liè nǚ
这句话大意是:◎列女。
xíng jiǎn qī chén shì yē lǜ shì cháng gē yē lǜ nú qī xiāo shì yē lǜ shù zhě qī xiāo shì yē lǜ zhōng qī xiāo shì
这句话大意是:○邢简妻陈氏 耶律氏常哥 耶律奴妻萧氏 耶律术者妻萧氏 耶律中妻萧氏。
nán nǚ jū shì rén zhī dà lún
这句话大意是:男女居室,人之大伦。
yǔ qí de liè nǚ bù ruò de xián nǚ
这句话大意是:与其得烈女,不若得贤女。
tiān xià ér yǒu liè nǚ zhī míng fēi xìng yě
这句话大意是:天下而有烈女之名,非幸也。
shī zàn wèi gòng jiāng chūn qiū bāo sòng bó jī gài bù dé yǐ suǒ yǐ zhòng rén lún zhī biàn yě
这句话大意是:《诗》赞卫共姜,《春秋》褒宋伯姬,盖不得已,所以重人伦之变也。
liáo jù běi fāng fēng huà shì zhōng tǔ wèi shū
这句话大意是:辽据北方,风化视中土为疏。
zhōng liáo zhī shì de xián nǚ èr liè nǚ sān yǐ jiàn rén xīn zhī tiān lǐ yǒu bù yǔ shì dào cún wáng zhě
这句话大意是:终辽之世,得贤女二,烈女三,以见人心之天理有不与世道存亡者。
xíng jiǎn qī chén shì yíng zhōu rén
这句话大意是:邢简妻陈氏,营州人。
fù xíng wǔ dài shí lèi guān sī tú
这句话大意是:父陉,五代时累官司徒。
chén shì fu jī shè tōng jīng yì fán lǎn shī fù zhé néng sòng yóu hǎo yín yǒng shí yǐ nǚ xiù cái míng zhī
这句话大意是:陈氏甫笄,涉通经义,凡览诗赋,辄能诵,尤好吟咏,时以女秀才名之。
nián èr shí guī yú jiǎn
这句话大意是:年二十,归于简。
xiào jiù gū guī mén hé mù qīn dǎng tuī zhòng
这句话大意是:孝舅姑,闺门和睦,亲党推重。
yǒu liù zǐ chén shì qīn jiào yǐ jīng
这句话大意是:有六子,陈氏亲教以经。
hòu èr zi bào piáo bào zhì jiē yǐ xián wèi zǎi xiàng
这句话大意是:后二子抱朴、抱质皆以贤,位宰相。
tǒng hé shí èr nián zú
这句话大意是:统和十二年卒。
ruì zhì huáng hòu wén zhī jiē dào zèng lǔ guó fū rén kè shí yǐ biǎo qí xíng
这句话大意是:睿智皇后闻之,嗟悼,赠鲁国夫人,刻石以表其行。
jí qiān fù qiǎn shǐ yǐ jì
这句话大意是:及迁祔,遣使以祭。
lùn zhě wèi zhēn jìng róu shùn fù dào mǔ yí shǐ zhōng wú xián yún
这句话大意是:论者谓贞静柔顺,妇道母仪始终无慊云。
yē lǜ shì tài shī shì lǔ zhī mèi xiǎo zì cháng gē
这句话大意是:耶律氏,太师适鲁之妹,小字常哥。
yòu shuǎng xiù yǒu chéng rén fēng
这句话大意是:幼爽秀,有成人风。
jí zhǎng cāo xíng xiū jié zì shì bù jià
这句话大意是:及长,操行修洁,自誓不嫁。
néng shī wén bù gǒu zuò
这句话大意是:能诗文,不苟作。
dú tōng lì jiàn qián rén dé shī lì néng pǐn zǎo
这句话大意是:读《通历》,见前人得失,历能品藻。
xián yōng jiān zuò wén yǐ shù shí zhèng
这句话大意是:咸雍间,作文以述时政。
qí lüè yuē jūn yǐ mín wèi tǐ mín yǐ jūn wèi xīn
这句话大意是:其略曰:“君以民为体,民以君为心。
rén zhǔ dāng rèn zhōng xián rén chén dāng qù bǐ zhōu zé zhèng huà píng yīn yáng shùn
这句话大意是:人主当任忠贤,人臣当去比周,则政化平,阴阳顺。
yù huái yuǎn zé chóng ēn shàng dé yù qiáng guó zé qīng yáo báo fù
这句话大意是:欲怀远则崇恩尚德,欲强国则轻徭薄赋。
sì duān wǔ diǎn wèi zhì jiào zhī běn liù fǔ sān shì shí shēng mín zhī mìng
这句话大意是:四端五典为治教之本,六府三事实生民之命。
yín chǐ kě yǐ wèi jiè qín jiǎn kě yǐ wèi shī
现代白话:淫侈能够为戒,勤俭能够为师。
cuò wǎng zé rén bù gǎn zhà xiǎn zhōng zé rén bù gǎn qī
这句话大意是:错枉则人不敢诈,显忠则人不敢欺。
wù ní kōng mén chóng shì tǔ mù
这句话大意是:勿泥空门,崇饰土木;。
wù shì biān bǐ wàng fèi jīn bó
这句话大意是:勿事边鄙,妄费金帛。
mǎn dāng sī yì ān bì lǜ wēi
这句话大意是:满当思溢,安必虑危。
xíng fá dāng zuì zé mín quàn shàn
这句话大意是:刑罚当罪,则民劝善。
bù bǎo yuǎn wù zé xián zhě zhì
这句话大意是:不宝远物,则贤者至。
jiàn wàn shì pán shí zhī yè zhì zhū bù qiáng hèng zhī xīn
这句话大意是:建万世磐石之业,制诸部强横之心。
yù lǜ xià zé xiān zhèng shēn yù zhì yuǎn zé shǐ cháo tíng
这句话大意是:欲率下则先正身,欲治远则始朝廷。
shàng chēng shàn
这句话大意是:”上称善。
shí shū mì shǐ yē lǜ yǐ xīn ài qí cái lǚ qiú shī cháng gē yí yǐ huí wén
这句话大意是:时枢密使耶律乙辛爱其才,屡求诗,常哥遗以回文。
yǐ xīn zhī qí fěng jǐ xián zhī
这句话大意是:乙辛知其讽己,衔之。
dà kāng sān nián huáng tài zǐ zuò shì yǐ xīn wū yǐ zuì àn wú jì huò miǎn
这句话大意是:大康三年,皇太子坐事,乙辛诬以罪,按无迹,获免。
huì xiōng shì lǔ zhé zhèn zhōu cháng gē yǔ jù cháng bù yī shū shí
这句话大意是:会兄适鲁谪镇州,常哥与俱,常布衣疏食。
rén wèn yuē hé zì kǔ rú cǐ
这句话大意是:人问曰:“何自苦如此?
duì yuē huáng chǔ wú zuì zāo fèi wǒ bèi qǐ kě měi shí ān qǐn
这句话大意是:”对曰:“皇储无罪遭废,我辈岂可美食安寝。
jí tài zǐ bèi hài bù shèng āi tòng
这句话大意是:”及太子被害,不胜哀痛。
nián qī shí zú yú jiā
这句话大意是:年七十,卒于家。
yē lǜ nú qī xiāo shì xiǎo zì yì xīn guó jiù fù mǎ dū wèi táo sū wò zhī nǚ
这句话大意是:耶律奴妻萧氏,小字意辛,国舅驸马都尉陶苏斡之女。
mǔ hú dú gōng zhǔ
这句话大意是:母胡独公主。
yì xìng měi zī róng nián èr shí shǐ shì nú
这句话大意是:意幸美姿容,年二十始适奴。
shì qīn mù zú yǐ xiào jǐn wén
这句话大意是:事亲睦族,以孝谨闻。
cháng yǔ dì sì huì zhēng yán yàn mèi yǐ qǔ fu chǒng yì xīn yuē yàn mèi bù ruò lǐ fǎ
这句话大意是:尝与娣姒会,争言厌魅以取夫宠,意辛曰:“厌魅不若礼法。
zhòng wèn qí gù yì xīn yuē xiū jǐ yǐ jié fèng zhǎng yǐ jìng shì fu yǐ róu fǔ xià yǐ kuān wú shǐ jūn zǐ jiàn qí qīng yì cǐ zhī wèi lǐ fǎ zì rán qǔ zhòng yú fu
现代白话:”众问其故,意辛曰:“修己以洁,奉长以敬,事夫以柔,抚下以宽,毋使有德行的人见其轻易,此之为礼法,自然取重于夫。
yǐ yàn mèi huò chǒng dú bù kuì yú xīn hu
这句话大意是:以厌魅获宠,独不愧于心乎!
wén zhě dà cán
这句话大意是:”闻者大惭。
chū nú yǔ shū mì shǐ yǐ xīn yǒu xì
这句话大意是:初,奴与枢密使乙辛有隙。
jí huáng tài zǐ fèi bèi wū duó jué mò rù xìng shèng gōng liú wū gǔ bù
这句话大意是:及皇太子废,被诬夺爵,没入兴圣宫,流乌古部。
shàng yǐ yì xīn gōng zhǔ zhī nǚ yù shǐ jué hūn
这句话大意是:上以意辛公主之女,欲使绝婚。
yì xīn cí yuē bì xià yǐ qiè jiā fú zhī qīn shǐ miǎn liú cuàn shí tiān dì zhī ēn
这句话大意是:意辛辞曰:“陛下以妾葭莩之亲,使免流窜,实天地之恩。
rán fu guī zhī yì shēng sǐ yǐ zhī
这句话大意是:然夫归之义,生死以之。
qiè zì jī nián cóng nú yī dàn lín nàn dùn ěr guāi lí bèi gāng cháng zhī dào yú qín shòu hé yì
现代白话:妾自笄年从奴,一旦临难,顿你乖离,背纲常之道,于禽兽何异?
xìng bì xià āi lián yǔ nú jù xíng qiè jí sǐ wú hèn
这句话大意是:幸陛下哀怜,与奴俱行,妾即死无恨!
dì gǎn qí yán cóng zhī
这句话大意是:”帝感其言,从之。
yì xīn jiǔ zài biǎn suǒ qīn zhí yì shì suī láo wú nán sè
这句话大意是:意辛久在贬所,亲执役事,虽劳无难色。
shì fu lǐ jìng yǒu jiā yú jiù
这句话大意是:事夫礼敬,有加于旧。
shòu lóng zhōng shàng shū qǐ zǐ sūn wèi zhe zhàng láng jūn
这句话大意是:寿隆中,上书乞子孙为著帐郎君。
dì jiā qí jié zhào jǔ jiā hái
这句话大意是:帝嘉其节,召举家还。
zi guó yǐn qián tǒng jiān shǐ shì
这句话大意是:子国隐,干统间始仕。
bǎo dà zhōng yì xīn zài lín huáng wèi zhū zǐ yuē wú dù lú yàn lún bì pàn rǔ bèi sù bì wǒ dāng sǐ zhī
现代白话:保大中,意辛在临潢,谓诸孔子说:“我度卢彦伦必叛,你辈速避,我当死之。
zéi zhì yù hài
这句话大意是:”贼至,遇害。
yē lǜ shù zhě qī xiāo shì xiǎo zì é lǐ běn guó jiù bèi qín zhī nǚ
这句话大意是:耶律术者妻萧氏,小字讹里本,国舅孛堇之女。
xìng duān què yǒu róng sè zì yòu yǔ tā nǚ yì
这句话大意是:性端悫,有容色,自幼与他女异。
nián shí bā guī shù zhě
这句话大意是:年十八归术者。
jǐn yù zhēn wǎn dì sì tuī zūn zhī
这句话大意是:谨裕贞婉,娣姒推尊之。
jí jū shù zhě sàng jí āi huǐ
这句话大意是:及居术者丧,极哀毁。
jì zàng wèi suǒ qīn yuē fū fù zhī dào rú yīn yáng biǎo lǐ
这句话大意是:既葬,谓所亲曰:“夫妇之道,如阴阳表里。
wú yáng zé yīn bù néng lì wú biǎo zé lǐ wú suǒ fù
这句话大意是:无阳则阴不能立,无表则里无所附。
qiè jīn bù xìng shī suǒ tiān qiě shēng bì yǒu sǐ lǐ zhī zì rán
这句话大意是:妾今不幸失所天,且生必有死,理之自然。
shù zhě zǎo suì dēng cháo yǒu cái bù shòu
这句话大意是:术者早岁登朝,有才不寿。
tiān huò qiè shēn lí cǐ kù fá fù hé yī shì
这句话大意是:天祸妾身,罹此酷罚,复何依恃。
tǎng sǐ zhě kě jiàn zé cóng
这句话大意是:傥死者可见,则从;。
bù kě jiàn zé dāng yǔ jù
这句话大意是:不可见,则当与俱。
shì bì wèi miǎn jìng wú huí yì zì rèn ér zú
这句话大意是:”侍婢慰勉,竟无回意,自刃而卒。
yē lǜ zhōng qī xiāo shì xiǎo zì ruó lán hán guó wáng huì zhī sì shì sūn
这句话大意是:耶律中妻萧氏,小字挼兰,韩国王惠之四世孙。
cōng huì jǐn yuàn
这句话大意是:聪慧谨愿。
nián èr shí guī yú zhōng shì fu jìng shùn qīn qī xián yù qí dé
这句话大意是:年二十归于中,事夫敬顺,亲戚咸誉其德。
zhōng cháng wèi yuē rǔ kě cū zhī shū yǐ qián zhēn shū wèi jiàn
现代白话:中尝谓曰:“你可粗知书,以前贞淑为鉴。
suì fā xīn sòng xí duō shè gǔ jīn
这句话大意是:”遂发心诵习,多涉古今。
tiān qìng zhōng wèi zéi suǒ zhí qián zhì rèn yú lǚ shì yuē rén yù wū wǒ zhě jí sǐ zhī
这句话大意是:天庆中,为贼所执,潜置刃于履,誓曰:“人欲污我者,即死之。
zhì yè zéi dùn ér miǎn
这句话大意是:”至夜,贼遁而免。
jiǔ zhī dì zhào zhōng wèi wǔ yuàn dōu jiān zhōng wèi qī yuē wú běn wú huàn qíng jīn bù néng miǎn
现代白话:久之,帝召中为五院都监,中谓妻曰:“我本无宦情,今不能免。
wǒ dāng yǐ sǐ bào guó rǔ néng cóng wǒ hu
现代白话:我当以死报国,你能从我吗?
ruó lán duì yuē jǐn fèng jiào
这句话大意是:”挼兰对曰:“谨奉教。
jí jīn bīng xùn dì lǐng xi jǐn xǐ qí mín zhōng shǒu jié sǐ
这句话大意是:”及金兵徇地岭西,尽徙其民,中守节死。
ruó lán bēi qī bù xíng yú wài rén guài zhī
这句话大意是:挼兰悲戚不形于外,人怪之。
é yuè mǎ tū chū zhì zhōng sǐ suǒ zì shā
这句话大意是:俄跃马突出,至中死所自杀。
lùn yuē chén shì yǐ jīng jiào èr zi bìng wèi xián xiàng yē lǜ shì zì jié bù jià jū guī kǔn zhī nèi ér bù wàng zhōng qí jūn fēi xián ér néng zhī hu
这句话大意是:论曰:陈氏以经教二子,并为贤相,耶律氏自洁不嫁,居闺阃之内而不忘忠其君,非贤而能之乎!
sān xiāo shì zhī jié suī liè zhàng fū yǒu bù néng zhě yǐ
现代白话:三萧氏之节,虽烈丈夫有不能者了。