛求免咎,曾不改惧。

guó jiā zhī zhì fù yì nǎi qīng

这句话大意是:国家之制,赋役乃轻;。

bǐ nián yǐ lái zá diào jiǎn shěng

这句话大意是:比年已来,杂调减省。

ér suǒ zài zhōu jùn xián yǒu bū xuán fēi zài zhí zhī guān suí dǎo shī suǒ tān huì guò dù shuí shǐ zhī rán

这句话大意是:而所在州郡,咸有逋悬,非在职之官 绥导失所,贪秽过度,谁使之然?

zì jīn cháng diào bù chōng mín bù ān yè zǎi mín zhī tú jiā yǐ sǐ zuì

这句话大意是:自今常调不充,民不安业,宰民之徒,加以死罪。

shēn gào tiān xià chēng zhèn yì yān

现代白话:申告天下,称朕意呢。

liù yuè bǐng shēn tián yú sōng shān

这句话大意是:”六月丙申,畋于松山。

qiū qī yuè gēng wǔ xíng xìng hé xī

这句话大意是:秋七月庚午,行幸河西。

jiǔ yuè yǐ sì hái gōng

这句话大意是:九月乙巳,还宫。

xīn hài tài huá diàn chéng

这句话大意是:辛亥,太华殿成。

bǐng yín xiǎng qún chén dà shè tiān xià

这句话大意是:丙寅,飨群臣, 大赦天下。

dōng shí yuè jiǎ xū běi xún

这句话大意是:冬十月甲戌,北巡。

zhì yīn shān yǒu gù zhǒng huǐ fèi zhào yuē xī jī wén zàng kū gǔ tiān xià guī rén

这句话大意是:至阴山,有故冢毁废,诏曰:“昔姬文葬枯骨,天下归仁。

zì jīn yǒu chuān huǐ fén lǒng zhě zhǎn zhī

这句话大意是:自今有穿毁坟陇者斩之。

liú jùn jiāng yīn xiào zǔ xiū liǎng chéng yú qīng shuǐ dōng zhào zhèn xi jiāng jūn tiān shuǐ gōng fēng chì wén děng jī zhī

这句话大意是:”刘骏将殷孝祖修两城于清水东,诏镇西将军、天水公封 敕文等击之。

xīn mǎo chē jià cì yú chē lún shān lèi shí jì xíng

这句话大意是:辛卯,车驾次于车轮山,累石记行。

shí yī yuè zhào zhēng xi jiāng jūn pí bào zi děng sān jiāng sān wàn qí zhù jī xiào zǔ

这句话大意是:十一月,诏征西将军皮豹子等三 将三万骑助击孝祖。

chē jià dù mò rú rú jué jì yuǎn dùn qí bié bù wū zhū hè tuí kù shì tuí lǜ zhòng lái jiàng

这句话大意是:车驾度漠,蠕蠕绝迹远遁,其别部乌朱贺颓、库世颓率众来降。

shí yǒu èr yuè zhēng dōng jiāng jūn zhōng shān wáng tuō zhēn hōng

这句话大意是:十有二月,征东将军、中山王托真薨。

wǔ nián chūn zhēng yuè jǐ sì shuò zhēng xi jiāng jūn pí bào zi lüè dì zhì gāo píng dà pò xiào zǔ zhǎn huò wǔ qiān yú jí

这句话大意是:五年春正月己巳朔,征西将军皮豹子略地至高平,大破孝祖,斩获五千余级。

èr yuè jǐ yǒu shì zhōng sī kōng hé nán gōng yī bó hōng

这句话大意是:二月己酉,侍中、司空、河南公伊馛薨。

sān yuè gēng yín qǔ shè jīng shī sǐ zuì yǐ xià

这句话大意是:三月庚寅,曲赦京师死罪已下。

xià sì yuè yǐ sì fēng huáng dì zǐ tuī wèi jīng zhào wáng

这句话大意是:夏四月乙巳,封皇弟子推为京兆王。

wǔ yuè jū cháng guó qiǎn shǐ cháo xiàn

这句话大意是:五月,居常国遣使朝献。

liù yuè wù shēn xíng xìng yīn shān

这句话大意是:六月戊申,行幸 阴山。

jiǔ yuè wù chén zhào yuē fu bāo shǎng bì yú yǒu gōng xíng fá shěn yú yǒu zuì cǐ gǔ jīn zhī suǒ tóng yóu lái zhī cháng shì

这句话大意是:九月戊辰,诏曰:“夫褒赏必于有功,刑罚审于有罪,此古今之所同,由来之 常式。

mù shǒu lì mín qīn shí bǎi xìng yǐ yíng jiā yè wáng fù bù chōng suī suì mǎn qù zhí yīng jì qián bū zhèng qí xíng zuì

这句话大意是:牧守莅民,侵食百姓,以营家业,王赋不充,虽岁满去职,应计前逋,正其 刑罪。

ér zhǔ zhě shī yú dū chá bù jiā dàn zhèng shǐ yǒu zuì zhě yōu yóu huò miǎn wú zuì zhě wàng shòu qí gū shì qǐ jiān yá zhī lù zhǎng tān bào zhī xīn qǐ suǒ wèi yuán qíng chù zuì yǐ zhèng tiān xià

这句话大意是:而主者失于督察,不加弹正,使有罪者优游获免,无罪者妄受其辜,是启奸 邪之路,长贪暴之心,岂所谓原情处罪,以正天下?

zì jīn zhū qiān dài zhě yǎng liè zài zhí diàn zuì àn zhì zhì zuì

这句话大意是:自今诸迁代者,仰列在职殿最, 案制治罪。

kè jǔ zhě jiā zhī jué chǒng yǒu qiān zhě sì zhī xíng lù shǐ néng fǒu shū guàn xíng shǎng bù chà

这句话大意是:克举者加之爵宠,有愆者肆之刑戮,使能否殊贯,刑赏不差。

zhǔ zhě míng wèi tiáo zhì yǐ wéi cháng jiè

这句话大意是:主者明为 条制,以为常楷。

yí tóng sān sī dūn huáng gōng li bǎo hōng

这句话大意是:”仪同三司、敦煌公李宝薨。

dōng shí yǒu èr yuè wù shēn zhào yuē zhèn chéng hóng yè tǒng yù qún yǒu sī huī zhèng huà yǐ jì zhào mín

这句话大意是:冬十有二月戊申,诏曰:“朕承洪 业,统御群有,思恢政化,以济兆民。

gù báo fù liǎn yǐ shí qí cái qīng yáo yì yǐ shū qí lì yù lìng bǎi xìng xiū yè rén bù kuì fá

这句话大意是:故薄赋敛以实其财,轻徭役以纾其力,欲令 百姓修业,人不匮乏。

ér liù zhèn yún zhōng gāo píng èr yōng qín zhōu biàn yù zāi hàn nián gǔ bù shōu

这句话大意是:而六镇、云中、高平、二雍、秦州,遍遇灾旱,年谷不收。

qí qiǎn kāi cāng lǐn yǐ zhèn zhī

这句话大意是:其遣开仓廪以赈之。

yǒu liú xǐ zhě yù hái sāng zǐ

这句话大意是:有流徙者,谕还桑梓。

yù shì dí tā jiè wèi guān bàng jùn tōng qí jiāo yì zhī lù

这句话大意是:欲市籴他界,为关傍郡,通其交易之路。

ruò diǎn sī zhī guān fēn zhí bù jūn shǐ shàng ēn bù dá yú xià xià mín bù shàn yú shí jiā yǐ zhòng zuì wú yǒu yōu zòng

这句话大意是:若典司之官,分职不均,使上恩不达于下,下民不赡于时,加以重罪,无有攸纵。

hé píng yuán nián chūn zhèng yuè jiǎ zǐ shuò dà shè gǎi yuán

这句话大意是:和平元年春正月甲子朔,大赦,改元。

gēng wǔ zhào sàn qí cháng shì féng chǎn shǐ yú liú jùn

这句话大意是:庚午,诏散骑常侍冯阐使于刘骏。

èr yuè wèi jiāng jūn lè ān wáng liáng dū dōng yōng tǔ jīng liù bì zhū jūn xi qù hé xī zhēng xi jiāng jūn pí bào zi děng dū hé xī zhū jūn nán qū shí lóu yǐ tǎo hé xī pàn hú

这句话大意是:二月, 卫将军、乐安王良督东雍、吐京、六壁诸军西趣河西,征西将军皮豹子等督河西诸 军南趋石楼,以讨河西叛胡。

xià sì yuè wù xū huáng tài hòu cháng shì bēng yú shòu ān gōng

这句话大意是:夏四月戊戌,皇太后常氏崩于寿安宫。

wǔ yuè guǐ yǒu zàng zhāo tài hòu yú guǎng níng míng jī shān

这句话大意是:五月癸酉,葬昭太后于广宁鸣鸡山。

liù yuè jiǎ wǔ zhào zhēng xi dà jiàng jūn yáng píng wáng xīn chéng děng dū tǒng wàn gāo píng zhū jūn chū nán dào nán jùn gōng li huì děng dū liáng zhōu zhū jūn chū běi dào tǎo tǔ yù hún shén yín

这句话大意是:六 月甲午,诏征西大将军、阳平王新成等督统万、高平诸军出南道,南郡公李惠等督 凉州诸军出北道,讨吐谷浑什寅。

cuī hào zhī zhū yě shǐ guān suì fèi zhì shì fù zhì

这句话大意是:崔浩之诛也,史官遂废,至是复置。

hé xī pàn hú yì cháng ān shǒu zuì qiǎn shǐ zhě ān wèi zhī

这句话大意是:河西叛胡诣 长安首罪,遣使者安慰之。

qiū qī yuè yǐ chǒu liú jùn qiǎn shǐ cháo gòng

这句话大意是:秋七月乙丑,刘骏遣使朝贡。

rén wǔ xíng xìng hé xī

这句话大意是:壬午,行幸河西。

bā yuè xī zhēng zhū jūn zhì xī píng shén yín zǒu bǎo nán shān

这句话大意是:八月,西征诸军至西平,什寅 走保南山。

jiǔ yuè zhū jūn jì hé zhuī zhī yù zhàng qì duō yǒu yì jí nǎi yǐn jūn hái

这句话大意是:九月,诸军济河追之,遇瘴气,多有疫疾,乃引军还;。

huò chù èr shí yú wàn

这句话大意是:获畜二十余万。

gēng wǔ yú jià hái gōng

这句话大意是:庚午,舆驾还宫。

dōng shí yuè jū cháng wáng xiàn xùn xiàng sān

这句话大意是:冬十月,居常王献驯象三。

shí yǒu yī yuè zhào sàn qí shì láng lú dù shì yuán wài láng zhū ān xìng shǐ yú liú jùn

这句话大意是:十有一月,诏散骑侍郎卢度世、员外郎朱安兴使于 刘骏。

èr nián chūn zhēng yuè yǐ yǒu zhào yuē cì shǐ mù mín wèi wàn lǐ zhī biǎo

这句话大意是:二年春正月乙酉,诏曰:“刺史牧民,为万里之表。

zì qǐng měi yīn fā diào bī mín jiǎ dài dà shāng fù jiǎ yào shè shí lì xún rì zhī jiān zēng yíng shí bèi

这句话大意是:自顷每因发调,逼民假贷, 大商富贾,要射时利,旬日之间,增赢十倍。

shàng xià tōng tóng fēn yǐ rùn wū

这句话大意是:上下通同,分以润屋。

gù biān hù zhī jiā kùn yú dòng něi

这句话大意是:故编户之家, 困于冻馁;。

háo fù zhī mén rì yǒu jiān jī

这句话大意是:豪富之门,日有兼积。

wéi zhèng zhī bì mò guò yú cǐ

这句话大意是:为政之弊,莫过于此。

qí yī qiè jìn jué fàn zhě shí shū yǐ shàng jiē sǐ

这句话大意是:其一切禁绝,犯者十疋以 上皆死。

bù gào tiān xià xián lìng zhī jìn

这句话大意是:布告天下,咸令知禁。

èr yuè xīn mǎo xíng xìng zhōng shān

这句话大意是:”二月辛卯,行幸中山。

bǐng wǔ zhì yú yè suì xìng xìn dōu

这句话大意是:丙午,至于邺,遂幸信都。

sān yuè liú jùn qiǎn shǐ cháo gòng

这句话大意是:三月,刘骏遣使朝贡。

yú jià suǒ guò jiē qīn duì gāo nián wèn mín jí kǔ

这句话大意是:舆驾所过,皆亲对高年,问民疾苦。

zhào mín nián bā shí yǐ shàng yī zi bù cóng yì

这句话大意是:诏民年八十以上,一子 不从役。

líng qiū nán yǒu shān gāo sì bǎi yú zhàng

这句话大意是:灵丘南有山,高四百余丈。

nǎi zhào qún guān yǎng shè shān fēng wú néng yú zhě

这句话大意是:乃诏群官仰射山峰,无能逾者。

dì wān hú fā shǐ chū shān sān shí yú zhàng guò shān nán èr bǎi èr shí bù suì kān shí lè míng

这句话大意是:帝弯弧发矢, 出山三十余丈,过山南二百二十步,遂刊石勒铭。

shì yuè fā bìng sì zhōu wǔ qiān rén zhì hé xī liè dào

这句话大意是:是月,发并、肆州五千人治河西 猎道。

xīn sì yú jià hái gōng

这句话大意是:辛巳,舆驾还宫。

xià sì yuè yǐ wèi shì zhōng zhēng dōng dà jiàng jūn hé dōng wáng lǘ pí hōng

这句话大意是:夏四月乙未,侍中、征东大将军、河东王闾毗薨。

wǔ yuè guǐ wèi zhào nán bù shàng shū huáng lú tóu li fū děng kǎo kè zhū zhōu

这句话大意是:五月癸未,诏南部尚书黄卢 头、李敷等考课诸州。

qiū qī yuè wù yín fēng huáng dì xiǎo xīn chéng wéi jì yīn wáng jiā zhēng dōng dà jiàng jūn zhèn píng yuán

这句话大意是:秋七月戊寅,封皇弟小新成为济阴王,加征东大将军,镇平原;。

tiān cì wèi rǔ yīn wáng jiā zhēng nán dà jiàng jūn zhèn hǔ láo

现代白话:天赐为你阴王, 加征南大将军,镇虎牢;。

wàn shòu wéi lè làng wáng jiā zhēng běi dà jiāng jūn zhèn hé lóng

这句话大意是:万寿为乐浪王,加征北大将军,镇和龙;。

luò hóu wèi guǎng píng wáng

这句话大意是:洛侯为广平王。

rén wǔ xíng xún shān běi

这句话大意是:壬午,行巡山北。

bā yuè wù chén bō sī guó qiǎn shǐ cháo xiàn

这句话大意是:八月戊辰,波斯国遣使朝献。

dīng chǒu yú jià hái gōng

这句话大意是:丁丑,舆驾还宫。

dōng shí yuè zhào jiǎ yuán wài sàn qí cháng shì yóu míng gēn yuán wài láng chāng yì hóu hé tiān dé shǐ yú liú jùn

这句话大意是:冬十月,诏假员外散骑常侍游明根、员外郎昌邑侯和天德使于刘骏。

bó líng zhī shēn zé zhāng wǔ zhī shù zhōu dào shā xiàn lìng zhōu jūn tǎo píng zhī

这句话大意是:博陵之深 泽、章武之束州,盗杀县令,州军讨平之。

guǎng píng wáng luò hóu hōng

这句话大意是:广平王洛侯薨。

sān nián chūn zhēng yuè rén wǔ yǐ chē qí dà jiàng jūn dōng jùn gōng yǐ hún wèi tài yuán wáng

这句话大意是:三年春正月壬午,以车骑大将军、东郡公乙浑为太原王。

guǐ wèi lè làng wáng wàn shòu hōng

这句话大意是:癸未,乐浪王万寿薨。

èr yuè guǐ yǒu tián yú guō shān suì guān yú yú xuán hóng chí

这句话大意是:二月癸酉,畋于崞山,遂观渔于旋鸿池。

sān yuè jiǎ shēn liú jùn qiǎn shǐ cháo gòng

这句话大意是:三月甲申,刘骏遣使朝贡。

gāo lí

这句话大意是:高丽。

xǐ wáng qì niè sī yàn yú shī shū lè shí nà xī jū bàn kě pán tuó zhū guó gè qiǎn shǐ cháo xiàn

这句话大意是:蓰王、 契啮、思厌于师、疏勒、石那、悉居半、渴槃陀诸国各遣使朝献。

xià liù yuè gēng shēn xíng xìng yīn shān

这句话大意是:夏六月庚申,行 幸阴山。

zhào jiāng jūn lù zhēn tǎo yōng zhōu pàn dǐ chóu nù tán děng píng zhī

这句话大意是:诏将军陆真讨雍州叛氐仇傉檀等,平之。

qiū qī yuè rén yín xìng hé xī

这句话大意是:秋七月壬寅,幸河西。

jiǔ yuè rén chén zhēng xi dà jiàng jūn cháng shān wáng sù hōng

这句话大意是:九月壬辰, 征西大将军、常山王素薨。

dōng shí yuè bǐng chén zhào yuē zhèn chéng hóng xù tǒng yù wàn guó chuí gǒng nán miàn wěi zhèng qún sī yù jī xī zhì dào yǐ zhì níng yī

这句话大意是:冬十月丙辰,诏曰:“朕承洪绪,统御万国,垂拱南面,委政群司,欲缉熙治 道,以致宁一。

fu sān dài zhī lóng mò bù chóng shàng nián chǐ

这句话大意是:夫三代之隆,莫不崇尚年齿。

jīn xuǎn jǔ zhī guān duō bù yǐ cì lìng bān bái chù hòu wǎn jìn jū xiān

这句话大意是:今选举之官,多不以次,令班白处后, 晚进居先。

qǐ suǒ wèi yí lún yōu xù zhě yě

这句话大意是:岂所谓彝伦攸叙者也!

zhū cáo xuǎn bǔ yi gè xiān jǐn láo jiù cái néng

这句话大意是:诸曹选补,宜各先尽劳旧才能。

shì yuè zhào yuán wài sàn qí cháng shì yóu míng gēn yuán wài láng chāng yì hóu hé tiān dé shǐ yú liú jùn

这句话大意是:”是月,诏员外 散骑常侍游明根,员外郎、昌邑侯和天德使于刘骏。

shí yǒu yī yuè rén yín yú jià hái gōng

这句话大意是:十有一月壬寅,舆驾还宫。

shí yǒu èr yuè yǐ mǎo zhì zhàn chén zhī fǎ shí yǒu yú tiáo

这句话大意是:十 有二月乙卯,制战陈之法十有余条。

yīn dà nuó yào bīng yǒu fēi lóng téng shé yú lí zhī biàn yǐ shì wēi wǔ

这句话大意是:因大傩耀兵,有飞龙、腾蛇、鱼丽之变,以示 威武。

wù wǔ líng líng wáng lǘ bá hōng

这句话大意是:戊午,零陵王闾拔薨。

sì nián chūn sān yuè yǐ wèi

这句话大意是:四年春三月乙未。

cì jīng shī mín nián qī shí yǐ shàng tài guān chú shí yǐ zhōng qí nián

这句话大意是:赐京师民年七十以上太官厨食,以终其年。

huáng zǐ hú rén hōng zhuī fēng lè líng wáng

这句话大意是:皇子胡仁薨,追 封乐陵王。

yǐ sì zhào yuē zhèn xiàn zhāng jiù diǎn fēn zhí shè guān yù lìng fū yáng zhì huà jī xī zhù jī

这句话大意是:乙巳,诏曰:“朕宪章旧典,分职设官,欲令敷扬治化,缉熙庶积。

rán zài zhí zhī rén jiē méng xiǎn zhuó wěi yǐ shì rèn dāng lì jǐ jié chéng wu shěng yáo yì shǐ bīng mín yōu yì jiā jǐ rén shàn

这句话大意是:然 在职之人,皆蒙显擢,委以事任,当厉己竭诚,务省徭役,使兵民优逸,家给人赡。

jīn nèi wài zhū sī zhōu zhèn shǒu zǎi qīn shǐ bīng mín láo yì fēi yī

这句话大意是:今内外诸司、州镇守宰,侵使兵民,劳役非一。

zì jīn shàn yǒu zhào yì bī gù bù chéng jiē lùn tóng wǎng fǎ

这句话大意是:自今擅有召役,逼雇不程,皆论同 枉法。

xià sì yuè guǐ hài shàng xìng xī yuàn qīn shè hǔ sān tóu

这句话大意是:夏四月癸亥,上幸西苑,亲射虎三头。

wǔ yuè rén chén shì zhōng yú yáng wáng wèi juàn hōng

这句话大意是:五月壬辰,侍中、渔阳王尉眷薨。

rén yín xíng xìng yīn shān

这句话大意是:壬寅, 行幸阴山。

qiū qī yuè rén wǔ zhào yuē zhèn měi suì yǐ qiū rì xián yuè mìng qún guān jiǎng wǔ píng rǎng

这句话大意是:秋七月壬午,诏曰:“朕每岁以秋日闲月,命群官讲武平壤。

suǒ xìng zhī chù bì lì gōng tán mí fèi zhī gōng láo sǔn fēi yī

这句话大意是:所幸之处,必立 宫坛,糜费之功,劳损非一。

yi réng jiù guàn hé bì gǎi zuò yě

这句话大意是:宜仍旧贯,何必改作也。

bā yuè bǐng yín suì tián yú hé xī

这句话大意是:”八月丙寅,遂畋于河西。

zhào yuē zhèn shùn shí tián liè ér cóng guān shā huò guò dù jì dān qín shòu guāi bù hé wéi zhī yì

这句话大意是:诏曰:“朕顺时畋猎,而从官杀获过度,既殚禽兽,乖不合围之义。

qí chì cóng guān jí diǎn wéi jiàng xiào zì jīn yǐ hòu bù tīng làn shā

这句话大意是:其敕从官及典 围将校,自今已后,不听滥杀。

qí tián huò pí ròu bié zì bān jī

这句话大意是:其畋获皮肉,别自颁赍。

rén shēn zhào yuē qián yǐ mín zāo jī hán bù zì cún jì yǒu mài yù nán nǚ zhě jǐn yǎng hái qí jiā

这句话大意是:”壬申,诏曰:“前以民 遭饥寒,不自存济,有卖鬻男女者,尽仰还其家。

huò yīn yuán shì lì huò sī xíng qǐng tuō gòng xiāng tōng róng bù shí jiǎn jiào lìng liáng jiā zǐ xi réng wèi nú bì

这句话大意是:或因缘势力,或私行请托,共相 通容,不时检校,令良家子息仍为奴婢。

jīn yǎng jīng jiū bù tīng qǔ shú yǒu fàn jiā zuì

这句话大意是:今仰精究,不听取赎,有犯加罪。

ruò réng bù jiǎn hái tīng qí fù xiōng shàng sù yǐ lüè rén lùn

这句话大意是:若仍不 检还,听其父兄上诉,以掠人论。

jiǔ yuè xīn sì chē jià hái gōng

这句话大意是:”九月辛巳,车驾还宫。

dōng shí yuè yǐ dìng xiāng èr zhōu yǔn shuāng shā jia miǎn mín tián zū

这句话大意是:冬十月,以定、相二州𫕥霜杀稼,免民田租。

shì yuè zhào yuán wài sàn qí cháng shì yóu míng gēn xiāo qí jiāng jūn chāng yì zi lóu nèi jìn níng shuò jiāng jūn xiāng píng zi li wǔ lín shǐ yú liú jùn

这句话大意是:是月,诏员外散骑常侍游明根, 骁骑将军、昌邑子娄内近,宁朔将军、襄平子李五鳞使于刘骏。

shí yǒu èr yuè xīn chǒu zhào yuē míng wèi bù tóng lǐ yì yì shù suǒ yǐ shū děng jí shì guǐ yí

这句话大意是:十有二月辛丑,诏 曰:“名位不同,礼亦异数,所以殊等级,示轨仪。

jīn sāng zàng jià qǔ dà lǐ wèi bèi guì shì háo fù yuè dù shē mí fēi suǒ wèi shì zhāo diǎn xiàn zhě yě

这句话大意是:今丧葬嫁娶,大礼未备,贵势 豪富,越度奢靡,非所谓式昭典宪者也。

yǒu sī kě wèi zhī tiáo gé shǐ guì jiàn yǒu zhāng shàng xià xián xù zhe zhī yú lìng

这句话大意是:有司可为之条格,使贵贱有章,上下咸序, 著之于令。

rén yín zhào yuē fu hūn yīn zhě rén dào zhī shǐ

这句话大意是:”壬寅,诏曰:“夫婚姻者,人道之始。

shì yǐ fū fù zhī yì sān gāng zhī shǒu

这句话大意是:是以夫妇之义,三纲之首;。

lǐ zhī zhòng zhě mò guò yú sī

这句话大意是:礼 之重者,莫过于斯。

zūn bēi gāo xià yi lìng qū bié

这句话大意是:尊卑高下,宜令区别。

rán zhōng dài yǐ lái guì zú zhī mén duō bù lǜ fǎ

这句话大意是:然中代以来,贵族之门多不率法。

huò tān lì cái huì huò yīn yuán sī hǎo zài yú gǒu hé wú suǒ xuǎn zé lìng guì jiàn bù fēn jù xì tóng guàn chén huì qīng huà kuī sǔn rén lún jiāng hé yǐ xuān shì diǎn mó chuí zhī lái yì

现代白话:或贪 利财贿,或因缘私好,在于苟合,无所选择,令贵贱不分,巨细同贯,尘秽清化, 亏损人伦,将凭什么宣示典谟,垂之来裔。

jīn zhì huáng zú shī fū wáng gōng hòu bó jí shì mín zhī jiā bù dé yǔ bǎi gōng jì qiǎo bēi xìng wèi hūn fàn zhě jiā zuì

这句话大意是:今制皇族、师傅、王公侯伯及士民之家, 不得与百工、伎巧、卑姓为婚,犯者加罪。

wǔ nián chūn zhēng yuè dīng hài fēng huáng dì yún wéi rèn chéng wáng

这句话大意是:五年春正月丁亥,封皇弟云为任城王。

èr yuè zhào yǐ zhōu zhèn shí sì qù suì chóng shuǐ kāi cāng zhèn xù

这句话大意是:二月,诏以州镇十四去岁虫、水,开仓 赈恤。

xià sì yuè guǐ mǎo dùn qiū gōng li jùn jìn jué wèi wáng

这句话大意是:夏四月癸卯,顿丘公李峻,进爵为王。

rùn yuè wù zǐ dì yǐ hàn gù jiǎn shàn zé gōng

这句话大意是:闰月戊子,帝以旱故,减膳责躬。

shì yè shù yǔ dà jiàng

这句话大意是:是夜, 澍雨大降。

wǔ yuè gēng shēn liú jùn sǐ zi zi yè jiàn lì

这句话大意是:五月庚申,刘骏死,子子业僭立。

liù yuè dīng hài xíng xìng yīn shān

这句话大意是:六月丁亥,行幸阴山。

qiū qī yuè xīn chǒu běi zhèn yóu jūn dà pò rú rú

这句话大意是:秋七月辛丑,北镇游军大破蠕蠕。

rén yín xíng xìng hé xī

这句话大意是:壬寅,行幸河西。

jiǔ yuè xīn chǒu chē jià hái gōng

这句话大意是:九月辛丑,车驾还宫。

dōng shí yuè láng yá wáng sī mǎ chu zhī hōng

这句话大意是:冬十月,琅邪王司马楚之薨。

shí yǒu èr yuè nán qín wáng yáng nán dāng hōng

这句话大意是:十有二月,南秦王杨难当薨。

tǔ hū luó guó qiǎn shǐ cháo xiàn

这句话大意是:吐呼罗国遣使朝献。

liù nián chūn zhēng yuè bǐng shēn dà shè tiān xià

这句话大意是:六年春正月丙申,大赦天下。

èr yuè dīng chǒu xíng xìng lóu fán gōng

这句话大意是:二月丁丑,行幸楼烦宫。

gāo lí xǐ wáng duì màn zhū guó gè qiǎn shǐ cháo xiàn

这句话大意是:高丽、蓰王、对曼诸国 各遣使朝献。

sān yuè wù xū xiāng zhōu cì shǐ xī píng jùn wáng tǔ yù hún quán hōng

这句话大意是:三月戊戌,相州刺史、西平郡王吐谷浑权薨。

yǐ sì chē jià hái gōng

这句话大意是:乙巳,车驾还宫。

xià sì yuè pò luò nà guó xiàn hàn xuè mǎ pǔ lán guó xiàn bǎo jiàn

这句话大意是:夏四月,破洛那国献汗血马,普岚国献宝剑。

wǔ yuè guǐ mǎo dì bēng yú tài huá diàn shí nián èr shí liù

这句话大意是:五月癸卯,帝崩于太华殿,时年 二十六。

liù yuè bǐng yín shàng zūn shì yuē wén chéng huáng dì miào hào gāo zōng

这句话大意是:六月丙寅,上尊谥曰文成皇帝,庙号高宗。

bā yuè zàng yún zhōng zhī jīn líng

这句话大意是:八月,葬云中之金陵。

shǐ chén yuē shì zǔ jīng lüè sì fāng nèi pō xū hào

这句话大意是:史臣曰:世祖经略四方,内颇虚耗。

jì ér guó xìn shí jiān cháo yě chǔ chǔ

这句话大意是:既而国衅时艰,朝野楚楚。

gāo zōng xīng shí xiāo xī jìng yǐ zhèn zhī yǎng wēi bù dé huái jī zhōng wài

这句话大意是:高宗兴时消息, 静以镇之,养威布德,怀缉中外。

zì fēi jī wù shēn yù qín jì wèi xīn yì hé néng ruò cǐ

这句话大意是:自非机悟深裕,矜济为心,亦何能若此!

kě wèi yǒu jūn rén zhī dù yǐ

现代白话:可谓有 君人之度了。

✦ You read 帝纪·卷五

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.