新五代史 · 欧阳修 · Chapter 56 of 74

列传·杂传第四十四

PinyinModern Translation
Size

hé níng

这句话大意是:○和凝。

hé níng zì chéng jì yùn zhōu xū chāng rén yě

这句话大意是:和凝,字成绩,郓州须昌人也。

qí jiǔ shì zǔ féng yáo wèi táng jiān chá yù shǐ qí hòu shì suì bù fù huàn xué

这句话大意是:其九世祖逢尧为唐监察御史,其后世遂不复宦 学。

níng fù ju xìng shì jiǔ bù jū xiǎo jié rán dú hǎo lǐ wén shì měi qīng zī yǐ jiāo zhī yǐ gù níng de yǔ zhī yóu

这句话大意是:凝父矩,性嗜酒,不拘小节,然独好礼文士,每倾赀以交之,以故凝得与之游。

ér níng yòu cōng mǐn xíng shén xiù fā

这句话大意是:而凝幼聪敏,形神秀发。

jǔ jìn shì liáng yì chéng jūn jié dù shǐ hè guī pì wéi cóng shì

这句话大意是:举进士,梁义成军节度使贺瑰辟为从事。

guī yǔ táng zhuāng zōng zhàn yú hú liǔ guī zhàn bài tuō shēn zǒu dú níng suí zhī fǎn gù jiàn níng huī zhī shǐ qù

这句话大意是:瑰与唐庄宗战于 胡柳,瑰战败,脱身走,独凝随之,反顾见凝,麾之使去。

níng yuē zhàng fū dāng wèi zhī jǐ sǐ wú hèn wèi de sǐ suǒ ěr qǐ kě qù yě

现代白话:凝曰:“丈夫当为知己 死,我恨未得死所你,岂可去也!

yǐ ér yī qí zhuī guī jǐ jí níng huà zhī bù zhǐ jí yǐn gōng shè shā zhī guī yóu cǐ de miǎn

这句话大意是:”已而一骑追瑰几及,凝叱之不止,即引弓射杀 之,瑰由此得免。

guī guī jiè qí zhū zǐ yuē hé shēng zhì yì zhī shì yě hòu bì fù guì ěr qí jǐn shì zhī

现代白话:瑰归,戒其诸孔子说:“和生,志义之士也,后必富贵,你其谨事 之!

yīn qī zhī yǐ nǚ

这句话大意是:”因妻之以女。

tiān chéng zhōng bài diàn zhōng shì yù shǐ lèi qiān zhǔ kè yuán wài láng zhī zhì gào hàn lín xué shì zhī gòng jǔ

这句话大意是:天成中,拜殿中侍御史,累迁主客员外郎,知制诰,翰林学士, 知贡举。

shì shí jìn shì fú bó xǐ wèi xuān huá yǐ dòng zhǔ sī

这句话大意是:是时,进士浮薄,喜为喧哗以动主司。

zhǔ sī měi fàng bǎng zé wéi zhī yǐ jí bì shěng mén jué rén chū rù yǐ wéi cháng

这句话大意是:主司每放榜,则围之以棘,闭省门, 绝人出入以为常。

níng chè jí kāi mén ér shì jiē sù rán wú huá suǒ qǔ jiē yī shí zhī xiù chēng wéi dé rén

这句话大意是:凝彻棘开门,而士皆肃然无哗,所取皆一时之秀,称为得人。

jìn chū bài duān míng diàn xué shì jiān pàn dù zhī wèi hàn lín xué shì chéng zhǐ

这句话大意是:晋 初,拜端明殿学士,兼判度支,为翰林学士承旨。

gāo zǔ shù zhào zhī wèn yǐ shí shì níng suǒ duì jiē chēng zhǐ

这句话大意是:高祖数召之,问以时事,凝所对 皆称旨。

tiān fú wǔ nián bài zhōng shū shì láng tóng zhōng shū mén xià píng zhāng shì

这句话大意是:天福五年,拜中书侍郎、同中书门下平章事。

gāo zǔ jiāng xìng yè ér xiāng zhōu ān cóng jìn fǎn jī yǐ jiàn

这句话大意是:高祖将幸邺,而襄州安从进反迹已见。

níng yuē bì xià xìng yè cóng jìn bì yīn cǐ shí fǎn zé jiāng nài hé

这句话大意是:凝曰:“陛下幸邺,从进必因此时反, 则将奈何?

gāo zǔ yuē qīng jiāng hé yǐ dài zhī

现代白话:”高祖曰:“卿将凭什么待之?

níng yuē xiān rén zhě suǒ yǐ duó rén yě

这句话大意是:”凝曰:“先人者,所以夺人也。

qǐng wèi xuān chì shí yú tōng shòu zhī zhèng wáng yǒu jí zé mìng jiāng jī zhī

这句话大意是:请为宣 敕十馀通,授之郑王,有急则命将击之。

gāo zǔ yǐ wéi rán

这句话大意是:”高祖以为然。

shì shí zhèng wáng wèi kāi fēng yǐn liú bù cóng xìng nǎi shòu yǐ xuān chì

这句话大意是:是时,郑王为开封尹,留 不从幸,乃授以宣敕。

gāo zǔ zhì yè cóng jìn guǒ fǎn zhèng wáng jí yǐ xuān chì mìng qí jiāng li jiàn chóng jiāo jì xūn děng tǎo zhī

这句话大意是:高祖至邺,从进果反,郑王即以宣敕命骑将李建崇、焦继勋 等讨之。

cóng jìn wèi gāo zǔ fāng xìng yè bù yì jìn bīng zhī sù yě xíng zhì huā shān yù jiàn chóng děng bīng yǐ wéi shén suì bài zǒu

这句话大意是:从进谓高祖方幸邺,不意晋兵之速也,行至花山,遇建崇等兵,以为神, 遂败走。

chū dì jí wèi jiā yòu pú yè suì yú ba píng zhāng shì qiān zuǒ pú yè

这句话大意是:出帝即位,加右仆射,岁馀,罢平章事,迁左仆射。

hàn gāo zǔ shí bài tài zǐ tài fu fēng lǔ guó gōng

这句话大意是:汉高祖时,拜太子太 傅,封鲁国公。

xiǎn dé èr nián zú nián wǔ shí bā zèng shì zhōng

这句话大意是:显德二年卒,年五十八,赠侍中。

níng hǎo shì chē fú wéi wén zhāng yǐ duō wèi fù yǒu jí bǎi yú juǎn cháng zì lòu bǎn yǐ xíng yú shì shí zhě duō fēi zhī

这句话大意是:凝好饰车服,为文章以多为富,有集百馀卷,尝自镂板以行于世,识者多非之。

rán xìng lè shàn hǎo chēng dào hòu jìn zhī shì

这句话大意是:然性乐善,好称道后进之士。

táng gù shì zhī gòng jǔ zhě suǒ fàng jìn shì yǐ jǐ jí dì shí míng cì wéi zhòng

这句话大意是:唐故事,知贡举者所放进士,以己及第时名次为重。

níng jǔ jìn shì jí dì shí dì wǔ hòu zhī jǔ xuǎn fàn zhì wèi dì wǔ

这句话大意是:凝举进士及第时第五,后知举,选范质为第五。

hòu zhì wèi zhì zǎi xiàng fēng lǔ guó gōng guān zhì tài zi tài fù jiē yǔ níng tóng dāng shí yǐ wéi róng yān

现代白话:后质位至宰相,封鲁国公,官至太 子太傅,皆与凝同,当时以为荣呢。

zhào yíng

这句话大意是:○赵莹。

zhào yíng zì xuán huī huá zhōu huá yīn rén yě

这句话大意是:赵莹,字玄辉,华州华阴人也。

wéi rén chún hòu měi fēng yí

这句话大意是:为人纯厚,美风仪。

shì liáng jiāng kāng yán xiào wéi cóng shì

这句话大意是:事梁将康延孝为从事。

jìn gāo zǔ wèi bǎo yì jūn jié dù shǐ yǐ yíng zhǎng shū jì zì shì xǐ zhèn cháng yǐ yíng cóng

这句话大意是:晋 高祖为保义军节度使,以莹掌书记,自是徙镇常以莹从。

gāo zǔ jiāng qǐ bīng tài yuán yǐ wèn zhū jiāng lì jiāng lì huò zàn chéng zhī yíng dú jù xíng yú sè quàn gāo zǔ wú fǎn

这句话大意是:高祖将起兵太原,以问诸 将吏,将吏或赞成之,莹独惧形于色,劝高祖毋反。

gāo zǔ suī bù yòng qí yán xīn shén ài zhī

这句话大意是:高祖虽不用其言,心甚爱之。

gāo zǔ jí wèi bài hàn lín xué shì chéng zhǐ hù bù shì láng tóng zhōng shū mén xià píng zhāng shì

这句话大意是:高祖即位,拜翰林学士承旨、户部侍郎、同中书门下平章事。

lèi bài zhōng shū lìng

这句话大意是:累拜中书令。

chū wèi jìn chāng jūn jié dù shǐ kāi fēng yǐn

这句话大意是:出为晋 昌军节度使、开封尹。

shì shí chū dì tóng hūn féng yù li yàn tāo děng yòng shì yǔ sāng wéi hàn zhēng quán nǎi gòng zèn qù zhī yǐ yíng róu ér yì zhì gù fù yǐn yǐ wéi xiāng

这句话大意是:是时,出帝童昏,冯玉、李彦韬等用事,与桑维翰争权,乃 共谮去之,以莹柔而易制,故复引以为相。

qì dān miè jìn yíng cóng chū dì běi xǐ lǔ zhōng yíng shì wù yù wèi tài zǐ tài bǎo

这句话大意是:契丹灭晋,莹从出帝北徙虏中,莹事兀 欲为太子太保。

zhōu tài zǔ shí yǔ qì dān tōng hǎo qiǎn shàng shū zuǒ chéng tián mǐn shǐ yú qì dān yù yíng yú yōu zhōu yíng jiàn mǐn bēi bù zì shèng

这句话大意是:周太祖时,与契丹通好,遣尚书左丞田敏使于契丹,遇莹于幽州, 莹见敏悲不自胜。

yíng zi yì zé yì cóng

这句话大意是:莹子易则、易从。

dāng qí xǐ ér běi yě yǔ yì cóng jù ér yì zé liú shì hàn guān zhì xíng bù láng zhōng

这句话大意是:当其徙而北也,与易从俱,而易则留事汉,官 至刑部郎中。

hòu yíng bìng jiāng zú gào yú qì dān yuàn yǐ shī hái zhōng guó qì dān xǔ zhī

这句话大意是:后莹病将卒,告于契丹,愿以尸还中国,契丹许之。

jí zú qiǎn yì cóng hù qí sàng nán guī

这句话大意是:及卒,遣易从护 其丧南归。

tài zǔ lián zhī zèng yíng tài fù zàng yú huá yīn

这句话大意是:太祖怜之,赠莹太傅,葬于华阴。

féng yù

这句话大意是:○冯玉。

féng yù zì jǐng chén dìng zhōu rén yě

这句话大意是:冯玉,字璟臣,定州人也。

shǎo jǔ jìn shì bù zhōng

这句话大意是:少举进士不中。

féng yūn wèi hé dōng jié dù shǐ pì wèi tuī guān

这句话大意是:冯赟为河东节度使,辟为推官。

rù bài jiān chá yù shǐ lèi qiān lǐ bù láng zhōng wèi yán tiě pàn guān

这句话大意是:入 拜监察御史,累迁礼部郎中,为盐铁判官。

jìn chū dì nà yù zǐ wèi hòu yù yǐ hòu qi zhī zhì gào bài zhōng shū shè rén

这句话大意是:晋出帝纳玉姊为后,玉以后戚知制诰, 拜中书舍人。

yù bù zhī shū ér yǔ yīn péng tóng wèi shè rén zhì gào cháng qiǎn péng dài zuò

这句话大意是:玉不知书,而与殷鹏同为舍人,制诰常遣鹏代作。

qǐng zhī yù chū wèi yǐng zhōu tuán liàn shǐ bài duān míng diàn xué shì hù bù shì láng qiān shū mì shǐ zhōng shū shì láng tóng zhōng shū mén xià píng zhāng shì

这句话大意是:顷之,玉出为颍州 团练使,拜端明殿学士、户部侍郎,迁枢密使、中书侍郎、同中书门下平章事。

shì shí chū dì tóng hūn féng huáng hòu yòng shì jūn guó dà wù yī jué yú yù

这句话大意是:是 时,出帝童昏,冯皇后用事,军国大务,一决于玉。

yù cháng yǒu jí zài gào zì cì shǐ yǐ shàng zǎi xiàng bù gǎn chú shòu yǐ sì yù jué

这句话大意是:玉尝有疾在告,自刺史已上, 宰相不敢除授,以俟玉决。

yù chú zhōng shū shè rén lú jià wèi gōng bù shì láng sāng wéi hàn yǐ jià zī wàng qiǎn wèi bù kě yóu shì yǔ wéi hàn yǒu xì wéi hàn yóu cǐ bà xiāng

这句话大意是:玉除中书舍人卢价为工部侍郎,桑维翰以价资望浅为不 可,由是与维翰有隙,维翰由此罢相。

yù wèi xiāng sì fāng huì jī zī jù wàn

这句话大意是:玉为相,四方贿,积赀巨万。

qì dān miè jìn zhāng yàn zé xiān yǐ bīng rù jīng shī bīng shì zhēng xiān rù yù jiā qí zī yī xī ér jǐn

这句话大意是:契丹灭晋,张 彦泽先以兵入京师,兵士争先入玉家,其赀一夕而尽。

míng rì jiàn yàn zé yóu chǎn xiào zì yán yuàn de chí jìn yù xǐ xiàn qì dān yǐ jì ēn jiǎng

这句话大意是:明日见彦泽,犹谄笑,自言 愿得持晋玉玺献契丹,以冀恩奖。

yàn zé bù nà

这句话大意是:彦泽不纳。

chū dì zhī běi yù cóng rù qì dān qì dān yǐ wéi tài zi tài bǎo

这句话大意是:出帝之北,玉从入契丹,契丹以为太 子太保。

zhōu guǎng shùn sān nián qí zi jié zì qì dān táo guī yù jù yǐ yōu zú

这句话大意是:周广顺三年,其子杰自契丹逃归,玉惧,以忧卒。

lú zhì

这句话大意是:○卢质。

lú zhì zì zi zhēng hé nán rén yě

这句话大意是:卢质,字子征,河南人也。

fù wàng táng sī xūn láng zhōng

这句话大意是:父望,唐司勋郎中。

zhì yòu cōng huì shàn zhǔ wén

这句话大意是:质幼聪惠,善属文。

shì táng wèi mì shū láng dīng mǔ yōu jiě zhí

这句话大意是:事唐为秘 书郎,丁母忧,解职。

hòu qù yóu tài yuán jìn wáng yǐ wéi hé dōng jié dù zhǎng shū jì

这句话大意是:后去游太原,晋王以为河东节度掌书记。

zhì yǔ zhāng chéng yè děng dìng yì lì zhuāng zōng wèi sì

这句话大意是:质与张承业等定议 立庄宗为嗣。

zhuāng zōng jiāng jí wèi yǐ zhì wèi dà lǐ shǐ bài xíng tái lǐ bù shàng shū

这句话大意是:庄宗将即位,以质为大礼使,拜行台礼部尚书。

zhuāng zōng jí wèi yù yǐ zhì wèi xiāng

这句话大意是:庄宗即位,欲以质为 相。

zhì xìng shū yì bù yù rèn zé yīn gù cí bù shòu

这句话大意是:质性疏逸,不欲任责,因固辞不受。

bài tài yuán yǐn běi jīng liú shǒu qiān hù bù shàng shū hàn lín xué shì

这句话大意是:拜太原尹、北京留守,迁户部尚书、翰林 学士。

cóng píng liáng quán pàn zū yōng qiān bīng bù shàng shū hòu wéi xué shì chéng zhǐ réng cì lùn sī kuāng zuǒ gōng chén

这句话大意是:从平梁,权判租庸,迁兵部尚书,后为学士承旨,仍赐“论思匡佐功臣”。

tiān chéng yuán nián bài kuāng guó jūn jié dù shǐ

这句话大意是:天成元年,拜匡国军节度使。

sān nián bài bīng bù shàng shū pàn tài cháng qīng shì

这句话大意是:三年,拜兵部尚书,判太常卿事。

lì zhèn hé yáng héng hǎi

这句话大意是:历镇河阳、横海。

chū liáng yǐ cuàn táng fēng āi dì wèi jì yīn wáng jì ér shā zhī yì yú cáo zhōu

这句话大意是:初,梁已篡唐,封哀帝为济阴王,既而CG杀之,瘗于曹州。

tóng guāng sān nián zhuāng zōng jiāng yì gǎi zàng ér cáo tài hòu bēng nǎi zhǐ

这句话大意是:同光三年,庄宗 将议改葬,而曹太后崩,乃止。

yīn qí gù lǒng shāo guǎng qí fēng yǐ shí jiàn xiǎng ér yǐ

这句话大意是:因其故垅,稍广其封,以时荐飨而已。

zhì nǎi jiàn yì lì miào zhuī shì shì yuē zhāo xuān guāng liè xiào huáng dì miào hào jǐng zōng

这句话大意是:质乃建议立 庙追谥,谥曰昭宣光烈孝皇帝,庙号景宗。

tiān chéng sì nián bā yuè shù shēn míng zōng yù wén míng diàn qiǎn zhì fèng cè lì miào yú cáo zhōu

这句话大意是:天成四年八月戍申,明宗御文明殿,遣 质奉册立庙于曹州。

ér yì zhě yǐ wèi huī wáng bù xìng wèi zéi chén suǒ lì ér zhāo zōng hé huáng hòu jiē wèi liáng suǒ shì suì yǐ wáng guó ér zhāo xuān guāng liè fēi suǒ yí chēng qiě lì miào chēng zōng ér bù rù tài miào jiē fēi shì

这句话大意是:而议者以谓辉王不幸为贼臣所立,而昭宗、何皇后皆为梁所弑, 遂以亡国,而“昭宣光烈”非所宜称,且立庙称宗而不入太庙,皆非是。

gòng yǐ cǐ fēi zhì dà chén yì zhī qí bù kě nǎi zòu qù miào hào

这句话大意是:共以此非 质,大臣亦知其不可,乃奏去庙号。

qín wáng cóng róng zuò móu fǎn zhū zhì yǐ yòu pú yè quán zhī hé nán fǔ shì

这句话大意是:秦王从荣坐谋反诛,质以右仆射权知河南府事。

fèi dì fǎn fèng xiáng mǐn dì fā bīng zhū zhī jié tǎng cáng yǐ hòu shǎng ér bīng zhì fèng xiáng jiē pàn jiàng

这句话大意是:废帝反凤翔,愍帝发兵诛之, 竭帑藏以厚赏,而兵至凤翔皆叛降。

fèi dì xī jiāng ér dōng shì chéng xǔ yǐ zhòng shǎng ér jūn shì jiē guò wàng

这句话大意是:废帝悉将而东,事成许以重赏,而军士皆过望。

fèi dì rù lì yǒu sī xiàn jí shù shén shǎo fèi dì bào nù

这句话大意是:废帝入立,有司献籍数甚少,废帝暴怒。

zì zhū zhèn zhì cì shǐ jiē jìn qián bó zhù guó yòng yóu bù zú sān sī shǐ wáng méi qǐng lǜ mín cái yǐ zuǒ yòng

这句话大意是:自诸镇至刺史,皆进钱帛助国用,犹不足, 三司使王玫请率民财以佐用。

nǎi shǐ zhì yǔ méi děng gòng yì pèi lǜ ér pín fù bù jūn yuàn sòng bìng qǐ qiú xì mǎn yù

这句话大意是:乃使质与玫等共议配率,而贫富不均,怨讼并起,囚 系满狱。

liù qī rì jiān suǒ de bù mǎn shí wàn

这句话大意是:六七日间,所得不满十万。

fèi dì huàn zhī nǎi mìng zhì děng jiè mín wū kè wǔ yuè yóu shì mín dà zī yuàn

这句话大意是:废帝患之,乃命质等借民屋课五月,由是民大 咨怨。

jìn gāo zǔ rù lì zhì yǐ jí fēn sī xī jīng bài tài zǐ tài bǎo

这句话大意是:晋高祖入立,质以疾分司西京,拜太子太保。

zú nián qī shí liù zèng tài zǐ tài shī shì yuē wén zhōng

这句话大意是:卒,年七十六,赠太子太师, 谥曰文忠。

lǚ qí

这句话大意是:○吕琦。

lǚ qí zì huī shān yōu zhōu ān cì rén yě

这句话大意是:吕琦,字辉山,幽州安次人也。

fù yǎn wèi héng hǎi jūn jié dù pàn guān

这句话大意是:父兖,为横海军节度判官。

jié dù shǐ liú shǒu wén yǔ qí dì shǒu guāng yǐ bīng xiāng gōng shǒu wén bài sǐ qí lì mín lì qí zi yán zuò ér shì zhī yǐ yǎn wèi móu zhǔ

这句话大意是:节度使刘守文与其 弟守光以兵相攻,守文败死,其吏民立其子延祚而事之,以兖为谋主。

yǐ ér yán zuò yòu wèi shǒu guāng suǒ bài yǎn jiàn shā

这句话大意是:已而延祚又 为守光所败,兖见杀。

shǒu guāng nù yǎn bìng zú qí jiā

这句话大意是:守光怒兖,并族其家。

qí nián shí wǔ jiàn zhí jiāng jiù xíng yǎn gù kè zhào yù dài qí jiān zhě yuē cǐ wú dì yě

现代白话:琦年十五,见执,将就刑,兖故客赵 玉绐其监者曰:“此我弟也。

jiān zhě xìn zhī zòng qí qù

这句话大意是:”监者信之,纵琦去。

yù yǔ qí de jù zǒu qí zú ruò bù néng xíng yù fù zhī ér xíng yú shù bǎi lǐ biàn xìng míng qǐ shí yú dào yǐ miǎn

这句话大意是:玉与琦得俱走,琦足弱不能行, 玉负之而行,逾数百里,变姓名,乞食于道,以免。

qí wéi rén měi fēng yí zhòng jié gài shǎo sàng qí jiā yóu xué fén jìn zhī jiān

这句话大意是:琦为人美风仪,重节概,少丧其家,游学汾、晋之间。

táng zhuāng zōng zhèn tài yuán yǐ wéi dài zhōu jūn shì tuī guān

这句话大意是:唐庄宗镇太原,以为代 州军事推官。

hòu wèi héng hǎi zhào dé jūn jié dù tuī guān rù wèi diàn zhōng shì yù shǐ

这句话大意是:后为横海赵德钧节度推官,入为殿中侍御史。

míng zōng shí wèi jià bù yuán wài láng jiān shì yù shǐ zhī zá shì

这句话大意是:明宗时,为驾部员外郎, 兼侍御史知杂事。

hé yáng zhǔ cáng lì dào suǒ jiān wù xià jūn xún yù yù lì yǐn xun nà lù fǎn qí yù qí yuān jiā su yú cháo xià yù shǐ tái àn yàn de xun zāng zhuàng zòu shè xun fù tái

这句话大意是:河阳主藏吏盗所监物,下军巡狱,狱吏尹训纳赂反其狱,其冤家 诉于朝,下御史台按验,得训赃状,奏摄训赴台。

xun wèi ān zhòng huì suǒ bì bù yǔ qí qǐng bù yǐ xun jù zì shā yù nǎi biàn méng huó zhě shén zhòng

这句话大意是:训为安重诲所庇,不与,琦请不 已,训惧自杀,狱乃辨,蒙活者甚众。

suì yú qiān lǐ bù láng zhōng shǐ guǎn xiū zhuàn

这句话大意是:岁馀,迁礼部郎中、史馆修撰。

cháng xīng zhōng fèi dì shī shǒu hé zhōng ba jū qīng huà fang yǔ qí tóng xiàng qí shù wǎng guò zhī

这句话大意是:长兴中,废帝失守河中,罢居清化坊,与琦同巷,琦数往过之。

hòu fèi dì rù lì dài qí shén hòu bài zhī zhì gào jǐ shì zhōng shū mì yuàn zhí xué shì duān míng diàn xué shì

这句话大意是:后废帝入立, 待琦甚厚,拜知制诰、给事中、枢密院直学士、端明殿学士。

shì shí jìn gāo zǔ zhèn hé dōng yǒu èr zhì fèi dì huàn zhī qí yǔ li sōng jù bèi gù wèn duō suǒ bì huà

这句话大意是:是时,晋高祖镇河东, 有二志,废帝患之,琦与李崧俱备顾问,多所裨画。

qí yán tài yuán zhī huàn bì yǐn qì dān wèi zhù bù rú xiān shì zhì zhī

这句话大意是:琦言:“太原之患,必引契丹 为助,不如先事制之。

zì míng zōng shí wáng dōu fǎn dìng zhōu qì dān qiǎn tū něi cè là děng zhù dōu ér wèi zhào dé jūn wáng yàn qiú suǒ bài tū něi jiàn shā cè là děng jiē sòng jīng shī

这句话大意是:”自明宗时王都反定州,契丹遣秃馁、荝剌等助都,而为赵 德钧、王晏球所败,秃馁见杀,荝剌等皆送京师。

qí hòu qì dān shù qiǎn shǐ zhě qiú cè là děng qí cí shén bēi gōng míng zōng zhé zhǎn qí shǐ zhě bù bào

这句话大意是:其后契丹数遣使者求荝剌等,其 辞甚卑恭,明宗辄斩其使者不报。

ér dōng dān wáng yòu wáng rù zhōng guó qì dān yóu cǐ shù yù qiú hé

这句话大意是:而东丹王又亡入中国,契丹由此数欲求和。

qí yīn yán fāng jīn zhī shì bù rú yǔ qì dān tōng hé rú hàn gù shì suì gěi jīn bó qī zhī yǐ nǚ shǐ qiáng fān dà zhèn gù wài wú suǒ yǐn yuán kě mǐ qí luàn xīn

这句话大意是:琦因 言:“方今之势,不如与契丹通和,如汉故事,岁给金帛,妻之以女,使强籓大镇 顾外无所引援,可弭其乱心。

sōng yǐ qí yǔ yǔ sān sī shǐ zhāng yán lǎng yán lǎng xīn rán yuē gǒu néng shū guó huàn suì fèi xiàn guān shí shù wàn mín zé wú qǔ zú kě yě

现代白话:”崧以琦语语三司使张延朗,延朗欣然曰:“苟能纾 国患,岁费县官十数万缗,责我取足可也!

yīn gòng jiàn qí shì

这句话大意是:”因共建其事。

fèi dì dà xǐ tuó rì yǐ qí děng yǔ wèn shū mì zhí xué shì xuē wén yù wén yù dà yǐ wéi fēi yīn sòng róng yù shè jì yī míng zhǔ ān wēi tuō fù rén zhī shī yǐ qiào qí děng

这句话大意是:废帝大喜,佗日以琦等 语问枢密直学士薛文遇,文遇大以为非,因诵戎昱“社稷依明主,安危托妇人”之 诗,以诮琦等。

fèi dì dà nù jí zhào sōng qí děng wèn hé róng jì rú hé

这句话大意是:废帝大怒,急召崧、琦等问和戎计如何。

qí děng chá dì sè nù jí yuē chén děng wéi guó jì fēi yǔ qì dān qiú lì yú zhōng guó yě

这句话大意是:琦等察帝色怒,亟曰: “臣等为国计,非与契丹求利于中国也。

dì jí fā nù yuē qīng děng zuǒ zhèn yù zhì tài píng ér ruò shì yá

这句话大意是:”帝即发怒曰:“卿等佐朕欲致太平而若 是邪?

zhèn yī nǚ shàng yòu yù qì zhī yí dí jīn bó suǒ yǐ yǎng shì ér hàn guó yě yòu shū yǐ zī lǔ kě hu

这句话大意是:朕一女尚幼,欲弃之夷狄,金帛所以养士而捍国也,又输以资虏,可吗?

sōng děng huáng kǒng bài xiè bài wú shù qí zú lì fá bù néng bài ér xiān zhǐ

这句话大意是:” 崧等惶恐拜谢,拜无数,琦足力乏不能拜而先止。

dì yuē lǚ qí qiáng xiàng kěn yǐ rén zhǔ shì wǒ yá

这句话大意是:帝曰:“吕琦强项,肯以人主视 我邪!

qí yuē chén sù bìng léi bài duō ér fá róng chén shǎo xī

这句话大意是:”琦曰:“臣素病羸,拜多而乏,容臣少息。

qǐng zhī chuǎn dìng zòu yuē bì xià yǐ chén děng yán fēi zuì zhī kě yě suī bài hé yì

这句话大意是:”顷之喘定,奏曰:“陛下以 臣等言非,罪之可也,虽拜何益?

dì yì shāo jiě yuē wù bài

这句话大意是:”帝意稍解,曰:“勿拜。

cì jiǔ yī zhī ér qiǎn zhī qí yì suì qǐn

这句话大意是:”赐酒一卮而遣之, 其议遂寝。

yīn qiān qí yù shǐ zhōng chéng jū shù yuè fù wèi duān míng diàn xué shì

这句话大意是:因迁琦御史中丞,居数月,复为端明殿学士。

qí hòu jìn gāo zǔ qǐ tài yuán guǒ yǐn qì dān wèi zhù suì yǐ wáng táng

这句话大意是:其后晋高祖起太原,果引 契丹为助,遂以亡唐。

qí shì jìn wèi mì shū jiān lèi qiān bīng bù shì láng

这句话大意是:琦事晋为秘书监,累迁兵部侍郎。

tiān fú bā nián zú

这句话大意是:天福八年卒。

zhào yù shì zhì zhí fāng yuán wài láng qí shì zhī rú fù yù jí qīn cháng yào fú shì jí zú wèi qí jiā zhǔ bàn sàng zàng

这句话大意是:赵玉仕至职方员外郎,琦事之如父,玉疾,亲尝药扶侍,及卒,为其家主办丧 葬。

yù zǐ wén dù yòu gū qí jiào yǐ xué rú jǐ zi hòu jǔ jìn shì jí dì yún

这句话大意是:玉子文度幼孤,琦教以学,如己子,后举进士及第云。

qí yǒu zi yú qìng duān

这句话大意是:琦有子馀庆、端。

xuē róng

这句话大意是:○薛融。

xuē róng fén zhōu píng yáo rén yě

这句话大意是:薛融,汾州平遥人也。

shǎo yǐ rú xué zhī míng táng míng zōng shí wéi yòu bǔ quē zhí hóng wén guǎn

这句话大意是:少以儒学知名,唐明宗时为右补阙,直弘文馆。

jìn gāo zǔ zhèn tài yuán róng wèi guān chá pàn guān

这句话大意是:晋高祖 镇太原,融为观察判官。

gāo zǔ xǐ yùn yù jù tài yuán jù mìng yán jiàn bīn zuǒ wèn yǐ kě fǒu ér zuò zhōng huò zàn chéng zhī huò kǒng jù bù gǎn yán róng dú cóng róng duì yuē róng běn rú shēng ěr jūn lǚ zhī shì wèi cháng xué yě jìn tuì cún wáng zhī lǐ qǐ yì yán zāi

现代白话:高祖徙郓,欲据太原拒命,延见宾佐,问以可否,而坐中 或赞成之,或恐惧不敢言,融独从容对曰:“融本儒生你,军旅之事,未尝学也, 进退存亡之理,岂易言啊!

gāo zǔ bù zhī zé yě

这句话大意是:”高祖不之责也。

gāo zǔ rù lì bài lì bù láng zhōng jiān shì yù shǐ zhī zá shì

这句话大意是:高祖入立,拜吏部郎中,兼侍御史知 杂事。

lèi bài zuǒ jiàn yì dài fū qiān zhōng shū shè rén

这句话大意是:累拜左谏议大夫,迁中书舍人。

róng yuē wén cí fēi chén suǒ cháng yě

这句话大意是:融曰:“文辞非臣所长也。

suì cí bù bài

这句话大意是:”遂辞不拜。

shí zhào xiū luò yáng dà nèi róng shàng shū qiē jiàn gāo zǔ bāo nà qí yán jí zhào ba qí yì

这句话大意是:时 诏修洛阳大内,融上疏切谏,高祖褒纳其言,即诏罢其役。

qiān yù shǐ zhōng chéng gǎi shàng shū yòu chéng fēn sī xī jīng

这句话大意是:迁御史中丞,改尚书右 丞,分司西京。

zú nián liù shí

这句话大意是:卒,年六十。

hé zé

这句话大意是:○何泽。

hé zé guǎng zhōu rén yě

这句话大意是:何泽,广州人也。

fù dǐng táng mò wéi róng guǎn jīng lüè shǐ

这句话大意是:父鼎,唐末为容管经略使。

zé shǎo hǎo xué cháng yú gē shī

这句话大意是:泽少好学,长于歌诗。

jǔ jìn shì wèi luò yáng lìng

这句话大意是:举进士, 为洛阳令。

táng zhuāng zōng hǎo tián liè shù jiàn mín tián zé nǎi qián shēn fú cǎo jiān cì zhuāng zōng dāng mǎ jiàn yuē bì xià wèi néng yì tiān xià yǐ xiū bīng ér bào liǎn pí mín yǐ gěi jūn shí

这句话大意是:唐庄宗好畋猎,数践民田,泽乃潜身伏草间伺庄宗,当马谏曰:“陛下 未能一天下以休兵,而暴敛疲民以给军食。

jīn tián jiāng shú nài hé zì tián yóu yǐ hài duō jia

这句话大意是:今田将熟,奈何恣畋游以害多稼?

shǐ mín hé yǐ chū zū zéi lì yǐ hé dū mín gēng

现代白话:使民 凭什么出租贼,吏以何督民耕?

bì xià bù tīng chén yán yuàn cì chén sǐ yú mǎ qián shǐ hòu shì zhī bì xià zhī guò

这句话大意是:陛下不听臣言,愿赐臣死于马前,使后世知陛下之过。

zhuāng zōng dà xiào wèi zhī zhǐ liè

这句话大意是:” 庄宗大笑,为之止猎。

bài cāng bù láng zhōng

这句话大意是:拜仓部郎中。

míng zōng shí shù shàng shū yán shì

这句话大意是:明宗时,数上书言事。

míng zōng xìng biàn zhōu yòu yù xìng yè ér rén qíng bù biàn dà chén lǚ yán bù tīng

这句话大意是:明宗幸汴州,又欲幸邺, 而人情不便,大臣屡言不听;。

zé fú gē qiē jiàn míng zōng jiā zhī bài lì bù láng zhōng shǐ guǎn xiū zhuàn

这句话大意是:泽伏合切谏,明宗嘉之,拜吏部郎中、史馆修撰。

zé wài suī zhí yán ér nèi shí xié nìng cháng yú nèi diàn qǐ jū bān tuì dú liú yǐ hù kòu sǎng běi wàng ér hū yuē míng zhǔ míng zhǔ

这句话大意是:泽 外虽直言,而内实邪佞,尝于内殿起居,班退,独留,以笏叩颡,北望而呼曰: “明主,明主!

wén zhě jiē shěn zhī

这句话大意是:”闻者皆哂之。

wǔ dài zhī jì mín kǔ yú bīng wǎng wǎng yīn qīn jí yǐ gē gǔ huò jì sàng ér gē rǔ lú mù yǐ guī miǎn zhōu xiàn fù yì

这句话大意是:五代之际,民苦于兵,往往因亲疾以割股,或既丧而割乳庐墓,以规免州县赋 役。

hù bù suì gěi juān fú bù kě shèng shǔ ér kè zhōu xiàn chū zhǐ hào wèi juān zhǐ

这句话大意是:户部岁给蠲符,不可胜数,而课州县出纸,号为“蠲纸”。

zé shàng shū yán qí bì míng zōng xià zhào xī fèi hù bù juān zhǐ

这句话大意是:泽上书言其敝,明 宗下诏悉废户部蠲纸。

zé yǔ zǎi xiàng zhào fèng yǒu jiù shù sī yú fèng qiú wèi gěi jiàn

这句话大意是:泽与宰相赵凤有旧,数私于凤,求为给谏。

fèng báo qí wéi rén yǐ wéi tài cháng shǎo qīng

这句话大意是:凤薄其为人,以为太常少卿。

chì wèi chū ér zé xiān zhī zhī jí chēng xīn guān shàng zhāng zì sù

这句话大意是:敕未 出而泽先知之,即称新官上章自诉。

zhāng xià zhōng shū fèng děng yán zé wèi bài mìng ér chēng xīn guān qīng wǔ cháo tíng qǐng zuò yǐ fǎ

这句话大意是:章下中书,凤等言:“泽未拜命而称新官,轻 侮朝廷,请坐以法。

nǎi yǐ tài pū shǎo qīng zhì shì jū yú hé yáng

这句话大意是:”乃以太仆少卿致仕,居于河阳。

zé shí nián yǐ qī shí shàng xī shì jìn jí qiǎn bì yí zǐ yì guǐ shàng zhāng yán shì qǐng lì qín wáng wèi huáng tài zǐ

这句话大意是:泽时年已七十,尚希仕进, 即遣婢宜子诣匦上章言事,请立秦王为皇太子。

qín wáng sù jiāo duō bù guǐ suì chéng qí huò yóu zé ér shǐ

这句话大意是:秦王素骄,多不轨,遂成其祸,由 泽而始。

jìn gāo zǔ rù lì zhào wèi tài cháng shǎo qīng yǐ jí zú yú jiā

这句话大意是:晋高祖入立,召为太常少卿,以疾卒于家。

wáng quán

这句话大意是:○王权。

wáng quán zì xiù shān tài yuán rén yě

这句话大意是:王权,字秀山,太原人也。

táng zuǒ pú yè qǐ zhī zēng sūn

这句话大意是:唐左仆射起之曾孙。

fù ráo guān zhì yòu sī láng zhōng

这句话大意是:父荛,官至右司郎中。

quán jǔ jìn shì wèi yòu bǔ quē

这句话大意是:权举进 士,为右补阙。

táng wáng shì liáng wèi zhí fāng yuán wài láng zhī zhì gào hàn lín xué shì lèi qiān yù shǐ zhōng chéng

这句话大意是:唐亡,事梁为职方员外郎、知制诰、翰林学士,累迁御史中丞。

táng zhuāng zōng miè liáng biǎn quán suí zhōu sī mǎ

这句话大意是:唐 庄宗灭梁,贬权随州司马。

qǐ wèi yòu shù zǐ lèi qiān hù bù shàng shū

这句话大意是:起为右庶子,累迁户部尚书。

jìn gāo zǔ shí wéi bīng bù shàng shū

这句话大意是:晋高祖时为兵部尚书。

shì shí gāo zǔ yǐ fù shì qì dān quán dāng fèng shǐ tàn yuē wǒ suī bù cái ān néng qǐ sǎng yú qióng lú hu

这句话大意是:是 时,高祖以父事契丹,权当奉使,叹曰:“我虽不才,安能稽颡于穹庐吗?

yīn cí bù xíng zuò shì tíng rèn

这句话大意是:”因辞 不行,坐是停任。

yú nián yǐ tài zi shǎo fù zhì shì

这句话大意是:逾年以太子少傅致仕。

zú nián qī shí rù zèng zuǒ pú yè

这句话大意是:卒,年七十入,赠左仆射。

shǐ guī

这句话大意是:○史圭。

shǐ guī cháng shān shí yì rén yě

这句话大意是:史圭,常山石邑人也。

wéi rén míng mǐn hào xué

这句话大意是:为人明敏好学。

wèi níng jìn lè shòu xiàn lìng yǒu shàn zhèng xiàn rén lì bēi yǐ sòng zhī

这句话大意是:为宁晋、乐寿县令,有善政,县人立碑 以颂之。

guō chóng tāo zhèn chéng dé pì wéi cóng shì

这句话大意是:郭崇韬镇成德,辟为从事。

míng zōng shí wèi shàng shū láng

这句话大意是:明宗时,为尚书郎。

ān zhòng huì wèi shū mì shǐ jiàn guī zhí xué shì

这句话大意是:安重诲为枢密使,荐圭直 学士。

gù shì zhí xué shì zhí suī qīng ér chéng lǐng wén shū cān zhǎng shù wù yǔ pàn guān wú yì

这句话大意是:故事,直学士职虽清,而承领文书,参掌庶务,与判官无异。

zhòng huì sù bù zhī shū yǐ guī yǐ bèi gù wèn shǐ bái xǔ guī shēng diàn shì lì

这句话大意是:重诲素不知书, 倚圭以备顾问,始白许圭升殿侍立。

shū mì zhí xué shì shēng diàn zì guī shǐ

这句话大意是:枢密直学士升殿自圭始。

gǎi shàng shū yòu chéng pàn lì bù quán shì

这句话大意是:改尚书右丞,判吏部 铨事。

zhòng huì bài sǐ guī chū wèi bèi zhōu cì shǐ

这句话大意是:重诲败死,圭出为贝州刺史。

bà guī cháng shān bì mén jue ren shi chū rù lǘ lǐ chéng zī pēng chē

这句话大意是:罢归常山,闭门绝人事,出入闾里乘辎𫐌车。

jìn gāo zǔ lì zhào bài xíng bù shì láng yán tiě fù shǐ qiān lì bù shì láng fēn zhī quán shì yǒu néng míng

这句话大意是:晋高祖立,召拜刑部侍郎、盐铁副使,迁吏部侍郎,分知铨事,有能名。

yǐ jí ba zú yú cháng shān

这句话大意是:以疾罢, 卒于常山。

lóng mǐn

这句话大意是:○龙敏。

lóng mǐn zì yù nè yōu zhōu yǒng qīng rén yě

这句话大意是:龙敏,字欲讷,幽州永清人也。

shǎo shì zhōu shè cān jūn

这句话大意是:少仕州,摄参军。

liú shǒu guāng luàn mǐn bì zhī cāng zhōu suì kè yú liáng jiǔ bù tiáo

这句话大意是:刘守光乱,敏避之沧州,遂 客于梁,久不调。

mǐn sù shàn féng dào dào wèi táng zhuāng zōng cóng shì nǎi qián wǎng yī zhī

这句话大意是:敏素善冯道,道为唐庄宗从事,乃潜往依之。

jiān jūn zhāng chéng yè wèi dào yuē wén zi yǒu kè kě yǔ jù lái

这句话大意是:监军张承业谓道曰: “闻子有客,可与俱来。

dào yǐ mǐn jiàn chéng yè chéng yè pì mǐn jiān jūn xún guān shǐ zhǎng zòu jì

这句话大意是:”道以敏见承业,承业辟敏监军巡官,使掌奏记。

zhuāng zōng jí wèi zhào bài sī mén yuán wài láng

这句话大意是:庄宗即 位,召拜司门员外郎。

mǐn fù xián shì nián qī shí yú ér qí zǔ fù nián jiǔ shí yú jiē zài yè mǐn nǎi qiú wèi xìng táng yǐn shì zǔ fù yǐ xiào wén

这句话大意是:敏父咸式,年七十馀,而其祖父年九十馀,皆在邺,敏乃求 为兴唐尹,事祖、父以孝闻。

dīng mǔ yōu qù zhí

这句话大意是:丁母忧,去职。

zhào zài lǐ fǎn bī mǐn qǐ shì shì

这句话大意是:赵在礼反,逼敏起视事。

míng zōng jí wèi zài lǐ zhèn cāng zhōu mǐn nǎi fù de jū sāng

这句话大意是:明宗即位, 在礼镇沧州,敏乃复得居丧。

fú chú lèi bài bīng bù shì láng

这句话大意是:服除,累拜兵部侍郎。

féng yūn liú shǒu běi jīng pì mǐn fù liú shǒu

这句话大意是:冯赟留守北京,辟敏副留守。

yūn rù wèi shū mì shǐ mǐn bài lì bù shì láng

这句话大意是:赟入为枢密使,敏拜吏部侍郎。

shì shí jìn gāo zǔ qǐ tài yuán qǐ bīng qì dān

这句话大意是:是时,晋高祖起太原,乞兵契丹。

táng fèi dì zài huái zhōu zhào dé jūn fù zǐ yǒu yì zhì zhāng jìng dá zhūn yú jìn ān shì shén wēi jí

这句话大意是:唐废帝在怀州, 赵德钧父子有异志,张敬达屯于晋安,势甚危急。

fèi dì wèn jì cóng chén mǐn yuē jìn suǒ shì zhě qì dān yě

这句话大意是:废帝问计从臣,敏曰:“晋所恃 者契丹也。

dōng dān wáng shī guó zhī jūn jīn zài jīng shī ruò yǐ bīng sòng dōng dān zì yōu zhōu ér rù xi lóu qì dān qiě yǒu nèi gù zhī yōu hé xiá zhù jìn

这句话大意是:东丹王失国之君,今在京师,若以兵送东丹自幽州而入西楼,契丹且有 内顾之忧,何暇助晋?

jìn shī qì dān dà shì qù yǐ

现代白话:晋失契丹,大事去了。

yòu wèi li yì yuē mǐn yàn rén yě néng zhī dé jūn

这句话大意是:”又谓李懿曰:“敏,燕人也,能知 德钧。

dé jūn wèi jiāng shǒu chéng yīng qiàn dǔ lì jiàn r ér yǐ

这句话大意是:德钧为将,守城婴堑,笃励健儿而已。

shǐ qí dāng dà dí fèn bù gù shēn fēi qí néng yě

这句话大意是:使其当大敌,奋不顾身,非其能也。

kuàng yǒu yì zhì hu

这句话大意是:况有异志吗?

jīn wén jià qián zhī mǎ yóu yǒu wǔ qiān yuàn de zhuàng zhě qiān pǐ jiàn bīng qiān rén yǔ yǒng jiāng láng wàn jīn zì píng yáo yán shān mào lǔ zhōng ér qū guān zhài qiě zhàn qiě xíng de qí bàn dá zé shì jì yǐ

现代白话:今闻驾前之马,犹有五千,愿得壮者千匹,健兵千人,与勇将郎万金, 自平遥沿山冒虏中而趋官砦,且战且行,得其半达,则事济了!

yì wéi yán zhī fèi dì fèi dì mò néng yòng

这句话大意是:”懿为言之废帝, 废帝莫能用。

rán rén jiē zhuàng qí dà yán

这句话大意是:然人皆壮其大言。

lì jìn wèi tài cháng qīng shǐ yú wú yuè

这句话大意是:历晋为太常卿,使于吴越。

shì shí shǐ wú yuè zhě jiàn wú yuè wáng jiē xià bài mǐn dú yī zhī

这句话大意是:是时,使吴越者,见吴 越王皆下拜,敏独揖之。

hái qiān gōng bù shì láng

这句话大意是:还,迁工部侍郎。

qián yòu yuán nián yáng fā yú shǒu zú zèng yòu pú yè

这句话大意是:干祐元年,疡发于首卒,赠右仆射。

✦ You read 列传·杂传第四十四

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.