wū hū yáo shùn shèng yǐ
现代白话:呜呼,尧、舜盛了!
sān dài zhī wáng gōng yǒu yú ér dé bù zú gù jiē gēng shǐ yǐ zì xīn yóu shì gǎi zhèng shuò yǐ zhì yú hòu shì suì míng nián yǐ jiàn yuán
现代白话:三代之王,功有余而德不足,故皆更始以自新,由是改正 朔了,至于后世,遂名年以建元。
jí jiàn qiè jiāo xìng ér chēng hào fēn zá zé bù kě yǐ bù bié yě
现代白话:及僭窃交兴,而称号纷杂,则不能够不别也。
wǔ dài shí guó chēng dì gǎi yuán zhě qī
这句话大意是:五 代十国,称帝改元者七。
wú yuè jīng chu cháng xíng zhōng guó nián hào
这句话大意是:吴越、荆、楚,常行中国年号。
rán yǔ wén yú gù lǎo wèi wú yuè yì cháng chēng dì gǎi yuán ér qiú qí shì jì bù kě de pō yí wú yuè hòu zì huì zhī
这句话大意是:然予闻于故老,谓吴越亦 尝称帝改元,而求其事迹不可得,颇疑吴越后自讳之。
jí páng cǎi mǐn chu nán hàn zhū guó zhī shū yǔ wú yuè wǎng lái zhě duō yǐ jiē wú chēng dì zhī shì
现代白话:及旁采闽、楚、南汉诸国之 书,与吴越往来者多了,皆无称帝之事。
dú de qí fēng luò xīng shí wèi bǎo shí shān zhì shū chēng bǎo zhèng liù nián xīn mǎo zé zhī qí cháng gǎi yuán yǐ
现代白话:独得其封落星石为宝石山制书,称宝正六 年辛卯,则知其尝改元了。
xīn mǎo cháng xīng èr nián nǎi liú zhī mò shì yě rán bù jiàn qí zhōng shǐ suǒ yīn gù bù dé ér bèi liè
这句话大意是:辛卯,长兴二年,乃镠之末世也,然不见其终始所因, 故不得而备列。
qián shì qì wǔ dài cháng wài zūn zhōng guó qǐ qí zhāng guǐ zhī bǐ hu
这句话大意是:钱氏讫五代,尝外尊中国,岂其张轨之比吗。
shí guó jiē fēi zhōng guó yǒu yě qí chēng dì gǎi yuán yǔ bù wèi zú jiào qí dé shī gù bìng liè zhī
这句话大意是:十国皆非中国有也, 其称帝改元与不,未足较其得失,故并列之。
zuò shí guó shì jiā nián pǔ
这句话大意是:作《十国世家年谱》。
yǐ xià biǎo lüè
这句话大意是:以下表略。
huò wèn shí guó gù fēi zhōng guó yǒu yě rán yóu mìng yǐ fēng jué ér chēng zhōng guó nián hào lái cháo gòng zhě yì yǒu zhī yǐ běn jì zhī bù shū hé yě
现代白话:或问:十国固非中国有也,然犹命以封爵,而称中国年号来朝贡者,亦有之了, 本纪之不书,何也?
yuē fēng jué zhī bù shū suǒ yǐ jiàn qí fēi zhōng guó yǒu yě
这句话大意是:曰:封爵之不书,所以见其非中国有也。
qí cháo gòng zhī lái rú yí dí yǐ yí dí shū zhī zé shèn yǐ
现代白话:其朝贡之来如夷狄, 以夷狄书之则甚了。
wèn zhě yuē sì yí shí guó jiē fēi zhōng guó zhī yǒu yě sì yí zhī fēng jué cháo gòng zé shū ér shí guó zhī bù shū hé yě
这句话大意是:问者曰:四夷、十国,皆非中国之有也,四夷之封爵朝贡则书, 而十国之不书何也?
yuē yǐ zhōng guó ér shì yí dí yí dí zhī kě yě
这句话大意是:曰:以中国而视夷狄,夷狄之可也。
yǐ wǔ dài zhī jūn ér shì shí guó yí dí zhī zé wèi kě yě
这句话大意是:以五代之君而视十国,夷 狄之则未可也。
gù shí guó zhī fēng jué cháo gòng bù rú yí dí zé wú yǐ shū zhī
这句话大意是:故十国之封爵、朝贡,不如夷狄,则无以书之。
shū rú yí dí zé wǔ dài zhī jūn wèi kě yǐ yí dí zhī yě
现代白话:书如夷狄,则五代 之君未能够夷狄之也。
shì yǐ wài ér bù shū jiàn qí zì jué yú zhōng guó yān ěr
现代白话:是以外而不书,见其自绝于中国呢你。
wèn zhě yuē wài ér bù shū zé dōng hàn zhī lì hé yǐ shū
现代白话:问者曰:外而不书, 则东汉之立凭什么书?
yuē wú yú dōng hàn cháng yì qí cí yú jiǔ guó yě
现代白话:曰:我于东汉,常异其辞于九国也。
chūn qiū yīn luàn shì ér lì zhì fǎ běn jì yǐ zhì fǎ ér zhèng luàn jūn
这句话大意是:《春秋》因乱世而立治法, 本纪以治法而正乱君。
shì luàn zé yí nán zhī shì duō zhèng yí chù nán gǎn bù shèn yě
这句话大意是:世乱则疑难之事多,正疑处难,敢不慎也。
zhōu hàn zhī shì kě wèi nán yǐ zāi
现代白话:周、汉之事,可 谓难了啊!
huò wèi liú mín cháng zhì shū yú zhōu qiú qí zi yūn bù dé ér hòu zì lì rán zé mín zhī zhì bù yǐ wàng hàn wèi chóu ér yǐ shī zi wèi chóu yě
这句话大意是:或谓:刘旻尝致书于周,求其子赟不得而后自立,然则旻之志不以忘汉 为仇,而以失子为仇也。
yuē hàn cháng zhào lì yūn wèi sì zé yūn wèi hàn zhī guó jūn bù dú wèi mín zi yě
这句话大意是:曰:汉尝诏立赟为嗣,则赟为汉之国君,不独为旻子也。
mín zhī dà yì yi bù wéi zhōu qū qí lì suī wèi bì shì ér yì dāng bù qū yú zhōu cǐ qí kě yǐ yì hu jiǔ guó yǐ
现代白话:旻之大义,宜不为周屈,其立虽未必是,而义当不屈于周,此其能够异乎九国了。
zhōng mín zhī shì yóu chēng qián yòu zhì chéng jūn lì rán hòu gǎi yuán zé mín zhī zhì qǐ bù kě āi yě zāi
现代白话:终旻之世,犹称干祐,至承钧立,然后改元,则旻之志岂不可哀也啊!
shí guó nián shì wéi chu mǐn dōng hàn sān guó zhū jiā zhī shuō bù tóng ér hù yǒu de shī zuì nán kǎo zhèng
这句话大意是:十国年世,惟楚、闽、东汉三国,诸家之说不同,而互有得失,最难考正。
jīn lüè qí zhū shuō ér zhèng qí shì zhě shù jī bó lǎn zhě bù huò ér yī yǐ nián pǔ wèi zhèng yě
这句话大意是:今 略其诸说而正其是者,庶几博览者不惑,而一以《年谱》为正也。
mǎ shì jù hú xiāng gù shì jiǔ guó zhì yùn lì tú bìng yún yīn yǐ cháng xīng yuán nián zú shì suì zi xī shēng lì cháng xīng sān nián zú
这句话大意是:马氏,据《湖湘 故事》、《九国志》、《运历图》,并云殷以长兴元年卒,是岁,子希声立,长兴 三年卒。
ér wǔ dài jiù shǐ yīn liè zhuàn yún yīn cháng xīng èr nián zú xiǎng nián qī shí bā zi xī shēng lì bù zhōu suì ér zú
这句话大意是:而《五代旧史》殷列传云,殷长兴二年卒,享年七十八,子希声立,不周 岁而卒;。
míng zōng běn jì cháng xīng yuán nián shū xī shēng chú jié dù shǐ qǐ fù sān nián bā yuè yòu shū xī shēng zú
这句话大意是:明宗本纪长兴元年,书希声除节度使,起复,三年八月,又书希声卒。
jīn jù jiǔ guó zhì yīn yǐ dà zhōng liù nián suì zài rén shēn shēng xiǎng nián qī shí jiǔ
这句话大意是:今 据《九国志》,殷以大中六年岁在壬申生,享年七十九。
gài zì dà zhōng rén shēn zhì cháng xīng yuán nián gēng yín shí qī shí jiǔ nián wèi de qí shí
这句话大意是:盖自大中壬申至长兴元年 庚寅,实七十九年,为得其实。
ér xī shēng jù hú xiāng gù shì jiǔ guó zhì yùn lì tú jiē yǐ sān nián zú yǔ míng zōng běn jì jiē hé bù yí
这句话大意是:而希声,据《湖湘故事》、《九国志》、《运历图》 皆以三年卒,与明宗本纪皆合,不疑。
wéi jiù shǐ shū yīn zú èr nián jí nián qī shí bā xī shēng lì bù zhōu suì zú wèi miào ěr
现代白话:惟《旧史》书殷卒二年,及年七十八,希声 立不周岁卒为缪你。
xī è xī chóng zhī luàn nán táng jǐn qiān mǎ shì zhī zú guī yú jīn líng
这句话大意是:希萼、希崇之乱,南唐尽迁马氏之族归于金陵。
wǔ dài jiù shǐ yún shí guǎng shùn yuán nián yě
这句话大意是:《五代旧史》 云,时广顺元年也。
ér yùn lì tú yún qián yòu èr nián mǎ shì miè zhě miào yě
这句话大意是:而《运历图》云干祐二年马氏灭者,缪也。
chū yīn rù hú nán jué de de shí chèn yún lóng qǐ tóu zhū diào wěi
这句话大意是:初,殷入湖南,掘 地得石,谶云:“龙起头,猪掉尾。
gài yīn yǐ qián níng sān nián suì zài bǐng chén zì lì yú hú nán zhì guǎng shùn yuán nián xīn hài ér miè
这句话大意是:”盖殷以干宁三年岁在丙辰,自立于湖南,至 广顺元年辛亥而灭。
jiǔ guó zhì yǐ qián yòu sān nián wèi xīn hài hú xiāng gù shì yǐ xiǎn dé yuán nián wèi xīn hài zhě jiē miào yě
这句话大意是:《九国志》以干祐三年为辛亥,《湖湘故事》以显德元年为辛 亥者,皆缪也。
wéi wǔ dài jiù shǐ de qí shí
这句话大意是:惟《五代旧史》得其实。
wáng shì shì cì yuē cháo yuē shěn zhī yuē yán hàn yuē lín yuē chǎng yuē xī yuē yán zhèng fán qī zhǔ
这句话大意是:王氏世次,曰潮、曰审知、曰延翰、曰璘、 曰昶、曰曦、曰延政,凡七主。
ér cháo yǐ táng jǐng fú yuán nián suì zài rén zǐ shǐ rù fú zhōu zhì kāi yùn sān nián bǐng wǔ ér miè shí wǔ shí wǔ nián
这句话大意是:而潮以唐景福元年岁在壬子始入福州,至开运三年 丙午而灭,实五十五年。
dāng yún qī zhǔ wǔ shí wǔ nián wèi de qí shí
这句话大意是:当云七主五十五年,为得其实。
ér yùn lì tú yún wǔ shí liù nián jiǔ guó zhì wǔ dài jiù shǐ jì nián tōng pǔ mǐn zhōng shí lù mǐn wáng liè zhuàn jiē yún qī zhǔ liù shí nián zhě jiē miào yě
这句话大意是:而《运历图》云五十六年, 《九国志》、《五代旧史》、《纪年通谱》、《闽中实录》、《闽王列传》皆云七 主六十年者,皆缪也。
shěn zhī wǔ dài jiù shǐ běn chuán yún tóng guāng yuán nián shí èr yuè zú jiǔ guó zhì yì yún tóng guāng yuán nián zú
这句话大意是:审知,《五代旧史》本传云,同光元年十二月卒,《九国志》 亦云同光元年卒。
yùn lì tú tóng guāng sān nián zú
这句话大意是:《运历图》同光三年卒。
jīn jiǎn wǔ dài jiù shǐ zhuāng zōng běn jì tóng guāng èr nián wǔ yuè bǐng wǔ shěn zhī jiā jiǎn jiào tài shī shǒu zhōng shū lìng qǐ de zú yú yuán nián yě
这句话大意是:今检《五代旧史》庄宗本纪,同光二年 五月丙午,审知加检校太师守中书令,岂得卒于元年也?
yòu zhì sì nián èr yuè gēng zǐ fú jiàn fù shǐ wáng yán hàn zòu chēng quán zhī jūn fǔ shì sān yuè xīn hài suì chú yán hàn wēi wǔ jūn jié dù shǐ
这句话大意是:又至四年二月庚子,福建 副使王延翰奏称权知军府事,三月辛亥,遂除延翰威武军节度使。
yǐ cǐ tuī zhī shěn zhī zú dāng zài tóng guāng sān nián shí èr yuè gài mǐn qù jīng shī yuǎn míng nián èr yuè yán hàn zhī zòu shǐ zhì jīng shī lǐ dāng rán yě
这句话大意是:以此推之,审知 卒当在同光三年十二月,盖闽去京师远,明年二月延翰之奏始至京师,理当然也。
yòu jù mǐn wáng liè zhuàn jiǔ guó zhì jiē yún shěn zhī zài wèi èr shí jiǔ nián
这句话大意是:又据《闽王列传》、《九国志》,皆云审知在位二十九年。
shěn zhī yǐ táng qián níng sì nián sì wèi shì suì dīng sì zhì tóng guāng sān nián yǐ yǒu shí èr shí jiǔ nián
这句话大意是:审知以唐干宁四年嗣位, 是岁丁巳,至同光三年乙酉,实二十九年。
zé yùn lì tú wéi shì ér jiù shǐ jiǔ guó zhì yuán nián zú zhě jiē miào yě
这句话大意是:则《运历图》为是,而《旧史》、《九 国志》元年卒者,皆缪也。
lín běn míng yán jūn wǔ dài jiù shǐ běn chuán yún zài wèi shí èr nián
这句话大意是:璘本名延钧,《五代旧史》本传云在位十二年。
jiǔ guó zhì yún zài wèi shí yī nián
这句话大意是:《九国 志》云在位十一年。
mǐn wáng liè zhuàn jì nián tōng pǔ jiē yún zài wèi shí nián
这句话大意是:《闽王列传》、《纪年通谱》皆云在位十年。
gài lín yǐ tiān chéng yuán nián shā yán hàn zì lì shì suì bǐng xū zhì qīng tài èr nián yǐ wèi shí shí nián ér zú yǔ mǐn wáng liè zhuàn hé ér jiù shǐ jiǔ guó zhì jiē miào yě
这句话大意是:盖璘以天成元年 杀延翰自立,是岁丙戌,至清泰二年乙未,实十年而卒,与《闽王列传》合,而 《旧史》、《九国志》皆缪也。
lín yǐ qīng tài èr nián gǎi yuán yǒng hé shì suì jiàn shā ér jiù shǐ jiǔ guó zhì yùn lì tú jiē wú yǒng hé zhī hào yòu yùn lì tú shū lín jiàn shā zài tiān fú yuán nián bǐng shēn zhě jiē miào yě
这句话大意是:璘以清泰二年改元永和,是岁见杀,而《旧史》、 《九国志》、《运历图》皆无永和之号,又《运历图》书𬭸见杀在天福元年丙申者, 皆缪也。
liú mín jiǔ guó zhì yún qián yòu qī nián shí yī yuè mín zú xiǎng nián liù shí zi chéng jūn lì shí nián èr shí jiǔ
这句话大意是:刘旻,《九国志》云,干祐七年十一月旻卒,享年六十,子承钧立,时年 二十九。
qián yòu qī nián nǎi xiǎn dé yuán nián yě
这句话大意是:干祐七年,乃显德元年也。
ér wǔ dài jiù shǐ zhōu shì zōng shí lù yùn lì tú jì nián tōng pǔ jiē yún xiǎn dé èr nián dōng mín zú
这句话大意是:而《五代旧史》、《周世宗实录》、《运历图》、 《纪年通谱》皆云显德二年冬旻卒。
yòu yǒu mín wěi zhōng shū shè rén wáng bǎo héng jìn yáng jiàn wén yào lù yún mín yǐ mǎo shēng zú nián liù shí yī zi chéng jūn lì
这句话大意是:又有旻伪中书舍人王保衡《晋阳见闻要录》云, 旻乙卯生,卒年六十一,子承钧立。
chéng jūn bǐng xū shēng lì shí nián èr shí jiǔ
这句话大意是:承钧丙戌生,立时年二十九。
bǎo héng shì mín zhī chén qí qīn suǒ jiàn wén suǒ de zuì shí rán ér pō wéi zhuǎn xiě chà wù ěr
现代白话:保衡是旻之臣, 其亲所见闻,所得最实,然而颇为转写差误你。
àn bǎo héng shū mín yǐ mǎo shēng ruò xiǎng nián liù shí yī dāng yú yǐ mǎo suì zú zé shì xiǎn dé èr nián yě
这句话大意是:按保衡书旻乙卯生,若享年六十一, 当于乙卯岁卒,则是显德二年也。
yòu shū chéng jūn bǐng xū shēng lì shí nián èr shí jiǔ zé dàng shì xiǎn dé yuán nián jiǎ yín suì yě
这句话大意是:又书承钧丙戌生,立时年二十九,则当是显德元 年甲寅岁也。
qǐ yǒu mín zú yú èr nián chéng jūn yǐ yuán nián sì wèi
这句话大意是:岂有旻卒于二年,承钧以元年嗣位?
lǐ bì bù rán
这句话大意是:理必不然。
yǐ jiǔ guó zhì cān jiào mín xiǎng nián liù shí xiǎn dé yuán nián zú chéng jūn yǐ shì suì sì wèi shí nián èr shí jiǔ wèi de qí shí dàn jiàn wén yào lù yǎn yī zì ěr
现代白话:以《九国志》参较, 旻享年六十,显德元年卒,承钧以是岁嗣位,时年二十九,为得其实,但《见闻要 录》衍“一”字你。
qí yún èr nián zú zhě jiē miào yě
这句话大意是:其云二年卒者,皆缪也。
jiǔ guó zhì yòu yún chéng jūn lì fú sāng sān nián zhì qián yòu jiǔ nián fú chú gǎi shí nián wèi tiān huì yuán nián dàng shì xiǎn dé sì nián
这句话大意是:《九国志》又云,承钧立,服丧三年, 至干祐九年服除,改十年为天会元年,当是显德四年。
ér jì nián tōng pǔ yǐ xiǎn dé sān nián wèi tiān huì yuán nián zhě miào yě
这句话大意是:而《纪年通谱》以显德三年 为天会元年者,缪也。
jìn yǔ liáng wèi dí guó zì chēng tiān yòu zhě èr shí nián gù shǒu liè yú nián pǔ qí hòu suì miè liáng ér wèi táng gù bù liè yú shì jiā
这句话大意是:晋与梁为敌国,自称天祐者二十年,故首列于《年谱》,其 后遂灭梁而为唐,故不列于世家。