新五代史 · 欧阳修 · Chapter 70 of 74

世家·东汉世家第十

PinyinModern Translation
Size

liú mín hàn gāo zǔ mǔ dì yě

这句话大意是:刘旻,汉高祖母弟也。

chū míng chóng wéi rén měi xū rán mù zhòng tóng zǐ

这句话大意是:初名崇,为人美须髯,目重瞳子。

shǎo wú lài shì jiǔ hǎo bó cháng qíng wèi zú

这句话大意是:少无赖,嗜酒好博, 尝黥为卒。

gāo zǔ shì jìn wèi hé dōng jié dù shǐ yǐ mín wèi dōu zhǐ huī shǐ

这句话大意是:高祖事晋为河东节度使,以旻为都指挥使。

gāo zǔ jí dì wèi yǐ wéi tài yuán yǐn běi jīng liú shǒu tóng zhōng shū mén xià píng zhāng shì

这句话大意是:高祖即帝位,以为太原尹、 北京留守、同中书门下平章事。

yǐn dì shí lèi jiā zhōng shū lìng

这句话大意是:隐帝时,累加中书令。

yǐn dì shǎo zhèng zài dà chén zhōu tài zǔ wèi shū mì shǐ xīn tǎo sān pàn lì dà gōng ér yǔ mín sù yǒu xì mín pō bù zì ān wèi pàn guān zhèng gǒng yuē zhǔ shàng yòu ruò zhèng zài quán chén ér wú yǔ guō gōng bù yè shí shì rú hé

现代白话:隐帝少,政在大臣,周太祖为枢密使,新讨三叛,立大功,而与旻素有隙,旻 颇不自安,谓判官郑珙曰:“主上幼弱,政在权臣,而我与郭公不叶,时事如何?

gǒng yuē hàn zhèng jiāng luàn yǐ

现代白话:” 珙曰:“汉政将乱了!

jìn yáng bīng xióng tiān xià ér dì xíng xiǎn gù shí zhōu zhēng fù zú yǐ zì jǐ

这句话大意是:晋阳兵雄天下,而地形险固,十州征赋足以自给。

gōng wèi zōng shì bù yǐ cǐ shí wèi jì hòu bì wéi rén suǒ zhì

这句话大意是:公为宗室, 不以此时为计,后必为人所制。

mín yuē zi yán nǎi wú yì yě

现代白话:”旻曰:“子言,乃我意也。

nǎi ba shàng gòng zhēng fù shōu háo jié jí dīng mín yǐ yì bīng

这句话大意是:”乃罢上供征赋,收 豪杰,籍丁民以益兵。

sān nián zhōu tài zǔ qǐ wèi yǐn dì yù shì mín nǎi móu jǔ bīng

这句话大意是:三年,周太祖起魏,隐帝遇弑,旻乃谋举兵。

zhōu tài zǔ zhī zì wèi rù yě fǎn zhuàng yǐ bái ér hàn dà chén bù jí tuī zūn zhī gù wèi gǎn jí lì nǎi bái hàn tài hòu lì mín zi yūn wèi hàn sì qiǎn zǎi xiàng féng dào yíng yūn yú xú zhōu

这句话大意是:周太祖之自魏入也,反状已白,而汉大臣不即推尊之,故未敢即立,乃白汉太 后,立旻子赟为汉嗣,遣宰相冯道迎赟于徐州。

dàng shì shí rén jiē zhī tài zǔ zhī fēi shí yì yě mín dú xǐ yuē wú r wèi dì yǐ hé huàn

现代白话:当是时,人皆知太祖之非实意也, 旻独喜曰:“我儿为帝了,何患!

nǎi bà bīng qiǎn rén zhì jīng shī

这句话大意是:”乃罢兵,遣人至京师。

zhōu tài zǔ shǎo jiàn qíng qí jǐng shàng wèi fēi què shì wèi zhī guō què r

这句话大意是:周太祖少贱,黥其颈上 为飞雀,世谓之郭雀儿。

tài zǔ jiàn mín shǐ zhě jù dào suǒ yǐ lì yūn zhī yì yīn zì zhǐ qí jǐng yǐ shì shǐ zhě yuē zì gǔ qǐ yǒu diāo qīng tiān zǐ

这句话大意是:太祖见旻使者,具道所以立赟之意,因自指其颈以示使者 曰:“自古岂有雕青天子?

xìng gōng wú yǐ wǒ wèi yí

这句话大意是:幸公无以我为疑。

mín xǐ yì xìn yǐ wéi rán

这句话大意是:”旻喜,益信以为然。

tài yuán shǎo yǐn li xiāng yuē guō gōng jǔ bīng fàn shùn qí shì bù néng wèi hàn chén bì bù wéi liú shì lì hòu

这句话大意是:太原少尹李骧 曰:“郭公举兵犯顺,其势不能为汉臣,必不为刘氏立后。

yīn quàn mín yǐ bīng xià tài xíng kòng mèng jīn yǐ sì biàn shù jī yūn de lì yūn lì ér bà bīng kě yě

这句话大意是:”因劝旻以兵下太行, 控孟津以俟变,庶几赟得立,赟立而罢兵可也。

mín dà mà yuē xiāng fǔ rú yù lí jiàn wǒ fù zi

这句话大意是:旻大骂曰:“骧腐儒,欲离间我父 子!

mìng zuǒ yòu qiān chū zhǎn zhī

这句话大意是:”命左右牵出斩之。

xiāng lín xíng tàn yuē wú wèi yú rén huà jì sǐ chéng yi yǐ

现代白话:骧临刑叹曰:“我为愚人画计,死诚宜了!

rán wú qī bìng bù kě dú cún yuàn yǔ zhī jù sǐ

现代白话:然我妻病,不 可独存,愿与之俱死。

mín wén zhī jí bìng lù qí qī yú shì yǐ qí shì bái hàn yǐ míng wú tā

这句话大意是:”旻闻之,即并戮其妻于市,以其事白汉,以明无他。

yǐ ér zhōu tài zǔ guǒ dài hàn jiàng fēng yūn xiāng yīn gōng

这句话大意是:已而 周太祖果代汉,降封赟湘阴公。

mín qiǎn yá jiāng li chán fèng shū zhōu tài zǔ qiú yūn guī tài yuán ér yūn yǐ sǐ

这句话大意是:旻遣牙将李鋋奉书周太祖,求赟归太原,而赟已死。

mín tòng kū wèi li xiāng lì cí suì shí cí zhī

这句话大意是:旻恸哭,为李骧立祠,岁时祠之。

nǎi yǐ zhōu guǎng shùn yuán nián zhēng yuè wù yín jí huáng dì wèi yú tài yuán yǐ zi chéng jūn wèi tài yuán yǐn pàn guān zhèng gǒng zhào huá wéi zǎi xiàng dōu yā yá chén guāng yù wèi xuān huī shǐ qiǎn tōng shì shè rén li chán jiān xíng shǐ yú qì dān

这句话大意是:乃以周广顺元年正月戊寅即皇帝位于太原,以子承钧为太原尹,判官郑珙、赵 华为宰相,都押衙陈光裕为宣徽使,遣通事舍人李鋋间行使于契丹。

qì dān yǒng kāng wáng wù yù yǔ mín yuē wèi fù zǐ zhī guó mín nǎi qiǎn zǎi xiàng zhèng gǒng zhì shū wù yù chēng zhí huáng dì yǐ shū fù shì zhī ér yǐ

这句话大意是:契丹永康王兀 欲与旻约为父子之国,旻乃遣宰相郑珙致书兀欲,称侄皇帝,以叔父事之而已。

wù yù qiǎn yàn wáng shù yà zhèng shì lìng gāo xūn yǐ cè zūn mín wèi dà hàn shén wǔ huáng dì bìng cè mín qī wèi huáng hòu

这句话大意是:兀 欲遣燕王述轧、政事令高勋以册尊旻为大汉神武皇帝,并册旻妻为皇后。

wù yù xìng háo jùn hàn shǐ zhě zhì zhé yǐ jiǔ ròu kùn zhī gǒng sù yǒu jí wù yù qiáng zhī yǐn yī xī ér yǐ zuì zú

这句话大意是:兀欲性豪 俊,汉使者至,辄以酒肉困之,珙素有疾,兀欲强之饮,一夕而以醉卒。

rán wù yù wén mín zì lì pō xìng zhōng guó duō gù nǎi qiǎn qí guì chén shù yà gāo xūn yǐ zì ài huáng liú jiǔ lóng shí èr dào yù dài bào pìn

这句话大意是:然兀欲闻 旻自立,颇幸中国多故,乃遣其贵臣述轧、高勋以自爱黄骝、九龙十二稻玉带报聘。

yǐ ér wù yù wèi shù yà suǒ shì shù lǜ dài lì

这句话大意是:已而兀欲为述轧所弑,述律代立。

mín qiǎn shū mì zhí xué shì wáng dé zhōng pìn yú shù lǜ qiú bīng yǐ gōng zhōu

这句话大意是:旻遣枢密直学士王得中聘于述律,求兵以攻 周。

shù lǜ qiǎn xiāo yǔ jué lǜ bīng wǔ wàn zhù mín

这句话大意是:述律遣萧禹厥率兵五万助旻。

mín chū yīn dì gōng jìn zhōu wèi wáng jùn suǒ bài

这句话大意是:旻出阴地攻晋州,为王峻所败。

shì suì dà hán mín jūn dòng něi wáng shī guò bàn

这句话大意是:是岁大寒,旻军 冻馁,亡失过半。

míng nián yòu gōng fǔ zhōu wèi zhé dé yǐ suǒ bài dé yǐ yīn qǔ kě lán jūn

这句话大意是:明年,又攻府州,为折德扆所败,德扆因取岢岚军。

zhōu tài zǔ bēng mín wén zhī xǐ qiǎn shǐ qǐ bīng yú qì dān

这句话大意是:周太祖崩,旻闻之喜,遣使乞兵于契丹。

qì dān qiǎn yáng gǔn jiāng tiě mǎ wàn qí jí xī zhū bù bīng wǔ liù wàn rén hào chēng shí wàn yǐ zhù mín

这句话大意是:契丹遣杨衮将铁马万骑及奚诸部兵五 六万人号称十万以助旻。

mín yǐ zhāng yuán huī wèi xiān fēng zì jiāng qí bīng sān wàn gōng lù zhōu

这句话大意是:旻以张元徽为先锋,自将骑兵三万攻潞州。

lù zhōu li yún qiǎn mù lìng jūn yǐ bù qí sān qiān jù yuán huī yú tài píng yì yuán huī jī bài zhī yì wéi lù zhōu

这句话大意是:潞州李筠遣穆 令钧以步骑三千拒元徽于太平驿,元徽击败之,益围潞州。

shì shí shì zōng xīn jí wèi yǐ wèi mín xìng zhōu yǒu dà sàng ér tiān zǐ xīn lì bì bù néng chū bīng yi zì jiāng yǐ jī qí bù yì

这句话大意是:是时,世宗新即位,以谓旻幸周有大丧,而天子新立,必不能出兵,宜自将以 击其不意。

zì zǎi xiàng féng dào děng duō yán bù kě shì zōng yì shén ruì

这句话大意是:自宰相冯道等多言不可,世宗意甚锐。

xiǎn dé yuán nián sān yuè qīn zhēng jiǎ wǔ zhàn yú gāo píng li zhòng jìn bái zhòng zàn jiāng zuǒ fán ài néng hé huī jiāng yòu xiàng xun shǐ yàn chāo jū zhōng jūn zhāng yǒng dé yǐ jìn bīng wèi bì

这句话大意是:显德元年三月亲征,甲午,战于 高平,李重进、白重赞将左,樊爱能、何徽将右,向训、史彦超居中军,张永德以 禁兵卫跸。

mín yì liè wéi sān zhèn zhāng yuán huī jū dōng piān yáng gǔn jū xī piān mín jū qí zhōng

这句话大意是:旻亦列为三阵,张元徽居东偏,杨衮居西偏,旻居其中。

gǔn wàng zhōu shī wèi mín yuē qíng dí yě wèi kě qīng dòng

这句话大意是:衮望周师谓旻 曰:“勍敌也,未可轻动。

mín fèn rán yuē shí bù kě shī wú wàng yán yě

这句话大意是:”旻奋髯曰:“时不可失,无妄言也!

gǔn nù ér qù

这句话大意是:”衮怒而去。

mín hào lìng dōng piān xiān jìn wáng dé zhōng kòu mǎ jiàn yuē nán fēng shén jí fēi běi jūn zhī lì yě yi shǎo dài zhī

这句话大意是:旻 号令东偏先进,王得中叩马谏曰:“南风甚急,非北军之利也,宜少待之。

mín nù yuē lǎo cuò dà wú wàng jū wú jūn

现代白话:”旻怒 曰:“老措大,毋妄沮我军!

jí huī yuán huī yuán huī jī zhōu yòu jūn bīng shǐ jiāo ài néng huī tuì zǒu qí qí jūn luàn bù zú shù qiān qì jiǎ pàn jiàng yuán huī hū wàn suì shēng zhèn chuān gǔ

这句话大意是:”即麾元徽,元徽击周右军,兵始交,爱能、徽退走, 其骑军乱,步卒数千弃甲叛降元徽,呼万岁声振川谷。

shì zōng dà hài gōng dū zhàn shì shì jiē fèn mìng zhēng xiān ér fēng shì yù shèng mín zì huī chì zhì shōu jūn jūn bù kě è mín suì bài

这句话大意是:世宗大骇,躬督战士,士皆 奋命争先,而风势愈盛,旻自麾赤帜收军,军不可遏,旻遂败。

rì mù mín shōu yú bīng wàn rén zǔ jiàn ér zhǐ

这句话大意是:日暮,旻收余兵万 人阻涧而止。

shì shí zhōu zhī hòu jūn liú cí jiāng zhī zài hòu wèi zhì ér shì zōng ruì yú sù zhàn zhàn yǐ shèng cí jūn jì zhì yīn chéng shèng zhuī jī zhī mín yòu dà bài zī zhòng qì jiǎ shèng yú fú yù wù jiē wèi zhōu shī suǒ huò

这句话大意是:是时,周之后军,刘词将之,在后未至,而世宗锐于速战,战已胜,词军继至, 因乘胜追击之,旻又大败,辎重器甲、乘舆服御物皆为周师所获。

mín dú chéng qì dān huáng liú zì diāo kē lǐng jiàn dào chí qù yè shī dào shān gǔ jiān de cūn mín wèi xiāng dǎo wù qū píng yáng de tā dào yǐ guī ér zhāng yuán huī zhàn mò yú zhèn

这句话大意是:旻独乘契丹黄骝, 自雕窠岭间道驰去,夜失道山谷间,得村民为乡导,误趋平阳,得他道以归,而张 元徽战殁于阵。

yáng gǔn nù mín àn bīng xī piān bù zhàn gù dú quán jūn ér fǎn

这句话大意是:杨衮怒旻,按兵西偏不战,故独全军而返。

mín guī wèi huáng liú zhì jiù shì yǐ jīn yín shí yǐ sān pǐn liào hào zì zài jiāng jūn

这句话大意是:旻归,为黄骝治厩,饰 以金银,食以三品料,号“自在将军”。

shì zōng xiū jūn lù zhōu dà yàn jiàng shì zhǎn bài jiàng fán ài néng hé huī děng qī shí yú rén jūn wēi dà zhèn

这句话大意是:世宗休军潞州,大宴将士,斩败将樊爱能、何徽等七十余人,军威大振。

jìn gōng tài yuán qiǎn fú yàn qīng shǐ yàn chāo běi kòng xīn kǒu yǐ duàn qì dān yuán lù

这句话大意是:进攻 太原,遣符彦卿、史彦超北控忻口,以断契丹援路。

tài yuán chéng fāng sì shí lǐ zhōu shī qù chéng sān bǎi bù wéi zhī zā zì sì yuè zhì yú liù yuè gōng zhī bù kè ér yàn qīng děng wéi qì dān suǒ bài yàn chāo zhàn mò shì zōng jù bān shī

这句话大意是:太原城方四十里,周师去城三 百步,围之匝,自四月至于六月,攻之不克,而彦卿等为契丹所败,彦超战殁,世 宗遽班师。

chū zhōu shī wéi chéng yě mín qiǎn wáng dé zhōng sòng yáng gǔn yǐ guī yīn qǐ yuán bīng yú qì dān qì dān fā shù wàn qí zhù mín qiǎn dé zhōng xiān hái

这句话大意是:初,周师围城也,旻遣王得中送杨衮以归,因乞援兵于契丹,契丹发数万骑助 旻,遣得中先还。

zhì dài zhōu dài zhōu jiāng sāng guī shā fáng yù shǐ zhèng chù qiān yǐ chéng jiàng zhōu bìng sòng dé zhōng yú zhōu

这句话大意是:至代州,代州将桑珪杀防御使郑处谦,以城降周,并送得中于周。

shì zōng zhào wèn dé zhōng lǔ zhù bīng duō shǎo dé zhōng yán sòng gǔn guī wú suǒ qiú yě shì zōng xìn zhī

这句话大意是:世宗召问得中虏助兵多少,得中言送衮归,无所求也,世宗信之。

yǐ ér qì dān bài fú yàn qīng yú xīn kǒu dé zhōng suì jiàn shā

这句话大意是:已而契丹败符彦 卿于忻口,得中遂见杀。

mín zì bài yú gāo píng yǐ ér bèi wéi yǐ yōu de jí míng nián shí yī yuè zú nián liù shí zi chéng jūn lì

这句话大意是:旻自败于高平,已而被围,以忧得疾,明年十一月卒,年六十,子承钧立。

chéng jūn mín cì zǐ yě

这句话大意是:承钧,旻次子也。

shǎo pō hào xué gōng shū

这句话大意是:少颇好学,工书。

mín zú chéng jūn qiǎn rén fèng biǎo qì dān zì chēng nán

这句话大意是:旻卒,承钧遣人奉表契丹,自称男。

shù lǜ dá zhī yǐ zhào hū chéng jūn wèi r xǔ qí sì wèi

这句话大意是:述律 答之以诏,呼承钧为儿,许其嗣位。

chū mín cháng wèi zhāng yuán huī děng yuē wú yǐ gāo zǔ zhī yè yūn zhī yuān yì bù wéi guō gōng qū ěr qī yǔ gōng děng miǎn lì yǐ fù jiā guó zhī chóu

现代白话:初,旻常谓张元徽等曰:“我以高祖之业,赟 之冤,义不为郭公屈你,期与公等勉力以复家国之仇。

zhì yú chēng dì yī fāng qǐ huò yǐ yě gù wǒ shì hé tiān zǐ ěr yì shì hé jié dù shǐ

现代白话:至于称帝一方,岂获已也, 顾我是何天子,你亦是何节度使?

gù qí jiàn hào réng chēng qián yòu bù gǎi yuán bù lì zōng miào sì shí zhī jì yòng jiā rén lǐ

这句话大意是:”故其僭号仍称干祐,不改元,不立宗庙,四时 之祭,用家人礼。

chéng jūn jì lì shǐ shè jìng nèi gǎi qián yòu shí nián yuē tiān huì yuán nián lì qī miào yú xiǎn shèng gōng

这句话大意是:承钧既立,始赦境内,改干祐十年曰天会元年,立七庙于显圣宫。

qì dān qiǎn gāo xūn zhù chéng jūn chéng jūn qiǎn li cún guī yǔ xūn gōng shàng dǎng wú suǒ de ér hái

这句话大意是:契丹遣高勋助承钧,承钧遣李存瑰与勋攻上党,无所得而还。

míng nián shì zōng běi fá qì dān xià sān guān qì dān shǐ lái gào jí chéng jūn jiāng fā bīng ér shì zōng bān shī nǎi yǐ

这句话大意是:明年,世宗北伐 契丹,下三关,契丹使来告急,承钧将发兵,而世宗班师,乃已。

sòng xìng zhāo yì jié dù shǐ li yún pàn mìng qiǎn qí jiāng liú jì chōng pàn guān sūn fú fèng biǎo chēng chén zhí qí jiān jūn zhōu guāng xùn li tíng yù sòng yú tài yuán qǐ bīng wèi yuán

这句话大意是:宋兴,昭义节度使李筠叛命,遣其将刘继冲、判官孙孚奉表称臣,执其监军周 光逊、李廷玉送于太原,乞兵为援。

chéng jūn yù móu yú qì dān jì chōng dào yún yì qǐng wú yòng qì dān bīng

这句话大意是:承钧欲谋于契丹,继冲道筠意,请无用契丹兵。

chéng jūn jí lǜ qí guó bīng zì jiāng chū tuán bǎi gǔ qún chén jiàn zhī fén shuǐ

这句话大意是:承钧即率其国兵自将出团柏谷,群臣饯之汾水。

pú yè zhào huá yuē li yún jǔ shì qīng yì bì xià bù tú chéng bài kōng guó xīng shī chén shí yōu zhī

这句话大意是:仆射赵华曰:“李筠举事轻易,陛 下不图成败,空国兴师,臣实忧之。

chéng jūn zhì tài píng yì fēng yún lǒng xī jùn wáng

这句话大意是:”承钧至太平驿,封筠陇西郡王。

yún jiàn chéng jūn yí wèi bù bèi fēi rú wáng zhě huǐ chén zhī yún yīn zì chén shòu zhōu shì ēn bù rěn bèi dé

这句话大意是:筠见承钧仪 卫不备,非如王者,悔臣之,筠因自陈受周氏恩,不忍背德。

ér chéng jūn yǔ zhōu shì chóu yě wén yún yán yì bú yuè

这句话大意是:而承钧与周世仇也, 闻筠言亦不悦。

qiǎn xuān huī shǐ lú zàn jiān qí jūn yún xīn yì bù píng yǔ zàn duō bù yè chéng jūn qiǎn zǎi xiàng wèi róng hé jiě zhī

这句话大意是:遣宣徽使卢赞监其军,筠心益不平,与赞多不叶,承钧遣宰相卫融 和解之。

yǐ ér yún bài sǐ wèi róng bèi zhí zhì jīng shī tài zǔ huáng dì wèn róng chéng jūn suǒ yǐ zhù yún fǎn zhuàng róng yán bù xùn tài zǔ mìng yǐ tiě huò jī qí shǒu liú xiě bèi miàn róng hū yuē chén de sǐ suǒ yǐ

现代白话:已而筠败死,卫融被执至京师,太祖皇帝问融承钧所以助筠反状,融言不逊, 太祖命以铁𣒌击其首,流血被面,融呼曰:“臣得死所了!

tài zǔ gù zuǒ yòu yuē cǐ zhōng chén yě

这句话大意是:”太祖顾左右曰:“此 忠臣也。

shì zhī mìng yǐ liáng yào fu qí chuāng

这句话大意是:”释之,命以良药傅其疮。

qiǎn róng zhì shū yú chéng jūn qiú zhōu guāng xùn děng yuē yì guī róng tài yuán

这句话大意是:遣融致书于承钧,求周光逊等,约亦归融太原。

chéng jūn bù bào róng suì liú jīng shī

这句话大意是:承钧不报,融遂留京师。

chéng jūn wèi zhào huá yuē bù tīng gōng yán jī zhì yú bài

这句话大意是:承钧谓赵华曰:“不听公言,几至于败。

rán shī wèi róng lú zàn wú yǐ wéi hèn ěr

现代白话:然失卫融、卢赞, 我以为恨你。

chéng jūn yóu cǐ yì zhòng rú zhě yǐ bào fù shān rén guō wú wéi cān yì guó zhèng

这句话大意是:承钧由此益重儒者,以抱腹山人郭无为参议国政。

wú wéi dì zhōu rén fāng sǎng niǎo huì hào xué duō wén shàn tán biàn

这句话大意是:无为,棣州人,方颡鸟喙, 好学多闻,善谈辩。

cháng yì hè wéi dào shì jū wǔ dāng shān

这句话大意是:尝衣褐为道士,居武当山。

zhōu tài zǔ tǎo li shǒu zhēn yú hé zhōng wú wéi yì jūn mén shàng yè xún yǐ dāng shì zhī wu tài zǔ qí zhī

这句话大意是:周太祖讨李守贞于河中,无为诣军 门上谒,询以当世之务,太祖奇之。

huò wèi tài zǔ yuē gōng wèi hàn dà chén wò zhòng bīng jū wài ér yán zòng héng zhī shì fēi suǒ yǐ fáng wēi lǜ yuǎn zhī dào yě

这句话大意是:或谓太祖曰:“公为汉大臣,握重兵居外,而 延纵横之士,非所以防微虑远之道也。

yóu shì tài zǔ bù nà

这句话大意是:”由是太祖不纳。

wú wéi qù yǐn bào fù shān

这句话大意是:无为去,隐抱腹山。

chéng jūn nèi shū mì shǐ duàn cháng shí zhī jiàn qí cái chéng jūn yǐ jiàn yì dài fū zhào zhī suì yǐ wéi xiāng

这句话大意是:承钧 内枢密使段常识之,荐其材,承钧以谏议大夫召之,遂以为相。

wǔ nián sù wèi diàn zhí xíng shǒu wáng yǐn liú shào zhào luán děng móu zuò luàn shì jué bèi zhū qí cí lián duàn cháng nǎi ba cháng shū mì wèi fén zhōu cì shǐ yì shā zhī

这句话大意是:五年,宿卫殿直行 首王隐、刘绍、赵鸾等谋作乱,事觉被诛,其词连段常,乃罢常枢密为汾州刺史, 缢杀之。

zì mín shì fán jǔ shì bì bǐng qì dān ér chéng jūn zhī lì duō lüè

这句话大意是:自旻世凡举事必禀契丹,而承钧之立多略。

qì dān qiǎn shǐ zhě zé chéng jūn gǎi yuán yuán li yún shā duàn cháng bù yǐ gào chéng jūn huáng kǒng xiè zuì

这句话大意是:契丹遣使者责承钧改元、援李筠、 杀段常不以告,承钧惶恐谢罪。

shǐ zhě zhì qì dān zhé jiàn liú chéng jūn fèng zhī yù jǐn ér qì dān dài chéng jūn yì báo

这句话大意是:使者至契丹辄见留,承钧奉之愈谨,而契丹待承钧 益薄。

chéng jūn zì li yún bài ér shī qì dān zhī yuán wú fù nán qīn zhī yì

这句话大意是:承钧自李筠败而失契丹之援,无复南侵之意。

de xiá chǎn báo yǐ suì shū qì dān gù guó yòng rì xuē nǎi bài wǔ tái shān sēng jì yóng wèi hóng lú qīng

这句话大意是:地狭产薄,以岁输契丹,故国 用日削,乃拜五台山僧继颙为鸿胪卿。

jì yóng gù yàn wáng liú shǒu guāng zhī zǐ shǒu guāng zhī sǐ yǐ niè zi dé bù shā xuē fà wèi fú tú hòu jū wǔ tái shān wéi rén duō zhì shàn shāng cái lì zì mín shì pō yǐ lài zhī

这句话大意是:继颙,故燕王刘守光之子,守光之死,以孽 子得不杀,削发为浮图,后居五台山,为人多智,善商财利,自旻世颇以赖之。

jì yóng néng jiǎng huá yán jīng sì fāng gōng shī duō jī chù yǐ zuǒ guó yòng

这句话大意是:继 颙能讲《华严经》,四方供施,多积畜以佐国用。

wǔ tái dāng qì dān jiè shàng jì yóng cháng de qí mǎ yǐ xiàn hào tiān dōu mǎ suì lǜ shù bǎi pǐ

这句话大意是:五台当契丹界上,继颙常得其马 以献,号“添都马”,岁率数百匹。

yòu yú bǎi gǔ zhì yín yě mù mín záo shān qǔ kuàng pēng yín yǐ shū liú shì yǎng yǐ zú yòng jí qí yě jiàn bǎo xīng jūn

这句话大意是:又于柏谷置银冶,募民凿山取矿,烹银以输, 刘氏仰以足用,即其冶建宝兴军。

jì yóng hòu lèi guān zhì tài shī zhōng shū lìng yǐ lǎo bìng zú zhuī fēng dìng wáng

这句话大意是:继颙后累官至太师、中书令,以老病卒,追封定 王。

tài zǔ huáng dì cháng yīn jiè shàng dié zhě wèi chéng jūn yuē jūn jiā yǔ zhōu shì wèi shì chóu yi qí bù qū jīn wǒ yǔ ěr wú suǒ jiān hé wéi kùn cǐ yī fāng zhī rén yě

现代白话:太祖皇帝尝因界上谍者谓承钧曰:“君家与周氏为世仇,宜其不屈,今我与你 无所间,何为困此一方之人也?

ruò yǒu zhì yú zhōng guó yi xià tài xíng yǐ jué shèng fù

这句话大意是:若有志于中国,宜下太行以决胜负。

chéng jūn qiǎn dié zhě fù mìng yuē hé dōng tǔ dì bīng jiǎ bù zú yǐ dāng zhōng guó zhī shí yī

这句话大意是:”承钧遣谍者 复命曰:“河东土地兵甲,不足以当中国之十一;。

rán chéng jūn jiā shì fēi pàn zhě qū qū shǒu cǐ gài jù hàn shì zhī bù xuè shí yě

这句话大意是:然承钧家世非叛者,区区守此, 盖惧汉氏之不血食也。

tài zǔ āi qí yán xiào wèi dié zhě yuē wèi wǒ yǔ chéng jūn kāi ěr yí lù yǐ wéi shēng

现代白话:”太祖哀其言,笑谓谍者曰:“为我语承钧,开你一路以为 生。

gù zhōng qí shì bù jiā bīng

这句话大意是:”故终其世不加兵。

chéng jūn lì shí sān nián bìng zú qí yǎng zǐ jì ēn lì

这句话大意是:承钧立十三年病卒,其养子继恩立。

jì ēn běn xìng xuē shì fù zhāo wèi zú mín yǐ nǚ qī zhī shēng jì ēn

这句话大意是:继恩本姓薛氏,父钊为卒,旻以女妻之,生继恩。

hàn gāo zǔ yǐ zhāo xù yě chú qí jūn jí zhì zhī mén xià

这句话大意是:汉高祖以钊婿也,除其军籍, 置之门下。

zhāo wú cái néng gāo zǔ yī shí zhī ér wú suǒ yòng

这句话大意是:钊无材能,高祖衣食之而无所用。

qī yǐ mín nǚ cháng jū zhōng zhāo hǎn de jiàn zhāo cháng yàng yàng yīn zuì bá pèi dāo cì zhī shāng ér bù sǐ zhāo jí zì cái

这句话大意是:妻以旻女常居中,钊罕得见,钊常怏 怏,因醉拔佩刀刺之,伤而不死,钊即自裁。

mín nǚ hòu shì hé shì shēng zǐ jì yuán ér hé shì jí mín nǚ jiē zú

这句话大意是:旻女后适何氏,生子继元,而何氏及 旻女皆卒。

mín yǐ qí zi chéng jūn wú zi nǎi yǐ èr zi mìng chéng jūn yǎng wèi zi

这句话大意是:旻以其子承钧无子,乃以二子命承钧养为子。

chéng jūn lì yǐ jì ēn wèi tài yuán yǐn

这句话大意是:承钧立,以继恩为太原尹。

chéng jūn cháng wèi guō wú wéi yuē jì ēn chún xiào rán fēi jì shì zhī cái kǒng bù néng le wǒ jiā shì

这句话大意是:承钧尝谓郭无为曰:’继恩纯孝,然非济世之才,恐不能了我家事。

wú wéi bú duì

这句话大意是:”无为不对。

chéng jūn bìng wò qín zhèng gé zhào wú wéi zhí shǒu yǐ hòu shì fù zhī

这句话大意是:承钧病卧勤政阁,召无为,执手以后事付之。

chéng jūn zú jì ēn gào āi yú qì dān ér hòu lì

这句话大意是:承钧卒,继恩告哀于契丹而后立。

jì ēn fú cuī shang shì shì qǐn chǔ jiē jū qín zhèng gé ér chéng jūn gù zhí shì bǎi sī sù wèi zhě jiē zài tài yuán fǔ xiè

这句话大意是:继恩服缞裳视事,寝处皆居勤政阁,而承钧 故执事百司宿卫者皆在太原府廨。

jiǔ yuè jì ēn zhì jiǔ huì zhū dà chén zōng zǐ yǐn ba wò gé zhōng

这句话大意是:九月,继恩置酒会诸大臣宗子,饮罢,卧阁中。

gòng fèng guān hóu bà róng lǜ shí yú rén tǐng rèn rù gé bì hù ér shā zhī

这句话大意是:供奉官侯霸荣率十余人挺刃入阁,闭户而杀之。

guō wú wéi qiǎn rén yǐ tī dēng wū rù shā bà róng bìng qí dǎng

这句话大意是:郭无为遣人以梯登屋入,杀霸荣并 其党。

chū chéng jūn zhī yǔ guō wú wéi yě jì ēn yuàn wú wéi bù zhù jǐ jí lì yù zhú zhī ér wèi guǒ gù bà róng zhī luàn rén jiē yǐ wèi wú wéi zhī móu bà róng sǐ kǒu miè ér wú zhī zhě

这句话大意是:初,承钧之语郭无为也,继恩怨无为不助己,及立,欲逐之而未果,故霸荣之 乱,人皆以谓无为之谋,霸荣死,口灭而无知者。

wú wéi yíng jì yuán ér lì zhī

这句话大意是:无为迎继元而立之。

jì yuán wéi rén rěn

这句话大意是:继元为人忍。

mín zi shí yú rén jiē wú kě chēng zhě

这句话大意是:旻子十余人,皆无可称者。

dāng jì yuán shí yǒu gǎo kǎi qí xī xǐ yú jì yuán wèi zhū fù jiē wèi jì yuán suǒ shā dú xǐ yǐ yáng yú huò miǎn

这句话大意是:当继元时,有镐、锴、锜、锡、铣, 于继元为诸父,皆为继元所杀,独铣以佯愚获免。

chéng jūn qī guō shì jì yuán xiōng dì zì shǎo mǔ zhī

这句话大意是:承钧妻郭氏,继元兄弟自少母之。

jì yuán qī duàn shì cháng yǐ xiǎo guò wèi guō shì suǒ zé jì ér yǐ tā jí ér zú jì yuán yí qí shā zhī

这句话大意是:继元妻段氏,尝以小过为郭氏所责,既而以它疾而卒,继元疑其杀之。

jí lì qiǎn bì zhě fàn chāo tú shā guō shì guō shì fāng shuāi fú kū chéng jūn yú jiù qián chāo zhí ér yì shā zhī yú shì liú shì zhī zǐ sūn wú yí lèi yǐ

现代白话:及立,遣嬖 者范超图杀郭氏,郭氏方缞服哭承钧于柩前,超执而缢杀之,于是刘氏之子孙无遗 类了。

jì yuán lì gǎi yuán yuē guǎng yùn

这句话大意是:继元立,改元曰广运。

wáng shī běi zhēng jì yuán bì chéng jù shǒu tài zǔ huáng dì yǐ zhào shū zhāo jì yuán chū jiàng xǔ yǐ píng lú jūn jié dù shǐ guō wú wéi ān guó jūn jié dù shǐ

这句话大意是:王师北征,继元闭城拒守,太祖皇帝以诏书招继元出降, 许以平卢军节度使,郭无为安国军节度使。

wú wéi pěng zhào sè dòng ér bìng rén jí jì yuán zuǒ yòu jiē yù jiān shǒu yǐ jù mìng

这句话大意是:无为捧诏色动,而并人及继元左右皆欲 坚守以拒命。

wú wéi yǎng tiān tòng kū bá pèi dāo yù zì cái wèi zuǒ yòu suǒ chí

这句话大意是:无为仰天恸哭,拔佩刀欲自裁,为左右所持。

jì yuán zì xià zhí qí shǒu yán zhī shàng zuò wú wéi yuē nài hé yǐ gū chéng jù bǎi wàn zhī wáng shī

现代白话:继元自下执其手,延之 上坐,无为曰:“奈凭什么孤城拒百万之王师?

gài yù yáo dòng bìng rén ér bìng rén shǒu yì yì jiān

这句话大意是:”盖欲摇动并人,而并人守意益坚。

huàn zhě wèi dé guì chá wú wéi yǒu yì zhì yǐ gào jì yuán jì yuán qiǎn rén yì shā zhī

这句话大意是:宦者卫德贵察无为有异志,以告继元,继元遣人缢杀之。

chū tài zǔ huáng dì mìng yǐn fén shuǐ jìn qí chéng shuǐ zì chéng mén rù ér yǒu jī cǎo zì chéng zhōng piāo chū sài zhī

这句话大意是:初,太祖皇帝命引汾水浸其城,水自城门入,而有积草自城中飘出塞之。

shì shí wáng shī dùn bīng gān cǎo dì zhōng huì suì shǔ yǔ jūn shì duō jí nǎi bān shī

这句话大意是:是时, 王师顿兵甘草地中,会岁暑雨,军士多疾,乃班师。

wáng shī yǐ qù jì yuán jué chéng xià shuǐ zhù zhī tái dài zé shuǐ yǐ luò ér chéng duō cuī pǐ

这句话大意是:王师已去,继元决城下水注之 台骀泽,水已落而城多摧圮。

qì dān shǐ zhě hán zhī fán shí zài tài yuán tàn yuē wáng shī zhī yǐn shuǐ jìn chéng yě zhī qí yī ér bù zhī qí èr ruò xiān jìn ér hòu hé zé bìng rén wú lèi yǐ

现代白话:契丹使者韩知璠时在太原,叹曰:“王师之引水浸城 也,知其一而不知其二,若先浸而后涸,则并人无类了!

tài píng xīng guó sì nián wáng shī fù běi zhēng jì yuán qióng jiǒng ér bìng rén yóu yù jiān shǒu

这句话大意是:太平兴国四年,王师复北征,继元穷窘,而并人犹欲坚守。

qí shū mì fù shǐ mǎ fēng lǎo jí jū yú jiā yú rù jiàn jì yuán liú tì yǐ xīng wáng yù zhī jì yuán nǎi jiàng

这句话大意是:其枢密副使马峰老 疾居于家,舁入见继元,流涕以兴亡谕之,继元乃降。

tài zōng huáng dì yù chéng běi gāo tái shòu xiáng yǐ jì yuán wèi yòu wèi shàng jiàng jūn fēng péng chéng gōng

这句话大意是:太宗皇帝御城北高台受降, 以继元为右卫上将军,封彭城公。

qí hòu shì jù guó shǐ

这句话大意是:其后事具国史。

mín nián shì xìng miè zhū shū jiē tóng zì zhōu guǎng shùn yuán nián jiàn hào zhì huáng cháo tài píng xīng guó sì nián miè fán èr shí bā nián yú jù nián pǔ zhù

这句话大意是:旻年世兴灭,诸书皆同,自周广顺元年建号,至皇朝太平兴国四年灭,凡二十 八年,余具年谱注。

✦ You read 世家·东汉世家第十

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.